Dijitalleşme sürecinin toplumsal yaşamın temel dinamiklerini yeniden yapılandırması, dijital teknolojilere erişimi bireylerin sosyal, ekonomik ve kültürel yaşama katılımı açısından belirleyici bir unsur haline getirmiştir. Bu dönüşümle birlikte ortaya çıkan dijital yoksulluk, yalnızca teknolojik araçlara erişim eksikliğiyle sınırlı olmayan; eğitim, sosyal katılım, kamusal hizmetlere erişim ve psikososyal iyi oluş üzerinde etkili çok boyutlu bir sosyal dışlanma biçimi olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışma, dijital yoksulluğun özellikle çocuklar ve gençler üzerindeki etkilerini sosyal hizmet perspektifi çerçevesinde ele almakta ve dijital eşitsizliklerin toplumsal sonuçlarını çok boyutlu biçimde tartışmaktadır.
Çocuklar ve gençler, gelişimsel özellikleri ve dijital sistemlerle kurdukları yoğun ilişki nedeniyle dijital eşitsizliklerden en fazla etkilenen toplumsal gruplar arasında yer almaktadır. Eğitim süreçlerinin giderek dijital platformlar üzerinden yürütülmesi, dijital araçlara ve internet erişimine sahip olmayan bireylerin akademik süreçlerden geri kalmasına, öğrenme fırsatlarının sınırlanmasına ve eğitimde fırsat eşitsizliklerinin derinleşmesine yol açmaktadır. Bu durum aynı zamanda toplumsal hareketlilik mekanizmalarının zayıflamasına ve mevcut sosyoekonomik eşitsizliklerin yeniden üretilmesine neden olmaktadır. Ayrıca dijital yoksulluk, yalnızca eğitim alanıyla sınırlı kalmayıp akran ilişkileri, sosyal aidiyet duygusu ve özgüven gelişimi üzerinde de olumsuz etkiler yaratarak çocuk ve gençlerin psikososyal gelişim süreçlerini çok boyutlu biçimde etkilemektedir.
Sosyal hizmet perspektifinden değerlendirildiğinde dijital yoksulluk, sosyal adalet, insan hakları ve eşitlik ilkeleri bağlamında ele alınması gereken yapısal bir sosyal sorun alanı olarak öne çıkmaktadır. Bu doğrultuda dijital kapsayıcılığı güçlendiren sosyal politikaların geliştirilmesi, dijital erişim olanaklarının yaygınlaştırılması ve dezavantajlı gruplara yönelik bütüncül müdahale mekanizmalarının oluşturulması kritik bir gereklilik olarak değerlendirilmektedir. Bununla birlikte dijital okuryazarlık becerilerinin artırılması, ailelerin ve eğitim kurumlarının desteklenmesi ve sosyal hizmet uygulamalarının dijital eşitsizlikleri azaltmaya yönelik şekilde yeniden yapılandırılması da önemli bir ihtiyaç olarak ortaya çıkmaktadır.
As the process of digitalization has reshaped the fundamental dynamics of social life, access to digital technologies has become a decisive factor in individuals’ participation in social, economic, and cultural life. Digital poverty, which has emerged alongside this transformation, is viewed as a multidimensional form of social exclusion that extends beyond mere lack of access to technological tools; it impacts education, social participation, access to public services, and psychosocial well-being. This study examines the effects of digital poverty, particularly on children and youth, from a social work perspective and discusses the social consequences of digital inequalities in a multidimensional manner.
Children and youth are among the social groups most affected by digital inequalities due to their developmental characteristics and the intense relationship they establish with digital systems. The increasing shift toward conducting educational processes via digital platforms is leading individuals without access to digital tools and the internet to fall behind in academic progress, limiting their learning opportunities and deepening educational inequalities. This situation also contributes to the weakening of mechanisms for social mobility and the reproduction of existing socioeconomic inequalities. Furthermore, digital poverty does not remain limited to the field of education; it also creates negative effects on peer relationships, the sense of social belonging, and the development of self-confidence, thereby affecting the psychosocial development processes of children and youth in a multidimensional way.
From a social work perspective, digital poverty emerges as a structural social issue that must be addressed within the context of social justice, human rights, and the principles of equality. In this regard, the development of social policies that strengthen digital inclusion, the expansion of digital access opportunities, and the establishment of comprehensive intervention mechanisms targeting disadvantaged groups are considered critical necessities. Furthermore, enhancing digital literacy skills, supporting families and educational institutions, and restructuring social service practices to address digital inequalities have also emerged as significant needs.
By subscribing to E-Newsletter, you can get the latest news to your e-mail.
