Grid Formunun Öyküsü ve Çağdaş Sanatta Grid Formu

Author:

Number of pages:
1677-1711
Language:
Türkçe
Year-Number:
2024-Volume 19 Issue 4

Bu araştırma, grid (ızgara) formunun tarihsel süreç içinde aldığı yolu önce uygarlıklar, dinler, dönemler üzerinden değerlendirir ve sonra günümüzün postmodern dönemini çağdaş sanatçıların örnek işleri üzerinden inceler. Grid formunu tarihsel öyküsü üzerinde Neolitik dönem, Kalkolitik dönem, Tunç dönemi, Mısır uygarlığı, Mezopatamya kültürleri (Sümer, Babil, Akad, Asur), Anadolu kültürleri (Hitit, Yunan, Roma, Antikite, Bizans), Yahudilik, Hristiyanlık, İslamiyet dinleri, Uzakdoğu uygarlıkları, Amerika uygarlıkları, Rönesans dönemi ve Modern dönemin izleri takip edilir. Bu takip sırasında grid formunun kimi zaman teknik ve malzeme boyutunda kalarak araç değer kimi zaman ifade ve içerik boyutunda kalarak amaç değer kimi zaman ise amaç ve araç değer özelliklerine büründükleri görülür. Öte yandan grid formunun amaç değersel özelliklerinin resim, yazı, simge, imge, aritmetik, ‘güzel’, faydalı, denge, uyum, temsil nesnesi, eser, kozmos, biçim, içerik, geometri, mimari ve yapısallık gibi kavramlar etrafında meydan geldiği anlaşılır.  Daha sonra postmodern dönemde dünyanın farklı coğrafyalarında grid formu kullanımı çağdaş sanatçılar tesbit edilir ve bunlar arasından beş kişinin birer örnek işi incelenir. Söz konusu bu çağdaş sanatçılar arasında Belçika kökenli Danimarkalı Eric Andersen (1940), Amerikalı James Turrel (1943), Filistin kökenli İngiliz Mona Hatoum (1952), Amerikalı Peter Halley (1953) ve İngiliz Sarah Morris (1967) bulunur. Grid formunun postmodern dönem çağdaş sanatçıların işleri üzerindeki görünümü ise çoğunlukla amaç değersel yönde ilerlerken, küreselleşme, teknoloji, kapitalizm, tüketim çılgınlığı, gerçeklikten kopuş ve yapaylık, savaşların kötülüğü gibi kavram ve temalar etrafında biçimlenir. Grid formunun tarihsel öyküsü ile çağdaş sanatta grid formunu örnek işler üzerinden inceleyen bu araştırma, betimsel araştırma yöntemi ile tematik analizi kullanan bir durum çalışmasıdır. Sonuçta, grid formunun modern dönemin sonuna kadar olan tarihsel öyküsü üzerinde estetik, güzel, uyum, faydalı ve yapısallık gibi kavramalarla içli dışlı olduğu anlaşılırken, çağdaş sanatta grid formunun günümüz dünyasında küreselleşme, eleştiri, sorgulama ve yapıbozum gibi kavram ve temalar etrafında şekillendiği anlaşılır. Grid formuna hem tarihsel hem de çağdaş sanat açılardan yaklaşan bu araştırmanın sosyal bilimler bağlamında sanat alanyazın dünyasına katkılar getireceği umut edilir.

Keywords


This research first evaluates the path of the grid form in the historical process through civilizations, religions and periods, and then examines today's postmodern period through exemplary works of contemporary artists. The historical history of the grid form includes the Neolithic period, Chalcolithic period, Bronze period, Egyptian civilization, Mesopotamian cultures (Sumerian, Babylonian, Akkadian, Assyrian), Anatolian cultures (Hittite, Greek, Roman, Antiquity, Byzantine), Judaism, Christianity, Islamic religions, Traces of Far Eastern civilizations, American civilizations, the Renaissance period and the Modern period can be traced. During this follow-up, it is seen that the grid form sometimes remains in the technical and material dimension, becoming a tool value, sometimes remaining in the expression and content dimension, and sometimes taking on the characteristics of purpose and tool value. On the other hand, it is understood that the purpose and value properties of the grid form occur around concepts such as picture, writing, symbol, image, arithmetic, 'beautiful', useful, balance, harmony, object of representation, work, cosmos, form, content, geometry, architecture and structurality. Then, contemporary artists who use the grid form in different geographies of the world in the postmodern period are identified and a sample work of five people among them is examined. These contemporary artists include Belgian-Danish Eric Andersen (1940), American James Turrel (1943), Palestinian-British Mona Hatoum (1952), American Peter Halley (1953) and British Sarah Morris (1967). The appearance of the grid form on the works of contemporary artists of the postmodern period is mostly shaped around concepts and themes such as globalization, technology, capitalism, consumerism, separation from reality and artificiality, and the evil of wars, while the goal moves in a value direction. This research, which examines the historical story of the grid form and the grid form in contemporary art through sample works, is a case study using the descriptive research method and thematic analysis. As a result, while it is understood that the grid form is closely related to concepts such as aesthetics, beauty, harmony, usefulness and structurality in its historical story until the end of the modern period, it is understood that the grid form in contemporary art is shaped around concepts and themes such as globalization, criticism, questioning and deconstruction in today's world. It is hoped that this research, which approaches the grid form from both historical and contemporary art perspectives, will contribute to the world of art literature in the context of social sciences.

Keywords

Article Statistics

Number of reads 100
Number of downloads 131

Share

Journal of Turkish Studies
E-Mail Subscription

By subscribing to E-Newsletter, you can get the latest news to your e-mail.