https://turkishstudies.net/education?mod=sayi_detay&sayi_id=372 Turkish Studies-Educational Sciences tr 2026-07-16 <p style="text-align: justify; margin: 6.0pt 0cm .0001pt 0cm;">Ankara Bilim &Uuml;niversitesi</p> <p style="text-align: justify; margin: 6.0pt 0cm .0001pt 0cm;">Maltepe Kamp&uuml;s&uuml;</p> <p style="text-align: justify; margin: 6.0pt 0cm .0001pt 0cm;">Maltepe Mahallesi Şehit G&ouml;nen&ccedil; Caddesi No: 5 &Ccedil;ankaya, ANKARA</p> <p style="margin: 6.0pt 0cm .0001pt 0cm;"><strong>Web: </strong><a href="https://ankarabilim.edu.tr">https://ankarabilim.edu.tr</a></p> <p style="text-align: justify; margin: 6.0pt 0cm .0001pt 0cm;"><strong>Telefon:</strong> <a href="tel:4442228">444 22 28</a></p> <p style="text-align: justify; margin: 6.0pt 0cm .0001pt 0cm;"><strong>E-mail:</strong>&nbsp;<a href="mailto:info@ankarabilim.edu.tr">info@ankarabilim.edu.tr</a></p> https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21351 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21351 Ahmet Tayfur AKCAN, İsmail METİN Bir ülkenin ekonomik kalkınmasını sağlamadaki ve ekonominin performansını değerlendirmedeki en önemli kriterlerden biri Gayrisafi Yurtiçi Hasıladaki (GSYİH) büyümedir. Ekonomik büyüme üzerine yazılmış birçok ampirik ve teorik çalışma bulunmasına rağmen küresel ekonomik kriz öncesinde ve sonrasında dış ticaretin ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini inceleyen bu çalışmada, Türkiye’nin ekonomik büyüme, ihracat ve ithalat verileri değişkenler olarak seçilmiştir. Bu çalışmada 2000 yılı birinci çeyrek (Q1) dönemi ile 2017 yılı ikinci çeyrek (Q2) dönemi arasında ihracat ve ithalatın ekonomik büyüme üzerindeki etkileri birim kök testi ve VAR analizi yardımıyla Granger nedensellik testleri ile araştırılmıştır. Türkiye’nin dış ticaretinin küresel krizden etkilenip etkilenmediğini ölçebilmek amacıyla ekonomik değişkenlere ait veriler 2008 krizi öncesini temsilen 2000Q1 ve 2008Q4 olarak ve 2008 krizi sonrasını temsilen 2009Q1 ve 2017Q2 olarak ikiye ayrılmış ve kurulan modelle analiz edilmiştir. Sonuç olarak, küresel krizinden önce ihracat ve ithalat, ekonomik büyümenin nedeni olarak bulunurken, kriz sonrası dönemde ithalat ve büyüme arasındaki nedensellik ilişkisinin kriz sonrasında ortadan kalktığı gözlemlenmiştir. Ayrıca küresel krizden önce ihracattan ithalata doğru tespit edilen nedensellik ilişkisi kriz sonrasında kaybolmuştur. Türkiye’de 2000-2008 yılları arasında ihracata yönelik sanayileşme stratejisi ve içsel büyüme teorilerinin ithalat-ihracat ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkisi söz konusu iken 2009 ve 2017 yılları arasında bu ilişkinin tamamen ihracat çekişli büyümeden kaynaklandığı tespit edilmiştir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21528 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21528 Eda BOZKURT, Ali ALTINER , Yılmaz TOKTAŞ Demokratikleşme derecesi arttıkça ülkelerin zenginliğinin arttığı ya da zenginleştikçe ülkelerin demokratikleştiği düşünülmektedir. Demokrasinin ekonomik yapı üzerine olan etkisi uzun zamandır tartışılagelen bir konudur. Ekonomik büyüme literatürüne bakıldığında, ekonomik büyümenin belirleyicileri kapsamında sıklıkla demokrasinin etkisinin incelendiği görülmektedir. Ancak demokrasi ve ekonomik büyüme ilişkisi hakkında yapılan çalışmalarda bir görüş birliği olmadığı ifade edilebilir. Çalışmada, demokrasinin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi seçilmiş 8 yükselen piyasa ekonomisinde 1972-2016 dönemi verileri kullanılarak panel veri tekniğiyle araştırılmıştır. Analizlerde ekonomik büyümeyi temsilen reel GSYİH, demokrasi düzeyini temsilen Freedom House özgürlük endeksi kullanılmıştır. Çalışmada yatay kesit bağımlılığı 〖CDLM〗_1 ve 〖CDLM〗_adj, serilerin durağanlığı CADF birim kök testiyle, uzun dönemli ilişkiler Westerlund ve Edgerton (2007) eşbütünleşme testiyle incelenmiş ve seriler arasında uzun dönemli ilişki belirlenmiştir. Katsayılar Panel AMG yöntemiyle tahmin edilmiştir. Bulgular bazı ülkelerde demokrasi düzeyindeki artışın ekonomik büyümeyi olumlu bazılarında ise olumsuz etkilediğini göstermiştir. Ayrıca değişkenler arasındaki nedensellik Emirmahmutoğlu ve Köse (2011) testiyle incelenmiştir. Panelin geneli için çift yönlü nedensellik gözlemlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre, Brezilya, Şili, Hindistan ve Türkiye’de demokrasi düzeyindeki artışın ekonomik büyümeyi olumlu etkilediği görülmüştür. Ancak Arjantin, Çin, Endonezya ve Güney Afrika’da ise demokrasi düzeyindeki artışın ekonomik büyüme üzerinde olumsuz etkilere sahip olduğu belirlenmiştir. Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerde sürdürülebilir ekonomik büyüme sağlam ekonomik kurumların varlığına bağlı olarak ortaya çıkacaktır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21427 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21427 Yavuz ÇİLLİLER Son birkaç onyıldır eşit etnik temsiliyet olgusu – seçim mühendisliği –, etnik şiddetin önlenebilmesi ve toplumsal istikrarın temin edilebilmesi amacıyla etnik çalışmalar literatüründe siyasi bir strateji olarak kendini göstermiştir. 30 kadar ülkenin seçim yasalarında, etnik grupların temsilinin sağlanabilmesi için farklı seçim kotası düzenlemeleri uygulanmaktadır. Türkiye, bu ülkelerden biri olmamakla birlikte; Türk seçim sistemi – orantılı temsil –, etnik partiler vasıtasıyla etnik temsiliyeti yüzde 10’luk baraj ile sınırlandırır iken, etnik olmayan partiler ile etnik temsiliyeti mümkün kılmaktadır. 2015 genel seçimlerinde sürpriz bir şekilde; yüzde 10’luk seçim barajı Halkların Demokratik Partisi (HDP) oy oranının artmasını sağlayan bir mekanizma görevi görmüş ve partinin Meclis’teki sandalye sayısı rekor düzeye ulaşmıştir. HDP’nin bu başarısı sayesinde, Kürt konusu ile ilgili iki yıldan fazla süredir devam eden görüşmelerin daha da hızlanacağı sanılmış, ancak mevcut literatürün aksine seçimlerden hemen sonra çatışmasızlık sona ermiştir. Bu makalede, eşit etnik temsiliyetin seçim mühendisliği metodlarında iddia edildiği gibi her zaman beklenen sonuçları vermeyeceği açıklanmaya çalışılmıştır. Bu kapsamda; devam eden çatışmasızlık ortamı ve fazla etnik temsil oranlarına rağmen, etnik hareket içindeki herhangi bir fraksiyonun kendi ajandasını uygulamak amacıyla şiddete tekrar yönelebiliceği ileri sürülmüştür. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21648 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21648 Savaş ERDOĞAN Bu çalışmada, son yıllarda Türkiye ekonomisinde önemli bir yer teşkil eden inşaat sektörü ile ekonomik büyüme arasındaki ilişki incelenmiştir. Türkiye açısından 2000’li yıllardan itibaren inşaat sektörünün GSYİH içindeki payı artarak devam etmiş ve %5 düzeylerinden %7,5 düzeylerine çıkmıştır. Ayrıca bu sektörün oluşturduğu dışsallık hesaba katıldığında dolaylı olarak bu payın %30’lara çıktığı görülmektedir. Ayrıca inşaat sektörü oluşturduğu istihdamdan dolayı ekonomiye yaptığı katkı ile ön plana çıkmaktadır. Çalışmada 2003-2017 yılları arasında inşaat sektörü ve GSYİH değişkenlerinin çeyrek dönemlik cari değerleri kullanılmıştır. Cari değer ile ifade edilen veriler, ilk olarak enflasyondan arındırılıp reel hale getirilmiş ve sonrasında mevsimsel etkiden arındırılmıştır. Daha sonrasında zaman serisi içeren verilerde ilk olarak durağanlık testi yapılmış ve serilerin her ikisinin de birinci dereceden durağan olduğu tespit edilmiştir. Aynı dereceden durağan olan serilerde uzun dönem ilişki koentegrasyon ile test edilmiştir. Ayrıca değişkenler arasında normalize edilmiş katsayı hesaplandığında, inşaat sektörünün GSYİH’yı pozitif yönde ve anlamlı etkilediği görülmüştür (inşaat sektöründeki 1 birimlik artış, GSYİH’yı 0,71 birim arttırmıştır). Yapısal nedensellik analizinde kısa dönemde inşaat sektöründen GSYİH’ya doğru, uzun dönemde ise karşılıklı bir ilişkinin olduğu görülmüştür. Sonuç olarak bu dönemler arasında Türkiye’de, inşaat sektörünün dışsallık oluşturduğu yan sektörler ve sağladığı istihdam ile birlikte ele alınması durumunda, ekonomik büyüme içerisinde kısa ve uzun dönemde önemli bir belirleyici olduğu tespit edilmiştir. Bu sebeple sektörünün ekonomik büyüme içindeki önemi ve yerinin devam ettirilmesi için, gerekli olan tedbirlerin alınması ve sürdürülebilir bir sektör büyümesinin sağlanması gerekmektedir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21554 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21554 Ahmet Yağmur ERSOY, Mohamed AALİOUA Bu çalışmanın amacı doğrudan yabancı yatırımların Akdenize kıyısı olan ülkelerden Türkiye ve Fas’ın ekonomik büyümelerine olan etkilerini analiz etmektir. Çalışma doğrudan yabancı yatırımların ülkenin ekonomik gelişimine her zaman olumlu etkisinin olup olmadığını Türkiye ve Fas üzerinden karşılaştırmalı olarak incelemeyi hedeflemektedir. Çalışmada 1990-2016 yılları arası için Dünya Bankasından elde edilen veriler panel veri analizi, The Augmented Dickey Fuller (ADF) testi, ardından Johansen Eşbütünleşme testi, sonrasında Vector Error Correction Model (VECM) ve son olarak Impulse Response Function (IRF) kullanılarak sonuca ulaşılmaya çalışılmıştır. Fas için normalleştirilmiş uzun dönemli tahminler şunu göstermektedir ki; doğrudan yabancı yatırımların ekonomik büyümeyle negatif bir ilişkisi varken, ihracat ve yatırımların ekonomik büyüme üzerinde olumlu bir etkisi vardır. Bununla beraber işgücünün ekonomik büyüme üzerinde, istatiksel olarak önemsiz sayılabilecek düzeyde, negatif etkisi vardır. Kısa dönemli tahminler ise değişkenlerin istatiksel olarak önemsiz sayılabilecek düzeyde kaldığını göstermektedir. Etki-tepki işlevi (IRF) göstermiştir ki bir şoka karşı verilen tepkinin doğrudan yabancı yatırım ve ihracat üzerindeki etkisi pozitifken, işgücü ve yatırımlar üzerinde negatiftir. Diğer taraftan Türkiye için normalleştirilmiş uzun dönemli tahminler şunu göstermektedir ki bütün değişkenlerin ekonomik büyümeyle önemli ölçüde pozitif bir ilişkisi vardır. Kısa dönemli tahminler ise değişkenlerin çoğunun istatiksel olarak önemsiz derecede olduğunu göstermektedir. Etki-tepki işlevi (IRF) ise, doğrudan yabancı yatırım, ihracat, yatırım ve işgücündeki bir şoka GSMH’nın ilk dönemden onuncu döneme kadar pozitif tepki verdiğini göstermektedir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21557 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21557 Murat ERTUĞRUL, Veysi ASKER Son yıllarda teknolojinin gelişmesi ve küreselleşmenin artması ile birlikte sermayenin dolaşım hızı artmıştır. Özellikle büyümek ve gelişmek isteyen bankaların faaliyetlerini başka ülkelere taşıması, teknolojik gelişmelerle birlikte bankaların günlük hayatta daha fazla kullanılması gibi durumlar Bankacılık sektöründe rekabetin daha yoğun bir şekilde yaşanmasına neden olmuştur. Rekabetin yoğun yaşandığı bankacılık sektöründe Faaliyetlerini devam ettirmek isteyen bankalar mevcut kaynaklarını daha etkin ve verimli kullanmaya çalışmaktadırlar. Bundan dolayı birçok banka mevcut durumunu görmek ve rakiplerinin durumunu analiz etmek için birçok performans ölçüm yöntemi kullanmaktadır. Bu çalışmada ekonomik büyüklük açısından birbirine yakın olan Türkiye ve İspanya’da faaliyet gösteren 14 özel sermayeli bankanın 2011-2016 yıllarına ait etkinlik ölçümü veri zarflama analiz aracılığı gerçekleştirilmiştir. Analiz sürecinde, toplam mevduat ve faiz gideri unsurları girdi değişkeni olarak kullanılmıştır. Faiz geliri ve toplam kredi unsurları ise çıktı değişkeni olarak kullanılmıştır. İlgili dönem itibari ile İspanyol bankalarının Türk bankalarına göre daha etkin oldukları tespit edilmiştir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21542 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21542 Türkmen GÖKSEL, Yetkin ÇINAR , Seyfullah YÜRÜK 13 Mart 2018’de kabul edilen yasayla seçim sistemimizde yapılan önemli değişiklikler ile partilerin seçime ittifak yaparak girebilmesine imkân tanındı. Sistemin önemli parametreleri olan d’Hondt sandalye dağıtım yöntemi ve yüzde on seçim barajı kuralı, aynı kalmalarına rağmen, bu değişiklikle farklı anlam kazandılar. Bu makale, bu yeni sistemin işleyişini ve sayılan parametrelerin olası etkilerini sayısal olarak açıklamayı; hangi parametrelerin sandalye dağılımı, dolayısıyla temsilde adalet üzerinde ne ölçüde kritik olduğunu göstererek stratejik olarak siyasi karar almada önemini vurgulamayı amaçlamaktadır. Bu işleyiş, yapılan açıklamaların yanı sıra Türkiye örneğine uygun olarak oluşturulan hipotetik bir oy dağılımı ve senaryolar üzerinden yapılan simülasyonlarla değerlendirilmiştir. Çalışmada sınanan ve sonuç olarak doğrulanan dört hipotez mevcuttur. Birinci hipotezde, ittifakların kurulmasıyla seçim barajının etkisinin büyük ölçüde veya tamamen ortadan kalkabileceği; ikincisinde, seçim barajının yanı sıra (baraj sıfır olsa dahi) sandalye dağıtım metodunun ne olduğunun temsilde adaleti azaltıcı / artırıcı etki yapacağı öne sürülmüştür. Üçüncü hipotezde, hâlihazırda uygulanan sandalye dağıtım yöntemi d’Hondt’un doğası gereği, ittifaklar büyüdükçe hem ittifakın hem de ittifak içerisindeki büyük partinin avantajının artacağı; dördüncüsünde ise mevcut d’Hondt sisteminde görece küçük bir partinin ittifaktan sağladığı kazancın ittifak kurduğu diğer partinin büyüklüğüyle ters orantılı olduğu savları sınanmıştır. Çalışmanın sonucunda ortaya çıkan öneriler ise; d’Hondt sandalye dağıtım mekanizması yerine temsilde adaleti daha çok sağlayacak Hare ya da Sainte-Laguë dağıtım metotlarından birinin uygulanması ve ittifaklı d’Hondt sisteminde birinci aşamada ittifakın kazandığı sandalyelerin ittifak ortaklarına paylaştırıldığı ikinci aşamada yine d’Hondt yönteminden kaynaklanan temsilde adalet açısından oluşan olumsuz etkinin giderilmesi için bu aşamada ideal durum olarak oransal bir dağıtımın yapılması ya da temsilde adaleti d’Hondt kadar olumsuz etkilemeyen Hare veya Sainte-Laguë gibi başka bir dağıtım yönteminin kullanılmasıdır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21701 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21701 Sami Kiraz Türkiye Cumhuriyeti kurulduğundan itibaren Türk dış politikasında bir takım sürekliliklere bağlı kalarak hareket edilmektedir. Bu süreklilikler genel olarak, maceracı ve ülkenin güvenliğini tehlikeye sokan girişimlerden uzak durmak ve ABD öncülüğündeki Batı ittifakı içerisinde dış politika üretmek olduğu görülmektedir. Bununla birlikte, Türkiye’nin Batı ittifakının bir üyesi olması Türkiye’nin sürekli olarak tek taraflı politikalar üretmesi anlamı taşımamaktadır. Türkiye, çok yönlü politikalar üretebilmek adına çeşitli girişimlerde bulunmaktadır. Bu girişimler, Soğuk Savaş döneminde dış politikaya Batı ittifakı üyesi olmayan devletlerle ikili ilişkilerin iyileştirilmesi olarak yansımıştır. Soğuk Savaş’ın sona ermesi ile başlayan yeni dönemde ise ikili ilişkilerin ötesinde bölgesel düzeyde adımlar atılmaya başlanmıştır. Bu doğrultuda uluslararası örgütlerin kurulmasına öncülük etmek çok yönlülüğün Türk dış politikası uygulamalarındaki önemli yansımalarından bir tanesi olmuştur. Bu bağlamda, Türkiye’nin kendi inisiyatifleriyle kurulmasını sağladığı Karadeniz Ekonomik İşbirliği Örgütü ve D-8 ön plana çıkmıştır. Bu örgütler sayesinde Karadeniz bölgesi ülkeleri ve Müslüman kimlikli ülkelerle ekonomik işbirliği esaslı ilişkiler kurmaya gayret eden Türkiye, bu örgütler üzerinden dış politikasına çok yönlü bir nitelik kazandırmaya çalışmıştır. Bu çalışmada, her iki örgütün de kuruluş süreci ve bu süreçteki Türkiye’nin motivasyon kaynakları incelenerek, çok yönlülük esaslı bir analiz yapılmıştır. Böylelikle ortaya çıkışları bağlamında farklılaşan her iki örgütün de ekonomiyi önceleyen nitelikleri açıklanarak, Türk dış politikasında bir süreklilik unsuru barındıran çok yönlülük yaklaşımı, bu örgütler üzerinden değerlendirilmiştir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21641 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21641 Emre ORUÇ Örgütlerin sürdürebilir rekabet üstünlüğü sağlayabilmeleri ve değişen çevre koşullarına uyum sağlayabilmeleri için çalışanlarına daha fazla değer vermeleri ve onların gerçek potansiyellerini ortaya çıkarmaları gerekmektedir. Bu anlamda, yeni bir kavramsal çerçeve olarak psikolojik sermaye kavramı çalışma yaşamında insanın değerini anlamak ve onun gerçek potansiyelini açığa çıkarmak için geniş çapta incelenmeye başlanmıştır. Pozitif psikolojik sermaye, bireylerin tecrübe veya eğitim yoluyla değişebilen ve geliştirilebilen öz-yeterlilik, umut, dayanıklılık, iyimserlik gibi özelliklerin bir araya gelmesiyle oluşan bütünü ifade etmektedir. Bu çalışmanın amacı, psikolojik sermaye ölçeğinin 12 maddeden oluşan kısa formunun (PSÖ-12) Türkçe uyarlamasını yapmak, güvenilirlik ve geçerliliğini incelemektir. Çalışma Marmara Bölgesinde faaliyet gösteren bir üniversitede çalışan ve farklı kademelerde görev yapan 91 idari personel üzerinde gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin faktör yapısını değerlendirmek için doğrulayıcı faktör analizi uygulanmıştır. Yapılan analizden elde edilen bulgulara göre ölçeğin uyum indeksinin χ2/df = 1,56 olarak bulunmuş ve ölçeğin dört boyuta sahip olduğu belirlenmiştir. Bu faktörler öz-yeterlilik, umut, dayanıklılık ve iyimserlik olarak belirlenmiştir. Ayrıca, modele ait diğer uyum iyiliği indeksleri de [GFI=0.88, RMSEA=0.075, CFI=0.95, AGFI=0.81, NFI=0.87] ölçek için önerilen modelin kabul edilebilir düzeyde olduğunu göstermektedir. Ölçeğin güvenirliğinin belirlenmesi için Cronbach Alpha iç tutarlılık yöntemi benimsenmiştir. Güvenilirlik analizi sonucu ise PSÖ-12’ye ilişkin iç tutarlık katsayısı .93 olarak tespit edilmiştir. Sonuç olarak PSÖ-12’nin Türk kültürü bağlamında psikolojik sermayeyi ölçmek için kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu ifade edilebilir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21672 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21672 Şerife PEKKÜÇÜKŞEN, Sevcan GÜLEÇ SOLAK , Ercan OKTAY Kent algısı, kentin kendine özgü, tek ve biricik olan yönlerini, onu diğer kentlerden farklı kılan özelliklerini ifade ettiği kadar; kentin yaşanabilirlik kriterleri açısından değerlendirilmesini içeren geniş bir alanı ortaya koyar. Yaşanabilirlik kavramı ise, insan ve yaşadığı mekan arasındaki ilişkinin tanımlanabilmesi için kullanılan bir dizi ilkeyi içermektedir. Kentli nüfusun ağırlığının hissedilir ölçüde artması ve var olan hızlı değişimin etkilerinin en çok hissedildiği mekanlar olarak kentlerin öne çıkması, o mekanı paylaşanlar açısından yaşanabilirliği tanımlayan ilkeleri sorgulanır hale getirmiştir. Bahsi geçen kriterler ekoloji, arazi kullanımı, kamusal alanlar, ulaşım, sağlık, güvenlik, tasarım, eğitim/kültür ve kalkınma gibi çok farklı boyutları ele almaktadır. Kentler içinde yaşayan her bir insana göre farklı şekillerde algılanabilir, çünkü her insanın kentin ilişki kurduğu, önemsediği, dikkate aldığı farklı boyutları vardır. Bu çerçevede üniversite öğrencilerinin gözündeki Karaman kent algısının araştırılıp, beklentilerin ortaya konulması önem arz etmektedir. Kent algısının şekillenmesinde pek çok boyut olmakla birlikte, bu boyutlardan öğrenci için daha belirgin farkları ortaya koyabilecek güvenlik, barınma, sosyal imkanlar ve ulaşımla ilgili değerlendirmelerin öğrenilmesi, bu doğrultuda beklentilerin ortaya konulması ve öneriler getirilmesi çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Elde edilecek verilerin kentsel politika yapıcılar için de faydalanabilecekleri önemli göstergeler ortaya koyacağı düşünülmektedir. Araştırmada öncelikle kent algısı ve bu algının belirleyicisi olan kriterler kavramsal açıdan incelenecek, yerli ve yabancı literatür taranarak bir değerlendirme yapılacaktır. Kent algısının belirleyici kritelerinden güvenlik, barınma, sosyal imkanlar ve ulaşımla ilgili değerlendirmeler, Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi öğrencilerine yapılacak bir anketle ölçülmeye çalışılacaktır. Basit tesadüfi örneklem tekniği ile yapılacak anketler, SPSS paket programı aracılığı ile değerlendirilecektir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21494 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21494 Ahmet SARITAŞ Günümüz gelişen ve daha da karmaşık hale gelen küresel iş dünyası, kadının ekonomik hayattaki yerini değiştirmekte bu durum kadınların iş yaşamlarındaki rekabet gücünü etkilemektedir. Çalışma hayatının kadına sunduğu, ekonomik özgürlük, yeni bir sosyal çevre, kendine güven ve kişiliğinin gelişmesi, toplumsal statüsünün yükselmesi gibi etkenlerden kopmak istememesi onu girişimciliğe yöneltmektedir. Bu doğrultuda işletmelerin küreselleşen çevre yapısına ayak uydurmaları ve sektördeki rakiplerini sürekli değerlendirmeleri bir zorunluluk halini almıştır. Kadınların işgücüne katılımları ve girişimciliğe katkıda bulunmaları, sürdürebilir kalkınmanın önemli bir unsurudur. Küreselleşme süreci ile birlikte rekabet avantajı sağlayabilme, rekabet yaratan kaynak ve yeteneklerin neler olduğunu tespit edebilme işletmelerin temel gündemini oluşturmaktadır. Bu araştırma Antalya’da faaliyet gösteren kadın girişimci firmaların, işletme yetenekleri ile işletme performansı arasındaki ilişkinin irdelenmesine yöneliktir. Araştırma, Antalya’da faaliyet gösteren kadın girişimci işletmeleri kapsamakta olup, veri toplama aracı olarak anket yöntemi kullanılmıştır. Kadın girişimci işletmelerde işletme yetenekleri ile işletme performansı arasındaki ilişkiyi tespit etmek maksadıyla korelasyon analizi kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre kadın girişimcilerin işletme yeteneği ölçeğinin alt boyutlarından; yönetim yetenekleri, üretim yetenekleri, pazarlama ve satış yetenekleri, bilgi sistemleri yeteneği, öğrenme yeteneği, lojistik yetenekler ve performans ölçeği arasında pozitif yönlü ve istatistikî olarak anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21431 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21431 Eray Ekin SEZGİN Günümüzde sağlık hizmetlerinin ana unsuru olan insan faktörünün önemi giderek anlaşılmakta ve örgütsel amaçlara ulaşmak için yöneticiler ve sağlık çalışanlarına yatırım yapılmaktadır. Rekabetin, küreselleşmenin ve teknolojik gelişmelerin hızla ön plana çıktığı sağlık sektöründe insanların performanslarına bağlı olan örgütsel başarılar, sağlık çalışanlarının doğru şekilde yönlendirilmeleri ve desteklenmeleri ile sağlanabilmektedir. Dolayısıyla sağlık hizmetlerinde Yönetici-sağlık çalışanı ilişkilerine ve hastane performansına katkı sağlayacak olan yöntemler gün geçtikçe önem kazanmaktadır. Yönetici-sağlık çalışanı etkileşiminde yöneticilerin, hem genel hem de yönetsel özyeterlilikleri ve sağlık çalışanlarından beklentileri, sağlık çalışanlarına dönük tutumlarını etkilemektedir. Yöneticilerin sağlık çalışanlarına dönük tutumları sağlık çalışanlarını etkilemekte ve iş performansına olumlu ya da olumsuz olarak yansımaktadır. Başarıya ulaşmak için kişinin öncelikle kendinin farkında olması, yapabileceklerine inanması ve kendini takip edenleri de kendileriyle ilgili yapabileceklerine inandırması gerekmektedir. Böylece ‘Pygmalion Etkisi’ gerçekleşecektir. Kısacası Pygmalion Etkisi, bir yöneticinin yüksek beklentilerinin sağlık çalışanına özel ilgi harcamasını beraberinde getirdiğini ve beklentilerin sonucunda sağlık çalışanının performansının geliştiğini ifade etmektedir. Pygmalion Etkisi, geniş bir örgütsel davranış değişkenleri grubunu, kişilerarası beklenti, iletişim, liderlik, öz beklenti, motivasyon ve performansı içerir. İşgücünü artırmak için önemli bir anahtar olarak da karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmada, yeni bir yönetim anlayışı olan Pygmalion etkisi konusu, sağlık ve örgütsel alanda yapılan çalışmalar ile ilişkilendirilerek açıklanmış, Pygmalion etkisi konusunda yapılan bazı araştırma bulguları ile değerler ekseninde bir teorik çözümleme yapılmaya çalışılmıştır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21541 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21541 Şebnem UDUM Ortak Kapsamlı Hareket Planı (JCPOA) uluslararası topluluğun 2003’ten bu yana İran’ın nükleer programı ile ilgili kaygıların bertaraf edilmesine yönelik verdiği çabaların sonucunun alındığı bir anlaşmadır. Nükleer programların şeffaflıkla yürütülmesi için, nükleer silahlanmanın önlenmesinde kilit önem taşıyan Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nın güvence denetimlerinin kapsamı genişletilmiştir. İran ile nükleer programı üzerine yapılan görüşmeler sırasında, silah seviyesine uygun nükleer madde üretebilecek kritik bir teknoloji olan uranyum zenginleştirme faaliyetlerini durdurması istenmiştir. İran’ın buna verdiği olumsuz yanıtın karşılığı yaptırımlar olmuştur. ABD’de Obama, İran’da da Ruhani yönetime gelinceye kadar görüşmelerdeki tıkanıklık aşılamamıştır. Bu görüşmelerin amacı, İran’ın nükleer silaha sahip olmayan devlet statüsünü koruyabilmekti. İran ve P5+1 görüşmeleri, İran’ın kaygı ve çıkarlarını da değişken olarak aldıktan sonra ve siyasi bir soruna teknik alanda çözümler getirerek bir sonuca varabilmiştir. Nükleer anlaşmanın en önemli sonucu uluslararası nükleer silahların yayılmasının önlenmesi rejiminin ve normunun sağlamlığının esas teşkil ettiğidir. Trump yönetimi ise, hem seçim sürecinde hem de başkanlığı döneminde anlaşmanın değiştirilmesini ya da anlaşmadan çekilmeyi istemiştir. Buna sebep olarak da Tahran’ın anlaşmayı, balistik füze programı, edindiği fonları teröre destek vermek için kullanarak bozduğunu öne sürmüştür. Başkan Trump, anlaşmayı onaylamaya gönülsüzdür. Bu da, anlaşmayı imzalayan diğer devletlerle ayrılığa neden olmaktadır. Washington’daki tavır İran’ın anlaşmayla uyumlu davranması ve programın şeffaflıkla yürütülmesi açılarından ters etki yaratmaktadır. Bu makale Trump yönetiminin İran nükleer anlaşması konusundaki siyasetini yetkililerin söylemleri üzerinden analiz edecektir. Burada amaç, ABD’deki yönetimin ana kaygı ve korkularını tespit ederek, nükleer anlaşmanın nasıl nükleer müzakereleri başarı ile sonlandıran ve İran’ın nükleer silah sahibi olmasını engelleyen bir anlaşma olmaktan çıkarak “olabilecek en kötü anlaşma” haline geldiğini görmektir. Aynı zamanda Trump’ın anlaşmayı değerlendirmesi ile oluşan dış politikasındaki eksik kalan noktaları, neyin öne çıkarıldığını ve ABD’ye karşı neyin “tehdit” olarak inşa edildiğini ortaya koyacaktır. Sonuç olarak da anlaşmayı muhafaza etmek için uluslararası topluluğa önerilerde bulunacaktır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21527 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21527 Sinan YAZICI 16 Nisan 2017 tarihinde kabul edilen anayasa değişikliği ile Türkiye’de yeni bir yönetim sistemi olan Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemine geçişin önü açılmıştır. Referandumun ardından bazı muhalefet partileri, 2019 seçimlerini kazanmaları halinde yeniden parlamenter sisteme dönmeyi planladıkları yönündeki söylemleri, seçime gidilen bu süreçte Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminin toplumsal algısı ve desteğinin incelenmesini gerekli kılmıştır. Bu doğrultuda Türkiye genelinde 63 il ve ilçede 881 seçmen niteliğine haiz kişi ile anket uygulaması gerçekleştirilmiş ve Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi toplumsal algısı ve desteği ölçülmüştür. Verilerin analizi sonucunda, Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi toplumsal algısının güçlü ancak, gelecekte doğru kişinin cumhurbaşkanı seçilmemesi halinde sistemin otoriter bir yönetime dönüşeceği endişesi tespit edilmiştir. Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemine toplumsal destek olmakla birlikte, bu desteğin şu aşamada yeter oran olan %50+1 oy düzeyinde olmadığı belirlenmiştir. Kadın ve genç nüfusun Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemine olan desteğinin, erkek ve 32 yaş üstü seçmenlere göre daha düşük olduğu tespit edilmiştir. Ulaşılan bulgular doğrultusunda; özellikle kararsız veya fikir beyan etmeyen kişi-seçmen oranının %20 gibi yüksek bir oranda olduğu belirlenmiştir. Dolayısı ile hem cumhurbaşkanlığı seçimlerinde aday olacak kişilerin hem de Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminin geleceğinin kararsız seçmenler tarafından belirleneceği sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca seçim sürecinde gerek ulusal ve gerekse küresel ölçekte ortaya çıkacak sosyo-ekonomik gelişmelerin de, hem seçim sonuçları hem de Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminin geleceği üzerinde etkisinin olacağını söylemek mümkündür. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21481 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21481 Güven ARIKLI Bu araştırmadaki temel amaç, 2015 KKTC Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde siyasal partilerin gazetelerde yayınladıkları siyasal reklamları inceleyerek, reklam kampanyalarında uygulanan stratejileri ve hedef kitleye ulaştırılmak istenen mesajları belirlemektir. Siyasal partilerin reklamlarında partinin kimliği ve ideolojisini nasıl anlattığı, bunu reklamlarına ne kadar yansıttığı ve hedeflediği seçmen kitlesini etkileyebilmek için hangi konularda daha çok ileti göndermeyi tercih ettiği çalışmanın yan amaçlarını oluşturmaktadır. Çalışmada, 19 Nisan 2015 KKTC Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde partilerin reklamlarının incelenmesi ve böylece Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti‘nde siyasal partilerin reklamları nasıl kullandıklarını ortaya koyması nedeniyle önem taşımaktadır. Araştırma, seçim sonuçlarına göre sırasıyla en çok oyu alan ―Bağımsız Mustafa Akıncı, Büyük Birlik Partisi Derviş Eroğlu, Cumhuriyet Toplum Partisi Sibel Siber‖ gazetelerde yayınladıkları siyasal reklamlar olarak sınırlandırılmıştır. Araştırmanın diğer bir sınırlılığını ise; farklı okuyucu profillerine sahip, farklı ideolojileri benimseyen ve geniş kitleler tarafından tercih edilen Kıbrıs, Star Kıbrıs, Kıbrıs Postası gazetelerinin 19 Mart 2015-19 Nisan 2015 tarihleri arasında yayınlanan siyasal reklamları oluşturmaktadır. Araştırma kapsamında ele alınan reklamlar içerik analizi tekniği ile incelenmiştir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21413 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21413 Selami GÜNEY, Abdulkadir KAYA Teknoloji ve iletişim alanlarında yaşanan gelişmeler, birçok sektörde olduğu gibi eğitim alanını da etkilemiştir. Özellikle muhasebe mesleği, şirketlerin, kamunun, şirketlerle ilişkili olan kişi ve kurumların bilgi beklentileri doğrultusunda bu teknolojik gelişmelerden önemli ölçüde etkilenmektedir. Bu çalışmanın amacı, muhasebe eğitiminde önemli bir rol üstlenen öğretim elemanlarının, teknoloji ve iletişimde yaşanan gelişmeler doğrultusunda; muhasebe eğitiminin temel bir dönüşüme ihtiyacı olup olmadığı, verilen eğitimin bilişim sisteminde yaşanan gelişmelere uygunluğu, kullanılan paket programların analiz kapasitelerinin yeterliliği, sözlü ve yazılı iletişim becerilerinin önemini, ders sunumları ve kullanılan materyallerin bu gelişime uygunluğunu ve elektronik uygulama ile staj uygulamalarının gerekliliği hakkındaki görüşlerinin tespit edilmesini amaçlamaktadır. 2006 sonrasında yeni kurulan üniversitelerin yer aldığı Doğu Anadolu ve Karadeniz bölgeleri çalışmanın anakütlesi olarak seçilmiştir. Sonuç olarak, mantıksal olgunun, zihinsel ve finansal analiz becerilerinin ön plana çıkarılması, vergi uygulamalarının, muhasebe işlemlerinin pratik boyutunu kapsayan içeriğe sahip öğrenme tekniklerinin kullanılmasının öğrenmede daha etkin olacağı sonucuna varılmıştır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21139 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21139 Kübra KARAOSMANOĞLU, Özlem TAŞ Günümüz küresel dünyasının vazgeçilmezi bireyin koşulsuz olan istek ve ihtiyaçlarını karşılamasıdır. Yaşamın en temel davranışı da bu istek ve ihtiyaçların karşılanması eylemidir ki bu tüketici davranışı olarakta adlandırılabilir. Tüketici davranışları konusunda pazarlama alanında, farklı ya da benzer koşullar altındaki bireylerin tüketim kararlarını etkileyen faktörlerin nedenlerinin belirlenmesi ile etkilerinin incelemesini içeren bir çok araştırma yapılmaktadır. Bu araştırmalarda, tüketim eylemini gerçekleştiren tüketicilerin özellikleri bakımından benzerlikleri ve farklılıkları da ele alınmaktadır. Çalışmaların sonuçları irdelendiğinde, tüketim eyleminin, o eylemi gerçekleştiren tüketicinin erişmek istediği rasyonel ya da duyusal tatminlerde farklılaştığı görülmektedir. Hedonik tüketim, tüketim olgusunun fonksiyonel boyutu kadar duyusal tatmin boyutunu da ele alan ve her satın almanın haz ve mutluluk veren bir eylem olarak kabul gördüğü bir tüketim şeklidir. Tüketici her zaman büyük mal ve hizmet satın alımlarında değil, bazen de anlık satın almalar yardımıyla duygularını harekete geçirmektedir. Hazcı tüketim olarak ta ifade edilen hedonik tüketim, alternatif ürün ve marka sayısının her gün artış gösterdiği günümüz pazar koşullarında tüketicinin hem satın alma eylemine yüklediği anlam açısından hem de sahip olmak istediği markaya biçtiği değer yönüyle farklı görünüme erişmiş durumdadır. Çalışmanın amacı, tüketicilerin hedonik satın alma davranışı boyutlarını belirleyerek, sosyo ekonomik faktörlerin hedonik satın alma davranışı boyutlarına göre farklılıklarını ortaya koymaktır. Bu amaçla hazırlanan bir anket formu internet üzerinden e-mail ve sosyal medya aracılığı ile ulaştırılmıştır. Tüketiciler arasından kolayda örnekleme yöntemi ile seçilen 400 katılımcı üzerinde uygulanmış ve elde edilen veriler SPSS paket programı ile değerlendirilmiştir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21523 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=21523 Ünzüle KURT Doğrudan yabancı sermaye yatırımları 1980’li yılların ardından serbest ticaretin gelişmesi ile özellikle gelişmekte olan ülkelerin ekonomik kalkınma ve büyümelerinde önemli yere sahip olmuştur. Doğrudan yabancı yatırımlar ülkelerin ekonomik büyümelerinde önemli bir dinamik olarak görülmektedir. Ekonomik büyümenin önemli bir finansman kaynağı olduğu noktasında görüş birliği olan doğrudan yabancı sermaye yatırımlarının ülkeye girişinde etkili faktörlerde bu bağlamda önem arz etmektedir. Doğrudan yabancı yatırımların belirleyicileri konusunda literatürde önemli sayıda çalışma mevcuttur. Literatür bağlamında, özellikle Türkiye ekonomisi için yapılan araştırmalarda açıklayıcı değişkenlerin çoğunlukla ekonomik faktörlerden oluştuğu dikkat çekmektedir. Bu bağlamda çalışmanın literatüre katkısı psikolojik ve sosyal faktörlerin doğrudan yabancı yatırımlar üzerindeki etkisine yönelik bir modelin tahmin edilmesi noktasında olması hedeflenmektedir. Çalışma kapsamında Türkiye ekonomisi için yapılan ampirik literatür taraması ile doğrudan yabancı yatırımların ekonomik büyüme üzerindeki etkisi saptanmış bu bağlamda doğrudan yabancı yatırımları belirleyen faktörlerin analizi isabetli bulunmuştur. Doğrudan yabancı yatırımların belirleyicileri üzerine literatürde önemli sayıda çalışma bulunmakla birlikte bu çalışmanın özgün değeri belirleyicilerin arasında piyasa güvenine yer vermesi bu yolla tüketici beklentilerini dikkate alması oluşturmaktadır. Bu çerçevede piyasa güveni ve ekonomik istikrar değişkenlerinin doğrudan yabancı yatırımlar üzerindeki etkisi 2004:01 ile 2015:12 dönemi için ARDL modeli aracılığı ile analiz edilmiştir. Analiz sonucunda ekonomik istikrar ve piyasa güveninin doğrudan yabancı yatırımlar üzerinde istatistiksel olarak anlamlı etkilere sahip olduğu tespit edilmiştir. 2026-07-16