https://turkishstudies.net/education?mod=sayi_detay&sayi_id=347 Turkish Studies-Educational Sciences tr 2026-07-16 <p style="text-align: justify; margin: 6.0pt 0cm .0001pt 0cm;">Ankara Bilim &Uuml;niversitesi</p> <p style="text-align: justify; margin: 6.0pt 0cm .0001pt 0cm;">Maltepe Kamp&uuml;s&uuml;</p> <p style="text-align: justify; margin: 6.0pt 0cm .0001pt 0cm;">Maltepe Mahallesi Şehit G&ouml;nen&ccedil; Caddesi No: 5 &Ccedil;ankaya, ANKARA</p> <p style="margin: 6.0pt 0cm .0001pt 0cm;"><strong>Web: </strong><a href="https://ankarabilim.edu.tr">https://ankarabilim.edu.tr</a></p> <p style="text-align: justify; margin: 6.0pt 0cm .0001pt 0cm;"><strong>Telefon:</strong> <a href="tel:4442228">444 22 28</a></p> <p style="text-align: justify; margin: 6.0pt 0cm .0001pt 0cm;"><strong>E-mail:</strong>&nbsp;<a href="mailto:info@ankarabilim.edu.tr">info@ankarabilim.edu.tr</a></p> https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20618 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20618 Cafer ACAR Bu makalede, Arnavutluk’ta yaşayan Bektaşilerin resmi temsilini, Arnavutluk devleti nezdinde akredite olarak üstlenmiş Bektaşi Toplumu Başkanlığı’nın hizmetleri, yine bu kurumun Arnavutluk Milli Arşivindeki Arnavutça dilinde oluşturulmuş Bektaşi Toplumu Başkanlığı arşivinden hareketle incelenmiştir. Arşivdeki malzemelerin çoğunluğunu, mali ve mülki alanda bu müessesenin gündemini işgal eden konular oluşturmaktadır. İnsan kaynakları, idari ve teftiş konuları sırasıyla bu başlıkları takip etmektedir. İnsan kaynakları alanında, tekke ve mensuplarını yönetecek dede ve babaların ataması, ilgili şikâyetlerin değerlendirilmesi, özlük haklarının takibi gibi hususlar başkanlığın hizmetlerini özetlemektedir. İdari alanda ise, kurumun Arnavutluk içindeki yapılanması, fiziki ve lojistik alandaki ihtiyaçlarının karşılanması gibi tasarruflara dair bilgilere ulaşılabilmektedir. Arşiv muhtevasında dini, kültürel ve sosyal sahaya dair çıkarımlarda bulunabileceğimiz malzemeler bulmak mümkündür. Bektaşi geleneğinin önem verdiği özel günler, tebrikler, hizmet içi eğitim faaliyetleri yine bu cümleden sayılabilecek yazışmalar mevcuttur. Bektaşi arşiv malzemeleri içinde dışı ilişkiler bağlamında değerlendirebileceğimiz kurum dışı ve yurtdışı birçok müessese ile yazışmalar mevcuttur. Hem Bektaşi geleneğine mensup dış dünyadaki muhiplerle hem de o bölgelerdeki Bektaşi teşkilatlarına dair yazışmalar kayıt altına alınmıştır. Yine Arnavutluk’taki siyasi atmosferin ilişkili olduğu, dünya siyasetindeki aktörlerle de ilişkiler geliştirilmiştir. Arnavutluk’taki mevcut siyasi otorite ile uyumlu olmaya özen gösterildiği anlaşılmaktadır. Arşiv muhteviyatında Bektaşilik üzerine yazılmış şiirlerin ve edebi türde ürünlerin yer aldığını söylemek gerekir. Özet bir Siyer, Bektaşilik Tarihi üzerine notlar, Kerbela hadisesi gibi konular eğitim amaçlı olarak hazırlanmış ve arşivdeki yerini almıştır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20751 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20751 İlyas AKMAN İlk yazılı eserini 1899 yılında veren Zaza edebiyatı, 2000 yılından sonra bir atılım gerçekleştirir. 2000’den sonra, her yıl, çeşitli edebî türlerde onlarca Zazaca eser yayımlanmaya başlanır. Roman, Zaza edebiyatında, gelişme gösteren türlerdendir. Medet Can ise Zazaca roman kaleme alan yazarlardan biridir. Onun Gönül Yolculuğu (Barkerdena Zerrî) isimli romanı, 2012 yılında yayımlanır. Çeşitli nedenlerle köylerini, şehirlerini terk edip İstanbul’a gelen gecekondu sakinlerinin zorlu yaşamları romanın merkez konularındandır. Yazar, göçün ve gecekondu sorununun ne kadar can alıcı olduğunu ortaya koymak için, birçok farklı bölgenin insanına eserinde yer verir. Örneğin Erzurum’dan göçüp Bosnalı Feyza ile evlenen Mehmet karakteri vardır. Onlar, iki farklı bölgeyi temsil ederler. Biri Erzurum’u biri de Bosna’yı temsil eder. Cemil karakteri ve ailesi ise Siverek bölgesini temsil ederler. Bu farklı insanların ortak noktası, gecekonduda yaşamaları ve birçok sorunla mücadele etmek zorunda kalmalarıdır. Gecekondu sakinlerinin yaşadıkları dışlanma, yabancılık, maddi imkânsızlıklar, dil sorunu, aidiyetsizlik, “yitik cennet” olarak gördükleri memleketlerine özlem gibi konular, 1980 darbesine giden sürecin kaotik, anarşik ortamıyla birleştirilerek anlatılır. 12 Eylül 1980 darbesi, romanın temel saç ayaklarından biridir. Yazar, darbenin birçok unsurunu eserine serpiştirir. Gerek darbeye giden süreç gerekse de darbenin kendisi üzerinde durulan başlıca konulardır. Darbeden sonraki baskıcı ve yasaklayıcı düzen de dikkatlere sunulan izleklerdir. Bu konuların arka planında da bir aşk hikâyesi söz konusudur. Zaten roman, ismini, bu aşk hikâyesinden alır ve roman, Şiyar karakterinin sevdiği kişi olan Zeynep’e yazdığı bir şiirle son bulur. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20716 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20716 Elif AKTAŞ Kıbrıs coğrafi ve stratejik öneme sahip olan bir adadır. Bulunduğu konum adaya bu özellikleri kazandırırken aynı zamanda da adanın hareketli bir geçmişe sahip olmasına yol açmıştır. Çok eski dönemlerden itibaren çeşitli devletlere ev sahipliği yapmış olan adaya hakim olma mücadeleleri hiçbir zaman eksik olmamıştır. II. Selim döneminde Venediklilerden alınan Kıbrıs bu tarihten itibaren Türklerin hakimiyeti altına girmiştir. Aradan asırlar geçmiş, Rusya ile çıkar çatışmasına düşen İngiltere önceleri adayı Osmanlı'dan kiralamış ve I. Dünya Savaşı sırasında da ilhak kararı almıştır. Savaş sonrasında ise adanın hakimiyeti tamamen İngiltere'ye geçmiştir. Böylece ada ve adadaki Türkler için sıkıntılı günler başlamıştır. 1959 yılında üç devlet yani Türkiye, Yunanistan ve İngiltere arasında Zürih ve Londra Antlaşmaları imzalanmış, 16 Ağustos 1960'ta ise iki toplumlu Kıbrıs Cumhuriyeti kurulmuştur. Fakat bu gelişmelerde Yunanistan'ın ve Rumların Türklere karşı olan tavırlarını değiştirmemiş, adadaki Türk nüfus yok edilmeye çalışılmış ve Enosis yani adanın Yunanistan'a ilhakını gerçekleştirmek için her yol denenmiştir. Adadaki Rum nüfusun fazla olduğu ileri sürülmüş, Türklere yönelik katliamlar yapılmış ve bu durum Türkiye-Yunanistan ilişkilerinin sık sık gerilmesine yol açmıştır. Yaşanılan bu gerginlikler sırasında Türkiye zaman zaman diplomatik yollara başvurmuş zaman zamanda adaya müdahalede bulunma kararı alma yoluna gitmiştir. Fakat bu dönemlerde genellikle ABD'nin devreye girmesiyle sorun tam olarak çözülemese de kısmen yatıştırılmıştır. Bununla birlikte Kıbrıs'ta sular hiçbir zaman durulmamış, Yunanistan sürekli olarak Enosisi gerçekleştirmek için çabalamış hatta bu bağlamda engel gördüğü Rum lider Makarios'u bile bir darbe ile devre dışı bırakmıştır. Bütün bu gelişmeler Türkiye'yi iç ve dış politikada derin yankılar uyandıracak olan 1974 Kıbrıs Barış Harekatı'na götürmüştür. Barış Harekatı'nda zafer Türkiye'nin olsa da sahip olduğu özellikler ve Yunanistan'ın tutumu nedeniyle Kıbrıs sorunu hiçbir zaman tam anlamıyla sona ermemiş, yakın geçmişte dahi sıkıntılar yaşanmıştır. Bu çalışmada adanın Türk hakimiyetine girişinden Barış Harekatı'na kadar geçen süreçte Kıbrıs sorunu genel hatları ile ele alınarak irdelenip konuya açıklık getirilmeye çalışılmıştır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20806 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20806 Fikret ALINCAK, Uğur ABAKAY , Kürşat Yusuf AYTAÇ Bu çalışma, beden eğitimi öğretmenlerinin okul dışında yapmış olduğu faaliyetleri incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmada beden eğitimi öğretmenlerinin okul dışında genel olarak yaptığınız etkinlikler, beden eğitimi öğretmeninin okul dışında mesleki açıdan kendisini geliştirme açısından ne yaptıkları, bulunduğunuz bölgede beden eğitimi ve spor alanına yönelik ne tür katkılar sağladıkları, okul dışında kurs açıp açmadıkları, öğrenciye okul dışında ne tür faaliyetler yaptırılması gerektiği, okul dışında özel ve resmi kuruluşların beden eğitimi ve spor alanına yönelik faaliyetlerini desteklemeleri ve ayrıca okul dışında beden eğitimi ve spor alanına yönelik yapılmasını istediği önerilerinin neler olduğu belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden olan durum yöntemi kullanılarak Gaziantep il sınırları içerisindeki orta öğretim okullarında görev yapmakta olan 70 beden eğitimi öğretmeninden elde edilen veriler, içerik analizi yöntemi ile çözümlenmiştir. Araştırma sonucunda beden eğitimi öğretmenlerinin okul dışında düzenli olarak sportif aktivitelerin içerisinde yer aldığı, bir takım kurslara katılarak mesleki açıdan kendilerini geliştirdikleri, bulundukları bölgelerde beden eğitimi ve sporun gelişimine destek oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Bununla birlikte beden eğitimi öğretmenlerinin öğrencilerin gelişimi açısından spora yönelik kurs açtığı, toplumu sağlıklı yaşam konusunda bilinçlendirdikleri tespit edilmiştir. Buradan hareketle sporun gelişlimi için; yönetici ve ailelerin spora destek olması, beden eğitimi öğretmenlerine önem verilmesi, spor liselerinin arttırılması, belediye ve diğer kuruluşların destek olması gerektiği söylenebilir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20694 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20694 Metin AŞCI, Rıfat OYMAK , Zübeyde ÇABAŞ Bir toplumda depremin kavranması, anlaşılması, depreme ilişkin doğru kavramların kullanılmasını gerektirmektedir. Doğru kavramlar, gerçeği bütüncül biçimde verebilen yerbilimsel kavramlardır. Bunlarda, kullanılan dil ile yakından ilgilidir. Türkçe konuşurlarına, başka bir dilin kavramları ile deprem bilgisi vermek, dahası kimi bilgileri yanlış, yanılgılar içeren bağlamlarda sunmak, olgunun anlaşılmasını önlemektedir. Kısaca, depremi, depremi yaşayan, kaçınılmaz olarak yaşayacak olan toplumun dile ile o dilin bilimcileri ve dilbilimcilerinin ürettiği bilimsel kavramlarla açıklamak en geçerli yöntemdir. Dünya ve insanla ilgili birçok alanda olduğu gibi, yersarsıntısı(deprem) alanında da bilgi ve bilinç gelişimi mitoloji, din ve bilim sürecini izlemiştir. Yersarsıntısı, süreçleri ve sonuçları nedeniyle genellikle olumsuz bir olgu olarak yorumlanmıştır. Etkilediği alanlar nedeniyle de, ekonomik, politik, dinsel, yersel, yerbilimsel ve deprembilimsel (sismoloji) açıklamalar, yorumlar yapılagelmiştir. Oysa, yerbilimsel (jeolojik, jeofiziksel) bulgular göstermektedir ki; yersarsıntısı gerçekte, yerküre ve canlı dünyası için olumlu bir yer devinimidir. Devinim, yersel canlılığın, yaşam alanlarının yeniden üretimidir denebilir. Diğer bir deyişle, yer devinimleri (depremler) olmazsa, yerküre ölü bir gezegene dönüşebilir. Deprem yerküreyi yaşanabilir kılmaktadır. Diğer yandan, yersarsıntısı, yerin olağan, doğal, önlenemez ve sürekli bir devinimdir. Bu sürekli ve doğal devinim, bütüncül biçimde kavranır, tanınır, anlaşılırsa neden olduğu olumsuz sonuçlar önlenebilir, olumlu sonuçlarından ise büyük ölçüde yararlanabilir. Bir toplumda depremin kavranması, anlaşılması, depreme ilişkin doğru kavramların kullanılmasını gerektirmektedir. Türkçe konuşurlarına, başka bir dilin kavramları ile deprem bilgisi vermek, dahası kimi bilgileri yanlış, yanılgılar içeren bağlamlarda sunmak, olgunun anlaşılmasını önlemektedir. Belirtilen gerekçelerle, çalışmada, deprem olgusunun bilimsel gerçekliği, yerbilim ve yerbilim fiziği yaklaşımıyla ve kavramların Türkçe ad ve anlamlarıyla sunulmaya çalışıldı ve sonuçlarından zarar görmemek için, konut, yapı, yerleşim konularında öneriler sunuldu. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20771 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20771 Bahar AYAZ Bu çalışma, Türkiye’ye dönen göçmenlerdeki kimlik sorununu incelemektedir. Türkiye işsizlik soruna bir çözüm bulmak amacıyla 1960’lı yıllardan beri Avrupa ülkelerine göçmen göndermektedir. Bu göçmenler zamanla ailelerini de yanlarında getirerek yurt dışında yaşamaya alışmıştır. Ancak istatistikler, bazı göçmenlerin Türkiye’ye geri döndüğünü kanıtlamaktadır. Göç edenlerin geri döndüklerinde birçok sorunu olmuştur. Türkiye'deki Türkler, çoğunlukla konuşma biçimleri farklı olduğu için onları toplumdan dışlamışlardır. Geri dönen göçmenler için bir kimlik sorunu ortaya çıkmış, kendilerini hiçbir ülkeye ait değilmiş gibi hissetmeye başlamışlardır. Kendi yurttaşlarıyla aynı etnik kökeni paylaşsalar da geri döndüklerinde gelmiş oldukları ülkelerle karşılaştırıldığında önemli kültür farklılıkları olduğunu görmüşlerdir. Bunun da ötesinde görülmüştür ki, Avrupa ülkelerine göç edip Türkiye’ye geri dönen Türklerin kimliğini vurgulayan Türk göçmen kimliği, ne tam olarak Türk kimliği ne de Avrupa kimliğidir, her ikisinden de özellik taşımaktadır. Bu göçmen kimliği, bazı faktörlerden oluşan değişken bir kimliktir; Türk göçmenler hiçbir yere ait değil gibi hissetmekte, Avrupa'da yaşamak istemekte ve hem Türkiye'deki Türklerden hem de ev sahibi ülkelerdeki insanlardan farklı dini değerler ve duygulara sahip olmaya devam etmektedirler. Bazı göçmenler diğer kültürlere kendilerini o kadar adapte etmişlerdir ki, artık geleneksel kültürlerine ilgileri azalmıştır. Sonuç olarak ulus kavramı da geri dönen göçmenler için farklı bir anlam taşımaya başlamıştır. Bu çalışmada, geri dönen göçmenlerin neden ve nasıl kendi ülkelerinde ötekileştikleri incelenmiştir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20843 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20843 Kürşat Yusuf AYTAÇ Bu çalışma, kick boks sporcularının dönüşümsel liderlik algıları ile örgütsel adanmışlıkları arasındaki ilişkiyi tespit etmek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın örneklem grubunu 2016 yılı içerisinde Türkiye şampiyonasına katılan 48’i kadın, 109’u erkek toplam 157 sporcudan oluşmaktadır. Bu çalışma da sporcuların adanmışlık düzeylerini ölçebilmek için CELEP (2000), tarafından geliştirilen çok boyutlu örgütsel adanmışlık ölçeği ve sporcuların dönüşümsel liderlik algılarını belirlemek amacıyla Bass and Avolio (1990) tarafından geliştirilen dönüşümsel liderlik ölçeği kullanılmıştır. Sporculara uyarlanan dönüşümsel liderlik ölçeğinin Cronbach’s Alpha güvenirlilik değeri α=0.90, bu ölçeğin idealleştirilmiş etki alt boyutunun Cronbach’s Alpha güvenirlilik değeri α=0.79, telkinle güdüleme alt boyutunun Cronbach’s Alpha güvenirlilik değeri α=0.77, entelektüel uyarım alt boyutunun Cronbach’s Alpha güvenirlilik değeri α=0.86 ve bireysel destek alt boyutunun Cronbach’s Alpha güvenirlilik değeri α=0.83 düzeyindedir. Adanmışlık ölçeğindeki toplam 28 maddenin Cronbach’s Alpha güvenirlilik değeri α=91’dir. Bu ölçeğin kulübe adanma alt boyutunun Cronbach’s Alpha güvenirlilik katsayısı α=0.85; antrenman veya müsabakalara adanma alt boyutunun Cronbach’s Alpha güvenirlilik katsayısı α=0.81; sporcu yapma yılına adanma alt boyutunun Cronbach’s Alpha güvenirlilik katsayısı α=0.78 ve takıma adanma alt boyutunun ise Cronbach’s Alpha güvenirlilik katsayısı α= 0.76 olarak tespit edilmiştir. Sporcuların dönüşümsel liderlik algıları ile örgütsel adanmışlık arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla korelasyon analizi yapılmıştır. Analiz sonuçlarına göre kick boks sporcularının dönüşümsel liderlik algıları ile örgütsel adanmışlık düzeyleri arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20679 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20679 Zeynep BALKANAL Kültürel unsurları içinde barındıran evlilik törenleri, bir topluluğu tanımada önemli bir yere sahiptir. Evlenme törenleri köy ortamında bir bayram şenliği olarak algılanır. Ulusal yapının oluşmasında birçok değer ve davranışın kazanılması yönüyle evlenme törenleri fonksiyonel etkinlik gösterir. Toplumların tarihi ve ekonomik yapıları yerleşim şekilleri, üretim şekilleri ve gelenekleri kısmen kültürleri evlenme biçimlerini belirlemektedir. Bolu İli Kıbrıscık İlçesi geleneksel kültüründe evlenme adetlerini konu alan bu araştırmada, evlilik törenlerinin öncesinde ve evlilik sürecinde, evlenecek eşi seçme, kız beğenme, kız isteme, nişan, kına gecesi, düğün ve düğün sonrasında yapılan adetler incelenmiştir. Alan araştırmamızda görüşme, soru-anket yöntemiyle kaynak kişilerle görüşülmüş ve konu hakkındaki kaynak kitaplardan yararlanılmıştır. Anadolu'daki ilk Türkmen yerleşmesi ile birlikte Kıbrıscık ilçesine de Türkmen yerleşimi başlamış ve ilçenin sosyal yaşamı, gelenek ve görenekleri ile kültür hayatı da Türkmen kültürü etrafında şekillenmiştir. Yöreye özgü evlenme adetleri günümüzde az da olsa uygulanmakta fakat çoğu unutulmuş durumdadır. Yöre halkı ile yapılan görüşmelerden elde edilen bilgiler eskiden uygulanan evlenme adetlerinin halkın günlük yaşamında kentleşmenin de etkisiyle birlikte yavaş yavaş geleneklerden uzak günümüz düğün anlayışına doğru kaydığını göstermektedir. Bu makalede Bolu İli Kıbrıscık İlçesi geleneksel kültüründe evlenme ilgili uygulamaların sonraki nesillere aktarılması ve böylece Türk kültürüne katkı sağlanması amaçlanmıştır. Evlenme geleneklerinin geçmişten günümüze nasıl değiştiğini gözlemlemek, toplum kültüründe çok önemli bir yere sahip olan evlenme uygulamalarını belgelemek gerekmektedir. Bu düşünce ile unutulmaya yüz tutmuş evlenme gelenekleri ile bir örnek oluşturduğu düşünülen Kıbrıscık yöresinde geçmişten günümüze evlenme gelenekleri makalenin konusu olmuştur. Makalede yörede yaşayan halkın verdiği bilgiler çerçevesinde evlenme adetleri sırasıyla ayrıntılı olarak aktarılmıştır. Çalışma sonunda yöre halkının teknolojiye ayak uydurarak geleneklerinin değiştiği görülmüştür. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20532 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20532 Meryem BULUT Geçiş ritüellerinden biri olan doğum; biyolojik bir olgu olmasına rağmen belirli törensel uygulamalar ile karşılanır. Korumasız olduğuna inanılan anne ve bebek çeşitli dinsel/büyüsel işlemler ile koruma altına alınır. Anne ve bebeği korumaya yönelik olarak gerçekleştirilen doğum sonrasına yönelik uygulamaların Dikili’nin köylerinde de halen devam ettiği saptanmıştır. Bu makalede değişen doğum sonrası uygulamaları değerlendirilmektedir. Ortaasya ile ilişkilendirilen geleneksel uygulamaların Müslümanlık geleneği ile bağdaştırmacı olarak devam ettiği görülürken, bazı geleneklerin de değişmeye başladığı saptanmıştır. Geçmişten bu yana devam eden geleneksel uygulamalar varlıklarını sürdürürken değişime uğramışlardır. Modernleşme ile iletişim ve ulaşımda sağlanan kolaylıkların geleneksel uygulamalarda değişiklik yarattığı gözlenmiştir. Modernleşme ile özellikle geleneksel sağaltım yollarından bazılarının yerini modern tıbbın alması ile geleneksel uygulamalarda değişim veya yok olma başlamıştır. Diğer yandan bir sağaltım yolu olarak bebeklere uygulanan özellikle “tuzlama” gibi uygulamaların varlığını sürdürdüğü saptanmıştır. Makale; geçmişten bugüne farklılaşan doğum sonrası uygulamaları değerlendirmektedir. Bu amaç doğrultusunda; doğum sonrası uygulamalara ilişkin bilgiler, sözlü tarih yöntemi kullanılarak görsel/işitsel olarak kayıt altına alınmıştır. Kayıtlar deşifre edilerek; yorumsamacı paradigma ile değerlendirilmiştir. Çalışma 14 Temmuz -16 Eylül 2016 tarihleri arasında ve 25- 27 Kasım 2016 tarihinde Dikili ilçesinin bazı köylerinde gerçekleştirilmiştir. Makalede kendilerini Yörük ve Balkan Göçmenleri olarak tanımlayan köylerden elde edilen bulgulara yer verilmiştir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20735 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20735 Süreyya ÇAKIR Kültürel yaşamın temel unsurlarından olan anlatı, insanı, toplumu anlama yollarından birini oluşturur. Bir anlatı biçimi olarak masal formu, insanların hikaye anlatma ihtiyacından doğmuş, faklı medya biçimlerinde uyarlamaları yapılarak yüzyıllardır varlığını sürdürmüştür. Günümüzde masallar, romanlarda, filmlerde, televizyon dizilerinde devam etmektedir. Bizim anlatı kültürümüzün yapı taşlarından birini oluşturan masallar, kimi zaman konu olarak, kimi zaman biçimsel unsurlar açısından anlatılarımıza kaynak oluşturmuş; bu nedenle de metinler arası geçişliliklerin vesilesi olmuştur. Yeşilçam sinemasının bir ayağını popüler edebiyat uyarlamaları oluşturur. Popüler edebiyat uyarlamaları kanalıyla masal yapısı sinemaya taşınmış; birbirine benzer kalıpların tekrarına dayalı yapı kendini yeniden üreterek 1980’lere dek Yeşilçam Sinemasında hüküm sürmüştür. Sözlü geleneğin bir parçası olan masal yapısı ile Yeşilçam geleneği arasında masal kalıpları, anlatı özellikleri, masal anlatma pratikleri , toplumsal işlevleri açısından bir süreklilik vardır. Geleneksel sözlü kültür; dil özellikleriyle, konularıyla, tiplemeleriyle, başat olarak aldığı değerleriyle, anonim özellikleriyle Yeşilçam sinemasında yaşamaya devam etmiştir. Rus halkbilimci Viladimir Propp, masallarda değişmez motifler, kalıplar olduğunu öne sürer. Masalın anlatı yapısı ile popüler yerli filmlerin anlatı yapısı arasında ne tür bir yapısal bağlantı olduğunu saptamanın amaçlandığı bu çalışmada, Yeşilçam filmlerinde sürüp giden masal geleneği içinde hangi motiflerin ve işlevlerin tekrarlandığını tespit etmek üzere, Propp’un Masalın Biçimbiliminde ele aldığı yapısal işlevler açısından Ayşecik romanı ve bu romandan uyarlanan Ayşecik filminin analizi yapılmıştır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20719 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20719 Aysun ÇELİK Sa‘dî’nin, Salgurlu Beyi Ebûbekr bin Sa‘d bin Zengî’nin veliahtı II. Sa’d adına XIII. yüzyılda kaleme aldığı Gülistân, Fars Edebiyatının sınırlarını aşarak dünya edebiyatına mâl olmuş bir eserdir. Dîbâce, 8 Bâb ve Hâtime olarak tertip edilen eser, “padişahlık, dervişlik, kanaat, az konuşmak, aşk ve gençlik, yaşlılık, sohbet adabı” konuları etrafında şekillendirilen hikâyelerden ve hikmetli sözlerden oluşmaktadır. “Ahlak” temini işleyen, ağırlığı mensur olan, tarih/halk hikâyeleri, ayetler, hadisler, vecizeler, atasözleri, deyimler gibi anlatım malzemelerinin yanında eser; beyit, mısra, rubai, kıta başlıklı manzumelerle güçlendirilerek bir belagat ve fesahat kitabı olarak medreselerde de okutulmuştur. Nasihatname türünün önde gelen numunelerinden olan Gülistân, Klasik Türk Edebiyatı geleneğinin temel eserleri arasında yer almış; XIV. asırdan itibaren pek çok kez tercümesi ve şerhi yapılmış, sözlükleri hazırlanmıştır. Bu çalışmada; Sa‘dî’nin meşhur eseri Gülistân’ın Klasik Türk Edebiyatı’ndaki yansımaları “divanlar özelinde” incelenmiş, eserin şiirimizde hangi özellikleriyle yer aldığı, öne çıkarıldığı değerlendirilmiş, 185 divanın taranması sonucu ortaya çıkan hususlar ana başlıklar altında tasnif edilmiştir. Gülistân’ı, şairlik ve yazarlık eğitimi için bir hazırlık kitabı, belagat ve fesahat öğreten bir başvuru kaynağı olarak değerlendiren divan şairleri; eseri, içerdiği “gül” kelimesi ve içinde bulundurduğu “şekil ve mana güzellikleri” dolayısıyla da sık sık sevgiliye teşbih etmişlerdir. Bunun yanında Gülistân’ın bir şaheser olması hasebiyle, divan şairleri övünür veya överken; ya kendilerini Sa‘dî’ye rakip görmüşler ya da kendi şiirlerindeki ifadelerin güzelliğini Gülistân ile mukayese etmişlerdir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20621 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20621 Bayram ÇETİNKAYA, Kadriye ŞAHİN , Mürşide COŞKUN İnterdisipliner bir yaklaşımla (Antropoloji-Coğrafya) ortaya konan bu çalışmada Pir Hatip Ziyareti ve çevresindeki çevre, inanç, kültür ve gelenek değişkenleri üzerinden, ziyarete atfedilen değerler ile inançsal dünyaya ilişkin algılar ve uygulamalardan kültürel yapı ile ritüeller arasındaki bağın çözümlenmesi, mekanın oluşumunda coğrafi şartların etkinliği ve mekanın fonksiyonları ele alınmıştır. Yine kültürel peyzaj unsuru olarak Pir Hatip ziyaretini oluşturan coğrafi unsurların peyzaj ve kullanım özellikleri üzerinde durulmuştur. Çalışmada saha gözlemlerinin yanında nitel araştırmaya dair kartopu yöntemiyle belirlenen 31 kişiden oluşan örneklemle derinlemesine görüşme yapılmış ve elde edilen sonuçlar yorumlanmıştır. Çalışmada coğrafi ve antropolojik bakışla mekânın ritüel, sağaltım, kültürel bellek, rekreasyonel fonksiyonlarının yanında, kültürel aktarım aracı ve nirengi noktası gibi işlevleri ile bunları sunduğu etki sahasına sahip olduğu tespit edilmiştir. Pir Hatip ziyareti üzerinden denilebilir ki, sosyo-ekonomik yaşamın bir parçası olarak kutsal mekanlar, inançları kültüre uyarlama aracı olarak kullanılmalarının yanında, insan-çevre arasındaki ilişkilerin farklı bir boyutunu göstermeleri açısından da önem arz etmektedirler. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20601 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20601 Mehtap DEMİR Bu çalışma kapsamında Yurttan Sesler örneği ekseninde, fikirlerdeki değişim mefhumu, gelenek ve modernite bağlamında tartışılmıştır. Konunun hem etnomüzikolojik boyutu hem de antropolojik yorumu müzikteki sistemsel değişimlerin bir fikirsel dayanağı bulunduğunu doğrulamaktadır. Buradaki yorumlar, gelenek ve modernite geçişinde bir işlev gören derlenmiş Anadolu müziksel envanterinin, Yurttan Sesler aracılığıyla kurgulu bir yeniden üretimle şekillendirildiğini vurgulamaktadır. Bu yeniden üretim içsel ve dışsal değişimlere sahiptir, ancak Yurttan Sesler kurgusu içinde sahte değildir. Çalışmanın bölümleri, etnomüzikolojik bir çıkarım için zemin hazırlayan sistematik bir ilkeyle yazılmıştır. Makalenin yöntemi ise nitel araştırma yönteminin özdüşünümsel dili, oto-etnografik bakışı ve yerli etnograf düşüncesini kapsamaktadır. Bu etnografik çalışma, etnomüzikolojik bulguların alamet-i farikası bağlamında yorumsamacı yaklaşımla yazılmıştır. Konunun antropolojik boyutu gelenek ve modernite kavramlarını, fikirlerin değişimi temelinde tartışmaktadır. Müziksel değişim ise konunun etnomüzikolojik alanıyla ilgilidir. Vaka analizi bölümünde, Yurttan Sesler olgusunun çıkış noktasındaki fikirsel tutumun temelleri modernite ivmesiyle yorumlanmaktadır. Çoksesli milli musiki yaratmaya karşı, Anadolu halk ezgilerini yeni bir yapı ve sistem içinde sunmak için ortaya çıkan Yurttan Sesler’in günümüze kadar dört kuşak boyunca icra ve sistem anlamında kendi öz disiplinini ve lobisini yaratan bir oluşum olduğu ortaya çıkmıştır. Sonuçta, Anadolu halk müziğini yeni otantisite içinde yorumlayan Yurttan Sesler’in her kuşağının gelenek, otantisite, değişim ve modernite çerçevesinde farklı fikirlere dayalı halk müziği icrası yaptığı görülür. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20570 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20570 Abdurrahman DEVECİ Koçboynuzu motifi dünya medeniyetlerinde görülen en eski motiflerdendir. Bu motif, Türkmenler arasında da derin bir geçmişe sahiptir. İster Türkmen edebiyatında, ister sanatında koç simgesinin önemli ve özel bir yeri vardır. Türkmenistan ve Türkmensahra Türkmenleri arasında koç simgesi en sevilen ve önem kazanan simgelerdendir. Belki de koçboynuzu, Türkmenlerin hayatının değişik yerlerinde kendini en fazla gösteren bir simgedir. Koçboynuzu motifini mezar taşlarında, ev sütunlarında, duvar süslemelerinde, kilim-keçelerde vs. görmek mümkündür. Koçboynuzu motifi genelde Türkmensahra’nın Cergelan bölgesindeki eski evlerde daha fazla gözükmektedir. Cergelan bölgesi şehirlerden uzak olması nedeniyle değişimlere fazla yol vermemiş ve Türkmen geleneklerini layıkıyla sürdürmüştür. Türkmensahra’daki tarihi mezarlıkların en ünlüsü ve önemlisi Haled Nebi türbesinin yanında bulunan mezarlıktır. Mezarlıkta koçboynuzu şeklindeki mezar taşları da görülmektedir. Türkmensahra’da Haled Nebi Mezarlığından başka mezarlıklarda da koçboynuzu şekilli taşları görmek mümkündür. Cergelan’daki bazı Camii duvarları tamamen geometrik, bitkisel ve koç boynuzu motifiyle süslenmiş, öyle ki eğer birkaç Arapça Allah adı ve Kur’an ayetleri olmasaydı, bir şaman evini hatırlatabilirdi. Türkmen kadınların yaptığı işlemeler; motiflerin en zarif ve dikkatli zuhur ettiği yerdir. O işlemelerin arasında kendini gösteren önemli motiflerden biri de koçboynuzu motifidir. Türkmen dokumacılığında da Koç motifleri en çok halı, keçe, kilim ve palasta kullanılmıştır. Koç motifi birçok değişik çizimlerle yapılır. Koç motiflerinin özelliği her Türkmen boyuna göre değişir. Bu makalede Türkmensahra Türkmenlerinin koçboynuzu motifinin evlerde, duvarlarda, kabristanlarda ve elbiseler üzerinde kullanışı açıklanarak onlardan örnekler verilmektedir. Makalenin devamında Türkmensahra’daki koçboynuzu motifleriyle Anadolu sanatındaki koçboynuzu motifleri arasında genel bir karşılaştırma yapılmaktadır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20379 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20379 Süleyman ELMACI İnsanın kullandığı kaynakların tükeneceğinin göz önünde bulundurulması, tüketimin gelecek nesiller için planlamasının yapılması, insan doğa ilişkisinin akılcı bir şekilde yönetilmesi ancak sürdürülebilirlikle açıklanabilir. Uygulanan ve gelecek için düzenlenen çevre politikalarının, kalkınma stratejileri ile uyumu ise sürdürülebilir kalkınma olarak değerlendirilir. Sosyal ve ekonomik hayata etkin katılarak kırın potansiyelinin değerlendirilmesi, koruyarak faydalanılması ve burada yaşayan insanların yaşam kalitesinin artırılma hedefi ise sürdürülebilir kırsal kalkınmayı ifade eder. Erbaa İlçesi’nin doğal çevre özellikleri olarak, Yeşilırmak vadisi nedeniyle Karadeniz etkisinin açık olarak görüldüğü geçiş iklimi, aynı zamanda yükselti azlığına bağlı olarak ortaya çıkan uygun iklim şartlarının yapılacak ekonomik faaliyetlere sağladığı avantajlar hayvancılığı desteklemektedir. Bu iklim özellikleri vejetasyon süresinin uzun olmasına neden olup yılda birkaç ürün hasadına imkan tanıyarak hayvancılığa olumlu katkı yapmaktadır. Yükselti ve eğim derecesinin az olduğu araziler ve verimli toprak özellikleri ile otlak açısından yaylaların varlığı, hayvancılık için uygun ortam sağlar. Erbaa ilçesinin Karayaka cinsi koyunlara gen kaynaklığı yapması, buna bağlı olarak oluşmuş uzun yılların bilgi birikimi ve deneyimi, geçmişten günümüze hayvan potansiyeli, verimli topraklarda yapılan ekonomik faaliyetler, hayvancılıkla ilgili yapılan çalışmalar ve destekleyen yatırımlar ile uygulanan politikalar ve Erbaa’daki kırsal nüfus, beşeri çevre özellikleri olarak hayvancılığı önemli derecede destekler niteliktedir. Bu yüksek potansiyelden faydalanacak olanların karşılaştıkları mekân ise hayvan pazarıdır. Belirtilen yüksek potansiyel ve etki alanını genişliği, sürdürülebilir kırsal kalkınmaya olan katkıyı artırmaktadır. Açıklanan önemi nedeniyle çalışmada Erbaa’nın hayvancılık potansiyeli ve nitelikleriyle çevresindekilerden daha fazla avantajlara sahip hayvan pazarının ilişkisi ele alınmıştır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20690 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20690 Tuğba ELMACI Kara filmler, içinden beslendikleri toplumsal yapının uyumsuzlukları, ekonomik, kültürel ve politik sıkıntılarının, toplumsal patlamaların perdeye yansımasıdır. Türkiye’de sinema toplumsal gerçeklikten, sosyal ve siyasal olaylardan dolayısıyla da gündelik hayat pratiğinden çokça etkilenmektedir. Bu gündelik hayat pratiğinde toplumsal uyumun bozulduğu ya da ekonomik açmazların insanları sürüklediği kötülük hali sinemada da kendisine yer bulmaktadır. Bu kötülük halinin yansıtıldığı filmlere bakıldığında, yüksek sinematografinin hâkimiyetinde suçla örülü hikâyelerin ve içine sürüklendiği kötülüğün sonuçları karşısında kendisiyle hesaplaşan karakterleri merkezine alan kara film anlatıları ile karşılaşılmaktadır. Stilin temayı belirlediği kara film, sosyolojik bir soruna sinematografik bir açılım katabilmiş bir alt tür olarak sinema tarihinde önemli bir yer edinmiştir. Yeni Türk Sineması içerisinde ise Nuri Bilge Ceylan sinemasının son yıllarda karafilm anlatılarıyla kurduğu yakın temas bu türü yeniden bir tartışma ortamına çekmiştir. Bu anlamda Bir Zamanlar Anadolu filmi ile Nuri Bilge Ceylan, en çok üzerine düşündüğü mekan olarak taşrayı, tanıdık bir stille anlamlandırmış ve bunu yaparken de kenti estetize eden kara filmin görsel üslubunu Anadolu’da suçla dolu bir geceyi anlatırken kullanmıştır. Nuri Bilge Ceylan sinemasının genel olarak önce stil daha sonra onu çağrıştıran tema ile olan ilişkisi Bir Zamanlar Anadolu filminde kara film estetiği ile şekillendirilmiştir. Bu çalışma boyunca Bir zamanlar Anadolu’da filminin yoğun stilize ve tematik üslubunun kara film perspektifinden Yeni Türk Sineması içerisindeki yeri ve de Kara filmin Türk sinema tarihindeki serüveni tartışılacak ve bu tartışma, tür eleştirisi ve sosyolojik eleştiri metoduyla gerçekleştirilecektir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20613 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20613 Sibel ERSEL KAYMAKAMOĞLU Günümüz toplumunun hızla değişen eğitimsel talepleri eğitim ortamlarında yetenekli ve tam donanımlı öğretmenlere gereksinim olduğunu göstermişdir. Öğretmenin mesleki gelişimi, öğrenme ortamlarındaki öğrencilerin ihtiyaçlarına yanıt verebilmek ve eğitim alanındaki gelişmeleri yakalayabilmek için kaçınılmazdır. Günümüzün gelişmiş eğitim sistemleri, öğretmenin sürekli olarak kendi uygulamalarını eleştirisel bir bakış açısıyla izlemelerini ve öğretimsel uygulamalarını geliştirmeleri gerektiğini vurgulamaktadırlar. Daha iyi öğretebilmek için, öğretmenlerde yansıtıcı düşünme yoluyla kendi öğretme süreçleriyle ilgili başarılı oldukları uygulamalarının yanısıra eksiklikleri hakkında da farkındalığın yaratılması gerekir. Öğretmen yetiştirme programlarının da, öğretmen adaylarında yansıtıcı düşünmeyi teşvik edecek uygulamalar ve süreçlerden geçmelerini sağlayacak öğrenme ortamları yaratacak şekilde düzenlenmesine gereksinim olduğu bir gerçektir. Bu tür öğrenme ortamalarının aracılığıyla öğretmen adaylarında yaşam boyu öğrenenler olmaları gerektiği bilincinin yaratılabileceğine de inanılmaktadır. Öğretmen adaylarının yansıtıcı düşünme vasıtasıyla bilgiyi yapılandırma sürecinden geçerek kalıcı öğrenme süreçlerini tecrübe edecekleri düşünülmektedir. Bu çerçevede, bu çalışma İngilizce Öğretmenliği Bölümü’nde okuyan dört, iş tecrübesi bulunmayan, yüksek lisans öğrencisiyle gerçekleştirilmiştir. Söz konusu öğrencilerin öz-izleme uygulamalarıyla ilgili algıları ve tercihleri, sınıfiçi durumları betimleyen kısa hikayeler (vignettes) yardımıyla araştırılmıştır. Bu amaçla, yarı yapılandırılmış mülakat aracıyla araştırmanın verileri toplanmıştır. Çalışmanın bulguları, en çok tercih edilen öz-izleme uygulamalarının yazılı anlatı (written narrative) ve video kaydı (video-recording) olduğunu göstermiştir. Çalışmanın katılımcıları ayrıca yapılandırmacı yaklaşıma dayalı öğretmen öğrenme programının yararlandıklarını belirtmişlerdir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20593 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20593 Yusuf GENÇ, Seda VELİ BAKİ Eşler arasında yaşanan çatışmalar son yıllarda en çok tartışılan konular arasında yer almaktadır. Evliliğin doğası gereği her birliktelikte çatışmaya sebep olan faktörler bulunmaktadır. Yeni modern çekirdek aile kurgusu, işleyişi ve özellikleri itibariyle bir takım farklılıklar ve yeni ölçütler üretmiştir. Yaşanan toplumsal değişim sonucundakadın ve erkeğin aynı oranda çalışma hayatına girmesiyle kadına yüklenen geleneksel normlar daha fazla sorgulanmakta ve eşitlikçi bir aile yapısı benimsenmeye çalışılmaktadır. Toplumumuzda var olan bu sosyal değişimle, geniş ailenin çekirdek aileye dönüştüğü gibi çatışmaya sebep olan faktörlerde dönüşüme uğramıştır. Bu çalışma toplumsal değişimle birlikte evlilikte meydana gelen yeni çatışma problemlerini tartışmak amaçlanmıştır. Değişimle beraber yaşanan sorunların tabanına inmeye ve bu sorunların nasıl önlenebileceğine dikkat çekilmek istenmiştir. Yöntem olarak gözlem ve veri araştırması benimsenmiştir. Bu alanda daha önce yapılmış çalışmalar derlenmiş, mevcut bulgular değerlendirilmiş ve alanla ilgili kanaatlerimizden hareketle yorumlar yapılarak eşler arası çatışmaya sebep olan faktörler üzerinde durulmuştur. Aile içi sorunları psiko-sosyal, sosyo-ekonomik, psiko-sosyo-teknolojik, ebeveyn çocuk ilişkileri ve cinsel sorunlar olarak özetlemek mümkündür. Aile bireylerinin özgürlük, sosyo-ekonomik bağımsızlık ve bireyselleşme eğilimleri Türk aile yapısında alışılmamış yeni kriterler olarak aile içi iletişimsizliği doğurmakta ve bu durum çatışmalara yol açmaktadır. Aile bireylerinin düşünce, ihtiyaç ve beklentilerini birbirleriyle açıkça konuşma cesareti gösterememeleri, sorunlarının çözümünde rehberlik hizmeti alma ihtiyacı duymamaları, imkân ve doyumsuzluğa dayalı oluşan yüksek taleplerini sınırlayamamaları, dayanışma, kaynaşma ve tahammül kabiliyetlerini dengeli kullanamamaları çatışmaları körüklemektedir. Eşlerin çalışma yaşamları ve ekonomik gelirlerini bağımsızlaşma yerine aile geçimini destekleme, eğitim seviyeleri kendilerini ön plana çıkarma ve son sözü söyleme yerine doğru karar vermeye katkı sağlama, harcama kültüründe teknolojik gelişmelere dayalı olarak savurganlık ve gösteriş yerine ihtiyaca göre bilinçli tüketim, cinsel konularda bireysel talep ve tatmin yerine kolektif bilinç ve birlikte tatmin anlayışının hakim kılınması eşler arasındaki çatışmaları azaltacak ve aile huzurunu artıracaktır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20698 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20698 Aylin KAPLAN ÖZDAL, Hasan ÖZDAL , Çağda Kıvanç ÇAĞANAĞA Öğrenme ve öğretme süreçlerin istendik bir şekilde sürdürülmesinde, okul ve sınıfta disiplinin sağlanarak istenmeyen davranışların önüne geçilebilmesinde etkili bir sınıf yönetimi önemli rol oynamaktadır. Alanyazında yer alan ifadelere bakıldığında sınıf yönetiminin; belli kurallar çerçevesinde öğrenenlerde istendik davranışlar meydana getirmek, zamanı etkili ve verimli kullanmak, sorunlu davranışları düzeltmek, etkili bir öğrenme ortamı yaratmak için yürütülen sistematik bir süreçtir. Bu araştırmanın temel amacı; 2011-2015 yıllarında, Türkiye Cumhuriyeti’nde (TC) sınıf yönetimine yönelik yapılan yüksek lisans ve doktora tez çalışmalarının içerik analizi bakımından değerlendirilmesidir. Belgesel tarama modeli çerçevesinde yapılan araştırmada; TC, Yükseköğretim Kurumu (YÖK) tez tarama sitesinde yer alan 48 yüksek lisans ve doktora tez çalışması; yıl, üniversite, enstitü, anabilim dalı, araştırma konusu, yöntem, araştırma modeli, örneklem grubu, uyglandığı eğitim kademesi ve veri toplama aracı açısından değerlendirilmiştir. Veri toplama sürecinden elde edilen bulgular frekans değerler ile ifade edilip, yorumlanmıştır. 2011 – 2015 yılları arasında yapılan sınıf yönetimi tezlerinde yoğun olarak nicel yöntemlerin kullanıldığı görülmektedir. Yine genel sayı içerisinde nitel ve karma çalışmaların sayısının ise oldukça az olduğu görülmektedir. Bu araştırma, belli sınırlılıklar dahilinde gerçekleştirilmiştir. Yayın yılı olarak 2011 – 2015 yılları, ülke olarak Türkiye Cumhuriyeti, veritabanı olarak Yükseköğretim Kurumu tez tarama sayfası ile sınırlıdır. İleriki yıllarda yapılacak benzer nitelikteki araştırmalarda belirtilen sınırlılıkların dışına çıkılması ve sınıf yönetimine yönelik yapılan bilimsel çalışmaların değişik faktörler açısından değerlendirilmesi, sınıf yönetimi literatürüne katkı sağlanması açısından önem taşımaktadır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20589 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20589 Fatih KAYAErdal AKPINAR Yaklaşık beş bin yıllık bir mazisi olan ve dünyanın dört bir yanına dağılarak, farklı adlarla birçok devlet kuran Türk milleti, zengin ve köklü bir kültüre sahiptir. Kutadgu Bilig de bu zengin ve köklü kültürün mihenk taşlarından birini oluşturmaktadır. "Millet; ortak kültür, geçmiş, tarih ve yaşanmışlıkların tezahürüdür" sözünden hareketle, asırlardır birçok alanda Türk kültürüne rehberlik etmiş olan ve Yusuf Has Hacib tarafından kaleme alınan Kutadgu Bilig'i, Türk yemek adabı ve kültürü açısından incelemeyi gerekli bulduk. Çünkü Türkistan'dan Anadolu'ya ve birçok coğrafyaya yayılan Türkler, uzun tarihsel geçmişleri ve birikimleri nedeniyle zengin bir yemek kültürü oluşturmuşlardır. Söz konusu bu değerlerin gelecek nesillere aktarılmasında ise Kutadgu Bilig başucu kitap niteliği taşımaktadır. Fakat birçok dile tercüme edilmesine rağmen hala el değmemiş bir hazine gibi karşımızda durmaktadır. Kutadgu Bilig’i Türkçeye ilk tercüme eden ve derleyip günümüze ulaşmasını sağlayan Reşit Rahmeti Arat eser için, “Türk gençliği bu kitabı anladığı zaman, Türkiye kurtulacaktır” demiştir. Bu araştırmanın amacı, Türk kültür tarihinin başyapıtlarından birisi olan Kutadgu Bilig’i Türk yemek adabı ve kültürü bağlamında değerlendirmektir. Bu kapsamda Türk yemek adabı ve kültürü ile ilgili Kutadgu Bilig’de var olan beyitler belirlenmiş ve bu beyitler konumuza kaynaklık edecek şekilde değerlendirilmiştir. Çalışma; tarama modelinde olup, doküman incelemesi yöntemine dayalı olarak yapılmıştır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20823 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20823 Emine Meliha KURTDAŞ Değerler, oldukça karmaşık bir zihin dünyasına sahip olan bireylerin tutum ve davranışlarına yön veren genel hükümlerdir. Bireyin yaşamı boyunca aldığı bütün kararlarda ve bu kararlara ilişkin yaptığı tercihlerinde sahip olduğu değerler, büyük bir öneme sahiptir. Bireyin kişilik yapısının önemli bir parçasını oluşturan değerler ve değerlerin kaynağı konusu ise, bilim dünyasını meşgul eden önemli çalışma alanlarından biridir. Ancak değerlerin, bilim dünyasının inceleme sahasına dâhil olması, uzun ve zorlu bir sürecin sonunda gerçekleşmiştir. Naturalistik bilgi anlayışının bir sonucu olarak ortaya çıkan Aydınlanma düşüncesinin, gözle görülemeyen ve deneye tabi tutulamayan her türlü insan deneyimini ve değerleri reddetmesi, gerek felsefenin gerekse diğer bilim dallarının değerlere karşı mesafeli bir duruş sergilemesine neden olmuştur. Değerlerin insanlar tarafından bireylere yüklenen anlamlar olduğu, bu nedenle bilgi ve nesnelere değer atfedilmesinin mümkün olmadığına dair yaygın inanç bilim dünyasında uzun süre hâkimiyetini sürdürmüştür. Ancak değerlerin oluşumu hususunda gerek bireyin gerekse toplumun rolünün giderek tartışma konusu haline gelmesi, birçok bilim dalının olduğu gibi psikoloji ve sosyoloji biliminin de değerlere ilgi duymasına neden olmuştur. Değerlerin bir yandan anlaşılması güç ve muğlâk bir karaktere sahip olması diğer yandan ise kaynağı konusunda meydana gelen farklı yaklaşımlar, bu disiplinler tarafından üzerinde uzlaşılmış belirli bir tanımının yapılmasını da güçleştirmektir. Çalışma, bu zorluklardan yola çıkarak değerlerin felsefi, psikolojik ve sosyolojik bakış açısından algılanış biçimine ve değerlerin kaynağına ilişkin ortaya konulan kanıtlara dair genel bir değerlendirilme yapmayı amaçlamaktadır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20807 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20807 Nazan OSKAY Geleneksel el sanatlarının önemli bir kolu olan dokuma sanatı, tarihsel süreç içerisinde, insanoğlunun en eski uğraşlarından biridir. Kültürel bir değer olan dokuma, üretildikleri toplumların sosyo-ekonomik durumları ile bağlantılı gelişen ve nesiller boyunca sürekliliğini sürdüren sosyo-kültürel bir öğedir. İnsanoğlu var olduğu tarihten günümüze kadar, iç içe yaşamış olduğu bu sanatı, egemen olduğu ve gittiği yerlere beraberinde götürmüştür. Dokumalar, üretildikleri bölgenin iklim şartları, bitki örtüsü, kolay ve ekonomik olarak elde edilebilen hammaddelerin elde edilmesi gibi etkenlerle bölgeden bölgeye farklılık göstermektedir. Geleneksel yapıda, yöresel çeşitlilik gösteren dokumalar, insanların zengin manevi iç dünyalarını, karakter yapılarını, dünyaya bakışlarını, estetik anlayışlarını yansıtmaktadırlar. Her yörede, özgün ve bazen de Anadolu’nun ortak özellikleriyle karşımıza çıkan dokuma sanatı, pek çok açıdan büyük bir çeşitlilik göstermektedir. Bu durum Azerbaycan yöresinde yapılmış olan dokumalar içinde de kendine yer bulmaktadır. Tekstil el sanatları arasında estetik, algı renk, motif ve kompozisyon uyumu ile ayrıcalıklı bir yere sahip olan Azerbaycan dokuma örnekleri, günümüzde müzelerde olduğu gibi çeşitli kurum ve kuruluşlarda da yer almaktadır. “Gürcistan Ulusal Müzesi’ndeki Azerbaycan Yöresine Ait Kilim Dokumaları” adlı bu çalışmada, Gürcistan Ulusal Müzesi’nde yer alan 10 kilim örneği incelenmiştir. Örnekler, katalog düzeninde ele alınarak, cins, malzeme, renk, ebat, motif ve kompozisyon yönleriyle tanıtılmaya çalışılmıştır. İncelenen kilim dokumaları, Azerbaycan yöresi özelliklerini yansıtması açısından önemlidir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20756 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20756 Serkan ÖZTÜRK, Serhat YETİMOVA Özgünlük kavramı tarihsel süreçte kültürel açıdan çok farklı yönleriyle ele alınan bir kavram olma özelliği göstermiştir. Kimi yerde ahlak ve değer sistemlerinden beslenen bilgi olarak görülen özgünlük kimi yerde güven ve bazen de kendiliğindenlik, sahicilik gibi tanımlarla karşılaşmıştır. Çok miktardaki yeni verinin ilk kez yazılı olarak sunulması özgünlük değeri ifade edebildiği gibi, ayrıntılara inen, farklı bir yöntem deneyen, mevcut yöntemi başka bir alana ya da mevcut bir teoriyi farklı teorilerle ilişkilendiren; bilgiyi yeniden disiplinler arası üreten çalışmalar da özgünlük kavramı çerçevesinde incelenmektedir. Sinemada özgünlüğün oluşması ise sinemanın başlangıcından 50 yıl gibi bir süre sonra 1950’lerle birlikte Batıdaki eleştirel sinema yayıncılığı ile başlamış sayılabilir. Fransa’da yeni dalga, İtalya’da yeni gerçekçilik, Latin Amerika’da bağımsız yeni sinema akımlarıyla bağlantılı olarak gelişen hareketler sinemada özgün ve nitelikli çalışmaların ortaya çıkmasına aracılık etmiştir. Buradaki özgünlüğü oluşturan unsur endüstriyel üretim mekanizmasından kurtulup sanat odaklı çalışmaların üretilmesidir. Sinemaya ilişkin dergiciliğin, kitapların, kurumlaşmanın, pedagojik, politik ve sosyolojik yaklaşımlarca gelişmesi, sinemada özgünlük meselesinin doğmasına aracılık etmiştir denebilir. Bu çalışma Türkiye’de 1990-2014 yılları arasında üretilen yüksek lisans ve doktora tezlerinin özgünlükleri üzerine bir tarama çalışmasıdır. Belli bir takım kodlar geliştirilerek yapılan bu taramada frekans analizi yapılmıştır. Bu kodların ortaya çıkardığı tabloda yapılan çalışmaların konu, dil, yazar, bağlam, disiplinlerarasılık ve yöntem açısından sınırlı bir çeşitlilik ortaya koyduğu görülmüştür. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20631 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20631 Halil ÖZYİĞİT Şevket Dağ, Türk resim sanatının önemli ressamları arasında gösterilmektedir. Nasıl ki Süleyman Seyyit natürmortları, Feyhaman Duran portreleri, Nazmi Ziya manzaraları ile tanınıyorsa, Şevket Dağ da tarihi eserlerimizin iç mekânlarını betimlemekle ünlüdür. Şevket Dağ’ın yaşamı, Türk resim sanatının kabuk değiştirdiği bir döneme isabet etmektedir. Klasik ve akademik tarz resmin Osmanlı’daki uygulayıcıları olan Hüseyin Zekai Paşa, (Şeker) Ahmet Ali Paşa ve Osman Hamdi gibi isimlerin son yılları ile İbrahim Çallı, Hikmet Onat, Feyhaman Duran ve Nazmi Ziya gibi empresyonist tarzın öncü isimlerinin sanat hayatının başında yolları Şevket Dağ ile kesişmiştir. Sanatçının kompozisyonlarındaki durağanlık ve çizgi kullanımı akademik sanatı, renk kullanımı ise empresyonistlerin özelliklerini çağrıştırmaktadır. 1902 yılında gerçekleştirilen Pera/Beyoğlu Sergileri’nde ismine rastladığımız sanatçı, ömrü boyunca neredeyse İstanbul ve Ankara’da açılan tüm karma sergilerde kalabalık bir eser sayısı ile katılmıştır. 1909 yılında kurulan Osmanlı Ressamlar Cemiyeti’nden itibaren, Türk Ressamlar Cemiyeti ve Güzel sanatlar Birliği üyeleri ile birlikte aynı çatı altında sanat hayatını sürdürmüştür. Sanatçının resim tarzı, çağdaşı Viçen Arslanyan’ın az sayıdaki üretimi bir kenara bırakılırsa, neredeyse tektir. Şevket Bey’in zaman zaman natürmort ve manzara üretimleri olmakla birlikte, tarihî cami, han ve çarşı yaşamı tuvallerinin esas temalarını oluşturmaktadır. Hemen hemen her sergide aynı süjeleri eserlerine aynı üslup ile aktaran sanatçının çalışmalarına eleştirmenlerin yaklaşımı, bu çalışmanın esas içeriğini oluşturmaktadır. Mümkün olduğu kadar çok sayıda süreli yayın incelenerek sanatçının katıldığı sergileri ve yapıtlarını ele alan yazılara ulaşılmaya çalışılmıştır. Yapıtlarına getirilen eleştiriler irdelenerek, sanat hayatına daha geniş bir bakış açısı kazandırılmaya çalışılmıştır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20762 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20762 Nihan POTAS Yaşamsal fonksiyonlarla ilgili olduğundan, tarihten bu yana sağlık hizmetleri en önemli sistemlerden biridir. Sağlık hizmetlerinin yönetimi ve işletmeciliğinin tarihsel süreç içerisinde takip ettiği döngünün ve konuya ilişkin mevcut durumun ortaya konması; geleceğe yön verilmesi anlamında büyük önem taşımaktadır. Bu araştırmanın amacı sağlık hizmetleri yönetimi ve işletmeciliğine ilişkin Türkiye’de 2014-2017 yılları arasında yayınlanan lisansüstü tezlerin türleri, yılları, anabilim dalları ve yayınlanan üniversitelere göre incelenmesidir. Araştırma nicel araştırma modeli ile desenlenmiştir. Araştırmada betimsel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini ise 2014-2017 döneminde Türkiye’de yayınlanmış olan 292 lisansüstü tez (yüksek lisans-doktora) oluşturmaktadır. YÖK Veri Tabanında sağlık hizmetlerinin yönetimi ve işletmeciliğine ilişkin Sağlık Kurumları Yöneticiliği Anabilim Dalı (n=21), Sağlık Yönetimi Anabilim Dalı (n= 181), Sağlık Kurumları İşletmeciliği Anabilim Dalı (n=39), Sağlık Kurumları Yönetimi Anabilim Dalı (n=41), Sağlık Hizmetleri Yönetimi Anabilim Dalı (n=4), Sağlık Kurumları İşletmeciliği ve Yöneticiliği Anabilim Dalı (n=4) olmak üzere 6 anabilim dalında yayınlanmış olan 260 yüksek lisans tezi ve 32 doktora tezi incelenmiştir. Tezlerin anabilim dallarına göre dağılımı incelendiğinde ise en fazla tezin sağlık yönetimi anabilim dağında yapıldığı, en fazla tezin Hacettepe Üniversitesi, Okan Üniversitesi ve Süleyman Demirel Üniversitesi’nde yayınlandığı söylenebilir. Sağlık kurumları yönetimi ve işletmeciliğini her boyutuyla ve sağlık sisteminde olan değişikliklere yönelik olan tartışmalarla birlikte inceleyen bilimsel çalışmaların yapılması önerilebilir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20782 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20782 Esma SAYIN Çevre kelimesinin çok geniş bir kullanım alanı bulunmaktadır. Bu bağlamda çevre; bizim etrafımızı kuşatan, canlı-cansız tüm varlıklara verilen addır. Çevre, insanın hem kendisini etkilediği ve hem de kendisinden etkilendiği için sürekli değişime uğrayan canlı bir organizmadır. Bu nedenle çevre kelimesi, sadece doğal çevre ile sınırlandırılmayacak kadar da çeşitlidir. Çevreyi oluşturan her varlık, Allah’ın isim ve sıfatlarının birer aynası olarak kabul edildiği için çevre bilinci önemlidir. Tasavvuf kültürünün ele aldığı üç önemli konu bulunmaktadır. Bunlar Allah, kâinat ve insandır. Tasavvuf kültürü; Allah, kâinat ve insan arasında bir bütünlük kurar. Bu nedenle tasavvuf, aşkın ve bütünlüğün felsefesidir. İnsan, vahdet-i vücûd ekolüne mensup mutasavvıflar tarafından insan-ı kâmil görüşü bağlamında Allah Teâlâ’nın en yüksek derecede muhatabı ve ilahî isim-sıfatlarının tecellisidir. Bu bağlamda tasavvuf anlayışına göre, çevreyi teşkil eden canlı ve cansız, şuurlu ve şuursuz her varlık, Allah’ın ilahî isim ve sıfatlarının birer aynası olarak kabul edilmektedir. Çevreyi oluşturan her varlık, Allah’ın ilahî isim-sıfatlarının birer aynası ve yansıması olarak kabul edildiği için çevre kavramı tasavvufi açıdan çok değerlidir. Bu noktada tasavvufî kavramlar ve anlayış tarzı ile çevre bilinci arasında önemli bir bağ bulunmaktadır. Bu nedenle makalede tasavvufî kavramlar açısından tasavvuf kültüründe çevre bilinci ele alınmaktadır. Sonuç itibariyle tasavvufî kavramlardan takvâ, vecd, istikâmet, fakr, ittisâl, müşâhede, zühd ve uzlet, hikmet ve muhâsebe ile çevre bilinci arasında önemli bir anlamsal ilişki bulunmaktadır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20703 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20703 Ayhan ŞAHİN, Aslı Özlem TARAKÇIOĞLU “Bütün çeviriler, kaynak metnin belli bir amaç için bir şekilde manipüle edildiğini ima eder”, “Çeviri politik bir eylemdir”, “Çeviri ideolojiden ayrı düşünülemez” gibi ifadeler iddialı ifadeler olarak görünebilir. Ancak pratikteki uygulamaları düşündüğümüzde, çevirilerin objektif bir şekilde yapıldığı veya çevirmenlerin çeviri yaparken çeviri metni manipüle etmedikleri yanılsamasından daha gerçekçi olduklarını görüyoruz. Bu çalışmada yüzde yüz objektif bir çevirinin mümkün olmadığını, çeviri sürecinde çeviri faaliyetini etkileyen ve bu faaliyet sonucunda ortaya çıkan nihaî çeviri metninin son şeklini almasında rol alan aktörler ve faktörleri film çeviri metinlerini baz alarak incelemeye çalıştık. Kuramsal çerçeve olarak Hans Vermeer ile Katharina Reiss’ın geliştirdikleri Skopos teorisini kullandığımız bu çalışmada, çeviri metnin son şeklini almasında çevirinin hangi işlev için kullanılacağının belirleyici olduğunu ve çeviriyi yönlendiren bazı unsurların varlığını göstermeye çalıştık. Sonuçta her çeviride olduğu gibi film çevirilerinde de çeviriyi yönlendiren bazı manipülatif unsurların olduğunu ve çevirmenlerin metinleri manipüle etmek için bazı yöntemlere başvurduklarını görmüş olduk. Çeviri faaliyetini yönlendiren başlıca unsurlar işveren, çevirmen, toplum ve devlettir. Çevirmenler edebiyat çevirilerinde olduğu gibi film çevirilerinde de metni manipüle etmek için başlıca dört manipülasyon yöntemine başvurmaktadır. Bunlar atlama, ekleme, değiştirme ve yumuşatmadır. Bu tür manipülatif ve sansürcü uygulamalar sadece totaliter, baskıcı rejimlere mahsus bir uygulama değildir. Liberal ve demokratik yönetimlerde de bu tür uygulamalara rastlanmaktadır. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20688 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20688 Ebru ŞENOCAK Asıl adı Veysel Şatıroğlu olan Âşık Veysel (1894-1973), şiirlerinde evrensel anlamda insanı ve insanın problemlerini dile getirir. Tabiat, vatan sevgisi, gurbet, kardeşlik, millî birlik ve beraberlik vb. gibi pek çok konuda şiirler yazan Âşık Veysel’in en çok üzerinde durduğu temalardan birisi topraktır. Gözleri görmeyen ama gönül gözüyle hayatı anlamlandıran Âşık Veysel, âdeta hayatını toprağa adamıştır. Bu yüzden şiirlerinde toprağa/toprak anaya ayrı bir anlam yükler. O, ömrünün her aşamasında toprağın türküsünü yakmış ve toprağı, insanoğlunun düşünce, söylem ve eyleme dayalı faaliyetlerinin barınağı olarak görmüştür. Âşık Veysel'in şiirlerinde toprak insanoğlunu, sürekli olarak kaçtığı gerçekliklere bir davet gibidir. Çünkü toprak, yeniden doğumun, kök salmanın, değişim ve dönüşümün mitolojik mekânıdır. Âşık Veysel’in amacı, insanoğlunun ontolojik anlamda toprak üzerine kurduğu dünyayı ve kendini algılama felsefesini dilden ve telden anlatmaya çalışmaktır. Toprak, doğumdan ölüme her daim yanımızda olup bütün canlıları besleyen, koruyan, dönüştüren bir ana gibidir. Toprağı kazarak işleyen her insan, bir anlamda doğaya hükmederek kendi bilincini, insanlık tarihiyle buluşturur. Çünkü o, yaşanmış yüzyıllık tarihî ve kültürel mirasın tanığıdır. Âşık Veysel’in toprağı, üzerinde yeryüzü cenneti kurmayı hayal ettiği bir kutsallığa sahiptir. Âşık Veysel, toprak temi merkezinde varolduğumuz bu dünyada değerleri korumak, aslımızın toprak olduğunu, özümüze döneceğimizi, toprak ananın evlatları olarak birlik ve beraberlik sevgisini unutmamamızı bizlere aşılamak ister. Âşık Veysel’in şiirlerinde ele aldığı “toprak ana” merkezli konuları, şu alt başlıklar halinde maddelendirebiliriz: a. Sâdık bir yâr ve dost olarak toprak ana b. Yaşamın, bolluk ve bereket kaynağı olarak cömert toprak ana c. Şifanın eli olarak örtücü/gizleyici toprak ana ç. İnsanın özü, değişim ve dönüşüm süreci olarak toprak ana d. Alın teri/helal kazanç mekânı olarak toprak ana Şiirlerinde toprağın tasavvufi ve mitolojik boyutunu ele alarak onun dilinden insanoğluna seslenen Âşık Veysel, toprağa çeşitli sembolik anlamlar yüklemiştir. Âşık Veysel’in şiirlerinden hareketle onun, toprağa yüklediği anlamlar ve insanlığa vermek istediği mesajlar hermeneutik açıdan değerlendirilmiştir. Tespit ettiğimiz toprak konulu şiirlerinde Âşık Veysel, temel anlamda toprağın analık fonksiyonuna, şifa dağıtan yönüne, insanın toprağa dönüşüyle yeni bir başlangıcın eşiğine geleceğine ve helal kazancın önemine değinmiş olup, amacı evrensel anlamda insanlığı uyanışa/farkındalığa davet etmek, birlik ve beraberlik duygularını ruhlarımızda ölümsüzleştirebilmektir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20658 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20658 Gamze URAY, Deniz GÜMÜŞ Araştırma konusu, Aksaray sınırları içerisinde yer alan ve zengin tarihi yapısı ile dikkat çeken Güzelyurt’ta, mimari yapılarda sıklıkla görülen kadın figürü odaklıdır. Mimari yapılar; bir toplumun inanış, siyasal, ekonomik ve sosyo-kültürel gelişimleri hakkında bizlere değerli bilgiler sunmaktadır. Tarih boyunca birçok medeniyete ev sahipliği yapmış olan Güzelyurt’taki mimari yapılarda görülen taş süslemelerin, bu yapılarda var oluş sebepleri ve taşıdıkları anlamlar incelemeye değer bulunmuştur. Yörede “Gelveri gelini” olarak bilinen ve bazı evlerin giriş kapısı ve pencere üstlerinde gördüğümüz kadın figürünün, Kartaca’nın Tanrıçası “Tanit” ile olan benzerliği dikkat çekicidir. İlk bakışta sıradan bir süsleme gibi duran, insanoğlunun sadece yaşam alanını süsleme ihtiyacından doğmuş olacağı düşüncesini barındıran bu figürün, Güzelyurt’ta geliş hikayesi, anlamı ve bir yaşantısı vardır. Bu araştırma; farklı kültürlerin birbirleriyle olan etkileşimini, inanışlarını, bıraktıkları izleri anlamlandırmak, açıklamak, yorumlamak ve gelecek kuşakları bilgilendirmek açısından önem arz etmektedir. 2026-07-16 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20702 https://turkishstudies.net/education?mod=makale_tr_ozet&makale_id=20702 Hacı YILMAZ Osmanlı dönemi Tasavvuf düşüncesinin, Anadolu ve Balkanlarla yakından ilişkili olduğu bilinmektedir. Dönemin sosyal ve siyasal şartlarına, coğrafyanın iktisadi ve kültürel durumuna göre farklılıklar olsa bile bu çizgi değişmemiştir. Ahmed Yesevî'nin mısralarında yer alan pek çok konuyu Yunus Emre tekrarlamış, aynı sada yüzlerce sûfinin himmet ve gayretleriyle Edirne, Sofya, Üsküp, Belgrat ve Bosna'da yankı bulmuştur. XIII. yüzyılda Hacı Bektaş Veli düşüncesi Türkmen Dede ve Babaları ile Oğuz boylarına bağlı oymak, aşiret ve oba gibi sosyal birimlere taşınırken aynı yüzyılda bu düşüncenin temsilcileri Balkan coğrafyasına da ulaşmışlardır. Bektaşilik öğretisinin Balkanlar’daki gelişimi, Anadolu’daki ilerleyişine paralel olmuştur. Bu çalışma, Balkanlar’da Bektaşi öğretisini yaymakla büyük bir ün salmış ve Kanuni devrinde katıldığı Budin Seferi’nde şehit düşmüş olan Gülbaba’nın hayatını, Balkan Bektaşiliğindeki yerini, etkisini ve onun “Feyzname-i Misâlî Gülbaba” adlı manzum eserindeki Bektaşilik izlerini içeren bir içerik analizini kapsamaktadır. Eser hakkında şu ana kadar sadece üç çalışma yapılmıştır. Bu çalışmalar; metin incelemesi, çeviri ve eleştirel bir makaleden ibarettir. Oysa Kanuni döneminde gerek Osmanlı’da gerekse Balkanlar’da büyük bir etkiye sahip olan ve hala Macaristan’da Türkiye’den daha çok tanınan ve türbesi bu gün bile ziyeretçi akınına uğrayan Gülbaba hakkındaki bilgilerin toparlanarak onun Balkan Bektaşiliğine etkisinin ortaya konulması ve bir Bektaşi bakış açısıyla “Feyzname-i Misâlî Gülbaba” adlı eserindeki inanç ve ibadetle ilgili düşüncelerinin su yüzüne çıkarılması onunla ilgili kısıtlı bilgilere önemli katkı sağlayacaktır. Çalışma, Gülbaba’nın Balkanlar’daki etkisini ortaya koymayı ve adı geçen eserinde işlediği konuların analizini yaparak Gülbaba’nın İslami düşüncelerini ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Nitel araştırma olarak planlanan çalışmada veriler doküman incelenmesi yoluyla elde edilip içerik analizi yapılmıştır. Araştırma sonucunda, Gülbaba’nın Balkanlar’da özellikle Macaristan’da çok iyi tanındığı ve hala etkisinin ve sevgisinin Bektaşiler üzerinde sürdüğü, ona büyük bir saygı ve hürmet beslendiği, türbesinin gerek Balkanlar gerekse Balkanlar dışından gelen birçok ziyaretçinin uğrak yeri olduğu, çalışmaya konu olan eserinde, özellikle insanın yaratılış sırlarını, temel İslam esaslarını, insanın yaratılış gayesi gibi konuları Hurufilik metodlarını kullanarak ama İslam çerçevesi içinde kalarak manzum bir şekilde işlediği görülmüştür. 2026-07-16