Turkish Studies-Educational Sciences, Yıl 2013 Sayı Volume 8 Issue 8

Godot Üzerine Bir Karşılaştırma

Halil ADIYAMAN — 2026-07-16

Dünya edebiyatındaki zirve eserler, taklit veya zeyl yoluyla yeniden oluşturulmaktadır. Samuel Beckett’in Godot’yu Beklerken isimli absürd oyunu Türk edebiyatı’nda uyumsuz tiyatro oyunları olarak kaleme alınır. Cahit Atay’ın kaleme aldığı Godot’yu Beklerken kurgu, mekân, zaman ve şahıs kadrosu açısından değerlendirildiğinde birçok unsur bakımından benzerlikler gösterir. Türk edebiyatında Ferhan Şensoy’un da eser verdiği bu alanda eser veren Cahit Atay temel kurguda değişiklik yapmaz. Fakat temel ayrıma baktığımızda Beckett eserini Godot’u bekleme üzerine kurarken Atay, Godot’u beklerken çok da gerekli bir unsur olarak ela almaz. Atay’a göre beklense de olur beklemese de; Beckett’da ise Godot muhakkak beklenmesi gereken bir unsur olarak ele alınır. Her an gelmesi beklenen Godot etrafa korku salmaktadır. Ne olduğu, ne getireceği, ne götüreceği, nasıl bir tip olduğu belli değildir. Atay’da ise insani özellikler gösteren bir varlık olarak çizilir. Portresi çizilebilen bir varlık olsa da Atay’ın Godot’u da muğlak bir yapı ortaya koyar. Mekân açısından farklı unsurlar içeren eserlerde ortak mekân yabancı bir kişinin mülkü üzerine kuruludur. Özel anlamda ise farklı kültür ve medeniyet unsurlarını içerisinde barındıran iki eserde mekânlar farklılaşır. Cahit Atay betonlaşan çevreye kadar günümüz meselelerine kadar getirir. Şahıs Kadrosunda ise isim değişiklikleri yapılmakla birlikte karakterlerin ruh dünyası ve olaylar karşısındaki tutumu korunmuştur.

Algılanan Genel Öğrenci Nitelikleri Ölçeğinin Geçerlilik Güvenirlilik Çalışması

Durdağı AKAN, İsa YILDIRIM, Sinan YALÇIN — 2026-07-16

Bu çalışmanın amacı, öğretmenlerin görev yaptıkları okullardaki öğrencilerin niteliklerine dair genel algısını ortaya çıkaran bir ölçme aracı geliştirerek, konuyla ilgili yapılacak çalışmalara hem bir zemin hazırlamak, hem de ilgili literatüre katkı sağlamaktır. 40 maddeden oluşan ölçek deneme uygulamasında liselerde görev yapan 50 kişilik bir öğretmen gurubuna, asıl uygulamada ise yine liselerde görev yapan 300 kişilik bir öğretmen gurubuna uygulanmıştır. Psikometrik ölçümleri beklentileri karşılayan ve tek boyuttan oluşan ölçeğin toplam varyansa yaptığı katkı % 41.791’dir. Ölçeğin p<0.01 önem düzeyinde olmak üzere madde toplam puan korelasyonlarının ,387 ile ,742 arasında değiştiği, ölçeğin toplam puanlarına göre oluşturulan alt üst %27’lik grupların madde ortalama puanları arasındaki farkların p<0,001 önem düzeyinde anlamlı olduğu görülmüştür. AGÖNÖ’nin cronbach-alfa güvenirlik katsayısı ,959 , iki yarı test güvenirliği katsayısı ,916 olarak bulunmuştur.

Desire To Be Or Not To Be: Desire Of Being And Nothingness In Angela Carter’s The Infernal Desire Machines Of Doctor Hoffmann And Elif Şafak’s Mahrem

Banu AKÇEŞME — 2026-07-16

Oldukça beğenilen İngiliz romancı Angela Carter’ın Dr Hoffmann’ın Şeytani Arzu Makineleri (1972) (Buradan sonra Arzu Makineleri olarak söz edilecektir) ve Elif Şafak’ın Mahrem (2000) adlı romanları arzu hakkında, arzuya dair romanlardır. Açık şekilde cinsel içerikli olmalarından dolayı bu romanlar, toplumsal/cinsiyet, bastırma/iteleme ve beden siyaseti gibi konular ekseninde bir çok feminist ve psikoanalitik okumalara yol açmıştır. Romanların analizlerinde daha önce uygulanan yaklaşımlardan farklı olarak, bu çalışma, Sartre’ın ifadesiyle bilinç tarafından oluşturulan arzu, bilinç ve hayal arasındaki ilişkiyi irdeleyerek, bu romanlardaki arzu sorunsalını ele almayı amaçlamaktadır. Sartre hayalin ya da imge funksiyonunun bilincin önemli bir boyutunu oluşturduğunu ifade eder. Sartre’ın, arzuyu tatmin etmek için bilincin hayali olanı oluşturma teorisi, arzunun doğasına dair fenomenolojik ve varoluşsal psikoloji açısından derinlemesine bir bakış sunar. Bu bağlamda, Arzu Makineleri ve Mahrem romanları, olumsuzlama, hiçleme ve tekrar/yapılandırma yolu ile arzu edilen benliklerini var etmek için, muhtemel var oluşlarını hayal edip, arzulayan iki erkek karakter Desiderio ve Be-ce’nin dışavurulmuş bilinçlerinin metinleri olarak okunabilir.

Die Darstellung von Deutschen in den Veröffentlichungen des türkischen Schriftstellers Haldun Taner

Nevide AKPINAR DELLAL — 2026-07-16

Türk Yazar Haldun Taner”in Eserlerinde Alman İmgesi Bu çalışmada, Haldun Taner’in birçok eseri, Almanya imgesi açısından incelenmeye çalışılmıştır. Yazarlar, diğer sanatçılar gibi çevreyi, doğayı ve toplumsal gelişmeleri gözlemler, ancak diğer insanlardan farklı olarak, onların göremedikleri birtakım bağlamları fark eder, yorumlar ve geleceğe ilişkin duydukları rahatsızlıkları dışa vurma isteği duyarlar. Haldun Taner de, her iki kültürde keskin gözlemler yapmış ve her iki kültür çevresinde, bir sanatçıya rahatsızlık veren unsurları dile getirmiştir. Haldun Taner eserlerinde Türk ve Alman toplumları arasındaki farklı bakış açıları ve ülkelerin geleneksel tutumlarından dolayı kültürlerarasında çıkan diyalog sorunlarını konulaştırır. Türkiye’nin geçmiş mirası ile Türk kültürel öğelerini, Almanya örneğinde, Batı kültürü ile karşılaştırmış, kültürlerde ve kültürlerarasında ortaya çıkan birçok aksaklıkları göz önüne sermiştir. “Ötekine” ilişkin betimlemelerin bu tarz ve anlamda -hem olumlu hem de olumsuz yönleriyle - sunulduğu bir durumda, bu betimleme ve anlatımların önyargı ve imge özelliği taşımaktan çok, bir önyargı ve imge çözümlemesi olduğu söylenebilir. Yani Taner, Alman kültürüne ilişkin önyargılı davranmak şöyle dursun, her iki kültür çevresindeki önyargıların nedenlerini sorgular. Taner kitabında her iki kültür çevresine ait insan davranışlarına samimi ve eleştirel yaklaşır. Haldun Taner eserlerinde Doğu ve Batı kültürü arasında sentez denemeleri de yapmasına rağmen, geçerk Türkçe eserler ortaya koyar. Haldun Taner’in tüm eserlerine, Almanya deneyimleri nedeniyle kazanılmış bir kültürlerarası öğrenme ve bu sayede oluşmuş geniş bir bakış açısı yansımıştır.

Yalanlamalı Destanlar İle Gelin-Kaynana Manilerinin Mizah Yönünden Benzerlikleri

Bülent ARI — 2026-07-16

Yalanlamalı Destanlar İle Gelin-Kaynana Manilerinin Mizah Yönünden Benzerlikleri Özet Çalışmamızda edebi ürünlerin birbirleriyle etkileşiminin temelinde, hemen hemen hepsinin ana malzemesinin insan olması; insanın sevincinin, hüznünün, özleminin, inancının, acısının, çilesinin…bu edebi ürünlerin ana konusu olmasının yattığı ortaya konulmuştur. Çalışmamıza konu olan gelin- kaynana manileri ve yalanlamalı destanların benzerliklerini daha iyi ortaya koyabilme kaygısıyla, makalenin ilk bölümünde mani ve yalanlamalı destanlar üzerine genişçe bir açıklama yapılmıştır. Sonrasında her iki türün mizah yönünden benzerliklerini ortaya koyabilmek amacıyla bir sınıflandırma yapma yoluna gidilmiş; söz konusu benzer yönler abartılı anlatım kullanma, karikatürize etme, söz oyunları kullanma, argo ve incitici sözler kullanma, karşılıklı atışmalarla mizah yapma gibi alt başlık adları ile ortaya konulmaya çalışılmıştır. Son bölümde ise karşılıklı atışmalı destanlar ve karşılıklı manilerin sanat güçlerinin diğerlerine göre daha fazla olduğu üzerinde durularak; seyirci karşısında yapılan bu tip güldürülerde baskın çıkmak için tüm sanat gücünün ortaya konulduğu ifade edilmiş, devamında ise her iki türde de-her ne kadar gelin, kaynana manilerinin temelinde bir sosyal sorun var ise de- nükteyi artırmak, karşı tarafı alt etmek için çeşitli buluş ve yöntemlere baş vurulduğu, bu şekilde ortamda bulunanların eğlendirildiği üzerinde durulmuş; bu tür kültür ürünlerinin karşıdakini güldürürken, aynı zamanda onu düşündürdüğü, ona ayna tuttuğu; kişinin kendisini görmesini sağladığı belirtilerek sonuç itibariyle de mani söyleyenin, destan söyleyenin kullandığı malzemenin yine halkın kendisi olduğu vurgulanmıştır.

Türkçe Öğrenimi İçin Web Tabanlı Zeki Öğretim Sistemi (Türkzös) Ve Değerlendirmesi

Nursal ARICI, Abdülkadir KARACI — 2026-07-16

E-öğrenme, bilişim teknolojilerindeki gelişmelerin ürünü olan bir öğrenme modelidir. Bu model, öğrenme içeriklerinin görsel-işitsel öğelerle zenginleştirilebilmesi ve bu içeriklerin istenildiği zaman, istenildiği yerden düşük maliyetle, hızlıca kişilere ulaştırılabilmesi gibi avantajlar sağlar. Başta İngilizce olmak üzere birçok dilin eğitiminde e-öğrenme modelinden yararlanılmaktadır. Bu modelin dil öğrenme ve öğretme alanındaki öneminin bilinciyle Türkçe dil eğitimi için bir e-öğrenme sistemi geliştirilmiştir. Geliştirdiğimiz bu sistem TÜRKZÖS olarak adlandırılmıştır. Bu makalede, geliştirdiğimiz e-öğrenme sistemi tanıtılmakta, dil öğrenimine katkıları Türkçe dersi veren öğretmen ve öğretmen adaylarının görüşleri doğrultusunda açıklanmaktadır. TÜRKZÖS’ü geliştirme amacımız; bilişim teknolojilerinin imkânlarını sunarak Türkçe öğrenen ve öğretenlere destek sağlamaktır. Sistem, genel ağ (Internet) üzerinden hizmet verecek biçimde geliştirilmiş olup; web, ses sentezleme-tanıma sistemleri, animasyon, resim, şekil gibi zenginleştirilmiş öğelerin kullanılmasına imkân sağlar. Zenginleştirilmiş öğelerle desteklenen sistemin, Türkçe dil eğitiminde okuma, konuşma, yazma, dinleme temel becerilerin geliştirilmesine katkıda bulunması hedeflenmektedir. TÜRKZÖS’ün bir diğer özelliği de; yapay zekâ teknikleri ile geliştirilen bir zeki öğretim sistemi (ZÖS) olmasıdır. Sistemi zeki kılan özellikler şu şekilde sıralanabilir; (i).sisteme yüklenen alan bilgisi içeriğini öğrencinin bilgi seviyesine ve bireysel yeterliliklerine göre uyarlanabilir biçimde sunabilmesi, (ii).öğrencinin ihtiyacına uygun zeki yardım, rehberlik ve yönlendirmeler yapabilmesidir. TÜRKZÖS sekiz bileşenden meydana gelmektedir; Bunlardan üçü Zeki Öğretim Sistemleri içinde yer alan standart bileşenlerdir. Diğer bileşenlerden ses sentezleme ve sesli ifade tanıma bileşenleri okuma ve konuşma becerilerinin geliştirilmesine yönelik etkinliklerin düzenlenmesi ve bunların öğrenciler tarafından uygulanabilmesini sağlar. Bilgisayar uyarlamalı test ve öğrenci izleme bileşenleri Yapay Zekâ teknikleri ile geliştirilen özgün modellerdir. Bu bileşenler, öğrencinin bilgi seviyesi ve yeterliliklerini belirleyip, ona uygun içerik, yardım ve yönlendirmeler sunar. İçerik yönetim sistemi bileşeni ise öğrenciye sunulacak ders içeriklerinin hazırlanması ve yönetilmesini sağlar. Bu bileşenin esnek ve kullanışlı bir yapısı vardır. Bu sayede, hem anadil, hem de ikinci dil olarak Türkçe eğitimine yönelik ders içeriklerinin oluşturulabilmesi ve yönetilebilmesi mümkündür. Sistemi bu yönüyle test edebilmek üzere öncelikle Türkçe anadil eğitimine yönelik bazı ders içerikleri oluşturulmuştur. Bu içerikler, İlkokul 5 ve 6. Sınıf Türkçe ders müfredatına uygun ünite ve konulardan seçilmiştir. Türkçe dersi veren öğretmen ve öğretmen adaylarına sistemi tanıtıp görüşlerinin alınmasında bu içeriklerden de yararlanılmıştır. Sisteme genel ağ üzerinden http://turkzos.com/ adresinden erişilebilmektedir.

Trip Report Of Turkish Delegation Regarding Sports Organization In Soviet Union Belonging To Year 1933

Zehra ARSLAN, — 2026-07-16

Genç Türkiye Cumhuriyeti, dış politikada Kurtuluş Savaşı yıllarından itibaren dostluğunu sürdürdüğü Sovyet Rusya'nın, beden terbiyesi sistemine ilgi göstermiştir. Bu sistemin incelenmesi amacıyla Rusya'ya 1930'lu yıllarda heyetler gönderilmiş ve buradan elde edilen bilgilerle Türkiye'de beden terbiyesi meselesinde izlenecek yolun belirlenmesi amaçlanmıştır. Türk heyetinin izlenimlerine göre 1928 yılı, Rusya'da beden faaliyetleri bakımından adeta bir devrimdir. Çünkü fırkanın merkezi bürosu, devlet hudutları dahilinde beden terbiyesi faaliyetlerinin iyi işlemediğini ve bu durumun fırka faaliyetleri ile zıt olduğunu ilan etmiş ve buna mukabil bir tetkik komitesi oluşturulmuştur. Komite işe Moskova Enstitüsü'nden başlamıştır. Sovyetler Birliği'nde beden terbiyesinde amaç, sadece spor yapmak değildi. İlk beş yıllık beden terbiyesi planı ve uygulamalarından anlaşıldığı üzere öğretip, idare edebilecek ve fırkanın prensiplerini ideal olarak aşılayabilecek elemanlar yetiştirmek beden terbiyesinin temel amaçları olarak ortaya çıkmaktadır. Fabrikalarda çalışan milyonlarca işçiyi, devlete bağlı tüm kuruluşlarda ve orduda görev alan gençliği spora sevk etmek ve bu faaliyetlerle birleştirmek hedeflenmiştir. Türk heyetleri, 1934 ve 1937 yıllarında da Rusya’ya inceleme amaçlı seyahatler düzenlemiştir. Raporların başta Türk Spor Kurumunun 1936 yılında kurularak merkezi bir yapı oluşturulmasında ve 1940 yılında Köy Enstitülerinin kuruluşunda etkisi olduğu görülmektedir. Bu çalışmada Türk heyetinin 10 Temmuz ila 20 Ağustos 1933 tarihleri arasında Rusya ziyaretindeki izlenimleri doğrultusunda Sovyetler Birliği'nin bedeni kültür sistemi incelenmiştir.

Öğretmen Adaylarında Okula Yabancılaşma

Öznur ATAŞ, Ahmet AYIK — 2026-07-16

Bu araştırmada öğretmen adaylarının çeşitli boyutlardaki okula yabancılaşma algılarının ve yabancılaşma düzeylerini etkileyen değişkenlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada, bu amaca yönelik olarak betimsel tarama modeli uygulanmıştır. Araştırmanın evrenini Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise 2011-2012 öğretim yılında Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesinin çeşitli bölüm ve sınıflarında öğrenim gören 680 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırma verileri Fakülte Yabancılaşma Ölçeği ile elde edilmiştir. Elde edilen veriler SPSS programında çözümlenmiştir. Öğretmen adaylarının okula yabancılaşma düzeylerinin cinsiyet ve bölüm seçme kararı değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığının belirlenmesinde t-testi; bölüm, sınıf, öğretim elemanlarıyla ilişki, sınıf arkadaşlarıyla ilişki ve sosyal etkinliklere katılım değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek için tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre, erkek öğrenciler kız öğrencilere kıyasla; bölümünü başkalarının etkisiyle seçenler kendi isteğiyle seçenlere göre okula daha fazla yabancılaşmışlardır. Ayrıca Ortaöğretim Fen ve Matematik Alanları Eğitimi Bölümü ve son sınıf öğrencilerinin daha fazla yabancılaşma duygusu yaşadıkları ortaya çıkmıştır. Öğretim elemanlarıyla ve sınıf arkadaşlarıyla zayıf düzeyde ilişkisi olan ve sosyal etkinliklere hiç katılmayan öğrencilerin okula daha fazla yabancılaştıkları bulunmuştur. Sonuç olarak; bu araştırmaya göre öğretmen adaylarının cinsiyetleri, bölüm seçme kararları, öğretim elemanlarıyla ve sınıf arkadaşlarıyla ilişki düzeyleri ve sosyal etkinliklere katılım sıklıkları okula yabancılaşma duygusu hissetmelerinde etkili olan etmenlerdir.

Ret ve İnkârın Kıskacındaki Nihilist Karakterler: Bazarov ve Suat

Mustafa AYDEMİR — 2026-07-16

Değerlerin önemini kaybetmesi anlamına gelen Nihilizm, insanın doğuştan getirdiği içgüdülerini kullanması gerektiğini savunur. İnsan ancak bu yolla Tanrı’dan, toplumun ahlaksal değerlerinden ve otoritelerden kurtulup özüne dönebilecektir. Anlamsızlık, boşluk ve hiçlik duygularının telkin edildiği bir düşünme biçimini ifade eden Nihilizm, insanların bağlı kaldıkları değer ve ideallerin işlevlerini yerine getirmediklerinde ortaya çıkan bir ruh durumuna eşlik eden bir yaşama biçimidir. İlk defa Almanya’da kullanılan Nihilizm; 19. yüzyıl ortalarında Rusya’da dikkat çekilmiş, Schopenhauer’la yaygınlaşmış ve son olarak Nietzsche’yle sistemleşmiş felsefî bir yaklaşımdır. Bu yüzyılda Pozitivizm’in etkisinde kalan yazarların dine karşı inançları sarsılınca kendileri için bir sığınak olarak gördükleri Nihilizm’in kucağına atarlar. Rus edebiyatında Turgenyev, Türk edebiyatında ise Tanpınar romanlarında bu türden karakterlere yer verirler. Bu çalışmada, toplum ile benzer problemler yaşayan bireylerin yaşadıkları üzerinde durulmuştur. Kişiliği, dünya görüşü ve davranışlarıyla romandaki diğer karakterlerden farklılık gösteren Bazarov ve Suat, Nihilizm’in etkisiyle hem kendilerine hem de başkalarına düşmandırlar. Tanrıtanımazlığı ve isyankârlığıyla romanı bir kâbusa dönüştürürler. Ruh yerine maddeyi, varlık yerine yokluğu tercih ederler. Önce Nihilizm’in tarifi, özellikleri ve ortaya çıkışından bahsedilmiş sonra Turgenyev’in Babalar ve Oğullar romanı ile Tanpınar’ın Huzur romanı ve dönemleri hakkında bilgiler verilmiştir. Bu romanlardaki Bazarov ve Suat’ın Nihilist özellikleri belli başlıklar altında toplanmış, bu karakterlerin benzer ve farklılıklarına dikkat çekilmiştir. Sonuç bölümünde ise çalışmanın genel bir değerlendirilmesi yapılmıştır.

Öğretmen Adaylarının Yazılı Anlatım Öz Yeterliklerine İlişkin Ölçek Geliştirme Çalışması

İ. Seçkin AYDIN, Hasan Özgür İNNALI , Muazzez BATAR , Huriye ÇAKIR — 2026-07-16

Yazma, bireylerin günlük yaşamında en az kullandığı dil becerisi alanıdır. İnsanların farklı amaçlara bağlı olarak yazma becerisini kullanması ise kaçınılmaz bir gerçektir. Özellikle öğretmen yetiştiren kurumlarda dil becerilerinin etkili bir şekilde kullanılması ayrı bir önem taşır. Bu araştırmanın amacı öğretmen adaylarının yazılı anlatım öz yeterliklerini değerlendirecek bir ölçme aracı geliştirmektir. Araştırmalara göre bir konuya yönelik öz yeterlik inanışlarıyla o konuya yönelik başarı arasında anlamlı bir ilişki vardır. Araştırmanın evrenini Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi öğretmen adayları, örneklemini ise aynı fakültedeki birinci ve sonuncu sınıfta öğrenim gören adaylar oluşturmaktadır. Örneklem seçiminde tabakalı tesadüfi örneklem yöntemi kullanılarak adaylara ulaşılmıştır. 67 maddeden oluşan ölçek; 418 kadın, 113 erkek toplam 601 birinci ve son sınıf düzeyindeki öğretmen adayına uygulanmıştır. Araştırmada verilerin analizi için SPSS 17.0 programı kullanılmıştır. Elde edilen verilerin çözümlenmesinde faktör analizi tekniklerinden temel bileşenler analizi kullanılmıştır. Faktör analizi sonucunda 54 maddeden oluşan ve toplam değişkenliğin %44.7’sini açıklayan üç faktör elde edilmiştir. Ölçeğin alt faktörlerde ve toplam puanda iç tutarlığa sahip olduğu saptanmıştır. Güvenirlik analizi; madde-toplam korelasyonu, alt ve üst %27'lik grupların farklarının ilişkisiz t-testi kullanılarak denenmesi, Spearman Brown iki yarı test korelasyonu ve Cronbach alfa iç tutarlılık katsayısı hesaplanması ile yapılmıştır. Ölçeğin geneli için alfa (?) .96 bulunmuştur. Yazılı Anlatım Öz Yeterlik Ölçeği (YAÖYÖ) olarak geliştirilen ölçeğin, öğretmen adaylarının öz yeterliklerini ölçmede kullanılabilecek, geçerli ve güvenilir bir araç olduğu belirlenmiştir.

Asude Bahar Ülkesine Yolculuk Olan Ölümün Şair Biyografilerinde İfade Edilmesi

Abdullah AYDIN — 2026-07-16

Ölüm asude bahar ülkesidir bir rinde Yahya Kemal Klasik Türk Edebiyatının kaynak eserlerinden Şair Tezkireleri şairlerin hayatı, mizacı, edebî kişiliği ve eserleri hakkında bilgi vermektedir. Türk Edebiyatında tezkire sayısı kırka ulaşmış olmakla beraber yeni araştırmalarla bu sayının artması muhtemeldir. Şair biyografilerini kapsayan bu eserlerde hangi konuların nasıl anlatıldığı üzerine hem kitap hem de makale çalışmaları yapılmıştır. Bu eserlerde şairin karakteri, fizikî görünümü, ailesi, öğrenim durumu, mesleği, evliliği, çocukları, doğumu, doğum yeri, ölümü gibi bilgilerin yanında şairlikleriyle ilgili bilgiler de yer almaktadır. Bu makalede, biyografi yazarlarının özellikle vefat tarihlerini belirtmekte titiz davranmalarından hareketle şairlerin ölümünün hangi tarzlarda ifade edildiği üzerine araştırma yapıldı. Bu konuda daha önce yayımlanan çalışmalar incelenerek onları tamamlayacak örneklerin tespit edilmesiyle bir farklılık oluşturuldu. Ölüm şekli ve zamanından ziyade vefat haberinin verilmesinde tercih edilen kelime ve kelime grupları üslup özelliği bakımından incelendi. Şair ölümleri “Öldü, fevt oldu, katledildi.” gibi basit cümlelerle ifade edilirken bazen de şairin ismi, mahlası, mesleği ve hayat tarzıyla bağlantılı bir şekilde daha sanatkârane işlenmektedir. Özellikle onuncu madde, alt başlıklarıyla beraber yeni ifade şekillerini ortaya koyması bakımından önemlidir. “Her canlı doğar, yaşar, ölür.” diye sıradanlaştırdığımız, kutsal kitabımız Kur’an’ın ise “Külli nefsin zâikatü'l-mevt”, yani “Her nefis ölümü tadacaktır.” şeklinde ifade ettiği ölüm, tezkire yazarlarımız tarafından bazen acı çoğu zaman güzel yönleriyle ele alınmıştır. Yazarlar ölüme dair edebî bir zevk geliştirmişlerdir.

Dependency Grammar Of Luciene Tesniere In The Perspective Of Turkish, English And French

İlker AYDIN, Gülşen TORUSDAĞ — 2026-07-16

Kökleri İsa’dan birkaç yüzyıl öncesine uzanan Pânini’nin Sanskritçe dilbilgisine dayalı Luciène Tesnière’in Bağımsal Dilbilgisi, modern, teorik Bağımsal Dilbilgisi geleneğinin temelini oluşturur. Geleneksel dilbilgisinin yüklemleme olgusuna karşı çıkan Bağımsal Dilbilgisi, yüklemi tümcenin merkezine alarak özneyi tümcenin diğer unsurlarıyla aynı seviyeye indirger. Tesnière’in Bağımsal Dilbilgisi’ne göre, özne ve nesneler eyleyen, tümleçler tümleyen olarak adlandırılır. Tesnière’in modeli tümcenin çizgisel düzeni ile yapısal düzeni arasındaki farka dayanır. Tek boyutlu olan çizgisel düzen konuşma sırasında gerçekleşir ve gözlemlenebilir. Yapısal düzen ise çok boyutlu ve gizlidir. Yapısal düzeni gösterebilmek için Tesnière ‘stemma’ diye adlandırılan bir grafik gösteriminden yararlanır. ‘Stemma’ sözdizimsel yapılardaki yatay ve dikey ilişkileri görselleştirmeye yarar. Bu gösterimde, yüklem hiyerarşik yapının en üstteki elemanıdır ve öznenin de dahil olduğu diğer elemanları yönetir. Yüklemin dayattığı temel kurucular o yüklemin değerliğini oluşturur. Genellikle yüklem en fazla üç temel kurucu alabilir. Bu durumda yüklem üç değerlidir. Fakat, ‘bahse girmek’ (Tr.), ‘bet’ (İng.), ‘parier’ (Fr.) gibi bazı fiiller dört değerli olarak kabul edilirler. Öte yandan Tesnière’in metodunda temel sözdizimsel ilişkiler bağıntılama, bağlama ve aktarma olarak adlandırılır. Bu yaklaşım, tümcenin unsurları arasındaki hiyerarşik yapıyı betimler. Bağımsal Dilbilgisi doğal dillerin sözdizimsel yapısını göstermeye uygundur. Bu çalışmada, Bağımsal Dilbilgisi tarafından belirlenen ilkeler açıklanırken Türkçe karşısında İngilizce ve Fransızcanın dar bir çerçevede karşılaştırılması da yapılmıştır. Sonuç olarak bu grafik gösterimin İngilizce, Fransızca ve Türkçe gibi farklı dil ailelerinden olan dillerin sözdizimsel yapısını göstermek için uygun olduğu gözlenmiştir. İngilizce ve Fransızca sözdizimsel olarak SVO (Özne Yüklem Nesne) düzenini izlerken Türkçe SOV (Özne Nesne Yüklem) düzenini izlemektedir. Fakat bu gösterimde yüklem tümcenin yöneticisi durumunda olduğu için, bu üç dil stemmada aynı görünümü sunmaktadır.

Öğretmen Adaylarının Akademik Başarılarının Sınıflandırılmasında Lojistik Regresyon Analizi Yaklaşımı

Elif BAHADIR — 2026-07-16

Bu araştırmada, ilköğretim matematik öğretmenliği öğrencilerinin Genel Matematik, Soyut Matematik, Analiz-I, Analiz-II, Geometri, Liner Cebir-I, Analiz3,Özel öğretim Yöntemleri2, Elementer Sayı Kuramı, Cebire Giriş, Problem Çözme derslerine ilişkin başarı değişkenlerinin, öğrencilerin lisansüstü eğitim başarılarını hangi doğruluk düzeyinde sınıflayabildiğinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma ilişkisel tarama modelinde desenlenmiştir. Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü ve Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesinde okuyan/mezun olmuş öğrencilerinden yansız olarak seçilen toplam 139 ilköğretim matematik öğretmeni adayı araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. Çalışmamızın amacı farklı sektörlerde de etkili bir öngörü metodu olarak yararlanılan Lojistik Regresyon Analizi (LRA)’ni eğitim alanında klasik yöntemlere bir alternatif olarak kullanıp, öğrencilerin lisansüstü eğitim başarılarına yönelik etkili bir tahmin gerçekleştirebilmektir. Araştırmada bağımlı değişken kategorik bir yapıda olduğu için lojistik regresyon analizi tekniğinden yararlanılmıştır. Öğrencilerin lisansüstü eğitimde başarılı olup olmama olasılıklarının kestiriminde kullanılan değişkenlerin belirlenmesi amacıyla lojistik regresyon analizi yapılarak onbir(11) değişken analize dâhil edilmiştir. Öğretmen adaylarının akademik başarı tahminlerini gerçekleştirme sürecinde öğrencilerin; lisans eğitimleri süresince belirlenen derslerden aldıkları geçme notları dikkate alınmış Ve Marmara Üniversitesi Eğitim Fakültesi İlköğretim Matematik öğretmenliği öğrencilerine ait veriler tahmin edici değişkenler olarak kullanılıp, öğrencilerin lisansüstü eğitime yönelik başarıları öngörülmeye çalışılmıştır. Elde edilen lojistik regresyon modelinde gözlemlerin doğru sınıflandırma oranlarının %92 olduğu görülmektedir. Araştırma bulgularına göre lisansüstü eğitimde başarılı olan öğrencilerin %89,7’si ve başarılı olmayan öğrencilerin %93,8’inin doğru sınıflandırma ile tahmin edildiği görülmüştür.

Kürzungen Im Türkischen

Tahir BALCI — 2026-07-16

Bir dilin sözcük dağarcığının dönüştürüm (Konversion), sözcük yaratımı (Wortschöpfung), birleşik sözcükler (Komposition), önekleme (Präfigierung) ve sonekleme (Suffigierung) ile genişletilebileceği bilinen ve bugüne kadar üzerinde çok durulan bir konudur. Ancak Türkçenin sözcük dağarcığının zenginleştirilmesiyle ilgili olarak bugüne kadar ihmal edilen bir konu vardır ki, o da kısaltmalardır. Bu çalışmada, kısaltmalar sözlüğümüze büyük katkısı olan bir sözcük yapım yolu olarak konulaştırılmaktadır. İlk etapta yazısal ve söyleyişsel olmak üzere iki tür kısaltma ayırt edilmektedir. Yazısal kısaltmalar yazı diline özgüdür; okunurken kısaltma olarak okunamazlar, açımlanarak okunurlar. Bu yüzden yeni sözcük değildirler ve bu anlamda sözlük değerleri yoktur. Oysa bu çalışmanın konusu, sözcük yapım mekanizması olarak kabul edilen ve sözlük maddesi değeri taşıyan söyleyişsel kısaltmalardır. Bu tür kısaltmaları kaynaşık kısaltmalar (Kontaminationen) ve eksiltik kısaltmalar (Antep, zeytindalı, Fener) olmak üzere ikiye ayrılır. Kaynaşık kısaltmalar iki sözcükten birisinin bir bölümünün ya da her ikisinden de birer parçanın atılıp geriye kalan kısımların kaynaştırılmasıyla oluşur: cumartesi, güllaç, öyle. Eksiltik kısaltmalar da kendi aralarında tikel (partiell) ve tümel (absolut: NATO, NONÇ, ÇÜ, TDK, ES-ES) kısaltma olmak üzere iki gruba ayrılmaktadır. Tikel olanlarda iki sözcükten birisi kısmen kısaltılır, diğeri olduğu gibi kalır: gensoru, kanka, tekno-çöp. Tümel kısaltmalarda tam kalan sözcük yoktur; ya kısaltmayı oluşturan her sözcüğün ilk harfi, ya bazı harfleri ya da birer hecesi veya bazı heceleri alınarak kısaltma yapılır.

4. Sınıf Öğrencilerinin Üstbilişsel Okuma Stratejilerini Kullanma Durumları ve Bu Stratejilerle Okuduğunu Anlama Arasındaki İlişki

Mustafa BAŞARAN — 2026-07-16

Bu araştırmada 4. sınıf öğrencilerinin üstbilişsel okuma stratejilerini kullanma durumlarının ve bu sınıf seviyesindeki öğrencilerin üstbilişsel okuma stratejilerini kullanma oranı ile okuduğunu anlamaları arasındaki ilişkinin tespiti amaçlanmıştır. Araştırmanın yöntemi, betimsel yöntemlerden, ilişkisel taramadır. Araştırmanın çalışma evreni 2012-2013 eğitim öğretim yılında Kütahya il merkezindeki ilkokullarda öğrenimine devam eden 4. sınıf öğrencileridir. Araştırmanın örneklemini ise bu evrenden seçilen 89, 4. sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Çalışma dört bölümden oluşmaktadır. Kavramsal çerçevenin oluşturulduğu birinci bölümde üstbiliş ve üstbilişsel okuma stratejileri kavramları tartışılmıştır. İkinci bölümde çalışmanın yöntemi, üçüncü bölümde ise bulgular ve yorum bulunmaktadır. Son bölümde ise araştırmanın sonuçları ve bu sonuçların tartışılması yer almaktadır. Araştırma sonuçlarına göre 4. sınıf öğrencileri okuma öncesi, esnası ve sonrası üstbilişsel okuma stratejilerini sıklıkla, hatırlamaya yönelik stratejileri ise daha az kullanmaktadır. Öğrencilerin üstbilişsel okuma stratejilerini kullanmaları üzerinde cinsiyet değişkeninin manidar bir etkisi yoktur. Ancak devam edilen şube değişkeninin, öğrencilerin hatırlamaya yönelik, okuma esnası ve okuma sonrası üstbilişsel okuma stratejilerini kullanma oranları üzerinde manidar bir etkisinin olduğu görülmüştür. Araştırma sonucunda öğrencilerin üstbilişsel okuma stratejilerini kullanma oranları ile okuduklarını anlama ve hatırlamaları arasında manidar bir ilişkinin olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

60-66 Ay Aralığında İlkokula Başlayan Öğrencilerin Kişisel Öz Bakım Ve İlkokuma-Yazma Becerilerinin Öğretmen Görüşlerine Göre Değerlendirilmesi

Murat BAŞAR — 2026-07-16

Önceki yıllarda 72 ayını dolduran çocuklar ilkokul birinci sınıfa başlıyorlardı. İlköğretim kurumları yönetmeliği 21 Temmuz 2012 tarihli 28263 sayılı resmi gazetede yayımlanarak değiştirilmiştir. Yapılan bu değişikle 2012-2013 öğretim yılında 60-66 ay arasındaki öğrenciler velilerin rızasıyla ilkokula başladılar. Bu başlangıçla birlikte temel becerilerle ilgili yetersizlik, öğrenme güçlüğü gibi tartışmalar yapıldı. Raporlar yayınlandı. Bu eleştirilerin tamamı süreç başlamadan ve uygulama görülmeden sendika, vakıf ve dernekler tarafından yapılan eleştirilerdi. Nitel olarak yapılan bu çalışmada ilkokula 60-66 ay döneminde başlayan öğrencilerin ilk okuma yazma sürecinin öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi amaçlanmıştır. İlkokula başladıkları dönem ile birinci sınıfı bitirdikleri dönem arasındaki süreç öğrencilerdeki gelişim ve gerçekleştirilen etkinliklere göre değerlendirilmeye çalışılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2012-2013 öğretim yılında Uşak’ta görev yapan 26 sınıf öğretmeni oluşturmuştur. 60-66 ay aralığında bulunan öğrencilerin dönemin başında okula uyum, tuvaleti kullanma, tuvaletten sonra ellerini yıkayabilme ve elbisesini giyme, kendi başına yiyip içebilme gibi kişisel öz bakım becerilerinde yetersiz oldukları görülmüştür. Ancak 2012-2013 öğretim yılı sonu itibari ile bu becerileri kazanmada sorunların pek görülmediği tespit edilmiştir. Benzer şekilde öğrencilerin ilkokula başladıkları dönemde kalem tutma, satır aralığına yazma, sesleri yazım yönüne göre doğru yazma, tahtayı kullanma becerilerinde sorunlar yaşadıkları tespit edilmiştir. 2012-2013 öğretim yılı sonunda okuma ve yazma sorununun aşıldığı belirlenmiştir.

Beden Eğitimi ve Spor Öğretmeni Adaylarının Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Öz-Yeterlik İnançlarının İncelenmesi

Makbule BAŞBAY, Atilay SEÇKİN — 2026-07-16

Öğretmen öz-yeterlik inancı öğretmenlerin mesleki başarısını önemli ölçüde etkileyen etmenler arasındadır. Öğretmen öz-yeterliği beden eğitimi ve spor öğretmenleri için de en az diğer alanlar kadar önemlidir çünkü genel eğitimin tamamlayıcısı ve ayrılmaz bir parçası olan beden eğitimi aynı zamanda kişiliğin de eğitimidir. Bir öğretmenin sahip olduğu yeterliklerin oluşturulmasında en belirleyici rolü öğretmenin hizmet öncesi eğitimi oynamaktadır. Bu araştırmayla, beden eğitimi ve spor öğretmeni adaylarının öz-yeterlik inanç düzeylerini bazı değişkenlere göre incelemek ve öğretmen öz-yeterlik inançlarıyla öğretmenlik mesleğine ilişkin tutumlar arasındaki ilişkiyi ortaya koymak amaçlanmaktadır. Araştırmanın örneklemini, farklı coğrafi bölgelerden 10 devlet üniversitesinde, 1. ve 4. sınıfta öğrenim gören toplam 558 beden eğitimi ve spor öğretmeni adayı oluşturmaktadır. Öğretmen adaylarına kişisel bilgi formu, öğretmenlik mesleğine ilişkin öz-yeterlik ölçeği ve öğretmenlik mesleğine yönelik tutum ölçeği uygulanmıştır. Bulgulara göre, beden eğitimi ve spor öğretmeni adaylarının öz-yeterlik inançlarının “oldukça yeterli” düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Cinsiyete, sınıf düzeyine, anne eğitim düzeyine, spor branşının türüne göre öğretmen adaylarının öz-yeterlik inançlarının farklılaşmadığı, ancak bölümü isteyerek seçme, baba eğitim düzeyi, düzenli spor yapma durumlarına göre anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. Öğretmenlik mesleğine ilişkin öz-yeterlik inancıyla, mesleğe ilişkin tutum arasında ise orta düzeyde pozitif bir ilişki olduğu görülmüştür.

İlkokul 4. Sınıf Öğrencilerinin Yardımlaşma Değerine Yönelik Geliştirdikleri Metaforların İncelenmesi

Mustafa BEKTAŞ, Buket KARADAĞ — 2026-07-16

Bu araştırmanın amacı, ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin yardımlaşma değerine ilişkin sahip oldukları metaforları belirlemektir. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden olgu bilim modeli kullanılmıştır. 2012-2013 Eğitim-Öğretim Yılı II. Döneminde Sakarya İli merkez ilçe sınırları içerisinde yer alan 3 ilkokulda okuyan 259 tane 4. sınıf öğrencisi ile uygulama yapılmıştır. Bazı verilerin okunamaması ve eksik olması gibi nedenlerle araştırmada 98’i kız, 110’u erkek toplam 208 öğrenciden elde edilen verilerle işlem yapılmıştır. Öğrencilerin “yardımlaşma” değerine yönelik metaforlar ürettikleri dokümanların çözümlenmesi içerik analizi yöntemi ile yapılmıştır. Elde edilen verilerin analizi dokümanların elektronik ortama aktarılması ve ayıklanması, metafor ve gerekçelerin sınıflandırılması, kavramsal kategorilerin geliştirilmesi, geçerlik ve güvenirlik çalışmaları ve nicel veri analizi aşamalarından oluşmaktadır. Daha sonra elde edilen bulgular tablolar kullanılarak yorumlanmıştır. Çalışmaya katılan 208 öğrencinin yardımlaşma değeri için geliştirdikleri 84 metafor frekansları açısından incelendiğinde toplam frekansı 5 ve 5’in üzerinde olan metaforlar; çiçek (17), arkadaş (13), karınca (13), kalem (10), el (9), oyun (9), aile (6), insan (6), eşya (5) ve yemek (5) şeklinde sıralanmaktadır. Öğrencilerin yardımlaşma değeri için geliştirdikleri 84 metafor konusu ve kaynağı incelenerek kavramsal kategoriler oluşturulmuştur. Toplam 84 metafordan 7 kavramsal kategori oluşturulmuştur. Oluşturulan bu 7 kavramsal kategori kategoride yer alan öğrenci sayılarına göre: nesne olarak yardımlaşma (60), kişi olarak yardımlaşma (45), doğa olarak yardımlaşma (33), eylem olarak yardımlaşma (28), hayvan olarak yardımlaşma (27), vücudun bölümü olarak yardımlaşma (12) ve mekân olarak yardımlaşma (3) şeklinde sıralanmaktadır. Öğrencilerin cinsiyetlerine göre metafor tercihleri incelendiğinde kız öğrenciler birinci sırada çiçek (10), ikinci sırada karınca (8) ve üçüncü sırada da arkadaş (5) ve oyun (5) metaforlarını tercih ederken erkek öğrencilerin birinci sırada arkadaş (8), ikinci sırada çiçek (7) ve üçüncü sırada da kalem (6) ve el (6) metaforlarını tercih ettikleri belirlenmiştir. Çalışma öğrencilerin cinsiyetlerine göre dahil oldukları kavramsal kategoriler açısından incelendiğinde ise erkek öğrencilerin genel toplamla paralel bir sıralama sergilediği belirlenmiştir. Çalışmada oluşturulan kavramsal kategoriler cinsiyetler açısından sıralanacak olursa kategorilerde bulunan kız öğrencilere göre kategoriler; nesne olarak yardımlaşma (28), kişi olarak yardımlaşma (18), doğa olarak yardımlaşma (17), hayvan olarak yardımlaşma (15), eylem olarak yardımlaşma (13), vücudun bölümü olarak yardımlaşma (5) ve mekan olarak yardımlaşma (2) şeklinde sıralanırken erkek öğrencilere göre kategoriler; nesne olarak yardımlaşma (32), kişi olarak yardımlaşma (27), doğa olarak yardımlaşma (16), eylem olarak yardımlaşma (15), hayvan olarak yardımlaşma (12), vücudun bölümü olarak yardımlaşma (7) ve mekan olarak yardımlaşma (1) şeklinde sıralanmaktadır. Öğretmenler bu çalışmada elde edilen sonuçlardan yola çıkarak ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin yardımlaşma değerine yükledikleri genel anlam ile ilgili fikir sahibi olabilirler. Ayrıca değerlerin tespitinde bu tür çalışmaların daha geniş çalışma grubu ve daha çok sayıda kişiye ulaşarak yaygınlaştırılması değer öğretimi alanında önemli bilgilerin derlenmesini sağlayabilir. Öğretmenlere benzer etkinlik kâğıtlarını kullanarak kendi sınıfları için bu tür çalışmaları uygulama yeterliliği kazandıracak eğitimler verilebilir.

Öğrencilerin Küme Problemlerinde Sergiledikleri Modelleme Becerilerinin İncelenmesi

Abdullah Çağrı BİBER — 2026-07-16

Uluslararası Matematik Öğretimi Komisyonu’nun (ICMI-14) yayınladığı rapora göre, matematiksel modellemenin amacı, öğrencilerin matematiksel kavramları daha iyi anlamalarını sağlamak, özgün problemleri çözmelerini ve formüle etmelerini öğretmek, eleştirel ve yaratıcı yönlerinin farkına varmalarına ve matematiğe karşı olumlu tutum geliştirmelerine katkı sağlamaktır (Blum, 2002). NCTM (2000) sınıflarda öğrencilerin çeşitli modelleme kullanmaları için fırsatlar verilmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Çünkü matematiksel modelleme kullanılması öğrencilerin kritik düşünme, soyutlama ve genelleme becerilerini geliştirmektedir (NCTM, 2000; Goldin, 2002). Küme problemleri çözümleri modelleme gerektiren problemler oldukları için özellikle ilköğretim düzeyinde öğrencilere modelleme becerilerinin kazandırılması ve geliştirilmesi için matematik derslerinde önemli bir eğitim aracı olarak da görülmektedir. Bu düşünceden hareketle bu araştırmanın amacı, ilköğretim öğrencilerinin küme problemlerini çözme sürecinde matematiksel modelleme becerilerini ne ölçüde kullanabildiklerini, bir problemi çözerken modellemenin öğrencileri çözüme ne kadar yaklaştırdığını incelemektir. Bu çalışma 2012-2013 öğretim yılında Türkiye’nin kuzeyinde bir ilin merkezindeki bir ortaokulun 6. sınıfında öğrenim gören 21 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada 4 tane açık uçlu soru kullanılmıştır. Öğrencilerin çözümlerine ve modelleme becerilerine ilişkin frekanslar ve yüzdeler tablo halinde belirtilmiştir. Araştırmanın sonucunda öğrencilerin; kümelerde modelleme gerektiren problemleri çözme sürecinde çoğunlukla modellemeleri doğru yaptıklarını, ancak problemin çözümü için gerekli matematiksel bilgi ve beceriye sahip olmadıklarını göstermektedir. Öğretmenin kümeler konusunu derste anlatırken kullandığı modellerin çok benzerlerini öğrencilerin de kullandığı ve model çizimlerini ezberden yaptıkları görülmüştür. Dolayısıyla öğrenciler problemin çözümü için gerekli modelleri tamamen bilinçsiz ve öğretmeninden gördüğünü taklit ederek, ezberden oluşturmaktadırlar.

İki Şair: Hâfız–Fuzûli Karşılaştırması

Hamdi BİRGÖREN — 2026-07-16

Klasik Türk edebiyatından bahseden kaynaklar, İran edebiyatının Türk edebiyatına etkisinden söz etmektedirler. Bu etkinin ne boyutlarda olduğunun anlaşılabilmesi için çok yönlü karşılaştırmalara ihtiyaç vardır. Ancak derinlemesine bir araştırma yapmadan Firdevsî, Feridüddin Attar, Nizamî-i Gencevî, Mevlânâ, Sadî, Ömer Hayyam, Hâfız-ı Şîrâzî, Molla Câmî gibi isimleri saymak bile bu etkiye ışık tutacak mahiyettedir. Bu isimlerden Firdevsî’nin Şehnâme, Attar’ın Tezkiretü’l-evliyâ ve Mantıku’t-tayr, Mevlânâ’nın Mesnevî, Sadî’nin Bostan ve Gülistan, Molla Câmî’nin Bahâristan ve Ömer Hayyam’ın rubaileriyle Türk şairleri üzerinde etkili olduğu bilinmekte diğer şairlerin hangi alanda ne kadar etki ettiği pek bilinmemektedir. Bu etkinin anlaşılmasına katkı sağlamak amacıyla biz de Hâfız ile Fuzûlî Divanlarını birkaç açıdan karşılaştırmak istiyoruz. İran edebiyatının büyük gazel şairi Hâfız-ı Şîrâzî ile Türk edebiyatının büyük şairi Fuzûlî arasındaki etkileşimi anlamak için öncelikle bu şairlerin içinde bulundukları sosyal ve siyasi şartlara bir göz atmak yerinde olur sanırız. Sonra bu şairlerin hayatlarına ve edebi şahsiyetlerine değinerek şiirdeki başarılarından söz etmek istiyoruz. Hâfız 14. yüzyılda yaşamış büyük bir İran şairi, Fuzûlî ise 16. yüzyıl Türk edebiyatının büyük şairlerinden biridir. Elbette iki ayrı edebiyatın iki büyük ismini bütün özellikleriyle bir makale çerçevesinde karşılaştırma imkânı olmadığının farkındayız. Bu sebeple genel bir değerlendirmede bulunabilmek için şiirlerinin bazı yönlerine değinecek ve örnek olmak üzere şairlerin birer gazelini ve nesre çevrilmiş biçimini vereceğiz. Yaşadıkları çağlar, kullandıkları diller ve işledikleri konular göz önüne alındığında daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç duyulduğu görülecektir.

Mevlâna Celaleddin Rumi ve La Fontaine’de Hoşgörü Algısı

Fuat BOYACIOĞLU, Serap ERDAĞ — 2026-07-16

Hoşgörü kavramı evrensel bir değer; bir erdem ve ahlâk unsuru olsa da kültürden kültüre, coğrafyadan coğrafyaya değişiklik gösterebilmektedir. Tarih boyunca birçok felsefi akımın, sosyal hareketin ve insan hakları çalışmasının temelinde yer alan bu kavram, özellikle edebi eserlerde yüzyıllar boyunca işlenmiş, insan ilişkilerinde temel şartlardan biri olarak kuşaktan kuşağa taşınmıştır. Bu çalışmada İslam âlim ve yazarlarından Mevlâna ile Fransız hikâyeci ve fabl yazarı La Fontaine’in “hoşgörü” algısı ele alınmaktadır. Mevlâna’nın ve La Fontaine’in hayatı, görüşleri, öncüsü oldukları edebi türler bu bakış açısı ile ortaya konulmaktadır.

Çokanlamlilik Ve Değiştirim Üzerine Anlambilimsel Bir Çalişma: Fransizcada Algilama Eylemleri

Fulya BOYRAZ — 2026-07-16

Bu çalışmada, algılamanın dilsel ifadesi olan sözcükler, bir olgu olan “algı”dan ayrılmış ve sadece sözcük türü olarak “algılama eylemleri” araştırma konusu yapılmıştır. Anlamsal içeriği, kokmak, parıldamak, çatırdamak gibi algılananın algıya neden olan özelliklerini ifade eden eylemlerin, algılama eyleminin gerçekleşimini ifade eden eylemlerden (görmek, duymak gibi) ve algılamaya yöneltilen bilinçli eylemlerden (bakmak, dinlemek, dokunmak gibi) ayrı tutulması gerekir. Bu çalışmada, yukarıda sözü edilen eylemlerden ilk grubu oluşturanlar inceleme dışında tutulmuş ve algıya yönelik bilinçli ve istemli algı ifade den eylemlerle, bu eylemlerin bir sonucu olarak ortya çıkan algılama ya da algılayamama durumunu ifade eden eylemler söz konusu edilmiştir. Çalışmamızda Fransızca’daki algılama eylemleri, özellikle çokanlamlı yapıları nedeniyle ortaya koydukları sorunlar çerçevesinde anlambilimsel açıdan ve söylemsel boyuttaki ifade zenginlikleri nedeniyle söylemsel açıdan ele alınmıştır. Değiştirim anlamdaş ya da yakın anlamlı sözcükler arasında birbirinin yerine geçme durumu olarak tanımlanabilir ve değiştirim yapılabilmesi için sözcede (énoncé) ya da tümcede (phrase) anlamsal ve söylemsel değerin korunması ön koşuldur. Fransızcanın algılama eylemleri (toucher, regarder, voir, écouter, entendre, sentir) çokanlamlı yapıya sahip olmalarına rağmen söylem içerisinde ve bağlam değerlendirildiğinde anlamları kesinleşmekte ve değişitirim (commutation) söz konusu bağlamın izin verdiği ölçüde, gerçekleşebilmektedir. Oysa ki bu sözcükler duyusal algı değil de zihinsel algı sürecinin sonucu olan “anlamak” sözcüğünün yerine geçtikleri zaman dilsel ve söylemsel sorunlar ortaya çıkmakta, değişitirim seçenekleri daralmakta ve özellikle Fransızcanın yabancı dil olarak öğretiminde söylemsel değeri açıklamak daha zor hale gelmektedir.

Türkiye ve Bulgaristan’da İlkokuma Yazma Sürecinde Öğrencilerin Ürettikleri Yazıların Okunaklılık Bakımından İncelenmesi

İbrahim COŞKUN — 2026-07-16

Duygu ve düşüncelerin başarılı bir şekilde aktarılmasını sağlayan konuşma ve yazma becerileri, bir takım bilgi ve becerilerin birikimini gerektirmektedir. Bu bilgi ve becerilerin birikiminin temelleri ise ilkokullarda atılmaktadır. İfade edici dil becerilerinden yazma becerisi bireyin akademik, kültürel ve sosyal hayatında en çok kullandığı becerilerdendir. Çocuklar, gelişim sürecinde olmakla birlikte, alıcı dil becerilerinden dinlemeyi ve ifade edici dil becerilerinden konuşmayı okul öncesi dönemde, alıcı dil becerilerinden okuma ve ifade edici dil becerilerinden yazmayı ise ilkokul döneminde kazanmaktadır. İlkokul birinci sınıfta başlayan okuma yazma öğretim süreci şifreleme ve şifreyi çözme etkinliklerinden oluşmaktadır. Okunaklılığın kişiden kişiye değişmeyen evrensel kriterleri vardır. Bir yazı hangi dilde üretilmiş olursa olsun bu kriterlere uyduğu sürece yazı hakkında “okunaklı” hükmü verilebilir. Buradan hareketle bu çalışmada Türkçe ve Bulgarca okuma yazma öğretim sürecinde ilkokul birinci sınıf çocuklarının ürettiği yazıların okunaklılık kriterlerine incelenmesi amaçlanmıştır. Nitel araştırma modelinin durum çalışması tekniğine göre desenlenen bu araştırmada Türkiye’deki veriler 2012-2013 Öğretim Yılında Edirne ilinde ilkokul birinci sınıfa devam eden 15 (9 erkek, 6 kız) öğrencinin ve Bulgaristan’daki veriler ise 2012-2013 Öğretim Yılında başkent Sofya’da birinci sınıfa devam eden 15 (8 kız, 7 erkek) öğrencinin yazı örneklerinden toplanmıştır. Her iki ülkeden alınan yazı örneklerinde harf, hece, kelime, cümle ve metin aşamalarının olmasına dikkat edilmiştir. Okunaklılığın ölçütleri belirlenirken yerli ve yabancı literatür taranmış ve kriterler buna göre belirlenerek araştırmacı tarafından “uygun”, “geliştirilmeli” ve “yetersiz” şeklinde derecelendirilmiştir. Araştırmada veriler araştırmacıyla birlikte 5 alan uzmanı tarafından analiz edilmiştir. Veriler araştırmacı tarafından okunaklılık kriterlerine göre ayrı ayrı analiz edilip puanlayıcılar arasındaki güvenirlik katsayısı .87 olarak hesaplanmıştır. Analiz sonuçları; nitel verilerin sayısallaştırılmasında kullanılan yüzde ve frekans ile ifade edilmiş ve öğrenci yazılarından doğrudan alıntılar yapılarak yorumlanmıştır. Yazı örnekleri; yazının satıra doğrusal olarak yerleştirilmesi, kelimeler arası boşluk, harfler arası boşluk, harfi formatına uygun üretme, bitişiklik ve eğiklik olmak üzere altı ana kategoride incelenmiştir. Araştırmanın bulgularının; yazı ve yazma araştırmacılarına, okuma yazma dokümanlarını hazırlayanlara ve materyal tasarımcılarına, sınıf öğretmenlerine ve sınıf öğretmeni adaylarına önemli katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

60-66, 66-72, 72-84 Aylık Çocukların Okul Olgunluk Ve Okuma Yazma Becerilerini Kazanma Düzeylerinin İncelenmesi

Muhittin ÇALIŞKAN, Fatih GÜNDÜZ — 2026-07-16

Bu araştırmanın temel amacı; 60-66, 66-72, 72-84 aylık çocukların okul olgunluk ve okuma yazma becerilerini kazanma düzeylerini betimlemek, okul olgunluk ve okuma-yazma becerilerini kazanma düzeyleri açısından gruplar arasında fark olup olmadığını incelemektir. Öğrencilerin sahip oldukları okul olgunluk düzeyi “Metropolitan Olgunluk Testi” ve okuma-yazma becerilerini kazanma durumları “İlk Okuma Yazma Sürecini Değerlendirme Formu” ile elde edilen verilerle betimlenmeye çalışılmıştır. Ayrıca, grupların (60-66, 66-72, 72-84 aylık çocuklar) okul olgunluk ve okuma yazma becerilerini kazanma düzeylerinin derinlemesine ve bütüncül bir yaklaşımla incelenebilmesi için nitel araştırmalarda veri toplama aracı olarak sıklıkla tercih edilen görüşme yöntemi kullanılmıştır. Araştırma toplam 205 (105 kız, 100 erkek) öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Ayrıca 17 öğretmen ile de görüşme yapılmıştır. Elde edilen bulgular doğrultusunda şu sonuçlara ulaşılmıştır: 1. Bütün gruplar (60-66, 66-72, 72-84 ay) orta düzeyde okul olgunluğuna sahiptir. 2. 72-84 aylık çocukların okul olgunluk düzeyleri hem 66-72 aylık hem de 60-66 aylık çocukların okul olgunluk düzeylerinden yüksektir. 3. 66-72 ve 72-84 ay grubundaki çocuklar 60-66 ay grubundaki çocuklara göre ilk okuma yazma becerilerini değerlendirme formundan yüksek puanlar elde etmişlerdir. 4. 72-84 ve 66-72 ay yaş grubundaki çocukların okuma-yazma becerilerini kazanma düzeyleri 60-66 ay yaş grubundaki çocuklardan daha yüksektir. 5. Öğretmen görüşlerine göre, bilişsel boyutta gruplar arasında farklılık gözlenmemiştir. Ancak 60-66 ve 66-72 aylık çocuklarda bazı güçlükler (kavrama güçlüğü, parmak kas gelişimi yetersizliği, yavaş öğrenme, çabuk yorulma, kurallara uyma vb.) yaşanmıştır. Bu güçlükler 60-66 ay grubundaki çocuklarda daha yoğun gözlenmiştir.

Eğitimde Bit Kullanımında Farklı Modeller: Sanal Üniversite Ve Açık Eğitim Kaynakları Üzerine Bir İnceleme

Serhat ÇOBAN — 2026-07-16

Bu çalışma eğitimde Bilgi ve İletişim Teknolojilerinin (BİT) kullanılmasının ortaya çıkardığı potansiyeller üzerinde durmaktadır. Bu bağlamda da sanal üniversite ve açık eğitim kaynaklarının ortaya çıkışı ve gelişim dinamikleri incelenmiştir. Bilgisayar ve internetin ortaya çıkışıyla sayısallaşmanın eğitim alanında gittikçe yaygınlaştığını söyleyebilmek mümkündür. İlk örneklerini Amerika Birleşik Devletleri’nde gördüğümüz eğitimde sayısallaşmış teknolojilerin kullanımı, sanal üniversite yaklaşımı ile farklı bir boyut kazanmıştır. Duvarsız üniversite olarak da nitelenen sanal öğrenmenin taşıdığı potansiyeller ve nitelikler bu çalışmada ayrıntısıyla ele alınmaktadır. Eğitimde sayısallaşmış teknolojiler kullanılması ile ortaya çıkan bir diğer hareket olan açık eğitim kaynakları da bu çalışmada ele alınmakta olup Açık Erişim Dergi Hareketi, Açık Ders Kitabı Hareketi ve Açık Ders Malzemeleri Girişimi incelenmektedir. Massachusetts Institute of Technology’de (MIT) 2001 yılının Nisan ayında ilk olarak tanıtılan Açık Ders Malzemeleri (OpenCourseWare-OCW) Projesinin ortaya çıkışındaki temel dinamiklerin ve projenin gelişim süreci de bu çalışmada irdelenmektedir. Açık Ders Malzemeleri hareketinin ortaya çıkış ve ilerleyişinin diğer açık erişim yaklaşımlarından farklı saikler üzerinden geliştiği söylenebilir. Özellikle MIT’in öncülüğünde gelişen bu projenin, üniversitenin kendi ders materyallerini tüm dünyaya açarak niteliksel açıdan üstün bir konumda olduğunu vurgulama amacı güttüğü görülmektedir. Bir halkla ilişkiler çabası olarak da ifade edilebilecek bu girişim ile küresel çapta düşünülerek üniversitenin marka değeri artırılmak istenmektedir. Bu durumun üniversitenin çekici kılınmak isteğinden bağımsız olarak derslerin planları, yöntemleri için telif hakkı sorunu olmayan araç gereçleri sağlayarak eğitimde fırsat eşitliği yönünde bir girişime yol açtığı da ifade edilebilir.

Der Einsatz der Präsentationssoftware ‚PowerPoint‘ als Lehrmethode im Fremdsprachenunterricht

Yasemin DARANCIK — 2026-07-16

Günümüzde yabancı dil eğitiminde görsel materyallerin önemi ve gerekliliği tartışılamaz bir hal almıştır. Görsel materyal veya unsurlar öğrencilerin konuyu daha iyi anlamasını ve konunun akılda kalmasını sağlamaktadır. Görsel materyallerin yabancı dil eğitimininde kullanımı, önemi ve öğrenci üzerinde etkisi gibi konular çerçevesinde bir çok çalışma bulunmaktadır. Bu makalede görsel materyal olan ‚PowerPoint Sunu ve Slayt Programı‘nın yabancı dil dersine yönelik nasıl hazırlanması gerektiği, yabancı dil öğretiminde görsel sunu hazırlanırken nelere dikkat edilmesi gerektiği ve büyük bir önem taşıyan dört temel beceriye ne gibi katkı sağladığı ortaya konulmaya çalışılmıştır. Sunular Almanca olmak üzere, hedef kitle çocuklar olarak belirlenmiş ve Çukurova Üniversitesi Alman Dili Eğitimi Anabilim Dalı ‚YDA-417 Almanca Öğretiminde Görsel Materyal Kullanımı‘ adlı derste birer öğretmen adayı olan 4. sınıf öğrencileri tarafından hazırlanmıştır. Çalışma ilk bölümde eğitimde ‚PowerPoint Sunu’nun durumuna ve önemine değinmekte, sonraki bölümlerde ise hazırlanan sunuların yabancı dil eğitiminde dikkate alınması gereken dört temel beceri olan ‚okuma, duyma, konuşma ve yazma’ya ne gibi katkıları olduğu ortaya çıkartılmaya çalışılmakta ve vurgulanmaktadır. Ayrıca öğrencilerin sunularını bu becerileri göz önünde bulundurarak nasıl şekillendirdikleri üzerinde durulmaktadır. Öğrencilerin yaptıkları bu sunular daha sonra animasyon programına dönüştürülerek video barındırma sitesi olan Youtube’a yüklenerek görselleştirilmiştir. Öğrenci sunuları değerlendirildiğinde, bunların yabancı dil eğitimdeki 4 temel beceriye yönelik hazırlandığı ve öğrencilerin de bu esnada Almanca bilgilerinin geliştiği ve temel Almanca konularının tekrar canlandığı ve gelecekte Almanca’yı nasıl öğreteceklerini daha iyi kavradıkları gözlemlenmiştir. Sunuların hazırlanması aşamasında öğretmen adayları dört temel becerinin yanı sıra Almanca dil bilgisinden ve kültüründen gerekli öğeleri de hem kendileri öğrenmiş bulunmakta hem de hedef kitle olan çocuklara da aktarmışlardır.

Osmanlı Şiirinde Öteki Ve Başkası Olarak Kâfir İmgesi

Recep DEMİR — 2026-07-16

ÖZET İmgebilimin araştırma alanı genel olarak bir ulusal edebiyatta başka toplumlara ait imgelerin incelenmesidir. Osmanlı şiirinde farklı toplumlara ait izlenimler bazen o toplumun özel adı kullanılarak, bazen de “kâfir” gibi genel ifadeler kullanılarak dile getirilmiştir. Aslında bu imge,

Die Anfänge des Sufismus

Hüseyin DEMİR — 2026-07-16

Zamanla gelişen ve hayata karşı bir tavır alma olan zühd anlayışı, Peygamber Efendimiz’in döneminde sade ve gösterişten uzak yaşantısıyla başlayıp daha sonra sahabe-i kiram genelinde gözlemlenir. Kuran-ı Kerim’de tezkiye ve takva kelimeleri ile ifade edilen bu hal, dünyanın geçiciliğine inanarak nefsin hoşuna giden şeyleri gönülden atma ve onlara değer vermeme anlamına gelen zühd olgusu, zamanla müslümanlar arasında başgösteren sapmalar, yeni şartlar, ekonomik, ideolojik, sosyal ve özellikle siyasi hayatın getirmiş olduğu olumsuzluklar sonucunda hicri ikinci asrın sonlarına doğru tasavvuf hareketini ortaya çıkarmıştır. Tasavvuf hareketi 12. yüzyıldan itibaren kitlesel bir karakter kazanmış ve çeşitli tarikatlar şeklinde teşkilatlanarak, toplumu sosyal ve dini açıdan yönlendirmeye başlamıştır. Tarihsel gelişim süreci içerisinde varlıkları, faliyetleri ve çalışma yöntemleri izlenebilen bu tarikatlardan her biri daha sonra çeşitli kollara ayrılarak Allah’a ulaşmayı kendilerine hedef kılmışlardır. Bu çalışmada tarikatların zaman içerisinde ortaya çıkma sebepleri, gelişmesi, zaman içerisinde bir tarikat hareketine dönüşme süreci, tarikatın temel hedefleri ve çeşitli tarikat yolları arasındaki temel farklara değinilmiştir. Çalışma içerisinde tarikatın farklı sınıflandırılmaları arasında tarikatlar zikir çekip çekmemelerine göre, zikir çekenler ise usul ve yöntemlerine göre, zikrin dışında merkeze aldıkları değerlere göre sınıflandırılmaları analiz edilirken, meşhur olmuş 12 tarikatın da mukayeseli analizi yapılmıştır. Tasavvuftan tarikata ve tarikat içerisindeki ekollere geçiş sürecindeki değişimler ve bu çeşitli tarikat ekollerinin temel özellikleri de çalışmanın ana konusunu oluşturmaktadır.

Werbesprache im Deutschen und Türkischen. Eine spachwissenschaftliche Analyse

Nihan DEMİRYAY — 2026-07-16

Ziel der vorliegenden Arbeit ist es anhand von ausgewählten zwei exemplarischen Werbungen zu zeigen, welche lexikalischen und stilistischen Mitteln das Kosmetikunternehmen Vichy für seine erfolgreiche Werbung von Produkten verwendet. Dazu werden zwei Anzeigen aus türkischen und deutschsprachigen Zeitschriften sowie Zeitungen für die Analyse herangezogen. Die Analyse erfolgte nach dem Analysemodell in Nina Janichs Werk zur „Werbesprache“ (2003). Für die Untersuchungen in der Arbeit wurde nach der zweiten und dritten Analysestufe vorgegangen, da die Beschreibung der ersten Analysestufe, für das Untersuchungsinteresse nicht für notwendig erachtet wurde. Der ertse Teil der Arbeit beschäftigt sich mit der Beschreibung ausgewählter Kategorien hinsichtlich der Werbesprache, die auf sprachlicher Ebene von Bedeutung sind. Im Rahmen dessen werden die für die Werbesprache relevanten Themen wie Lexik besprochen. Der zweite Teil dieser Arbeit betrifft die Analyse der beiden Werbeanzeigen, die hinsichtlich ihrer sprachlichen Gestaltung untersucht werden. Die Beispiele sollen belegen, wie Wortneubildungen das Interesse der Leser auf einen bestimmten Punkt der Anzeige lenken und Aufmerksamkeit erregen und die Art und Weise, wie der Einsatz fremdsprachlicher Elemente die Neugier der Rezipienten fordert, um dadurch eine gewisse Exklusivität zu kommunizieren anzuregen. Im Rahmen der vorliegenden Studie sollen Ähnlichkeiten und Unterschiede zwischen den türkischen und deutschsprachigen Kosmetikwerbungen von Vichy herausgefiltert werden und abschliessend die in der Analyse gewonnenen Ergebnisse diskutiert und zusammengefasst werden.

EMSĀL Ü NESĀYİH-İ TÜRKÌ VE SÖZ VARLIĞI ÜZERİNE

Talip DOĞAN — 2026-07-16

Tarih, folklor, sosyoloji, psikoloji, felsefe, ahlak gibi birçok alanı ilgilendiren atasözleri; deyiş güzelliği, anlatım gücü ve kavram zenginliği bakımından çok önemli dil unsularındandır. Kısa ve özlü bir dil ile genellikle tek cümleden oluşan atasözleri, çok geniş manaları ifade etme kudretine sahiptir. Yerinde söylendiği zaman düşünceye kuvvet katan bu sözlerde, dilin bütün inceliklerinden ve musikisinden istifade edildiği görülür. Sözlü edebiyat ürünlerinin başında gelen atasözlerinde hayata dair her türlü hadise, bütün yönleriyle ve renkliliğiyle yer alır. Bu suretle atasözlerinde Türk milletinin dini, ahlakı, anlayışı, ortak değerleri, zihin yapısı, hayal gücü ve zekâ parıltıları bulunur. Ayrıca atasözlerinde sözlerin, tarihî süreçte, milli dil ve düşüncenin harmanlanmasıyla kalıplaşıp yerleştiği görülür. Bu çalışmaya konu olan Emåal ü Ne?ayi?-i Türkì adlı eser, 1910 yılında, İran Azerbaycanı’nın Meraga şehrinde, Mìrza ‘Eline?ì Meragì tarafından yazılmıştır. Emåal ü Ne?ayi?-i Türkì’de, Arap alfabesinin harf sırasına göre dizilmiş olan atasözleri yer almaktadır. Söz konu eserde atasözlerinin, ağız özellikleri korunarak kaydedilmiş olması ayrıca önem taşımaktadır. Eldeki çalışmada, Emåal ü Ne?ayi?-i Türkì’de yer alan atasözlerinin söz varlığı konu edinilmiştir. Bu suretle, Emåal ü Ne?ayi?-i Türkì’deki atasözlerinde geçen kimi kelimeler hem tarihî hem de modern Türk lehçeleri ve ağızları ile mukayese edilmiştir.

Karşılaştırmalı Edebiyat Araştırmalarının Yeni Türk Edebiyatındaki Gelişme Çizgisi

Ali DONBAY — 2026-07-16

Araştırmamız Yeni Türk Edebiyatı dönemine ait eserlerin kendi aralarında ya da yabancı edebiyatlardan seçilmiş örneklerle yapılan karşılaştırmalarını konu edinmektir. I. Bölümde, öncelikle, ‘Karşılaştırmalı Edebiyat’, tanım, terim ve kavram olarak kısaca değerlendirilmiştir. II. Bölümde, Yeni Türk Edebiyatındaki gelişme çizgisi üzerinde durulmuştur. III. Bölümde ise, Yeni Türk Edebiyatı alanını ilgilendiren başlıca çalışmaların bibliyografik künyeleri sıralanmıştır. Bunlar, araştırma yapılırken okunan, görülen, fişlenen, telif ve tercüme kitap, makale, ansiklopedi maddesi, tanıtma yazıları, sempozyum-kongre bildirileri, söyleşi vd. çalışmalardan seçilmiştir.

“Cihanda Türk” Ve “Şarkımız” Şiirlerinin Varlıkbilim Açısından / Ontolojik Açıdan Karşılaştırılması

Salim DURUKOĞLU — 2026-07-16

Gustave Lanson’a göre, en özgün yazarların bile kişiliği geçmiş nesillerin ve edebi akımların sentezi olarak dörtte üç oranında ödünçleme ögelerden oluştuğu için her şairin yahut yazarın ufkunda başka şair ve yazarlar ile kendinden önce yazılmış edebi metinler vardır. Mitolojik bağlamda, bir söz söylediğinde bunun kendinden önce söylenmediğini bilme olanağına sahip tek kişi Hz. Adem yahut eşi Hz. Havva’dır. Uygarlık, insanlığın ulaştığı en büyük fikir sentezi olarak tanımlanır. Kendisinden zengin kültür ve uygarlıklarla karşılaşmayan ve bunlardan yararlanmayan kültürlerin gelişmesi ve uygarlık düzeyine yükselmesi nasıl mümkün değilse; bir yazarın öteki yazarlar ile karşı karşıya gelmemesi, onları keşfedip kendine mal etmemesi de mümkün değildir. Bu ilişkiler ağı içinden, yazarlık (metnimiz bağlamında şairlik) da bir yazarın ulaştığı en büyük fikir sentezidir, çıkarımına ve tanımına ulaşabiliriz. Yazarların birbirlerinden etkilenmeleri doğal olduğu kadar üzerinde durulmaya değecek kertede ilginçtir ve karşılaştırmalı edebiyatın en önemli çalışma alanıdır. Bu yazıda Bekir Sıtkı Erdoğan’ın Cihanda Türk adlı şiiri ile Necip Fazıl Kısakürek’in Şarkımız adlı şiirleri ontolojik açıdan karşılaştırılmıştır. Makalemizde karşılaştırmalı edebiyatın kısa tarihi verildikten ve ontolojik yönteme göre edebi eserdeki varlık tabakaları özetlendikten sonra geçilen karşılaştırmada önce şiirlerin yayın serüveni üzerinde durularak, sahih bir metne ulaşılmaya çalışılmış; devamında edebi eserde varlık tabakaları olarak iç içe geçmiş olan ses tabakaları, anlam tabakaları, farklı şematik görüşler tabakları, alınyazısı tabakaları ayrıştırılmaya çalışılarak değerlendirmeler yapılmıştır. Sonuç başlığında ise aklama yahut karalama amacı gütmeksizin, iki şiir arasındaki benzerliklerin sınırları saptanmış; metinlerin, anıştırma, yansılama, öykünme, alıntı, gizli alıntı yahut çalıntı (intihal), nazire gibi kavramlardan hangisine daha yakın durduğuna dair genel bir kanıya ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Bekir Sıtkı Erdoğan, Necip Fazıl Kısakürek, şiir, ontoloji, karşılaştırma, ses, anlam

Bazı Belagat Kitaplarında “Teşbîh” Sanatı Hakkında Tanım Ve Tasnifler

Muhittin ELİAÇIK — 2026-07-16

Teşbîh, Arapça şibh kökünden gelen ve çoğulu teşbîhât olan temel bir edebiyat terimidir. Şiir ve güzel sanatların en önemli unsurlarından birisi teşbîhtir. Klasik edebiyatımızda yüzyıllarca kalıplaşmış bir şekilde sevgilinin yanağı güle, saçı sünbüle, beni fülfüle teşbîh edilmiş, birçok orijinal hayal ve nükte ortaya konulmuştur. Osmanlı’da tezkire yazarlarının şiir ve şair değerlendirmelerinde kullandıkları hayal, nükte, hüner gibi kriterler çoğu kez teşbîhi de içine almıştır. İsti’âre gibi temel bir sanatın da aslında temeli teşbîhtir. Şiir bir sanat olup, sanatın da teşbîhsiz yapılması düşünülemez. Hayal derinliği ve mânâ zenginliğinin oluşması çoğu kez teşbîhlerin zenginliği ile mümkün olmaktadır. Bu sebeple Osmanlı’da belâgat kitaplarında en ayrıntılı anlatılan konuların başında teşbîh gelmiş ve bu kitaplarda sayfalarca açıklama yapılmıştır. Böyle olmakla beraber bu kitaplarda teşbîh sanatının tanım ve tasnifinde biçok farklılık görülmektedir. Mesela bazı eserlerde mutlak, meşrût, kinâyet, mûciz gibi türler sayılıp açıklanmışken, başka eserlerde bu türler geçmeyebilmiş, bu da eserlerin beslendiği kaynakla ilgili bulunmuştur. Günümüzde teşbîh türleri için adı geçen belîğ, mücmel, mürsel, müekked gibi terimler de belâgat eserlerinin çoğunda geçmemektedir. Dolayısıyla bu konuda belli başlı belâgat eserleri incelenerek mukayeseler yapılmalıdır. Bu makalenin amacı da bu olup, seçilen belli başlı eserler üzerinde teşbîh ile ilgili tanım ve tasnifler mukayeseli olarak ortaya konulmuştur.

Karşılaştırmalı İçerik Analizi: Sokaktaki Adam Ve Gazi Paşa Romanlarının Dil İncelemesi

Bahar ERİŞ KARAOĞLAN — 2026-07-16

Bir dilin bütün imkânlarının doğrudan yansıdığı varoluş alanı olan edebi eser, yazardan bağımsız ya da yazar odaklı çeşitli yöntemlerle incelenerek yazarın anlatımı nasıl, dili nasıl gibi sorulara cevap vermemize yardımcı olur. İçerik analizi/kavram analizi (content analysis) yöntemi de bu yöntemlerden biridir. İçerik analizi metnin veya kitle iletişim araçlarının transkripsiyonlarını, sistematik, objektif bir şekilde çözümler, zaten 18. yy’da yapılan ilk çalışma da sayısal analize dayalı bir çalışma olmuştur. Fakat yöntem ikili bir karşıtlık içinde gelişmiştir. Yöntemin kalitatif mi yoksa kantitatif mi olduğu konusunda farklı görüşler ortaya atılmıştır. Bazı araştırmacılar da her ikisinin de birbirinden faydalandığını düşünmektedir. Yöntemin analiz basamaklarına geldiğimizde ilk basamakta örneklemi belirleme işi yer alır. Ardından bütün ya da metin kategorilere ayrılır. Her kategori de yine kendi içinde çözümleme birimlerine ayrılır: Bu birimler de kayıt birimleri ve bağlam birimleridir. Bu çalışmada oluşturulan kategoriler: söz varlığı, sözdizimi, bağlı morfemlerdeki ses olayları ve sonuçları, yazılış özellikleridir. Oluşturulan kayıt birimleri ise şunlardır: Söz varlığı: İsimler, fiiller, sıfatlar, zarflar olarak ayrılır; Alıntılar: Doğu kaynaklı alıntılar, Batı kaynaklı alıntılar. Sözdizimi: Kelime Grupları, cümleler. Bağlı Morfemlerdeki ses olayları ve sonuçları: Ana yardımcı fiil (Copula), ile edatı. Yazılış özellikleri: Düzeltme İşareti, bazı sözcük ve eklerin yazılışı, birleşik sözcüklerin yazılışı, yabancı özel adların yazılışı, alıntı sözcüklerin yazılışıdır

Türkçe Söz Varlığı İçinde Türetme Gücü En Yüksek Yirmi Arapça Kök Üzerine Morfolojik Bir İnceleme

Hamza ERMİŞ — 2026-07-16

Türkçe söz varlığı içinde başka dillerden alıntı pek çok kelime bulunmaktadır. Arapça, bu diller içinde ilk sıradadır. Bu çalışmada, Türkçenin, en çok morfolojik kalıbını alıntıladığı yirmi Arapça kök tespit edilerek sıklık dizelgesi yapılmıştır. Tespit edilen bu yirmi kökün her birine ait kelime aileleri Türkçe imlası, Arapça ve transkripsiyonlu yazımlarıyla birlikte tablolarda gösterilmiştir. Daha sonra bu kelimeler, Arapçadaki morfolojik özelliklerine göre tasnif edilerek sıklık sırasıyla tanıtılmıştır.

Öğretmenlerin Öğretim Stilleri Tercihleri:Türkiye-ABD Karşılaştırılması

İlke EVİN GENCEL — 2026-07-16

Eğitim programlarının etkililiğini ve öğrenci başarısını artırmada en önemli bileşenlerden biri öğretmendir. Öğretmenlerin öğretim stilleri tercihleri, öğrenme-öğretme sürecinin anahtar özelliklerinden biri olarak görülmektedir. Tercih edilen öğretim stili bir anlamda öğretmenin ve öğrenme-öğretme sürecinin niteliğini belirlemektedir. Bu araştırmanın temel iki amacı, öğretmenlerin öğretim stilleri tercihlerini incelemek ve Türkiye ile ABD’deki öğretmenlerin öğretim stilleri tercihlerini karşılaştırmak olarak belirlenmiştir. Çalışmada, Türkiye’deki öğretmenlere (N=283) Grasha (1996) tarafından geliştirilen ve Üredi (2006) tarafından Türkçeye uyarlanan “Öğretim Stilleri Envanteri”, ABD’deki öğretmenlere (N=229) envanterin özgün formu uygulanmıştır. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde frekans, yüzde dağılımları verilmiş ve ki-kare testi yapılmıştır. Bulgular ABD ve Türkiye’deki öğretmenlerin öğretim stilleri tercihlerinin istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar gösterdiğini ortaya koymuştur. ABD’de en fazla tercih edilen öğretim stilinin temsilci/kolaylaştırıcı/uzman, en az tercih edilen öğretim stilinin ise uzman/otorite olduğu belirlenmiştir. Türkiye’de ise kolaylaştırıcı/kişisel model/uzman en fazla tercih edilen öğretim stili iken kişisel model/uzman/otorite en az tercih edilen öğretim stili olmuştur. Türkiye’deki öğretmenlerin yaygın olarak tercih ettiği öğretim stilinin hümanist yaklaşıma uygun olması olumlu bir sonuç olarak görülmüş ancak otorite/uzman öğretim stilinin de ikinci sırada tercih edilmesi dikkat çekici bulunmuştur. Bu bulgu, Türk Eğitim Sisteminde bir geçiş dönemi yaşandığı, yeniden yapılanma çalışmaları ile öğretmenlerin öğretmen merkezli öğretim anlayışından öğrenci merkezli eğitim anlayışına yöneldikleri biçiminde yorumlanmıştır.

Öğretmen Adaylarının Yabancı Dil Kavramına İlişkin Metaforik Algıları

Mehmet Nuri GÖMLEKSİZ — 2026-07-16

Yabancı bir dil öğretme her düzeyde eğitim kurumunun programında yer alan ve bireylerin öğrenmesinde öncelik verilen bir alan olmuştur. Yabancı dil öğrenmede etkili çalışma sürecinin yanı sıra, dil öğrenmeye ilişkin tutum ve algıların da önemli bir yeri bulunmaktadır. Bireyin yabancı dil öğrenmeye yönelik tutum ve algılarının olumlu olması yabancı dil öğrenme sürecini olumlu yönde etkileyebildiği gibi olumsuz tutum ve algılar da öğrenme sürecini olumsuz etkilemektedir. Bu çalışmanın amacı öğretmen adaylarının yabancı dile ilişkin algılarını metaforlar yoluyla belirlemektir. Çalışma 2012-2013 eğitim öğretim yılında Fırat Üniversitesi Eğitim Fakültesi’nde öğrenim gören öğretmen adayları üzerinde yürütülmüştür. Araştırmaya katılmada gönüllülük dikkate alınmıştır. Araştırma kapsamına 289’u kadın 253’ü de erkek olmak üzere toplam 542 öğretmen adayı alınmıştır. Veriler “Yabancı dil ……e/a benzer; çünkü…………….” biçiminde eksik bırakılmış bir cümlenin bulunduğu formlarla toplanmıştır. Metafor formları katılımcılara sınıflarında elden dağıtılmıştır. Öğretmen adaylarından akıllarına gelen ilk metaforu yazmaları istenmiştir. Metafor formunu tamamladıktan sonra yabancı dile ilişkin geliştirdikleri metaforun gerekçesini yazmaları istenmiştir. Bunun için bir ders saati kullanılmış ve formlar aynı yolla toplanmıştır. Verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda yabancı dil kavramına ilişkin 54 metaforun geliştirildiği sekiz ayrı kavramsal kategori elde edilmiştir. Bunlar; gelecek, gereklilik, güç, keyif, seyahat, ümitsizlik, zorluk ile sömürgecilik biçiminde isimlendirilmiştir. Araştırma sonuçlarına bağlı olarak yabancı dil öğrenimi için çeşitli önerilerde bulunulmaktadır.

Bilgisayar Destekli Coğrafya Öğretimine Yönelik Bir Tutum Ölçeği Geliştirme Çalışması

Nevzat GÜMÜŞ, Salman ÖZÜPEKÇE — 2026-07-16

Bu çalışmanın amacı, öğrencilerin bilgisayar destekli coğrafya öğretimine karşı tutumlarını belirlemeye yönelik Likert tipi bir tutum ölçeği geliştirmektir. Bu amaç doğrultusunda bir deneme formu hazırlanmış ve bu form İzmir ili Balçova ve Karabağlar ilçeleri sınırları içerisinde kalan anadolu, genel ve meslek liselerinden oluşan 4 okuldaki toplam 442 öğrenciye uygulanmıştır. Deneme formu hazırlanan ölçeğin öncelikle faktör analizi sonuçları değerlendirilmiş, daha sonra da madde analizi çalışmaları yapılmıştır. Faktör analizine göre, ölçeğin iki farklı yapıdan oluştuğu gözlenmiştir. Bu iki yapı, uzman görüşlerinden ve ilgili literatürden faydalanarak “Coğrafya Dersine Karşı Tutum” ve “Bilgisayar Destekli Coğrafya Öğretimine Karşı Tutum” olarak isimlendirilmiştir. Analiz sonuçları doğrultusunda, faktör yük değerinin bazı maddelerde 0.40’ın altında olduğu veya her iki faktörde de yüksek yük değeri edindikleri görülmüştür. Bu veriler sonucunda 8 madde ölçekten ayrılarak faktör analizi tekrarlanmıştır. Test-yarı yöntemine göre elde edilen Spearman-Brown korelasyon katsayısı sonucuna göre, tutum ölçeğin 1. boyutunda 0,95 olan değer, 2. boyutunda 0,92 hesaplanmıştır. Ölçek maddelerinin düzeltilmiş madde-ölçek korelasyonları 1. boyutta 0,40 ile 0,79; 2. boyutta ise 0,43 ile 0,73 değerleri arasındadır. Spearman-Brown yöntemi sonucuna göre, ölçeğin 1. boyutunda 0,948; 2. boyutunda ise 0,919 olarak hesaplanmıştır. Geçerlilik ve güvenirlilik çalışmaları tamamlanan ölçeğin, Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı birinci boyutta 0.948, ikinci boyutta ise 0.928’dir. Tüm analiz işlemleri sonucunda iki boyut ve 47 maddeden oluşan BDCÖ-TÖ’ye nihai şekli verilmiştir.

Gerçek ve Yeşil Gece Romanlarında Eğitimin Bireyin Yetişmesi ve Toplumun Gelişmesindeki Önemi

Rıfat GÜNDAY — 2026-07-16

Emile Zola'nın Gerçek ve Reşat Nuri Güntekin'in Yeşil Gece romanlarında krallık ve padişahlık gibi güçlerin hâkimiyetine son vererek, egemenliğin halkın eline geçmesi olan Cumhuriyet rejiminin benimsenmesi, kilise ve halifeliğin yönetim üzerindeki gücünün kaldırılması ve toplum üzerindeki baskısının azaltılması, kilise ve medrese tarafından dine dayalı yürütülen eğitim yerine çağdaş eğitim sisteminin benimsenmesi ve devlet eliyle sürdürülmesi, yobaz, başkalarının güdümünde köle, gelişmeye kapalı insanlar ve nesiller yetiştirme düşüncesinden vazgeçilerek birey olduğunun bilincinde, farklı güçlere boyun eğmeyen, özgür düşünceli, hoşgörülü, bilim ve gelişme yanlısı nesiller yetiştirilmesi hedeflenmektedir. Zola ve Güntekin, toplumda bazı hâkim güçlerin, insanların vicdanlarına, fikirlerine ve aydınlık geleceklerine hükmetmelerine karşıdırlar. Söz konusu yazarlar, sadece bireysel bağlamda özgür düşünceli bireylerden oluşan toplum yaratma uğraşı içerisinde değildirler, aynı zamanda ulusal egemenlik ve bağımsızlıktan yana bir toplum yaratmaya çalışırlar. Yazarlar, tüm ülke vatandaşlarını bu iki özgürlüğün bilincine varıp bunlara sahip çıkmaya çağırmaktalar. Yazarlar romanlarının ana kahramanı olarak öğretmen rolündeki kişileri seçmişlerdir. Zola ve Güntekin'in öğretmen rolündeki ana kahramanları önce kendilerini iyi yetiştirmiş bir birey olma idealini gerçekleştirir, ardından da toplumlarını geri kalmış ve karanlık yanlarından kurtarmaya çalışırlar. Çocukları idealleri doğrultusunda yetiştirmek için, her türlü zorluğu göze alabilen ve toplumlarının aydınlık geleceği uğruna mücadele etmekten yılmayan öğretmelerin öyküsüdür söz konusu romanlar. Sonuç olarak her iki yazar da toplumlarında gerçekleştirilen değişim süreci ve sonrası yaşanan olayları gözlemleyerek, toplumların demokratik anlamda gelişmesinde önemli engel olarak boy gösteren güç odakları oluşturma, dinî taassup, bağnazlık, cahillik, ötekileştirme ve ayrımcılık gibi toplumsal düzeyde irdeledikleri evrensel sorunların çözümünü laik eğitimle eğitilmiş, hoşgörü kültürünü benimsemiş genç nesillerin yetiştirilmesine bağlamaktadırlar. Bu nedenledir ki Zola'nın kahramanı Marc ve Güntekin'in kahramanı Şahin demokratik cumhuriyet ruhunu yaşatacak ve uygar toplumlar oluşturacak bireyler yetiştirmenin ve aydın toplum yaratmanın çabası içerisindedirler. Zola ve Güntekin'in yaklaşık bir asır önce ele aldıkları sorunlar bugün de birçok toplumda varlığını sürdürmektedir.

George Orwell’in ‘Bin Dokuz Yüz Seksen Dört’ Adlı Romanı İle Cengiz Aytmatov’un ‘Gün Olur Asra Bedel’ Adlı Romanının ‘Düşüncesuçu’ Bağlamında Karşılaştırılması

Feyza İSLAMOĞLU — 2026-07-16

Cengiz Aytmatov’un, hayatın dünü, bugünü ve yarını şeklindeki üç ayrı zaman dilimini kaleme aldığı eseri Gün Olur Asra Bedel, söz konusu her dönem için, değişik zaman ve şartlarda tezahür eden zihin buharlaşmasını ele alarak, adaletsizce ve tekdüze yaşam sürdürmenin empoze edildiği dünya görüşünü ironik bir dille anlatmıştır. İngiliz edebiyatının önemli isimlerinden George Orwell’in Bin Dokuz Yüz Seksen Dört‘ü ise iktidar gücün altında kalmışlığın sebep olduğu bilinç körelmesini, hak arama çabasını konu edinmiş ve yönetimin insanlar üzerindeki baskısını, yürütmeye çalıştığı rejimi eleştirmiştir. Her iki eserde de ortak tema olan baskıcı rejim ve adaletsizlik, bireylerin zihinsel ya da fiziksel olarak köreltilmesini çözüm yolu olarak dayatmıştır. Eserlerde, insanların yalnızca devleti var etmek için çabalamaları gerektiğini savunan ve özerk hiçbir tavır ve düşünceye yer vermeyen sistem eleştirilmiştir. Söz konusu sistem, mahremiyeti, özgür düşünceyi tamamen ortadan kaldırmış, üst kuvvetlerce yönetilen makine sistemini hayat standartlarının merkezine oturtmuş ve standart düşünce yapısını dayatmıştır. Distopya oluşuyla farklı bir yapı taşıyan Bin Dokuz Yüz Seksen Dört, bu yönüyle Gün Olur Asra Bedel’den ayrılmıştır. Tarihsel süreç paralelliğinde dikkatleri çeken bu iki eser, düşüncesuçunu ele almış, farklı şartlarda benzer sonuçların yaşandığını göstermiştir. Bu çalışmada bir distopya olan Bin Dokuz Yüz Seksen Dört ve içinde ütopyayı barındıran Gün Olur Asra Bedel’de öne çıkan benzerlikler ve farklılıklar nedensellik çerçevesinde incelenmeye çalışılmıştır.

Almanca Öğretmen Adaylarının Almanca Konuşma Becerilerine İlişkin Yeterlik Düzeylerinin İncelenmesi

Bahar İŞİGÜZEL, Tahsin AKTAŞ — 2026-07-16

Bu çalışmanın amacı, Almanca öğretmen adaylarının konuşma becerilerine ilişkin yeterlik düzeylerini belirlemektir. Araştırmanın katılımcılarını, 2012-2013 öğretim yılında Türkiye’deki 7 bölgede yer alan 9 devlet üniversitelerinin Eğitim Fakültelerindeki Almanca Öğretmenliği programların son sınıfta öğrenim gören 335 Almanca öğretmen adayı oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında “Almanca Konuşma Becerisi Düzeyi Belirleme Anketi” kullanılmıştır. Diller İçin Avrupa Ortak Başvuru Metninde (OBM) konuşma becerisi için belirlenmiş olan dil betimleyicileri ışığında hazırlanmış olan anket 65 maddeden ve 3 düzeyden (A temel, B bağımsız, C yetkin) oluşmaktadır. Anketin Cronbach Alpha güvenirlik katsayıları A düzeyi için 0.96, B düzeyi için 0.94, C düzeyi için 0.93 ve anketin tüm düzeyler için 0.88 olarak hesaplanmıştır. Almanca öğretmen adaylarının ulaştıkları konuşma becerisi yeterlik düzeyleri A (temel) düzey için ileri düzey, B (bağımsız) ve C (yetkin) düzeyleri için orta düzey olarak belirlenmiştir. Ayrıca Almanca konuşma becerisi düzeyleri ile cinsiyet, yaş, akademik ortalama, üniversite sınavında alınan test dili ve mezun oldukları lise türü gibi bağımsız değişkenler arasında sadece üniversite sınavında yapılan test dili ile anlamlı bir fark bulunmuştur. Cinsiyet, yaş, akademik ortalama ve mezun olduğu lise türü ile Almanca konuşma becerisi düzeyleri arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Bu araştırmanın sonuçları açısından Almanca öğretmen adaylarının kendilerini genel konuşma becerisi yeterlilik düzeyleri açısından A (temel) için ileri, B (bağımsız) ve C (yetkin) düzeylerinde orta düzey yeterlikte görmüş olsalar da, konuşma becerilerini geliştirebilmek için programlarında yer alan konuşma becerisi derslerine ek olarak Almanca öğretimi konusunda alanlarıyla ilişkili konuşma becerilerini geliştirici seçmeli dersler eklenmesinde fayda vardır.

Temel Söz Varlığı Bağlamında Türkçe Ve Almancada En Sık Kullanılan Elli Eylemin Söz-Eylem Kuramı Çerçevesinde Dil-Yapısal Ve Kültürel Açıdan Karşılaştırılması

Faik KANATLI — 2026-07-16

Gerek birinci gerek ikinci dil edinimi ve öğretiminde temel söz varlığının belirleyici bir rol oynadığı dilbilimci ve dil eğitimcilerinin ortaklaştığı noktadır. Söz konusu bilimcilerin görüş birliği içinde olduğu bir başka nokta, dil edinimi ve öğretiminin aynı zamanda bir kültür edinimi ve öğretimi olduğudur. Anılan kabullerden hareketle bu çalışmada Türkçe ve Almancada en sık kullanılan ilk elli eylem (fiil) söz-eylem kuramına göre sınıflandırılarak dil-yapısal ve kültürel açıdan karşılaştırılacaktır. Sıklığa ve söz-eylem kuramına dayalı karşılaştırmadan hem Türkçe konuşucusuna Yabancı dil olarak Almanca öğretiminde hem de Almanca konuşucusuna yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde olası katkılar sağlayacak çıkarımlarda bulunmak, bu çalışmanın temel amacını oluşturmaktadır. Karşılaştırmada Tschirner (2008) ve Özkan (2012) verileri temel alınacaktır. En sık kullanılan ilk elli eylemde iki dil (Türkçe-Almanca) arasındaki örtüşmeler ve örtüşmezlikler yorumlanıp gerekçelendirilecektir. Çalışmanın temel savı, ana dilin ve yabancı dilin en sık kullanılan elli eylemini saptamanın ve karşılaştırmanın, özellikle temel söz varlığını aşamalı olarak eylem odaklı dilbilgisi (Valanzgrammatik) aracılığıyla öğretmede etkili olacağıdır. Çalışmanın bir başka vurgusu, ilk elli eylem sıralamasının dil konuşucularının genel kültürel önceliğini yansıttığıdır. Çalışmadaki bulguların ve çıkarımların ana dil eğitimine, yabancı dil eğitimine ve yabancı dil olarak Türkçe eğitimine katkı sunması beklenebilir. Çalışmanın bulguları, dil eğitiminde sözcük öğretiminin kültürel önceliklere göre aşamalandırılmasına dayanak oluşturabilir. Bu bakımdan, bu çalışmanın alan yazınında kimi gereksinimlerin giderilmesine önemli katkılar sunacağı savlanabilir.

Eleştirel Okuma-Yazma Eğitimi Programının Türkçe Öğretmeni Adaylarının Türkçe Dersini Planlama Ve Uygulama Sürecine Etkisi

Ayşegül KARABAY — 2026-07-16

Bu çalışmada, eleştirel yazma eğitiminin Türkçe Öğretmenliği üçüncü sınıf “Anlatma Teknikleri II: Yazma Eğitimi” derslerinde öğretmen adaylarının yazma akademik başarıları ve eleştirel yazma düzeyleri üzerinde etkisi olup olmadığı sınanmaya çalışılmıştır. Araştırma, 2009-2010 Öğretim Yılında, Adana ve Mersin İli sınırları içinde yer alan Çukurova ve Mersin Üniversitelerinde Türkçe Eğitimi Bölümünde üçüncü sınıfta okuyan 61 öğretmen adayı üzerinde yapılmıştır. Araştırma bir deney ve bir kontrol grubunda yürütülmüştür. Uygulama toplam 10 hafta sürmüştür. Deney grubunda eleştirel yazma eğitimi programı, kontrol grubunda ise mevcut program uygulanmıştır. Deney grubunda dersler araştırmacı tarafından, kontrol grubunda ise ilgili öğretim üyesi tarafından yürütülmüştür. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen “Yazma Başarı Testi” ve “Eleştirel Yazma Başarı Testi”” kullanılmıştır. “Yazma Başarı Testi” ve “Eleştirel Yazma Başarı Testi” deney ve kontrol gruplarında öntest-sontest olarak uygulanmıştır. Ayrıca öğretmen adaylarının uygulanan program hakkında görüşlerini belirlemek için yarı yapılandırılmış görüşme formları da kullanılmıştır. Araştırmada nicel veriler üzerinde kovaryans analizi yapılmış, analizlerde anlamlılık düzeyi p<.05 olarak alınmıştır. Nitel verilerin analizinde ise içerik analiz kullanılmıştır. Araştırmada, yazma başarı testinden elde edilen öntest toplam puanları kontrol altına alındığında sontest toplam puan ortalamaları açısından deney grubu ile kontrol grubu arasında deney grubu lehine anlamlı bir fark ortaya çıkmıştır. Eleştirel yazma başarı testinden elde edilen öntest toplam puanları kontrol altına alındığında sontest toplam puan ortalamaları açısından deney grubu ile kontrol grubu arasında deney grubu lehine anlamlı bir fark ortaya çıkmıştır. Görüşme yapılan öğretmen adayları uygulanan programı kazanımlara ulaşma ve günlük hayatta nasıl kullanılacağını göstermesi açısından verimli bulduklarını ve günlük hayatlarına aktarabildiklerinden kullanışlı bulduklarını ifade etmiştir.

Öğretmen Adaylarının İş Birlikli Öğrenme Uygulamalarına İlişkin Görüşleri

Mehmet Nuri KARDAŞ — 2026-07-16

İş birlikli öğrenme yöntemi, öğretim etkinliklerinde uygulama kolaylığı sağlaması, her yaş ve gruba uygulanabilir ve ekonomik olması yönüyle dikkat çeken bir yöntemdir. Öğrenci merkezli, yaparak yaşayarak öğrenmeyi ön plana çıkaran bu yöntem gelişmiş ülkelerde 1960’lı yıllardan beri kullanılmaktadır. Son yıllarda ülkemizde de kullanılmaya başlanan bu yöntem, sağladığı avantajlar ve verdiği olumlu sonuçlarla dikkat çekmektedir. Bu çalışmanın amacı sınıf öğretmeni adaylarının iş birlikli öğrenme uygulamalarına ilişkin bakış açılarını belirlemektir. Nitel araştırma metodolijisinin kullanıldığı bu araştırmanın çalışma grubunu 2010-2011 Eğitim-Öğretim yılı güz döneminde Artvin Çoruh Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sınıf Öğretmenliği Bölümü 1. sınıf ikinci öğretim programında eğitim gören 25 sınıf öğretmeni adayı oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak standartlaştırılmış görüşme (mülakat) formu kullanılmıştır. Uzman görüşleri doğrultusunda 7 açık uçlu sorudan oluşturulan form 14 haftalık iş birlikli öğrenme uygulamalarından sonra öğretmen adaylarına uygulanmıştır. Mülakat formuyla elde edilen verilerin değerlendirilmesinde tematik içerik analizi kullanılmıştır. Analiz sonuçları, öğretmen adaylarının çok büyük çoğunluğunun iş birlikli öğrenme uygulamalarına yönelik olumlu bakış açısına sahip olduğunu göstermiştir. Buna göre öğretmen adayları; iş birlikli öğrenmenin kendilerini sosyal yaşama hazırladığını; çalışmada aktif roller üstlenerek sorumluluklarını yerine getirdiklerini, iş birlikli öğrenmeyi zevkli ve öğretici bulduklarını, bu yöntemin diğer derslerde de kullanılması gerektiğini, derslerdeki motivasyonlarını yüksek tuttuğunu; geleneksel yönteme nazaran iş birlikli öğrenmeyi daha etkili bulduklarını, bu yöntemin öğrenme ihtiyaçlarına cevap verdiğini; bu yöntemle ders ve uygulamalarla ilgili eleştiri ve önerilerini birbirlerine çekinmeden dile getirerek grup tartışmaları yaptıklarını; değerlendirme süreçlerini olumlu bulduklarını, öğrenme aracı olarak kullanıldığı için sınavların stres yaşatmadığını ifade etmişlerdir.

"Çok Eski Düş" İsimli Küçürek Öykü Bağlamında Bireyin Kendini ve İnsanlığı Seçme Sorunu

Fatih KESKİN — 2026-07-16

Küçürek öykü türünün örneklerine çok eski zamanlardan beri rastlamak mümkündür. Bununla birlikte küçürek öykü, gerek dünya gerekse Türk edebiyatı içerisinde geniş kitleler tarafından yeni keşfedilen ve modern zamanların giderek yaygınlaşan bir anlatı türü olarak karşımıza çıkar. Modern insanın hayatın mekanik işleyişi içindeki bunalmışlığı ve varoluşsal düzeydeki kaygıları, küçürek öykü türüyle bir araya gelerek çağın ruhunu yansıtan anlatılara bürünmüştür. Michel Leiris’in “Çok Eski Düş” isimli küçürek öyküsü, yeryüzünde giderek bencilleşen, yalnızlaşan ve bunalan insanın içinde bulunduğu açmazı felsefi düzeyde bir duyuşla ortaya koymaktadır. İncelememize konu olan küçürek öykü ile Varoluşçu düşünce arasında; kişisel tercihleri çevresel ve genetik faktörlere göre önemli kılarak öne çıkarma, bireye toplumsal görevler atfetme ve ezelden ebede uzanan kötülükler karşısında iyiliği amaçlayan aksiyonu teşvik etme noktalarında büyük paralellikler söz konusudur. Bu bakımdan biz bu çalışmamızda “Çok Eski Düş” isimli küçürek öyküyü Varoluşçuluk düşüncesi çerçevesinde tahlil etmeye çalışacağız. Varoluşçu felsefede birey, kendisini seçer ve nasıl bir insan olacağına kendi iradesiyle karar verir. Bununla birlikte bireyin sorumluluğu kendini seçmekten ibaret değildir. Kendini seçen birey, bu seçimiyle bir tavır ve duruş oluşturarak bütün insanlığın da kendisi gibi olması gerektiğini beyan etmiş olur. İncelememize konu olan küçürek öyküde ise tersten bir yaklaşımla; seçim yapmaya muktedir olamayan kalabalıkların, sessizce izledikleri kıyımların nesnesi haline gelme süreci ele alınmaktadır. Zira; hayatın ve zalimlerin kötülükleri karşısında sessiz kalmak, kötülüklerin büyümesine ve bütün evreni kaplamasına yol açar.

1826 Tarihli Grek Harfli Türkçe İncil ile 1827 Tarihli Arap Harfli Türkçe İncil'in Çekim Ekleri Bakımından Karşılaştırılması

Mustafa KILIÇARSLAN — 2026-07-16

İncil hemen hemen tüm dünya dillerine olduğu gibi Türkçeye de tarih boyunca birçok kez çevirisi yapılmış bir kutsal kitaptır. Türkçe İncil tercümelerinin tarihi neredeyse İngilizce, Fransızca ve Almanca İnciller kadar eskidir. Yeni Ahit (Yeni Antlaşma) da denilen İncil’in Osmanlı Türkçesine ilk olarak 1662-1665 yıllarında IV. Mehmed’in baştercümanı Ali Bey (Wojciech Bobowski) tarafından yapılmış olduğu bilinmektedir. Türkçe İncil tercümelerinin daha sonraki yüzyıllarda ise matbu olarak da yapıldığı görülür. Bunlardan en eskisi Ali Bey’in tercümesine dayalı olarak 1819 tarihinde Paris’te yayımlanmıştır. Osmanlı Devletinde Arap harfli Osmanlı Türkçesi ile yapılmış İncil tercümelerinin yanı sıra daha az bilinen bir de Grek harfli İncil tercümeleri vardır. Bu çalışmada öncelikle çalışmaya esas olan 1826 tarihli Grek harfli Türkçe bir İncil ile 1827 tarihli Arap harfli Türkçe bir İncil’in tanıtımı yapılmıştır. Daha sonra her iki metnin Markos Bölümü Birinci Bab’ının çekim ekleri yönüyle bir karşılaştırılması yapılmıştır. Bu aşamada her iki metinde geçen çekim ekleri karşılaştırılmış, yeteri kadar örnekle konunun ortaya konmasına çalışılmıştır. Çalışmanın en sonunda ise çalışmada kullanılan İncil’in ilgili bölümünün çevirileri ve tıpkıbasımları yer almaktadır. Türkçe İncil tercümelerinin dili konusunda fazla bir araştırma yapılmamasına rağmen bazı kaynaklarda Grek harfli İncillerin Arap harfli Osmanlı Türkçesi ile yazılan İnciller ile aynı dil özellikleri taşıdıkları ileri sürülmektedir. Bu çalışma çerçevesinde yapılan karşılaştırma neticesinde ise bu görüşün doğru olmadığı, baskı yılları bakımından aralarında sadece bir yıl olmasına karşın her iki Türkçe İncil tercümesinin farklı dil özellikleri gösterdikleri görülmüştür. Buradan hareketle Grek harfli İncillerin de diğer birçok Grek harfli metin gibi Karamanlıca sayılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Almanca Derslerinde Metne Dayalı Dil Bilgisi Öğretiminin On Birinci Sınıf Öğrencilerinin Dil Bilgisi Başarısına Etkisi

Bülent KIRMIZI — 2026-07-16

Bu araştırmanın asıl amacı, Almanca derslerinde metne dayalı dil bilgisi öğretiminin, öğrencilerin dil bilgisi başarılarını nasıl etkilediğini, bu yöntemle geleneksel öğretim yöntemi arasında anlamlı bir fark olup olmadığını belirlemektir. Öğrencilerin belirlenen dil bilgisi konularındaki becerilerini ölçmek amacıyla yirmi sorudan oluşan çoktan seçmeli bir test hazırlanmıştır. Araştırmaya dâhil edilen ve aralarında Almanca dil bilgisi bakımından anlamlı bir fark bulunmayan Piri Reis Anadolu Lisesi kontrol grubu; Adana Anadolu Lisesi de deney grubu olarak alınmıştır. Uygulama materyali olarak da Deney grubu öğrencilerine “Grammatik Geschichten” (Aral & Haase, 2011) kitabından, hedef dil bilgisi kurallarına uygun metinler olan “Mein Alptraum” ve “die Lüge” adlı okuma parçaları seçilmiş ve bunlara dayalı olarak etkinlikler hazırlanarak deney grubuna on iki saat süresince uygulanmıştır. Her iki gruba son test uygulanarak toplanan verilerin analizinde SPSS 11,5 programı kullanılmıştır. Elde edilen veriler, t-testi kullanılarak çözümlenmiş ve sonuç olarak, deney grubundaki öğrencilerin kontrol grubundaki öğrencilere göre daha başarılı oldukları tespit edilmiştir. Almancanın ikinci yabancı dil olarak öğretiminde metinlerden daha fazla yararlanılmalıdır. Gramer öğretiminde metin odaklı yöntemle diğer yöntemler karşılaştırılmalı ve öğrenciler üzerindeki etkileri araştırılmalıdır.

Kutadgu Bilig’de Yiyecek Ve İçecek Adları

Elif Şebnem KOBYA — 2026-07-16

Yusuf Has Hacib tarafından 11. yy’da yazılan Kutadgu Bilig, her iki dünyada da mutluluğa ulaşmak için izlenmesi gereken yolu anlatmaktadır. Eser, dört karakterin diyaloglarından oluşmaktadır. Bu karakterler şunlardır: Kün Togdı (Adalet), Ay Toldı (Mutluluk), Ögdülmiş (Akıl), Odgurmış (Akıbet). Bu dört karakter arasında geçen konuşmalarda, çeşitli kültür öğeleri ile karşılaşmaktayız. Eser, edebiyat bakımından önemli olduğu kadar kültür özelliklerini yansıtması bakımından da değerlidir. Göçebelikten yerleşik hayata geçen Türklerin yaşam şekillerindeki değişiklik kültürlerine de yansımıştır. Hayvancılık ve tarımla uğraşan Türklerin yeme içme alışkanlıkları da bu bağlamda farklılık göstermektedir. İnsan yaşamında yeme ve içme öncelikli ihtiyaçların başında gelmektedir. İlkel dönemden günümüze kadar yiyecek en önemli yaşam kaynağı durumundadır. Her toplumun yaşam şartlarına göre yiyecek ve içecek alışkanlıkları farklılık göstermektedir. Buna paralel olarak, Kutadgu Bilig’de kültürün bir parçası olan sofra düzeni, verilen ziyafetlerin yanı sıra mutfak kültürüyle ilgili olarak yiyecek ve içecek adları farklı örneklerde karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmada, Kutadgu Bilig’de yer alan yiyecek ve içecek adları tespit edilmiş ve kullanım şekilleri belirlenmiştir. Kutadgu Bilig’de on dokuz yiyecek ve sekiz tane içecek adı tespit edilmiştir. Tespit edilen yiyecek ve içecek adları alfabetik sıraya göre verilmiştir. Eserde, bazı örneklerde, aynı anlama gelen ancak farklı adlandırılan kelimeler kullanılmıştır. Makalede, bu adlandırmalar da alfabetik sınıflandırma içinde yer almaktadır.

Müzik Öğretmeni Adaylarinin Bireysel Çalgi Öğretimi Yeterlik Düzeyleri İle İlgili Görüşlerinin İncelenmesi

Şehriban KOCA — 2026-07-16

Bu araştırmada, müzik öğretmeni adaylarının bireysel çalgı öğretimi yeterlik düzeyleri ile ilgili görüşlerinin incelenerek mevcut durumlarının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın örneklemini 2012-2013 eğitim yılı bahar yarıyılında İç Anadolu bölgesinde bulunan bir Üniversitenin Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü, Müzik Öğretmenliği Anabilim dalı 4. sınıfında öğrenim gören müzik öğretmeni adayları oluşturmaktadır. Araştırmada amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme kullanılmıştır. Araştırmaya katılan öğretmen adaylarının seçiminde, adayların bireysel çalgı öğretimine yönelik “bireysel çalgı öğretimi” dersini almış ve bireysel çalgı eğitimlerini tamamlamış olan Müzik Öğretmenliği 4. sınıf öğrencisi olmaları temel ölçüt olarak belirlenmiştir. Araştırmaya 4. sınıf öğrencisi olan öğretmen adaylarının tamamı katılmışlardır. Araştırma betimsel bir çalışma olup, nicel ve nitel araştırma teknikleri kullanılarak desenlenmiştir.Araştırmada veri toplama aracı olarak “kişisel bilgi formu” ve açık uçlu sorular kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre müzik öğretmeni adaylarının büyük bir kısmının (%73.3) Güzel Sanatlar ve Spor Lisesi mezunu oldukları görülmüştür. 8 yıllık eğitimleri sonucu öğretmen adaylarının yarısı almış oldukları çalgı eğitimini meslek yaşantılarında öğretecek kadar yeterli bulduklarını, etüt seçiminde bilgi sahibi olduklarını, öğrencilerinin karşılaşabilecekleri güçlüklere yönelik uygulamalar yapabileceklerini ifade etmişlerdir. Öğretmen adaylarının kendilerini yetersiz buldukları konular ise; çalgı öğretiminde eser seçimi, öğrencilerinin bireysel farklılıklarına ve eksikliklerine yönelik çalışmalar için kullanabilecekleri zengin bir repertuar, öğrenme ve öğretim süreçlerinde ölçme ve değerlendirme olarak tespit edilmiştir. Araştırma sonuçları ışığında müzik öğretmenliği lisans programlarında 1 saat olarak yer alan çalgı öğretimi dersinin öncelikle süresinin arttırılması, mevcut ders içeriklerinin revize edilerek çalgı eğitimi yerine öğretimine yönelik olarak düzenlenmesi, öğretmen adaylarına ilgili literatürün tanıtılması ve eğitim-öğretimin en önemli parçası olan ölçme değerlendirme konusunda bilgilendirilmeleri önerilmektedir.

KÜRESELLEŞME SÜRECİNDE ÜNİVERSİTELERİN İŞ VE SANAYİ SEKTÖRÜYLE OLAN İLİŞKİLERİ İLE ÖĞRENCİLERİNE SAĞLADIĞI AVANTAJLARIN UYGULAMALI ÖRNEĞİ

Murat KORKMAZ, Gökşen ARAS , Ali Serdar YÜCEL , Pınar BACAKSIZ — 2026-07-16

Küreselleşen rekabet ortamında emek gücüne verilen önem her geçen gün artmaktadır.Bu emek gücünün yetiştirilmesinde ve iş çevrelerinin beklentilerinin göz önüne alınarak istihdamın sağlanmasında bilgi üreten üniversitelerin önemli sorumlulukları vardır. Üretilen bilgilerin ülke sanayisinde ürün çıktısına dönüştürülmesi için üniversite-sanayi işbirliğinin etkin rol oynaması gerekmektedir.Bu çalışmanın amacı üniversite öğrencilerinin iş ve sanayi sektörü ile olan ilişkilerinin kendilerine sağladığı avantajlara ilişkin algılarının tespit edilmesi ve söz konusu algıların bazı demografik özelliklere göre farklılaşıp farklılaşmadığının test edilmesidir. Araştırma uygulamalı bir alan çalışmasıdır.Bu bağlamda 200 katılımcıya iki bölümden oluşan bir anket formu uygulanmıştır.Verilerin analizinde frekans tabloları, betimleyici istatistikler, bağımsız örneklem t testi, tek yönlü varyans analizi (anova) ve Tukey testinden faydalanılmıştır. Araştırmada üniversitelerin iş ve sanayi sektörü ile olan ilişkilerinin öğrencilere sağladığı avantajlara ilişkin algıların öğrenim durumu ve cinsiyet bakımından farklılaştığı, söz konusu algıların kamu okullarında öğrenim görenlerde ve erkek öğrencilerde daha olumsuz olduğu ortaya çıkmıştır.Ayrıca öğrencilerin,okudukları üniversitenin geleceği ile ilgili olarak kendisine iş olanağı sağlayacağı kanaatinde olmadıkları ve üniversite-sanayi işbirliği içerisindeki kurum ve işletmelerin ortak eğitim politikası uygulamalarının daha etkin ve faydalı olacağına dair görüş belirttikleri saptanmıştır. Sonuç olarak, üniversiteler ve iş yaşamı içerisindeki kurumların bir araya getirilerek ortak çalışmaların yapılmasına ilişkin planlamalar yapılması ve bu doğrultuda çeşitli eğitim ve organizasyonların gerçekleştirilmesinin üniversite-sanayi işbirliğinde etkin rol oynayacağı söylenebilir.

Çeviride İzlek Ve Yeni Bilgilerin Düzenlenişi

Ece KORKUT — 2026-07-16

Metin dilbilgisi, metinlerde izlek ve yeni bilgilerin, tutarlılık ve bağdaşıklık çerçevesinde nasıl bir sözdizimi ile birbirine eklendiğini araştıran tümceötesi bir alandır. Diğer bir deyişle, metin dilbilgisi, metni oluşturan tümceleri hem ayrı ayrı hem de önceki ve sonraki tümce ve tümcelerle bağlantılı olarak, başka kavramların yanı sıra, “izlek” ve “yeni bilgi” açısından çözümler. İzlek bir tümcenin hareket noktası ya da daha önceden bilinen bir öğedir, yeni bilgi ise izleğe eklenen ve metnin ilerlemesini sağlayan öğelerdir. Sözdizimleri farklı olan diller arasında yapılan çevirilerde izleklerin ve yeni bilgilerin dizilişinde farklılıklar olması doğaldır, ancak bu durum, bir metinde yer alan öğelerin keyfi olarak sıralanması anlamına gelmez. Bu çalışmada altı tümceden oluşan Fransızca bir metin kesiti izlek ve yeni bilgilerin seçimi ve dizilişleri açısından, beş Türkçe çevirisi ile karşılaştırılmıştır. İnceleme sonunda, bazı çevirilerde izlek ve yeni bilginin yer değiştirdiği, yeni bilgilerin dizilişleri arasında büyük farklılıklar olduğu, özgün metinde yer alan bazı yeni bilgilerin silindiği ve özgün metinde yer almayan yeni bilgiler eklendiği ortaya çıkmıştır. Çevirilerin kendi aralarında ve özgün metinle karşılaştırılması sonucunda, Fransızcadan Türkçeye çevrilen altı tümceden yalnızca birinde, izlek-yeni bilgi dizilişi açısından tam uygunluk saptanmıştır. Diğer tümcelerde ise ya izleklerin ve yeni bilgilerin seçiminde, ya da yeni bilgilerin diziliş sırasında çok sayıda farklılık gözlenmiştir.

Çocuklarda Görülen Sosyal Problemlerin Akademik Başarıya Etkisi Üzerine Öğretmen Görüşlerinin İncelenmesi

Onur KÖKSAL, Tuncay DİLCİ , Merve KOÇ — 2026-07-16

Özet Nitel araştırma biçiminde desenlenen bu çalışma ile ilkokul öğretmenlerinin öğrencilerde görülen sosyal problemlerin akademik başarıya etkisine ilişkin görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın verileri, 2012-2013 eğitim öğretim yılı bahar yarıyılında, Sivas ili Suşehri ilçe sınırları içerisinde yer alan farklı eğitim kurumlarında çalışmakta olan 25 öğretmenle yapılan yarı yapılandırılmış görüşmelerden elde edilmiş, elde edilen veriler betimsel ve içerik analiz yöntemleriyle irdelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre öğretmenler sosyallik kavramını iletişim ve arkadaşlık ilişkileri ile ifade etmiştir. Sosyal problem yaşayan öğrencilerin akademik başarısının daha düşük olduğunu belirten öğretmenler, bu öğrencilerin derslere ilgilerinin düşük seviyede olduğunu ve motivasyon sorunu yaşadıklarını belirtmişleridir. Ailenin, sosyal beceri gelişiminin önemli bir parçası olduğunu vurgulamış ve bu konuda ailelerin bilinçlendirilmesi gerektiğini ifade etmişlerdir. Ayrıca sosyal problemlerin kız öğrencilerde daha çok görüldüğünü belirtmişlerdir. Sosyal becerileri geliştirmek için öğrencilere sosyal paylaşımlarda bulunabilecekleri ortamlar yaratılması, öğrencilerin kendilerini ifade etmelerine olanak sağlanması gerektiğini vurgulamışlardır. Geleceğin sağlıklı toplumunu oluşturacak çocukların, sosyal beceriler ve olumlu karakter özellikleri kazanmaları gerekmektedir. İlkokul dönemi çocukların bu özellikleri kazanmaya en açık olduğu dönemdir. Bu dönemde öğretmenler çocukların model aldıkları en önemli figür haline gelirler. Bu nedenle öğrencilerde sosyal becerilerin geliştirilmesi, pekiştirilmesi ve bu becerilerin değişik ortamlarda uygulanmasının gerektiğinin vurgulandığı bu çalışmada öğrencilerde sosyal becerilerin geliştirilmesi konusunda öğretmenlere bazı tavsiyelerde de bulunulmuştur.

Biyoloji Öğretmen Adaylarının “Bakteri” Konusundaki Bilişsel Yapılarının Ve Alternatif Kavramlarının Belirlenmesi

Hakan KURT, Gülay EKİCİ — 2026-07-16

Öğrencilerin bilgiyi zihinlerine nasıl aldıkları ve zihinlerinde nasıl yapılandırdıklarını anlamak araştırmacıların ilgisini çeken en önemli konulardan biridir. Yapılandırmacı öğrenme yaklaşımı bilginin birey tarafından zihinde aktif bir şekilde ön bilgileriyle ve önceki deneyimleriyle ilişkilendirilerek yapılandırıldığını ifade etmektedir (Anderson 1992; Bodner 1986; Mills, Shaw, Van Horne, Zhang ve Boughman, 2008). Bu yaklaşıma göre önceki deneyimlerle yapılan ilişkilendirmeler nedeniyle zihindeki mevcut bilişsel yapılar bireylerin yeni olayları algılamalarını ve yeni oluşturacakları bilişsel yapıları etkilemektedir. Zayıf bir bilişsel yapının, yeni bilgilerin zihinde yapılandırılma sürecini olumsuz etkilemesi ve böylece yeni bilginin anlamlı olarak yapılanamamasını olumsuz etkilemesi söz konusu olabilmektedir (Tsai ve Huang 2002; Vosniadou ve diğerleri, 2001). Bu kapsamda araştırmacılar öğrencilerin sadece sahip oldukları bilgileri değil; öğrencilerin sahip oldukları farklı bilgi ve kavramlar arasındaki ilişkilerini ve bilişsel yapılarını ölçen tekniklere yönelmişlerdir (Vance, Miller ve Hand, 1995). Bahar (2003), bu stratejiler, kelime ilişkilendirme, yapılandırılmış grid, dallanmış ağaç, kavram haritaları, kavramsal değişim metinleri, analoji, tahmin-gözlem-açıklama şeklinde sıralanabilir. Öğrencilerin bilişsel yapısını inceleyen bu tekniklerden en genel ve en eski olanı, aynı zamanda bu araştırmada da kullanılmış olan teknik kelime ilişkilendirme tekniğidir (Bahar, Johnstone ve Sutcliffe, 1999; Hovardas ve Korfiatis, 2006; Özatlı ve Bahar, 2010; White ve Gunstone, 1998). Bu çalışmanın amacı biyoloji öğretmen adaylarının “bakteri” kavramı konusundaki bilişsel yapılarını incelemektir. Konuyla ilgili literatür taramasında bağımsız kelime ilişkilendirme testi ve çizme-yazma tekniğinin birlikte kullanılarak biyoloji öğretmen adaylarının bakteriyle ilgili kavramsal yapılarını araştıran herhangi bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır (Yıldırım ve Şimşek, 2006). Veriler toplam 44 öğretmen adayının katılımıyla toplanmıştır. Verilerin toplanmasında bağımsız kelime ilişkilendirme testi ve çizme-yazma tekniği kullanılmıştır. Çalışmada oluşturulan kategori ve alt kategorilere ait iç tutarlılık makale yazarı ve biyoloji alanından iki alan uzmanı tarafından sağlanmıştır. Kodlayıcılar arasındaki ortalama güvenirlik % 90 olarak bulunmuştur. Elde edilen veriler içerik analizine göre düzenlenmiştir. Bu kapsamda biyoloji öğretmen adaylarının bakteri kavramına vermiş oldukları cevaplar kodlanarak kategorilere ayrılmıştır. Bu kategorilere göre frekans değerleri verilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde Nvivo-9 programından yararlanılarak Model oluşturulmuştur. Bağımsız kelime ilişkilendirme testinde ifade edilen kelimeler toplam 8 kategori altında toplanmıştır. Bunlar, “bakterileri tanımlama”, “bakterilerin yapı ve özellikleri”, “bakteri genetiği”, “bakterilerin sınıflandırılması”, “bakterilerin bulunma ortamları”, “bakterileri inceleyen alanlar ve inceleme araçları”, “bakteri-bağışıklık” ve “bakterilerde besin ve enerji oluşumu” şeklinde sıralanmıştır. Öğretmen adaylarının belirlenmiş olan bilişsel yapılarının yeterli olmadığı baskın kategoriyle diğer kategorileri yeterince ilişkilendiremedikleri belirlenmiştir. İlk ve baskın olarak ortaya çıkan kategori “bakterileri tanımlama” kategorisi olarak ortaya çıkmıştır. Diğer taraftan bakteri kavramıyla ilgili çizim-yazım tekniğinden ise 5 kategori ortaya çıkmıştır. Bunlar; “bakterilerin yapı ve özellikleri”, “bakterileri tanımlama”, “bakteri genetiği”, “bakterilerin sınıflandırılması” ve ““bakterilerde besin ve enerji oluşumu” şeklindedir. Her iki ölçme aracıyla “bakterileri tanımlama”, “bakterilerin yapı ve özellikleri” ve “bakteri genetiği” kategorileri ortak ve baskın kategoriler olarak ortaya çıkmıştır. Diğer taraftan katılımcıların her iki ölçme aracıyla elde edilen kategoriler kapsamında bakteri konusunda alternatif kavramlara sahip oldukla

PISA Sonuçları Açısından Ülkelerin Eğitimli Olmayan Nüfus Yapısının Analizi: Uluslararası Bir Perspektif

İlknur MAYA — 2026-07-16

Eğitim, bir ülkenin ekonomik yönden gelişmesinde ve kalkınmasında olduğu kadar uluslararası alanda sürdürülebilir bir rekabet gücü oluşturmasında önemli bir etkendir. Birçok ülkedeki çalışmalar, özelde eğitimin ve genelde insan sermayesini geliştirmenin ülkenin büyüme oranlarının ve kişi başına gelir düzeyindeki değişmelerin açıklanmasında önemli bir etken olduğunu desteklemektedir. Bu nedenle her ülkenin eğitime gereken yatırımı yapması, eğitimde kaliteyi sağlaması ve eğitim sorunlarının farkında olması önem taşımaktadır. Okul dışında kalan çocuklar ve okuryazar olmayan genç ve yetişkin nüfus, gelişmekte olan birçok ülke için önemli eğitim sorunlarını oluşturmaktadır. Kaldı ki toplumun eğitim düzeyi kalkınmayı olduğu kadar, eğitim alanında yapılan uluslararası sınavlardaki başarıyı da etkilemektedir. Bu çerçevede, okul dışında kalan çocuk nüfusu ve okuryazar olmayan genç ve yetişkin nüfus yapısının eğitime ilişkin uluslararası politika belgelerinde yer alan önemli göstergeler olduğu görülmektedir. Bu araştırmada, Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı olan PISA (Programme for International Student Assessment) sonuçları açısından ülkelerin eğitimli olmayan çocuk, genç ve yetişkin nüfus yapısının karşılaştırmalı olarak analiz edilmesi amaçlanmaktadır. Araştırmada kullanılan yöntem, doküman incelemesidir. Araştırma evrenini, PISA (2009) sınavına katılan 34’ü OECD üyesi olmak üzere 65 ülke oluşturmaktadır. Örneklemi, PISA sonuçlarında en yüksek (10) ve en düşük (10) başarı gösteren toplam 20 ülke oluşturmaktadır. Araştırmada, en son verilere ulaşılmak istendiğinden ilgili veriler OECD (2012), PISA (2009) ve UIS (2011) istatistiklerinden elde edilmiştir. Bu araştırmada kullanılan dokümanlar, resmi istatistiklerden elde edildiği için verilerin geçerliliğinin ve güvenirliliğinin yüksek olduğu söylenebilir. Sonuç olarak PISA sonuçlarında en yüksek başarı gösteren ülkelerde, ilköğretim ve ortaöğretim kademesinde okul dışında kalan çocuk nüfusu daha düşüktür. Başarılı ülkelerin okuryazar olmayan genç ve yetişkin nüfusu başarısı düşük ülkelere göre daha azdır.

Die Internen Und Externen Interferenzfehler Beim Lernprozess Des Deutschen Als Zweitfremdsprache Für Türkische Muttersprachler Und Vorschläge Zur Fehlertherapie

Adnan OFLAZ — 2026-07-16

Das Ziel dieser Untersuchung liegt darin, die verschiedenen Arten von Interferenzen, die beim Lernprozess der deutschen Sprache auftreten, zuerst theoretisch aufzuklären, dann systematisch mit der kontrastiven Methode durch eine Fehleranalyse zu bestimmen und danach zu auszuwerten. Die Beeinflussung der Sprache von einer anderen Sprache verursacht Überschneidungen. Interferenzfehler können wir in den Bereichen “Phonologie, Orthographie, Morphologie, Syntax, Semantik, Pragmatik oder auch Textlinguistik erkennen. Anschließend werden Vorschläge zur Fehlerkorrektur auf den grammatikalischen, ortographischen und lexikalischen Ebenen vorgenommen. Betrachtet man dies aus dem kognitiven Blickwinkel, kann jeder unschwer erkennen, dass die Vorkenntnisse retroaktive und proaktive Effekte haben. Das heißt, diese Kenntnisse können den Lernprozess entweder positiv oder negativ beeinträchtigen. Von diesem Ausgangspunkt aus werden in dieser Arbeit die Wechselwirkungen, die sowohl von der erstgelernten Fremdsprache als auch von der Muttersprache abhängig sind, der Reihe nach identifiziert, klassifiziert und abschliessend analysiert. Auf den Ergebnissen dieser Fehleranalyse basierend, machen Studenten unter dem Einfluss der interlingualen Interferenzen meist Fehler bei der Wortstellung, der Zeitform „Perfekt“, Pluralbildung, der Deklination der Adjektive, der Groß- bzw Kleinschreibung und bei dem Gebrauch der Konjunktionen sowie auf den lexikalischen Ebenen. Unter dem Einfluss der intralingualen Interferenzen machen sie Fehler bei der Bildung der Zeitformen „Perfekt und Präteritum“ und bei der Konjugation des Verbs.

İkna Edici Konuşma Ve Karşılaştırmalı Bir Araştırma (Avustralya Ana Dili Öğretimi Ders Materyalleri ve Türkçe Örneği)

Alpaslan OKUR, Üzeyir SÜĞÜMLÜ , Gökçen GÖÇEN — 2026-07-16

İkna edici metinlerin, ana dili derslerinde, bir metin türü olarak (ikna edici konuşma ve ikna edici yazma) kullanımı, öğrencilerin kendini ifade edebilme becerisini geliştirmelerine ve yaratıcılıklarını geliştirerek ürün temelli bir öğrenme stratejisine sahip olmalarına olanak tanımaktadır. Bunun temelinde ise ikna kavramının, başarılı bir iletişimin vazgeçilmez unsuru olması yer almaktadır. Bu özelliklerine rağmen Türkçe Öğretim Programlarında bir metin türü olarak ikna edicilik yeteri kadar yer bulamamıştır. Bu çalışma ile Türkçe öğretiminde yeterli olmadığı düşünülen ikna edici konuşmayı ve ikna edici metin türünü ortaya koyma yaklaşımını ve sürecini incelemek amaçlanmıştır. Bunun için Türkçe öğretim programları, Dil ve Anlatım Dersi Programı, Türkçe Ders ve Çalışma Kitapları ve buna karşılık Avustralya ana dili ders materyalleri incelenmiş; kazanımlar ve etkinlikler ortaya konulmuştur. Bu çalışmanın bir diğer amacı ise konuşma ve ikna edici konuşma süreç ve etkinliklerini karşılaştırmalı bir bakış açısı ile ortaya koyarak Türkçe öğretim programına katkıda bulunmaktır. Çalışma sonucunda; ikna edicilik kavramına, Avustralya ana dili ders materyallerinde başlangıç düzeyinden son düzey olan 10. sınıf düzeyine kadar tüm sınıf düzeylerinde bir metin türü olarak yer verildiği görülmektedir. İkna edicilik ilkokul Türkçe Dersi Öğretim Programı ve Kılavuzu’nda (2009) bir konuşma tür, yöntem ve tekniği olarak yer bulurken, Ortaokul Türkçe Dersi Öğretim Programı’nda (2006) bir konuşma tür, yöntem ve tekniği olarak yer bulamamıştır. Liselerde, Dil ve Anlatım Dersi Programı’nda (2011) ikna edicilik bir metin türü olarak yer almamaktadır.

Erken Çocukluk Dönemi Dini Gelişim Teorileri Bağlamında Din Eğitimi

Cemil ORUÇ — 2026-07-16

İnsan hayatının önemli bir alanını oluşturan dinin yada kutsalın kaynağı, gelişimi ve kurumsallaşması konusunda yaklaşık yarım yüzyıldır birçok çalışma yapılmıştır. Bu çalışmalar bize özellikle erken çocukluk döneminin birçok açıdan keşfedilmeyi bekleyen önemli bir gelişim alanı olduğunu göstermektedir. Gelişim psikolojisindeki yaklaşımların konuyu ele alış tarzları farklı olmakla beraber, yaklaşık yedi yaşlarına kadar çocukta canlı bir dini merakın varlığı, özellikle de son dönem araştırmaların çocuk-yetişkin ilişkisini kısmen farklı bir boyutta ele almaları bu dönemdeki din eğitiminin niteliğini de etkiler mahiyettedir. Bu konuda yapılan çalışmaları üç aşamada incelemek mümkündür. İlk aşama Freud, Piaget, Erikson, Jung gibi psikanalitik ve bilişsel psikolojinin önemli temsilcilerinin çalışmalarından etkilenen ilk dini gelişim çalışmalarıdır. İkinci aşama bu teorilerin yanı sıra Kohlberg’in geliştirdiği ahlakî gelişim kuramından etkilenen ikinci dalga dini gelişim teorileridir. Üçüncü aşama ise son yirmi yıldır kültürel antropolojiden etkilenen dini gelişim çalışmalarıdır. Bu çalışmalar kaçınılmaz bir şekilde erken çocukluk dönemi din eğitimini birçok yönüyle etkilemiştir. Çünkü çocuğun yaklaşık yedi yaşlarına kadar dini bir nitelik göstermediğini kabul eden yaklaşımların aksine bu dönemin çocuğun dini gelişiminin temeli olduğunu ileri süren yaklaşımlar da söz konusudur. Bu konuda yapılan son araştırmalar bütün gelişim alanlarında olduğu gibi dini gelişimde de erken çocukluğun çok önemli bir yer tuttuğunu ve bu yüzden bütün yönleriyle incelenmesi gerektiğini göstermektedir. Din eğitiminin bilimselleşmesine önemli katkılar sağlayan bu tür çalışmalar aynı zamanda yöntem tartışmasını da ortaya çıkarmıştır. Erken çocukluk döneminde din eğitimi verilmeli midir? Eğer verilecekse hangi metotlar kullanılmalıdır? Bu sorulara verilen cevaplar geleneksel birçok yöntemin artık fazla bir anlam ifade etmediğini, bu yaklaşımlardan hareket etmenin ise birçok kalıcı probleme yol açtığını gösteriyor. Çocuğun din eğitimi hem içerik hem de yöntem bakımından yetişkin din eğitiminden farklı olmak zorundadır. İslam din eğitimi açısından düşünüldüğünde, doktriner ve normatif din eğitiminin bu dönemdeki çocuklar için faydadan ziyade zarar getireceği söylenebilir. Bu dönemde çocuğa sunulacak din eğitiminin ana çerçevesini duygusal gelişime katkı sağlama, iletişim ve dil becerisini arttırma, kutsalı ve sonsuzluğu farklı boyutları ile hissetme ve din diline aşina olma oluşturmalıdır.

Türkiye Ve Mısır Sosyal Bilgiler Ders Kitaplarında Milliyetçi Değerler: Karşılaştırmalı Bir Analiz

Ahmed Emin OSMANOĞLU — 2026-07-16

Bu araştırmanın temel amacı Türkiye’de 2007-2008 öğretim senesinde ilköğretim kademesi altıncı ve yedinci sınıflarda ve Mısır’da bu seviyelerin karşılığı olan ilköğretim birinci kademe 6. sınıf ile ilköğretim ikinci kademe 1. sınıfta okutulan sosyal bilgiler ders kitaplarındaki milliyetçi değerlerin karşılaştırmalı olarak incelenmesidir. Bu bağlamda milliyetçi değerlerdeki benzerlik ve farklılıkların tespit edilmesi araştırmanın temel problemini oluşturmuştur. Çalışma yöntemi nitel araştırma prosedürlerine göre şekillendirilmiştir. Nitel araştırmanın tabiatına uygun olarak evren belirtilmemiş, amaçlı örnekleme yöntemi tercih edilmiştir. Belirlenen sınıflarda okutulan öğrenci ders kitapları örneklem olarak seçilmiştir. Veriler doküman analizi tekniğine uygun olarak toplanmış ve içerik analizi uygulanarak çözümlenmiştir. İçerik analizinde söz konusu kategoriler İnal’ın çalışmasından alınmış, ayrıca ilave edilen alt kategorilerin geçerliğini sağlamak için literatür taraması yapılmış ve uzman görüşü alınmış, kategorilerin tanımları yazılarak herkesin ulaşabilirliğine açılmıştır. Bununla birlikte, ders kitapları içerisinde yer alan ana metinler kayıt birimi olarak seçilerek istisnasız çalışılmıştır. Böylece metinlerin konunun işlenmesi için yeterli kapsam ve boyutları içermesi sağlanmıştır. Kelimelerin pozitif, negatif ve nötr olarak sınıflandırılmasında bağlam birimi olarak cümle seçilmiştir. Tespit edilen her kelimeye 1 puan verilmiş, her bir kategorinin frekans ve yüzdelik dağılımını belirlemenin yanında hangi nitelikte ele alındığının belirlenmesi de sağlanmıştır. Çeteleme güvenirliğinin artırılması için metinler sadece araştırmacı tarafından farklı zamanlarda çetelenmiş, çetelemeler arası ilişkinin yüksek olduğu görülmüştür. Ayrıca çeteleme alanda uzmanlara da yaptırılarak aradaki görüş birlikteliği test edilmiştir. Araştırma sonucunda Türkiye’de en yoğundan en aza doğru sırasıyla Millet, Vatan, Devlet, Ordu ve Kahramanlık kategorilerine, Mısır’da ise Vatan, Devlet, Millet, Ordu ve Kahramanlık kategorilerine yer verildiği, Türkiye’nin Mısır’a göre daha demokratik, objektif olduğu ve daha az milliyetçi söylem kullandığı, Orduyu daha çok önemsediği tespit edilmiştir.

Bitkisel Dokular Konusunun Öğretilmesinde İşbirliğine Dayalı Öğretimin Öğrenci Başarısı Ve Kalıcılığına Etkisi

Emrah ÖZBUĞUTU — 2026-07-16

Bu çalışmanın amacı Biyoloji Dersindeki, Bitkisel Dokular konusunun öğretiminde işbirliğine dayalı öğrenmenin öğrencilerin akademik başarılarına ve kazandıkları bilgilerin kalıcılığına etkilerini araştırmaktır. Araştırmada, İşbirliğine dayalı öğretim yönteminin (İDÖY) öğrenci başarısına etkisini araştırmak için " Deney ve Kontrol gruplu öntest- sontest deneysel deseni" kullanılmıştır. Deney Grubu olan öğrencilere İDÖY, Kontrol grubundaki öğrencilere ise öğretmen merkezli öğretim yöntemleri ile ders anlatılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2010–2011 öğretim yılında İstanbul ili Bahçelievler ilçesindeki bir genel lisenin farklı iki 11. sınıfında öğrenim gören 71 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırma verileri Bitkisel Dokular Başarı Testi (BDBT) ile toplanmıştır. Veri toplama araçlarından, BDBT deneysel işlemlerden önce her iki gruba ön test olarak, konu işlendikten sonra son test ve uygulamalar tamamen bittikten dört hafta sonra da kalıcılık testi olarak uygulanmıştır. Elde edilen verilerin çözümlemeleri SPSS (13) paket programından yararlanılarak gerçekleştirilmiştir. Grupların kendi aralarındaki; BDBT' nin ön test sonuçları, son test sonuçları ve kalıcılık testi sonuçları arasındaki farklılıkları anlamak için t testi kullanılmıştır. Sonuçların yorumlanmasında p=.05 anlamlılık düzeyi kabul edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda; Deney Grubu öğrencilerinin Bitkisel Dokular konusuna ilişkin akademik başarıları ve öğrenilenlerin hatırda tutulması açısından Kontrol Grubu öğrencilerine göre daha olumlu etkilerinin olduğu belirlenmiştir.

Realist Romandan Postmodern Romana: Roman Kahramanının Zaman Ve Mekândaki Konumu

Devrim ÖZKAN — 2026-07-16

Bu çalışma çerçevesinde, premodern, modern ve post-modern uğrakları temsil eden üç ayrı romanda işlenen üç ayrı cinayetin özelikleri, katillerin zaman algılarındaki farklılıklar perspektifinde incelenmektedir. Bunlardan ilki Gogol’un adını başkahramanından alan romanı Taras Bulba’dır. Öz oğlu Andrey’i öldüren Taras Bulba’nın işlediği cinayetin premodern kökleri ve var olanı muhafaza etmeye dönük özellikleri irdelenmektedir. İkinci olarak Dostoyevski’nin Suç ve Ceza romanındaki kahramanı Petersburg Üniversitesi Hukuk Fakültesi öğrencilerinden Rodiyon Romanoviç Raskolnikov’un Alyona İvanovna’yı öldürmesi, dayandığı modern zaman algıları (belirli bir gelecek tasarımı çerçevesinde işlenmiş bir cinayet olması bağlamında) temel alınarak incelenmektedir. Son olarak da Albert Camus’nun Yabancı adlı romanındaki kahramanı Meursault’nün geçmiş ve gelecek bağlamlarından azade bir şekilde işlediği cinayetin postmodern temelleri ve postmodern romanlardaki zaman algısının temel özellikleri belirlenmeye çalışılmaktadır. Çalışmamızın amacı bu üç ayrı cinayetin özelliklerini, zamansal ve mekansal bağlamları çerçevesinde inceleyerek, gerçekleşen dönüşümün estetik algıdaki dönüşümlerle olan ilişkisini ve kahramanların dönemlerindeki hangi toplumsal bağlamlara dayandığını ortaya koymaktır. Edebiyatta ‘cinayet’ en önemli kırılma noktalarından biridir. Bu tip kırılma noktaları, anlatımın yapısıyla doğrudan bağlantılıdır. Zira roman kahramanlarının yaşamları bu tip kırılma noktalarından sonra büyük dönüşümlere uğrar. Buna paralel olarak anlatımın yapısı da dönüşür. Bu anlamda, romanlardaki ‘cinayet’ benzeri kırılma noktalarının yapısal analizi son derece önemlidir. Bu çerçevede, çalışmamızda, üç ayrı cinayetin zamansal ve mekansal bağlamları ve aralarındaki farklılıkların analiz edilerek, geçmişten günümüze yaşanan, roman anlatımındaki dönüşüm, incelenmektedir.

İlkokul 1.Sınıf Öğrencilerinin Okuma–Yazma Süreçlerinin Takvim Yaşı Yönünden Karşılaştırılması

Ergün ÖZTÜRK, Kübra UYSAL — 2026-07-16

Bu araştırmada 2012-2013 eğitim-öğretim yılında yürürlüğe giren 4+4+4 eğitim sisteminin getirdiği yeniliklerden biri olan çocukların ilkokula başlama yaşının veli isteği ile 60 aya kadar düşürülmesinin ortaya çıkardığı sonuçlar belirlenmeye çalışılacaktır. Çalışma 60-72 aylık öğrencilerin aynı sınıf ortamında bulunmaları ve bunlardan doğan problemlerin belirlenmesi ve daha sonraki dönemlerde gelecek 60-70 aylık çocuklara okuryazarlık öğretme doğrultusunda nelerin etkin olarak yapılacağını bilmek açısından önemlidir. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden olgu bilim kullanılmıştır. Araştırma verileri, Urfa, Bursa ve Diyarbakır ilindeki ilkokullarda 60-66 aylık ile 72 aylık öğrencileri bir arada okutan 17 birinci sınıf öğretmeninden elde edilmiştir. Öğretmenlerin görüşlerini derinlemesine ortaya çıkarmak amacıyla, nitel veri toplama araçlarından yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Yarı yapılandırılmış görüşme formu iki bölümden oluşmaktadır. Görüşme formunun birinci bölümünde öğretmenlerin kişisel bilgileri ile ilgili sorular yer almaktadır. İkinci bölüm ise, öğretmenlerin farklı takvim yaşı aralığında ilkokul 1. sınıfa başlayan öğrencilerin okuma yazma süreçleri hakkında düşüncelerini belirlemek amaçlı sorular bulunmaktadır. Bu soruların hazırlanma aşamasında öğretmenlerle ön görüşme yapılmış ve uzman görüşünden faydalanılmıştır. Araştırmada elde edinilen verilerin analizinde içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Elde edilen veriler sonucunda, ilköğretim 1.sınıf öğretmenlerinin, ilkokul 1.sınıf öğrencilerinin okuma–yazma süreçlerinin farklı takvim yaşı yönünden karşılaştırılması ilişkin görüşleri, karşılaştıkları problemler ve bunların çözümüne yönelik görüşleri belirlenmiş ve konu ile ilgili olarak önerilerde bulunulmuştur.

Şiir Sanatında Anlatım Araçlarına Poetik Metinlerin Yaklaşımı ve “Yeni” Yorumu (Aristoteles, Şerşeneviç ve Orhan Veli’nin Poetik Metinleri Bağlamında)

Özlem PARER — 2026-07-16

Antik çağdan günümüze dek süren şiir serüveninde şairin hemen hiç değişmeyen özelliği, her zaman yüceltilen yaratıcılığıdır. Ancak yaratıcılık ölçütleri hemen her dönemde değişiklik gösterebilir. Şiir ve şairin ilk tanımları, modern edebiyat bilimi anlayışına yakın, edebiyat ilkelerinin somut verilere dayalı işleyişi ve düzenlenişi üzerine ilk sistematik çalışmayı aslen bir düşünür olarak gerçekleştiren Aristoteles'in Poetika'sına kadar uzanmaktadır. Poetika'nın bu inceleme konusu açısından en önemli yanı, şiir dilinin özgün bir dil alanı olarak tanımlanması ve bu yapının işlevsel ögelerinin sınıflandırılmasıdır. Ancak pek çok etkenle sanat anlayışının ve beklentisinin değişmesiyle tarihsel süreçte gelenekselleşen şiir ögeleri, 20. yüzyılda yeniden gözden geçirilme gereksinimi uyandırmış ve yenilik arayışlarına yol açmıştır. Gelenek karşıtlığı ve yenilik arayışları, birbirinin ardılı ya da taklitçisi olmadığı halde, Rus fütürizmiyle Türk şiirindeki Garip hareketi arasında kesişme noktaları bulmamıza yol açmıştır. İki aykırı örneğin temsilcileri, Şerşeneviç ve Orhan Veli, şiirlerinde olduğu kadar poetik bildirgelerinde de sözcük dağarcığı, ölçü ve uyak, retorik figürler gibi çağlar boyunca şiir için benimsenen, kalıplaşmış düşüncelere karşı çıkışlarını gerekçelendirerek açıklamışlardır. Şiir özelliklerinin yeniden değerlendirilmesinde Rus fütürist şairleri en önemli desteklerini neolojizmlere, Garip şairleriyse yeni şiir anlayışının seslendiği kitlenin diline; halk diline yönelmeye vermişlerdir. Üç ayrı çağdan üç ayrı yazarın ortak ve ayrışan görüşlerini ele alırken, 20. yüzyıl Rus ve Türk şiirinden örnekleyerek incelediğimiz poetik metinlerde, çağlar boyunca şiirin belli kalıplara uygunluğu ölçüsünde değerli olduğu düşüncesinin kabul edilmediği görülmüştür.

Lise Öğrencilerinin Edebiyatla İlgili Algılarının Metaforlar Yoluyla Belirlenmesi Üzerine Bir Araştırma

Salim PİLAV, Aliye USLU ÜSTTEN — 2026-07-16

Ortaöğretim öğrencilerinin edebiyat kavramıyla ilgili algılarının metaforlar yoluyla belirlenmeye çalışıldığı bu araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden olgubilim (Fenomenoloji) deseni kullanılmıştır. Çalışma grubunu Kırıkkale ilinde Milli Eğitim Bakanlığına bağlı 4 farklı liseden 276 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmaya katılan ve geçerli metafor üreten öğrencilerden 97’si 9. sınıf, 58’i 10. sınıf, 73’ü 11. sınıf ve 58’i 12. sınıfa gitmektedir. Araştırmanın verileri tek sorudan oluşan boşluk doldurma yöntemine göre hazırlanmış bir formla toplanmıştır. Öğrencilerden edebiyata ilişkin bir metafor geliştirmeleri ve benzetme yönünü de yazmaları istenmiştir. Bu araştırma, aynı zamanda edebiyat dersiyle ve dolayısıyla edebiyat kavramıyla ilk defa lisede karşılaşan öğrencinin bu kavrama ilişkin algısını belirlemek, bu algıdan yola çıkarak edebiyat eğitiminin boyutlarına dair tespitler yapmak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Verilerin analizinde betimsel analiz tekniği kullanılmıştır. Öğrencilerin geliştirdikleri metaforlar sınıf düzeyinde ayrı ayrı tespit edilmiş, ardından bu metaforlar benzetme yönlerinden hareketle altı başlık altında sınıflandırılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre öğrencilerin metafor geliştirirken karşılaştırma yaptıkları ve yaratıcı düşünebildikleri anlaşılmıştır. Altı farklı başlık altında toplanan metaforlar incelendiğinde öğrencilerin edebiyatın insanla ve günlük hayatla olan ilişkisinin farkında oldukları sonucuna varılabilir. Ayrıca, öğrencilerin edebiyatın önemi ve gerekliliğine gönderme yapan metaforlar geliştirmiş olmaları, edebiyat dersinin amacına ulaştığı sonucunu düşündürmektedir. Araştırma, özellikle edebiyatla ilgili geliştirilen olumsuz metaforların kaynağının neler olabileceği konusunda da fikir vermesi bakımından oldukça önem arz etmektedir. Anahtar Kelimeler: metafor, algı, edebiyat, edebiyat eğitimi

Tarih-i Beyhakî’deki Türkçe Unsurlar Üzerine

Mehdi REZAEI — 2026-07-16

Türklerin tarihini, Türk dilinin izini ve kelime hazinesini sadece Türkçe yazılan eserlerde değil, diğer dillerde yazılan tarihi eserlerde de aramak gerekir. Bu tür çalışmalar, Türklerin devlet düzeneği, gelenek görenekleri, haklarındaki tarihi bilgileri öğrenmek yanında, tarihi şahsiyetleri tanıtmakta, dil ilişkilerini incelemekte, Türkçeden diğer dillere giren söz varlığını tespit etmekte de yardımcı olacaktır. Türkçenin ilk izleri Eski Çin metinlerinde bulunsa da yoğun dil ilişkileri daha sonraki yüzyıllarda Farsçayla olmuştur. Farsçayla Türkçenin ciddi ilişkisi daha çok Gazneliler döneminde başlamıştır. Daha sonraki yüzyıllarda bu ilişki yoğun bir biçimde devam etmiştir. Bugün Farsçada yüzlerce Türkçe kelime ve Türkçede yüzlerce Farsça kelimenin bulunması, söz konusu tarihi dil ilişkisine en önemli kanıttır. Tarih boyunca komşu olan bu iki dil, kimi zamanlar da içiçe yaşamışlardır. Bu komşuluk ve birliktelik sonucunda iki dil doğal olarak birbirinden etkilenmiştir. Bu etkilenme olayının en geniş alanı da kelime alış verişinde olmuştur. Zaman akışıyla bu sözcüklerin bir kısmı her iki dilde kullanımdan düşse de, büyük bir bölümü günümüzde her iki halkın dilinde dolaşmaktadır. Bu çalışmada, iki dilin yoğun ilişkiye başlanış tarihine ait Tarih-i Beyhakî (XI. yüzyılın ilk yarısı) konumuz doğrultusunda incelenmiştir. Farsça yazılan bu Eserde Türkçeye ait olan bütün dil malzemeleri bir araya getirilmiştir. Türkçe ve Farsçanın önemli sözlüklerine, tarihi eserlerine dayanarak; kimi durumlarda sözcüklerin tahlili yapılmıştır.

Jung Işığında Heba

Esra SAZYEK — 2026-07-16

Türk edebiyatının önemli yazarlarından olan Hasan Ali Toptaş, Heba adlı romanında çocukluk, askerlik, evlilik ve ölüm süreçlerinin toplamından oluşan yaşamı boyunca, aynı çocuk saflığıyla yaşayan Ziya’nın içe dönük kişiliğini işler. Bu özelliği, onun reel zamandan çok rüyaların ve fantezilerin dünyasında yaşamasına neden olur. Eşini ve doğmamış oğlunu bombalı saldırıya kurban verdikten on altı yıl sonra kentin kalabalığından uzaklaşıp yerleştiği Yazıköy, bu yönünü besler. Böylelikle doğanın içinde geçirdiği saatler bir ibadete dönüşür. Ancak aradığını Yazıköy’de bulan Ziya’nın tüm huzuru, Kenan’ın öldürülmesiyle son bulur. Her şeyin bir anda karıştığı bu süreci, hakkında çıkan dedikodular yüzünden linç edilerek öldürülmesi takip eder. Acı olayların ölümle noktalandığı, heba olmuş bir yaşamı konu edinen roman, Jung psikolojisi ışığında yeniden okunduğunda çekilen acılar sonrasında elde edilen ölümsüzlüğe ulaşma mükâfatının hikâyesine dönüşür. Ziya’nın bir cennete benzeyen Yazıköy’den kovulana dek yaşadıkları, rüyalar ve fantezilerle örülü büyülü bir ortamın eşiğinde gerçekleşir. Bilinçdışı düzlemin, rüyalardaki simgesel içerikler aracılığıyla kendini göstermesi, Yazıköy’ün bir coğrafya olmanın ötesinde bilinçdışı dünyayı temsil ettiğini, kentten doğaya yapılan yolculuğun, bilinçten bilinçdışına doğru bir yol izlediğini ifade eder. Bilinçdışının meçhul karanlığında ilerleyen Ziya’nın en derindeki içsel hazineyi keşfetmesi, yüzeyden merkeze doğru her bir aşamanın Jung’un “arketip” olarak adlandırdığı bilinçdışının farklı bir figürüyle kat edilmesini gerektirir. Bu çalışmada söz konusu sürecin boyutları Jung Psikolojisi açısından ele alınacak; onun düşüncelerinin izi, romanın içeriksel boyutuna yansıyan yönleriyle ayrıntılı şekilde irdelenecektir.

Edebiyat Niçin İnsansız Olamaz?

Hakan SAZYEK — 2026-07-16

Edebiyat, mimarî, heykel, resim ve müzikle birlikte beş temel güzel sanat dalından biridir. Malzeme, algı odağı, orijinalite, biçim bakımlarından edebiyatla diger sanat dalları arasında büyük farklılıklar vardır. Bunlara ek olarak, temel içerik ögesi noktasında da edebiyat, öteki sanatlardan ayrılmaktadır. Plâstik ve fonetik sanatlarda insansız içerikli eserler üretilebilirken, edebiyat kapsamında yazılan eserlerde bu mümkün değildir. Dolayısıyla edebiyat, içeriğinde insan ve/ya insanî bir durum barındırma zorunluluğu taşıyan biricik sanat dalıdır. Her sanat dalında, üretilen eser, insanî bir bakış açısının ürünüdür. Bir ressam ya da bir heykeltraş da nonfigüratif nitelikli eserinde insanî bir yönü sembolize edebilir. Ancak edebiyat kapsamındaki insan-eser bağıntısı, içerik ile sanatçı arasındaki dolaylı ilinti ya da içerikte insana ve onun dünyasına yönelik bir sembolleştirme değil; insanın ve ona has özelliklerin, eserin içeriğinde bizzat bulunması durumudur. Edebiyat, insansız olamayışını, bünyesinde bulundurduğu eserlerin içeriğinin ‘dille meydana getirilmesi’yle, ‘devingenlik taşıması’yla, ve ‘zihinselliğe dayanması’yla gerçekleştirir. Dolayısıyla, anılan üç özellik, bu çalışmanın gerekçelerini oluşturmaktadır. Edebiyat sanatının temel malzemesi olan dil, söz dağarcığı ve grameri ile bütünüyle insan bilincinin ürünüdür. Hareketsiz ve sözsüz bir duruş sergileyen plâstik sanatların aksine edebiyat söz, eylem ve zihin birlikteliğine dayanır. Dilin bir bilinç ürünü oluşu, yine bilince dayalı eylemle birlikte ‘edebiyat eserinin insansız olamaması’nı bir koşul konumuna getirir. Bu çalışma, edebiyatın -diğer güzel sanat dalları içerisindeki yeri itibarıyla- insana olan muhtaçlığını/ bağımlılığını üç ayrı ölçüt ışığında irdelemeyi amaçlamaktadır.

Avesta Dilinin Tarihi Coğrafyası

Ulaş Töre SİVRİOĞLU — 2026-07-16

Zerdüştîlerin kutsal kitabı olan Avesta’nın nerede ve ne zaman derlendiği hâlâ kesin olarak belirlenememiştir. Avesta metinlerinin tarihsel olaylar karşısındaki suskunluğu, Aryanların geniş bir coğrafyaya dağılmış olması ve Avesta’nın oldukça geç tarihlerde yazıya geçirilmesi, Avestik metinlerin oluştuğu yer ve zamanın belirlenmesini güçleştirmektedir. Bu nedenle Avesta’nın tarihi coğrafyasını belirlemek için Avesta metinlerin söz varlığına, gramer yapısına ve metinlerde bahsedilen toplumsal yapının arkeolojik-tarihsel verilerle mukayesesi yoluna başvurulmaktadır. Avesta üzerinde yapılan gramer incelemeler Avesta dili Sanskrit dili arasında büyük benzerlikler olduğunu ortaya koymaktadır. Avesta’nın Gathalar adı verilen en eski bölümlerde bu benzerlik daha belirgindir. Bu durum dilbilimcilerin Avesta’nın en eski bölümlerinin Vedalarla çağdaş olduğunu ve Avesta’nın Hindistan’a yakın bir coğrafyada derlenmeye başlandığını düşünmelerine yol açmıştır. Gathalar’dan sonra yazıldığı düşünülen Vendidad, Yaştlar, Visperad gibi bölümlerde ise Sanskrit dili ile ortaklığın bir ölçüde azalması Aryanların göçler yoluyla birbirlerinden ayrılmasıyla açıklanmaktadır. Bu yayılımın ana hattının kabaca Hindistan’ın Kuzey-Batısından İran içlerine doğru olduğu düşünülmektedir. Başlangıçta sadece dilbilimsel kanıtlarla ispatlanmaya çalışılan bu teori zaman içersinde arkeolojik kanıtların da devreye girmesiyle maddi kalıntılarla da desteklenmeye çalışılmıştır. Avesta metinlerinde manzarası çizilen toplumsal hayatın arkeolojik izleri aranmış ve tutarlı baı sonuçlara da ulaşılmıştır. Örneğin Avesta’da en önem verilen hayvanlar olan atların ve köpeklerin insanlarla birlikte gömüldüğü mezarlar ele geçmiştir. Avesta’nın içerik olarak eski bölümleri olan Yaştlar ile İran ve Hazar çevresinin arkeolojik buluntularının örtüştüğü görülmüştür. İran coğrafyasında MÖ XIV. Asırdan itibaren görülmeye başlanan demir aletler de Avesta’da kutsanan demir madeninin bir yansıması olarak yorumlanmış ve Aryan göçleriyle ilişkilendirilmiştir. Avesta’nın görece geç derlenen bölümlerinden Vendidad ise devletleşme aşamasını yansıtmaktadır ve daha ziyade İran’ın siyasal örgütlenme konusunda daha ön plana çıkan eski Med ve Pers veya Parth coğrafyasıyla bağlantılı olduğu tahmin edilmiştir. Özet olarak Bu çalışmada özellikle Avesta’nın gramer yapısı, söz varlığı ve toplumsal manzarası dilbilimsel ve arkeolojik kanıtlar yoluyla incelenerek bu eserin oluşum tarihi ve yeri saptanmaya çalışılmıştır.

İlkokuma Yazma Öğretimi Sürecinde Bitişik Eğik Yazı Ve Dik Temel Harflerle Yapılan Eğitimin Öğretmen Görüşlerine Göre Karşılaştırılması

Fatma SUSAR KIRMIZI, Demet KASAP — 2026-07-16

Bu araştırma ile öğretmenlerin ilkokuma yazma öğretimi sürecinde bitişik eğik yazı ve dik temel harflerle yapılan eğitim hakkındaki görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışma sürecinde nitel araştırma yöntemlerinden olan durum çalışması deseni benimsenmiştir. Çalışmanın evreni Denizli il ve ilçelerindeki ilkokullarda görev yapan 1. ve 2. sınıf öğretmenlerinden oluşmaktadır. Araştırmada ölçüt örnekleme yöntemi ile belirlenen 63 kişiden oluşan 1. ve 2. sınıf öğretmeninin görüşüne başvurulmuştur. Veri toplama aracı olarak araştırmacılar tarafından geliştirilen kişisel bilgiler formu ve 6 açık uçlu sorudan oluşan anket kullanılmıştır. Araştırma sonucu elde edilen verilerin analizi için açık kodlama yönteminden yararlanılmıştır. Öğretmenlerden elde edilen veriler bilgisayar ortamına aktarılmış ve ayrıntılı bir şekilde her iki araştırmacı tarafından okunmuştur. Bu süreç içerisinde araştırmanın kodları ortaya çıkarılmış, ilişkili olan kodlar bir araya getirilerek temalara karar verilmiştir. Verilerin sunulmasında tema ve kodları destekleyeceği düşünülen alıntılara yer verilmiştir. Verilerin analizi sonucunda öğretmenlerin hem okuma yazmaya hazırlık aşamasında hem de yazının öğretilmesi aşamasında dik temel harflerle öğretimi daha kolay buldukları ortaya çıkmıştır. Ayrıca öğretmenler öğrencilerin dik temel harflerle daha güzel ve okunaklı yazdığını savunmaktadırlar. Araştırmaya katılan öğretmenlerin çoğunluğunun ilkokuma yazma öğretiminde bitişik eğik yazıyı zor buldukları için dik temel harflerin kullanımını tercih ettikleri belirlenmiştir. Araştırma sonucunda şu öneri sunulabilir: Bitişik eğik yazının öğretimine ilişkin olarak öğretmenlere kapsamlı bir eğitim verilmelidir. İlkokuma yazma öğretiminde, sınıf öğretmenleri tarafından bitişik eğik yazının mı dik temel harflerin mi tercih edildiğini ortaya koyan daha geniş çaplı araştırmalar yapılabilir.

Akademisyen Ücretlerine İlişkin Karşılaştırmalı Bir Analiz

Hilmi SÜNGÜ — 2026-07-16

Ücretin verimlilik ve iş doyumuna etkisi yapılan akademik çalışmalarda ortaya konulmuş bir gerçektir. Çalışanın verimliliğinin artırılması ve üretilen hizmetin kalitesinin geliştirilmesi ile emeğin karşılığında elde edilen kazanç doğrudan ilişkili olarak görülmektedir. Benzer statülere sahip ve birbirine eşit sayılabilecek görevlerde çalışan bireylere orantılı ücretler verilmesi örgütsel adaletin bir gereğidir. Ancak kamuda; hizmetlerin çeşitliliği, çalışan sayısının fazlalığı, kurum sayısının çok olması gibi nedenler ücret dengesinin sağlanmasını güçleştirmektedir. Karşılaştırmalı çalışmalarda ücret adaletsizliğinden en çok etkilenen gruplardan birinin akademisyenler olduğu görülmektedir. Gelir adaletsizliğini ortadan kaldırmak ve cumhuriyetin kuruluşunun 100 yılında, 2023 vizyonuna ilişkin belirlenen iddialı hedeflere ulaşabilmek için, yetenekli bireyleri akademisyenliğe özendirmek gerekmektedir. Ancak ulusal bazda kamu çalışanları arasında bir karşılaştırma yapıldığında üniversitede görev yapmakta olan öğretim elemanlarının özellikle son yıllarda diğer çalışanlara oranla yıllık ücret artışlarından yeterince yararlanamadığı, bu durumun akademisyenlik mesleğinden uzaklaşmalara neden olduğu öne sürülmektedir. Uluslararası bazda yapılan karşılaştırma yapıldığında ise, Türkiye’deki kamu üniversitelerinde görev yapmakta olan akademisyenlerin aldıkları ücretin ortalamaların altında olduğuna işaret edilmektedir. Bu çalışmada Türkiye’de kamu üniversitelerinde görev yapmakta olan akademisyenlerin aylık ücretlerinin mevcut durumuna ve yıllar içindeki değişimine yer verilecek, üniversite öğretim elemanlarının aylık ücretleri ve diğer kamu çalışanları arasında bu açıdan yapılan karşılaştırmalarla birlikte, Türkiye ile diğer ülkelerdeki üniversitelerde görev yapan akademisyenlerin aylık ücretleri mevcut durumu tartışılmaktadır.

Türkiye-Fransa İlköğretim Eğitim Sistemlerinin ve İngilizce Ders Programlarının Karşılaştırılması

Senem Seda ŞAHENK ERKAN — 2026-07-16

Türkiye’de zorunlu eğitim süresi ilkokul ve ortaöğretim kademelerini yani 1.-12. sınıfları kapsarken, Fransa’da ise bu süre 10 yıl olup, ilkokul (1-5. sınıf), ortaokul (6.-9. sınıf) ve lise’nin 1. sınıfı dahildir. Türkiye’de ilköğretim kademesinde 2. sınıftan itibaren (haftalık ders saati: 2) İngilizce dersi okutulurken, Fransa’da ise ilkokul düzeyinde 5 yıl boyunca İngilizce dersi okutulmaktadır. Türkiye’de ilkokul kademesi 4 yıl iken, Fransa’da ilkokul basamağı 5 yıl sürmektedir. Türkiye’de ilkokul 2-4. sınıflarda ve Fransa’da 1-5. sınıflar (1 ve 2. sınıf: yabancı dil + sanat ve sanat tarihi + dünyanın keşfi: haftalık ders saati: 9 saat dağılımlar okuldan okula değişmektedir) (3.-5. sınıf: yabancı dil + fen/teknoloji+hümanistik kültür: 11 saat dağılımlar okuldan okula değişmektedir) dahilinde okutulan İngilizce dersinin kapsam ve içerikleri karşılaştırılmaktadır. Bu doğrultuda Türkiye ve Fransa ilköğretim eğitim sistemleri genel özellikleri ve İngilizce ders programları karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Bu çalışmanın problem cümlesi şu şekilde gösterilebilir: “Türkiye ve Fransa’nın ilköğretim kademesi eğitim sistemleri ve İngilizce ders amaçları ve programları arasındaki benzerlik ve farklılıklar nelerdir?” Bu çalışmada litteratür tarama yöntemi kullanılmıştır. Bu çalışmanın sonucunda Türkiye ve Fransa’da yabancı dil derslerinde okutulan ortak konular ele alınacaktır. Aynı zamanda Türkiye ve Fransa’da yabancı dil derslerinde işlenilen farklı konulardan bahsedilecektir.

“Gülün Adı ve Benim Adım Kırmızı” Adlı Romanlara Karşılaştırmalı Bir Yaklaşım

Elmas ŞAHİN — 2026-07-16

Özellikle son yıllarda dünya edebiyatına duyulan ilgi dolayısıyla kültürel çalışmaların da etkisi ile karşılaştırmalı edebiyat popüler bir disiplin olarak karşımıza çıkar. Günümüzde eleştiri ve kültürel çalışmalarla başa baş gitmeye başlayan karşılaştırmalı çalışmaların; ulusal edebiyatları uluslar arası boyutlara taşıyarak; gerek kuram ve gerekse uygulamada dünya edebiyatlarının bir noktada buluşmasına zemin hazırladıkları görülür. Bir eserin başka bir eser yada eserlerle ortak konu ve motif bağlamında benzer ve farklılıklarıyla mukayese edilmesi anlamına gelen ¨Karşılaştırmalı edebiyat¨ terimi, her ne kadar 19. yüzyılda akademik bir disiplin olarak ortaya çıksa da, ¨karşılaştırmalı¨ (comparative) teriminin çıkış noktasının, Platon ve Aristotales'in klasik çağı ile başladığını söylemek yanlış olmaz. Platon ve Aristotale’in şiir ile felsefeyi karşılaştırarak başladıkları karşılaştırmalı söylemler, Horace, Longinus, Dryden, Arnold; Sanctis, Goethe ve Cuiver ile gelişerek 20. yüzyılda akademik boyutta üst seviyeye ulaşır. Batıda Rene Wellek'in The Crisis of Comparative Literature; Concepts of Criticism (1963), C:L: Wrenn'in The Idea of Comparative Literature (1973), Rey Chow'un In the Name of Comparative Literature (1995) gibi eserlerle, bizde ise İnci Enginün'ün Mukayeseli Edebiyat (1992), Gürsel Aytaç'ın Karşılaştırmalı Edebiyat Bilimi (1997), Emel Kefeli'nin Karşılaştırmalı Edebiyat İncelemeleri (2000) ve Kamil Aydın’ın Karşılaştırmalı Edebiyat: Günümüz Postmodern Bağlamda Algılanışı (2008) adlı çalışmalar karşılaştırmalı edebiyat bilimine katkı sağlayan ilk kuramsal yaklaşımlardandır. Karşılaştırmalı edebiyat, 1950’lerden sonra postmodern edebiyatın da gelişmesiyle birlikte metinlerarasılık kavramıyla da adını sıkça duyurmaya başlar. Gerek dil gerekse tema ve teknik açılardan eş ya da art zamanlı benzerlikler; metinlerarası göndermeler, alıntılar, montajlar; benzer söylemler ve kaynak metnin yeniden yorumlanışı gibi etkileşimler karşılaştırmalı edebiyat bilimini yakından ilgilendirir. Bu bağlamda çağımız yazarlarından İtalyan yazarı Umberto Eco'nun Gülün Adı (1980) ile Orhan Pamuk'un Benim Adım Kırmızı (1998) adlı eserleri farklı coğrafyalarda edebiyat sahasına girmelerine karşın, içerik ve biçim bağlamında benzer noktalara sahiptirler ve karşılaştırmalı edebiyat için eş zamanlı bir örnek teşkil etmektedirler. Bu çalışmada Gülün Adı ile Benim Adım Kırmızı adlı eserler, metne odaklı inceleme metodu kullanılarak öz ve biçim açısından karşılaştırılacaktır. Her iki eser de, ortak tür, konu ve motifler dikkate alınarak; metinlerarası boyutta irdelenip; karşılaştırmalı edebiyat yönetimiyle benzer ve farklılıklarıyla çözümlenecektir.

Sınıf Öğretmeni Adaylarının Müzik Öğretimine İlişkin Tutumlarını Ölçmeye Yönelik Ölçek Geliştirme Çalışması

Sadullah Serkan ŞEKER, Ceren SAYGI — 2026-07-16

İlköğretim dönemi çocuğun okulla tanıştığı ilk adım olması açısından önemli bir zaman dilimidir. İlköğretim döneminde kazanılan olumlu, olumsuz davranışlar, eğilimler, alışkanlıklar ve özellikler onlarla birlikte yaşayacaklardır. Bununla birlikte sınıf öğretmeni de çocuğun yaşamında okulu ve öğretmenliği temsil eden bir bireydir. Çocuk bu dönemde sanat ve bilimle akademik anlamda iletişime geçer. Sanatın önemli kollarından bir tanesi de müziktir. Kalıcı, nitelikli, etkili bir müzik eğitiminin gerçekleşebilmesi için sınıf öğretmenlerinin temel bilgi ve beceriler, müzik öğretimiyle ilgili çağdaş yöntem ve yaklaşımlarına ilişkin kuramsal ve uygulamalı bilgilerin yanı sıra derse yönelik tutumları da önemlidir. Bu araştırmanın amacı sınıf öğretmenlerinin müzik öğretimiyle ilgili tutumlarını ölçmek amacıyla bir tutum ölçeği oluşturmaktır. Araştırma tarama yöntemi ile yürütülmüştür. Yapılan çalışmada yürütülen işlem basamakları; madde havuzu aşaması, kapsam geçerliği (uzman görüşü) ve pilot uygulamanın yapılması olarak izlenmiştir. Ölçeğin pilot uygulaması Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim Fakültesi İlköğretim Bölümü Sınıf Öğretmenliği Anabilim Dalı’nda öğrenim gören olan Müzik ve Müzik Öğretimi dersi almakta olan 282 öğrenciye uygulanmıştır. Analizler sonucunda elde edilen bulgular; verilerin faktör analizi için uygunluğunun belirlenmesi, taslak ölçeğin yapı geçerliğinin incelenmesi ve taslak ölçeğin güvenirliliğinin incelenmesi şeklinde sunulmuştur. Toplanan verilerin KMO (Kaiser-Meyer-Olkin) katsayısı 0,92 Barlett testi sonucu ise 0.05’dir. 19 maddeden oluşan Müzik Öğretimine İlişkin Tutum Ölçeği’nin (MÖTÖ) Cronbach Alfa güvenirlik katsayısı 0.90’dır.

Eski Slavca Ve Rusça Çevirilerin Özellikleri

Leyla ŞENER — 2026-07-16

Eski Slav ve Rus edebiyatının büyük kısmı çevirilerden oluşur. Çeviriler sayesinde Slav dünyası başta Bizans ve Roma kültürü olmak üzere, Mısır, Suriye, Filistin gibi Uzak Doğu devletlerinin kültürünü de tanıma fırsatı elde eder. Çeviriler Slav ve Rus halklarına dünya tarihinin akışında kendi yerini belirlemeye yardım eder. Rusya’da çeviri faaliyetleri çok eskilere dayanır. IX. Yüzyılda Kiev Rusya’sında yazı kültürüyle birlikte çeviri faaliyetlerin de temeli atılmıştır. Diğer Ortaçağ Avrupa devletlerinde olduğu gibi Rusya’da da çevirinin ve edebiyatın başlangıcı Hıristiyanlığın kabulüne bağlıdır. Ancak bu çevirilerin çoğu Rusya’da yapılmamıştır ve çevirileri yapanların büyük bir kısmı Rus asıllı değildir. Ayrıca çevirinin yapıldığı dil de halkın kullandığı Eski Rusça değildir, çeviriler Slavların ortak kullandığı yazı dili, Eski Slavcaya yapılmaktadır. Rusya, Hıristiyanlığı 988 yılında Kiev Prensi Vladimir'in emriyle kabul etmiştir. Söz konusu dönemde Rusya’nın güney komşularıyla, yani Bizans ve Bulgar devletleriyle ticari ve siyasi ilişkileri artmıştır. O döneme dek başta Bulgaristan olmak üzere öteki Slav devletlerinde genelde Grekçeden Eski Slavca’ya hatırı sayılır sayıda çeviri yazıları mevcuttur ve bunlar hâlihazırda Kiev Rusya'sına geçmiştir. Çalışmamızda bu bilgiler ışığında Eski Rusça ve Eski Slavca çevirilerin özelliklerini incelemeye gayret ettik. Bununla birlikte bir eserin çeviri olup olmadığını, çevirinin hangi dilden, nerede ve ne zaman yapıldığını belirlemenin yöntemleri üzerinde durarak, Eski Rusya’da çeviri anlayışını ortaya koymaya çalıştık.

Tasvir Anlamı İçeren Birleşik Eylemlerin İngilizce Çeviri Eserlerde Aldığı Karşılılıklar

Ebru ŞENYİĞİT — 2026-07-16

Dilimizin yapı açısından ne kadar zengin olduğunu gösteren oluşumlardan biri tasvir eylemleridir. Eylemi tasvir eden yapılar yapısal olarak çok çeşitlilik gösterir. Bu çalışmada birçok farklı yapıyı barındıran bu birleşik oluşumlardan sadece tasvir eylemleri, yarı tasvir eylemleri ve iki çekimli eylem gibi türleri seçilmiştir. Bu üç yapı, eserlerin incelenmesi esnasında kullanım sıklığı açısından öne çıkmış ve çalışma konusu olarak tercih edilmişlerdir. Bu çalışmadaki asıl amaç, hedef yapıyı içeren bu eylemlerin İngilizceye çevrilmiş eserlerdeki anlatım ve yapı karşılıklarını ortaya koymak ve aynı anlatım etkisine sahip olup olmadığını göstermektir. Her ne kadar Türkçe ve İngilizce ayrı dil ailelerine mensup olsalar da eylemin tasviri her iki dilde de mevcuttur. Ancak yapı itibariyle farklı şekillerde ifade yolları bulmuşlardır. Yapısal farklılıklar göz önünde bulundurularak erek dil olan İngilizcenin çeviri eserlerimiz doğrultusunda tasvir kavramını dile nasıl aktardığına bakılmıştır. Bu süreç içinde İngilizceye çevrilmiş birçok romanımız analiz edilerek bu yapılar sınıflandırılmıştır. Tasvir eylemlerini ifade etmek için çoğunlukla yardımcı eylemler (modals) tercih edilmiştir. Yarı tasvir eylemlerinin karşılığı olaraksa daha çok temel eylemin yanına gelen zarf ve edat öbeklerinden yardım alınmıştır. Çalışmanın son grubu olan iki çekimli eylemden oluşan birleşik yapıysa yine zarf ve edatlar kullanılarak çeviri karşılığı bulmuştur. Sonuç olarak dilimizde yapı olarak zengin kabul edilebilecek tasvir eylemleri erek dilde ifade karşılığı bulmuş ancak sadece belirli oluşumlarla ve neredeyse aynı yapılarla karşılık verilebildiği dikkat çekmiştir.

İktidar ve Çocuk

Funda Selçuk ŞİRİN — 2026-07-16

Eğitim iktidar ve ideoloji arasında son derece yakın bir ilişki vardır. İktidarlar, toplumu arzu ettikleri değerler doğrultusunda dönüştürmek amacıyla eğitimi kullangelmektedir. Özellikle ulus devletlerin ortaya çıkışı ile eğitime daha çok önem verilmeye başlandı. Bu önem, ulusun inşasında kolektif kimlik oluşumunda eğitimin ayrıcalıklı bir yere sahip olmasından kaynaklanıyordu. Zira ulus devletlerin ortaya çıkışı ile toplumlar artık yeni tanımlamalar ve değerlerle karşı karşıya kaldı. Bu çerçevede eğitim, toplumun ulus devlet olarak inşasının vasıtalarından biri belki de en önemlisi olarak karşımıza çıkar. Hiç şüphesiz ki çocuk eğitimi, bu çerçevede iktidarlar için temel meselelerden biri olmuştur. Durum imparatorluktan ulus devlete geçişte Cumhuriyet yönetici ve elitleri için de benzer bir öneme sahipti. Çocuk eğitimi, milli eğitim politikalar içindeki önemli aşamalardan biri olarak ele alınıyordu. Yeni devlet için yeni insanın yani vatandaşın inşası bağlamında çocuğun cumhuriyet değerleri doğrultusunda inşasını sağlayacak olan çocuk eğitim, merkezi bir yere sahipti. Ancak Cumhuriyet yöneticileri bu süreci yalnız çocuğun eğitimi olarak düşünmemiş, aile ile ilgili tasarımlar başta olmak üzere, yetişkin eğitimi olduğu gibi kadının iyi bir anne olması amacıyla eğitimi de çocuk eğitiminin bir parçası olarak ele alınmıştır. Cumhuriyet değerlerini içselleştirmiş görev ve sorumluluklarının bilincinde olan iyi çocuğun inşasında iktidar, eğitim aracılığıyla ideoloji kullanmış ve toplumu dönüştürecek yeni bir nesil inşa etmeye çalışmıştır.

Yazma Eğitiminde Karşılaşılan Sorunlar Üzerine Bir İnceleme

Tahir TAĞA, Süleyman ÜNLÜ — 2026-07-16

Bu araştırma ile ortaokul Türkçe dersinde, yazma eğitiminde karşılaşılan sorunları tespit etmek amaçlanmıştır. Araştırmanın verileri araştırmacılar tarafından hazırlanan “Yazma Eğitiminde Karşılaşılan Sorunlar Anketi” ile toplanmıştır. Toplamda 31 (tamamı olumsuz) maddeye ve dört boyuta (öğrenci, öğretmen, program ve dış etkenler) sahip olan anket formu beşli likert tarzda düzenlenmiştir. Ölçeğin toplam varyans açıklama oranı %41,54 olarak bulunmuştur. Geçerlik çalışmaları çerçevesinde iç güvenirlik katsayısı olan Cronbach Alpha değeri ise toplamda 0,83 olarak bulunmuştur. Araştırmanın çalışma grubunu 158 Türkçe öğretmeni oluşturmuştur. Verilerin analizinde betimsel istatistikler, ilişkisiz gruplar için t testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve anlamlı çıkan F değerlerinde farkın kaynağını belirlemek için Tukey testi kullanılmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre öğrenci kaynaklı sorunlarda okuma alışkanlığının olmayışı, öğretmen kaynaklı sorunlarda alandaki gelişmelerin takip edilmeyişi, program kaynaklı sorunlarda yöntemlerin zaman bakımından uygulanabilir olmayışı dış etkenler kaynaklı sorunlarda internet ve cep telefonunda kullanılan dilin olumsuz etkisi ilk sırada yer almaktadır. Sorunlara ilişkin görüşlerin öğretmenlerin cinsiyet değişkenine göre anlamlı bir fark gösterip göstermediği incelemek üzere yapılan t testinde anlamlı bir fark bulunamamıştır. Sorunlara ilişkin görüşlerin öğretmenlerin kıdem ve öğrenim durumuna göre anlamlı bir fark gösterip göstermediğini incelemek üzere yapılan tek yönlü varyans analizinde (ANOVA) ise anlamlı bir fark bulunmuştur.

Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Öğrencilerinin Eleştirel Düşünme Eğilimlerinin Çeşitli Değişkenlerle İlişkisinin İncelenmesi

Onur TOPOĞLU, Elçin ÜNAL ÖNEY — 2026-07-16

Bu çalışmada, Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü öğrencilerinin eleştirel düşünme eğilimleri ile cinsiyetleri, alan başarıları ve akademik başarıları arasındaki ilişkinin ortaya konması amaçlanmıştır. Çalışma, ilişkisel tarama modeline dayalı, betimsel bir araştırmadır. Çalışmada veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu ve Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü öğrencilerinin eleştirel düşünme eğilimlerini ortaya koymak amacıyla ‘California Eleştirel Düşünme Eğilimleri Ölçeği’ (CCTDI) kullanılmıştır. Çalışmanın evrenini, Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümlerinde öğrenim görmekte olan öğrenciler oluştururken örneklemini 2011-2012 bahar yarıyılında Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim Fakültesi Müzik Eğitimi Anabilim Dalı ve Resim-iş Anabilim Dalında öğrenim görmekte olan 204 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmanın sonucunda, Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü öğrencilerinin eleştirel düşünme eğilimlerinin, alanlarına ve cinsiyetlerine göre anlamlı farklılık göstermediği; ancak müzik bölümünde okuyan kız öğrencilerin açık fikirlilik ve doğruyu arama düzeylerinin erkeklere oranla önemli derecede yüksek olduğu, müzik öğrencilerinin eleştirel düşünme eğilimleri ile akademik başarıları ve alan başarıları arasında önemli ilişki olmadığı belirlenmiştir. Resim öğrencilerinin eleştirel düşünme eğilimleri ile akademik başarıları arasında pozitif yönde yüksek anlamlı ilişki, alan başarıları arasında pozitif yönde düşük anlamlı ilişki olduğu saptanırken müzik öğrencilerinin ise eleştirel düşünme eğilimleri ile akademik başarıları ve alan başarıları arasında anlamlı bir ilişki olmadığı belirlenmiştir. Üniversite öğrencilerinin özellikle de öğretmen adaylarının eleştirel düşünme eğilimine sahip olmamalarının dikkat çekici olduğu düşünülmektedir. Sonuç olarak üniversitelerin en başta gelen ortak amaçlarından biri de analitik düşünme becerisine sahip olan, sorgulayan, merak eden bireyler yetiştirmektir. Araştırmanın sonuçları incelendiğinde öğretmen adaylarının eleştirel düşünme beceri ve eğilimine sahip olmasının meslek hayatlarında bu becerileri ve eğilimleri kendi öğrencilerine de kazandırmaları bakımından hayati bir öneme sahip olduğu düşünülmektedir.

Bir Eğitim Metodu Olarak Tehdit Ve Korkutma İçeren Ninniler Ve Bunların Jung’un ‘Ortak Bilinçdışı’ Kavramı Açısından Tahlili

Ali TORUN, Kübra YILDIZ — 2026-07-16

Folklor ürünlerinde halkın yaşama düzeni, sanat zevki, dünya görüşü, din anlayışı, düşünüş ve inanış sistemi ve bütün bunlarla ilgili gelenek ve görenekler bulunur. Kuşkusuz ki halk kendisini en doğal haliyle halk edebiyatı ürünlerinde sergiler. Halk edebiyatı ürünlerinin en belirgin niteliği ‘kalıplaşma’ özelliğidir. Şekil ve yapılarda kalıplaşmalar olduğu gibi söylemlerde de kalıplaşmalar olduğu görülmektedir. Bu bağlamda Türk halk edebiyatının manzum ürünleri işlevsellikleri sebebiyle söylendiği topluma ait ipuçları taşıyan metinlerdir.Bu ürünlerden biri olan ninniler, bebeği uyutmak için söylenen dörtlükler olmalarının dışında işlevselliği sebebiyle söylendiği topluma ait ipuçları taşıyan folklor ürünleridir. Bu gerçekten hareketle tehdit ve korkutma mahiyetindeki ninniler Albert Bandura’nın Sosyal Bilişsel Öğrenme Kuramındaki “sembolleştirme kapasitesi” kavramından yola çıkılarak çözümlenmeye çalışılmakta ve bu aşamada C. G. Jung’un “ortak bilinçdışı” kavramından da yararlanılmaktadır. Bu çalışmada informal eğitimin bir parçası olarak nitelendirebileceğimiz ninnilerin - daha özelde tehdit ve korkutma içeren ninnilerin - “eğitim metodu” olarak bir işlev üstlendiği sonucuna ulaşılmıştır. Bu bağlamda sembolleştirme kapasitesini dolduran araçlardan biri de ninnilerdir. Dolayısıyla ilk öğrenmelerimizi ninniler aracılığıyla gerçekleştiririz ve bu öğrenme, informal eğitimin ilk basamaklarından biridir. Sonuç olarak bu çalışmada Türk halk edebiyatı ürünlerinden biri olan ninnilerden yararlanılarak sembollerin nasıl öğrenildiği sosyal bilişsel öğrenme kuramıyla çözümlenmektedir. Jung’un ‘ortak bilinçdışı’ kavramı ile de sembollerin ilk çıkış noktaları yani orijinleri irdelenmektedir.

Amaç ve Beklenti Karşısında Karşılaştırmalı Edebiyatın Tanı(M)Sal Krizine İlişkin Birtakım Tartışmalı Saptamalar

Abdulhakim TUĞLUK — 2026-07-16

Amaç ve hedefleri doğrultusunda bir eleştiri türü niteliği taşıyan karşılaştırma, edebiyat bilimi içerisindeki tartışmalı konumu nedeniyle güncelliğini ve farklılık algısını sürdürmektedir. Türkiye’de, son yıllarda, edebi tartışmalarda ağırlığını hissettiren ‘Karşılaştırmalı Edebiyat Bilimi’, kendi kimliğini ve kavramsal özünü henüz tam anlamıyla kabul ettirebilmiş değildir. Gerek tanımındaki belirsizlikler gerekse de uygulamadaki bazı sıkıntılar, karşılaştırmalı edebiyatın varlığına ilişkin soruları belli bir düzeyde tutmaya devam etmektedir. Bir yöntem mi yoksa başlı başına bir bilim mi olduğu sorunu başta olmak üzere, milli edebiyatlarca kabul edilebilirliği noktasındaki belirsizlikler de güncelliğini korumaktadır. Yapılabilirlik açısından ilk etapta kolaymış gibi görünen karşılaştırma, kavramın kendisine yüklediği edebi ve estetik misyonlar dikkate alındığında karmaşık bir süreç olarak kendisini gösterir. Bu karmaşıklık, tanısal ve tanımsal problemlerle yüzleştiğinde soru sayısı fazla olan bir kriz haline gelir. Diğer taraftan karşılaştırmalı edebiyatın Batı merkezli algısı ve ‘dünya edebiyatı’ (Weltliteratur) kavramını sahiplenen uluslararası yüzü, kavramın vaat ettiği küresel ölçekli beklentileri karşılamak yerine bu beklentileri daha da tartışmalı hale getirmektedir. Bu makalede karşılaştırmalı edebiyatın kimlik karmaşasına belli bir bakış açısı kazandırabilmek ve genel bir tartışma zemini oluşturmak esas hareket noktamızı oluşturmuştur. Böylelikle karşılaştırmalı edebiyatın varoluşsal problemlerinden hareketle, teorik ve uygulamadaki birtakım karmaşık noktaları gün yüzüne çıkarmak ve karşılaştırmalı edebiyatın özüne dönük bazı handikaplara kısmi bir açılım getirmek hedeflenmiştir.

Sözlü Kültürden Yazılı Kültüre Bir Metin Aktarımı Örneği: Muğla’dan Derlenmiş Bir Efsane ile Kurumuş Ağaçlar Hikâyesinin Mukayeseli İncelemesi

Sibel TURHAN TUNA — 2026-07-16

Tıpkı sanat eserleri gibi, sanatın bir kolu olan edebiyat ve onun eserleri de insandan, toplumdan dolayısıyla içinde beslendiği kültürden ayrı düşünülemez. Hatta en soyut eserin bile çıkış noktası kültürün bir parçasıdır. Bu bağlamda kültürel unsurları bünyesinde barındıran edebiyatın sözlü ve yazılı olmak üzere birbirinden üslupça uzak, ama içerikçe birbirine yakın iki kolu vardır, nihayetinde beslenilen kaynak ortaktır, bu ortak kaynak insandır. Tüm bunlardan hareketle bu çalışmanın konusu, biri yazıya geçirilen diğeri de hala sözlü gelenekte yaşatılan iki anlatının metinler arası geçiş bağlamında mukayeseli tahlili olarak belirlenmiştir. Metinlerden biri Ömer Seyfettin’e ait olup 1920’de Ali Canip’in annesinden duyup yazdığını söylediği Kurumuş Ağaçlar adlı hikâyedir. Diğeri ise; Ömer Seyfettin’in hikâyesine olay örgüsü bakımından benzerlik taşıyan, Kasım 2007’de tarafımızdan derlenen ve kaynak kişinin babasından dinlediği tespit edilen bir efsanedir. Çalışmada, doğal olan sözlü anlatımın, dilin ferdî tasavvuru ile yapay olan yazılı anlatıma dönüşürken hangi unsurların ön plana alındığı, muhafaza edildiği, yazarın ve anlatıcının metinler bağlamında tavrı, her iki metinde iletilmek istenen ortak mesaj gibi unsurlar metinler arasılık bağlamında karşılaştırmalı tematik yöntemle ele alınmıştır. Nitekim, biri sözlü edebiyata diğeri de yazılı edebiyata ait iki metnin söz konusu yöntem dahililinde ele alınması sonucunda kültürel kodlardan biri olan “Her işte bir hayır vardır” atasözünde birleştiği belirlenmiştir.

Beitrag Der Überzetzung Zu Den Rezeptiven Srachfertigkeiten

Ayşe UYANIK — 2026-07-16

Yabancı dil öğretiminde amaç, öğrenciye duyduğunu anlama, okuduğunu anlama, konuşma ve yazma gibi temel dil becerilerini kazandırmaktır. Ders içeriğinin hazırlanışı ve araç gereçlerin yapılandırılması da yine bu amaç doğrultusunda oluşturulur. Çevirinin bu becerilerin geliştirilmesinde önemli katkıları vardır. Ancak yabancı dil öğretim sürecinde çeviri etkinliğinin bu katkısı hep göz ardı edilmiştir. Oysa dil öğretim yöntemleri eşliğinde yapılan çeviri etkinlikleri hem ana dil; hem de amaç dildeki becerileri geliştirir. Bunun yanında çeviri etkinliği sayesinde, Avrupa Dilleri Ortak Çerçeve Programı‘nın da bu temel becerilerden ayrı tutmadığı, dilbilgisel yapıların aktarımı kolaylaşır. Bu çalışmanın amacı yabancı dil öğretiminde çeviri etkinliğinin algısal becerilerden olan duyduğunu anlama ve okuduğunu anlama becerilerinin gelişimine olumlu katkılarına işaret etmektir. Her iki beceri türünün nasıl geliştirilebileceği, ders ortamında uygulanabilecek örneklerle gösterilmiştir. Çeviri etkinliğinin gerek ana dilde, gerekse amaç dilde duyduğunu anlama ve okuduğunu anlama becerilerini geliştirdiği, ayrıca yabancı dil öğrenenlerin kelime hazinesini zenginleştirdiği ve dilbilgisel yapıları daha bilinçli kavradıkları görülmüştür. Okuma ve dinleme metinlerinden yapılan çeviri alıştırmalarının öğrenenlerin algılama yetisini ilerleterek metnin bağlamından anlam çıkarabilmeyi geliştirdiği saptanmıştır. Ayrıca karşılıklı iki dil becerisini okuyarak ve dinleyerek geliştiren öğrenenler, bu edinimleri sayesinde amaç dilde ezberlenmiş kalıp ifadeler yerine duruma uygun bireysel ifadeler kullanabileceklerdir. Öğrenenlerin her iki dildeki sözcük dağarcığının zenginleşmesi çeviri etkinliğinin diğer katkılarındandır.

Alltagskulturen von Türken und Deutschen: Ähnlichkeiten und Unterschiede im Vergleich

Yeşim ÜNALGAN — 2026-07-16

ZUSAMMENFASSUNG Heute werden die Grenzen zwischen Länder entfernt, die Distanzen kürzer gemacht und damit gewinnt die Interaktion von I

Dil Öğretiminde Kalıp Sözler ve Çevirisi

Gülhanım ÜNSAL — 2026-07-16

Araştırmalar dil ile kültür arasında sıkı bir bağ olduğunu ifade etmektedir (Akarsu, 1998; Kaplan, 2008; Uygur;1996). Dil ve kültür birlikte gelişir. Bir dili öğrenen insan aynı zamanda o dilin kültürünü de öğrenmiş olur. Dil, kültürün temelidir ve bir milletin dille ifade ettiği her şey kültür kavramı içerisine girer (Kaplan, 2012: 142). Kültür ise toplumu oluşturan kişileri, onları bir arada tutan, birbirine bağlayan dil ve haberleşme süreçlerini, sanatlarını, inançlarını, törelerini, hukuk ve yönetim kurumlarını, üretim ve tüketim düzenlerini içine alan ve kişilerin yaşamları boyunca eğitim süreciyle öğrendiklerinin tümüdür (Güvenç, 2002: 14). Yabancı dil öğretimi kültürel ilişkilerin en önemli öğesidir. Kalıp sözler, dilde iletişim kolaylığı sağlar. Dilin söz varlığını zenginleştirir ve dil kullanıcılarına sözlü ve yazılı iletişimde çok çeşitli anlatım olanakları sağlar. Bu özelliğinden dolayı yaygındır. Çünkü dilde “en az çaba yasası” ilkesine uyar ve özü gereği, az sözcükle çok şey anlatır. Çabuk algılanır ve akılda kalır. Dil kullanıcıları için oldukça caziptir. Kalıp sözler toplumsal, kültürel, işlevsel, yapısal, anlamsal ve bağlamsal özelliklerine göre tanımlanabilir (Gökdayı; 2008: 3). Ancak bu kalıplaşmış dil birimlerinin dil ve çeviri öğretiminde bir güçlük oluşturduğu ve çeviride çevrilmezlik sorununa yol açtığı gözlemlenmektedir. Çünkü bu kültürel öğelerin hedef dilde her birinin bire bir eşdeğeri bulunmaz. Çalışmanın amacını, kalıp sözlerin yapısal, işlevsel, anlamsal ve bağlamsal özelliklerini belirtmek ve dil öğretiminde hangi bağlamda, ne kadar sıklıkla yer verildiğini ve nasıl öğretildiğini incelemek ve anlamlarına göre gruplandırılan kalıp sözleri Fransızcaya çevirerek kaynak ve hedef dil arasındaki kültürel farkları açığa çıkartmak oluşturmaktadır.

Eğitim Fakültesi Öğrencilerinin Bilgisayar Destekli Uzaktan Eğitim Sistemi (Moodle) Memnuniyet Düzeyleri.

Murat YALMAN — 2026-07-16

Eğitimi teknolojiyle birleştiren uzaktan eğitim, üniversitelerde eğitim platformu olarak kullanılmaya başlanması ve yaygınlaşması bu sistemin öğrenciler tarafından nasıl kabul gördüğünün bilinmesini zorunlu kılmaktadır. Öğrencilerin eğitim müfredatlarında geçen derslerin verilmesi için kullanılan uzaktan eğitim sistemi Moodle (Modular-Object-Oriented-Dynamic-Learning-Environment) konusundaki düşünceleri, bu yöntemle aldıkları derslerdeki başarılarını etkilemektedir. Bu araştırmanın örneklemi Eğitim Fakültesinde 2011-2012 ve 2012-2013 öğretim yıllarında öğrenim gören 1050 öğrenciden oluşmaktadır. Bu çalışma sonucunda öğrencilerin uzaktan eğitim memnuniyet düzeylerine ilişkin güvenilirlik kat sayısı Cronbach Alpha değerleri 0,94 olarak hesaplanmıştır. Öğrencilerin büyük oranı (% 76,57) uzaktan eğitim yönetim sistemiyle aldıkları eğitimden sonra eğitim gördükleri bölüme ait uzaktan eğitim seçenekleri bile olsa yine de yüz yüze eğitimi seçecekleri belirlenmiştir. Bununla birlikte öğrencilerin % 58,29’u eğitim gördükleri bölüme ait dersleri hem örgün eğitimle yüz yüze, hem de uzaktan eğitim sistemi ile birlikte (harmanlanmış eğitim) olarak almayı tercih etmektedir. Öğrencilerin cinsiyet değişkenine göre uzaktan eğitim memnuniyet düzeyleri arasında anlamlı farklılık bulunamazken, gördükleri derslerin yürütülmesine ilişkin seçimleri ve bilgisayar kullanabilme bilgi düzeyleri arasında p <0,05 düzeyinde anlamlı farklılığın olduğu belirlenmiştir. Bununla birlikte öğrencilerin % 40,57’si şu an gördükleri eğitim programlarının uzaktan eğitim yönetim sistemiyle verilmesi için uygun olduğunu ifade ederken sadece % 18,29’u uygun olmadığı konusunda fikir beyan etmişlerdir.

Türkçe Öğretmeni Adaylarinin Dijital Pedagojik Yeterlilikleri

Havva YAMAN, Tuğba DEMİRTAŞ , Zeynep (İLERİ) AYDEMİR — 2026-07-16

Bu çalışmanın amacı “Eğitimde Fırsatları Arttırma Teknolojiyi İyileştirme Hareketi” (FATİH) Projesi ile gündeme gelen teknolojik değişimler kapsamında Türkçe öğretmen adaylarının dijital araçları kullanabilme/oluşturabilme yeterliğini belirlemektir. Araştırmanın örneklemini, Eğitim Fakültesi Türkçe Öğretmenliği Ana Bilim Dalı 3. ve 4. sınıflarında öğrenim gören öğretmen adayları oluşturmaktadır. Araştırmada tarama modeli kullanılmış olup kesit alma yoluyla anlık ölçme tercih edilmiştir. Veri toplama aracı olarak araştırmacılar tarafından geliştirilen “Öğretmen Adaylarının Dijital Pedagojik Yeterlikleri Ölçeği” kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, Türkçe öğretmeni adaylarının proje kapsamında hangi açıdan eksik olduklarını ve öğretmen adaylarının eğitimlerinde nelere öncelik verileceğini ortaya çıkarmıştır. Sonuç olarak Türkçe öğretmeni adaylarının öğretimsel ve web dijital pedagoji alanlarında yüksek düzeyde yeterliğe, genel dijital pedagoji alanında ise orta düzeyde yeterliğe sahip oldukları görülmüştür. Diğer yandan araştırmada bilgisayar ve interneti iyi düzeyde bilen öğretmen adaylarının dijital pedagoji bakımından da yeterli düzeye sahip olduğu görülmektedir. Ayrıca erkek öğretmen adaylarının genel dijital pedagoji ve web dijital pedagoji alanlarında kız öğretmen adaylarına göre daha yeterli olduğu, 3 ve 4. Sınıf öğrencilerinin dijital pedagojik yeterliklerinde ise herhangi bir fark olmadığı görülmüştür. Bu süreçte elde edilen sonuçlar olası tartışmaya açık olup, araştırma kapsamında projenin daha verimli hale getirilmesi için projeyi uygulayacak olan öğretmen adayları ile ilgili durum tespiti yapmak amaçlanmıştır.

Öğretmen Adaylarının Pedagojik Formasyona İlişkin Metaforları

Mehmet YAPICI, Şenay YAPICI — 2026-07-16

Öğretmen eğitimi Türk Milli Eğitim sisteminin en önemli sorun alanlarından birisidir. Bunun nedeni ise, yüzyılı aşkın bir zamandır, istikrarlı bir öğretmen yetiştirme politikasının geliştirilememesidir. Farklı zamanlarda, farklı öğretmen yetiştirme modelleri denenmiştir. Bu modellerden biri de, pedagojik formasyon kurslarıdır. Pedagojik formasyon kursları, kimi zaman kaldırılmış kimi zaman ise kurtarıcı olarak görülmüştür. Ama şu bir gerçektir ki, öğretmen yetiştirme meselesi bir sorun olmaya devam etmektedir. Bu araştırma, Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Pedagojik Formasyon Eğitimi Sertifika programına devam eden öğrencilerin pedagojik formasyona ilişkin sahip oldukları algıları, metaforlar yardımıyla ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Bu araştırmada nitel araştırma desenlerinden "olgu bilim" kullanılmıştır. Bu amaç için öğrencilerden almakta oldukları pedagojik formasyon eğitimine ilişkin metafor üretmeleri istenmiştir. Araştırmanın katılımcılarını, Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Pedagojik Formasyon Sertifika programına devam eden 154 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada, öğretmen adaylarından “Pedagojik formasyon….gibidir, Çünkü;………” şeklinde anket doldurmaları istenmiştir. Araştırma sonunda, katılımcılar pedagojik formasyona ilişkin olarak toplam 36 adet geçerli metafor üretmişler ve toplamda 3 farklı kategoride metafor ortaya çıkmıştır. Araştırmadan elde edilen metaforlar 3 kategoride toplanmaktadır; olumsuz, olumlu ve nötr metaforlar. Olumsuz önemli metaforların; zorunluluk, boşa harcanmış zaman, eziyet, özlem, yetersizlik, zahmet ve para olarak sıralandığı görülmektedir. Olumlu önemli metaforların; hazırlık, umut, ekonomik özgürlük ve annelik olarak sıralandığı görülmektedir. Nötr metaforların ise; ön şart, psikoloji ve ilk adım şeklinde sıralandığı görülmektedir.

Öğretmen Ve Öğretmen Adaylarının Eğitim Felsefeleri

Şenay YAPICI — 2026-07-16

Eğitim-öğretim programlarının hazırlanmasında ve uygulanmasında temele alınan felsefe değişince; hedefler, içerik, uygulama ve sınama durumları da değişir. Kendine has eğitim felsefesi olmayan veya mesleğinde felsefî sorgulama yapmayan öğretmenlerin elinde, ne kadar iyi hazırlanmış olursa olsun eğitim-öğretim programları başarılı olamayacaktır. Bu araştırma, ilköğretim öğretmenlerinin ve ilköğretim öğretmen adaylarının eğitim felsefelerini belirlemek ve bazı değişkenler açısından eğitim felsefeleri arasında anlamlı farklılık olup olmadığını sınamak amacıyla yapılmıştır. Araştırma, betimsel bir araştırmadır. Araştırma iki örneklemden; ilköğretim okullarında çalışan 240 öğretmen ve Eğitim Fakültesi son sınıfta okuyan 236 öğretmen adayından oluşmaktadır. Araştırmanın verileri, Wiles ve Bondi (1989:52)’den alınan “Philosophy Preference Assesment (Eğitim Felsefesi Ölçeği)” uygulanarak elde edilmiştir. Ölçeğin Cr. Alpha değeri, öğretmen grubunda .83, aday grubunda .79’dur. İlköğretim öğretmenleri ve öğretmen adaylarının, akımlara ilişkin görüşlerinde en yüksek aritmetik ortalamanın, Experimentalizm akımında olduğu görülmektedir. Akımlar yapılandırılmış olandan daha serbest olana doğru sıralandığında; akımlara ilişkin aritmetik ortalamaların birbirine yakın olduğu ve akımlar arası farkların, 0,80’den küçük olduğu bulunmuştur. Bu ve ayrıntılı dökümdeki itemlerle ilgili bulgulardan hareketle, ilköğretim öğretmenleri ve adaylarının, değişim ile değişmezliği, öğrenci merkezli anlayış ile öğretmen merkezli anlayışı birlikte kabullenmelerinden hareketle, ya eğitim felsefeleri arasında tercih yapamadıkları ve eklektik felsefeye sahip oldukları, ya da kendilerine has bir eğitim felsefesi oluşturamadıkları ve kendi şahsî felsefelerini oluşturmaya yeni başlamış oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Değişkenler açısından, erkek öğretmen ve adaylarının, dinî, ahlâkî ve kültürel hususlara daha fazla önem verdikleri ve muhafazakâr oldukları, kadın öğretmen ve adaylarının ise daha öğrenci merkezli oldukları bulunmuştur ve cinsiyetin etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Türkçe Öğretmenliği bölümündeki adayların, diğer bölümlerdeki adaylara nazaran kafalarının daha karışık olduğu ve kendilerine has eğitim felsefesi oluşturamadıkları sonucuna ulaşılmıştır.

Türkiye’deki “Hayat Bilgisi” İle Singapur’daki “Vatandaşlık Ve Ahlak Eğitimi” Derslerinin Değerler Eğitimi Bağlamında Karşılaştırılması

Cihat YAŞAROĞLU — 2026-07-16

Her problem, yeni bir çözüm arayışına yöneltmekte, yeni bir öğrenme sürecini başlatmaktadır. Günümüz toplumlarında yaşanan bireysel ve toplumsal nitelikli sorunlar, sadece akademik anlamda değil aynı zamanda ahlaki anlamda da nitelikli bireyler yetiştirme vb. ihtiyaçlar ailelerin ve eğitimcilerin dikkatini değerler eğitimine çekmiştir. Son yıllarda ülkemizde değerler eğitimine olan ilgi de artmış, bu ilgi 2010 yılında yayınlanan İlk Ders Genelgesi ile resmi bir hal almıştır. İster ailede, ister okulda olsun pek çok kişi topluma faydalı bireyler haline gelmeleri için çocukların ahlaki anlamda da eğitilmeleri konusunda hemfikirdirler. Bu eğitim farklı şekillerde yapılmakta ise de en uygun olanı, planlanmış olması ve ders programlarında değerler eğitimine vurguların yapılarak çeşitli şekillerde programlarda yer almalıdır. Ayrıca değerler eğitimi ile ilgili yapılan akademik çalışmalara farklı bakış açılarıyla da bakılmalı ve farklı alanlarda da çalışmalar yürütülmelidir. Bu bağlamda uluslararası sınavlarda (TIMSS, PIRLS) başarılar yakalamış olan ülkelerin değerler eğitimi uygulamalarına bakmakta yarar vardır. Bu çalışma, Singapur eğitim sisteminde ilköğretimde okutulmakta olan Vatandaşlık ve Ahlak Eğitimi dersi ile Türkiye Milli Eğitim Sisteminde okutulmakta olan Hayat Bilgisi dersini değerler eğitimi bağlamında karşılaştırmayı amaçlamaktadır. İki ders karşılaştırıldığında; Singapur’da değerlerin ayrı bir ders olarak okutulduğu ama Türkiye’de değerler eğitiminin pek çok ders içeriğine serpiştirildiği görülmektedir. Öğretim programlarının öğeleri (kazanımlar, öğrenme – öğretme süreci vb.) incelendiğinde de pek çok benzer noktaların bulunduğu görülmektedir. Bu çalışmanın, eğitimciler, program geliştirme uzmanları başta olmak üzere değerler eğitimi ile ilgilenen herkese faydalı olacağı umulmaktadır.

Yabancı Dil Türkçe Öğreten İngilizce Öğretmenleri İle Bir Durum İncelemesi: “Türkçe Balta Girmemiş Orman"

Serra YAVUZ — 2026-07-16

Yabancı dil olarak Türkçe öğrenimine olan ilgi son yıllarda artmıştır. Bu artış, bu alanda donanımlı öğretmen yetiştirme ihtiyacını da beraberinde getirmiştir. Bu çalışmalar günümüzde hâlâ anadili Türkçe olan ancak çoğunluğu Türkçenin yabancı dil olarak öğretilmesine yönelik bir eğitim almamış akademisyenler tarafından yürütülmektedir. Bu akademisyenler çoğunlukla Dilbilim, Türk Dili ve Edebiyatı, Türkçe, İngilizce, Fransızca, Almanca Öğretmenlikleri bölümlerinden mezun olmuş eğitimcilerdir. İngilizce öğretmenliği eğitimi almış, anadili Türkçe olan ve Türkçeyi yabancı dil olarak öğreten öğretmenlerin özyeterlik inancının ölçüldüğü bu çalışmada özyeterlik anketi, bireysel görüşmeler ve ders gözlemleri yollarıyla veri toplanmıştır. Toplanan verilerin analizinde, kendi anadilini öğretmenin avantajları ve dezavantajları ile Türkçe gramerinin anlatımında zorluk yaşanan alanlar üzerinde yoğunlaşılmıştır. Yabancı dil olarak Türkçe öğretimine özgü bir eğitim, seminer, staj vs. dönemi geçirmeden bu alanda eğitim vermeye başlayan öğretmenlerin özyeterlik inanç düzeylerinin düşük olduğu; bu durumun öğretmenlerin sınıf içi eğitsel etkinlik seçimlerini ve öğretim ile ilgili diğer kararlarını etkilediği ortaya çıkmıştır. Toplanan verilerden yola çıkarak, Türkçeyi yabancı dil olarak öğretecek akademisyenlerin eğitimiyle ilgili çıkarım ve önerilerde bulunulmuştur.

Öğretmenlerde A Tipi Kişilik, Stres Kaynakları, Öz Yeterlik ve İş Doyumu

Hikmet YAZICI, Şefika GAMSIZ , Fatma ALTUN — 2026-07-16

İşe bağlı iyi olma halini ifade eden iş doyumu, bireyin işe ya da iş durumuna ilişkin olumlu ya da olumsuz değerlendirme biçimidir. İş doyumu, iş yoğunluğu, rol çatışmaları gibi stres yaratıcı yaşam olayları ile kişilik ve öz-yeterlik gibi psikolojik değişkenlerden etkilenir. İş doyumu aynı zamanda sürdürülen işin türü ve niteliği ile ilişkilidir. Farklı değişkenlere bağlı olarak öğretmenlerin iş doyumu üzerinde de araştırmalar yapılmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, öğretmenlerdeki iş doyumunun kişilik özellikleri, stres kaynakları ve öz-yeterlik inançları ile ilişkilerini incelemektir. Araştırma kapsamında yaş, cinsiyet, medeni durum, çalışılan kurum türü ve idarecilik deneyimi gibi değişkenlerle iş doyumu arasındaki ilişkiler de ele alınmaktadır. Araştırma, 2012-2013 eğitim-öğretim yılında, Trabzon ilindeki özel ve resmi eğitim kurumlarında görev yapan 689 öğretmen (Kadın= 346, Erkek= 343) üzerinde yapılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak, Kişisel Bilgi Formu, İş Doyumu Ölçeği, Stres Kaynakları Ölçeği, A Tipi Kişilik Ölçeği ve Genel Öz-yeterlik Algısı Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre; A tipi kişilik özellikleri, stres kaynakları ve öz yeterlik inançları öğretmenlerin iş doyumlarını anlamlı düzeyde açıklamaktadır. Bunun yanı sıra yaş ve çalışılan kurum türü değişkenlerinin de iş doyumunu anlamlı düzeyde yordadığı bulunmuştur. Araştırmadan elde edilen sonuçlar, literatür bulguları doğrultusunda tartışılmış ve önerilerde bulunulmuştur.

Toplumsal Değişim Ve Sosyal Değerler

Mehmet YAZICI — 2026-07-16

Sosyal değişim evrensel ve kaçınılmazdır. Bundan dolayı birçok boyutu, özellikleri ve farklı bilim dallarını ilgilendiren çeşitli sonuçları vardır. Literatürde toplumsal değişimi şu veya bu yönüyle ele almış bilimsel çalışmalar mevcuttur. Bu makalede ise, kültürlerin çeşitliliğine rağmen, kültürlerin evrensel ortak değerleri vardır, görüşünden hareketle çağdaş değerler esas alınarak günümüzde yaşanan toplumsal değişim anlamaya ve değişimin yönü kavramaya çalışılmıştır. Bu amaçla, önce toplumsal değişim ve ardından toplumsal değerler literatür taraması sonucu elde edilen verilerle tespit ve tahlil edilmiştir. Daha sonra, çağdaş sosyal değerlerin analiz edilmesiyle, yaşanmakta olan toplumsal değişim kavranabilir ve değişimin yönü belirlenebilir mi soruları cevaplandırılmaktadır. Varılan en önemli sonuçlardan biri, her dönemin kendine özgü değerleri ve bu değerleri anlama, yorumlama tarzı olduğu; değerlerin geleneksel dönemde aşkın/ilahi kaynaklara; modern dönemde dünyevi, insani ve akli olana; postmodern dönemde ise dünyevi, insani ve daha çok da bireysel haza odaklanan arzulara dayandığının tespit edilmiş olmasıdır. Varılan diğer bir sonuç da, gelenekselden moderne, modernden post moderne gidildikçe tercihlerde ve kararlarda kesinliğin azaldığı, bunun yerini muğlaklığın, farklı yorumlara/ihtimallere açık olma durumunun aldığı saptanmış olmasıdır. Sonuç olarak, toplumsal değerlerden hareketle sosyal değişimi kavramanın ve değişimin yönünü saptamanın mümkün olduğu, bu sayede zaman, emek ve maddi kaynakların verimli kullanılabileceği sonucuna varılmıştır.

Produktıonsorıentıerter Lıteraturunterrıcht: Eınübung Der Lıteraturgattung Schwank Durch Waldmanns Phasenmodell

Munise AKSÖZ — 2026-07-16

Yazın dersleri ortaöğretimde olduğu gibi yükseköğretimde de öğrenenler için sıkıntı yaratmaktadır. Öğrenciler, daha ders işlenmeden ele alacakları yazınsal metinleri anlamayacaklarını düşünmekte ve zor, sıkıcı, işlevsiz yazılar olarak görmektedirler. Böyle bir önyargı ile yazın metnine yaklaşan öğrenci, yazın ile arasına bir mesafe koymakta ve istese de işlenen konuyu anlayamamaktadır. Bu sıkıntıları ortadan kaldırmak ve öğrencilerin öğrenme isteklerini arttırmak amacıyla, öğrencilerin katılabileceği, üretebileceği, ayrıca öğretmenden bağımsız çalışabilecek hale gelebileceği yazın dersleri uygulanmalıdır. Böyle bir ders uygulamasına da Günther Waldmann’ın geliştirmiş olduğu “üretimsel yazın dersi modelini” örnek vermek yerinde olacaktır. Waldmann, üretimsel yazın dersine ilişkin bir yaklaşım geliştirmiş ve bu yaklaşımla öğrencilerin dersin her aşamasında aktif olarak katılabileceğini göstermeye çalışmıştır. Amaç, öğrencilerin eğlenerek ve üreterek işlenen konuyu hem öğrenmelerini sağlamak hem de kendi yaptıkları üretimlerle öğrenmeyi kalıcı kılmaktır. Waldmann, bunun için bir ön ve dört aşamadan oluşan bir model geliştirmiştir. Makalenin asıl amacı, Waldmann’ın bu modelinin her aşamasını gülmece (Schwank) yazın türü üzerinde uygulayarak göstermek ve gülmece yazın türünün her aşamada nasıl uygulanabileceğini, hangi alıştırmalar yapılabileceğini ve türün özellikleriyle birlikte nasıl öğretilebileceğini ortaya koymaktır. Ayrıca öğrenci üretimlerinin de çalışmada görselleştirilmesi ile sözkonusu yazın türünün öğrenciler tarafından önyargısız bir şekilde nasıl ele alındığını ve eğlenerek öğretimin nasıl gerçekleşebileceğini açıkça göstermektir. Bu makalede, gülmece (Schwank) yazın türünün işlenmesi ile birlikte Waldmann modelinin derse katkıları gösterilmeye ve geleneksel yazın ders işlenişine farklı bir boyut ve bakış açısı getirilmeye çalışılmıştır.

Eğitimde Özelleştirme Tartışmaları: Kavramsal Bir Analiz

Ramazan YİRCİ, İbrahim KOCABAŞ — 2026-07-16

1980’li yıllar pek çok ülkede kültürel, ekonomik, sosyal yaşam ile politika alanında önemli düşünce değişimlerin meydana geldiği bir dönem olmuştur. Bu değişimler toplumun hayatında önemli bir yere sahip olan eğitim sisteminde de değişik uygulamaların uygulanıp uygulanamayacağı sorusunu gündeme getirmiştir. Bu çalışma ile ekonomi alanında pek çok ülkede yaygın bir şekilde kullanılan özelleştirme kavramını ele almak, eğitimde özelleştirme ve finansman ilişkisini incelemek, eğitimde özelleştirmenin dünyadaki örneklerine göz atmak amaçlanmıştır. Eğitim insana yatırım yapan ve çıktısı yine insan olan önemli bir hizmet koludur. Devletin iyi eğitimli bireyler yetiştirmesi toplumun kalkınmasını sağlayacaktır. Bireylerin iyi yetiştirilmesi işi eğitim sistemi içinde faaliyet gösteren okulların etkili performanslarına bağlıdır. Bu çalışmada eğitimde özelleştirme uygulamalarının değişik ülkelerde gerçekleşme biçimine, eğitimin finansmanında devletin ve özel sektörün konumuna, eğitimde özelleştirmeyi destekleyenlerin ve karşı çıkanların görüşlerine yer verilmiştir. Eğitim gibi önemli bir konuda özel sektörün etkinliğini artırması devletin yükünü hafifletebilir. Burada dikkat edilecek husus özel kesimin daha fazla eğitim alanında faaliyet göstermesini sağlarken, eğitim kalitesinden ödün vermeden, toplumdaki sosyal adalet duygusunu incitmeden adımlar atabilmektir. Dünyadaki en iyi yüz üniversite sıralamasında özelleştirme uygulamalarının büyük ölçüde uygulandığı Amerika, İngiltere, Japonya gibi ülkelerden pek çok üniversitenin bulunması dikkat çekici bir durumdur. Aynı listeye Türkiye’den hiçbir üniversitenin girememiş olması da eğitim sisteminin yapısında yeniden yapılanmanın ne kadar büyük bir ihtiyaç olduğunu göstermektedir. Bu bağlamda özelleştirme eğitimde ülkemiz okullarının yaşadığı nitelik sorununa alternatif bir çözüm yolu geliştirmeye yardımcı olabilir.

Hasan Ali Toptaş'ın Kayıp Hayaller Kitabı'nda Büyülü Gerçekçilik

Oktay YİVLİ — 2026-07-16

Büyülü gerçekçi anlatılarda gerçekle gerçek dışı, olağanla olağan olmayan, düşsel ile sahici ögeler aynı dünyanın içinde herhangi bir çatışmaya girmeden yaşarlar. Büyülü gerçekçilik özellikle yirminci yüzyıl Latin Amerikan edebiyatında gelişip serpilmiştir. Bu anlayış fantastikten ve masaldan ayrı olarak yeni gerçekliği kavramanın ve anlatmanın bir çabası olarak ortaya çıkmıştır. Hasan Ali Toptaş’ın Kayıp Hayaller Kitabı romanında yabancılaştırma, olağandışılık, belirsizlik, ölü kişiler ve çoğul anlatıcı gibi büyülü gerçekçi eserlerde kullanılan teknik ve ögeler bolca yer almıştır. Fantastikten farklı olarak büyülü gerçekçilikte kurgusal kişiler, gerçekle büyülü olanın birlikteliğinden doğan bir dünyada yaşamayı kanıksamışlar, handiyse bunu doğal bir ortam olarak kabul etmişlerdir. Büyülü gerçekçiliğin fantastikten bir başka biçimsel farkı, mekânını düşsel dünyadan değil, gerçek dünyadan almasıdır. Kayıp Hayaller Kitabı romanında dış gerçeklik her zaman birebir yansıtılmamıştır. Anlatı, gerçekçi bir romanda rastlanılmayan gerçeklik sunuşları içermesi bakımından klasik yapıdan ayrılır. Olay anlatımı görülen, duyulan ve hayal edilenlerle birlikte düşsel bir düzen içinde sunulur. Romanda varlıklar ve nesnelerin özleri değiştirilerek verilir. Gölgeler, hayvanlar, ağaçlar yabancılaştırılır. Eserde gerçekle gerçek dışı olan çatışma yaşamadan yan yana yer alır. Böylece gerçeğin bir başka boyutu yakalanmaya çalışılır. Romandaki kişiler kendi gerçekliklerinden kuşku duyar. Neyin gerçek, neyin gerçek olmadığı birbirine karışır. Görülen bunca özellikten sonra incelenen eser büyülü gerçekçi bir roman olarak kabul edilmiş ve büyülü gerçekçiliğin estetiği kullanılarak değerlendirilmiştir.

Yüz: 1981 Ve Kusma Kulübü’ndeki Başkahramanların Karşılaştırmalı İncelemesi

Hasan YÜREK — 2026-07-16

Yüz: 1981 ve Kusma Kulübü adlı romanlar Mehmet Eroğlu’ya aittir. Türk romanının günümüz yazarlarından olan Mehmet Eroğlu, şimdiye kadar on iki roman kaleme almıştır. Bu romanlar sırasıyla şöyledir: Issızlığın Ortası (1984), Geç Kalmış Ölü (1984), Yarım Kalan Yürüyüş (1986), Adını Unutan Adam (1989), Yürek Sürgünü (1994), Yüz: 1981 (2000), Zamanın Manzarası (2002), Kusma Kulübü (2004), Düş Kırgınları (2005), Belleğin Kış Uykusu (2006), Fay Kırığı-I: Mehmet (2009), Fay Kırığı-II: Emine (2012). Görüldüğü üzere onun ilk romanı olan Issızlığın Ortası 1984’te son romanı olan Fay Kırığı –II : Emine ise 2011’de çıkmıştır. Bu romanlardan burada bahsi geçen Yüz: 1981, 2000, Kusma Kulübü ise 2004’te yayımlanmıştır. Bu romanlarda, dönem olarak yakın zaman dilimleri anlatılır. Yüz: 1981’ adlı romanda 1980 ve 1990’lı yıllar, Kusma Kulübü adlı romanda ise 2000’li yılların başları söz konusudur. Birbirine yakın zaman dilimlerinde geçen bu romanlardaki başkahramanlar benzer toplumsal şartlar içerisinde bulunmalarına rağmen farklı hususiyetler taşımaktadır. Yüz: 1981 adlı romanın başkahramanın adı roman boyunca kullanılmamaktadır. Kusma Kulübü adlı romanın başkahramanının adı ise Umut’tur. Bu çalışmada benzer toplumsal şartlar içerisinde ortaya çıkan iki farklı kahramanın taşıdıkları özellikler, aralarındaki benzerlik ve farklılıklar ele alınacak; buradan hareketle vurgulanmak istenilen düşünceler irdelenecektir. Öncelikle kişiler ayrı ayrı değerlendirilecek, ardından bu kişiler arasında karşılaştırma yapılacaktır. Buradan hareketle de romanın başkahramanlar aracılığıyla ne üzerinde durduğu, ne anlatmak istediği irdelenecektir.

İngilizce Öğrencilerinin Arka Koltuk TV Sistemleri ve Altyazılı Filmlere olan Tutumları

Buğra ZENGİN, Feryal ÇUBUKÇU — 2026-07-16

İngilizce’nin yabancı dil olarak öğretildiği konumlarda genel olarak görülen bir durum olan hedef dil girdisinin çok sınırlı olması gerçeği düşündüğünde, İngilizce film ya da dizilerine, özellikle dil kalıpları bakımından, doğal girdi kaynakları olarak ihtiyaç duyulmaktadır. Ancak öğrencilerin bu kaynaklardan faydalanmalarına önünde engel teşkil eden, sınıf içi ve sınıf dışı birçok etken vardır. Bütün sınıflar gelişmiş teknolojilere sahip multi-medyalı öğrenme ortamlarına dönüştürülse bile, diğer kısıtlamalar (özellikle zaman sınırları), İngilizce öğrenimi için filmlerden yararlanma imkânlarını örgün eğitim kurumları dışındaki ortamlarda aramayı gerektirmektedir. Bununla birlikte, sosyo-ekonomik açıdan durumu birbirinden farklı olan her insanın filmleri bu yönde değerlendirmelerin imkânları dâhilinde olduğunu farz etsek dahi, sosyal bir eğlence olan film etkinliğinde bize eşlik eden kişilerin dil tercihlerinin etkisiyle filmi dublaj olarak izleyebilmemiz olası bir durum. Başka bir deyişle eşlik edenlerin dublaj tercihinin filmi orijinal dilinde izlemeye engel teşkil etmesi nadir görülen bir durum değildir. Öğrencilerin üniversitelerinin bulunduğu şehirden başka bir şehre gidiş gelişininin çok sık olduğu bir üniversiteye odaklanan bu çalışma gidiş geliş yapan öğrencilerin arka-koltuk TV sistemleri ve altyazılı filmlere olan tutumları ele alınmaya çalışılmıştır. İngilizce hazırlık örencilerinin tutumlarını ölçmek için beş seçenekli Likert tipi anket kullanılan bu çalışmada bulgular böyle bir hizmetin başlatıldığı andan itibaren takdir toplayıp benimseneceğini gösterdi. Bu çalışmanın, Hükümet, eğitim kurumları, yayın ve seyahat şirketlerinin bir çözüm için işbirliği kurmalarına neden olması umulmaktadır.

Yaşamların Özü Olan Mevsimsel Bahâr Zemininde Ulusal Bahâr

AHMET ADIGÜZEL — 2026-07-16

“Kelimelerin anlamları yok, kullanımları vardır.” P. Giruod Kuzey yarım kürede mart, nisan ve mayıs aylarını içine alan 21 Mart-22 Haziran arası zaman aralığı ilkyaz, bahâr, bitkilerin canlandığı, canlıların kanlandığı kış ve yaz arasındaki mevsimdir. Bahâr, yılın dört mevsiminden biridir. Bu mevsim dilimi, evrenin olağan dışı yenilemeler ve değişerek gelişmeler gösterdiği capcanlı, rengârenk güzel kokulu ipeksi bir yaşam kreasyonu, karesidir. Bahâr bir yeniden doğuştur, diriliştir, ihyadır. Bizler, bu güzel yaşam tablosunu irdelemeyeceğiz. Bahâr kelimesinin “bir farklı anlam halesi”ni oluşturan bir milletin manevi bahârını, maddi ve mevsimsel bahâr ekseninde yorumlayacağız. Halide Nusret Zorlutuna’nın Git Bahâr, Ağla Bahâr, Gel Bahâr, Bahâr Geldi şiirleri ayrı birer manzume olmakla beraber bir birinin devamı niteliğinde olan eserlerdir. Şair, Mondros mütarekesiyle başlayan bu makûs kaderi, manzumeleriyle fotoğraf ize etmektedir. Git Bahâr, Ağla Bahâr, Gel Bahâr, Bahâr Geldi dörtlü manzume tedrici olarak esaretten kazanımlara, kurtuluşa uzanan ulusal başarıları anlatmaktadır. Belirtik ve örtük manalarla mücehhez olan bu manzumelerde bahâr mevsimi ile Türk milletinin yaşadığı hadiseler ve atlattığı badireler ifade edilmektedir. Türk tarihinde iz bırakan bu hadiseler, Türk milli şuurunda ve mizacında derunî bir tekevvün oluşturmuştur. Sanatkârın bu dört manzumesine damgasını vuran bu dominant unsurları, imajların zengin doku oluşturduğu güçlü döngüsel kavramlarla terennüm etmektedir. Willemaine’nin ifade ettiği; eserin içinde doğduğu ortam, memleket, medeniyet anlam blokları ile Türk milletinin psikolojisini, şuurunu, Anadolu’daki mücadelesini ve muştusunu dile getirmiştir, sanatkâr, Türk milletinin dili, tercümanı olmaya çabalamıştır. Sanatkâr, toplumsal aidiyet ve bireysel duruşuyla millet vicdanın sesi olma çabası içerisindedir. Vicdanın ve aklın egemen olduğu bu ruh hali, Türk milletinin yaşadığı halet-i ruh iyenin tüm hüviyetiyle izharıdır. Hayatın bir şubesi hatta kendisi olan edebiyat, toplumun sosyal meselelerini ve mefhumlarını şümullü bir idrak, insicamlı ve olgunlaşmış bir zevkle terennüm etmektedir.

Ortaöğretim Öğrencilerinin Savaş Ve Barış Kavramı İle İlgili Düşüncelerinin Çeşitli Değişkenler Açısından Değerlendirilmesi

Özgür AKTAŞ, Mustafa SAFRAN — 2026-07-16

Bu araştırmanın amacı, ortaöğretim öğrencilerinin “savaş ve barış” konularıyla ilgili tutumlarını değerlendirmektir. Bu amaçla 2011-2012 eğitim ve öğretim yılının birinci döneminde Ankara ilinin Altındağ, Çankaya, Mamak ve Yenimahalle ilçelerinde bulunan liselerde uygulama yapılmıştır. Araştırma tarama yöntemine dayanmaktadır. Çalışma 3026 ortaöğretim öğrencisiyle gerçekleştirilmiştir. Ortaöğretim öğrencilerinin savaş ve barış konuları ile ilgili tutumları tespit edilmeye çalışılmıştır. Savaş ve barış tutum ölçeği 40 maddeden oluşmaktadır. Elde edilen veriler SPSS 15,0 paket programıyla değerlendirilmiştir. Araştırma sonuçları değerlendirildiğinde öğrencileri cinsiyet, savaş oyunu oynayıp oynamama ve bilgisayar oyunu oynayıp oynamama değişkenlerine göre farklıkları olduğu gözlenmiştir. Öğrenciler arasında en az farklılığın ise baba eğitim düzeyi ve sınıf düzeyi arasında olduğu görülmüştür. Ortaöğretim öğrencileri insanın savaşçılık özelliği ile doğduğu şeklindeki önermeye kararsız kalmıştır. Öğrenciler savaşların Tanrının takdiri olduğu görüşüneyse katılmamıştır. Ortaöğretim öğrencileri savaşların masum insanlara acı getirdiği ve savaşların başka savaşlara yol açtığı görüşünde olmuştur. Öğrencilere göre savaşı kazanan da savaşı kaybeden de savaşsın sonuçlarından acı çekmektedir. Ortaöğretim öğrencileri en büyük başarıların savaş meydanlarında kazanıldığı fikrine kararsız bir tutum sergilemiştir. Yine öğrenciler vatanseverlik gibi yüce duyguların savaş meydanlarında doğduğu fikrinde de kararsızdır. Buna karşı öğrenciler savaş kazanmak kadar barış kazanmanın da önemli olduğunu belirtmiştir. Öğrencilere göre barışa katkı sağlayan insanlar da kahraman ilan edilmelidir. Türkiye’de savaş ve barış kavramının hangi yaşlarda anlaşılabildiğine dair araştırmalar yapılmamıştır. Bu alanda araştırmalar alana katkı sağlayacaktır. Ayrıca savaşların niteliğine göre ayrılarak da araştırma yapılmasının önemli olduğu düşünülmektedir.

Zile Elbaşoğlu Camii’nin Sıvalar Altında Kalan Gizemi

Ali Murat AKTEMUR — 2026-07-16

Tokat Zile’de Elbaşoğlu Ahmet Ağa tarafından 1801 yılında inşa ettirilen, düzgün kesme taş mimarisi, kitabeleri ile dikkat çeken, kareye yakın dikdörtgen planlı Elbaşoğlu Camii yöredeki ahşap destekli ve ahşap tavanlı cami örneklerinden biridir. 2011 yılına kadar duvarları ve tavanındaki, hatta mihrap, ahşap destek, ahşap sütunce, ahşap mahfil, galeriler yani kısaca caminin tüm ahşap unsurları tatlı-kireç sıva üzerine yağlıboya ile kaplıydı. 2011 yılında çatıdan akan sulardan dolayı yapılan basit onarım sırasında tesadüfen düşen sıva altında kalem-işi süslemeler ve ahşap dekorasyon örneklerinin çıkması üzerine onarım durdurulmuş ardından Vakıflar Genel Müdürlüğü idaresinde yapılan temizlik ve raspa işlemleriyle caminin iç mekanındaki zengin kalem-işi örnekleri, ahşap dekorasyon örnekleri ile sıva altında kalan gizem ortaya çıkarılmıştır. Harim kısmında duvarların üst örtü ile birleştiği noktalar siyah zemin üzerine sülüs-hat ile yazılmış ayet kuşağının yer aldığı bir içbükey bordürle çerçevelenmiştir. Ayet kuşağının üstündeki pervazlarla yükseltilen tavanın köşeleri çıtaların çakılması sonucu oluşturulmuş, üçgen yüzeylere bölünmüş ve böylece ortada sekizgen bir alan oluşturulmuştur. sekizgenin tam ortasında yer alan sekizgen formlu göbek, oyma tekniği ile işlenmiş, barok karakterli bitkisel motiflerle dekore edilmiştir. Tavanın dört köşesinde aşırı plastik bitkisel kabartmaların dekore ettiği üçgen panolar yer alır. Duvarlarda bitkisel motifli kalem-işi süslemeler, mahfil, minber, sütunce gibi ahşap unsurlarda da oyma tekniği ile işlenmiş bitkisel ve geometrik motifler cami içerisinde adeta boş yer kalmamacasına göz alıcı bir zenginlik sunmaktadır. 1801 yılında yapılan, Cumhuriyetin ilk yıllarında da yöreye özgü tatlı-kireç sıvayla kapatılıp üstüne boya çekilen bu zengin dekorasyon, Türk ahşap sanatının ve kalem-işi süslemeciliğinin en zengin örneklerini sunmaktadır.

Geleneksel Niğde Evleri Giriş Düzenlemeleri

Huriye ALTUNER — 2026-07-16

Bu çalışmanın amacı, Niğde geleneksel konut mimarisinin giriş düzenlemelerini gruplandırmak, cephe düzenlemesi içindeki yerini belirlemek, Niğde ve çevresindeki bölgede oluşan ortak bezeme anlayışı içinde değerlendirmektir. Bunun için öncelikle yapıların ana girişlerinin, yapıların hangi bölümünde yer aldığı ve neye göre bu konumun seçildiği belirlenmiştir. Daha sonra ise konutların giriş düzenlemeleri, “yapıya doğrudan girişin sağlandığı düzenlemeler” ve “avlu- bahçe girişleri” olmak üzere ikiye ayrılmıştır. Niğde geleneksel konutlarındaki giriş düzenlemeleri, anıtsal kapı geleneği içinde yer alan ve ev sahibinin zenginliğini, yaşam tarzını, inancını vb. gösteren bir mimari elamandır. Konutların bahçe ve avlu girişleri, günlük ihtiyaçların karşılanmasında kolaylık sağlamak için genellikle çift kanatlıdır ve boyutu buna göre ayarlanmıştır. Giriş düzenlemelerinde en dikkati çeken unsur, doğrudan yapıya geçişi sağlıyorsa, üst kısmında, giriş holünü (taşlığı) aydınlatacak bir pencerenin yer alması; avlu, bahçe ya da avlumsu bahçeye açılıyorsa, üstte alınlık tarzı bir üçgen kısmın bulunduğu ve bunun hemen altında tepeden aşağıya, sağ ve sola doğru akışı sağlayan, geometrik formlu, profillendirilmiş taş silmeli bir düzenlemenin bulunmasıdır. Yapıyı, dolayısıyla ev halkının günlük yaşamanı, sokaktan ayıran yüksek duvarların ortasında beliren bu düzenlemeler, zemin kat seviyesinde yapının anıtsallığının ve güzelliğinin bir simgesi olarak ilk dikkati çeken unsurdur. Niğde geleneksel konutları, içinde değerlendirildiği, taş malzemenin ustaca kullanıldığı Türk konut geleneğine uygun bir anlayışa sahiptir. Özellikle Kapadokya bölgesi konut mimarisiyle büyük benzerlik göstermektedir. Konut giriş düzenlemeleri küçük farklılıklar dışında bu yörede aynı şekildedir ve ortak bir beğeninin ürünüdür. Bu beğeni yaklaşık 18 yüzyıldan başlayarak 20 yüzyılın ilk yarısına kadar olan süreçte inşa edilen diğer yapılarda da tekrarlanmış ve ortak bir ifadenin kanıtı olarak günümüze ulaşmıştır.

Amasya Taş Kesilme Efsaneleri ve Motifleri Üzerine

Tuğrul BALABAN — 2026-07-16

Efsane türünün konu zenginliği beraberinde ortak bir tanım yapma güçlüğünü de getirir. Konularının çeşitliliği halkbilimi dışında pek çok farklı disiplinin ilgisini çeker. Her alanın efsaneyi kendi bakış, düşünüş ve algılayış biçimlerine göre tanımlamaları farklı yönlerini görmeleri sonucunu doğurmuştur. Bu sebeple efsane tanımları türün belirgin özelliklerinin sıralanması sureti ile yapılabilmektedir. Çünkü efsane aynı anda birden çok şeydir. Özellikle mitolojik kaynaktan beslenen ve oluşum-dönüşüm efsaneleri adı ile anılan şekil değişikliğine bağlı anlatmalar, geçmiş kültürel deneyimlerin bugünkü inanmalara yansımaları olmaları sebebiyle binlerce yıllık bir deneyimi ifade ederler. Bu şekilde ait oldukları toplumun yaşam serüveni içerisinde geçirdiği evreleri ve sahip oldukları değerlerin bugüne etkilerini yansıtırlar. Bu çalışmada, Amasya ilinde maddi izi bulunan ve halk tarafından tanınarak etrafında çeşitli pratikler oluşmuş olan 19 taş kesilme efsanesinin motif tapısının ortaya konulması amaçlanmıştır. Tespit edilen efsaneler genellikle tarım arazileri dışında ve sarp bölgelerde bulunur. Arazi yapısı içerisinde açıklanma hissi ve ihtiyacı uyandıracak şekilde topografik bir farklılık gösterirler. Bu sebeple çoğu zaman benzetme yoluyla anlamlandırılmaya çalışılırlar. Şekil değiştirme efsaneleri içerisinde taş kesilme anlatmaları, bir taşın, kayanın ya da dağın teşekkülünü ve menşeini izah ederler. Bu anlamda bildirme ve açıklama fonksiyonunu yerine getirmiş olurlar. Çalışmada yer alan ve tarafımızdan Amasya ili sınırları içerisinde derlenmiş 19 “taş kesilme efsanesi”nde istenmeyen bir durumdan kurtulmanın çareleri tükendiğinde, düşmana ya da istenilmeyene teslim olmaktansa taşa döndürülmeyi dileyerek, durumdan kurtulma dile getirilmektedir.

Tablet PC Destekli Fen Ve Teknoloji Dersine Yönelik Öğrenci Velilerinin Tutumları

Melek BALCI, İsmail KENAR — 2026-07-16

Bu araştırmada, tablet pc destekli fen ve teknoloji dersine yönelik ilkokul 4. ve 5. sınıf öğrenci velilerinin tutumlarının belirleyebilmek için likert tipi geçerli ve güvenilir bir tutum ölçeğinin geliştirilmesi ve bu ölçek kapsamında öğrenci velilerinin tutumlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Ölçeğin geliştirilmesi aşamasında alanyazındaki mevcut ölçekler incelenmiş olup, bu çalışmalardan yola çıkılarak özgün tutum maddeleri belirlenerek taslak ölçek oluşturulmuştur. Taslak ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışmaları Uşak İl Merkezi İlköğretim 4. ve 5. sınıfta okuyan öğrenci velilerinden 134 öğrenci velisine uygulanarak yapılmıştır. Ölçeğin kapsam geçerliliği uzman görüşleri alınarak sağlanmıştır. Yapı geçerliliği için faktör analizi yapılmıştır. Ölçekte yer alan maddelerin Kaiser-Meyer-Olkin değeri 0.84 ve Bartlett’s testi anlamlılık değeri ise 0.00 bulunmuştur. Ölçeğin Cronbach’s alpha güvenirlik katsayısı 0.88 olarak tespit edilmiştir. Ölçekte 12 olumlu, 10 olumsuz olmak üzere toplamda 22 madde bulunmaktadır. Tüm bu aşamalardan sonra geliştirilen ölçek, Uşak ili merkez Yaşar Akar ilköğretim okulundaki 27 deney, 27 kontrol grubu olmak üzere toplam 54 öğrenci velisine uygulanmıştır. Fen ve teknoloji dersi, kontrol grubundaki öğrencilere geleneksel yöntemlerle işlenirken, deney grubundaki öğrencilere ise tablet pc ve akıllı tahta desteğiyle işlenmiştir. Araştırmada betimsel tarama modeli kullanılmış olup, ölçekten elde edilen veriler SPSS 17 paket programı ile analiz edilmiştir. Verilerin anlamlılığını belirlemek için frekans dağılımı, ikili karşılaştırmalar için t-testi, Wilcoxon İşaretli Sıralar testi, ikiden fazla karşılaştırmalar için tek yönlü varyans analizi ve demografik özellikler ile sorular arasındaki ilişkilerin belirlenmesi için ise Pearson momentler korelasyon çarpımı analizi yapılmıştır. Çalışma sonucunda, fen ve teknoloji dersini tablet bilgisayar desteği ile gören deney grubu öğrenci velilerinin, derslerde tablet pc kullanımının okullarda öğreticilik, uygulanabilirlik ve öğrenci seviyesinde anlaşılabilirlik performansı bakımından faydalı gördükleri tespit edilmiştir. Ayrıca tablet pc destekli eğitim gören öğrenci veli tutumlarının, deney grubu lehine pozitif ve anlamlı seviyede bir artış olduğu tespit edilmiştir.

The Validity And Reliability Of The Turkish Version Of The Sexual Self-Consciousness Scale

Eyüp ÇELİK — 2026-07-16

Araştırmanın amacı Cinsel Öz-bilinç Ölçeğini Türkçeye uyarlamaktır. Araştırma 336 evli birey üzerinde yapılmıştır. Ölçeğin uyarlama çalışmasında ölçeğin yapı geçerliği incelemek için açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi kullanılmıştır. Ölçeğin güvenirliğini belirlemek için Cronbach Alpha formülü kullanılmıştır. Ayrıca ölçeğin madde analizi için t-testi ve düzeltilmiş madde-toplam korelasyonu kullanılmıştır. Yapılan Açımlayıcı Faktör Analizi sonucu toplam varyansın %53.58’ini açıklayan ölçeğin original factor yapısına uygun iki faktörlü bir yapı elde edilmiştir. Doğrulayıcı Faktör Analizi sonucu Ki-kare değerinin anlamlı (x²= 108,13 sd= 53, p= 0.00) diğer uyum indeklerinin (RMSEA =0.080; AGFI= 0.85; CFI= 0.92; NNFI= 0.90; GFI= 0.90 ve SRMR= 0.079) de kabul edilebilir düzeyde olduğu bulunmuştur. Ölçeğin bütünü için içtutarlılık katsayısının 0.84, cinsel utangaçlık alt boyutu için 0.83, cinsel öz-odaklanma alt boyutu için 0.79 olduğu bulunmuştur. Bu bağlamda, ölçeğin iç tutarlılık güvenirlik katsayılarının yeterli düzeyde olduğu düşünülebilir. Madde analizi için yapılan t-testi (sd= 174) sonuçlarının 6.49 (p<.001) ile 21.07 (p<.001) arasında olduğu bulunmuştur. Düzeltilmiş madde-toplam korelasyonlarının ise 0. 46 ile 0.70 arasında sıralanmış olduğu bulunmuştur. Madde analizi için incelenen T-testi ve Düzeltilmiş madde-toplam korelasyonu sonuçlarının anlamlı olduğu görülmüştür (p<.001). Ayrıca, madde analizi sonucu elde edilen bulgular ölçeğin maddelerinin ayırt edici özelliğe sahip olduğu görülmektedir. Araştırma elde edilen bu sonuçlar genel olarak değerlendirildiğinde ölçeğin Türkçe formunun geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğunu göstermektedir.

Ortaokulda Doğrudan Kazandırılacak Değerlerin Vatandaşlık Ve Demokrasi Eğitimi Kitabına Yansıma Düzeyleri

Tekin ÇELİKKAYA — 2026-07-16

Değerlerin kazandırılmasında etkili bir programın hazırlanmasının yanı sıra ders kitapları da önemli bir yer tutmaktadır. Vatandaşlık ve Demokrasi Eğitimi dersinde, öğretmenlerin ve öğrencilerin birincil kaynak olarak kullandıkları ve takip ettikleri ders kitaplarında bu değerlerin hangilerinin yer aldığı, değerlere ne kadar yer verildiği, hangilerinin daha sık vurgulandığı büyük bir önem taşımaktadır.Ortaokul 8. Sınıf Vatandaşlık ve Demokrasi Eğitimi Dersi kitaplarında değerlere yer verilme durumunu belirlemeye yönelik olarak gerçekleştirilen bu araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden döküman incelemesi ile gerçekleştirilmiştir. Bu amaç doğrultusunda; 8. sınıf Vatandaşlık ve Demokrasi Eğitimi Dersi programında doğrudan kazandırılacak değerlere hangi ünitede ne kadar sıklıkla ve ne şekilde yer verildiği belirlenmeye çalışılmıştır. Bu araştırmada 2012-2013 eğitim –öğretim yılında 8.sınıflarda Vatandaşlık ve Demokrasi Eğitimi Dersinde kullanılan öğretmen kılavuz kitabı, ders kitabı ve çalışma kitapları incelenmek üzere ele alınmıştır. Öğretim programlarında kazandırılması hedeflenen 19 değerden özsaygı ve diğergamlık değerleri ünite içerisinde doğrusundan kazandırılacak değerler arasında yer almadığından dolayı geriye kalan 17 değer esas alınmıştır.Sonuç olarak, ünitelerin tamamı dikkate alındığında en fazla bahsedilen değer sorumluluk (129) olup bunu sırasıyla, millî, manevi ve evrensel değerlere duyarlı olma (98 ) ve eşitlik (77) değerleri izlerken ; en az ele alınan değerler vatanseverlik (4) olup bunu sırasıyla yardımseverlik (9) ve paylaşma (13) değerleri izlemektedir.

Öğretmen Adaylarının Milli Değerlerin Öğretimine Yönelik Tutumlarının Farklı Değişkenler Açısından İncelenmesi

Şaban ÇETİN — 2026-07-16

Değerler, bireylerin duyussal ve davranışsal tepki eğilimlerinin oluşmasında önemli bir yere sahiptir. Ayrıca insanın insanca yaşamasını sağlayacak yegane öğelerden birisidir. Nitekim bilim ve teknolojideki ilerlemelerin birçok alanın gelişimine katkıda bulunduğu gözlenirken insan ve insanca yaşamanın temel yapı taşlarından birisi olan değerlerin lehine böyle birr katkıyı yeterince sağladığını söylemek çok da mümkün görünmemektedir. Aksine değer yitimi ile ilgili birçok yaşantı örneği insanlığın gözleri önünde gerçekleşmektedir. Bu nedenle bugün tüm Dünyada olduğu gibi ülkemizde de değerler eğitimi ile ilgili çalışmalar hız kazanmıştır. Öyl ki 18. Milli Eğitim Şurasında “Eğitimde 2023 Vizyonu” çerçevesinde “Değerler Eğitimi” ele alınmıştır. Ayrıca Milli Eğitim Bakanlığı’nın ders programları ile ilgili yapmış olduğu çalışmalarda birçok ders içeriğinde “değer eğitimine” yoğun olarak yer verilmiştir. Programlarda yapılan düzenlemelerin amacına ulaşması ve konu ile ilgili olarak ders içeriğinde yer alan kazanımların öğrencilere gerektiği şekilde verilmesinde öğretmenlere büyük görevler düşmektedir. Bu anlamda gelecekte mesleğini icra edecek öğretmen adaylarının bu konuda etkin rol oynayabilmeleri için değer öğretimi özellikle de milli değerlerin öğretimi konusundaki tutumlarınıı bilinmesi oldukça önemlidir. Bu araştırmanın amacı, eğitim fakültesinde öğrenim gören öğretmen adaylarının Milli değerlerin öğretimine yönelik tutumlarının farklı değişkenler açısından incelenmesidir. Araştırmanın çalışma evrenini Gazi üniversitesi Endüstriyel Sanatlar Eğitim fakültesinde öğrenim gören 320’si erkek, 237’si kız olmak üzere toplam 557 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Araştırmada veriler araştırmacı tarafından geliştirilen Milli Değerlerin Öğretimine Yönelik Tutum Ölçeği (MDÖTÖ) ile toplanmıştır. Araştırma sonucunda Milli değerlerin öğretimine yönelik tutum puanlarının cinsiyete göre farklılaştığı tespit edilmiştir. Tutum puanları yaşanılan yer ve anne-babanın eğitim durumuna göre farklılık göstermezken, Milli değerlerin öğretimini önemli bulma ve öğrencilerin akademik başarı durumuna göre anlamlı farklılıklar olduğu gözlenmiştir.

Antakya Şehri ve Yakın Çevresinde Meydana Gelen Erozyonun Coğrafi Dağılışı ve Analizi

Mehmet DEĞERLİYURT — 2026-07-16

Bu çalışmada Hatay İli’nin merkezi olan Antakya Şehri’nin yakın çevresinde erozyonla meydana gelen sediment kaybının hesaplanması amaçlanmıştır. Bu bağlamda Yağış Erozif (R), Toprak Direnç (K), Yamaç Eğim Uzunluğu (LS), Zemin Örtüsü (C) ve Erozyon Önleyici Çalışmalar (P) Faktörlerinin kullanıldığı RUSLE yöntemi kullanılmıştır. Analiz sonucunda inceleme alanında meydana gelen toprak kaybı 0-26.02 ton/ha/yıl olarak hesaplanmıştır. Ayrıca inceleme alanının % 22’sinde şiddetli ve çok şiddetli erozyon olduğu tespit edilmiştir. Çalışma Akdeniz iklim bölgesindeki erozyona duyarlı alanların tespit edilmesi bakımından önemlidir. Ayrıca konusunda önlem alma ve karar verme yetkisine sahip kurum ve kuruluşlar için yol gösterici bir eser olması açısından önem arz etmektedir.

Coğrafya Dersi Tutum Ölçeği: Geliştirilmesi, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Selçuk Beşir DEMİR, Hakan KOÇ — 2026-07-16

Bu çalışmanın amacı ortaöğretim öğrencilerinin coğrafya dersine yönelik tutumlarını ölçebilecek geçerli ve güvenilir bir tutum ölçeğini geliştirmektir. Araştırmanın çalışma grubu; Sivas il merkezinde bulunan ortaöğretim kurumlarında dokuz, on, onbir ve onikinci sınıflarında öğrenim gören 476 öğrenciden oluşmaktadır. Çalışma grubu ortaöğretim öğrencilerinden random küme örnekleme yoluyla seçilmiştir. Çalışmanın amacı doğrultusunda ilgili alanyazından hareketle denemelik madde havuzu oluşturulmuş, oluşturulan madde havuzu konu ile ilgili uzman öğretim üyelerine başvurularak uzman görüşü alınmıştır. Uzman görüşü alabilmek amacıyla maddeler üçlü derecelendirme yapılmış ve uzmanlardan maddeleri “uygun”, “kısmen uygun” ve “uygun değil” şeklinde değerlendirmeleri istenmiştir. Uzmanlardan gelen geribildirimler doğrultusunda düzenlenen denemelik madde havuzu üzerinde pilot uygulama yapılmıştır. Pilot uygulamanın ardından taslak ölçek çalışma grubu üzerinde uygulanmıştır. ölçeğin faktör yapısının belirlenmesi amacıyla açımlayıcı faktör analizi(AFA), yapı geçerliğini test etmek için doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ve diğer geçerlik analizleri yapılmıştır. Araştırmanın verileri SPSS 17.0 ve Lisrel 8.51 paket programları ile bilgisayar ortamında analiz edilmiştir. Ölçeğin yapı geçerliği için açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi yapılmıştır. Madde-test puanı korelasyonları, test-tekrar test korelasyonu, iç tutarlık katsayısı Cronbach Alfa hesaplanmıştır. Maddelerin alt ve üst % 27’lik grupları ayırt edip etmediğini sınamak için t-testi yapılmıştır CD-TÖ’nün 15 maddeden oluşan iki faktörlü yapısının geçerliği için yapılan DFA sonucuna göre X2’nin serbestlik derecesine oranının üçün biraz üstünde (3,10)’dur. Tüm uyum değerlerinin de kabul sınırları içinde olduğundan CD-TÖ’nün iki .faktörlü yapısı kullanılabilir, geçerli bir modeldir CD-TÖ’nün alt ölçeklerinin ve ölçeğin bütününe ilişkin Cronbach Alpha güvenirlik katsayısı (0.907), alt ölçekler arasındaki korelasyon katsayıları ölçeğin güvenilir olduğunun göstergesidir.

Türk Ve Çin Resim Sanatının Etkileşimi

Abdurrahman DEVECİ — 2026-07-16

Tarihte, uzun zaman birbirine komşu olan Türkler ve Çinliler, bazen savaşlardan ötürü ve bazen kurdukları dostluklar sayesinde birbirlerinin sanat ve kültürlerini etkilemişlerdir. Görsel bir sanat olan minyatüre gelince bu etkileşim daha da göze çarpmaktadır. Kimi zaman Çin krallarının saraylarına giden Uygur sanatçılar Çin sanatının gelişmesinde katkıda bulunmuş, kimi zaman Çin’den Orta Asya’ya gelen sanat eserleri, Çin tekniklerinin ve motiflerinin Orta Asya’da örnek alınmasına yol açmıştır. Böylece Tarih boyunca bu iki uygarlığın arasında sıcak kültürel ve sanatsal alışverişler yaşanmıştır. Bu makale, iki uygarlığın etkileşimini açıkladıktan sonra, Çinden Türk- İran minyatürüne geçen motiflerin üzerinde duracaktır. Anahtar Sözcükler: Minyatür, Çin Minyatürü, İran Minyatürü, Uygur Ressamlar, Türk Miyatürü

Kahramanın Yolculuğu: Beyazperdede Çocukların Kahraman Olma Macerası

Filiz ERDEMİR GÖZE — 2026-07-16

Gerek mitolojik öykülerde ve masallarda gerekse filmlerde, kahramanlar yolculuklarında her zaman aynı arketipsel modeli izlemektedirler. Bu model monomitin çekirdek birimi olarak ifade edilmekte ve üç aşamadan oluşmaktadır: “Ayrılma”, “Erginlenme” ve “Dönüş”. Bir kahraman öncelikle kendi gündelik, olağan dünyasından ayrılarak serüvenini yaşayacağı ve kendini ispat edeceği bölgeye gider. Burada kendisini kahraman yapacak deneyimleri yaşar, dostları ve düşmanları sayesinde çeşitli sınavlardan geçerek kesin bir zafer kazanır. Sonunda kahraman bu gizemli maceradan benzerleri üzerinde üstünlük sağlayan bir güçle ve donanımla evine geri döner. Genel olarak kahraman; sahip olduğu şeyleri, evini, ailesini, yurdunu ve malını mülkünü terkederek, bilinmeyene yönelen, yabancı yerlere gitmek cesaretini gösteren erkek ya da kadın olarak tanımlanmaktadır. Yaptığı yolculuk da aslında kahramanın içsel yolculuğudur. Buradan yola çıkarak sinemada kahramanlık olgusunun genellikle yetişkin erkek ve az sayıda da kadına atfedildiğini söylemek mümkündür. Çocuklar açısından duruma bakıldığında ise, çocuklara yönelik yapılan filmler dışında, sinemada büyüklerin kahraman olma aşamalarının çocuklarda çok da fazla işlemediği görülmektedir. Bu araştırmanın konusunu, son yıllarda yapılan filmlerde değişen çocuk imgesi ve çocukların yetişkinlerin dünyasında kahraman olma süreçlerinin incelenmesi oluşturmaktadır. Bu çerçevede çalışmada, çocukların başrolde olduğu ama konu itibariyle merkezde yetişkinlerin yer aldığı bazı filmlerde çocukların, yetişkinlerin kahraman olma aşama ve sınavlarının aynısını deneyimlediklerinin gösterilmesi amaçlanmıştır. Bu amaç kapsamında araştırmada, başrollerinde çocukların olduğu iki film analiz edilmiştir. Birincisi erkek çocukların başrolde olduğu, 2003 Rusya yapımı, yönetmenliğini Andrei Zvyagintsev’in yaptığı “Dönüş” adlı filmdir. Diğeri ise kız çocukların başrolde olduğu, yönetmenliğini Phillip Noyce’nin yaptığı 2002 Avustralya yapımı “Çit” adlı yapımdır. Filmler yukarıda bahsedilen ve Joseph Campbell’in “Kahramanın Sonsuz Yolculuğu” isimli kitabında ortaya koyduğu üç aşama (ayrılma, erginlenme ve dönüş) ve bu aşamaların alt bölümleri ışığında analiz edilmiştir. Filmlerin çözümlenmesi sonucunda; çocuk kahramanların aynı mitlerdeki kahramanların yolculuğunun aşamalarını takip ettikleri ve iki filmde de kız ve erkek çocukların bu serüveni başarıyla tamamlayarak, yetişkinlerin dünyasında birer kahraman olarak ayakta kalabildikleri ortaya çıkmıştır.

Kur'ân-ı Kerîm'de Muhkem ve Müteşâbihin Tespit ve Değerlendirilmesi (Fâtiha Sûresi Örneği)

A. Cüneyt EREN — 2026-07-16

Kur’ân-ı Kerim’deki ayetler muhkem ve müteşâbih olmak üzere ikiye ayrılır. Muhkemler, manası kolaylıkla anlaşılan, hâricî bir tefsire ihtiyaç göstermeyen âyetlerdir. Muhkemât denilen düsturların hiçbir cihetle değişme imkânı olmayıp hakkında içtihat dahi yapılamazlar. Kur’ân’daki helal, haram, namaz, oruç, zekât, hac, güzel ahlak ve muamelat gibi ahkâma dair âyetler Muhkem sınıfında olup Kur’ân’ın anlaşılmasında esas ölçü bunlardır. Müteşâbihler mânâlarının çokluğundan dolayı belirli bir maksat tayini mümkün görünmeyen ve ifade ettiği kapsamlı hakikatleri insan zihninin yüklenemeyeceğinden dolayı kapalı görünen bir anlatış çeşi¬didir. Müteşâbihler mânâsız ve boş söz değillerdir. Manaları bilinir ancak, mânâlarının çokluğundan dolayı birden fazla yoruma müsait formdadır. Bu öyle bir beyandır ki, hakikat, mecaz, sarih, kinaye, temsil, tahkik, zâhir, hafî gibi beyanın bütün şekillerini içine alır. Bunun için buna "el-ma'lûmü'l-mechûl/bilinmeyen bilinen" tabiri kullanılmıştır. Zira Kur’ân-ı Kerîm aynı anda farklı asırlara ve değişik insan gruplarına hitap eder. Taşımış olduğu değerleri aktarma noktasında muhataplarından hiçbirini ihmal etmez. Bunun içindir ki Kur'ân müteşâbih ayetlerini, sarih mânâlarının altında değişik insan grupları¬nın seviyelerine göre farklı farklı mânâ tabakalarını içeren bir üslup olarak kullanmaktadır. Kur'ân-ı Kerîm'de bazı sûre başlarında yer alan hurûf-i mukataa, kıyâmetin meydana gelmesi, Ye’cûc-Me’cûc gibi hadiselerden bahseden ayetler müteşâbih türden olup manaları hakkında kesin bir hüküm verilememiştir. Makale, genel olarak bu Kur'ân üslubunun tespit ve değerlendi¬rilmesi ile özelde de Fâtiha sûresine tatbikini konu edinmektedir.

Postmodern Dönemde Ontolojik Anlam Aracı Olarak Dinî Kimlik

Erol ERKAN — 2026-07-16

Kimlik her şeyden önce insanın varlığıyla ilgili dayanak noktalarını açığa çıkaran anlam kaynağıdır. Birey kendini kimlik aracılığıyla tanımlar ve konumlandırır. Diğer bir ifadeyle kimlik, kişi için neyin anlamlı olduğuna dair içselleştirdiği anlayışlarla ilişkilidir. İnsan varolduğu günden buyana kendi varlığı ve içinde dünyaya geldiği evreni anlamlandırma ve kendisini konumlandırma gereksinimi duymuştur. İnsanın varlığı ve evreni anlamlandırma çabası onu diğer canlılardan ayıran temel özelliklerden biridir. İnsan varlığını sürdürdüğü sürece onun bu çabası da devam edecektir. Tarihi süreç içerisinde insan bu ihtiyaç doğrultusunda çeşitli girişimlerde bulunmuştur. İnsanın varlığı anlamlandırma çabalarından biri de kuşkusuz din olmuştur. İnsan din aracılığıyla evreni tutarlı bir varlık olarak algılama gayretine girmiştir. Din, bireyin tutarlı bir anlam dünyası inşa etmesine zemin teşkil etmiştir. Böylelikle din varlık dünyasıyla bağları koparılan insanın kimlik bunalımına düşmesini engellemiştir. Din, insanın kendisini ve evreni anlamlandırma çabalarına özellikle modernlik öncesi cevap sunmuştur. Fakat modernlik ile birlikte dinin varlığı tartışma konusu olmuş, hatta dinin zamanla yok olacağı öngörülmüştür. Ancak her ne kadar dinin toplum üzerinde etkisi nispeten zayıflasa da devam etmiş, din hâla günümüz dünyasında insanların anlam ve istikamet referansı olarak varlığını sürdürmüştür. Böylelikle bugün için din kimliğin teşekkülünde önemli bir faktör olarak yerini almıştır. Ayrıca din, bireylerin gündelik yaşamda kendilerini farklı konumlandırmalarına imkan tanıyarak alternatif bir kimlik sunmutur.

Yeşilçam Döneminde Van’ın Sinema Kültürü

Arzu ERTAYLAN — 2026-07-16

İletişim ve güzel sanatlar fakültelerinin sayılarındaki artışa bağlı olarak sinema konusunda yapılan teorik çalışmaların sayıca arttığı yadsınamaz bir gerçek haline gelmiştir. Türk sinemasının geçmişi ve bugünü pek çok akademisyen ve sinemasever tarafından mercek altına alınmış, yeni ve eski çok sayıda film, konuları, üslupları, ideolojileri, türleri, yönetmenleri ve filmlerdeki herhangi spesifik bir konunun temsili gibi pek çok açıdan incelenmiş, filmler belli araştırma yöntemlerine dayanarak analiz edilmiş ve sonuçta teorik anlamda ciddi bir külliyat oluşmaya başlamıştır. Bu tür teorik çalışmaların önemine rağmen Türk sineması alanında yapılan saha çalışmalarının sayıca geride kaldığı da aşikardır. Durumun eşitlenmesi gibi bir zorunluluk bulunmasa da, saha çalışmalarının sağlayacağı katkıların da göz ardı edilmemesi gerektiği düşünülmektedir. Belli bir pilot bölgeyi temel alarak elde edilen verilere dayanan saha çalışmalarının, bu bölge özelinde yaşanan sorunlara pratik yanıtlar getirebilme potansiyeli bulunmaktadır. “Yeşilçam Döneminde Van’ın Sinema Kültürü” isimli çalışma da bu açıdan önemli görülmüştür. Elde edilen sonuçların Van ilinde sinemanın gelişimine ilişkin somut bilgiler sağlaması ve başka araştırmacılar için yol gösterici olması amaçlanmıştır. Bu tür bir çalışmada, önceki dönemlere ışık tutacak araştırmalara ya da en azından kanıt niteliğindeki resmi belgelere ihtiyaç duyulmaktadır. Ancak çalışma süresince yapılan araştırmalarda ciddi bir kaynak sıkıntısı ile karşı karşıya kalınmıştır. Bu sorun çalışmanın görüşme tekniğine dayalı olarak gelişmesini zorunlu kılmıştır. Bu nedenle de gerek dönemin eski sinema salonu sahipleri gerekse sinema ve sanata ilgisiyle tanınmış Vanlılar ile görüşmeler yapılarak elde edilen bilgiler betimsel analiz yöntemi ile analiz edilmiş, sonuçlar da Türkiye’nin o dönemlerdeki genel sosyo-politik ve sosyo-kültürel durumu ile ilişkilendirilerek yorumlanmıştır.

Okul Öncesi Eğitimi Almış Çocukların Akran İlişkileri Değişkenlerinin 5 Ve 6 Yaşta İncelenmesi: İki Yıllık Boylamsal Çalışma

Hatice ERTEN SARIKAYA, Hülya GÜLAY OGELMAN — 2026-07-16

Araştırmanın amacı, okul öncesi eğitime devam eden çocuklarının akran ilişkileri değişkenlerinin 5 ve 6 yaşta anlamlı düzeyde değişiklik gösterip göstermediğinin incelenmesidir. Araştırmanın örneklemini, 2010-2011 eğitim-öğretim yılında Denizli il merkezindeki özel anaokulu, Tavas ve Serinhisar ilçelerindeki 2 bağımsız anaokuluna devam etmiş, 5 ve 6 yaş grubundan 78 çocuk ve 7 anaokulu öğretmeni oluşturmuştur. Araştırmada, Ladd ve Profilet Çocuk Davranış Ölçeği ve Akranların Şiddetine Maruz Kalma Ölçeği kullanılmıştır. Veri toplama süreci aynı örneklem grubuna ölçeklerin bir yıl ara ile iki kere uygulanmasıyla gerçekleşmiştir. Okul öncesi öğretmenleri “Çocuk Davranış Ölçeği, Akran Şiddetine Maruz Kalma Ölçeği’ni her çocuk için her uygulama döneminde bir defa doldurmuştur. Araştırmanın ilk verileri 2011’in mayıs ayında, ikinci veriler ise bir yıl sonra 2012’nin mayıs ayında doldurulmuştur. Verilerin analizinde okul öncesi eğitime devam eden çocuklarının akran ilişkileri değişkenlerinin 5 ve 6 yaşta anlamlı düzeyde değişiklik gösterip göstermediğini incelemek için ilişkili örneklemler için tek faktörlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Araştırmanın genel sonuçlarına göre, okul öncesi eğitimi almış çocukların saldırganlık düzeyleri, sosyal olmayan davranış düzeyleri, korkulu-kaygılı olma düzeyleri, dışlanma düzeyleri ve akran şiddetine maruz kalma düzeyleri 6 yaşta düşüş göstermekte iken olumlu sosyal davranış düzeyleri 6 yaşta artış göstermektedir. Okul öncesi eğitimi almış çocukların akran ilişkilerine bağlı değişkenler 5 ve 6 yaşta değişiklik göstermektedir. Okul öncesi eğitimi almış çocukların akran ilişkilerine bağlı değişkenlerden saldırganlık düzeyi, olumlu sosyal davranış düzeyi, sosyal olmayan davranış düzeyi, korkulu-kaygılı olma düzeyi, dışlanma düzeyi ve akran şiddetine maruz kalma düzeyi 5 ve 6 yaşta sabit kalmamış düşüşler ve artışlar göstermiştir.

Siyasal Bilgi Edinme Amacı İle İnternetin Kullanımı, Siyasal Yeterlilik, İlgi Ve Katılım İlişkisi Üzerine Bir Araştırma

Hamza Bahadır ESER — 2026-07-16

Günümüzde internet günlük yaşamın her alanında kullanılmaktadır. Bireylerin siyasal davranışları, söz konusu bu etkileşim içinde önemli bir bileşendir. Zira siyasal içerikli bilgilere çevrimiçi ulaşım özellikle genç nüfus içinde giderek yaygınlaşmaktadır. Araştırma 2013 yılında, 1450 katılımcı üzerinde yapılmıştır. Araştırmada, bireylerin siyasal yeterlilik, siyasal ilgi ve siyasal katılım düzeyleri (bağımlı değişkenler) ile siyasal konulara ilişkin bilgilere çevrimiçi ulaşma sıklığı, siyasal konulara ilişkin bilgilere klasik medya araçları ile ulaşma sıklığı ve medyadaki siyasal haberlere ilgi düzeyi (bağımsız değişken) arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığı ve bu ilişkinin yönü sorusuna cevap aranmıştır. Bu bağlamda ilgili değişkenler arasında parametrik olmayan koreleasyon testlerinden spearman koreleasyon testi kullanılmıştır. Söz konusu korelasyon testlerine ek olarak bağımlı değişkenlerin açıklanmasında siyasal konulara ilişkin bilgilere çevrimiçi ulaşma sıklığının ne kadar etkili olduğunu test etmek için basit doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Çalışmada bağımlı ve bağımsız değişkenler arasında anlamlı pozitif yönlü ilişkiler tespit edilmiştir. Bireylerin siyasal sistemin gereklerini karşılayabildiklerini dair hisleri üzerinde siyasal konulara ilişkin bilgilere çevrimiçi ulaşma sıklığının olumlu bir etkisi olduğu, çevrimiçi ulaşım arttıkça siyasal ilgi ve katılım düzeylerinin arttığı görülmüştür. Ancak bireylerin dışsal siyasal yeterlilik düzeyi arasında anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir. Siyasal içerikli bilgilere çevrimiçi ulaşma, konvansiyonel araçlara nazaran bireylerin içsel siyasal yeterlilik, ilgi ve katılım düzeyleri üzerinde daha etkilidir. Katılımcıların içsel siyasal yeterlilik, ilgi ve katılım davranışlarının açıklanmasında siyasal konulara ilişkin bilgilere çevrimiçi ulaşma sıklığının anlamlı bir bileşen olduğu çalışmada elde edilen diğer önemli bir bulgudur.

Türkiye'de Kadınla İlgili Kalkınma Politikalarının ve Projelerinin Eleştirel Bir Değerlendirmesi

Gökhan GÖKULU, Mina FURAT — 2026-07-16

Bu çalışma, Türkiye’deki kadınların kalkınma politika, program ve projelerine nasıl ve hangi biçimde dâhil olduklarını ve toplumsal cinsiyet eşitliğine dayalı kamusal politikaların içeriğini, kadınların kalkınma içindeki konumlarını inceleyen kuramlar ve uluslararası kabüllerle (BM’in ve AB’nin) ilişkilendirerek analiz etmeye çalışılmaktadır. Türkiye’de kadınların kalkınması ve toplumsal cinsiyet eşitliğinin sağlanması sorunu ancak BM’in CEDAW antlaşması ve AB’ne uyum sürecinde gündeme gelebilmiştir. Kadınların sosyo-ekonomik statüsünü güçlendirmek, toplumsal cinsiyet eşitliğini geliştirmek, ve kadınlara yönelik her türlü ayrımcılığı önlemek gibi ana prensipler kalkınma planları ve Kadın Statüsü Genel Müdürlüğü tarafından belirtilmiş ve taahhüt edilmiş de olsa, bu prensiplerin hayata geçirilmesinde sorunlar ve belirsizlikler yaşanmaktadır. Bunun öncellikli sebebi, ilgili prensiplerin, bu antlaşmalarla taahhüt edildikleri için gündeme gelmesi, ilgili kamu kurumları ve personeli tarafından (merkezi ve yerel) benimsenmemesi ve kadın-erkek eşitliğine engel olan toplumsal kabüllerin değişmesi için, uzun soluklu ve zorlu çalışmalar yapılmamasıdır. Bunun yerine, hem ilgili kamu kurumlarının çalışmalarında hem de sivil toplum çalışmalarında gözlemlendiği üzere, kadınların kalkınması ve erkeklerle eşit toplumsal statüye sahip olması için yapılan çalışmalar çoğunlukla kadınların ekonomik hayata katılımının arttırılması ve ailelerin geçinmesine katkıda bulunması üzerine projeler geliştirilmesi ve uygulanmasına yöneliktir. Bunlara ek olarak, toplumsal cinsiyet eşitliğini sağlamaya yönelik politikaların başarılı olabilmesi ve projelerden faydalanacak olan toplumsal kesimler tarafından benimsenmesi için, projelerin hazırlanma sürecine karar verici olarak katılması gerekmektedir.

Farklı Uzaktan Algılama Teknikleri Kullanılarak Arazi Örtüsü/Kullanımında Meydana Gelen Değişimlerin İncelenmesi: Manisa Merkez İlçesi Örneği (1986-2010)

Ali Ekber GÜLERSOY — 2026-07-16

Günümüzde doğal kaynaklar, sonsuz insan ihtiyaçları ve artan nüfus karşısında yetersiz kalmaktadır. Kıt kaynakların başında gelen arazilerin doğal ortam potansiyeline uygun olarak kullanılması ve planlanması gerekmektedir. Bu çerçevede yerel boyutta, detaylı çalışmalar büyük önem arz etmektedir. Bu tür çalışmalarda uzaktan algılama teknikleri kullanılarak kısa sürede doğru sonuçlara ulaşmak mümkündür. Farklı uzaktan algılama teknikleriyle elde edilen veriler, arazi örtüsü/kullanımının zamansal değişimini belirlemede yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu çalışmada verimli tarım sahaları ve sanayisi ile hızla nüfuslanan Manisa merkez ilçesinin arazi kullanımında meydana gelen değişim izlenmiştir. Aynı zamanda, farklı uzaktan algılama teknikleri ve farklı yıllara ait uydu görüntüleri kullanılarak arazi kullanımında meydana gelen değişim, zamansal olarak analiz edilmiştir. Mevcut arazi kullanım durumunu ve zamansal değişimi ortaya koymak amacı ile farklı uzaktan algılama teknikleri uygulanmıştır. Bunlar, NDVI görüntülerin oluşturulması, uydu görüntülerinin manuel olarak sayısallaştırılması ve kontrollü sınıflandırma metodudur. Bu tekniklerle elde edilen sonuçların doğruluğu, hem kappa gibi istatistik metotlar ile hem de farklı metotların sonuçlarının birbiri ile kıyaslanmasıyla sınanmıştır. Yapılan incelemeler sonucunda, 1986-2010 yılları arasını kapsayan 24 yıllık süreçte arazi kullanımı ve arazi örtüsündeki en büyük değişimin % 109’luk artışla yerleşim alanlarında ve % -31,5’luk azalmayla mera alanlarında görüldüğü belirlenmiştir. Aynı dönemde (1986-2010) Manisa şehri alansal olarak % 211 (3310 ha) oranında genişlemiştir. Manisa merkez ilçesinde arazi kullanımı ile arazi yetenek sınıfları arasında uyumsuzluk söz konusudur. Örneğin, sahanın % 13’ünde tarıma uygun olmayan alanlarda tarım faaliyetleri yürütülmektedir. Manisa merkez ilçesinde koruma-kullanma dengesi açısından araziler yetenek sınıflarına göre kullanılmalı, kurulacak interdisipliner birimlerle arazi kullanım planlaması çalışmalarına yön verilmelidir.

Siyasal Kampanya Mesaj Stratejileri ve Seçmen Algısı: Gümüşhane Araştırması

Hasan GÜLLÜPUNAR — 2026-07-16

Kampanya teması ve buna bağlı olarak kampanya mesajlarının belirlenmesi siyasal seçim kampanyası hazırlık aşamalarından biridir. Diğer süreçlerde olduğu gibi bu sürecin iyi yönetilmesi kampanya başarısının önemli bir adımıdır. Dolayısıyla mevcut seçim atmosferinin, adayın üstün ve zayıf yönlerinin, rakip adayın üstün ve zayıf yönlerinin, seçmenlerin sosyo-demografik özelliklerinin ve beklentilerinin tespit edilmesi kampanya mesajlarının belirlenmesinde önemli aşamalardandır. Siyasal seçim kampanyası mesajları farklı strateji ya da stratejilere göre oluşturulabilir. Bunlar arasında rasyonel, duygusal, aday önceleme ve saldırgan mesaj stratejileri sayılabilir. Bu çalışma yerel seçimler bağlamında seçmenlerin rasyonel, duygusal, adayı önceleme ve saldırgan mesaj stratejileri ile ilgili algılarını ölçmektedir. Çalışmada mesaj stratejileri ile ilgili yirmi sekiz yargının bulunduğu bir ölçek geliştirilmiş ve elde edilen veriler keşfedici faktör analizi yöntemi ile incelenmiştir. Buna göre mesaj stratejilerinin dört faktörde gruplanabileceği sonucuna varılmıştır. Bu faktörler rasyonel, duygusal, adayı önceleme ve saldırgan mesaj stratejileri olarak isimlendirilmiştir. Araştırmada rasyonel mesaj stratejisinin seçmenler tarafından en olumlu algılanan mesaj stratejisi olduğu görülmüştür. Buna karşın en az desteklenen mesaj stratejisi saldırgan mesaj stratejisi olmuştur. Bununla birlikte rasyonel, duygusal ve adayı önceleme mesaj stratejileri ile saldırgan mesaj stratejisi arasında anlamlı olmayan negatif yönlü bir ilişki bulunmuştur. Ayrıca sosyo-demografik özellikler bakımından orta yaş seçmenlerin genç seçmenlere oranla, eğitim düzeyi yüksek seçmenlerin eğitim düzeyi düşük seçmenlere oranla daha rasyonel tercihlerde bulunması çalışmanın önemli bir sonucu olarak ortaya çıkmıştır.

Sınıf İçi Disiplin Kurallarının Benimsetilmesinde Öğretmen Rolleri

2026-07-16

Okulların, eğitim ve öğretim hedeflerine etkili şekilde ulaşabilmesi için uygun bir okul ve sınıf düzeninin olması gerekir. Bu düzeni engelleyen faktörlerden birisi de disiplin sorunu oluşturan davranışlardır. Disiplin, öğrenme ortamının düzenini bozan, öğretim yaşantılarını aksatan öğrenci davranışlarına öğretmenin gösterdiği tepkidir. Her öğretmenin aynı davranışa verdiği tepki birbirinden farklıdır. Gerek öğretmenlerin disiplin anlayışındaki farklılıklar gerekse her sınıfın farklı nitelik ve yoğunlukta olması disiplin modellerinde çeşitlilik oluşturmuştur. Bu farklılığa rağmen disiplin modellerinin ortak amacı, etkili eğitim ve öğretimin sağlanmasıdır. Disiplin sorunu oluşturan davranışın nedeni öğrenci, öğretmen ve aileden kaynaklı olabilir. Öğretmene düşen görev, sınıfın koşullarına uygun disiplin modelini uygulamaktır. Sınıf içerisinde karşılaştığımız disiplin; okulun genel işleyişini öğrenci haklarını ve eğitim iş görenlerinin haklarına bir saldırı olan davranışlardır. Disiplin modelleri olarak öğretmenlerin benimsediği yöntemler çok sayıda olabilir, ancak bunlar içerisinde en iyi diyebileceğimiz bir model yoktur. Öğretmen gerektiği yerde her bir modelden bir kısmını kullanarak sınıfın disiplinini sağlamak durumundadır. Her ne kadar her türlü önlemi alsak bile sınıf ortamında istenmeyen davranışlar ortaya çıkar. Öğretmen böyle bir durumda mutlaka bir tepkiyle karşılık vermelidir. Disiplin kuralları oluşturulurken hem okul idaresi, anne babalar hem tüm öğretmenlerimiz bu sürece dahil edilmelidir ki uygulanan yöntemlerde başarılı olabilelim.Biz burada uygulanan farklı disiplin modellerinden bahsederken aynı zamanda bunlarında ötesinde bu gün daha da muhtaç olduğumuz sevgi modeli üzerinde durulması gerektiğine inanıyoruz.sevgi modeli mesleğini içselleştirmiş öğretmenlerimizin öğrencilerini adeta kendi çocuğu gibi kabul edebilmesi ve onlara sabırla yaklaşabilmesidir.

A-B Tipi Kişilik Özelliklerine Sahip İşgörenlerin Olası Bir Örgütsel Değişime Yatkınlıklarının Araştırılması

Hakan KARA, Bülent TOKAT , M. Yekta KARA — 2026-07-16

Değişim yanlısı veya karşıtı her bir tepkisel davranış örgütlerin değişime olan uyumun yönünü ve şiddetini de değiştirecektir. Değişime uyum sağlayabilen örgütlerin yaşamlarının uzayacağı düşünüldüğünde; işgörenlerin göstereceği her bir tepkisel davranışın bilinmesi ve/veya önceden öngörülmesi değişime olan uyumu kolaylaştırabilecektir. Öte yandan değişim süreci ve/veya sonuçları işgörenleri kişiliklerinin bir sonucu olarak, kendilerini stres olarak tanımlanan gergin bir ortama da yöneltebilir. Böyle bir durum işgörenlerin değişime olan yatkınlıklarının yönü ve şiddetini de farklı kılabileceği söylenebilir. Bu çalışmada da olası bir örgütsel değişim karşısında işgörenlerin yatkınlıkları kişilik tipleri açısından ele alınmıştır. Alan yazınında kişilik tip ve özelliklerine yönelik olarak farklı sınıflamaların bulunduğu gözlenmektedir. Ancak yapılan bu araştırmada stres ile ilişkili olduğu için A ve B Tipi Kişilik Tipleri kullanılmıştır. Bu tipler aracılığıyla olası bir örgütsel değişim karşısında işgörenlerin yatkınlıkları sınanmış ve sonuçlarının işgörende yaratacağı stres durumları tartışılmıştır. Bu amaca varmak için gereksinim duyulan veriler Kütahya’da faaliyet gösteren bir seramik örgütünün 385 işgöreninden elde edilmiştir. Elde olunan veriler kurulan hipotezler ile test edilmiştir. Kişilik tipi ile değişime yatkınlık arasındaki korelasyon katsayısı 0,05 anlamlılık düzeyinde istatistiksel açıdan anlamlı ve kişilik tipi ile değişime yatkınlık arasında istatistiksel açıdan negatif yönde bir ilişkinin olduğu görülmüştür. Sonuçlara göre B tipi kişilik yapısına sahip işgörenlerin örgütteki değişiklik çıkarlarına ters düşse bile değişimi desteklememe olasılığı daha yüksek olan A tipi kişilik yapısına sahip işgörenlere göre değişime daha yatkın olabileceği de bulgular arasındadır.

Federalizmi Anlamak

Tuncay Yavuz ÖZDEMİR, Elif AKTAŞ — 2026-07-16

Federalizm Türkiye’de uzun bir süre aforoz edilmiş bir fenomen olmakla beraber 1940’lar sonrasında dünyada ve Türkiye’de yaşanan değişimle beraber zaman zaman gündeme gelmiş ve hatta mevcut sorunların çözümü olarak sunulmuştur. Türkiye’de federalizm bir çözüm aracı olarak sunulmasına rağmen ne yazık ki hakkında Türk düşünce dünyası bir nevi suskunluk içerisinde kalmıştır. Bu konuda yazılanların toplamı birkaç kitap ve birkaç makaleyi geçmemektedir. Bir başka ifadeyle Türkiye’deki mevcut bilgi piyasası federalizm ile ilgili olmak kaydıyla büyük bir fakirlik içerisindedir. Oysa ki Avrupa ve bilhassa Amerika’da federalizm konusunda sürekli araştırmalar yapılmakta ve hatta bu konu ile ilgili enstitüler kurmaktadırlar. Bilhassa Amerika’da yapılan çalışmaların zihni arka planında federal bir dünyanın kurulup kurulamayacağı sorusu yatmaktadır. Bu soruyu daha doğrudan okursak dünyanın Amerikalılaştırılmasının mümkün olup olamayacağının cevap arandığı net bir şekilde görülebilecektir. Adına küreselleşme ya da globalleşme denilen bu yeni süreçte aslında anlam olarak hemen hemen aynı şeyi çağrıştırmaktadır. Yani bir Amerikan projeksiyonu olarak federal sistem dünya gündemine oturtulmaya çalışılmaktadır. Bu gelişmeler karşısında sürecin kenarına merkezi bir coğrafî konuma sahip olan, yönü Batı’ya çevrili ve Amerika’nın stratejik müttefiki olan Türkiye’nin de sürecin dışına düşmemesi ve potsmodern dünya ile entegrasyonunun devamı ve mevcut sorunlarının çözümü bağlamında federalizmi en azından anlamak durumunda olduğu açıktır. İşte bu çalışmanın maksadı mümkün mertebe federalizmi anlaşılır kılınmaktır.

İlköğretim Matematik Öğretmen Adaylarının Matematiksel İlişkilendirmeye Yönelik Görüş Ve Becerilerinin İncelenmesi

Kemal ÖZGEN — 2026-07-16

Bu araştırmanın amacı, ilköğretim matematik öğretmen adaylarının matematiksel ilişkilendirmeye yönelik görüşlerini ve becerilerini incelemektir. İlköğretim matematik öğretmenliği ana bilim dalında okuyan 47 öğretmen adayı ile yürütülen bu çalışmada özel durum çalışması yöntemi kullanılmıştır. Öğretmen adaylarının görüşlerini belirlemek amacıyla altı adet açık uçlu sorudan oluşan görüşme formu uygulanmıştır. Görüşme sorularında; öğretmen adaylarının matematiksel ilişkilendirmeye yönelik kavrayışları, günlük yaşamla ilişkilendirme (GYİ), farklı disiplinlerle ilişkilendirme (FDİ) ve matematiğin kendi içerisinde ilişkilendirmeye (MKİİ) yönelik görüşleri belirlenmeye çalışılmıştır. Ayrıca öğretmen adaylarının ilköğretim matematik dersi kapsamında matematiksel ilişkilendirmeyi örnekleyecek bir matematiksel problem durumu geliştirmeleri istenmiştir. Elde edilen veriler betimsel analiz yöntemi ile analiz edilmiştir. Verilerin analizinde matematiksel ilişkilendirme kapsamında GYİ, FDİ ve MKİİ kuramsal çerçeve olarak kabul edilmiştir ve bu doğrultuda analiz gerçekleştirilmiştir. Elde edilen verilerin analizi sonucunda, öğretmen adaylarının matematiksel ilişkilendirmenin türlerine ve faydalarına yönelik görüşlerinin olduğu belirlenmiştir. Bu araştırmada öğretmen adaylarının matematiksel ilişkilendirme kavrayışlarında GYİ’nin FDİ ve MKİİ’ye göre daha baskın olduğu belirlenmiştir. Öğretmen adaylarının GYİ’ye yönelik olumlu görüş ve üst düzey farkındalığa sahip oldukları söylenebilir. Öte yandan FDİ ve MKİİ’ye yönelik görüşler olmasına rağmen bunun sınırlı düzeyde kaldığı ve uygulamada çok ortaya çıkmadığı görülmektedir. Öğretmen adaylarının GYİ becerisinin yanında FDİ ve MKİİ becerilerine yönelik bilgi, görüş ve deneyimlerinin geliştirilmesi gerektiği ortaya çıkmaktadır.

Taşkın Riskinin Değerlendirmesine Bir Örnek: Amik Ovası Taşkınları

Emre ÖZŞAHİN, Çağlar Kıvanç KAYMAZ — 2026-07-16

Türkiye’nin en önemli ovalarından birisi olan Amik Ovası, sık sık afet boyutunda taşkın olaylarının yaşandığı yerlerdendir. Ovanın doğal ve beşeri özellikleri nedeniyle meydana gelen bu doğal afetler, son yıllarda ciddi oranda ekonomik zarara neden olmuştur. Bu çalışmada, Amik Ovası’nda daha önce yapılan araştırmalardan farklı olarak ilgili doğal afetin, risk potansiyeli ile indeksinin analiz edilmesi ve böylece olası taşkın riskinin haritalandırılıp, açıklanması amaçlanmıştır. Çalışmada materyal olarak, 1/25.000 ve 1/250.000 ölçekli topografya paftaları ile sayısal yükseklik modeli verisi (GDEM) kullanılmıştır. Bunun dışındaki diğer veriler 2012 yılı sel-taşkın tespit ve köy brifing raporlarından, Türkiye İstatistik Kurumu (TUİK) verilerinden ve telefon görüşmelerinden elde edilmiştir. Çalışmanın haritalama ve analiz aşaması, Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) yazılımlarından ArcGIS/ArcMap 10 paket programı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Ayrıca Uzaktan Algılama (UA) teknikleriyle Google Earth (KMZ) formatında 2012 tarihli Cnes/Spot Image uydu görüntüsünden de faydalanılmıştır. Elde edilen veriler arazi çalışmaları ile yerinde kontrol edilmiş ve eksik kalan konular bu şekilde tamamlanmıştır. Çalışmanın yöntem kısmı, Tran vd. (2008) tarafından geliştirilen modelinin inceleme alanına uyarlanmasına dayanmaktadır. Çalışma sonucunda Amik Ovası’ndaki olası taşkın riski en fazla (413.96 km² - % 43.49) orta risk derecesine sahip alanlarda tespit edilmiştir. Bu sahalar daha çok ovanın kuzey ve iç kesimlerine karşılık gelmektedir. Ovadaki en riskli alanlar Hatay havaalanının batısı ve güneyi ile Kumlu ve Reyhanlı ilçe merkezlerinin çevrelerindeki kırsal alanlar, risk potansiyelinin düşük olduğu alanlar ise daha çok ovanın doğusunda yayılış göstermektedir. Sonuç olarak Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) yöntem ve teknikleriyle gerçekleştirilen bu çalışma, Amik Ovası’nda yaşanan taşkın afetinin çözümlenmesine yönelik hazırlanmış bir öneri niteliği taşımaktadır. Çalışmada üretilen bulgular ve sonuçlar ova genelinde yapılacak planlamalara zemin hazırlayacaktır.

Doğumla İlgili Bazı Âdetler Bağlamında Kıbrıs Türklerinin Etnik Kökeni Üzerine Düşünceler

Gökçe Yükselen PELER — 2026-07-16

Bu çalışmada, doğumla alakalı âdet ve inanışlar bağlamında, bazı Rum ve Batılı tarihçiler tarafından etnik kökenleri üzerinde spekülasyon yapılan Kıbrıs Türklerinin etnik kökeni hakkında fikir yürütülmüştür. Fetihten hemen sonra ve müteakip yüzyıllar boyunca adaya Türk nüfus yerleştirildiğinin arşiv belgeleri ile sabit olmasına rağmen, bazı çevrelerde Kıbrıs Türklerinin etnik kökeni hep tartışma konusu yapılmıştır. Bu arşiv belgelerine ek olarak Kıbrıs Türk kültürünün unsurlarının Türk dünyasının geriye kalanı ile karşılaştırmalı olarak incelenmesi bu tartışmalara son vermek yolunda atılmış etkili bir adım olacaktır. Kıbrıs Türkleri arasında çocukları olmayan ailelerin başvurduğu yöntemler, çocukları yaşamayan ailelerin başvurduğu çareler ve yeni doğmuş bebeklerle loğusalara tasallut ettiğine inanılan albastı isimli kötü ruh etrafında tezahür eden âdet ve inanışlar, benzer durumlarda Kıbrıs Türklerinin anvatanı olan Türkiye’de ve Türk dünyasının geriye kalanında tatbik edilen uygulamalarla karşılaştırılmıştır. Bilhassa albastı isimli kötü ruh etrafında tezahür eden uygulama ve inanışlar Kıbrıs Türklerinin etnik kökenleri hakkında önemli ipuçları vermektedir. Zira albastı, daha önce, Türklük bilimi araştırmacıları tarafından, Avrasya menşeli bir Türk kültür varlığı olarak tasnif edilmiştir. Yapılan karşılaştırmalarda, Kıbrıs’ta tatbik edilen uygulamaların Türk dünyasının geriye kalanı ile büyük benzerlik gösterdiği tespit edilmiştir. Bu benzerlikler, aradaki büyük coğrafi uzaklığa ve hatta dinî farklılıklara rağmen bazen ayniyet derecesine varmaktadır. Bu durum, Kıbrıs Türklerinin kültür köklerinin ve dolayısıyla etnik kökenlerinin de sıkı sıkıya Türkçe konuşan dünyanın geri kalanına bağlı olduğunu ortaya koymuştur.

Ebu’l-Hasan El-Harakânî’nin Tefekkür Anlayışı

Ahmet Emin SEYHAN — 2026-07-16

Büyük Türk-İslâm âlimi ve mutasavvıfı el-Harakânî, her anını tefekkürle geçiren ve civanmertlerine de sürekli tefekkür tavsiyesinde bulunan bir Allah dostudur. el-Harakânî, Kur’an ve Sünnet’e bağlılığı, üstadı el-Kassâb’ın rehberliği ve manevî mürşidi Bâyezîd’in örnekliği sayesinde makamlar aşarak metafizik bir derinliğe ulaşmıştır. Onun sözleri incelendiğinde Allah ile irtibatının sağlamlığı, İslâm’ı temsil ve tebliğ hususundaki kararlılığı, civanmertlerinin eğitimine verdiği önem ve sürekli tefekkür tavsiyesi rahatlıkla görülebilmektedir. el-Harakânî, hem zâhirî hem de bâtınî ilimlerde kendisini geliştiren ve özellikle tasavvufî konularda derinleşen ender şahsiyetlerden biridir. Onun hikmet dolu sözleri analiz edildiğinde iddiaların aksine ümmî olmadığı, tam tersine İslâmî ilimlere vâkıf bir âlim olduğu anlaşılmaktadır. Zira böyle veciz sözleri eğitim görmemiş bir insanın söyleyebilmesi imkânsızdır. el-Harakânî, gerek kalbine gelen ilhamlardan bahsederken, gerek manevî alemde Hz. Muhammed ile aralarında geçen diyalogu anlatırken, gerekse zihninden geçen düşünceleri civanmertleriyle paylaşırken çarpıcı mesajlar vermiştir. Onun müritlerine verdiği bu bilgiler, büyük hedeflere talip olmaları ve büyük işler başarmaları amacına matuftur. O, yaşadığı aşkın tecrübeleri civanmertlerine anlatarak onların da bu derecelere ulaşmalarını istemiştir. Tefekkür eden bir insanın planlı bir hayat yaşayacağını, zamanını etkin ve verimli kullanacağını ve çok önemli işlere imza atacağını onlara öğretmiştir. Dolayısıyla bütün bu dinî tecrübeleri en doğru usul ve yöntemlerle etrafına aktarmak ancak ciddi bir eğitim ve öğretimle, yaptığı işe odaklanmakla ve kendine iyi bir rol model seçip onun öğretisini takip etmekle mümkün olabilir. İşte el-Harakânî, Bâyezîd gibi âlim bir mutasavvıfı kendine model almış, onu manevî yönden geçmeyi ve daha üst mertebelere ulaşmayı hedeflemiştir. O, gösterdiği azim ve kararlılığın bir sonucu olarak bu sahanın zirve şahsiyetlerden biri olmayı başarmış ve kendisinden sonra gelenler üzerinde derin izler bırakmıştır.

Ulusal Televizyon Kanallarında Engelli Hakları

Ömer Faruk SÖNMEZ, Kadir KARATEKİN , Zihni MEREY — 2026-07-16

Demokratik bir toplumun en önemli göstergesi o toplumu oluşturan tüm bireylerin eşit haklara sahip olması ve bu haklardan etkin bir biçimde yararlanmasıdır. Ancak demokratik bir toplum olma yolunda ağır adımlarla ilerleyen ülkemizde engelli vatandaşlar eğitim, sağlık, çalışma vb. haklardan engelli olmayan diğer vatandaşlara göre etkin bir biçimde yararlanamamaktadır. Engelli vatandaşlarımızın bu haklardan etkin bir biçimde yararlanabilmeleri için toplumsal bir duyarlılığa ve siyasi sorumluluğa ihtiyaç vardır. Bu noktada bilgilendirme, farkındalık ve kamuoyu oluşturma gücü olan görsel medyanın çok önemli bir görevi ve sorumluluğu vardır. Bu araştırma ulusal televizyon kanallarının bu görev ve sorumluluğu ne kadar yerine getirdiklerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Ayrıca ulusal televizyon kanallarında, engelli haklarının ayrıntılı bir biçimde ele alındığı Birleşmiş Milletler tarafından hazırlanmış olan "Engellilerin Haklarına Dair Sözleşme"'de yer alan engelli haklarına yer verilme durumu da bu araştırmanın amaçları arasındadır. Betimsel tarama modelinde yürütülen araştırmanın veri kaynağı medya takip merkezinden temin edilmiştir. 48 ulusal televizyon kanalının 2012 yılı içinde yaptığı engelliler ve engelli hakları ile ilgili yayınların analizinde betimsel analiz kullanılmıştır. Analiz sonuçlarına göre ulusal televizyon kanallarında engelliler ve engelli hakları ile ilgili yapılan yayınların sayısı, süresi ve çeşidi açısından yetersiz olduğu; yapılan yayınlar içerisinde en fazla “çalışma ve istihdam hakkı” ile ilgili yayınların olduğu; engelliler ile ilgili yayınların daha çok “Dünya Engelliler Haftası” nın içinde olduğu Mayıs ayında ve “Dünya Engelliler Günü” nün içinde olduğu Aralık ayında yapıldığı; engelli hakları ile ilgili haberlerin ise daha çok sırasıyla Şubat, Mayıs, Aralık, Temmuz ve Nisan aylarında yapıldığı tespit edilmiştir. Bu araştırmada engellilerin görsel medyadaki görünürlülüğünün düşük olduğu ve görsel medyada engelli haklarına yeterince yer verilmediği sonucuna ulaşılmıştır.

Estetik Bir Öğe Olarak Sinemada Ses Tasarımı Ve Örnek Bir Film Çözümlemesi

Mustafa SÖZEN — 2026-07-16

En basit öyküye sahip bir filmde bile sadece görüntülerin yeteri kadar ileti sağlamadığı bilinen bir gerçekliktir. Ses olgusunun kendine özgü estetik bir yükleme sahip oluşundan ötürü, sinemanın ilk anlarından itibaren filmler ses eşliğinde gösterilmeye başlanmıştır. Bir dil olarak anlamsal ifadeyi görüntü ve sesler aracılığıyla üreten sinemada ses unsuru, kendine özgü kullanım biçimlerine sahiptir. Sinemanın ses evrenini üç farklı ontolojiye sahip olan konuşmalar, efektler ve müzik oluştur. Günümüz sinemasında bu üç unsura da yer verilmektedir. Buna karşın, belirli bir estetik anlayış içinde üretilen ve sayıları oldukça az olan bazı filmlerde ise efekt ve müzik kullanımından kaçınıldığı görülmektedir. Bir filmde ses evrenini oluşturan unsurlara temel işlevler perspektifinden bakıldığında, konuşmaların bilgi sağlamaya, efektlerin uzam ve mekânın gerçeklik duygusu yaratmaya, müziğin ise anlatımın gerektirdiği ambiyansın yaratılmasına yönelik kullanıldıkları görülmektedir. Bu kullanımda seslerin, görüntüler ile uyumlu olarak eşleştirilmesi sağlanmakta ve böylece de anlatının gerçeklik yanılsamasının güçlendirilmesi istenmektedir. Bazı yönetmenler ise, bu tarz bir kullanıma karşı çıkıp, sesi temel işlevlerinin dışına taşırıp, görüntü ve sesleri birbirleriyle çelişik hale getirip, farklı ve yeni anlamlar üretmenin peşine düşmektedirler. Bu çalışmada yönetmenliğini Murat Saraçoğlu’nun yaptığı ‘Deli Deli Olma’ adlı filmin ses evreni tasarımının estetik bir öğe olarak nasıl kurgulandığı irdelenmiştir. Çözümlemede ses evreni, hem yapı hem de dramatik görev içindeki boyutlarıyla değerlendirilmiştir.

The Turkish Demand for Food

Mehmet Arif ŞAHİNLİ — 2026-07-16

Bu çalışmanın temel amacı olarak, farklı gelir gruplarına ait gıda gruplarına göre Türkiye'de başlıca hanehalkı talep parametrelerinin tahmini tespit edilmeye çalışılmıştır. Buna ek olarak, Türkiye için bu çalışmanın önemi olduğu gibi, bugün küreselleşen dünya için de önemli olduğu görülecektir. Bu önemlidir çünkü gıda sıkıntısı, güvensizlik, ve tüketim hem Türkiye ekonomisi hem de küresel ekonomi için zor bir sorun olmaya devam edecektir. Bu çalışmada, fiyat ve harcama esneklikleri Yaklaşık İdeal Talep Sistemi (AIDS) yaklaşımı çerçevesinde, 2002-2011 yıllarına ait Hanehalkı Bütçe Anketleri (HBA) verileri kullanılarak gıda grubu için harcama verilerine uygulanarak hesaplamalar yapılmıştır. Bu çalışmada, Hanehalkı Bütçe Anketleri (HBA) verileri kullanılmıştır. Bölünmüş beş gelir grubu için gıda gruplarına göre, Türkiye için fiyat ve harcama esneklikleri Yaklaşık İdeal Talep Sistemi (AIDS) yaklaşımı kullanılarak tahmin edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre, bölünmüş beş gelir grubu için gıda grubuna ait fiyat ve harcama esneklikleri hesaplanmıştır. Yaklaşık İdeal Talep Sistemi (AIDS) modeli kullanılarak hesaplanan fiyat esneklikleri, ilgili ekonomik teoriler ile iyi bir uyum içinde olduğu tespit edilmiştir. Aynı zamanda, gıda grubuna ilişkin fiyat esneklikleri negatif çıkmıştır. Analizimiz sonuçlarına göre, incelenen tüm gelir grupları için gıda grubuna ait esnekliklerin normal bir mal olduğu görülmüştür. En düşük fiyat talep esnekliği ikinci %20 gelir grubunda gözlenirken, en yüksek fiyat talep esnekliği beşinci %20 gelir grubunda gözlenmiştir. Buna paralel olarak, tüketicilerin fiyat değişimlerine daha duyarlı olduğunu söylemek mümkündür. Bu bağlamda, diyebiliriz ki beşinci %20 gelir grubu gıda fiyat değişimlerine daha duyarlı olmasına rağmen ikinci %20 gelir grubu bu fiyat değişimlerine daha az duyarlıdır.

Kayseri Etnoğrafya Müzesinde Bulunan Şifa Tasları ve Sanatı Üzerine

Şerife TALİ — 2026-07-16

Bu çalışmada, Kayseri Etnografya Müzesi’nde bulunan Osmanlı Dönemine ait 12 şifa tası ve 1 hamam tası incelenmiştir. Maden sanatı içerisinde önemli bir yere sahip olan bu tasların üzerindeki dualar okunarak taslardaki tılsımlı düzenler ve figürler ikonografik açıdan değerlendirilmeye çalışılmıştır. Bakır, bronz veya pirinç gibi madenlerden yapılan şifa taslarının özellikle Türk İslam sanatı içerisindeki yeri üzerinde durulmuştur. Bedenen ve ruhen iyileşme hali olan şifa, tüm dinlerde inançla temellendirilmiş, farklı araçlarla ve daha çok su ile aktarılmıştır. Şifa tasları, çeşitli hastalık ve sıkıntılardan kurtulmak için üzerine yazılan ayet, sayı ve harf vefkleri ile ikonografik anlamlar yüklenen çeşitli sembollerle bezenmiş küçük sanat eserleridir. Bazı şifa taslarında sayı ve harflerden oluşan vefklere dualardan daha fazla yer verilmiştir. Mit-din-tılsım (büyü) üçgeninde, geniş bir yelpazede aranan şifa kavramı bu taslar üzerinde sanata dönüştürülmüştür. Geleneklerle şekillenerek din ve tılsımla bütünleştirilen bu taslar döneminin sanatı, üslubu, malzemesi ve bezemesi hakkında önemli bilgiler vermektedir. Değişik formlarda biçimlenen şifa taslarının bezemesinde farklı hatlarda işlenen yazı en önemli unsurdur. Şifa taslarının iç ve dış yüzleri bordürler, madalyonlar veya palmetlerle sınırlanırken taslarda karakterize edilmiş insan ve hayvan figürleri, gezegen sembolleri gibi daha çok dini inançlara uygun bir bezeme programı oluşturulmuştur. Taslar üzerinde genellikle kazıma tekniğinde uygulanan süsleme, burada dekoratif olmaktan ziyade her biri gizli bir bilginin sembolik anlamda ifadesidir.

Konaklama İşletmesi Yöneticilerinin Rekreasyon Algı Ve Tutumlarının Değerlendirilmesi: Batı Karadeniz Bölgesi Örneği

Mutlu TÜRKMEN, Murat KUL , Emine GENÇ , Murat SARIKABAK — 2026-07-16

Bu çalışma, konaklama işletmelerinde görevli yöneticilerin rekreasyona olan aşinalıklarının, rekreasyon faaliyetlerine katılımlarının ve yönetici oldukları işletmelerinde rekreasyon faaliyetlerine yönelik bakış açılarının belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla, bu çalışmada Batı Karadeniz Bölgesi illerinden Zonguldak, Karabük ve Bartın’da faaliyet gösteren konaklama işletmelerinde görev yapan 83 yönetici ile yüz yüze görüşme yapılmış, görüşmelerden elde edilen veriler, SPSS 18.0 istatistik paket programı aracılığıyla analiz edilerek, frekans (f) ve yüzde (%) dağılımları tablolar halinde sunularak yorumlanmıştır. Ayrıca bazı değişkenler ile konaklama işletmelerinde rekreasyonun zorunluluğu düşüncesi arasındaki ilişkiyi belirlemek üzere, Pearson Çarpımlar Moment Korelasyon analizi uygulanmıştır. Çalışmada, konaklama işletmelerinde görev yapan yöneticilerin rekreasyon alanında bilgi ve bilinç düzeylerinin çok sınırlı olduğu, rekreasyon aktivitelerine katılımlarının genellikle sportif alanda, futbol ve yürüyüş, kültürel alanda ise sinema ile sınırlı kaldığı, rekreasyon faaliyetlerine katılım sıklığının çok düşük düzeyde olduğu ve genel anlamda da konaklama işletmelerinde rekreasyon faaliyetlerinin uygulanmasına yönelik olumsuz tutum sergiledikleri sonucuna varılmıştır. Ayrıca korelasyon analizi neticesinde, eğitim seviyesi ve eğitim görülen alanın konaklama işletmelerinde rekreasyon etkinliklerinin gerekliliği düşüncesini doğrudan etkilediği belirlenirken; yaş, cinsiyet, il, mesleki deneyim, gelir, vb. değişkenlerin ise rekreasyon algısı ve tutumu ile bir ilişkisinin olmadığı görülmüştür. Bu bulgular ışığında, Batı Karadeniz Bölgesinde bulunan konaklama tesisi işletmeciliğinin önündeki en önemli engelin, bilgi ve bilinç düzeyi düşük olan işletme yöneticileri olduğu tespit edilerek; bölgede sektörün gelişebilmesi için eğitim düzeyi yüksek olan ve ilgili alanda mesleki eğitim almış olan yönetici istihdamının önemine işaret edilmiştir.

Crisinel ve Yapıtları

Ümran TÜRKYILMAZ — 2026-07-16

CRISINEL VE YAPITLARI Bu çalışmada, 19. yüzyılda sanatçı kimliğiyle ön plana çıkan Edmond-Henri Crisinel'in yaşamı ve yapıtlarına ilişkin özgün bir metin, Fransızca'dan Türkçe'ye aktarılmaya çalışılmıştır. Jean Pierre Monnier'in kaleminden Crisinel'i okumanın ilgi çekeceği düşüncesiyle, 2 Ocak 1897'de Faoug'da başlayan ve 5 Eylül 1948'de Nyon'da biten bir yaşam, dillerarası ve kültürlerarası aktarım çerçevesinde incelenmeye çalışılmış ve yazın çevirisi ile ilgilenenlere bir örnek olarak sunulmuştur. Çeviri çalışmamızın odak noktasını, Crisinel ve yapıtlarına ilişkin kaynak metindeki düşüncelerin, dilbilimsel ve yazınsal ilke ve kurallar çerçevesinde yansıtılması oluşturmuştur. Bu bilgiler ışığında kaynak metindeki dil, kültür, ileti ve yazınsal özellikler, özgün metne bağlı kalınarak hedef dile aktarılmaya çalışılmıştır. Monnier, Edmond-Henri Crisinel'in imgelerle dolu bir dil kullanımıyla etkileyici ve akıcı bir biçimde aktardığı şiirlerinde, şairin yalnızlığını, çaresizliğini, korkusunu, iç sıkıntısını ve lanetini gözler önüne sermiştir. Şiir yazma zevki uğruna en ufak bir şeyden bile vazgeçmeyen Crisinel için her gerçek şiir, şeytan kovmadan doğmuştur. Metnimizde Alectone'a, Divagations'u oluşturan şiirlere, Le Veilleur'ün dörtlüklerine ve Bandeau Noir'ı oluşturan küçük parçalara dikkat çekilmiş ve anlamsal yapıları irdelenmeye çalışılmıştır. Élégie'den Nuit de Juin'e dek uzanan yıllar, şair için zorunluluğun yılları olmuş, bu noktada kendisine bahşedilen şiirsel dili ve ifade gücünü şiirlerine etkin bir biçimde yansıtmıştır. Bu çeviriyle, cehennemi yok etmeyi istemek için iyi nedenler bulamayanların soyundan olan Crisinel'e ve yapıtlarına ilişkin görüşleri dilimize kazandırma düşüncesindeyiz. Edmond-Henri Crisinel'i yazınsal değeriyle Türk okurlarına tanıtmak ve bu sayede yazınımıza yeni anlatım biçimleri ve şairleri sunmayı amaçladığımızı da söyleyebiliriz.

ÖRGÜTLERDE MOBBİNGİN GÖRÜNMEYEN YÜZÜ: TERS MOBBİNG

H.Tezcan UYSAL, Kemal YAVUZ — 2026-07-16

Mobbing, bireyler arası etkileşimin yoğun olduğu örgütlerde görülen, yaygın ancak genellikle dışarıdan farkedilemeyen bir eylemdir. Daha çok güçlünün zayıfa uyguladığı bir eylem gibi düşünülse de hiyerarşik ve otokratik yapıya sahip örgütlerde astların üstlerine karşı uyguladığı ters mobbing şeklinde de görülebilmektedir. Hiyerarşinin otokratik yapıyla birleşmesiyle birlikte daha da çok ortaya çıkan mobbing, örgüt atmosferi için önemli bir etkendir. Bu çalışmanın amacı, ters mobbing kavramını geliştirerek, bu kavramın mobbing ile etkileşimini ortaya koymaktır. Bu amaca bağlı olarak, X kamu dairesinde çalışan astlara ve üstlere yönelik bir araştırma gerçekleştirilmiştir. Literatürde yer alan mobbing araştırmalarından farklı olarak bu çalışmada, astın üste uyguladığı ters mobbing üzerinde durulmuş, mobbingin örgütler açısından önemi vurgulanarak, mobbingin ters mobbing ile olan etkileşimi ortaya konulmuştur. Mobbingin örgütlere göre farklılık göstermesinden dolayı örneklem hacmi, araştırma için seçilen kamu dairesi ile kısıtlanmıştır. Araştırmada Leymann’ın mobbing tipolojisindeki beş faktörden oluşan mobbing değişkeni ile yine bu tipolojideki üç faktörden oluşan ters mobbing değişkeni ilişkilendirilmiştir. Bu yönteme göre oluşturulan dört ana hipotez ve sekiz alt hipotez; korelasyon, regresyon ve ki-kare bağımsızlık testi ile analiz edilmiştir. Analizler sonucunda mobbing ile ters mobbing arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Elde edilen bulgulara göre ters mobbingi, mobbing faktörleri arasında en fazla “yaşam kalitesine ve meslek durumuna yönelik saldırılar” faktörü etkilemektedir.

Müzik Öğretmeni Adaylarının Alana Yönelik Bilgisayar Okuryazarlığı Düzeylerinin Belirlenmesi

Begüm AYTEMUR, A. Can ELDEMİR — 2026-07-16

Bu araştırma, eğitim fakültelerine bağlı müzik eğitimi anabilim dallarında “Bilgisayar I ve II” dersini almış müzik öğretmeni adaylarının bilgisayar okuryazarlığı ve temel müzik programlarını kullanma düzeylerinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırma, amacı ve veri toplama yöntemi bakımından durum saptamaya yönelik betimsel bir çalışmadır. Veri toplama sürecinde öncelikle, ilgili literatür taranarak gerekli notlar alınmış ve ardından veri toplamak amacıyla hazırlanan anket Gazi Üniversitesi, Konya Necmettin Erbakan Üniversitesi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi ve Pamukkale Üniversitesi Müzik Öğretmenliği Anabilim Dallarında üçüncü ve dördüncü sınıfta öğrenim görmekte olan bilgisayar dersi almış 145 öğrenciye uygulanmıştır. Anketlerden elde edilen veriler SPSS 15.0 paket programı yardımı ile analiz edilmiş, tablolar halinde verilerek yorumlanmıştır. Elde edilen veriler ışığında araştırmaya katılan müzik öğretmeni adaylarının tamamına yakınının kişisel bilgisayar sahibi olduğu, bilgisayarı öncelikle internet, ödev hazırlama, sunu hazırlama, nota yazımı ve müzik kaydı için kullandıkları, tamamına yakınının lisans öncesi dönemde alana yönelik bilgisayar eğitimi almadığı ve dolayısıyla bilgisayara ilişkin bilgilerini informal yollardan kazandıkları, alana yönelik müzik programlarını genellikle lisans öncesi eğitim döneminde, informal bir biçimde ve kendi imkânlarıyla öğrendikleri, ancak bunun da mesleğe yönelik oluşluk açısından çok yeterli düzeyde olmadığı, lisans dönemindeki bilgisayar dersini MEABD kadrosundan bir öğretim elemanından almış olan müzik öğretmeni adaylarının müzik programlarını kullanma düzeylerinde önemli bir artış olduğu, çoğu müzik öğretmen adayının mesleki yaşamlarında bilgisayar kullanmayı istediği, bu durumun da müzik derslerinin niteliğini arttırıcı unsurlardan biri olduğu sonucuna varılmıştır.

İşsizlik – Petrol Fiyatları İlişkisi: Yapısal Kırılmalar Altında Türkiye Örneği (1980-2012)

Fatih YARDIMCIOĞLU, Furkan BEŞEL — 2026-07-16

Türkiye gibi gelişmekte olan ve petrol ithal eden bir ekonomide pek çok sektör, doğrudan ya da dolaylı olarak hemen hemen tüm endüstrilerde bir girdi olarak ciddi anlamda petrole bağımlıdır. Bu yüzden de petrol fiyatlarındaki artışlar girdi fiyatlarını artırmakta ve bu durum sonuçta üretim maliyetlerin artmasını beraberinde getirerek işsizlik oranlarını etkilemektedir. Bunun yanı sıra petrol fiyatlarındaki artış enflasyon, ekonomik büyüme, ekonomik kalkınma, kamu harcamaları, kamu gelirleri, bütçe açığı, faiz oranları gibi birçok ekonomik değişken üzerinde de olumsuz etkiye sahiptir. Literatürde petrol fiyatları ve işsizlik arasındaki ilişkiyi Türkiye için inceleyen çok az sayıda çalışma (bknz: Dogrul ve Soytas (2010); Erkan ve diğ., (2011)) vardır. Bu çalışmanın amacı 1980-2012 dönemi itibarıyla Türkiye için işsizlik oranları ile petrol fiyatları arasındaki ilişkinin varlığı ve yönünü araştırmaktır. Bu amaçla çalışmada yapısal kırılmaları dikkate alan Zivot-Andrews ve Kapetanios birim kök testi, Gregory-Hansen eşbütünleşme testi ile Toda-Yamamoto nedensellik analizi kullanılmıştır. Zivot-Andrews ve Kapetanios birim kök testine göre hem petrol fiyatları hem de işsizlik oranları serileri durağandırlar. Bu seriler arasındaki uzun dönemli ilişki Gregory-Hansen eşbütünleşme testi ile incelenmiş ve değişkenler arasında uzun dönemde eşbütünleşme ilişkisi olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Petrol fiyatları ve işsizlik değişkenleri arasındaki nedensellik ilişkisini tespit etmek için yapılan Toda-Yamamoto nedensellik analizine göre nedensellik sonuçları beklenildiği gibi petrol fiyatlarından işsizlik oranlarına doğru tek yönlü bir nedensellik ilişkisini göstermektedir.

Bir Taktik ve Propaganda Ustası Olarak Muâviye b. Ebî Süfyân ve Hz. Osman’ın katillerinin Sorgulanması Meselesi

Hasan YAŞAROĞLU — 2026-07-16

Hz. Osman’ın öldürülmesinin ardından onu öldürenlerin sorgulanıp gerekli cezaya çarptırılmaları hususu Hz. Ali ile Muaviye arasında derin tartışmalara sebep olmuştur. Suriye valisi Muâviye b. Ebî Süfyân, maktûl halifenin velisi sıfatıyla konuyu sürekli gündemde tutarak, Hz. Osman’dan sonra halife olan Hz. Ali aleyhinde yoğun bir propaganda faaliyeti yürütmüş, yeni halifeyi siyaseten yıpratmaya çalışmıştır. Hz. Ali’nin hilafetinin ilk günlerinde yaşanan bu tartışmalar, nihayet Şam valisi Muâviye ile halife Hz. Ali’yi, Sıffîn mevkiinde karşı karşıya getirmiştir. Ancak yaklaşık üç-dört ay devam eden ve “leyletü’l-herîr/hararetli yahut hırıltı gecesi” sahneleri ile tarihe geçen bu savaştan ortaya bir sonuç çıkmamıştır. İhtilafın çözümü hakemlere havale edilmiş, Hakemlerin ilk toplantılarında Hz. Osman’ın haksız yere öldürülmüş olduğu kararına varmalarıyla da Muâviye, Hz. Ali karşısında avantajlı duruma geçmiştir. Savaş meydanında elde edemediğini masa başında elde eden Muâviye, takip eden süreçte, devlete hakim olma yönündeki taktiksel hamlelerini sürdürerek, sonunda amacına ulaşmıştır. Muaviye bu süreçte propaganda silahını etkili bir yöntem olarak kullanmıştır. Devlete hakim olan Muâviye’nin, Hz. Osman’ın katilleri konusunda nasıl bir tavır takınacağı meselesi tabiî olarak bir merak konusu teşkil etmiştir. O dönemde konu çeşitli vesilelerle gündeme gelmiş, Muâviye ile Hz. Ali’nin oğlu ve halefi Hz. Hasan’ın hilafetin devri konusunda yapmış oldukları anlaşmada biraz kapalı da olsa mezkur soruna bir atıf yapılmıştır. Ancak bu mesele hiçbir zaman beklendiği şekilde ele alınmamıştır. Muâviye, katillerin sorgulanması konusunda herhangi bir adım atmamış, Bir zamanlar ayyuka çıkmış olan mesele de geçen zaman içinde adeta unutulmaya yüz tutmuştur. Sanki taraflar arasında lisan-ı hâl ile “Sen bana itaat et ben de sana dokunmayayım.” şeklinde bir anlaşma yapılmıştır. Halbuki bu mesele, başlangıçta, çok gündemde tutulmuş, Muâviye, çok hayati bir konu olarak ısrarla bunun üzerinde durmuş, propagandasını yapmıştır. Muâviye, Emevi devletini bir manada bu iddia üzerine kurmuştur. Devleti ele geçirince de bu konuyu yok saymıştır.

Hoşgörü Önderi Hünkâr Hacı Bektaş Velî

Hasan YAVUZER — 2026-07-16

Hacı Bektaş Velî, Horasan’dan gelip Sulucakarahöyük’e yerleşen, Anadolu’nun Türkleşmesi ve İslamlaşmasında da çok önemli rol oynayan bir Türk büyüğü ve İslam bilginidir. Ömrünü İslam’a, Kuran’a ve insanlığa adamış bir gönül eridir. İman, ibadet ve ahlak başta olmak üzere İslam dininin temel prensiplerini tasavvufî bir yorum ile açıklamış bir yol önderidir. Hem dinî ve ahlakî hem de sosyal ve kültürel konularda O’nun Türk-İslam toplumuna ve tüm dünyaya verdiği mesajlar canlılığını hâlâ devam ettirmektedir. Hacı Bektaş Velî, bir taraftan örnek hayatı ve eserleri ile karanlıkları aydınlatmış, diğer yandan da sevgi ve hoşgörü ile gönüllere taht kurmuştur. Ömrü boyunca düşmanlıkların ortadan kaldırılıp barış ve huzur içerisinde yaşanması için çalışmıştır. Her türlü kavga ve kötülüklerin terk edilerek sevgi, saygı ve hoşgörü içerisinde yaşanması için mücadele etmiştir. “Her ne ararsan kendinde ara” diyerek başkalarını suçlamak yerine sorumlu davranmayı öğütlemiştir. “Yetmiş iki milleti bir gör” ve “Düşmanın dahi insan olduğunu unutma” sözleri ile de insana verdiği değeri ortaya koymuştur. “Bir olalım, iri olalım, diri olalım” diyerek imkânları birleştirmenin yolunu göstermiş, bunu başarmak için ise tüm insanlara “gelin canlar bir olalım” diye çağırmıştır. O’nun öğreti ve mesajlarına en fazla ihtiyaç duyulan günümüzde O’nu ve mesajlarını anlamakta yarar görülmektedir. Bu çalışmada bu amaca ulaşmak için gayret gösterilmiştir.

Yer Adları (Toponim) Terimleri Sözlüğü

Serdar YAVUZ, Mustafa ŞENEL — 2026-07-16

Yer adları; adlandırılan yerin doğal, kültürel, sosyo-kültürel etkisi ile meydana çıkmış ve insanda sürekli ilgi, alaka uyandırmış; bilimsel çalışmaların önemli inceleme alanlarından biri olmuştur. Nesneleri birbirinden ayıran en önemli şey, adlarıdır. Ad; bir kimseyi, bir şeyi anlatmaya, tanımlamaya, açıklamaya, bildirmeye yarayan söz, isim anlamındadır. Adlandırma; çağırmak veya anmak için bir canlıya, bir yere, bir şeye ad vermek, ad koymak, ad takmaktır. “İsmini kaybeden cisim, özünü de kaybeder.” diyerek toponiminin önemini vurgulayan Platon toponimi ilmine önem veren ilk şahsiyettir. Platon, cismin özü derken, cismin taşıdığı ilk anlamı, cismin ilk şeklini ifade etmektedir. Verilen bu isimler mutlak manada bir edebi vesika veya tarihî kaynak niteliğindedir. Yer adları; yaşadığımız yerin sembolleri, göstergebilim- sel karşılıklarıdır. Dolayısıyla yer adlarının varlığı bulunduğu- muz veya daha önce hiç görmediğimiz ortamları anlamlandırır, görünür kılar, doğayla anlaşmamızı sağlar. Yer adlarına; yaşadığımız ortam ile bütünleşmemizi sağlayan ve ortamın ayırt etme niteliğini ortaya koyan değerli bilgi gözüyle bakmak gerekmektedir. Yer adlarına sadece bilimsel bilgi gözüyle bakmak doğru olmayacaktır. Yer adları sadece maddi eserlerin, doğal varlıkların karşılıkları değildir elbette. Onlar, kültürel yapının karşılık bulduğu, ideolojik yapılanmanın tasarlandığı, mevcut yönetimin tasarrufta bulunduğu, dilsel ve bölgesel kimliklerin vücut bulduğu, özel şahsiyetlerin adlarının geleceğe kalması için araç olarak kullanıldığı, başlangıçta Allah’ın (Bakara Suresi, 31. Ayet), daha sonra ise insanoğlunun kendi eliyle oluşturduğu semiyolojik unsurlardır. Çalışmamızda, farklı kaynaklardan taradığımız, toponimiye ait olan özel anlamlı kelimeler anlamlarıyla birlikte verilmiştir.

ABD’deki Türk Yerel Medyasının Tarihi Gelişim Süreci Örnek İnceleme: Forum Gazetesi

M. Murat YEŞİL — 2026-07-16

Etnik toplumların bulundukları yabancı ülke topraklarında asimile olmadan yaşabilecekleri yeni bir hayata başlayabilmeleri için kültür ve yardımlaşma dernekleri gibi kuruluşlara, çocuklarına ana dillerini ve kültür değerlerini öğretecek okullara, ibadet edilecek ibadethanelere ve kimliklerini tanıtacak ve koruyacak medya organlarına sahip olmaları gerekir. Bunlar diyasporik toplum kavramının inşa edici ögeleri olarak kabul edilir. Medyanın buradaki rolü hem tüm bu ögelerin faaliyetlerini içte diyasporik toplum bireylerine, dışta da yaşanılan yabancı ülke insanlarına tanıtmaktır. Internet teknolojisinde yaşanan büyük gelişmeler sonucu artık globalleşen medyanın, dil, din ve kültür değerleri ile ilgili haber ve yorumlarıyla, diyasporanın anavatan ile yaşanan yabancı ülke arasında direk bağ kurulmasına hizmet etmesi söz konusudur. Bu bakımdan medya diyasporik toplumlarda kimlik inşa edici (konstraktif) bir rol üstlenmektedir. Medyanın bundan başka bir görevi de yaşanılan ülkenin ulusal ve yerel medyasında diyasporik toplum aleyhinde çıkabilecek asılsız haberlere hatalı yorumlara cevap vermek, okuyucusuna çarpıtılan, aslı astarı olmayan haberlerin doğrusunu vermektir. Bu nedenlerle diyasporik toplumların kendi yerel medya organlarına sahip olmaları çok önemlidir. ABD’deki diğer diyasporik toplumlarla kıyaslandığında Türk toplumunun medya tarihinin oldukça yeni olduğu görülür. Bir başka ifadeyle Türk Amerikan toplumu, kendisine ait medya organlarına sahip olma konusunda diğer toplumları bir hayli geriden takip etmektedir. Ancak ne kadar geriden gelse de Türk Amerikan toplumu bu süre zarfında çok sayıda dikkate değer dergi ve gazete gibi yayınlar çıkarmıştır. Çalışmanın ilgili bölümlerinde detaylarına ulaşılabileceği gibi, Türk Amerikan Dernekleri Federasyonu-TADF, Türk Amerikan Dernekleri Asemblesi-ATAA gibi kuruluşlar tarafından madden desteklenen birkaç yayın dışında kalan tüm yayınlar, medyaya ilgi duyan Türk girişimcilerin kendi kişisel çabaları ve fedakarlıkları ile çıkarılmıştır. Bu noktadan hareketle, bir çok yayının birkaç sayı sonra çıktıktan sonra kapanmak zorunda kalmasının asıl nedenin ekonomik olduğu söylenebilir. Bu çalışmada Amerika’daki Türk yerel medyasının tarihi gelişim safhaları irdelenerek, yaşanan sorunlar tartışmaya açılacak, eldeki bilgiler tek tek analiz edilerek ve geleceğe ışık tutulmaya çalışılacak.

Okul Müdürlerinin Müzakere Becerilerine İlişkin Bir Analiz

M. Cevat YILDIRIM, Ahmet KAYA , Refik BALAY , Salih YILMAZ — 2026-07-16

Okullar, örgütsel çatışmaların kaçınılmaz olarak yaşandığı örgütlerden biridir. Çatışmaların yönetiminde ve çözümünde yararlanılan yöntemlerden biri müzakeredir. Bu bağlamda okul müdürlerinin müzakere becerileri büyük önem taşımaktadır. Bu araştırmanın amacı, okul müdürlerinin müzakere becerilerine ilişkin bir analiz yapmaktır. Araştırmanın evreni, 2012–2013 öğretim yılında Şanlıurfa ilinin Siverek ilçesindeki ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan 2323 öğretmenden oluşmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise tabakalı örnekleme yöntemiyle belirlenen 151 ilkokul, 141 ortaokul ve 72 lise öğretmeni olmak üzere toplam 364 öğretmen oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında araştırmacılar tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu ve Özgan, Çelik ve Bozbayındır tarafından geliştirilen Müzakere Becerileri Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizi için betimsel istatistiklerden aritmetik ortalama ve standart sapma, parametrik analiz tekniklerinden t testi ve tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Tek yönlü varyans analizinde ortaya çıkan farkın anlamlı bulunduğu durumlarda Scheffe testi uygulanmıştır. Anlamlı çıkan farkın etki büyüklüğünü belirlemek için t testinde d değeri, tek yönlü varyans analizinde eta-kare değeri incelenmiştir. Sonuçlar, okul müdürlerinin müzakere becerilerinin hem genel toplamda hem de Güven Ortamı Oluşturma ve Çözümden Yana Olma boyutlarında orta düzeyde olduğunu göstermektedir. Okul müdürlerinin müzakere becerilerine ilişkin öğretmen görüşleri arasındaki fark; cinsiyet, görev yapılan okuldaki öğretmen sayısı, okulda karar alınırken öğretmenlerin görüşlerine başvurulup başvurulmaması ve okul müdürünün başat yönetim stili değişkenleri açısından tüm boyutlarda, kıdem değişkeni açısından ise sadece Çözümden Yana Olma boyutunda anlamlı bulunmuştur. Bu sonuç, bu değişkenlerin okul müdürlerinin müzakere becerilerini etkilediğini göstermektedir.

Benlik Kurguları Ve Otantikliğin Özgecilik Üzerindeki Yordayıcı Gücünün İncelenmesi

Mustafa Kemal YÖNTEM, Tahsin İLHAN — 2026-07-16

Özgecilik, dışarıdan herhangi bir ödül veya ceza beklentisi olmaksızın başkalarının refahı için yapılan gönüllü ve istendik davranışlar olarak kavramlaştırılmaktadır (Chou, 1996). Tanımdan da anlaşıldığı gibi özgeciliğin temelinde içsel bir motivasyon, otantiklik ve insanlara yakın olma eğilimi gibi faktörler bulunmaktadır. Bu çalışmanın amacı benlik kurguları, otantiklik ve özgecilik arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırma yer alan katılımcılar 20–52 yaş aralığında ( = 33.5; S= 7.44) 104 kadın ve 116 erkek olmak üzere toplam 220 kişiden oluşmaktadır. Katılımcılar yardım derneklerinde gönüllü faaliyet gösteren ve herhangi bir faaliyet göstermeyen kişiler olarak iki guruptan oluşmaktadır. Verilerin toplanmasında Otantiklik Ölçeği, İlişkisel-Bireyci-Toplulukçu Benlik Ölçeği, Özgecilik Ölçeği ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Çalışma grubundan toplanan veriler SPSS 15.0 ile analiz edilmiştir. Araştırmanın alt problemlerini incelemek için t- testi, pearson momentler çarpımı korelasyonu ve aşamalı doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. t-testi bulguları, özgecilik puanlarının derneklerde gönüllü faaliyet gösterip göstermeme durumuna göre farklılaştığını göstermiştir. Diğer bir ifadeyle, dernekte gönüllü olarak çalışanlar, dernekte gönüllü olarak çalışmayanlara göre daha yüksek özgecilik puanına sahiptirler. Yapılan çoklu doğrusal regresyon analizi bulgularına göre bireyci benlik kurgusu ve otantik yaşam, özgeciliği anlamlı şekilde yordamıştır. Ancak modele toplulukçu benlik kurgusu girildiğinde otantiklik ve bireyci benlik kurgusunun özgecilik üzerindeki yordama güçleri anlamsızlaşmıştır. Sonuçlar alanyazın ve kuramlar açısından tartışılmış, çeşitli önerilerde bulunulmuştur.

DNA Kavramları İle İlgili Animasyon Ve Model Kullanılmasının Fen Bilgisi Öğretmenliği Öğrencilerinin Öğrenmelerine Etkisi

Mehtap YURDATAPAN — 2026-07-16

Biyolojide yer alan soyut kavramlar öğrencilerin öğrenmesinde sorunlar yaşamalarına neden olmaktadır. Soyut kavramların bilgisayar animasyonları ile anlatılmasının ve bu kavramların modellerinin yapılmasının öğrencilerin öğrenmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Bu nedenle çalışmada, Fen Bilgisi Öğretmenliği A.B.D.’da öğrenim gören 3. sınıf öğrencilerine Genetik ve Biyoteknoloji dersinde DNA, RNA, DNA’nın replikasyonu ve protein sentezi ile ilgili kavramların öğretilmesinde, model yaptırılmasının ve animasyon kullanılmasının öğrencilerin öğrenmesine etkisinin ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Buna göre “Fen Bilgisi Öğretmenliği 3. sınıf öğrencilerinin Genetik ve Biyoteknoloji dersinde DNA kavramları ile ilgili animasyon ve model kullanılmasının öğrencilerin öğrenmesine etkisi var mıdır?” sorusu araştırılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu bir üniversitenin Fen Bilgisi Öğretmenliği A.B.D.’da öğrenim gören 66 üçüncü sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Genetik ve Biyoteknoloji dersinde DNA ve RNA kavramlarının yapısı ve özellikleri, DNA’nın replikasyonu, ve protein sentezi konularının anlatıldığı dört ders boyunca (8 saat) uygulama yapılmıştır. 66 kişilik sınıf gönüllük esas alınarak üç ayrı gruba bölünmüştür. Birinci grupta öğretim powerpoint eşliğinde düz anlatımla yapılmıştır. İkinci grupta powerpoint eşliğinde düz anlatımın yanı sıra öğrencilere DNA, RNA ve DNA’nın replikasyonu ile ilgili modeller yaptırılmıştır. Üçüncü grupta ise powerpoint ve düz anlatımın yanı sıra konularla ilgili animasyonlar izletilip konu bu animasyonlar üzerinden verilmiştir. Araştırmacılar tarafından geliştirilen DNA ile ilgili kavramları içeren 20 açık uçlu sorudan oluşan başarı testi öğrencilere uygulama öncesi ve sonrası uygulanmıştır. Başarı testi puanlanarak elde edilen veriler SPSS paket programında değerlendirilmiştir. Buna göre veriler normal dağılım gösterdiğinden bağımlı gruplar için t-testi ve gruplar arası farklılığı görmek için ANOVA testi kullanılmıştır. Gruplar kendi içlerinde değerlendirildiğinde her grup için anlamlı farklılık olduğu ve gruplar birbiri ile karşılaştırıldığında ise bir ve üçüncü grup arasında üçüncü grup lehine bir farklılık olduğu tespit edilmiştir. Sonuçta; Genetik ve Biyoteknoloji dersinde özellikle animasyon kullanılmasının öğrencilerin öğrenmesine powerpoint eşliğinde düz anlatıma göre daha etkili olduğu söylenebilir.