Hz. Peygamber’in şefaatine nail olmak ve öldükten sonra hayırla anılmak isteyen şair ve yazarlar, öğrenilmesi açısından daha kolay ve pratik buldukları kısa hadislerden 40 adetini bir araya getirerek hadis mecmuaları telif etmişlerdir. İnsanlara, güzel ahlakı ve dürüstlüğü telkin eden bu tarz derleme eserlere “erba’ûn hadis”, “çihil hadis” veya “kırk hadis” isimleri verilmiştir. Öncelikle Arap edebiyatında mensur olarak başlayan erba‘înler, daha sonra İran ve Türk edebiyatında manzum ve mensur karışık veya sadece manzum olarak kaleme alınmıştır. Türk edebiyatında ilk örneği XIV. yy.da görülen kırk hadîsler bilhassa XV ve XVI yy.da çokça telif edilmiştir. XVI. ilk çeyreğinde vefat eden Mevlana İdris-i Bitlisi de kırk hadis yazan şairlerden biridir. Osmanlının şark siyasetinde güçlü bir isim olan ve “Heşt-i Bihişt” adlı tarih eseriyle meşhur olan bu isim; şiirden felsefeye, tıptan zoolojiye kadar birçok alanda çalışmaları olan çok yönlü bir şahsiyettir. Mevlana, Şems-i Tebriz, Senâî gibi şairlerden etkilenen İdris, kırk hadis yazan tüm diğer edipler ve şairler gibi aynı maksat çerçevesinde “Tercüme-i Hadis-i Çihil” adlı kırk hadis tercümesini telif etmiştir. Makalede bu eserin tespit ettiğimiz 3 nüshası üzerinden tenkitli metni oluşturulmuştur. Çalışmada kırk hadisler ve eserin müellifi hakkında bilgiler verildikten sonra tenkitli metnin söz varlığı ve muhteva özellikleri incelenmiştir. Makalenin sonuna eklenen tenkitli metinde hadisin orijinal hali, manzum tercümenin üstüne Arap alfabesiyle yazılmış daha sonra dipnotlarda hadislerin anlamları verilmiştir. Bu çalışmada tenkitli metni oluşturulmuş “Çihil hadis Tercümesi”nin en doğru hali Türk İslam edebiyatı ve hadis literatürene eklenmeye çalışılmış, eserin söz varlığı ve muhteva incelemesiyle bu alandaki çalışmalara katkıda bulunulmak istenmiştir.

Poets and writers who wanted to attain the Prophet's intercession and be remembered with kindness after their death compiled hadith collections by bringing together forty of the shorter hadiths that they found easier and more practical to learn. These compilations, which instill good morals and honesty in people, are called "erba'un hadith", "chihil hadith" or "forty hadiths". Erba'in, which began as prose in Arabic literature, were later written in a mixture of verse and prose or solely in verse in Persian and Turkish literature. The forty hadiths, the first examples of which appeared in Turkish literature in the 14th century, were compiled in great numbers, especially in the 15th and 16th centuries. Mevlana Idris-i Bitlisi, who passed away in the first quarter of the 16th century, was also one of the poets who wrote forty hadiths. This name, a powerful figure in Ottoman eastern politics and famous for his history work titled "Heşt-i Bihişt"; He was a versatile figure whose work spanned a wide range of fields, from poetry and philosophy to medicine and zoology. Influenced by poets such as Rumi, Shams-i Tabriz, and Senai, Idris, like all other writers and poets who wrote the forty hadiths, wrote a forty hadith translation titled "Tercüme-i Hadis-i Çihil" with the same purpose. This article compiles a critical text based on the three copies of this work we identified. After providing information about the forty hadiths and their author, the study examines the vocabulary and content of the critical text. In the critical text appended to the end of the article, the original hadith is written in Arabic script over the verse translation, and the meanings of the hadiths are explained in footnotes. In this study, the most authentic version of the "Çihil Hadis Translation", of which a critical text was created, was tried to be introduced to the Turkish Islamic literature and Hadith literature, and it was aimed to contribute to the studies in this field by examining the vocabulary and content of the work.