2026-04-04T04:01:04.719Z https://www.turkishstudies.net/languageOAI

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Gagauz Eğitim Terminolojisinin Şekillenmesinde Dil Temasının Rolü]]> <![CDATA[The Role of Language Contact in the Formation of Gagauz Educational Terminology ]]> <![CDATA[Mehmet Fatih DİNÇASLAN]]> <![CDATA[Gagauz Türkçesi, Dil Teması, Dilsel Melezlik, Eğitim Terminolojisi, Kod Kopyalama, Sosyodilbilim.]]> <![CDATA[Gagauz Turkish, Code-Copying, Educational Terminology, Language Contact, Linguistic Hybridity, Sociolinguistics.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk221210685"></a>Bu çalışma, Gagauz Türkçesinin eğitim odaklı söz varlığını, dil teması ve sosyodilbilimsel parametreler ekseninde incelemeyi hedeflemektedir. Çalışmanın temel veri setini Gagauzça-Rusça Üürenmäk Tematika Sözlüü adlı eserdeki “Üüretim” (Eğitim) kategorisi oluşturmakta; bu veriler güncel eğitim materyalleri ve ilgili literatürdeki akademik çalışmalarla desteklenmektedir. Çalışmanın temel sorunsalı, eğitim terminolojisinin şekillenmesinde dil temasının belirleyici rolünü ve bu etkileşimin Gagauz toplumunun kültürel kodlarıyla olan ilişkisini saptamaktır.Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden tematik alan çözümlemesi deseni benimsenerek Gagauz Türkçesinin eğitim odaklı söz varlığı dizgesel bir taksonomiye tabi tutulmuştur. Verilerin işlenmesi sürecinde; Gagauz Türkçesi eğitim sahasına ait sözcüklerin öncelikle Türkiye Türkçesindeki anlamsal karşılıkları belirlenmiş, sonrasında söz konusu sözcükler, toplumsal işlev ve morfolojik yapı kıstaslarına göre etiketlenerek “açık kodlama” işlemine tabi tutulmuştur. Bu kodlar daha sonra, Türkçenin çekirdek unsurları ile farklı dillerden yapılan ödünçlemeler arasındaki asimetrik ilişkiyi yansıtacak şekilde tematik eksenlerde yeniden yapılandırılmıştır.Yapılan analizler, dilin leksikal yapısının art zamanlı ve eş zamanlı düzlemlerde çift katmanlı bir yapı sergilediğini kanıtlamaktadır. Nitekim bu çift katmanlı yapının ilk düzlemini, Türk dilinin tarihsel derinliğinden gelen ve dilin genetik kodunu oluşturan çekirdek söz varlığı teşkil ederken ikinci düzlemi, uzun süreli dil temasının bir neticesi olarak çoğunlukla Slav ve Balkan dilleri ve bu dillerin yanı sıra nicelik bakımından az da olsa Arapça ve Farsçadan ödünçlenerek dile eklemlenen sözcükler oluşturmaktadır. İnceleme, bu hibrit yapının rastlantısal bir yığın değil, yabancı unsurların Gagauz Türkçesinin fonotaktik ve morfolojik kurallarına adaptasyonuyla şekillenen sistematik bir entegrasyon olduğunu ortaya koymaktadır.]]> <![CDATA[This study aims to examine the education-focused lexicon of Gagauz Turkish within the framework of linguistic themes and sociolinguistic parameters. The main data set for the study is formed by the “Üüretim” (Education) category in the work entitled Gagauzça-Rusça Üürenmäk Tematika Sözlüü; these data are supported by current educational materials and academic studies in the relevant literature. The fundamental problem addressed by the study is to determine the decisive role of language themes in shaping educational terminology and the relationship of this interaction with the cultural codes of Gagauz society. Thematic field analysis, one of the qualitative research methods, was adopted in the study, and the education-focused lexical inventory of Gagauz Turkish was subjected to a systematic taxonomy. During the data processing phase, the semantic equivalents of words belonging to the Gagauz Turkish educational domain were first identified in Turkish. Subsequently, these words were labelled according to criteria of social function and morphological structure and subjected to ‘open coding’. These codes were then restructured along thematic axes to reflect the asymmetric relationship between the core elements of Turkish and borrowings from other languages.The analyses conducted demonstrate that the lexical structure of the language exhibits a dual-layered structure in both diachronic and synchronic planes. Indeed, the first layer of this dual-layered structure is constituted by the core lexical system, which stems from the historical depth of the Turkish language and forms the genetic code of the language. the core lexical inventory derived from the historical depth of the Turkish language and constituting the genetic code of the language, while the second level consists of words borrowed mainly from Slavic and Balkan languages, as well as, to a lesser extent, Arabic and Persian, and incorporated into the language as a result of long-term language contact. The study reveals that this hybrid structure is not a random accumulation, but rather a systematic integration shaped by the adaptation of foreign elements to the phonotactic and morphological rules of Gagauz Turkish.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89686 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[801-851]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/2 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nefrete Dönüşen Bir Aşkın Hazin Öyküsü: Verda’nın Ölümü]]> <![CDATA[The Sad Story Of A Love That Turned To Hate: Verda’s Death]]> <![CDATA[Alev ÖNDER]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, İnci Aral, Verda’nın Ölümü, şiddet, kadın cinayeti. ]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, İnci Aral, Verda’s Death, violence, femicide. ]]> <![CDATA[Türk edebiyatının saygın yazarlarından İnci Aral, roman ve öykülerinde aşk, evlilik, boşanma, iletişimsizlik ve intihar temalarını iç gerçekliğe odaklanarak işler. Bu makalede incelenen “Verda’nın Ölümü” romanı başkişisi eğitimli erkeğin faili olduğu bir kadın cinayetini konu alırken iç hesaplaşmalar anlatının merkezinde yer alır. Eserde nefrete dönüşen tutkulu bir aşkın derinliği, karakterlerin yaşamlarındaki anlam arayışı ve öteki-ben ilişkisinin kimlik inşasındaki rolü işlenir. Başkişinin geçmişle yüzleşmesi, kendi özvarlığına dair hesaplaşmaları sevme arzusuyla saldırganlık dürtüsü ve öfke kontrol sorunu arasındaki ilişkiye felsefi bir bakışla ışık tutulur. Bu çalışmada eril iktidar kavramına yüklenen anlamın toplumsal ve kültürel bağlama göre değişiminin romanda nasıl dile getirildiği irdelenmektedir. Karakterlerin varoluş sancılarının mercek altına alındığı anlatıda aşkın iktidar mücadelesine dönüştürülmesinin sebeplerinin bireysel ve toplumsal boyutuyla ele alınma biçimleri araştırılmaktadır. Çok güçlü bir duygu olarak insanlık hâllerinin derinliğini yansıtan aşkın benlik bilinciyle ilişkisine odaklanan metinde travmatik gerçekliğin altı çizilir. Bu bağlamda roman, arzu nesnesi ve kendilik psikolojisi başta olmak üzere psikanalitik kuramın önemli kavramlarından yararlanarak analiz edilmektedir. Başkişinin kendi gerçekliğini ötekinin varlığıyla anlamlandırma çabasının yabancılaşma ve iletişimsizlik ekseninde nasıl ele alındığı üzerinde durulur. Toplumsal duyarlığa sahip bir aydın kimliğiyle yazar ruhsal dalgalanmalar ve iniş çıkışların toplumsal cinsiyet hiyerarşisiyle bağlantısının altını çizer. Hegemonik erkeklik meselesi sosyal, siyasi ve kültürel gelişmelerle birlikte işlenirken bireyin yaraları toplumun iyileşmeyen yaralarıyla birlikte betimlenir. Öznenin kendi varoluşuna sahip çıkamayışı, erk sahibi olma mücadeleleri, neoliberalizmin ve para odaklı ekonominin siyasi ve sosyal yapıya etkilerinden kaynaklanan toplumsal çürümeyi resmederken kadın cinayetlerini farklı boyutlarıyla ele alan romanın analizi günümüzün toplumsal sorunlarına eleştirel bir yaklaşım getirmesi bakımdan da önemlidir.  ]]> <![CDATA[İnci Aral, one of the most respected writers in Turkish literature, explores themes such as love, marriage, divorce, communication breakdown, and suicide in her novels and short stories, focusing on inner reality. The novel examined in this article, Verda's Death, centres on the inner struggles of its protagonist in the aftermath of a woman's murder at the hands of an educated man. The work delves into the depths of passionate love that turns to hatred, the characters’ quest for meaning in life, and the significance of relationships with others in shaping identity. The protagonist's confrontation with his past and his self-reckoning shed light on the relationship between the desire to love and the urge to aggression, as well as anger management, from a philosophical perspective. This study examines how the meaning of masculine power changes according to social and cultural context, and how this change is expressed in the novel. Focusing on the characters’ existential struggles, the narrative explores the individual and social dimensions of why love transforms into a power struggle. Focusing on the relationship between love - a powerful emotion reflecting the depths of the human condition - and self-awareness, the text highlights traumatic reality. In this context, the novel is analysed using significant psychoanalytic theory concepts, particularly object relations and self psychology. It considers how the protagonist attempts to make sense of his reality in the presence of others, addressing themes of alienation and lack of communication. Adopting the persona of an enlightened intellectual with social awareness, the author highlights the connection between psychological fluctuations, social gender hierarchies and the ups and downs of life. While addressing the issue of hegemonic masculinity alongside social, political, and cultural developments, the author depicts the individual’s wounds alongside society’s unhealed wounds. The novel’s analysis of the social decay stemming from neoliberalism and the impact of a money-oriented economy on political and social structures, as well as the subject’s inability to assert their own existence amidst struggles for power, is significant in offering a critical approach to contemporary social issues, including female murders, in their various dimensions.         ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89646 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1351-1413]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/3 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Millî Mücadele Deneyiminin Değişen Doğası: Halide Edip Adıvar ve Yakup Kadri Karaosmanoğlu Örneği]]> <![CDATA[The Changing Nature of the National Struggle Experience: The Example of Halide Edip Adıvar and Yakup Kadri Karaosmanoğlu]]> <![CDATA[Beyhan UYGUN AYTEMİZ]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Halide Edip Adıvar, Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Millî Mücadele, Anadolu insanı, savaş anlatıları.]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Halide Edip Adıvar, Yakup Kadri Karaosmanoğlu, the National Struggle, the people of Anatolia, war narratives.]]> <![CDATA[İnsanlık tarihinin biçimlenmesinde belirleyici bir role sahip olan savaşlar gerek dünya edebiyatının gerekse Türk edebiyatının başat mevzularından biri olagelmiştir. Dünya edebiyatında olduğu gibi Türk edebiyatında da savaş anlatılarının uzun süre erkek deneyimini merkeze alan, cephe, kahramanlık ve askerî eylem eksenli bir söylem etrafında şekillendiği; buna karşılık kadınların çoğunlukla ya edilgen mağdurlar ya da ulusal ideolojinin sembolik taşıyıcıları olarak konumlandırıldığı görülmektedir. Bu bağlamda erkek yazarların savaşın doğrudan yaşandığı cepheye, kadın yazarların ise savaşın toplumsal ve bireysel sonuçlarının görünür olduğu cephe gerisine odaklanan anlatılar geliştirdikleri söylenebilir. Halide Edip Adıvar (İstanbul, 1882-İstanbul, 1964) ve Yakup Kadri Karaosmanoğlu (Kahire, 1889-Ankara, 1974); gerek Yunanlıların Batı Anadolu’dan çekilirken yakıp yıktıkları köy ve kasabalardaki insanların yaşadıklarını tespit etmek amacıyla kurulan Tetkik-i Mezalim Komisyonu üyeleri olarak yaptıkları tanıklıklarla gerekse ortaya koydukları Ateşten Gömlek ve Yaban gibi romanlar, Türkün Ateşle İmtihanı ve Vatan Yolunda gibi anı kitaplarıyla Millî Mücadele dönemini deneyimlemiş ve edebî düzlemde kurgulamış yazarlardır. Her iki yazar da gerek kurmaca gerekse kurmaca dışı metinlerinde Millî Mücadele Dönemi’ni çeşitli yönleriyle ele almış ve böylelikle sürece tanıklık etmişlerdir. Bu incelemede Halide Edip’in özellikle “Himmet Çocuk” ve Ateşten Gömlek Yakup Kadri’ninse “On Dört Yaşında Bir Adam” ve Yaban romanlarından yola çıkılarak her iki yazarın Millî Mücadele karşısındaki estetik ve ideolojik konumlanışları karşılaştırmalı bir perspektifle değerlendirilecektir. Böylece savaş deneyiminin cinsiyet, tanıklık ve anlatı odağı bağlamında nasıl farklılaştığı ve bu farklılaşmanın Millî Mücadele’nin edebî temsiline nasıl yansıdığı ortaya konulacaktır.]]> <![CDATA[Wars, which have played a decisive role in shaping human history, have been a dominant theme in both world and Turkish literature. As in world literature, war narratives in Turkish literature have long centered on male experience, revolving around a discourse centered on the battlefield, heroism, and military action; conversely, women have mostly been positioned either as passive victims or as symbolic carriers of national ideology. In this context, it can be said that male writers developed narratives focusing on the front lines where the war was directly experienced, while female writers focused on the rear lines where the social and individual consequences of the war were visible. Halide Edip Adıvar (Istanbul, 1882-Istanbul, 1964) and Yakup Kadri Karaosmanoğlu (Cairo, 1889-Ankara, 1974) are writers who experienced and fictionalized the period of the Turkish War of Independence both through their testimonies as members of the Commission for the Investigation of Atrocities, established to document the experiences of people in the villages and towns destroyed by the Greeks during their withdrawal from Western Anatolia, and through their novels such as Ateşten Gömlek and Yaban, and their memoirs such as Türkün Ateşle İmtihanı and Vatan Yolunda. Both writers, in their fictional and non-fictional texts, have addressed the Turkish War of Independence from various perspectives, thus bearing witness to the process. This study will comparatively evaluate the aesthetic and ideological positions of both authors regarding the War of Independence, focusing particularly on Halide Edip’s “Himmet Çocuk” and Ateşten Gömlek, and Yakup Kadri’s “On Dört Yaşında Bir Adam” and Yaban. Thus, how the experience of war differs in terms of gender, witnessing, and narrative focus, and how this differentiation is reflected in the literary representation of the War of Independence will be revealed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89518 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1763-1807]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/4 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tayyâr-zâde Atâ’nın Oğlu Mehmed Nezîh Bey ve Osmanlı Dönemi Süreli Yayınlarında Tespit Edilen Şiirleri]]> <![CDATA[The Poems Of Mehmet Nezih Bey, Son Of Tayyâr-zâde Atâ, Identified In Periodicals Of The Ottoman Era]]> <![CDATA[İlyas KAYAOKAY]]> <![CDATA[Târîh-i Atâ, Resimli Gazete, Nilüfer Mecmuası, Metin Neşri, Divan, 19. yy.]]> <![CDATA[Târîh-i Atâ, Resimli Gazete, Nilüfer Mecmuası, Text Publication, Diwan, 19th century.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Mehmed Nezih Bey, 19. asır Osmanlı bürokrasi ve edebiyat çevreleri içinde bulunan Tayyâr-zâde Ahmed Atâ’nın mahdumu olan bir bürokrat-şairdir. 1839-40 yılında İstanbul’da doğmuş, Babıâli Tercüme Odası’nda görev yapmış, Paris’te tahsil görmüş ve Plevne, Babadağı ve Köstence’de kaymakamlık vazifelerinde bulunmuştur. Ayrıca Kozan ve Hakkâri başta olmak üzere çeşitli yerlerde mektupçuluk ve mutasarrıflık vazifeleri icra etmiş, 1908 yılında vefat etmiştir. Nezih Bey’in müstakil bir divanı günümüze ulaşmamış olup şiirleri toplu hâlde neşredilmemiştir. Dönemin süreli yayınlarının taranması neticesinde onun manzumelerinin Osmanlı dönemi gazete ve mecmualarında dağınık biçimde neşredildiği anlaşılmıştır. Resimli Gazete’de (1891-1899) üç, Nilüfer Mecmuası’nda (1887-1891) on, Hazîne-i Evrâk’ta (1881-1886) iki, İrtikâ Mecmuası’nda (1899-1904) bir gazeli ile babasının Tayyâr-zâde’nin eseri Târîh-i Atâ’da yer alan iki gazeli olmak üzere toplam 18 şiiri tespit edilmiştir. Osmanlı süreli yayınlarının geç dönem divan şairlerinin edebî faaliyetlerini takip etmede temel bir kaynak teşkil ettiğini ortaya koyan bu makalede, Mehmed Nezih’e ait manzumelerin tanıtımı ve incelemesi yapılarak elimizdeki mevcut şiirleri ilim âleminin istifadesine sunulmuştur. Söz konusu metinler transkripsiyon usulüyle Arap harflerinden Latin harflerine aktarılmış, böylece müstakil bir divanı bulunmayan ve üzerinde şimdiye kadar araştırma yapılmayan şairin manzumeleri ilk defa toplu hâlde neşredilerek bu konuda yapılacak çalışmalara katkı sunulmuştur.]]> <![CDATA[Mehmed Nezih Bey was a bureaucrat-poet, the son of Tayyâr-zâde Ahmed Atâ, who was part of the 19th-century Ottoman bureaucracy and literary circles. He was born in Istanbul in 1839-40, served in the Babıâli Translation Office, studied in Paris, and held the position of district governor in Plevne, Babadağı, and Köstence. He also served as a letter writer and governor in various centers, primarily in Kozan and Hakkâri, and passed away in 1908. Nezih Bey's independent divan has not survived to the present day, and his poems have not been published collectively. A review of periodicals from that era revealed that his poems were published sporadically in Ottoman-era newspapers and magazines. A total of 18 poems have been identified: three in Resimli Gazete (1891-1899), ten in Nilüfer Mecmuası, (1887-1891) two in Hazîne-i Evrâk, (1881-1886) one in İrtikâ Mecmuası, (1899-1904) and two in his father's work Târîh-i Atâ. This article, which demonstrates that Ottoman periodicals constitute a fundamental source for tracing the literary activities of late-period divan poets, introduces the identified poems by Mehmed Nezih and presents his existing poems for the benefit of the scholarly world. The ghazals included in the article have been transcribed into Latin letters, thus contributing to future studies on the subject by preparing the poems of this poet, who does not have an independent diwan and has not been studied, for publication for the first time in a collective form.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89514 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1245-1303]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/5 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hayâlî’nin “İstemez” Redifli Gazelinin Şerhi ve Eleştirel Söylem Analizi ]]> <![CDATA[A Commentary and Critical Discourse Analysis of Hayâlî’s Ghazal with the Redif ‘İstemez’]]> <![CDATA[Beyza ALPARSLAN KABA]]> <![CDATA[Klâsik Türk Şiiri, Hayâlî Bey, şerh, eleştirel söylem çözümlemesi]]> <![CDATA[Classical Turkish Poetry, Hayâlî Bey, commentary, critical discourse analysis, mentality.]]> <![CDATA[Disiplinler arası yöntemler edebî metinlerin farklı yönlerini aydınlatma hususunda önem arz eder. Klâsik Türk edebiyatı metinlerini anlama ve yorumlama çalışmalarında da çağdaş yaklaşımlardan metot bakımından istifade edilmektedir. İdeolojinin söylem düzenine nasıl yansıdığını ortaya koymaya çalışan eleştirel söylem analizi de edebî metinlerin çözümlenmesinde kullanılan bu yaklaşımlardan biridir. Söylem, kişi veya grupların hayata bakışlarını, çevreyi kendi çerçevelerinden algılayış biçimleriyle ilişkili ideolojilerini ortaya koyar ve zihin yapısına ait ipuçlarını barındırır. Belli bir metne dayalı söylem analizi de metni ortaya çıkaran arka plandaki zihniyete ulaşma açısından oldukça önemlidir. XVI. yüzyılda yaşayan Hayâlî Bey, henüz on dört yaşında şiir söylemeye başlamış ve Kanunî Sultân Süleymân’ın nedimleri arasına girerek şiir söyleme kabiliyetiyle büyük bir şair olduğunu kanıtlamıştır.  En önemli vasfının istiğna sahibi olduğu bilinen şairin bir Dîvân’ı vardır. Bu makalede Hayâlî Dîvânı’ndan örneklem olarak seçilen “istemez” redifli gazel önce Klâsik metin şerhi usulü ile şerh edilecek ardından gazel metni eleştirel söylem analizine tâbî tutulacaktır. Şiirin ardında saklanan zihniyeti çözümleyebilmek adına çalışma Van Dijk’in ortaya koymuş olduğu eleştirel söylem analizi inceleme yöntemlerinden “İçerik Olarak Yüceltme ve Karşıtlık”, “Tanım Düzeyi ve Ayrıntı Derecesi”, “Yerel Tutarlılık”, “Eş Anlamlılık ve Yeniden Anlatım” ve “Kanıtsallık ve Uslamlama” başlıklarıyla sürdürülecektir. Bunun yanında çalışmada eleştirel söylem çözümlemesi yöntemine sözcük bilim çözümlemesi de eşlik edecek ve çalışmanın yöntemi zenginleştirilecektir.  ]]> <![CDATA[Interdisciplinary methods are important in illuminating different aspects of literary texts. Contemporary approaches in terms of methodology are also utilized in the studies concerning the understanding and interpretation of Classical Turkish literature texts. Critical Discourse Analysis (CDA), which attempts to reveal how ideology is reflected in the discourse structure, is also one of the methods used in the analysis of literary texts. Discourse reveals the worldview of individuals or groups, their ideologies related to how they perceive the environment through their own frameworks, and contains clues about their mental structure. Discourse analysis based on a specific text is also quite important in reaching the mentality underlying the text. Hayâlî Bey, who lived in the 16th century, started reciting poetry at the age of fourteen and proved himself to be a great poet with his ability to compose verse, entering the circle of Kanûnî Sultan Süleymân companions. The poet, whose most important trait is known to be contentment/indifference has a Dîvân (Poetry Collection).In this article, the ghazal with the redif of "istemez" selected as a sample from the Hayâlî Dîvân, will first be annotated with the method of Classical text commentary, and then subjected to Critical Discourse Analysis. In order to analyze the mentality hidden behind the poem, the study will proceed with the following categories of Critical Discourse Analysis methods proposed by Van Dijk: "Exaltation and Contrast as Content," "Level of Definition and Degree of Detail," "Local Coherence," "Synonymy and Retelling," and "Evidentiality and Reasoning”. In addition, the critical discourse analysis method will be accompanied by lexicological analysis, thereby enriching the methodology of the study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89513 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1123-1192]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/6 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hicrî V. Yüzyıl Endülüs Nesrinde Kur’ân Merkezli Edebî Anlayış ]]> <![CDATA[The Qur’an-centered Literary Conception in Andalusian Prose of The V. Century AH]]> <![CDATA[Yeliz ÇİÇEK]]> <![CDATA[Arap Dili ve Edebiyatı, Endülüs, Kur’ân-ı Kerîm, Üslup, Kıssa.]]> <![CDATA[Arabic Language and Literature, al-Andalus, The Qur’an, Style, Qissa.]]> <![CDATA[Bu çalışma, Endülüs edebiyatında Kur'ân'nın kültürel, estetik ve edebî bir kaynak olarak nasıl konumlandırıldığını incelemeyi amaçlamaktadır. Kur'ân, Endülüs yazarlarının düşünsel, entelektüel ve edebî dünyasını şekillendiren temel metinlerden biri olarak, yalnızca dinî bir referrans olmanın ötesine geçmiş; edebî üretimi yönlendiren ve sanatsal anlatımı besleyen merkezi bir estetik model işlevi görmüştür. Endülüs edebiyatında kaleme alınan eserlerde Kur'ân'dan yapılan doğrudan veya dolaylı alıntılar, yazarların kutsal metinle kurdukları derin, bilinçli ve süreklilik arz eden ilişkiyi açık biçimde ortaya koymaktadır. Bu bağlamda Kurân âyetleri, yazarların ele aldıkları temalarla ilişkilendirilmiş; metnin dilsel incelikleri, üslup özellikleri ve anlatı yapıları edebî üretime yaratıcı biçimde uyarlanmıştır. Özellikle Kur'ân kıssaları, Endülüs edebiyatında estetik değer, anlam derinliği ve çağrışımsaş zenginlik sağlayarak sanatsal anlatım güçlendirien önemli bir ilham kaynağı olmuştur. Bunun yanı sıra Kur'ân'ın ritmik yapısı, Endülüs edebiyatının dilsel çeşitliliğine ve üslup zenginliğine kayda değer katkılar sağlamıştır. Çalışmada, seçilmiş metin örnekleri üzerinden Endülüs yazarlarının Kur'ân ile kurdukları ilişkinin edebî yaratıcılık, anlatım teknikleri ve sanatsal bakış açıları üzerindeki etkileri değerlendirilerek, İslami mirasın Endülüs edebiyatındaki dönüştürücü, besleyici ve kalıcı rolü bütüncül bir çerçevede tartışılmaktadır. Ayrıca çalışma, dsiplinlerarası bir yaklaşım benimseyerek, metinlerarası etkileşimleri görünür kılmayı, tarihsel bağlamı dikkate almayı, yöntemsel tutarlılığı korumayı, kuramsal tartışmaları desteklemeyi, kavramsal netliği artırmayı, örneklem temsil gücünü güçlendirmeyi, yorumların sınırlarını belirginleştirmeyi amaçalr ve sonuçların geçerliliğini temkinle tartışmayı önerir.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">This study aims to examine how the Qur’an is positioned as a cultural, aesthetic, and literary source in Andalusian literature. As one of the fundamental texts shaping the intellectual, philosophical, and literary world of Andalusian writers, the Qur’an transcended its function as a purely religious reference and assumed the role of a central aesthetic model that guided literary production and enriched artistic expression. Direct and indirect quotations from the Qur’an found in Andalusian literary works clearly demonstrate the deep, conscious, and sustained relationship that authors established with the sacred text. In this context, Qur’anic verses were associated with the themes addressed by the authors, while the text’s linguistic subtleties, stylistic features, and narrative structures were creatively adapted into literary production. Qur’anic narratives (qiṣaṣ), in particular, served as a significant source of inspiration by providing aesthetic value, semantic depth, and rich layers of connotation, thereby strengthening artistic expression in Andalusian literature. Furthermore, the rhythmic structure of the Qur’an contributed substantially to the linguistic diversity and stylistic richness of Andalusian literature. Through the analysis of selected textual examples, this study evaluates the effects of the relationship between Andalusian authors and the Qur’an on literary creativity, narrative techniques, and artistic perspectives within an interdisciplinary framework, thereby highlighting the transformative and enduring role of Islamic heritage in Andalusian literary culture.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89504 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[637-680]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/7 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Panaromik Bir Bakışla Türk Kısa Öykücülüğünün İkiyüz Yılı ]]> <![CDATA[A Panoramic View of Two Hundred Years of Turkish Short Story Writing ]]> <![CDATA[Ali BUDAK]]> <![CDATA[Hale Gülru GÜRKANLI KUTLU]]> <![CDATA[Modern Türk Edebiyatı, Türk Hikâyesi, Cumhuriyet Dönemi Edebiyatı, Edebiyatta Batılılaşma]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Turkish Short Story, Republican Era Literature, National Literature Period, Westernization in Literature]]> <![CDATA[İnsanın anlatma arzu ve ihtiyacını duymaya başlamasıyla ortaya çıktıkları düşünülürse, hikâye en eski edebi tür durumundadır. Modern kısa öykü ise, henüz XIX. yüzyılın ortalarında bağımsızlaşmaya başlamış çok yeni edebi bir türdür. Öyküler; destanlar, masallar, fıkralar, menkıbeler, halk hikâyeleri gibi geleneksel aktarımlardan, vak’aların anlatımında “inandırıcılık ve ikna edicilik” ölçütlerinin her zaman göz önünde bulundurulmalarıyla farklılaşmışlardır. Başka bir söyleyişle; modern öykülerde anlatılanlar ister yaşanmış ister kurgulanmış olsunlar muhakkak “duygusal gerçeklikler ve algılar” oluşturmalıdırlar. Türü dünya edebiyatında Gogol ve Poe’nun başlattıkları, Çehov ve Maupassant’ın geliştirdikleri görüşü yaygındır. Türk edebiyatında ise, Avrupai nitelikli ilk öyküleri Samipaşazâde Sezai ve Halid Ziya yazmışlardır. İşte, makale, Refik Halit ve Ömer Seyfettin’le Cumhuriyet’e uzanan modern Türk kısa öykücülüğünü ana çizgileriyle özetlemeyi amaçlamaktadır.]]> <![CDATA[The story can be regarded as the oldest literary genre, considering its roots in the arising of the human need and desire to narrate. The modern short story, by contrast, is a very recent development, beginning to take shape as an independent literary form in the mid nineteenth century. Unlike traditional narrative modes such as epics, folk tales, anecdotes, legends, or folk romances, modern short stories distinguish themselves by consistently foregrounding criteria of “plausibility and persuasiveness” in the presentation of events. In other words, whether grounded in lived experience or in fiction, modern short stories are expected to generate “emotional authenticity and perceptual reality.” In world literature, the emergence of the genre is commonly associated with Nikolai Gogol and Edgar Allan Poe, and its development with Anton Chekhov and Guy de Maupassant. In Turkish literature, the first short stories with a Western literary orientation were written by Samipaşazâde Sezai and Halid Ziya Uşaklıgil. This article aims to outline the main contours of modern Turkish short story writing by tracing its development from Refik Halit Karay and Ömer Seyfettin through to the Republican period.  ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89474 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[601-636]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/8 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ṭahṭāvī ve Naẓmü’l-Makṣūd fī ʿİlmi’ṣ-Ṣarf İsimli Manzum Eseri (Didaktik Bir İnceleme)]]> <![CDATA[Ṭaḥṭāwī And His Versified Work Entitled Naẓm al-Maqṣūd Fī ʿİlm al-Ṣarf (A Didactic Analysis)]]> <![CDATA[İbrahim AYDIN]]> <![CDATA[Arap dili ve belagati, Sarf, Naẓmü’l-makṣūd, Ṭahṭāvī, Didaktik.]]> <![CDATA[Arabic Language and Rhetoric, Morphology (Ṣarf), Naẓmü’l-maḳṣūd, al-Ṭahṭāvī, Didactic.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 12.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Bu çalışma, sarf ilminde yazarı bilinmeyen klasik eserlerin en önemlilerinden biri olan “el-Maksûd” üzerine, Mısırlı eğitimci ve yazar Aḥmet b. Abdurraḥim et-Ṭahṭ<span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 12.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">āv<span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 12.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">ī<span style="font-size: 11.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;"> <span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 12.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">tarafından kaleme alınan manzum eseri içerik ve didaktik (öğretici) özellikleri açısından incelemeyi amaçlamaktadır. “Naẓmü’l-Maḳṣūd fī’s-Ṣarf” adlı bu eser, XIX. yüzyılda didaktik manzumelerde yaygın olarak başvurulan recez vezninde kaleme alınmış; okuma ve ezberleme kolaylığı sayesinde geniş bir popülerlik kazanmıştır. Bu sebeple hem müellifin yaşadığı dönemde hem de sonraki dönemlerde eser üzerine çok sayıda şerh çalışması yapılmıştır. Buna rağmen, eser üzerine bugüne kadar herhangi bir akademik çalışma yapılmamıştır. Bu çalışmanın amacı; bu denli meşhur ve büyük ilgi görmüş manzum bir eseri hem içerik bakımından hem de rağbet görmesinde etkili olan didaktik yönleriyle ortaya koymaktır. Ayrıca sarf ilmine ilgi duyanların kolayca ezberleyebileceği ve öğrenebileceği manzum bir metni ilim dünyasına tanıtmayı amaçlamaktadır. Çalışmada, eserde yer alan 114 beytin tamamı içerik açısından incelenmiş; konularına göre tasnif edilerek ana ve alt başlıklar altında sunulmuştur. Bununla birlikte beyitler, konuların ele alınış biçimini değerlendirmek amacıyla ilgili başlıklar altında analiz edilmiştir. Sonuç olarak; eserdeki sarf konularının ölçülü ve kafiyeli bir şekilde ifade edilerek kolaylaştırıldığı, kalıcılığı sağlamak adına somut örneklerle desteklendiği; ayrıca konuların gereksiz ayrıntılardan uzak, öz ve anlaşılır bir üslupla sunulması ile kuralların belirli kalıplar hâlinde formüle edilmesinin eserin didaktik yönünü güçlendirdiği tespit edilmiştir. Bu bakımdan eser, klasik ve modern dönemde yaygın bir öğretim metni olarak kullanılan “el-Maksûd” aracılığıyla hem sarf ilmini öğrenmek isteyenler hem de manzumenin pedagojik değerinden yararlanmayı amaçlayanlar için önemli bir imkân sunmaktadır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">This study aims to examine, in terms of its content and didactic features, the versified work written by the Egyptian educator and author Aḥmad b. ʿAbd al-Raḥīm al-Ṭahṭāwī on al-Maqṣūd, one of the most important classical works in the science of morphology (ṣarf) whose authorship is unknown. This work, entitled Naẓm al-Maqṣūd fī al-Ṣarf, was composed in the rajaz metre, which was widely employed in didactic poetry in the nineteenth century, and gained broad popularity due to its ease of reading and memorization. For this reason, numerous commentaries were written on the work both during the author’s lifetime and in subsequent periods. Nevertheless, no academic study has been conducted on the work to date. The aim of this study is to present such a well-known and widely acclaimed versified work by examining it both in terms of its content and the didactic aspects that contributed to its popularity. <span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">In addition, the study aims to introduce to the scholarly community a versified text that can be easily memorized and learned by those interested in the science of morphology (ṣarf). In the study, all 114 couplets contained in the work were examined in terms of their content and classified according to their subjects, then presented under main and subheadings. Moreover, the couplets were analyzed under the relevant headings in order to evaluate the manner in which the topics were addressed. In conclusion, it was determined that the morphological (ṣarf) topics in the work were facilitated through their expression in a metrical and rhymed form and supported by concrete examples to ensure retention, and that the presentation of the subjects in a concise and clear style, free from unnecessary detail, together with the formulation of rules in specific patterns, strengthened the didactic aspect of the work. In this respect, the work offers an important opportunity for both those who wish to learn the science of morphology (ṣarf) through al-Maqṣūd, which has been widely used as a teaching text in both the classical and modern periods, and those who aim to benefit from the pedagogical value of verse.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89393 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[337-423]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/9 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Klasik Türk Şiirinde Estetik Bir Değer Olarak Şehir ve Şehrî Sevgili]]> <![CDATA[The City and the Şehrî Beloved as an Aesthetic Value of Classical Turkish Poetry]]> <![CDATA[Özgür KIYÇAK]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, şehir, estetik, imajı, üslup, sevgili]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, city, aesthetic, image, style, beloved]]> <![CDATA[Şehirlerde yaşama, kültür ve medeniyet hayatımızda oldukça köklü bir geçmişe sahiptir. Şehirler, sanatın tüm canlılığı ile neşv ü nema bulduğu mekânlar olarak karşımıza çıkar. Bu bağlamda Klasik Türk edebiyatı bir şehir edebiyatı olarak gelişim göstermiştir. Klasik Türk edebiyatını anlamlandırma çabası medeniyet hayatının geniş yelpazesi ve millî kimliğin özgün dünyası çerçevesinde olmalıdır. Abbasiler dönemindeki hızlı şehirleşme, şiiri çölden şehre taşımıştır. Osmanlı başkentleri, şehzade sancakları, tarihî ve kültürel bakımdan ayrıcalıklı bir konuma sahip kimi şehirler klasik Türk edebiyatının oldukça verimli olduğu mekânlardır. Şehir klasik Türk edebiyatının hayat bulduğu bir mekân olduğu gibi bu edebî gelenekte şehir kavramı İslam din ve tasavvufunun da tesiri ile estetik bir değer olarak görülmüştür. Şehrin estetik bir değer olarak görülmesi sonucu pek çok şehir şiiri kaleme alınmış; şehir ideal bir güzellik olarak müşebbehünbih olmuş; şehir kavramı çerçevesinde pek çok değer atasözü ve deyimlerle anlatılmış; tezkirelerde şehir biyografik bir değerin ötesine geçerek estetik bir eleştiri terimine dönüşmüştür. Klasik Türk şiiri hadarî (şehirli) ve uzrî (kırsal) sosyolojik bir zeminin izlerini taşır. Şehir ve sanat ilişkisine bağlı olarak klasik Türk şiirinde sevgili tipolojisi şehirlidir. Şehir bir yaşam alanı olmanın ötesinde sevgilinin pek çok özelliğinin belirleyicisi olmuştur. Şehirli sevgilinin nezaket, görgü gibi pek çok olumlu özelliğinin yanı sıra şehir yaşamının ona kazandırdığı vefasızlık, hercailik gibi birçok olumsuz özellik de bulunmaktadır. Bu çalışmada estetik bir değer olarak görülen şehir kavramının klasik Türk şiirindeki görünümü, şehir imajından şairlerin istifade şekilleri ve şehrin şehirli sevgiliye kazandırdığı olumlu ve olumsuz özellikler üzerinde odaklanılmıştır. “Şehir” ve “şehrî” kavramlarının yer aldığı şiir örneklerini estetik ve sosyolojik açıdan değerlendirilmiştir. Özellikle de “şehrî” adlandırmasının şehir estetiğinin atfedildiği bir kavram olduğu ve bu kavramın edebî eleştiri ve sevgili tipolojisi bakımından belirleyici bir işlev üstlendiği tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[Urban life, culture, and civilization have a deeply rooted history in our cultural heritage. Cities emerge as spaces in which art flourishes with full vitality. In this context, Classical Turkish literature developed as an urban literature. Any attempt to interpret Classical Turkish literature should be situated within the broad spectrum of civilizational life and the distinctive world of national identity. The rapid urbanization during the Abbasid period carried poetry from the desert to the city. Ottoman capitals, princely provinces (şehzade sancakları), and certain cities that held privileged historical and cultural positions constituted highly productive centers for Classical Turkish literature. While the city functioned as the space in which Classical Turkish literature came into being, within this literary tradition the concept of the city was also regarded as an aesthetic value under the influence of Islam and Sufism. As a result of perceiving the city as an aesthetic value, numerous city poems were composed; the city became a müşebbehünbih (object of comparison) representing ideal beauty; many values were expressed through proverbs and idioms framed around the concept of the city; and in biographical dictionaries (tezkire), the city transcended its biographical significance to become a term of aesthetic criticism. Classical Turkish poetry bears the traces of a sociological ground shaped by the dichotomy between the urban (hadarî) and the rural (uzrî). In connection with the relationship between city and art, the beloved typology in Classical Turkish poetry is predominantly urban. Beyond being merely a living space, the city became a determinant of many characteristics attributed to the beloved. Alongside positive qualities such as refinement and etiquette, the urban beloved is also associated with negative traits such as faithlessness and capriciousness, which are perceived as products of urban life. This study focuses on the manifestation of the city concept as an aesthetic value in Classical Turkish poetry, the ways in which poets made use of urban imagery, and the positive and negative attributes that the city conferred upon the urban beloved. Poetic examples containing the concepts of “city” (şehir) and “urban” (şehrî) are examined from aesthetic and sociological perspectives. In particular, it is determined that the designation şehrî is a concept to which urban aesthetics are ascribed, and that it performs a decisive function in terms of literary criticism and the typology of the beloved.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89354 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1305-1350]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/10 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Dilbilimsel Yapısalcılığın Lévi-Strauss’un Yapısal Antropolojisindeki Yansımaları]]> <![CDATA[Reflections of Linguistic Structuralism in Lévi-Strauss’s Structural Anthropology ]]> <![CDATA[Banu ALAN SÜMER]]> <![CDATA[Dilbilim, Yapısalcılık, Dilbilimsel Yapısalcılık, Yapısal Antropoloji, Kültür, Saussure, Lévi-Strauss.]]> <![CDATA[Linguistics, Structuralism, Linguistic Structuralism, Structural Anthropology, Culture, Saussure, Lévi-Strauss.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>Bu çalışma, dilbilimsel yapısalcılığın temel ilkelerinin Claude Lévi-Strauss’un yapısal antropoloji yaklaşımında nasıl yeniden yorumlandığını ve kültürel çözümlemeye nasıl aktarıldığını incelemektedir. Ferdinand de Saussure’ün dili kapalı, eşzamanlı ve ilişkisel bir göstergeler sistemi olarak ele alan kuramı, Lévi-Strauss’un antropoloji anlayışı için kurucu bir referans noktası oluşturmuştur. Saussure’ün anlamı tekil öğelerde değil, bu öğeler arasındaki farklılıklar ve karşıtlıklar üzerinden açıklayan yaklaşımı, Lévi-Strauss tarafından kültürel olguların çözümlenmesine uyarlanmıştır. Bu bağlamda kültür, tarihsel içeriklerin ya da rastlantısal geleneklerin toplamı olarak değil; akrabalık sistemleri, evlilik kuralları, mitoslar, ritüeller ve simgesel pratikler aracılığıyla işleyen bir anlamlar sistemi olarak ele alınmaktadır. Yapısalcı antropoloji, kültürel olguların görünen biçimlerinden çok, bu olguları mümkün kılan bilinçdışı yapıları ve ilişkisel düzenekleri açığa çıkarmayı hedefler. Lévi-Strauss, dilde olduğu gibi kültürde de anlamın ikili karşıtlıklar, ayrımlar ve değiş tokuş ilkeleri aracılığıyla üretildiğini savunur; bu karşıtlıklar, insan zihninin dünyayı düzenleme ve anlamlandırma biçimlerinin evrensel düzeyde işlediğine işaret eder. Çalışma, dilbilimsel yapısalcılığın antropolojiye basit bir yöntem aktarımı olmadığını; aksine insan düşüncesinin bilinçdışı ve evrensel işleyişine ilişkin güçlü bir kuramsal çerçeve sunduğunu ortaya koymaktadır. Bu yönüyle Lévi-Strauss’un yapısal antropolojisi, kültürü anlam üreten sistemli bir yapı olarak kavrayan temel bir model sunar. Bu çerçevede çalışma, yapısalcı düşüncenin kültür, anlam ve insan zihni arasındaki ilişkiyi açıklamadaki imkânlarını ve sınırlarını tartışmaya açarak, insan bilimleri açısından yöntemsel bir değerlendirme de sunmaktadır.]]> <![CDATA[This study examines how the fundamental principles of linguistic structuralism are reinterpreted within Claude Lévi-Strauss’s approach to structural anthropology and how they are transferred to cultural analysis. Ferdinand de Saussure’s theory, which conceives language as a closed, synchronic, and relational system of signs, constitutes a foundational point of reference for Lévi-Strauss’s anthropological framework. Saussure’s view that meaning arises not from isolated elements but from the differences and oppositions between them is adapted by Lévi-Strauss to the analysis of cultural phenomena. Within this perspective, culture is approached not as a collection of historical contents or contingent traditions, but as a system of meanings operating through kinship systems, marriage rules, myths, rituals, and symbolic practices. Structural anthropology aims to uncover the unconscious structures and relational mechanisms that make cultural phenomena possible, rather than focusing on their surface manifestations. Lévi-Strauss argues that, as in language, meaning in culture is produced through binary oppositions, distinctions, and principles of exchange, which point to shared cognitive structures through which human experience is organized. The study demonstrates that linguistic structuralism does not constitute a mere methodological transfer to anthropology; rather, it provides a powerful theoretical framework for understanding the unconscious and universal operations of human thought. In this respect, Lévi-Strauss’s structural anthropology offers a foundational model for conceptualizing culture as a systematic structure that produces meaning. Within this framework, the study also opens a methodological discussion on the possibilities and limitations of structuralist thought in explaining the relationship between culture, meaning, and the human mind within the human sciences.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89321 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[145-186]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/11 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nef‘î’nin Kasidelerinde Âğâz-ı Duâ Yöntem ve Teknikleri]]> <![CDATA[The Methods and Techniques of Introducing Prayer Section (Âgâz-ı Duâ) İn Nef‘i’s Qasidas]]> <![CDATA[Sait YILTER]]> <![CDATA[Ömer Faruk GÜLER]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, kaside, şair, Nef‘ȋ, âğâz-ı duâ.]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, qaside, poet, Nef’i, ıntroducing prayer section (âgâz-ı duâ). ]]> <![CDATA[Klasik Türk şiiri; redif, kafiye, aruz, söz sanatları ve mazmunlar itibariyle kusursuz işleyen bir makineye benzer. Şairler; başta gazel olmak üzere farklı nazım şekilleriyle hünerlerini sergilemişler ve mükemmel eserler oluşturmaya çalışmışlardır. Kimi şairler belli bir nazım şekli veya türünde öne çıkmış, o alanda akla ilk gelenlerden olmuştur. Kasidede dikkat çeken isim ise Nef‘î’dir. Bazı kasidelerine doğrudan fahriyeyle başlaması, onun bu nazım şeklinde orijinallik yakalama gayretini gösterir. Bu çalışmada Nef‘î’nin, kasidelerinde dua bölümlerine geçişlerde kullandığı yöntem, teknik ve ifadeler araştırma konusu edilmiştir. Kasidelerin “âgâz-ı duâ” bölümlerinde kullanılan tekniklere bakıldığında şairin ince bir işçilik yaptığı rahatlıkla görülebilir. Şair, dua bölümüne geçeceğini çeşitli gerekçeler sunarak okuyucuya bildirmiştir. Merhun beyitler olan âgâz-ı duâ beyitlerinde şair; kafiye bulmanın zorlaşması, kasidelerde dua bölümü bulunma kuralı, sözün fazla uzayıp tükenmesi, sözün önemini yitirmesi ve kelamın nihayete ermesi gibi sebeplerle dua bölümlerine geçiş yapmıştır. Ayrıca şair, bu beyitlerde kendisine “duaya başla”, “dua zamanı geldi” ve “sözü duayla bitir” gibi telkinlerde bulunmuştur. Âgâz-ı dua beyitlerinde şairin duanın şekli ve niteliklerine değindiği de tespit edilmiştir. Çalışmada Nef‘î’nin tıpkı girizgâh gibi dua bölümüne geçişlerde de bu geçişi haber veren merhun beyitler kaleme aldığına ve bunu sistemleştirdiğine dikkat çekilmiştir. Şairin âgâz-ı duâ beyitlerinde kullandığı teknik, yöntem ve ifadeler sınıflandırılarak örnek beyitlerle incelenmiştir.]]> <![CDATA[Classical Turkish poetry can be likened to a flawlessly functioning machine in terms of its use of redif, rhyme, aruz, verbal arts, and mazmun. Poets have demonstrated their skills and strived to create perfect works through various forms, primarily the ghazal, as well as the mesnevi, qasida, rubai, kıta, and musammat. Some poets have excelled in a particular verse form or genre, becoming the first names that come to mind in that field. The name that stands out in the context of the qasida is Nef‘î. Nef‘î's mastery of the qasida is generally acknowledged. The fact that he begins some of his qasidas directly with a fahriye, contrary to tradition, demonstrates his endeavour to achieve originality in this verse form. Nef'î paid great attention to each section of his qasides in terms of expression and technique, spreading his unique style throughout the entire poem. This study examines the methods, techniques, and expressions Nef'î used in his qasides when transitioning to the prayer sections. Looking at the techniques used in the ağâz-ı duâ sections of the qasides, the poet’s fine craftsmanship becomes evident. All of Nef'î’s qasides contain a concluding section of supplication. The poet informs the reader that he is about to move on to the prayer section, giving various reasons for doing so. In the introductory verses of the prayer section, which are merhun couplets, the poet transitions to the prayer sections, citing reasons such as the difficulty of finding suitable rhymes, the conventional requirement of prayer in the qasida tradition, the exhaustion of expression, the loss of verbal impact, and the sense of closure. Furthermore, in these verses, the poet also urges himself with suggestions such as ‘begin the prayer,’ ‘it is time for prayer,’ and ‘end the speech with prayer.’ It has also been noted that in the opening verses of the prayer, the poet touches upon the form and qualities of prayer. According to the poet, one should raise their hands while praying, and prayer should be performed sincerely, free from any pretence. Furthermore, prayer should be a source of joy and should be accepted. Additionally, the poet has noted that Nef‘î wrote verses announcing this transition in the same way as in the introduction, and that he systematised this. In this study, the techniques, methods, and expressions used by the poet in his âgâz-ı duâ verses have been classified and examined with example verses. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89283 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[2025-2070]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/12 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Adıyaman/Kahta İlçesinde Kan Davası ve Ağıt Geleneği Bağlamında Bir İnceleme: Yasin Ağa Ağıdı]]> <![CDATA[An Examination in the Context of Blood Feud and the Lament Tradition in Adıyaman/Kahta District: The Lament of Yasin Aga]]> <![CDATA[Emirhan GÜLER]]> <![CDATA[Ağıt, Yasin Ağa Ağıdı, Adıyaman, Kâhta, Kan Davası.]]> <![CDATA[Lament, Yasin Ağa Lament, Adıyaman, Kahta, Blood Feud.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>Bu araştırma, Adıyaman ili Kâhta ilçesinde uzun yıllardır sözlü kültür içerisinde yaşatılan Yasin Ağa Ağıdını oluşum süreci, metin özellikleri ve ezgisel yapısı bağlamında incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada, ağıdın ortaya çıkmasına zemin hazırlayan çok taraflı ve kuşaklar arası aktarılan bir kan davası süreci ele alınmış; söz konusu olayın toplumsal hafıza üzerindeki etkileri ağıt geleneği üzerinden değerlendirilmiştir. Nitel araştırma yaklaşımı çerçevesinde durum çalışması deseni benimsenmiş; veriler, ağıdın hikâyesini bilen tek bir kaynak kişiyle gerçekleştirilen derinlemesine görüşme ve doküman incelemesi yoluyla toplanmıştır. Elde edilen bulgular, Yasin Ağa Ağıdının bireysel bir yas anlatısının ötesinde, kan davası olgusunun yarattığı toplumsal travmayı, kolektif hafızayı ve kültürel değerleri yansıtan sözlü bir anlatı niteliği taşıdığını ortaya koymaktadır. Metin ve içerik analizi sonucunda ağıtta aidiyet, intikam, yarım kalmışlık ve aldanma temalarının öne çıktığı; “kara yazma”, “kalem” ve “okul” gibi imgelerin özellikle genç ölümleri ve yarıda kalan yaşamlar üzerinden simgesel bir anlatım oluşturduğu tespit edilmiştir. Müzikal açıdan değerlendirildiğinde ise ağıdın ezgisel yapısının Hicaz makam dizisi çerçevesinde şekillendiği, la (dügâh) perdesinde karar verdiği ve Adıyaman yöresi ağıt geleneğiyle uyumlu bir seyir özelliği sergilediği belirlenmiştir. Bu yönüyle Yasin Ağa Ağıdı, Kâhta yöresinde ağıt geleneğinin hem toplumsal hem de müzikal sürekliliğini yansıtan önemli bir kültürel örnek olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışma, Adıyaman Üniversitesi Sosyal ve Beşerî Bilimler Etik Kurulu’nun 23/12/2025 tarihli ve 280 sayılı kararı doğrultusunda gerçekleştirilmiştir.]]> <![CDATA[This study aims to examine the Yasin Ağa Lament, which has been transmitted within the oral culture of the Kahta district of Adıyaman for many years, in terms of its formation process, textual characteristics, and melodic structure. The study addresses the multi-sided and intergenerational blood feud that laid the groundwork for the emergence of the lament and evaluates the effects of this event on social memory through the tradition of lamentation. Within the framework of a qualitative research approach, a case study design was adopted; the data were collected through in-depth interviews with a single source person who is familiar with the story of the lament, along with document analysis. The findings reveal that the Yasin Ağa Lament goes beyond an individual expression of mourning and constitutes an oral narrative reflecting the social trauma, collective memory, and cultural values produced by the phenomenon of blood feud. As a result of the textual and content analysis, themes such as belonging, revenge, incompleteness, and deception were found to be prominent; symbols such as the “black headscarf,” “pen,” and “school” were identified as forming a symbolic narrative, particularly through young deaths and interrupted lives. From a musical perspective, the melodic structure of the lament is shaped within the framework of the Hicaz maqam, concludes on the pitch la (dügâh), and displays a melodic progression compatible with the lament tradition of the Adıyaman region. In this respect, the Yasin Ağa Lament is considered a significant cultural example reflecting both the social and musical continuity of the lament tradition in the Kahta region. This study was conducted in accordance with the approval of the Adıyaman University Social and Humanities Sciences Ethics Committee dated 23/12/2025 and numbered 280.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89271 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1089-1121]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/13 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Faruk Nafiz Çamlıbel’in “San’at” Adlı Şiirinin Derin Yapı ve Yüzey Yapı Açısından Çözümlenmesi]]> <![CDATA[An Analysis of Faruk Nafiz Çamlıbel’s Poem “San’at” in Terms of Deep Structure and Surface Structure]]> <![CDATA[İbrahim DOYUMĞAÇ]]> <![CDATA[Tahsin YAPRAK]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, derin yapı, yüzey yapı, şiir çözümleme, “San’at” şiiri.]]> <![CDATA[New Turkish literature, deep structure, surface structure, poem analysis, the poem “San’at”.]]> <![CDATA[Bu çalışmanın amacı, Faruk Nafiz Çamlıbel’in San’at adlı şiirini derin yapı ve yüzey yapı bağlamında incelemektir. Nitel araştırma yöntemine dayanan çalışmada, şiirin yüzey yapısında yer alan biçimsel, sözdizimsel ve imgesel unsurlarla, derin yapıda yer alan anlam bileşenlerinin nasıl bütünleştiği çözümlenmiştir. Şiirde geçen “bahçe, diyar, mozaik, mabet, sülüs, çini, orkestra, nefes, beyaz kelebek, zeybek” gibi somut göstergelerin, yüzey yapıda estetik bir betimleme sunmakla birlikte derin yapıda kültürel aidiyet, değer algısı ve bakışın meşruiyeti etrafında şekillenen bir anlam alanı oluşturduğu tespit edilmiştir. Bu bağlamda, söz konusu göstergelerin yalnızca imgeler düzeyinde değil, aynı zamanda kültürel kodlar ve sembolik anlamlar aracılığıyla da çoklu bir yapı sunduğu görülmektedir. Özellikle “sen-biz” karşıtlığı üzerinden kurulan söylemin, estetik tercihler aracılığıyla kültürel bir konumlanmayı somutlaştırdığı anlaşılmıştır. Ayrıca çalışmada şiirde örtük anlam taşıyan dizelerin yüzey yapıda farklı cümlelerle yeniden ifade edilmesinin, derin yapıdaki anlamın korunarak söylem tonu ve vurguyu çeşitlendirdiği gösterilmiştir. Bu durum, şiirde anlamın tek bir sözdizimsel kalıba indirgenemeyeceğini; derin yapının anlamı sabitleyen, yüzey yapının ise bu anlamı farklı biçimlerde görünür kılan bir işlev üstlendiğini ortaya koymaktadır. Elde edilen bulgular, derin yapı ve yüzey yapı çözümlemesinin, şiir gibi örtük anlama sahip metinlerin daha tutarlı ve kapsayıcı biçimde anlaşılmasını sağladığını göstermektedir. Bu yönüyle bu çalışma, derin yapı ve yüzey yapı temelli araştırmaların, şiir çözümlemelerinde olduğu kadar okuma-anlama süreçlerinde de uygulanabilir ve işlevsel bir çerçeve sunduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca dilbilimsel çözümleme yaklaşımlarının edebî metinlerin yorumlanmasında kuramsal derinliği artırarak disiplinlerarası çalışmalara katkı sağlayabileceğini de göstermektedir.]]> <![CDATA[The purpose of this study is to examine Faruk Nafiz Çamlıbel’s poem San’at in the context of its deep and surface structures. Based on qualitative research methods, the study analyses how the formal, syntactic and imagery elements present in the poem’s surface structure integrate with the semantic components found in its deep structure. It has been established that concrete signifiers such as “garden, land, mosaic, sanctuary, sülüs, ceramic, orchestra, breath, white butterfly, zeybek” found in the poem, whilst offering an aesthetic description in the surface structure, also form a semantic field shaped around cultural belonging, perceptions of value and the legitimacy of perspective within the deep structure. In this context, it is evident that these signifiers offer a multi-layered structure not only at the level of imagery but also through cultural codes and symbolic meanings. In particular, it has been understood that the discourse constructed through the “you-us” dichotomy concretises a cultural positioning via aesthetic preferences. Furthermore, the study demonstrates that the rephrasing of lines carrying implicit meaning in poetry using different sentences at the surface level diversifies the tone and emphasis of the discourse whilst preserving the meaning in the deep structure. This reveals that meaning in poetry cannot be reduced to a single syntactic pattern; the deep structure serves to anchor the meaning, whilst the surface structure functions to make this meaning visible in various forms. The findings indicate that the analysis of deep and surface structures facilitates a more consistent and comprehensive understanding of texts with implicit meaning, such as poetry. In this respect, this study demonstrates that research based on deep and surface structures offers a practical and functional framework applicable not only to poetic analysis but also to reading and comprehension processes. Furthermore, it demonstrates that linguistic analytical approaches can enhance the theoretical depth of literary text interpretation and thereby contribute to interdisciplinary research.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89263 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[929-984]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/14 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Edebî Bir İmkân Olarak Kahve Falı]]> <![CDATA[Coffee Fortune-Telling as a Literary Possibility]]> <![CDATA[Yahya AYDIN]]> <![CDATA[Aleyna Gökçen SEVEN]]> <![CDATA[Kahve, kahve falı, Tanpınar, Tarık Buğra, anlatı, olay örgüsü]]> <![CDATA[Coffe, coffe-grounds reading, Tanpınar, Tarık Buğra, narrative, plot. ]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Sanat ve hayat etkileşimi, söz konusu iki fenomen arasındaki gerilime işaret ettiği kadar beslenme kaynaklarına da gönderme yapar. Kimi zaman ilki, diğeri için zengin bir malzeme alanı sunarken bazen de ikincisi, öteki için benzer bir işlevi yüklenir. Kimilerince sanat, hayatın önünden giderek ona özgün örnekler verirken bazılarına göre de takip ve taklit edilen yaşamın ve insanın kendisidir. Sanatçılar, gündelik hayatın akışı içinde, sahip oldukları görme ve kavrama kabiliyetleri ile son derece sıradan konuları estetik bir biçime sokup ona sanatsal, yazınsal bir nitelik kazandırırlar. Bu yönüyle yaşam da insan da zenginleşmiş olur. Kökeninde dinsel ve profan birtakım düşünce, arzu ve anlayışların rol oynadığı fal ya da onun bir türü olarak kahve falı, söz konusu niteliklere sahip bir gerçekliktir. Geniş kültürü ve engin mitoloji bilgisiyle Ahmet Hamdi Tanpınar, “Fal” adlı öyküsünde anlatının, anlatma ediminin bir metaforu olarak kahve falını kurgunun asal unsuru kılmıştır. Entelektüel bakımdan falcıdan daha donanımlı olan anlatıcının, fal ve falcı karşısındaki ikircikli tutumundan kaynaklanan ironinin anlatıyı baştan sona katettiği görülmüştür. Falcı ve anlattığı hikâye, onun için anlatısal meseleleri tetkik ve tartışma imkânı sunarken “şiirsel inancı” da sorgulamaya vesile olmuştur. Nihayetinde anlatıcı, fal baktıran arkadaşının da etkisiyle aslında insanı ve yaşamı anlatan falcının, öyküsüne inanmıştır. Ancak gerekçelendirmenin zayıflığı, gerçeklik etkisini zedelemiştir. Tarık Buğra’nın “Fal” öyküsü ise kendisinin “keşif” dediği türden bir edebî buluşu örnekler. Hicranla sonuçlanan bir sevdanın sonucunda düşülen melankoli; aradan sekiz sene geçtikten sonra derin düşünmeye, iç monoloğa, itirafa, ders çıkarmaya ve hesaplaşmaya medar olan bir kahve falı aracılığı ile aşılmıştır. Başlangıçtaki toy Fatihli gencin, biten aşkın sonunda sonucu içine düştüğü dilsizlik, boşluk, anlam yoksunluğu yani fabula ayrılığın üzerinden zaman geçtikten sonra daha deneyimli olan benliği, diğer kişiliği tarafından shuzete dönüştürülmüştür. Bu sayede olgunlaşmış olan konuşucu-ben ile deneyimsiz dinleyici-ben arasındaki bölünme, öykünün sonunda ortadan kalkmış, melankoli aşılmıştır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">The interaction between art and life refers not only to the tension between these two phenomena but also to their sourves of mutual nourishment. At times, life serves as a rich reservoir of material for art, while at other times art assumes a similar function for life. For some, art leads life by offering original models, for others, it merely follows and imitates life and human experience. Artists, through their abilities to see and represent, transform highly ordinary subjects encountered in everyday life into aesthetic forms, thereby endowing them With artistic and literary qualities. In this sense, both life and the human subject become enriched. Fortune-telling-or coffee fortune-telling as one of its forms-whose roots lie in a combination of religious and profane beliefs, desires and conceptions, constitutes such a reality. Drawing on his broad cultural background and profound knowledge of mythology. Ahmet Hamdi Tanpınar, in his story “Fal”, constructs coffee fortune-telling as a fundamental element of fiction and as a metaphor for narrative and the act of narration itself. Throughout the story, the narrator’s ambivalent attitude toward fortune-telling and the fortune-teller –despite his intellectual superiority- permeates the narrative. While the fortune-teller and the story she tells provide the narrator With an opportunity to examine and discuss narrative issuse, they also promt him to question “poetic belief”. Ultimately, under the influence of his friend who has fortune told, tje narrator comes to believe in the fortune-teller, who in fact narrates human beings and life itself. However, the weakmess of this justification undermines the effect of reality. Tarık Buğra’s story “Fal”, on the other hand, exemplifies a literary invention of the kind he describes as a “discovety”. The melancholy resulting from a love affair that ends in heartbreak is overcome through a coffe fortune-telling that, after the passage of eight years, becomes a means for deep reflection, interior monologue, confession, self-examination and reckoning. The speechlessness, emptiness and loss of meaning –the fabula- into which the initially naive young man from Fatih falls after the end of the Relationship are transformed into syuzhet by his more experienced self after the passage of time. In this way, the division between the mature speaking-self and the inexperienced listening-self is ultimately resolved at the end of the story. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89250 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[425-478]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/15 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sabahattin Ali Şiirlerinde Tanrı İmgesi]]> <![CDATA[The Image of God in Sabahattin Ali’s Poetry]]> <![CDATA[Mehmet ŞAHİN]]> <![CDATA[Türk-İslam Edebiyatı, Türk Şiiri, Sabahattin Ali, Tanrı İmgesi, Metafizik.]]> <![CDATA[Turkish-Islamic Literature, Turkish Poetry, Sabahattin Ali, Image of God, Metaphysics.]]> <![CDATA[Bu makale, Sabahattin Ali’nin şiirlerinde Tanrı imgesinin hangi söylemsel bağlamlarda belirdiğini ve bu imgenin, şairin bireysel deneyimleriyle toplumsal ve tarihsel koşullar arasındaki gerilim içinde nasıl dönüştüğünü incelemektedir. Çalışmada, Ali’nin öğretmenlik yılları, Almanya deneyimi, memuriyet baskısı ile yargılanma ve hapis süreçleri gibi biyografik kırılma noktalarının, şiirsel tonun değişimi üzerinden Tanrı tasavvurunu nasıl etkilediği ele alınmaktadır. Giriş bölümünde yazarın edebî serüveni; öykü, roman ve şiir hattı üzerinden özetlenmekte, ardından şiir dünyası gelenek ve modernlik ilişkisi, halk söyleyişi, içe dönük ben sesi ve tabiat imgeleri bağlamında açıklanmaktadır. Yöntem olarak çalışma, nitel ve metin merkezli bir yaklaşımla seçili şiirlerin yakın okuma tekniğiyle çözümlenmesine dayanır. Bu kapsamda Tanrı’ya ilişkin söyleyişler bağlamlarına göre sınıflandırılmakta, tekrar eden duygu tonları ve ana kavram ağları haritalanmakta, şiirlerdeki dua, sitem, hesaplaşma, susuş, kabulleniş gibi hitap kipleri söylem düzeyinde değerlendirilmektedir. İnceleme, şiirleri tek tek ele alarak Tanrı imgesinin işlevini üç ana eksende toplar. Birinci eksende, Nedâmet ve Du’â gibi metinlerde Tanrı, pişmanlık ve sığınma merkezidir. İkinci eksende, Hapishane Şarkısı V ve İstek’te Tanrı, dayanma eşiğinde öfkenin yöneldiği muhatap ve gerilimi boşaltan bir adres hâline gelir. Kimi yerde sağır gökler imgesiyle iletişimsizlik hissi belirginleşir. Üçüncü eksende ise Kara Yazı ve Rüzgâr’da Tanrı imgesi, kader, yazgı ve doğa üzerinden dolaylı biçimde kurulur. Sabahattin Ali’de Tanrı imgesinin tek çizgili bir iman ve inkâr düzlemine sığmadığını, sığınaktan hesap sorulan otoriteye, oradan özgürlük arzusuyla çatışan bir hüküm fikrine ve nihayet doğanın içinde beliren seküler ve kutsal bir ufka doğru dönüşen çoğul bir poetik düzenek olduğunu ileri sürer.]]> <![CDATA[This article examines the discursive contexts in which the image of God appears in Sabahattin Ali’s poetry and how this image is transformed within the tension between the poet’s individual experiences and broader social and historical conditions. It discusses how biographical turning points—such as Ali’s years as a teacher, his experience in Germany, the pressures of bureaucratic life, and the processes of trial and imprisonment—shape his conception of God through shifts in poetic tone. The introduction summarizes the author’s literary trajectory across the lines of short story, novel, and poetry, and then explains his poetic world in relation to tradition and modernity, folk diction, an inward first-person voice, and nature imagery. Methodologically, the study adopts a qualitative, text-centered approach and relies on close readings of selected poems. Expressions related to God are classified according to context; recurring emotional registers and key conceptual networks are mapped; and modes of address such as supplication, reproach, confrontation, silence, and acceptance are evaluated at the level of discourse. By analyzing the poems individually, the study groups the functions of the image of God under three main axes. In the first, in texts such as Nedâmet and Du’â, God stands at the center of repentance and refuge. In the second, in Hapishane Şarkısı V and İstek, God becomes the addressee toward whom anger is directed at the threshold of endurance, serving as an outlet that releases tension; in places, the image of “deaf heavens” intensifies the feeling of failed communication. In the third axis, in Kara Yazı and Rüzgâr, the image of God is constructed indirectly through fate, destiny, and nature. The article argues that in Sabahattin Ali the image of God cannot be reduced to a linear plane of faith versus disbelief; rather, it functions as a plural poetic mechanism that moves from a shelter to an authority held to account, then to an idea of decree that conflicts with the desire for freedom, and finally to a secular yet sacred horizon emerging within nature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89216 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1567-1608]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/16 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Adaleti Getiren Hayaletler: İskoç Baladlarında Kadın ve Hesaplaşma]]> <![CDATA[Ghosts Who Bring Justice: Gendered Reckoning in Scottish Ballads]]> <![CDATA[Ayşegül DEMİR]]> <![CDATA[İskoç Baladları; Hayaletler ve Doğaüstü; Toplumsal Cinsiyet ve Adalet; Kültürel Materyalizm; Feminist Eleştiri ]]> <![CDATA[Scottish Ballads; Ghosts and the Supernatural; Gender and Justice; Cultural Materialism; Feminist Criticism ]]> <![CDATA[Bu makale, kurumsal adaletin başarısızlığını bir başlangıç noktası olarak kullanarak, İskoç baladlarındaki hayalet motifini, her zaman kurtuluş veya çözüm sağlamayan bir ahlaki hesaplaşma yeri olarak analiz etmektedir. Çalışma, Greig-Duncan koleksiyonundaki “William ve Margaret” ve “Zalim Anne” adlı eserleri öne çıkararak, hayaletlerin geri dönüşlerinin, tutarlı bir doğaüstü adalet paradigması yerine, önemli ölçüde eşitsiz etik mantıklar aracılığıyla işlediğini savunmaktadır. Her iki balad da doğaüstü unsurları kullanarak cinsiyete dayalı suçlarla yüzleşir, ancak bunu oldukça farklı şekillerde yapar ve bu da onların politik bağlamlarına ışık tutar. “William ve Margaret”teki kadın hayalet, ölümünden sonra, hayattayken onu sessiz tutan ataerkil ve romantik anlatıya karşı çıkan bir karşı-oyuncu. Margaret'in dönüşü, yerleşik ahlaki düzende kısa süreli bir bölünmeye yol açar ve bu da ihaneti bireyin öznel deneyiminden kamuya açık bir etik iddiaya yükseltir. Öte yandan, “The Cruel Mother” çok daha nüanslı bir hesaplaşma sahnelemektedir: Ölen çocukların hayaletleri, ataerkil normlara meydan okumak yerine, içselleştirilmiş bir utanç ve intikam sistemini pekiştirmeye hizmet eder. Bu durumda, doğaüstü unsurlar bir direniş aracı olmaktan çok, yargılama yükünü devletten kadın öznenin zihnine kaydıran ideolojik bir disiplin aracıdır. Makale, kültürel materyalizm ve feminist teori, özellikle Judith Butler'ın performativite kavramından yola çıkarak, hayalet konuşma ve sessizliği, egemen normları sorgulayan ve aynı zamanda pekiştiren cinsiyetçi eylemler olarak yorumlamaktadır. Bu baladlar, kadınların seslerinin, var olan adaletsizliği düzeltmek yerine, yalnızca hayalet biçiminde duyulabileceğini göstermektedir. Makale, İskoç baladlarının hayaletleri ahlaki uyumu sağlamak için kullanmak yerine, cinsiyete dayalı adalet sistemlerinin sınırlamalarını, tutarsızlıklarını ve dışlamalarını vurgulamak için kullandığını savunmaktadır. ]]> <![CDATA[Using the failure of institutional justice as a point of departure, this paper analyses the ghost motif in Scottish ballads as a place of moral reckoning that does not always provide liberation or resolution. The study emphasises the Greig-Duncan collection's "William and Margaret" and "The Cruel Mother" to support its claim that, instead of a cohesive paradigm of supernatural justice, ghostly returns operate through significantly unequal ethical logics. Both ballads confront gendered offences by utilising the supernatural, but they do it in quite different ways, which shed light on their political contexts. The female ghost in "William and Margaret" is a counter-performer who, after death, speaks out against the patriarchal and romantic narrative that kept her silent during her lifetime. There is a brief schism in the established moral order as a result of Margaret's return, which elevates betrayal from an individual's subjective experience to a public ethical assertion. On the other hand, "The Cruel Mother" stages a far more nuanced reckoning: rather than challenging patriarchal norms, the spectres of the dead children serve to reinforce an internalised system of shame and retribution. In this case, the supernatural is more of an ideological disciplinarian tool that shifts the burden of judgement away from the state and onto the female subject's mind, rather than a tool of resistance. The paper interprets spectral speech and silence as gendered acts that simultaneously question and reinforce dominant norms, drawing on Cultural Materialism and feminist theory, especially Judith Butler's idea of performativity. These ballads show how women's voices can only be heard in spectral forms, rather than correcting the unfairness that exists. Rather than using ghosts to bring about moral harmony, the article argues that Scottish ballads use them to highlight the limitations, inconsistencies, and exclusions of justice systems that are based on gender. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89214 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[729-764]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/17 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Geç Devir Çağatay Türkçesiyle Yazılan Seyyid Âfâk Hoca ve Tezkiresi Adlı Eserde ]]> <![CDATA[The Conjunctional Particle mu in The Work Titled “Seyyid Âfâk Hoca ve Tezkiresi” Written in Late Chagatai Turkish]]> <![CDATA[Ümit EKER]]> <![CDATA[Türk Dili, Çağatay Türkçesi, Bağlama ve Kuvvetlendirme Edatı, Bağlaç, mu Bağlama Edatı, Seyyid Âfâk Hoca Tezkiresi.]]> <![CDATA[Turkish Language, Chagatai Turkish, Conjunction and Emphatic Particle, Conjunction, mu Conjunction, Seyyid Âfâk Hoca ve Tezkiresi.]]> <![CDATA[Köktürk, Eski Uygur, Karahanlı, Harezm ve Kıpçak Türkçesi dönemlerinde sık bir kullanıma sahip olan y(ė)me edatı araştırmacılar tarafından kuvvetlendirme edatları içinde ele alınmış ve edata yine, ve, tekrar, hem, yeniden, ayrıca, aynı şekilde anlamları verilmiştir. Eski Uygur Türkçesi dönemi sonlarından itibaren metinlerde y(ė)me edatından gelişen ya da onun bir varyantı olduğu düşünülen mA edatının da görülmeye başlaması dikkate değer bir durum arz etmektedir. mA edatı Eski Uygur, Karahanlı ve Harezm Türkçelerinde sık bir kullanıma sahiptir ve dA, ve bağlama ve kuvvetlendirme edatlarının işlevindedir. Edatın ayrıca Eski Uygur Türkçesi Dönemi metinlerinde ançama “o kadar”, nėmen “nasıl”, nėgükeme “bir şeye karşı” kelimeleri içinde de yer aldığı görülür. Ancak bu kelimelerde edat kalıplaşmış durumdadır ve bağlama ve kuvvetlendirme işlevini ayırt etmek mümkün görünmemektedir. mA edatının Çağatay Türkçesinde kullanıldığına ilişkin şimdiye kadar herhangi bir bulguya rastlanmamıştır. Bilindiği üzere, Çağatay Türkçesinde dA bağlama ve kuvvetlendirme edatı Farsça hem; ve bağlama edatı işlevi ise Arapça ve edatıyla karşılanmaktadır. Bu durum bu çalışmada ele alınan Seyyid Âfâk Hoca ve Tezkiresi’nde de genellikle bu şekildedir; ancak bunun yanı sıra metinde ve ve de işlevleri, mu ve mu hem biçimleriyle de teşkil edilmiştir. mA edatının Seyyid Âfâk Hoca ve Tezkiresi’nde mu şeklinde yuvarlak ünlülü olarak kullanıldığı ve dA, ve edatlarının işlevinde olduğu görülmektedir. Ekteki yuvarlaklaşmanın “m” dudak ünsüzü etkisiyle gerçekleştiği düşünülmektedir. Ayrıca edatın incelenen metinde bağlamanın yanı sıra kuvvetlendirme işlevinde de kullanıldığı açıktır. Bu çalışmada Seyyid Âfâk Hoca ve Tezkiresi’ndeki mu bağlama ve kuvvetlendirme edatı ele alınacak ve bunların şekli ve mahiyeti ortaya konulmaya çalışılacaktır. ]]> <![CDATA[The particle y(ė)me, which was frequently used in the Old Turkic, Old Uyghur, Karahanid, Khwarezmian, and Kipchak Turkish periods, has been classified by researchers as a strengthening particle and given meanings such as again, and, once more, both, once more, additionally, in the same way. It is noteworthy that the particle mA, which developed from the y(ė)me particle or is considered to be a variant of it, began to appear in texts from the late Old Uyghur period onwards. The mA particle is frequently used in Old Uyghur, Karahanid, and Khwarezmian Turkish and functions as the conjunction and intensification particles dA and ve. The preposition is also found in Old Uyghur texts in the words ançama “that much,” nėmen “how,” and nėgükeme “against something.” However, in these words, the preposition is fossilized, and it is not possible to distinguish its connecting and intensification function. No evidence has been found so far that the preposition mA was used in Chagatai Turkish. As is known, in Chagatai Turkish, the conjunction and intensification dA is replaced by the Persian hem, and the conjunction ve is replaced by the Arabic ve. This is generally the case in the Seyyid Âfâk Hoca ve Tezkiresi examined in this study; however, in addition to this, the functions of ve and de are also formed with the forms mu and mu hem in the text. It is seen that the preposition mA is used with a rounded vowel as mu in the Seyyid Âfâk Hoca ve Tezkiresi, and that it has the function of the prepositions dA and ve. It is thought that the rounding in the appendix is due to the effect of the “m” labial consonant. Furthermore, it is clear that the particle is used in the examined text not only for connection but also for intensification. In this study, the conjunction and intensification mu in the Seyyid Âfâk Hoca Tezkire will be examined, and its form and nature will be revealed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89188 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[985-1036]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/18 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İncir Kuşları ve Sevdalinka Romanlarında Medeniyet Çatışması]]> <![CDATA[Civilisational Conflict in the Novels Incir Kuşları and Sevdalinka]]> <![CDATA[Ferudun Ay]]> <![CDATA[Türk edebiyatı, Roman, Savaş Edebiyatı, Balkanlar, Bosna Savaşı, Medeniyet, Kültür]]> <![CDATA[Turkish literature, Novel, War Literature, Balkans, Bosnian War, Civilisation, Culture]]> <![CDATA[1261-1262 İzzettin Keykâvus ve Sarı Saltuk Türkmenlerinin göçü ile başlayan Türk ve İslam medeniyeti ile tanışması Osmanlı Devleti’nin on dördüncü yüzyılın ilk çeyreğinde kalıcı bir netice ile sonuçlanacak iskân ve fetihlerle Türk İslam etkisinde oluşan bir medeniyete dönüşmüştür. Bosna ve Arnavutluk’ta, Fatih Sultan Mehmet’in 1451-1481 yılları arasında yapmış olduğu seferler sonrasında bölgede sağlam bir yönetim ve günümüzde dahi etkisini gösteren büyük eserlerin inşası bölge halkının kendiliğinden Müslüman olmasını sağlar. Farklı bir kültür, inanç ve mimarinin inşası ile Balkanlarda yeni bir medeniyet oluşur.  Müslümanlıkla beraber Balkanların Türk olarak anılması esasında bu dönemle başlar. Bu tarihi süreç içindeki gelişmeler Müslüman olmayan Sırp ve Hırvatlar tarafından günümüze kadarda sürecek olan kabul etmeme ve savaşların başlıca sebeplerinden olur. Bosna savaşlarının temelinde yatanda bu gerekçelerdir. Osmanlı Devleti’nin Bakanlarda hüküm sürdüğü dönemde küçük çaplı olan kültür ve medeniyet çatışması 1877-78 geri çekilişi ile savaşlar olarak gün yüzüne çıkar. Bu yaşananlar Türk edebiyatında ele alınmıştır. Geçmişte Osmanlı aydınlarında olduğu gibi Cumhuriyet aydınlarını da Balkanlar ve Bosna ile ilgilenmiştir. Osmanlı Devleti’nin Balkanlardan çekilmesi sonrası yaşanan en yakın savaş Yugoslavya’nın dağılması sonrası 1992-95 yıllarında Boşnaklar ve Sırplar arasında geçmiş olandır. Türk yazarları bu dramı farklı yönleriyle yazı ve şiirinde işlemiştir. Bu çalışmamızda Bosna Savaşı’nın savaş-edebiyat ilişiklisi bağlamında medeniyet çatışmasının İncir Kuşları ve Sevdalinka romanlarına nasıl yansıdığını örnek metinlerini vererek incelemesini yapılacaktır.]]> <![CDATA[1261-1262 The encounter with Turkish and Islamic civilisation, which began with the migration of Izzettin Keykâvus and the Sarı Saltuk Turks, resulted in the establishment of a civilisation under Turkish Islamic influence through settlement and conquest in the first quarter of the fourteenth century, leading to lasting consequences for the Ottoman Empire. In Bosnia and Albania, the campaigns conducted by Sultan Mehmed the Conqueror between 1451 and 1481 led to the establishment of a strong administration in the region and the construction of great works that still exert influence today, facilitating the spontaneous conversion of the local population to Islam. A new civilisation emerged in the Balkans with the establishment of a distinct culture, faith, and architecture. The association of the Balkans with the Turks, alongside Islam, essentially began during this period. The developments within this historical process became the primary reasons for the non-Muslim Serbs and Croats' refusal to accept it and the wars that would continue to this day. These are the underlying reasons for the Bosnian wars. During the period when the Ottoman Empire ruled over the Balkans, the small-scale cultural and civilisational conflict came to the fore as wars with the retreat of 1877-78. These events have been addressed in Turkish literature. Just as Ottoman intellectuals had done in the past, Republican intellectuals also took an interest in the Balkans and Bosnia. The most recent war following the Ottoman Empire's withdrawal from the Balkans was the one between the Bosniaks and Serbs in 1992-95, after the break-up of Yugoslavia. Turkish writers have addressed this drama in their writings and poetry from different perspectives. In this study, we will examine how the clash of civilisations in the context of the war-literature relationship of the Bosnian War is reflected in the novels İncir Kuşları and Sevdalinka, providing examples from the texts.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89137 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[479-564]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/19 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçede madem(Ki) Bağlacının Pragmatik Değerleri ve Söylemdeki Rolü]]> <![CDATA[Pragmatic Functions and Discourse Roles of the Turkish Conjunction ]]> <![CDATA[Ezgi ASLAN]]> <![CDATA[Yeni Türk Dili, Bağlaç, kiplik, madem(ki), nedensellik, söylem işlevleri, derlem dilbilim.]]> <![CDATA[Contemporary Turkish, conjunction, modality, madem(ki), discursive functions, corpus linguistics.]]> <![CDATA[Bu çalışma, Türkçedeki madem(ki) bağlacının geleneksel nedensellik işlevinin ötesindeki kiplik (modality) ve söylem işlevlerini betimlemeyi amaçlamaktadır. Nitel çözümleme yaklaşımı benimsenerek 1998–2016 yılları arasındaki gazetelerin internet arşivlerinden oluşturulmuş TS TimeLine Derlemi'nden 300 tümce sistematik olarak derlenmiştir. Toplanan veriler; bağlacın biçimsel örüntüleri, temel tümcedeki kiplik türü (bilgi, yükümlülük, içedim) ve konuşmacı niyetine dayalı söylem işlevi açısından incelenmiştir. Çalışmanın sınırlılıkları arasında, sadece yazılı dil verisi (medya ve politik söylem) üzerinde durulması ve sözlü dildeki kullanımların kapsam dışı bırakılması yer almaktadır. Ayrıca madem ve mademki biçimleri arasındaki olası biçimbilimsel veya söylemsel farklar sistematik olarak karşılaştırılmamıştır. Bulgular, madem(ki) bağlacının kiplik taşıyıcı ve tetikleyici çok işlevli bir yapı olduğunu ortaya koymuştur. Bağlacın kullanıldığı yapılarda beş temel biçimsel örüntü saptanmıştır. Bu örüntüler, gerekçeye dayalı karşıtlık kurarak eleştirel sorgulama ve hesap sorma (Madem X neden Y?); gerekçeye bağlı sonuç, öneri veya yükümlülük bildirme (Madem X o hâlde/o zaman/öyleyse Y); rasyonel tutarlılık kurarak normatif önerme geliştirme (Madem X, Yükümlülük Y) ve son olarak iş birliği, uzlaşma veya çözüm odaklı öneri sunma (Madem X, Birlikte/Beraber Yapalım ve Madem X, Y Yapılabilir) işlevlerini üstlenmektedir. Tüm örüntülerde, madem(ki) ile sunulan önerme söylemsel bir kaldıraç işlevi görmekte ve temel tümceye yön verici bir çerçeve sunmaktadır. Elde edilen sonuçlar, bağlacın sadece tümceleri birbirine bağlamakla kalmayıp, konuşucunun muhatabı üzerinde kurduğu retorik stratejileri ve tutumları nasıl şekillendirdiğini açıkça göstermektedir. Bu yönüyle çalışma, Türkçe dil bilgisinde bağlaçların söz dizimi ile pragmatik alan arasındaki kesişimsel rolüne dair derinlemesine bir perspektif sunmaktadır.]]> <![CDATA[Abstract: This study aims to describe the modal and discourse functions of the Turkish conjunction madem(ki) that go beyond its conventional causality function. Employing a qualitative analysis approach, 300 sentences were systematically collected from the TS TimeLine Corpus, which consists of internet archives of national newspapers published between 1998 and 2016. The collected data were examined in terms of the conjunction's formal patterns, the type of modality in the main clause (epistemic, deontic or dynamic) and the discourse function based on the speaker's intent. The study's limitations include its focus solely on written language data (specifically media and political discourse), with spoken language use being outside the scope. Additionally, potential morphosyntactic or discoursal differences between the forms madem and mademki were not systematically compared. The findings reveal that the conjunction madem(ki) is a multi-functional structure that carries and triggers modality. Five basic formal patterns were identified in the structures where the conjunction is used. These patterns serve the functions of establishing contradiction based on justification for critical questioning and demanding an account (Madem X neden Y? pattern) ; stating a consequence, suggestion, or obligation based on justification (Madem X o hâlde/o zaman/öyleyse Y pattern) ; developing a normative proposition by establishing rational consistency (Madem X, Yükümlülük Y pattern) ; and finally, proposing collaboration, compromise, or solution-oriented suggestions (Madem X, Birlikte/Beraber Yapalım and Madem X, Y Yapılabilir patterns). In all patterns, the proposition presented with madem functions as a discursive lever, providing a framework that directs the main clause.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89115 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[293-335]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/20 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[INSET kapsamındaki eksikliklerin değerlendirilmesi: Yükseköğretimde İngilizce öğretim elemanlarının görüşleri]]> <![CDATA[Addressing the gaps in INSET: Insights from English language instructors in higher education]]> <![CDATA[Esra KARAKOÇ]]> <![CDATA[Hacer Hande UYSAL]]> <![CDATA[ Yabancı dil eğitimi, mesleki gelişim, hizmet içi eğitim, dil öğretmeni eğitimi, ihtiyaç analizi]]> <![CDATA[Foreign language education, professional development, in-service training, language teacher education, needs assessment]]> <![CDATA[<a name="_Hlk224224899"></a>Dil öğretmenlerinin sürekli mesleki gelişimi için Hizmet İçi Eğitim Programlarının (INSET’lerin) önemi kritik olmasına rağmen, öğretmenler bu programlarla ilgili çok sayıda zorluk tespit etmiştir. Bunun başlıca nedenlerinden biri, INSET’lerin hâlâ çoğunlukla yukarıdan aşağıya yaklaşımlarla uygulanması ve İngilizce öğretmenlerinin özel mesleki gelişim ihtiyaçlarını yeterince karşılamamasıdır. Bu nicel araştırma, Türkiye’de bir devlet üniversitesinde çalışan İngilizce öğretim elemanlarının mesleki gelişim ihtiyaçlarını ve INSET uygulamalarında karşılaştıkları temel sorunları belirlemeyi amaçlamaktadır. Veriler bir ihtiyaç değerlendirme anketi kullanılarak toplanmış ve SPSS’te frekans ve tanımlayıcı istatistikler kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular, öğretim elemanlarının en çok ihtiyaç duyduğu eğitim alanlarının; eğitimde yeni paradigmalar, öğrenci motivasyonunu artırma stratejileri, uygun yazılımlar kullanarak öğretim materyalleri hazırlama, webquest’lerin pedagojik kullanımı, iş kaynaklı stres ve tükenmişlikle başa çıkma, İngilizce öğretiminde (ELT) yeni eğilimler ve yaklaşımlar ile İngilizce derslerinde oyun kullanımı olduğunu göstermektedir. Bulgular ayrıca, öğretim elemanlarının hem pedagojik ve konu alanı bilgisi hem de öğretimin duygusal ve psikolojik boyutlarında eğitim almaya ihtiyaç duyduklarını ortaya koymaktadır. Öğretim elemanlarının INSET’lerle ilgili endişeleri öncelikle yapısal kısıtlamalar, program kalitesi ve ihtiyaçlarının karşılanmaması ile ilgilidir. En yaygın bildirilen sorunlar “ağır iş yükü nedeniyle yeterli zaman bulamama,” “niteliksiz eğitmenler” ve “öğretim elemanlarının ihtiyaçlarının karşılanmaması”dır. En az zorlayıcı sorun ise “olumsuz geri bildirim alma” olarak belirlenmiş ve katılımcıların çoğu bunu düşük seviyeli bir endişe olarak değerlendirmiştir.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk223622783"></a>Despite the critical importance of In-Service Education Programs (INSETs) for language teachers’ continuous professional development, numerous challenges have been identified regarding these programs by teachers. One of the main reasons is that INSETs are still implemented predominantly through top-down approaches without adequately addressing the specific professional development needs of English language teachers. This quantitative study aims to identify the professional development needs of English language instructors working at a state university in Turkey and the fundamental problems encountered in INSET applications. Data were collected using a needs assessment questionnaire and analyzed using frequencies and descriptive statistics in SPSS. Findings reveal that the areas in which instructors mainly need training include new paradigms in education, strategies for increasing student motivation, preparing teaching materials using appropriate software, the pedagogical use of webquests, the management of work-related stress and burnout, new trends and approaches in ELT, and the use of games in English classes. Findings also indicate that instructors need to receive training in pedagogical and subject-matter content as well as in the affective and psychological dimensions of teaching. The concerns of instructors regarding INSETs were primarily related to structural constraints, program quality, and the failure to address instructors’ needs.  The most common problems were “not finding enough time due to a heavy workload,” “unqualified trainers,” and “not addressing instructors’ needs.” The least challenging problem was “receiving negative feedback,” which most participants perceived as a low-level concern.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89077 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1193-1244]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/21 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kadın Çevirmenlerin Çevirikurguda Temsili: Yerçekimi]]> <![CDATA[The Representation of Female Translators in Transfiction: Yerçekimi]]> <![CDATA[Cazibe YİĞİT]]> <![CDATA[Çevirikurgu, kurgusal kadın karakterler, temsil, Yerçekimi, güç mücadelesi]]> <![CDATA[Transfiction, female fictional translators, representation, Yerçekimi, power struggle ]]> <![CDATA[Çeviri ediminin, çeviri sürecinin ve bu sürecin baş kahramanları çevirmenlerin kurguda temsili edebiyatta ve sinemada çevirmen karakterlerin yer aldığı kitaplar ve filmlerde karşımıza çıkmaktadır. Klaus Kaindl’ın (2014) “transfiction” dediği, dilimizde “çevirikurgu” olarak adlandırılan bu eserler günümüzde farklı bakış açılarıyla ele alınmaktadır.  Mevcut çalışma Yerçekimi (2014) adlı eserde kadın çevirmenlerin temsilini Kaindl’ın (2008) önerdiği üç boyutlu kriterden (fiziksel, psikolojik ve bilişsel) oluşan çevirikurgu çözümleme yöntemini kullanarak incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın kavramsal bütüncesinde “güç mücadelesi” kavramıyla birlikte Pierre Bourdieu’nun “simgesel sermaye” kavramı yer alır. Bu inceleme hem nitel hem de nicel araştırma gerektirdiği için çalışmada karma araştırma yöntemi kullanılmıştır. Nicel araştırma, veri toplama sürecinde Maxqda programı ile duygu analizi ve Voyant Tools ile bütünce analizi kullanılırken, nitel araştırma çevirikurgu çözümlemesi yöntemiyle yapılmıştır. İncelemede bir yandan ana karakter olarak kadın bir çevirmeni seçen çevirmen yazarın kurgusundaki temsilde cinsiyet vurgusunun nedeni araştırılırken diğer yandan çözümlemenin odak noktasını oluşturan “güç mücadelesi” ve “simgesel sermaye” kavramları kadın çevirmen temsili üzerinden yeniden yorumlanır. Çalışmanın sonunda, bu çevirikurgu çözümleme sayesinde, çevirmen olarak kadınların temsillerinin, yaşadıkları toplum ve karşılaştıkları çetrefilli zorluklar bağlamında incelenebileceği belirlenmiştir. Bu nedenle, bu çalışmanın kurgusal veya gerçek kadın çevirmenler hakkındaki çalışmalara katkıda bulunması ve aynı zamanda kadınların çevirmen olarak toplumdaki rolünün yeniden değerlendirilmesine yol açması beklenmektedir. ]]> <![CDATA[<span lang="EN-US" style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; color: black; mso-font-kerning: 0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">The representation of translation encompassing its practice, process and protagonists of this process, translators, is a recurring motif in literature and cinema. These works termed <span style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: SimSun; mso-font-kerning: 12.0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">“transfiction” <span lang="EN-US" style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; color: black; mso-font-kerning: 0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">by <span style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: SimSun; mso-font-kerning: 12.0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">Klaus Kaindl (2014) and “çevirikurgu” <span lang="EN-US" style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: SimSun; mso-font-kerning: 12.0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">in Turkish have been examined from various perspectives. Transfiction studies enable researchers examine representations of translators from various perspectives. <span lang="EN-US" style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; color: black; mso-font-kerning: 0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">This study aims to examine the representation of female translators in the book entitled Yerçekimi (2014) implementing the three-dimensional criteria (physical, psychological, and cognitive) transfictional analysis method proposed by Klaus Kaindl (2008). The conceptual framework of the research includes the concept of “power struggle” along with Pierre Bourdieu's (1993) “symbolic capital” concept. Since this study requires both qualitative and quantitative research, a mixed research method was used. In quantitative research, Maxqda software was used for sentiment analysis and Voyant Tools for corpus analysis during the data collection process while qualitative research was conducted using the transfictional analysis method. This study explores how the author utilizes a female translator to foreground gender, thus interpreting the “power struggles” and “symbolic capital” that serve as the focal points of the research. At the end of the study, it was determined that, thanks to this analysis, the representations of women as translators could be examined in the context of the society they live in and the difficulties they face. Therefore, this study is expected to contribute to studies on fictional or real female translators and, at the same time, lead to a reassessment of the role of women as translators in society.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89072 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1911-1966]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/22 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nusrat Rahmat’ın Namalum Adam Hikoyasi Adlı Eserinde İyilik ve Kötülük Kavramları]]> <![CDATA[The Concepts of Goodness and Evil in Nusrat Rahmat’s Namalum Adam Hikoyasi]]> <![CDATA[Mustafa Said ARSLAN]]> <![CDATA[Özbek Türkçesi, Ahlak, İyilik, Kötülük, Özbek hikâyeciliği, Nusrat Rahmat. ]]> <![CDATA[Uzbek Language, Morality, Goodness, Evil, Uzbek short fiction, Nusrat Rahmat.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>Bu çalışma, çağdaş Özbek edebiyatının önemli isimlerinden Nusrat Rahmat’ın Namalum Adam Hikoyasi adlı eserinde yer alan anlatıları, iyilik ve kötülük kavramları ekseninde tematik bir yaklaşımla incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, iyilik ve kötülüğün metinlerde açık ahlaki yargılar ya da doğrudan tanımlamalardan ziyade; gündelik hayatın içinden seçilmiş kesitler, karakterlerin tutumları ve küçük fakat belirleyici tercihleri aracılığıyla kurulduğu ortaya konulmuştur. Bu bağlamda eser, iyilik ve kötülüğü mutlak karşıtlıklar olarak değil, bireysel vicdan, toplumsal koşullar ve tarihsel deneyimler doğrultusunda anlam kazanan değişken değerler olarak ele almaktadır. İnceleme, eserde iyilik ve kötülük temalarının beş temel bağlam çerçevesinde ele alınmasına dayanmaktadır. İlk olarak bireysel merhamet ve vicdan temelli iyilik örnekleri üzerinden, iyiliğin sessiz, görünmez ve çoğu zaman karşılıksız bir davranış biçimi olarak sunulduğu gösterilmiştir. Ardından toplumsal kayıtsızlık ve kötülüğün sessizliği başlığı altında, kötülüğün açık şiddet eylemlerinden ziyade alışkanlıklar, çıkar ilişkileri ve suskunluklar yoluyla nasıl sıradanlaştığı incelenmiştir. Üçüncü aşamada çıkar ilişkileri ve ahlaki aşınma teması incelenmiş; güç ve işlevselliğin ahlaki değerleri giderek etkisizleştiren bir unsur hâline gelişi örneklerle değerlendirilmiştir. Çalışmanın dördüncü bölümünde, karakterlerin adalet ile vicdan arasında yaşadıkları ahlaki ikilemler ele alınmış; yazarın bu ikilemleri kesin çözümler üretmeden, okurun sorgulamasına açık biçimde sunduğu ortaya konulmuştur. Son olarak eserin sonunda yer alan “Sadece Fikirler” bölümü, hikâyelerde dolaylı biçimde kurulan etik bakışın düşünsel düzeyde yoğunlaştırıldığı bir alan olarak değerlendirilmiştir. Bu bölümün, anlatıların ahlaki bir özeti olmaktan çok, iyilik ve kötülük kavramlarını kesin sınırlar içine hapsetmeden yeniden düşünmeye imkân sağlayan tamamlayıcı bir işlev üstlendiği tespit edilmiştir. Bu çerçevede Namalum Adam Hikoyasi, bireysel dramlarla toplumsal meseleleri iç içe geçiren yapısıyla, iyilik ve kötülüğü basit bir değerler karşıtlığına indirgemeyen bir anlatı dünyası sunmaktadır. Eserde ahlaki değerlerin her durumda yeniden sınanan, kırılgan ve bağlamla ilişkili yapılar olarak ele alınması, metni çağdaş Özbek hikâyeciliğinde etik duyarlılığı merkeze alan dikkat çekici örneklerden biri hâline getirmektedir.]]> <![CDATA[This study aims to examine the narratives in Namalum Adam Hikoyasi by Nusrat Rahmat, one of the prominent figures of contemporary Uzbek literature, through a thematic approach centered on the concepts of goodness and evil. The analysis demonstrates that goodness and evil in the text are constructed not through explicit moral judgments or direct definitions, but rather through selected slices of everyday life, the attitudes of characters, and small yet decisive choices. In this respect, the work approaches goodness and evil not as absolute opposites, but as variable values that gain meaning in relation to individual conscience, social conditions, and historical experience. The analysis is based on an examination of the themes of goodness and evil within five main contexts. First, through examples of goodness grounded in individual compassion and conscience, goodness is presented as a silent, invisible, and often unrewarded form of behavior. Next, under the heading of social indifference and the silence of evil, the study explores how evil becomes normalized not through overt acts of violence, but through habits, relations of interest, and silence. In the third stage, the theme of self-interest and moral erosion is addressed, with examples illustrating how power and functionality gradually render moral values ineffective. In the fourth section, the moral dilemmas experienced by the characters between justice and conscience are examined, revealing that the author presents these dilemmas without offering definitive solutions, leaving them open to the reader’s questioning. Finally, the section titled “Only Ideas” at the end of the work is evaluated as a space in which the ethical perspective implicitly constructed in the stories is condensed at an intellectual level. It is determined that this section serves not as a moral summary of the narratives, but as a complementary element that enables a reconsideration of the concepts of goodness and evil without confining them within rigid boundaries. Within this framework, Namalum Adam Hikoyasi presents a narrative world that intertwines individual dramas with social issues, avoiding the reduction of goodness and evil to a simple opposition of values. The treatment of moral values as fragile, context-dependent structures that are continually tested renders the work a notable example in contemporary Uzbek short fiction, placing ethical sensitivity at its core.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89026 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[247-292]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/23 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Otto Rank’ın ‘İlksel Duruma Geri Dönüş’ Perspektifinden ‘Zebercet’ Karakterinin Tahlili]]> <![CDATA[An Analysis of the Character ‘Zebercet’ from the Perspective of Otto Rank’s ‘Return to the Primordial State’]]> <![CDATA[Muhammet Taha UĞURLU]]> <![CDATA[Fatih DİNÇER]]> <![CDATA[Modern Türk Edebiyatı, Türk Romanı, Anayurt Oteli, Otto Rank, Doğum Travması, İlksel Durum.]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Turkish Novel, Anayurt Hotel, Otto Rank, The Trauma of Birth, Primordial State]]> <![CDATA[İnsan hayatının birçok aşamasında meydana gelen kaygılar, korkular ve bunalımlar psikanalitik incelemelere pek çok kez konu olur. Bunların kökeni konusunda çeşitli psikanalistler görüş belirtir. Otto Rank da özellikle kaygı konusunda görüş belirten psikanalistlerden biridir. Rank, insan yaşamındaki birçok kaygı türünün kaynağı olarak çocuğun anne karnından ayrıldığı an olan doğum anını gösterir. Kişinin kendisini yoğun hazla beraber son derece güvende hissettiği ve Rank’ın “ilksel cennet” olarak adlandırdığı anne karnındaki huzur verici ortamdan ayrılırken ortaya çıkan ayrılık acısı ve anneden dışarı çıkıncaya dek yaşadığı baskı, boğulma ve sıkışıklığın verdiği yoğun acı hissi, onda bir travmaya yol açar. Rank, bu travmaya “doğum travması” adını verir. İlksel kaygı, “doğum travması” nedeniyle hayatın birçok döneminde tekrarlanır. Bunun yarattığı duygu durumunun farkında olan nevrotik kişiler, Rank gibi çeşitli psikanalistlerin analiz çalışmalarına dâhil olur. Rank’ın analizler sonucu incelediği kişilerden elde ettiği verilere göre kişi, ilksel duruma dönmek adına ve ilksel kaygının yarattığı travmayı yeniden daha yumuşak bir şekilde tekrardan yaşayarak atlatmak adına birtakım çabalara girişir. Bu çabalar; cinsellik, din, sanat, mitoloji, felsefi görüşler ve hatta ölümde bile kendini gösterir. Özellikle cinsel tatmin ve ölüm yoluyla ilksel duruma dönme çabası birçok nevrotikte çokça rastlanır. Yusuf Atılgan’ın yazdığı Anayurt Oteli romanının başkarakteri Zebercet de çevresiyle uyumsuz olan ve hissettiği kaygı durumuyla yaşayan nevrotik bir karakterdir. Zebercet’in sürekli bir yeniden üretim yaşadığı kaygı durumundan kurtulmaya çalışması ve ilksel durum olan anne karnına dönüş çabaları, romanın birçok yerinde göze çarpar. Özellikle cinsel tatmin yoluyla ilksel durumu elde etmede başarısız olması, onun bunu ölüm aracılığıyla elde etmek istemesine sebep olur. <span style="font-size: 10.0pt; line-height: 115%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">Bu çalışma, Otto Rank’ın “doğum travması” ve bu travma sonucu ilksel duruma geri dönüş çabaları hakkında söylediği görüşlerinden hareketle “Zebercet” karakterinin incelenmesini amaç edinir. Rank’ın “ilksel kaygı” ve bu kaygıdan kurtulma isteğinin yarattığı ilksel duruma geri dönüş çabaları hakkındaki görüşleri “Zebercet” karakterinin durumu ile örtüşür. Bu örtüşmeden yola çıkılarak “Zebercet” karakteri ele alınacaktır.]]> <![CDATA[Anxieties, fears, and crises that occur at various stages of human life have frequently been the subject of psychoanalytic inquiry. Numerous psychoanalysts have expressed views regarding their origins. Among them, Otto Rank stands out as a psychoanalyst who particularly focused on anxiety. Rank identifies the moment of birth—the child’s separation from the mother’s womb as the source of many forms of anxiety in human existence. The individual, who experiences both intense pleasure and a profound sense of security in the womb—what Rank terms the “primordial paradise” suffers the pain of separation upon leaving this comforting environment. The pressure, suffocation, and confinement endured until passing through the mother’s genital canal produce a profound sense of distress, which Rank designates as the “birth trauma.” This trauma gives rise to what he calls “primal anxiety,” which recurs throughout different stages of life. Individuals who are aware of the emotional states generated by this primal anxiety, particularly neurotic personalities, often become subjects of psychoanalytic analysis. Based on his observations, Rank argues that the individual strives to return to the primordial state and to overcome the trauma of primal anxiety by re-experiencing it in a milder form. These efforts manifest in sexuality, religion, art, mythology, philosophical thought, and even in death. In particular, attempts to return to the primordial state through sexual gratification or death are frequently observed among neurotic individuals. In Yusuf Atılgan’s novel Anayurt Oteli (Motherland Hotel), the protagonist Zebercet is a neurotic character who lives in constant anxiety and remains alienated from his surroundings. His repeated attempts to escape the anxiety he continually reproduces, and his efforts to return to the primordial state of the womb, are evident throughout the novel. His failure to achieve the primordial state through sexual gratification ultimately leads him to seek it through death. <span style="font-size: 10.0pt; line-height: 115%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">This study aims to examine the character of Zebercet in light of Otto Rank’s theory of “the trauma of birth” and the subsequent attempts to return to the primordial state. Rank’s views on “primal anxiety” and the desire to overcome it by returning to the primordial condition closely correspond to Zebercet’s situation. Building upon this correspondence, the character of Zebercet will be analyzed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89020 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1725-1761]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/24 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çeviri Stratejilerinde Kültür, Etik ve İşlevsellik: Yapay Zekâ Araçlarının ve İnsan Çevirmenin Çevirilerinin Karşılaştırması ]]> <![CDATA[Culture, Ethics and Functionality In Translation Strategies: A Comparison Of Translations Produced By Artificial Intelligence Tools and Human Translators ]]> <![CDATA[Kübra ZENGİNALOĞLU]]> <![CDATA[Yapay Zeka Çevirisi, İnsan Çevirisi, Çeviri Stratejileri, Kültürel Çeviri, Flaubert/Saf Bir Yürek ]]> <![CDATA[Artificial Intelligence Translation, Human Translation, Translation Strategies, Cultural Translation, Flaubert/A Simple Heart]]> <![CDATA[Bu çalışma Gustave Flaubert’in Saf Bir Yürek (Un C&oelig;ur Simple) eserinin yapay zekâ araçlarından ChatGPT ve Gemini ile insan çevirmen çevirisini, Venuti (1995), Newmark (1988)ve Alaxia(1996)’nın çeviri yaklaşımlarının kesişiminde karşılaştırmalı olarak ele almaktadır. Venuti’nin çevirmen görünürlüğü, Newmark’ın anlamsal ve iletişimsel çeviri modeli ve Alexia’nin çeviride kültürel aracılık ve yorumlayıcılık yaklaşımları aracılığıyla kullanılan çeviri stratejileri incelenmiştir. Açık kaynak bir eser seçilerek insan ve yapay zekâ çevirilerinde çevirmen görünürlük düzeyleri, anlamı aktarmada kullanılan stratejileri ve kültürel bağlamın aktarılma biçimi ele alınmıştır. Kaynak eser bütünsel olarak yapay zekâ araçlarına çevriltilmiş, cümleler bağlamdan ayrı bağımsız şekilde verilmemiştir. Dolayısıyla yapay zekâ araçlarıyla yapılan çevirilerde bağlamdan uzak çeviri yapma olasılığı ortadan kaldırılmaya çalışılmıştır. Tümden eser çevirisi yaptırıldıktan sonra kültürel temalar içeren cümle ve paragraflardan seçimler yapılarak analizler gerçekleştirilmiştir. Bu çerçevede çalışmada, Venuti’nin yaklaşımına göre insan çevirmenin metinde görünmez bir özne olduğu, yapay zekâ çevirilerinde yansız bir görünürlük çabasından ziyade kaynak kültürü yansıtma eğiliminin daha çok olduğu yabancılaştırma stratejisinin sık olarak kullanımıyla görülmüştür. Newmark’ın kuramı açısından, insan çevirisinin anlamsal derinliğe ve iletişimsel akıcılığa eğilimli olduğu ancak yapay zekâ araçlarında anlamsal derinliğin eksikliğinden dolayı anlamın zaman zaman sekteye uğradığı gözlemlenmiştir. Alexia perspektifinde, insan çevirmenin kültürel öğeyi yeniden yorumladığı ancak yapay zekâ çevirilerin kaynak kültürel bağlamı yoğun ve doğrudan yansıttığı belirlenmiştir. Çalışmada insan çevirmenin duygu ve deneyimlerinin çeviriyi etkin ve işlevsel kıldığını ancak çeviri araçlarının yadsınamaz düzeyde doğrudan anlatımı iletmede ve kaynak kültürü yansıtmada yeterli bir düzeyde işlev gösterdiğini belirlenmiştir. ]]> <![CDATA[Literary translation is a multi-dimensional type of translation that goes beyond simply writing the equivalent of words and terms. The aim of this type of translation is to convey the emotional depth, cultural nuances, artistic and original qualities of the source text into the target language. Therefore, literary translation has become a field that requires a comprehensive perspective and the use of a variety of translation strategies. This study comparatively examines the human translation of Gustave Flaubert's A Simple Heart (Un C&oelig;ur Simple) alongside translations produced by the artificial intelligence tools ChatGPT and Gemini, at the intersection of the translation approaches of Venuti, Newmark, and Alexia. Translation strategies are examined through Venuti's translator visibility, Newmark's semantic and communicative translation model, and Alexia's approaches to cultural mediation and interpretive translation. By selecting an open-source work, the levels of translator visibility in human and AI translations, the strategies used to convey meaning, and the manner in which cultural context is conveyed are addressed. The source work was translated into AI tools in its entirety; sentences were not provided independently, separated from their context. Thus, the possibility of context-detached translation in AI-generated translations was attempted to be eliminated. After the entire work was translated, analyses were conducted by selecting sentences and paragraphs containing cultural themes. Within this framework, the study found that, according to Venuti's approach, the human translator is a visible subject in the text, and that the alienation strategy is frequently used in AI translations, reflecting a tendency to reflect the source culture rather than striving for neutral visibility. From Newmark's perspective, human translation tends towards semantic depth and communicative fluency, whereas AI tools suffer from a lack of semantic depth, leading to disruptions in meaning and communication. From Alexia's perspective, it was determined that human translators reinterpret cultural elements, whereas AI translations intensely reflect the source cultural context. The study shows that the emotions and experiences of human translators make translation effective, ethical, and functional, but that translation tools can be considered sufficient for conveying direct expression at an undeniable level. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=89002 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[2071-2139]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/25 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Oğuz Özdeş’in Sinemaya Aktarılan Karapençe Adlı Popüler Tarihî Romanları]]> <![CDATA[Oğuz Özdeş’s Popular Historical Novels Titled “Karapençe” Adapted into Cinema]]> <![CDATA[Adem ARSLAN]]> <![CDATA[Anahtar Kelimeler: Yeni Türk Edebiyatı, Oğuz Özdeş, Karapençe, edebiyat ve sinema, roman, uyarlama.]]> <![CDATA[Keywords: New Turkish Literature, Oğuz Özdeş, Karapençe, literatüre and cinema, novel, adaptation.]]> <![CDATA[Öz: Çalışmanın birinci bölümünde edebiyat ve sinema ilişkisine değinilerek roman, sinema ve uyarlama kavramları açıklanmıştır. Bu kapsamda özellikle Türk edebiyatı içerisinde edebî türlerden olan roman türünün Türk sinemasına uyarlamalar yoluyla yaptığı katkılar ele alınmıştır. Türk edebiyatında roman türünün sinemaya olan katkısı, Türk sinemasının özellikle ilk dönemlerinde kendini gösterir. Bu dönemde genellikle toplum tarafından beğenilmiş popüler romanlar sinemaya uyarlanmıştır. 1950 ve sonrasında yayımlanan ve toplum tarafından okunan, beğenilen romanların birçoğunun sinemacılar tarafından hazır senaryo olarak kabul edildiği ve beyaz perdeye aktarıldığı görülmektedir. Türk sinemasının ilk dönemlerine bakıldığında yabancı ve yerli romanların beyaz perdeye yansıtıldığı görülür. Bu durum özellikle Muhsin Ertuğrul ile birlikte kendini gösterir. Romanların beyaz perdeye uyarlanması, Türk sinemasında 1950 öncesinde görülmekle birlikte özellikle 1950-1975 yılları arasında kendini daha yoğun bir şekilde gösterir. 1950-1975 yıllarını kapsayan dönem içerisinde Türk edebiyatında romanları sinemaya uyarlanan birçok popüler romancı vardır. Halk tarafından beğenilmiş romanların beyaz perdeye aktarılmasının sebebi olarak ticari kaygılar gösterilebilir. Film endüstrisindeki yetkililer bu tarz eserleri ticari kazanç olarak daha garantili görmüşlerdir. Türk edebiyatının popüler roman türünde tanınmış romancılarından Oğuz Özdeş’in sinema sektörüne sunduğu katkılar üzerinde durulmuştur. Yazdığı aşk ve tarih konulu eserleri sinemaya uyarlanan Özdeş; yönetmen, senarist ve oyuncu olarak sektörde aktif rol almıştır. Ayrıca 1950-1954 yılları arasında “Haftalık Sinema Mecmuası” ibaresiyle çıkan Yıldız adlı magazin dergisinde de çalışmalarını sürdürmüştür. Bu kapsamda özellikle popüler romandan popüler sinemaya film uyarlama hakkında kendi düşüncelerine yer verilerek onun romandan beyaz perdeye uyarlanmış olan tarihî romanları üzerinde durulmuştur. Çalışmanın ikinci bölümünde Özdeş’in sinemaya uyarlanmış tarihî romanlarından olan Karapençe ve Karapençe’nin İntikamı adlı seri romanları ele alınmıştır. Bu romanlar ve film uyarlamaları, olay örgüsü, dramatik yapı, karakter analizi, zaman ve mekân kullanımı, anlatım tekniği ve üslup gibi temel unsurlar temelinde detaylı bir analize tabi tutulmuştur. Bu karşılaştırmalı çalışma, edebî metnin sinemaya uyarlanmasındaki başarısını belirlemiştir.  ]]> <![CDATA[Abstract: The first part of this study addresses the relationship between literature and cinema, explaining the concepts of novel, cinema and adaptation. In this context, the contributions of the novel, a literary genre within Turkish literature, to Turkish cinema through adaptations are specifically examined. The contribution of the novel to cinema is particularly evident in the early periods of Turkish cinema. During this period, popular novels that were well-received by the public were generally adapted for the screen. Many novels published and read by the public after 1950 were accepted as ready-made screenplays by filmmakers and adapted to the big screen. Looking at the early periods of Turkish cinema, it is seen that both foreign and domestic novels were adapted to the big screen. This is especially evident in the case of Muhsin Ertuğrul. While the adaptation of novels to the big screen was seen in Turkish cinema before 1950, it became more intense between 1950 and 1975. During this period, there are many popular novelists whose works were adapted to cinema. Commercial concerns can be cited as the reason why popular novels are adapted to the big screen. Officials in the film industry have viewed such works as more guaranteed commercial success. This study focuses on the contributions of Oğuz Özdeş, a renowned novelist in the popular novel genre of Turkish literature, to the film industry. Özdeş, whose works on love and history have been adapted into films, has played an active role in the industry as a director, screenwriter, and actor. He also continued his work for the magazine Yıldız, which was published under the name “Weekly Cinema Magazine” between 1950 and 1954. Within this context, his thoughts on film adaptations from popular novels to popular cinema were particularly highlighted, focusing on his historical novels that had been adapted for the big screen. The second part of the study examines Özdeş’s historical novel series, Karapençe and Karapençe’nin İntikamı (Karapençe’s Revenge), which have been adapted into films. These novels and their film adaptations have been subjected to a detailed analysis based on fundamental elements such as plot, dramatic structure, character analysis, use of time and place, narrative technique, and style. This comparative study has determined the success of the literary text in its adaptation to the screen.  ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88998 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[187-246]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/26 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arapça ve İngilizce Karşılaştırma Kalıplarına Kontrastif Yaklaşım]]> <![CDATA[Contrastive Approach to Comparison Patterns in Arabic and English]]> <![CDATA[Ahmet Erkam SELVİ]]> <![CDATA[İsm-i Tafdîl, Comparative, Superlative, Karşılaştırma Kalıpları, Karşıtsal Yaklaşım]]> <![CDATA[İsm-i Tafdîl, Comparative, Superlative, Comparison Patterns, Contrastive Approach]]> <![CDATA[<a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>Bu makalede, farklı dil ailelerine ait olan Arapça ve İngilizcedeki karşılaştırma kalıpları, yapısal ve kavramsal düzeylerde kontrastif bir yaklaşımla incelenmiştir. Karşılaştırma kalıpları, yalnızca biçimsel değil, aynı zamanda da anlatıcının zihinsel sınıflandırma ve değer hiyerarşisi gibi düşünsel ve fikri süreçlerini yansıtan önemli dilsel öğelerdir. Makalenin birinci bölümü Arapçadaki karşılaştırma kalıbı olan ism-i tafdîl’e اِسْمُ التَّفْضِيل ayrılmıştır. Bu yapı, iki şey arasında üstünlük yani comparative veya bir grup içinde en üstün niteliği yani superlative belirtmek için kullanılır. Arapçada kıyaslama yaparken من edatından faydalanılır. Buna ek olarak ism-i tafdîl, cümlede mastar veya isimler ile birlikte kullanılarak da karşılaştırma işlevini yerine getirebilir. İkinci bölümde ise İngilizce karşılaştırma kalıpları olan comparative ve superlative ele alınmıştır. Comparative, genellikle -er eki veya more yardımcı sözcüğüyle; Superlative ise -est eki veya most ile oluşturulur. İki öge arasındaki astlık-üstlük ilişkisi than bağlacıyla sağlanır. İngilizcede ayrıca eşitlik bildiren as...as gibi eşdizimsel kalıplar da mevcuttur ve bu çalışmada ele alınmıştır. Üçüncü bölümde yapılan kontrastif analiz, iki dil arasındaki önemli benzerlik ve farklılıkları ortaya koymuştur. Öyle ki; İngilizcede comparative ve superlative için ayrı yapılar kullanılırken, Arapçada her ikisi için de genellikle ism-i tafdîl kullanılır. Ayrıca Arapçada ism-i tafdîl, nitelendirdiği isme sayı ve cinsiyet yönünden uyum sağlayıp biçimsel değişkenlik gösterirken, İngilizce sıfatlar biçimsel olarak istikrarlıdır. Bu çalışma, iki dilin karşılaştırma sistemlerinin düşünsel yönelimlerini ve işlevsel gücünü anlamayı hedeflemektedir.]]> <![CDATA[This article examines the comparison patterns in Arabic and English, which belong to different language families, using a contrastive approach at structural and conceptual levels. Comparison patterns are significant linguistic elements that reflect not only formal aspects but also the narrator’s intellectual and conceptual processes, such as mental classification and value hierarchy. The first section of the article is dedicated to the Arabic comparison pattern, ism-i tafdîl اِسْمُ التَّفْضِيل. This structure is used to indicate superiority, meaning the comparative, between two things, or the most superior quality, meaning the superlative, within a group. When making a comparison in Arabic, the particle من min is utilized. Additionally, ism-i tafdîl can also perform the function of comparison when used in a sentence with infinitives or nouns. The second section addresses the English comparison patterns, namely the comparative and superlative. The comparative is generally formed with the suffix -er or the auxiliary word more; the superlative is formed with the suffix -est or most. The relationship of subordination-superordination between two elements is achieved with the conjunction than. Collocational patterns indicating equality, such as as...as, also exist in English and is discussed in this study. The contrastive analysis which is carried out in the third section revealed significant similarities and differences between the two languages. For instance, while separate structures are used for the comparative and superlative in English, ism-i tafdîl is generally used for both in Arabic. Furthermore, ism-i tafdîl in Arabic varies by agreeing with the noun it qualifies in terms of number and gender, whereas English adjectives are formally stable. This study aims to understand the conceptual orientations and functional power of the comparison systems of the two languages.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88984 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1473-1523]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/27 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mesnevi Formunda Sultanı Övmek: Vakanüvis Naîmâ’nın Sultan III. Ahmed Medhiyesi]]> <![CDATA[The Chronicler Naima’s Masnavi-Form Eulogy for Sultan Ahmed III]]> <![CDATA[Abdullah UÇAR]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, Osmanlı Devleti, III. Ahmed, Damad Ali Paşa, Naîmâ, mesnevi]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Ottoman Empire, Ahmed III, Damad Ali Pasha, Naima, masnavi]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Bu çalışma, Nuruosmaniye Kütüphanesi Nuruosmaniye Koleksiyonu’nda 04924-009 numarada kayıtlı bulunan ve XVIII. yüzyıl Osmanlı vakanüvislerinden Mustafa Naîmâ’nın III. Ahmed için yazdığı medhiyenin tanıtımı ve dil içi çeviriyle birlikte metnin transkripsiyonlu olarak yeni yazıya aktarımından oluşmaktadır. Söz konusu medhiye, mesnevi nazım şeklinde olup Osmanlı padişahı III. Ahmed’in hükümdarlık vasıflarına yönelik övgüyle başlar. O, ilahi destekli, âdil ve merhametli bir lider olarak tasvir edilir. Bu bölümde özellikle Ruslarla yapılan mücadelelerindeki zaferler işlenir. Mesnevinin önemli bir kısmı da Damat Ali Paşa’ya ayrılmıştır. Şair, askerî başarıların dönemin sadrazamı Damat Ali Paşa’nın çabaları sayesinde kazanıldığını vurgular. Onun devleti düzene sokan idari başarıları ve ahlaki reformları, önceki vezirlerin olumsuz örnekleriyle karşılaştırılır ve Paşa yüceltilir. Özellikle rüşvetle mücadele ve şarap tüketiminin ortadan kaldırılmasına yönelik  uygulamalar, dönemin toplumsal düzen arayışları ve ahlaki yenilenme isteği açısından ele alınır. Mesnevinin son bölümü ise Naîmâ’nın kişisel mağduriyetini içerir. Şair, bir yangın sonucu tüm mal varlığını kaybetmesinin ardından yaşadığı borç sıkıntılarını ve vezirden yardım talebini içtenlikle dile getirir. Naîmâ’nın bu mesnevisi, XVIII. yüzyıl Osmanlı Devleti’nin siyasi istikrar arayışlarını, toplumsal düzenleme çabalarını ve merkezî otoritenin iradesini yansıtan bir metin olarak öne çıkmaktadır. Bu çalışmayla ilk kez neşri yapılacak bir eserle Osmanlı edebiyatı ve tarihi konusundaki araştırmalara katkı sağlanması amaçlanmaktadır.]]> <![CDATA[This study consists of the introduction and a transcription into modern Turkish script of a eulogy written by Mustafa Naima, an 18th-century Ottoman chronicler, for Sultan Ahmed III. This eulogy is registered under number 04924-009 in the Nuruosmaniye Collection of the Nuruosmaniye Library. The eulogy, composed in the masnavi form, begins with praises for Sultan Ahmed III’s sovereign qualities, portraying him as a divinely supported, just, and compassionate leader. This section particularly highlights his victories in the struggles against the Russians. A significant portion of the masnavi is dedicated to Damat Ali Pasha. The poet emphasizes that military successes were achieved thanks to the efforts of the Grand Vizier, Damat Ali Pasha. His administrative achievements and moral reforms, aimed at bringing order to the state, are compared with the negative examples of previous viziers, and the Pasha is glorified. Specifically, his efforts to combat corruption and his policies to eliminate wine consumption are discussed in the context of the period’s search for social order and moral renewal. The final section of the masnavi contains the personal grievances of the poet Naima. Following a fire that caused him to lose all his possessions, he sincerely expresses his financial hardships and requests assistance from the vizier. Naima’s masnavi stands out as a text that reflects the Ottoman State’s search for political stability, its efforts for social regulation, and the will of the central authority in the 18th century. This study aims to contribute to research on Ottoman literature and history by publishing this work for the first time.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88952 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1661-1724]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/28 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[John Keats’in Bir Yunan Vazosu’na Övgü Şiirinin Duygulanım Kuramı Bağlamında İncelenmesi]]> <![CDATA[An Analysis of “Ode on a Grecian Urn” through Affect Theory (An examination of John Keats's poem Ode on a Grecian Urn within the context of affect theory)]]> <![CDATA[Güllü ERMİŞ]]> <![CDATA[Duygulanım Kuramı, Keats, Bir Yunan Vazosuna, Duygulanım Bulaşması, Sanat ve Yaşam]]> <![CDATA[Affect theory, Keats, Ode on a Grecian Urn, Affect contagion, Art and Life]]> <![CDATA[Bu makale, John Keats’in “Ode on a Grecian Urn” (1819) şiirini duygulanım kuramı çerçevesinde incelemektedir. Çalışmanın amacı, şiirin yalnızca estetik bir nesne olarak değil, bedensel, bilişsel ve toplumsal düzeylerde işleyen duygulanımsal bir deneyim olarak nasıl kurulduğunu göstermektir. Yöntem olarak, kavramları metne dışarıdan dayatmak yerine şiirin ritim, tekrar, belirsizlik ve apostrof gibi biçimsel öğelerinden hareket eden aşağıdan yukarıya yakın okuma benimsenmiştir. Bu yaklaşım, yargılayıcı ve kavram-merkezli analizden saparak şiirdeki canlı ve cansız varlıkların kurduğu ilişkisel alanı izlemeyi amaçlamaktadır. Kuramsal çerçevede Panksepp’in birincil duygulanım sistemleri ile Porges’in bedensel düzenlenme yaklaşımından; ayrıca Brian Massumi, Lone Bertelsen ve Andrew Murphie’nin duygulanımı ilişkisel ve süreçsel bir oluş olarak kavramsallaştıran görüşlerinden yararlanılmaktadır. Analiz, şiirin arayış, korku ve neşe gibi sistemleri aynı anda harekete geçirerek anlamı hazır bir mesaj olarak sunmadığını gösterir. Bunun yerine şiir, bedensel yoğunluktan kavrayışa uzanan aşağıdan yukarıya bir anlamlanma süreci üretir. Vazonun donmuş sahneleri, kayıp ve korkunun şiddetini askıya alan güvenli bir imgesel alan oluşturarak şefkat, düşünüm ve anlam üretimine zemin hazırlar. Sonuç olarak makale, Keats’in şiirinin temsilin sınırlarını aşan bir duygulanım dolaşımı kurduğunu, lirik biçimin empati, dayanıklılık ve etik düşünme kapasitesini güçlendirebildiğini ve Romantik estetiğin bedensel temellerini görünür kıldığını savunmaktadır. Bu yönüyle çalışma, Keats eleştirisine duygulanım kuramı temelli yeni ve özgün bir eleştirel katkı sunmaktadır.]]> <![CDATA[This article examines John Keats’s “Ode on a Grecian Urn” (1819) through the lens of affect theory, arguing that the poem operates not only as an aesthetic artifact but also as an affective event. Focusing on ambiguity, repetition, rhythm, and apostrophic address, the study shows how Keats activates the reader’s fear, joy, and seeking systems, transforming encounters with the urn into layered bodily and cognitive experiences. The frozen scenes depicted on the urn create a paradoxical space in which loss is intensified yet also contained, enabling a form of safe imaginative engagement that supports compassion, reflection, and meaning-making. The discussion draws on polyvagal theory and affective neuroscience to explain how emotional responses emerge through shared bodily systems, while Brian Massumi, Lone Bertelsen, and Andrew Murphie clarify affect as relational, dynamic, and processual rather than fixed or purely representational. By integrating close reading with affect theory, the article demonstrates that Keats’s poem generates a bottom-up movement from sensation to thought, linking personal vulnerability with social connection. Ultimately, the poem’s aesthetic form sustains emotional resonance and reveals how lyric poetry can cultivate empathy, resilience, and ethically charged reflection. In doing so, it reconsiders Romantic aesthetics as embodied, relational, and transformative rather than contemplative.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88947 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1037-1088]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/29 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yazının Tarihî Gelişimi ve Alfabe Harflerinin Kökeni Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[A Study on the Historical Development of Writing and the Origin of Alphabet Letters]]> <![CDATA[Ahmet ADIGÜZEL]]> <![CDATA[Yazı sistemleri, Alfabe, Fenike Alfabesi Mısır Hiyeroglif ve Sümer çivi yazısı]]> <![CDATA[Writing systems, Alphabet, Phoenician Alphabet, Egyptian Hieroglyphs, Sumerian Cuneiform]]> <![CDATA[Türkçesi “Abece” olan “Alfabe” sözcüğü Fransız kökenlidir. Alfabe sözcüğü sözlük anlamı olarak farklılık gösterse de asıl anlamı bir dilin yazı sistemidir. Dilde en küçük fonem sestir, ses heceyi, hece sözcüğü, sözcük de cümleyi oluşturur. Sesin yazıdaki işaretine ise harf,  denir. Harfler de alfabeyi oluşturur. Dillerin konuşmaları asıl dili oluşturan unsurdur. Alfabeler, o dillerin konuşmalarını, seslerini somutlaştıran birer elbise gibidir. Yani dillerin eserleşmesini, somutlaşmasını, gelişip yaygınlaşmasını sağlayan kalıcı araçlardır. Her millet ve toplumun kendine özgü dili ve o dilin fonetiğine uyarladığı bir alfabesi vardır. Yazının ve alfabenin icadı tarihten filolojiye antropolojiden sosyolojiye kadar pek çok disiplini ilgilendirmektedir. İlkel yazı sistemlerinden resim yazısına ondan alfabe (phonographic/ses yazısı) hece yazısına geçiş süreci bin yılları aşkın bir yolculuktan ibarettir. Alfabenin icadından önce konuşmayı somutlaştırıp kalıcı hale getirme veya düşünceyi ifade etme resim ve sembol/simgelerle yapılmıştır. Ancak her şeyi resme dökmek, pratik ve basit bir yöntem değildi. Bu durum bazı yetersizliklere neden olmuş ve ihtiyaçları ortaya çıkarmıştır. Fenikeliler, Mısır Hiyeroglif ve Sümer çivi yazı sistemlerini evirerek, Fenike alfabesini oluşturmak için kaynak olarak kullandılar. Böylece Fenikeliler, alfabeyi oluşturmakla insanlık tarihini aydınlatıp bilimin, sanatın, kültürünü kapılarını aralamış oldular. Bu çalışmada, yazının tarihî gelişimi, alfabelerin nasıl, ne zaman ortaya çıktığı ve alfabe harflerinin kökeni hakkında inceleme ve araştırma yapılmıştır.]]> <![CDATA[The word “Alfabe,” which is “Abece” in Turkish, is of French origin. Although the word “alphabet” has different meanings in the dictionary, its main meaning is the writing system of a language. The smallest phoneme in a language is a sound, a sound forms a syllable, a syllable forms a word, and a word forms a sentence. The sign of the sound in writing is called a letter. Letters also form the alphabet. The spoken forms of languages are the fundamental elements that constitute the language itself. Alphabets are like garments that embody the spoken forms and sounds of those languages. In other words, they are permanent tools that enable languages to become works of art, to materialize, and to develop and spread. Every nation and society has its own unique language and an alphabet adapted to the phonetics of that language. The invention of writing and the alphabet concerns numerous disciplines, from history to philology, from anthropology to sociology. Primitive writing systems, pictographic writing, and then the alphabet are all part of this process. The invention of writing and the alphabet concerns many disciplines, from history to philology, from anthropology to sociology. The transition from primitive writing systems to pictorial writing, and from there to the alphabet (phonographic/sound writing) and syllabic writing, is a journey spanning thousands of years. Before the invention of the alphabet, speech was made concrete and permanent, and thoughts were expressed through pictures and symbols. However, putting everything into pictures was not a practical or simple method. This situation led to certain shortcomings and created new needs. The Phoenicians used the Egyptian hieroglyphic and Sumerian cuneiform writing systems as sources to create the Phoenician alphabet. Thus, by creating the alphabet, the Phoenicians illuminated human history and opened the doors to science, art, and culture.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88936 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1-44]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/30 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tevfik Fikret’te Poetik Bir Kaynak Olarak Fuzuli ve Eleştirel Bir Söylem Olarak Melal]]> <![CDATA[Fuzuli as a Poetic Source in Tevfik Fikret and Melancholy (Melal) as a Critical Discourse]]> <![CDATA[Farız YILDIRIM]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Tevfik Fikret, Fuzuli, Poetika, Melal, Eleştiri.]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Servet-i Fünun, Tevfik Fikret, Fuzuli, Poetics, Melal (Melancholy), Criticism.]]> <![CDATA[Hüzün ve melal, Tevfik Fikret şiirinin karakteristik özelliklerinden olup çoğunlukla mizaç ve bazı çevresel etkenlerle açıklanmış, onun Klasik Türk edebiyatından, özellikle de Fuzuli’den gelen bir tesirle melali poetik bir anlayış olarak öncelediği fikri ihmal edilmiştir. Oysaki Fikret’in “Fuzûli” şiirinde Fuzuli’ye atfettiği melale ilişkin poetikanın bir nevi tatbikatını kendi şiirinde gerçekleştirdiği görülür. Bu itibarla Fikret’in Fuzuli’ye atfettiği söylem biçimi ve melale karşı tavrın şiirinde nasıl temsil edildiğine ilişkin bir inceleme yapılması, hem Fuzuli’nin Fikret’teki etkisine hem de poetikasında melalin Klasik edebiyatla olan münasebetine ışık tutabilecek niteliktedir. Böyle bir amacı hedefleyen eldeki çalışmada öncelikle Fikret’in Fuzuli’de var olduğunu iddia ettiği özellikler tasnif edildi, sonra bunların kendi poetikasını deklare ettiği şiirlerindeki çıkarımlarla benzerlik ve farklılıkları ortaya kondu, nihayetinde ise bunların şiirlerinde nasıl tatbik edildiğine ilişkin örnekler incelendi. Çalışmanın önemli bir amacı da Fikret’in melali ne şekilde eleştirel bir söyleme dönüştürdüğünü ortaya çıkarmak oldu. Tevfik Fikret ve Servet-i Fünun neslinde, bir yönüyle sebeplere ilişkin itirazı haiz bir beden tasarrufu olarak değerlendirilebilecek olan melalin muhalif potansiyeli, esas itibariyle sığınma düşüncesinde belirginleşmiştir. Bununla birlikte İstibdad koşullarında Fikret ve neslini yapancılaşmaya ve kopuşa sürükleyen trajedinin destanını yazmaktan başka, sansürden ve kovuşturmadan muaf tutacak daha makul bir muhalefet biçimi de yok gibidir.]]> <![CDATA[Sadness (hüzün) and melancholy (melal) are characteristic features of Tevfik Fikret's poetry and have often been explained by temperament and certain environmental factors. The idea that he prioritized melancholy as a poetic understanding under the influence he inherited from Classical Turkish literature, particularly from Fuzuli, has been neglected. However, it can be seen that in his poem “Fuzûli,” Fikret puts into practice, in his own poetry, a kind of poetics of melancholy that he attributes to Fuzuli. In this respect, an examination of how the mode of discourse Fikret attributes to Fuzuli and his stance towards melancholy are represented in his own poetry can shed light both on Fuzuli's influence on Fikret and on the relationship of melancholy in his poetics with Classical literature. With such an aim, this study first classified the characteristics that Fikret claims exist in Fuzuli; then, the similarities and differences between these and the inferences in the poems where he declares his own poetics were presented; and finally, examples of how these were applied in his poems were examined. Another important aim of the study was to reveal how Fikret transforms melancholy into a critical discourse. In Tevfik Fikret and the Servet-i Fünun generation, the oppositional potential of melancholy-which can be considered, in one aspect, as a bodily economy possessing an objection to its causes-becomes evident essentially in the notion of refuge. Nevertheless, under the conditions of the Despotism (İstibdad), there seemed to be no more reasonable form of opposition, exempt from censorship and prosecution, other than writing the epic of the tragedy that drove Fikret and his generation to alienation and rupture.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88886 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1967-2024]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/31 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Gustav Meyer’in Etymologisches Wörterbuch der albanesischen Sprache Adlı Eserindeki Bazı Etimolojik Sorunlar Üzerine]]> <![CDATA[On Some Etymological Problems in Gustav Meyer's Etymologisches Wörterbuch der albanesischen Sprache]]> <![CDATA[Dilek ALAÇAM]]> <![CDATA[Etimoloji, Gustav Meyer, kelimeler, çözüm, sorunlar]]> <![CDATA[Etymology, Gustav Meyer, words, solution, problems]]> <![CDATA[Bu makale, Gustav Meyer'in Etymologisches wörterbuch der albanesischen sprache sözlüğünde Aus. Tü. yani Türkçe kökenli olarak işaretlenen kelimelerin etimolojik çözümlemesi yapılırken karşılaşılan hataları, eksiklikleri, sorunları ve tutarsızlıkları ele almaktadır. Makalenin temel amacı, söz konusu sözlükte yer alan Türkçe olarak belirtilen kelimelerin sistematik bir biçimde incelenirken kelimelerde, madde başlarında ve madde içlerindeki biçimsel ve anlamsal açıklamalarda hangi sorunlar ile karşılaşılmış, hangi eksiklikler görülmüş, hangi hatalar yapılmış veya hangi tutarsızlıklara yer verilmiş bunları tespit etmek ve bunları madde madde başlıklarla ele alıp sözlükten örneklerle göstermek ve açıklamaktır. Bu bağlamda, sözlükte her bir kelimenin Meyer tarafından sunulan açıklamaları biçimsel, anlamsal, sözlükbilimsel vb. yönlerden ele alınarak sözlükteki Türkçe kelimeler birçok yönden karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Makalede, Meyer'in açıklamalarının doğruluğu ve kapsamlılığı tartışılmakta fakat Meyer'in sözlüğünün giriş kısmında verdiği açıklamalar ve kaynaklardaki diğer bilgiler doğrultusunda alternatif etimolojik açıklamalar sunulmaktadır. Ayrıca, incelenen kelimelerin tarihsel süreçleri, Arnavutçadaki kullanım biçimleri ve bu süreçlerin kültürel etkileşimlerle ilişkisi de ele alınmaktadır. Makalenin amacı, Gustav Meyer'in sözlüğünü temel alarak Arnavutçadaki Türkçe kökenli kelimelerin etimolojik çözümlemelerini sistematik, eleştirel ve karşılaştırmalı bir perspektifle sunmak ve bu kelimelerin tarihsel, kültürel, biçimsel, anlamsal vb. bağlamlarını anlamaya çalışırken sözlükte karşılaşılan hataları, eksiklikleri, sorunları ve tutarsızlıkları da okuyucuya göstermektir. Makale, söz konusu sözlüğün Türkçe kökenli kelimeleri aktarmadaki karşılaşılan hataları, eksiklikleri, sorunları ve tutarsızlıkları değerlendirirken, aynı zamanda sözlüğün dilbilimsel açıdan güçlü ve zayıf yönlerini de tartışmaktadır. Bununla birlikte Meyer'in etimolojik sözlüğü içerik, yöntem ve kaynak kullanımı açısından incelenmekte ve eserinin yapısal özellikleri, etimoloji yaklaşımları ve Türk dili araştırmalarına sağladığı katkı eleştirel bir bakışla değerlendirilmektedir. Ayrıca sözlüğün maddelerindeki etimolojik açıklamaların tutarlılığı ve bilimsel dayanakları da karşılaştırmalı olarak tartışılmaktadır.]]> <![CDATA[This article examines the errors, omissions, problems, and inconsistencies encountered during the etymological analysis of words marked as Aus. Tü (Turkish origin) in Gustav Meyer's Etymologisches wörterbuch der albanesischen sprache dictionary. The article's primary objective is to systematically examine the Turkish words in this dictionary, identifying problems, omissions, errors, or inconsistencies encountered in the formal and semantic explanations within words, entries, and entries. This is then addressed item by item, illustrating and explaining these issues with examples from the dictionary. In this context, Meyer's explanations for each word in the dictionary are examined from a stylistic, semantic, and lexicographical perspective, and the Turkish words in the dictionary are examined comparatively from various perspectives. The article discusses the accuracy and comprehensiveness of Meyer's explanations, but alternative etymological explanations are presented based on the explanations provided in the introduction to Meyer's dictionary and other information from the sources. Additionally, the historical processes of the analyzed words, their usage patterns in Albanian, and the relationship between these processes and cultural interactions are also discussed. The article aims to present etymological analyses of words of Turkish origin in Albanian using Gustav Meyer's dictionary from a systematic, critical, and comparative perspective, while also highlighting the errors, omissions, problems, and inconsistencies encountered in the dictionary while attempting to understand the historical, cultural, stylistic, and semantic contexts of these words. The article evaluates the errors, omissions, problems, and inconsistencies encountered in the dictionary's translation of words of Turkish origin, while also discussing its linguistic strengths and weaknesses. Furthermore, Meyer's etymological dictionary is examined in terms of its content, methodology, and use of sources, and its structural features, etymological approaches, and its contribution to Turkish language studies are critically evaluated. Furthermore, the consistency and scientific basis of the etymological explanations in the dictionary's entries are comparatively discussed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88873 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[99-144]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/32 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Necip Mahfuz’un Aynalar Romanında Seyyid Kutup]]> <![CDATA[Sayyid Qutb in Naguib Mahfouz’s Novel Mirrors]]> <![CDATA[Ercan BARAN]]> <![CDATA[Seyyid Kutup, Necip Mahfuz, Roman, Aynalar, Radikalizm]]> <![CDATA[Sayyid Qutb, Naguib Mahfouz, Novel, Mirrors, Radicalism]]> <![CDATA[Necip Mahfuz İslam dünyasının ilk Nobel edebiyat ödülü alan edebiyatçısıdır. Seyyid Kutup’ta ilk dönemlerinde iyi bir eleştirmen olarak bilinmektedir. Hatta Necip Mahfuz’un Kifah Tıbe, Han el-Halili, Kahiretu’l Cedide ve Midakk Sokağı adlı dört romanına eleştiri yazısı yazmıştır. Kutup kendi döneminde sert ve acımasız tartışmalarıyla bilinir. Necip Mahfuz ve Seyyid Kutup’un arkadaşlıkları devam etmiştir taki Seyyid Kutup radikalleşene değin. Son görüşmeleri de Kutup’un idam edilmeden önce Mahfuz’un Kutup’un evine gitmesiyle olmuştur. Mahfuz Kutup’un evine gittiğinde radikal sakallı gençlerin onun etrafını çevirdiğini görmüş, eskiden şaka yapan Kutup’un gittiğini daha ciddi bir insanın geldiğini görmüştür. Mahfuz artık Kutup’un radikalleşmesinden dolayı arkadaşlıklarının bittiğini anlamış artık sokaklarda birbirlerini görürlerse selamlaşabileceklerine karar vermiştir. Kutup 1966 yılında Cemal Abdunnasır tarafından -Irak kralının araya girmesine rağmen- idam edilmiştir. Kutup 60 yıllık bir hayat yaşayıp 1966 yılında idam edilirken, Necip Mahfuz 2006 yılına kadar yaşamıştır. Kutup 1906 yılında doğmuş Mahfuz ise 2011 yılında doğmuştur. Ama her ikisi de İslam ve Arap dünyasında önemli etkiler bırakmıştır. Seyyid Kutup’un bilinmeyen bir tarafı da 1952 Mısır darbesinin fikir babalığını yapmasıdır. Öyle ki bütün ordu subaylarının elinde Seyyid Kutup’un yazdığı “İslam’da Sosyal Adalet” kitabı vardır. Böylesine önemli birini Necip Mahfuz’un elli beş portre anlattığı Aynalar kitabına girmemesi düşünülemezdi. Necip Mahfuz, Seyyid Kutup’un ismini radikalleşmesinden dolayı Vehhabiliğin kurucusu Muhammed İbn Abdulvehhap’a atfen Abdülvehhap İsmail koymuştur. Bu ismin konulması ve bu isim adı altında Seyyid Kutup’un anlatılmış olmasıda ilginçtir. Daha ilginç olanıda Mısırlı ünlü Vanlı ressam Seyf Vanlının bu portrenin çiziminde Seyyid Kutup’un resmini birebir çizmiş olmasıdır. Bu bölüm romanda okunduğunda Seyyid Kutup’un birebir özelliklerinin verildiği görülecektir. Sadece son bölüm kurgudur çünkü Seyyid Kutup idam edilmiştir. Oysaki portrenin sonunda Abdülvehhap İsmail’in bir tertip içerisine girdiği ve polisin teslim ol çağrısına silahla cevap verildiğinden ölüdürüldüğü yazılmaktadır. Son kısımda bu roman kurgudur bu kadarda kurgu olsun dedirtmektedir.]]> <![CDATA[Naguib Mahfouz is the first writer in the Islamic world to receive the Nobel Prize in literature. Sayyed Qutb was also known as a good critic in his early days. He even wrote reviews for Naguib Mahfouz's four novels, Kifah Tiba, Khan al-Khalili, Cairo al-Jadida and Midaqk Street. Qutb was known for his harsh and merciless arguments during his time. Naguib Mahfouz and Sayyed Qutb continued their friendship until Sayyed Qutb became radicalized. Their last meeting occurred when Mahfouz went to Qutb's house before Qutb was executed. When Mahfouz went to Qutb's house, he saw that radical bearded young men had surrounded him, and that Qutb, who used to joke around, had left and a more serious person had arrived. Mahfouz now understood that their friendship was over due to Qutb's radicalization and decided that they could greet each other if they saw each other on the streets. Qutb was executed by Gamal Abdel Nasser in 1966 - despite the intervention of the Iraqi king. Qutb lived a life of 60 years and was executed in 1966, while Naguib Mahfouz lived until 2006. Qutb was born in 1906 and Mahfouz in 2011. But both of them left significant impacts on the Islamic and Arab worlds. Another unknown aspect of Sayyid Qutb is that he was the mastermind of the 1952 Egyptian coup. So much so that all army officers have a book called Social Justice in Islam written by Sayyid Qutb. It would be unthinkable for such an important person not to be included in Naguib Mahfouz’s book Mirrors, in which he describes fifty-five portraits. Naguib Mahfouz named Sayyid Qutb Abdul-Wahhap Ismail, after the founder of Wahhabism, Muhammad Ibn Abdul-Wahhap, because of his radicalization. It is also interesting that this name was given and that Sayyid Qutb was described under this name. What is more interesting is that the famous Egyptian Van painter Seyf Vanli drew the exact picture of Sayyid Qutb in the drawing of this portrait. When this section is read in the novel, it will be seen that the exact characteristics of Sayyid Qutb are given. Only the last section is fiction because Sayyid Qutb was executed. However, at the end of the portrait, it is written that Abdulwahhab Ismail was involved in a plot and was killed because the police responded to his call to surrender with a gun. In the last section, it makes you say that this novel is fiction and it should be fiction.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88839 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[565-600]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/33 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çeviride Zengin Noktalar Üzerinden Yapay Zekâ Performansı: ChatGPT, DeepSeek ve Gemini Sistemleri üzerine Karşılaştırmalı Bir İnceleme]]> <![CDATA[AI Performance in Translating Rich Points: A Comparative Analysis of the ChatGPT, DeepSeek and Gemini]]> <![CDATA[Emrullah DALMIŞ]]> <![CDATA[Çeviribilim, Yapay Zeka, Türkçe-Arapça Çeviri, Zengin Nokta, Eşdeğerlik ]]> <![CDATA[Translation Studies, Artificial Intelligence, Turkish-Arabic Translation, Rich Points, Equivalence]]> <![CDATA[Bu çalışma, Arapça–Türkçe dil çiftinde yapay zekâ çeviri sistemlerinin zengin nokta (rich point) olarak tanımlanan karmaşık çeviri birimlerini ne ölçüde başarıyla çevirebildiğini incelemektedir. Gassan Kenefanî’nin Bizim Olmayan Âlem adlı eserinin Hengil (2023) tarafından yapılan çevirisinden seçilen on zengin nokta, üç yapay zekâ sistemi (ChatGPT, DeepSeek, Gemini) tarafından çevrilmiş ve çeviri alanında uzman akademisyenler tarafından anlamsal yakınlık, akıcılık, makine izi/yapaylık ve yaratıcı uyum ölçütlerine göre değerlendirilmiştir. Bulgular, üç sistemin de genel olarak yüksek çeviri yeterliliği sunduğunu ve özellikle anlamsal yakınlık ile akıcılık kriterlerinde birbirlerine oldukça yakın, yüksek puanlar aldıklarını göstermektedir. Sistemler arasında anlam aktarımı açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık ortaya çıkmaması, yapay zekâ modellerinin zengin noktalar gibi yorum gerektiren yapılarda dahi insan çevirisine oldukça yaklaştığını göstermektedir. Bununla birlikte, makine izi/yapaylık ölçütünde diğer kriterlere kıyasla daha düşük puanlar elde edilmesi, bu sistemlerin doğal söylem üretimi konusunda hâlâ belirli sınırlılıklara sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Koller’in eşdeğerlik sınıflandırmasına göre yapılan incelemeler, yapay zekâ çevirilerinin büyük ölçüde düzanlamsal ve metinsel eşdeğerlik sağladığını; ancak iletişimsel ve edimsel eşdeğerlik gerektiren çeviri anlarında insan çevirisinin gerisinde kaldığını göstermektedir. Çalışma, yapay zekâ çevirilerinin insan çevirisine ne zaman yaklaştığını ne zaman uzaklaştığını ortaya koyarak çeviri teknolojileri ve çeviri eğitimi alanlarına teorik ve uygulamalı katkı sunmaktadır.]]> <![CDATA[This study examines the extent to which artificial intelligence translation systems can successfully translate complex units known as rich points within the Arabic–Turkish language pair. Ten rich points selected from Hengil’s (2023) Turkish translation of Ghassan Kanafani’s A World Not Ours were translated by three AI systems (ChatGPT, DeepSeek, Gemini) and evaluated by expert scholars based on four criteria: semantic accuracy, fluency, machine trace/artificiality, and creative adequacy. The findings demonstrate that all three systems exhibit high levels of translation proficiency, receiving similarly high scores particularly in semantic accuracy and fluency. The absence of statistically significant differences among the systems in meaning transfer indicates that AI models can approach human translators even in rich points, which require interpretive decision-making. However, the relatively lower scores in the machine trace/artificiality criterion reveal that current AI systems still retain certain mechanical patterns and do not fully achieve natural human-like discourse production. The analysis conducted using Werner Koller’s equivalence typology further shows that AI systems predominantly achieve denotative and textual equivalence, while struggling to maintain communicative and pragmatic equivalence, especially in contexts that require cultural insight, stylistic sensitivity, or creative decision-making. By identifying the conditions under which AI translations converge with or diverge from human translation, this study offers significant theoretical and pedagogical contributions to the fields of translation technologies and translator training.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88767 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[681-727]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/34 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kutadgu Bilig’de Kötülük Kavramı Üzerine]]> <![CDATA[On The Concept Of Evil İn Kutadgu Bilig]]> <![CDATA[Asu ERSOY]]> <![CDATA[Kutadgu Bilig, Yusuf Has Hacib, kötülük, kültürel kavramlaştırma, metafor, metonimi.]]> <![CDATA[Kutadgu Bilig, Yusuf Has Hacib, evil, cultural conceptualizing, metaphor, metonym.]]> <![CDATA[Toplumsal huzurun korunması ve kişinin ahlaki sorumluluğu, eski kültürlerin en önemli meselelerinden biri olarak görülmektedir. 11. yüzyıl’da Yusuf Has Hâcib tarafından Karahanlılar döneminde siyasetnâme biçiminde yazılan mutluluk veren bilgi anlamına da gelen Kutadgu Bilig, yazıldığı dönemin Türk tarih ve kültürel birikimini en iyi yansıtan eserlerden biri olarak karşımıza çıkar. Eserin yazılış amacı, dönemin yöneticilerine adil olmayı, devlet yönetiminin esaslarını öğretmeyi, kişilere ise ahlaklı, erdemli, düzgün yaşam sürdürmenin yollarını göstermeyi hedeflemektir. Yusuf Has Hacip tarafından kaleme alınan Kutadgu Bilig, dönemin kötü huylu insanların topluma verdiği zararı ve yol açtığı karışıklığı didaktik bir yaklaşımla aktararak geleceğe rehberlik etmeyi amaçlamıştır. Eser, insanların aynı hataları tekrarlayarak çevreye zarar vermemeleri ve bozgunculuk yapmamaları açısından örnek teşkil etmektedir. Kutadgu Bilig’de kişisel davranışlar toplumsal uyumla irtibatlı olarak değerlendirilmiş ve kişisel ahlaki bozulma, toplumdaki çözülmeyle eşleştirilmiştir Eserde karşımıza çıkan fitne, esiz, kikne-, müfsid, kavramları, davranışların ve tutumların olumsuz yönlerinden ziyade toplumdaki bozulmalara yol açan kişileri ve olayları açıklamaktadır. Kutadgu Bilig’de geçen kötülük anlamında kullanılan Arapça kökenli bela, fâsık, fesad, fitne, fısk, hata, müfsid, şer ile Türkçe kökenli agu, arta-, artat-, artak, bulgak, bulganuk, ınga, isiz, isizlik, kikne-, ot, tiken, yaŋluk gibi sözcükler, toplum düzenini tehdit eden unsurları ifade etmektedir. Bu çalışma, Kutadgu Bilig’de yer alan kavramları, kültürel model, kategori, şema ve metafor, metonimi kullanımı üzerinden inceleyerek, yazarın okuyucuya iletmek istediği toplumsal ve ahlaki mesajları gün yüzüne çıkarmayı hedeflemektedir.  ]]> <![CDATA[The preservation of social peace and the moral responsibility of the individual are considered among the most important issues in ancient cultures. Kutadgu Bilig, also known as "happiness-giving knowledge," written in the form of a political treatise by Yusuf Has Hajib during the Karakhanid period in the 11th century, stands out as one of the works that best reflects the Turkish historical and cultural heritage of its time. The work's purpose was to teach the rulers of the time about fairness, the principles of statecraft, and to show individuals how to live moral, virtuous, and decent lives. Written by Yusuf Has Hajib, Kutadgu Bilig aims to guide the future by conveying, through a didactic approach, the damage and chaos inflicted on society by the ill-tempered people of the time. The work serves as an example for people to avoid repeating the same mistakes, harming the environment, and engaging in subversion. In Kutadgu Bilig, personal behavior is considered in relation to social harmony, and personal moral decay is equated with social disintegration. The concepts of fitna, esiz, kikne-, and mufsid encountered in the work explain individuals and events that lead to social deterioration rather than the negative aspects of behaviors and attitudes. The Arabic-origin words used in Kutadgu Bilig to denote evil, bela, fâsik, fesad, fitne, fısk, hata, mufsid, and şer, and Turkish-origin words such as agu, arta-, artat-, artak, bulgak, bulganuk, ınga, isiz, issizlik, kikne-, ot, tiken, and yaŋluk represent elements that threaten social order. This study examines the concepts in Kutadgu Bilig through their use of cultural models, categories, schemas, metaphors, and metonymies, and aims to uncover the social and moral messages the author wishes to convey to the reader.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88703 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[463-477]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/35 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Leibniz’den Mümkün Dünyalar Teorisine: Kara Kitap ]]> <![CDATA[From Leibniz to the Theory of Possible Worlds: Kara Kitap]]> <![CDATA[Hayrunisa TOPÇU]]> <![CDATA[Ogeday DUMLU]]> <![CDATA[Anlatıbilim, mümkün dünyalar, Leibniz, Orhan Pamuk, Kara Kitap.]]> <![CDATA[Narratology, Leibniz, possible words, Orhan Pamuk, Kara Kitap. ]]> <![CDATA[17. yüzyılda yaşamış Alman filozof Gottfried Wilhelm Leibniz’in görüşlerinden yola çıkılarak ortaya atılan mümkün dünyalar teorisi yeni anlatıbilim yaklaşımlarının çalışma alanlarından biridir. Kuram; anlatıyı, mümkün ve gerçek dünyalar, bu dünyalar arasındaki erişilebilirlik ilişkileri, karakterlerin bilinçleri, metnin söylemsel yapısı, okurun tutumu gibi pek çok farklı açıdan ele alır. Bu çalışmada Orhan Pamuk’un 1990’da yayımlanan Kara Kitap isimli romanı Marie-Laure Ryan’ın Possible Worlds, Artificial Intelligence, and Narrative Theory adlı çalışmasındaki görüşleri ışığında değerlendirilmiştir. Değerlendirme, kuramın iki temel ölçütü olan gerçek ve mümkün dünyalar ile yeniden merkezleme ve dünyalar arası erişilebilirlik ilişkileri üzerinden yapılmıştır. Gerçek ve mümkün dünyaların tespitinde; gerçek dünya, alternatif mümkün dünya, metinsel referans dünyası, metinsel gerçek dünya ve metinsel alternatif mümkün dünya terimleri kullanılmıştır. Erişebilirlik ilişkileri ise mümkün ve gerçek dünyalar arasındaki uyum ve uyumsuzluk çerçevesinde çözümlenmiştir. Kara Kitap, mümkün dünyalar açısından zengin bir anlatıdır. Galip’in karısı Rüya’yı arayışındaki belirsizlik, Celâl’le benliklerinin birbirine karışması, bu süreçte gördüğü rüya ve hayaller, tarihî göndermeler mümkün dünyaların kurulmasını ve pekiştirilmesini sağlayan unsurlardır. Galip’in anlatıcı konumunun zaman zaman belirsizleşmesi ve Celâl’in metinsel varlığının farklı dünyalara yayılması, mümkün dünyalar arasındaki geçişleri özellikle belirginleştirir. Böylece roman, hem epistemolojik hem de ontolojik düzeyde potansiyel anlam alanları yaratarak okuru metnin kurduğu olasılıklarla karşı karşıya bırakır. Kara Kitap’ın bu yapısı, metinde mümkün dünyalar kuramının sunduğu yorum imkânlarını görünür kılar.]]> <![CDATA[The theory of possible worlds, proposed based on the views of the 17th-century German philosopher Gottfried Wilhelm Leibniz, is one of the fields of study in new approaches to narratology. The theory approaches narrative from many different angles, such as possible and actual worlds, the relationships of accessibility between these worlds, the consciousness of characters, the discursive structure of the text, and the attitude of the reader. This study evaluates Orhan Pamuk’s 1990 novel Kara Kitap in light of the views presented in Marie-Laure Ryan’s work Possible Worlds, Artificial Intelligence, and Narrative Theory. The evaluation is based on the theory's two fundamental criteria: actual and possible worlds, and recentering and inter-world accessibility relationships. In identifying real and possible worlds, the terms actual world, alternative possible world, textual reference world, textual actual world, and textual alternative possible world were used. Accessibility relations were analyzed within the framework of harmony and disharmony between possible and real worlds. The Kara Kitap is a narrative rich in possible worlds. The uncertainty in Galip’s search for his wife Rüya, the merging of his and Celâl’s identities, the dreams and visions he experiences during this process, and the historical references are elements that establish and reinforce possible worlds Galip’s occasionally ambiguous position as narrator and Celâl’s textual presence spreading across different worlds particularly highlight the transitions between possible worlds. Thus, the novel creates potential fields of meaning at both the epistemological and ontological levels, confronting the reader with the possibilities established by the text. This structure of The Kara Kitap makes visible the interpretive possibilities offered by the theory of possible worlds within the text.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88617 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[825-839]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/36 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Диалог культурных эпох: как современные авторы переосмысляют Ф.М. Достоевского и А.П. Чехова]]> <![CDATA[Dialogue of Cultural Epochs: How Contemporary Authors Reinterpret F.M. Dostoevsky and A.P. Chekhov]]> <![CDATA[Keziban TOPBAŞOĞLU]]> <![CDATA[Русская современная литература, Ф.М. Достоевский, А.П. Чехов, диалог культурных эпох, межтекстовые связи, классическое наследие, творческое переосмысление.]]> <![CDATA[Modern Russian Literature, F.M. Dostoevsky, A.P. Chekhov, dialogue of cultural epochs, intertextual connections, classical heritage, creative reinterpretation.]]> <![CDATA[Статья посвящена анализу художественного диалога современной словесности с традиционным наследием русской литературы ХІХ века, которое отображено в творчестве Ф.М. Достоевского и А.П. Чехова. Исследуется вопрос продолжения концепций, тем и художественных методов, решивших становление русской литературы и ее воздействие на развитие миросозерцания прозаиков ХХІ века. Пристальное внимание уделяется рассмотрению интерпретирования и переосмысления типичных образов персонажей и сюжетов с точки зрения современной культурной модели. В данной статье анализируется, как именно нынешние литераторы устанавливают креативные подходы к творческому наследию Ф.М. Достоевского и А.П. Чехова: через приведение цитат, ассоциации, переклички мотивов, жанровые преобразования и межтекстовые связи. Исследуется, как диалог культурных эпох становится и моделью культурного кода, и приемом познания новых мировоззренческих и духовных проблем современной действительности. Подчеркивается, что традиционный смысл слов «свобода», «преступление», «духовные вопросы», «достоинство человека» обретает абсолютно новую интерпретацию в период изменившегося исторического и культурного пространства. В работе особую значимость приобретает сравнение художественных подходов, свойственных творчеству М.Ф. Достоевского и А.П. Чехова, со способами современной литературы. Отмечено, что личность Ф.М. Достоевского мотивирует литераторов, которые в своих произведениях затрагивают проблемы раздвоения личности, поиска и упадка религиозности, в то время как традиция А.П. Чехова выражается в красоте недосказанности, психологической лаконичности и целомудренным наблюдением за привычным укладом жизни. Нынешние авторы, поддерживающие диалог с этими традиционными моделями, создают персональный механизм ценностей, который демонстрирует противоречия постмодернистского периода и желание возродить нравственные принципы. Поэтому обращение к произведениям Ф.М. Достоевского и А.П. Чехова – не обращение в прошлое, а форма нравственной самоидентификации современной литературы. Диалог с классикой является средством постижения внутренних знаний человека, а также способом модернизации художественных образов и эстетического восприятия.]]> <![CDATA[This article examines the artistic dialogue between contemporary literature and the classical tradition of nineteenth-century Russian writing, focusing on the legacy of F.M. Dostoevsky and A.P. Chekhov. The study investigates how twenty-first-century authors reinterpret and extend the conceptual frameworks, thematic structures, and aesthetic strategies that shaped the formation of the Russian literary canon. Particular attention is given to the transformation of archetypal characters and narrative models within the context of modern cultural paradigms. The analysis highlights the mechanisms through which contemporary writers engage with Dostoevsky’s and Chekhov’s works—through intertextual references, motif resonances, genre reconfigurations, and innovative reinterpretations. It is argued that the dialogue between cultural epochs not only functions as a system of cultural coding but also as a heuristic tool for addressing emerging spiritual, ethical, and ideological questions of the present. The article emphasizes the semantic shifts undergone by concepts such as “freedom,” “crime,” “spirituality,” and “human dignity” under new historical and cultural conditions. It further contrasts Dostoevsky’s influence—manifested in explorations of psychological duality and the crisis of religiosity—with Chekhov’s legacy of minimalism, psychological subtlety, and contemplative observation of everyday life. Contemporary authors who engage with these traditions construct new value frameworks that simultaneously reflect postmodern contradictions and a renewed search for moral principles. Ultimately, the article argues that returning to the works of Dostoevsky and Chekhov represents not a nostalgic turn to the past but a mode of ethical self-definition and aesthetic modernization in contemporary literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88518 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1609-1659]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/37 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İsmail’in Hz. Ali’ye Ait Yüz Söz Tercümesi’nin Bir Nüshasındaki Mahallî Özellikler Üzerine]]> <![CDATA[On the Local Characteristics of a Copy of Ismail’s Translation of One Hundred Sayings Attributed to Ali]]> <![CDATA[Nesrin GEZİCİ]]> <![CDATA[Tarihî Türk dili, Klasik Osmanlı Türkçesi, Terceme-i Sad-Kelime-i 'Ali, İsmail, Hz. Ali, mahallî özelikler.]]> <![CDATA[Historical stages of Turkic, Classical Ottoman Turkish,Translation of the Hundred Sayings of 'Ali, İsmail, Hz. Ali, local specificities.]]> <![CDATA[Bu makalenin konusu, İsmail’in tercüme ettiği İstanbul Arkeoloji Yazmaları Koleksiyonu’nda bulunan Terceme-i Sad-Kelime-i ǾAli adlı eserdir. Eser, 22 varaktan oluşmaktadır, eserin Türkçe kısımlarında hareke kullanılmamıştır. Eserin yazılış tarihi belli değildir ancak Klasik Osmanlı Türkçesinde yazılmış ve eser 18. yüzyıl dil özellikleri taşımaktadır. Başka bir nüshasında Hicrî 1161 (Miladî 1748) senesine dair bir ifade bulunması, eserin bu tarihte yazılmış olabileceği ihtimalini düşündürmektedir. Manzum bir tercüme olan eser söz varlığı, ses ve şekil özellikleri itibariyle önemli bir malzemeye sahiptir. Dönem özelliklerini yansıtan yazı dili özelliklerinin yanı sıra eserde dönemin mahallî özellikleri görülmektedir. Terceme-i Sad-Kelime-i ǾAli, Mu‘tezile kelâmcısı Câhız’ın (ö. 255/ 869) Hz. Ali özdeyişleri arasından seçtiği yüz vecizeye dayanmaktadır. Bu sözler, daha sonra Reşîdüddin Vatvat (ö. 573/1177) tarafından Farsçaya çevrilmiş ve Arapça açıklamalarla genişletilmiştir. Bu makale, söz konusu eser ve mütercimi (İsmail) hakkında bilgi vermeyi, metindeki mahallî özellikleri örneklerle birlikte analiz etmeyi ve çalışmanın sonunda eserin tam bir yazı çevirimini sunmayı amaçlamaktadır. Çalışmanın temel amacı, Klasik Osmanlı Türkçesi dönemine ait bu metindeki yazı dili dışında kalan mahallî söyleyişlerin metne yansımalarını tespit etmektir. Bu makalede eser ve mütercimi hakkında bilgi verilecek, eserin mahallî özellikleri örnekleriyle birlikte değerlendirilecek, eserin yazı çevirimi çalışmanın sonunda verilecektir.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk214156996"></a>The subject of this article is the work entitled Terceme-i Ṣad-Kelime-i ǾAli (Translation of the Hundred Sayings of ǾAli), found in the Istanbul Archaeological Manuscripts Collection and translated by İsmail. The manuscript consists of 22 folios, and no diacritical (vowel) marks are used in the Turkish sections. Although the exact date of its composition is unknown, the work is written in Classical Ottoman Turkish and reflects the linguistic characteristics of the 18th century. The presence of an expression referring to the Hijri year 1161 (Gregorian 1748) in another copy suggests the possibility that the work may have been written around this time. The work, which is a rhymed translation, possesses significant material in terms of both its lexical content and its sound and form characteristics.  In addition to the stylistic features representing the characteristics of the period, the work also exhibits local linguistic traits of its time. Terceme-i Sad-Kelime-i ǾAli (Translation of the Hundred Sayings of ǾAli) is based on one hundred aphorisms selected from the sayings of Hz. Ali by the famous Mu‘tazilite theologian Câhız (d. 255/869). These sayings were later translated into Persian and expanded with Arabic commentaries by Reşîdüddin Vatvat (d. 573/1177). This article aims to provide information about the work and its translator (İsmail), analyze the local features in the text with examples, and present a complete transcription of the work at the end of the study. The primary goal of the study is to determine the reflections of local vernaculars (or regional speech) in this text belonging to the Classical Ottoman Turkish period, beyond the standard written language. This article provides information about the work and its translator, analyzes the local characteristics of the text with illustrative examples, and presents its full transliteration at the end of the study. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88406 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2649-2684]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/38 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Namık Kemal’in Ruhsal Dünyası: Psikanalitik Bir Okuma Denemesi]]> <![CDATA[The Psychological World of Namık Kemal: An Attempt at a Psychoanalytic Reading]]> <![CDATA[Elif UYGUR]]> <![CDATA[Namık Kemal; edebiyat; psikoloji; psikanaliz; psikanalitik eleştiri]]> <![CDATA[Namık Kemal; literature; psychology; psychoanalysis; psychoanalytic criticism.]]> <![CDATA[Bu makale, ömrünü içinde bulunduğu toplumun ve milletin menfaati uğruna adamış olan, Tanzimat dönemi Türk edebiyatının öncü isimlerinden Namık Kemal’in kişiliğini, ruhsal gelişimini ve yazınsal üretimini psikanalitik kuramın temel ilkeleri doğrultusunda incelemektedir. Çalışmanın amacı, Namık Kemal’e yalnızca “vatanperver”, “hürriyet şairi” gibi yerleşik sıfatlar aracılığıyla değil; bu nitelemelerin dayandığı benlik serüveni, aile mirası, yaşadığı kayıplar ve geliştirdiği savunma mekanizmaları dikkate alınarak yaklaşılabileceğini ortaya koymaktır. Bu doğrultuda “sanatçıya dönük eleştiri” yöntemi benimsenmiş; yazarın mektupları, otobiyografik metinleri ile özellikle İntibah ve Cezmi romanları birlikte değerlendirilmiştir. Edebiyat–psikoloji ilişkisi bağlamında, çocukluk deneyimleri, aile ilişkileri, sürgün yılları ve kuşaklar arası aktarım süreçlerinin Namık Kemal’in psikodinamik yapılanması üzerindeki etkileri tartışılmaktadır. Bu incelemede bireysel yaşantıların yazınsal üretimle nasıl iç içe geçtiği üzerinde durulmakta; yazarın kişisel çatışmalarının metinlere yansıma biçimleri somut örnekler üzerinden ele alınmaktadır. Bu bağlamda, yazınsal metinlerin yalnızca estetik değil, aynı zamanda ruhsal bir ifade alanı sunduğu varsayımından hareket edilmektedir. Çalışmada Hippolyte Taine’in “ırk–muhit–an” modeli ile Mark Wolynn’in epigenetik ve kuşaklar arası aktarım yaklaşımlarından, Freud’un psikanaliz kuramından yararlanılmaktadır.Elde edilen sonuçlar, Namık Kemal’in yazınsal üretiminde kişisel kırılganlıklar, vicdani sorgulamalar ve özgürlük arzusunun iç içe geçtiği çok katmanlı bir ruhsal zemin bulunduğunu ve bireysel çatışmaların millet ile hürriyet ideali etrafında yeniden anlamlandırıldığı bir ifade alanı kurulduğunu göstermektedir. Bu yönüyle çalışma, Namık Kemal’in edebî kimliğini psikanalitik bağlamda yeniden konumlandırmakta ve Türk edebiyatındaki psikobiyografik okumalara özgün bir katkı sunmayı amaçlamaktadır.]]> <![CDATA[This article examines the personality, psychological development, and literary production of Namık Kemal, one of the most valuable figures in Turkish literature who devoted his life to the interests of his society and nation, in line with the basic principles of psychoanalytic theory. The study employs the “artist-oriented criticism” method to understand the author's inner world and psychological structure. Based on the relationship between literature and psychology, the psychological, social, and cultural processes that shaped Namık Kemal's personality are examined. In this context, Hippolyte Taine's concepts of “race,” “environment,” and “moment” and Mark Wolynn's approaches to epigenetics and intergenerational transmission were utilized. Freud's method of psychological analysis provided a theoretical basis for understanding the author's unconscious processes and evaluating the act of writing as a space of psychological balance. The findings reveal that Namık Kemal's writing transforms into a psychological equilibrium where repressed emotions, moral questioning, and the desire for freedom converge.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88392 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[841-853]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/39 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kutadgu Bilig’de Kullanılan Arapça Söz Varlığı Üzerine]]> <![CDATA[On the Arabic Vocabulary Used in Kutadgu Bilig]]> <![CDATA[Halilibrahim ERTÜRK]]> <![CDATA[Serdar ÖZDEMİR]]> <![CDATA[Türk dili, Karahanlı Türkçesi, Yusuf Has Hacib, Kutadgu Bilig, Arapça terimler]]> <![CDATA[Turkish language, Karakhanid Turkic, Yusuf Has Hajib, Kutadgu Bilig, Arabic terms]]> <![CDATA[<a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>10-12. yüzyıl aralığında Kaşgar, Balasagun, Buhara ve Semerkand’ı içine alan Türkistan coğrafyasında Uygur Türkçesi temelinde gelişen tarihî Türk lehçesi, kaynaklarda Karahanlı Türkçesi olarak tanımlanır. Bu tarihî lehçe 10. yüzyıl ile 12. yüzyıl arasında Türkistan’da varlık gösteren Doğu Türklüğü’nün ortak yazı dili olma görevini üstlenmiş, aynı zamanda Türk dilinin İslamî kültürle de yoğrularak yeni bir terminoloji kazanmasına aracı olmuştur. Karahanlı Türkçesi döneminde verilen eserler, sayıca çok fazla olmasa da nitelikçe Türk kültür ve dil tarihinde oldukça önemli bir yere sahip olan kıymetli eserlerdir. Bu döneme ait eserler arasında mutlaka zikredilmesi gereken eserlerden biri, Balasagunlu Yusuf Has Hacîb tarafından kaleme alınan Kutadgu Bilig’dir. Alegorik ve didaktik bir siyasetname özelliği gösteren bu mühim eserin ses, şekil, dizim ve söz varlığı gibi farklı açılardan detaylıca ele alınması, filoloji bilim alanına önemli katkılar sağlayacaktır. Bu noktadan hareketle bu çalışmanın konusu, Kutadgu Bilig’in Arapça söz varlığı olarak belirlenmiştir. Çalışma kapsamında Kutadgu Bilig’de kullanılmış olan Arapça kelimeler içerisinden ünlüyle başlayanlar tespit edilmiştir. İkinci aşamada, tarama yöntemiyle tespit edilen toplam 39 Arapça kelimenin Karahanlı Türkçesi dönemi, Harezm Türkçesi dönemi, Kıpçak Türkçesi dönemi ve Çağatay Türkçesi dönemine ait başlıca edebî eserlerde eklerle ve yardımcı fiillerle kurulan kullanım biçimleri ve hangi anlamda kullanıldığı tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-style: italic;">The historical Turkic dialect that developed based on Uyghur Turkic in the Turkistan geography, including Kashgar, Balasagun, Bukhara, and Samarkand between the 10th-12th centuries is Karakhanid Turkic in the sources. This historical dialect undertook the task of being the common written language of the Eastern Turkic people who existed in Turkestan between the 10th and 12th centuries. At the same time, it was instrumental in the Turkic language gaining a new terminology by blending with Islamic culture. Although the works written in Karakhanid Turkic are not very numerous, they are valuable works that have a very important place in the history of Turkic culture and language. One of the works that must be mentioned in this period is Kutadgu Bilig written by Balasagunlu Yusuf Has Hacîb. A detailed analysis of this important work, which is an allegorical and didactic political treatise, from different perspectives such as phonology, morphology, syntax and vocabulary will make important contributions to the field of philology. From this point of view, the subject of this study is the Arabic Vocabulary Used in Kutadgu Bılıg. Within the scope of the study, the Arabic words that begin with a vowel were identified among the Arabic words used in Kutadgu Bilig. In the second stage, the usage forms and meanings of the 39 Arabic words recognized by the scanning method in the main literary works belonging to the Karakhanid Turkic period, Khwarezm Turkic period, Kipchak Turkic period and Chagatai Turkic period were determined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88363 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2583-2619]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/40 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yavuz Sözcüğü Üzerine Art ve Eş Zamanlı Bir İnceleme]]> <![CDATA[A Diachronic and Synchronic Study On The Word Yavuz]]> <![CDATA[Berrin KASIMOĞLU DÖNMEZ]]> <![CDATA[Yavuz, artzamanlılık, eşzamanlılık, dilbilim, biçim ve anlam değişimi; Yavuz, diachronicity, synchronicity, linguistics, change in form and meaning.]]> <![CDATA[Yavuz, diachronicity, synchronicity, linguistics, change in form and meaning.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Dil göstergelerden oluşan dinamik bir sistemdir ve gösteren ve gösterilen düzlemlerinde zaman içinde değişim geçirebilmektedir. Bazen yalnız bu düzlemlerde değişim olurken bazen de göstergenin kendisi kullanımdan düşebilmektedir. Bu değişimler genellikle uzun bir süreçte, konuşurlarının uzlaşımına dayalı gerçekleşmektedir. Bu süreç dilin toplumsal, kültürel ve düşünsel yapısındaki dönüşümlerle ilişkilidir. Türkçede Köktürkçeden günümüze ulaşan birçok sözcük vardır. Bunların bir kısmı biçimsel ve anlamsal değişime uğramıştır. Bu değişimler Türkçenin o zamandan şimdiye geçirdiği tarihî, kültürel, toplumsal dönüşümlerin ve dilin kendi canlı yapısından kaynaklanan bir gerekliliğin sonucudur. Bu çalışmada, yavuz sözcüğünün tarihsel gelişimi art ve eş zamanlı şekilde incelenmiştir. Köktürkçe metinlerde yabız biçiminde “kötü, fena, perişan” anlamlarında kullanılan bu sözcük, zamanla ses değişimlerine uğrayarak günümüz Türkçesindeki yavuz biçimine dönüşmüş ve anlam bakımından iyileşme göstermiştir. Çalışmamızda Türkçede uzun zamandır varlığını koruyan yavuz sözcüğünün etimolojisiyle ilgili bilgi verilmiş; ardından dilbilimsel bir yaklaşım olan art ve eş zamanlı incelemeyle sözcüğün tarihî süreçte geçirdiği biçimsel ve anlamsal değişim gösterilmiştir. Günümüz Türkçesinde sözcüğün atasözlerindeki kullanımları da aktarılmış ve çağdaş Türk lehçe ve şivelerindeki varlığına da yer verilmiştir. Çalışma nitel araştırma yöntemleriyle yürütülmüş, veriler doküman analizi yoluyla elde edilip betimsel analiz yöntemiyle analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, yavuz sözcüğünün tarihsel süreçte hem biçim hem de anlam değişikliğine uğradığını, anlam değişikliğinin iyileşme yönünde olduğunu ve Yeni Türkçe dönemine tekabül ettiğini; anlamdaki bu değişimin Oğuz Türkçesi etkisi olabileceğini göstermiştir. Ayrıca sözcüğün çağdaş Türk lehçelerindeki karşılıkları değerlendirilerek anlam değişiminin yönü ve kapsamı belirlenmiştir. Bu bağlamda çalışma, Türkçedeki uzun ömürlü sözcüklerin anlam düzlemindeki ilerleyişine ışık tutmakta ve dilin tarihsel sürekliliği içinde göstergelerin dönüşümünü ortaya koymaktadır.]]> <![CDATA[Language is a dynamic system composed of linguistic signs, and both the signifier and signified planes can undergo change over time. Sometimes only these planes change, while at other times the sign itself may fall out of use. These changes generally occur over a long period, based on the consensus of speakers. This process is related to transformations in the social, cultural and intellectual structure of the language. There are many words in Turkish that have survived from Old Turkic to the present day. Some of these have undergone formal and semantic changes. These changes are the result of the historical, cultural and social transformations that Turkish has undergone from that time to the present, and of a necessity arising from the living nature of the language itself. In this study, the historical development of the word yavuz has been examined both retrospectively and synchronically. This word, used in Old Turkic texts in the form yabız to mean ‘bad, evil, wretched,’ has undergone sound changes over time, transforming into the modern Turkish form yavuz and showing an improvement in meaning. Our study provides information on the etymology of the word yavuz, which has long been preserved in Turkish; then, using a linguistic approach involving diachronic and synchronic analysis, it demonstrates the formal and semantic changes the word has undergone throughout history. The usage of the word in proverbs in modern Turkish is also conveyed, and its presence in contemporary Turkish dialects and accents is also mentioned. The study was conducted using qualitative research methods, with data obtained through document analysis and analysed using descriptive analysis methods. The findings revealed that the word yavuz underwent both formal and semantic changes throughout history, that the semantic change was positive in nature and corresponded to the New Turkish period, and that this change in meaning may have been influenced by Oğuz Turkish. Furthermore, the word's equivalents in contemporary Turkish dialects were evaluated to determine the direction and scope of the change in meaning. In this context, the study sheds light on the progression of long-lived words in Turkish in terms of meaning and reveals the transformation of signs within the historical continuity of the language.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88342 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[613-636]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/41 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hüseyin Su ve “Hayat Ağır, Ölüm Hafif” Adlı Eserde Hakikate Yolculuk (Bölüm Bazlı Bir Değerlendirme)]]> <![CDATA[Hüseyin Su and The Journey To Truth In "Life is Heavy, Death is Light" (A Chapter-Based Assessment]]> <![CDATA[Sıddık BAKIR]]> <![CDATA[Ebru ÇAKMAK -Mesut TOPRAK]]> <![CDATA[Türkçe Eğitimi, Varoluşsal Kaygı, İçsel Çatışma, Hüseyin Su, Hayat Ağır Ölüm Hafif]]> <![CDATA[Turkish Language Education, Existential Anxiety, Internal Conflict, Hüseyin Su, Life is Heavy, Death is Light ]]> <![CDATA[Bu çalışma, Hüseyin Su adlı yazarın “Hayat ağır, Ölüm Hafif” adlı eserini tematik yolla çözümlemeyi amaçlamaktadır. 24 bölümün olduğu öyküde bölümler arası göndermeler söz konusudur, öne çıkan temalar ise ölüm, acı, özlem ve kaygıdır. Çalışmada varoluşsal sorgulama, kendini bulma çabası, acı ve hakikat ölüm kavramları açısından çözümlenmiştir. Her bölümde ölümün ardından duyulan acı ve ızdırap yazar tarafından dile getirilmektedir. Ölüm sancılı bir süreçtir ve kabullenmesi zordur. Yazar bu süreci okuyucularına her bölümde aktarmaya çalışır ve o sancılı süreci onlara âdeta yaşatır.  Özellikle “Hayat Ağır, Ölüm Hafif” cümlesi hemen hemen her bölümde karşımıza çıkar. Ölüm karşısında duyulan çaresizlik ve onu zoraki kabulleniş insanı yormaktadır. Yazar, semboller ve imgeler yoluyla insanın kendisiyle yüzleşme sürecini anlatır. Burada bir iç hesaplaşma söz konusudur. Bu hesaplaşma süreci, her bölümde okuyucunun doldurması gereken bir boşluk, yüzleşmesi gereken bir süreçtir. Ölüm bir son değil aksine bir başlangıçtır. Bu başlangıçlar kimi zaman insanı yalnızlığa sürükler. Yazar da yalnızlığın verdiği ızdırabı kahramanın yaşadıkları üzerinden okuyuculara taşımayı başarmıştır.]]> <![CDATA[: This study aims to analysis Hüseyin Su's work "Life is Heavy, Death is Light" thematically and symbolically. The story, which consists of 24 chapters, features inter-chapter references, with prominent themes being death, pain, longing, and anxiety. The study analyzes the concepts of existential questioning, self-discovery, and pain and true death. In each chapter, the author expresses the pain and suffering felt after death. Death is a painful process and difficult to accept. The author strives to convey this process to his readers in each chapter, virtually making them experience it. The phrase "Life is Heavy, Death is Light" appears in almost every chapter. The helplessness felt in the face of death and the forced acceptance of it are exhausting. The author depicts the process of confronting oneself through symbols and imagery. This is an internal reckoning. This reckoning is a void the reader must fill in each chapter, a process they must confront. Death is not an end, but a beginning. These beginnings sometimes lead to loneliness. The author succeeds in conveying the agony of loneliness to the reader through the protagonist's experiences.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88337 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[193-214]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/42 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Die sprachlichen Abweichungen kreativer Eingriffe in der literarischen Übersetzung am Beispiel der Schachnovelle]]> <![CDATA[Edebi Çeviride Yaratıcı Müdahalenin Dilsel Sapmalardaki Yansıması: Satranç Örneği]]> <![CDATA[Serhat ARSLAN]]> <![CDATA[Translationswissenschaft, literarische Übersetzung, Funktionalität, sprachliche Abweichungen, kreative Eingriffe.]]> <![CDATA[Translation Studies; literary translation; functionality; language deviations; creative intervention.]]> <![CDATA[Diese Studie basiert auf der Annahme, dass sprachliche Abweichungen in literarischen Übersetzungen nicht immer als Fehler, sondern mitunter auch als kreative Elemente betrachtet werden sollten, die die Funktionalität und die ästhetische Kohärenz des Zieltextes stärken. [Nicht jede Abweichung erzeugt notwendigerweise eine funktionale Wirkung im Zieltext; doch bewusst gewählte Abweichungen des Übersetzers können die Bedeutung, Lesbarkeit und ästhetische Geschlossenheit des Textes erheblich verstärken. Vor diesem Hintergrund untersucht die Studie die in der türkischen Übersetzung von Stefan Zweigs Schachnovelle (Übersetzer: Selçuk Ünlü) festgestellten orthografischen, stilistischen, semantischen und syntaktischen Abweichungen. Ziel der Untersuchung ist es, aufzuzeigen, inwiefern diese Abweichungen mit den interpretativen, bewussten und kulturell motivierten Entscheidungen des Übersetzers verknüpft sind und wie sie die stilistische und funktionale Kohärenz des Textes transformieren. Als Methode wurde die vergleichende Textanalyse gewählt; der Analyseprozess orientiert sich am funktionalen Ansatz von Reiß und beruht auf der Bewertung der Abweichungen im Kontext der Zielkultur, ihrer Diskursmuster und Leser*innenerwartungen. Die Ergebnisse zeigen, dass der Übersetzer die langen und verschachtelten Satzstrukturen des deutschen Ausgangstextes durch Anpassung an die natürliche Syntax des Türkischen vereinfacht, formale Elemente gemäß den Rechtschreibnormen der Zielsprache umgestaltet und kulturelle Referenzen an die Wahrnehmung des türkischen Lesepublikums angepasst hat. Diese Eingriffe stellen keine bloß technischen Übertragungen dar, sondern bewusste Entscheidungen, die auf dem Neuaufbau von Bedeutung, Stil und Erzählrhythmus beruhen. Folglich werden die in der Übersetzung von Schachnovelle festgestellten Abweichungen als funktionale und kreative Anpassungen bewertet, die die Bedeutungstiefe, das Erzähltempo und die ästhetische Harmonie des Zieltextes intensivieren. Im Lichte dieser Befunde positioniert die Studie die literarische Übersetzung als einen vielschichtigen schöpferischen Prozess, in dem kulturelle Bedeutungsproduktion über sprachliche Äquivalenz hinausgeht, und rückt zugleich die Kreativität des Übersetzers ins Zentrum der Übersetzungskritik. ]]> <![CDATA[This study is grounded in the assumption that translational deviations observed in literary translation should not invariably be regarded as errors, but may, in certain contexts, function as deliberate and creative adjustments that enhance the functionality, readability, and aesthetic integrity of the target text. Translation, rather than being a mere act of textual transfer, constitutes a multilayered creative process in which meaning, expression, and cultural signifiers are re-produced and re-contextualised within the target culture. “Deviation” thus denotes a degree of divergence from the source text without necessarily implying error. The translator may intentionally depart from the formal structure of the source text to reshape it according to the syntactic and semantic requirements of the target language. When viewed through the norms and communicative expectations of the target culture, such reformulation represents a creative intervention. The study analyses translational deviations in a Turkish translation of The Chess Story (Schachnovelle) by Stefan Zweig to reveal how they relate to the translator’s interpretive decisions and the communicative requirements of the target culture. Deviations are classified into four analytical levels—orthographic, stylistic, semantic, and syntactic. Examples from each level illustrate how the translator’s creative engagement reconstructs the coherence and integrity of the target text, showing that translational choices shape not only transfer but also meaning, structure, and overall effect. These examples also demonstrate that the translator operates within a functional framework where each intervention serves a specific textual purpose rather than representing random variation. In this sense, the study highlights the translator’s agency as a mediating force that redefines the aesthetic and communicative balance between the source and target texts. Literary translation is inherently multidimensional: the translator reproduces meaning not merely through lexical equivalents but by re-creating it in light of cultural and aesthetic contexts. Deviation therefore emerges as a conscious choice. While some differences stem from structural contrasts between languages, purposeful adjustments aligned with the target language’s norms enhance clarity, rhythm, and emotional resonance. The translator focuses less on preserving the source form than on sustaining its communicative function through the expressive resources of the target language. Each deviation becomes an indicator of this decision-making process. Acting with sensitivity to target-culture conventions and reader expectations, the translator reconstructs the semantic depth, stylistic balance, and narrative flow of the text. Methodologically, the study employs comparative text analysis between the German source text and its Turkish translation. Sentence-level deviations serve as the main units of comparison. Three representative examples from each type of deviation were examined to determine how the translator’s choices contribute to the functional interaction between source and target texts. The goal was not to quantify deviations but to explain their effect on meaning and textual function, thereby making the translator’s deliberate interventions visible. The data reveal that the translator simplified long and complex German sentences by adapting them to Turkish syntax, enhancing narrative rhythm and fluency. Orthographic adjustments—such as quotation marks, punctuation, and dialogue layout—were aligned with Turkish writing conventions, improving visual coherence. Stylistically, inner monologues and descriptions were re-shaped to fit Turkish expressive patterns, clarifying character psychology. Semantically, abstract concepts were rendered more concrete to increase accessibility, while syntactic restructuring through sentence division ensured smoother narration. These interventions reveal the translator’s effort to balance textual naturalness with functional fidelity. The findings further indicate that the translator’s relation to the source text extends beyond formal transfer to a restructuring process aimed at maintaining functional coherence. The translator reshapes semantic, stylistic, and structural components of the source text within the discursive framework of the target culture. Translation thus operates as an interpretive act in which deviations expose the ways meaning is re-created in the receiving culture. Ultimately, the study argues that deviations in literary translation can emerge not as deficiencies but as functional necessities. By preserving the essential sense of the source text while adapting it to the natural flow of the target language, the translator transforms translation from a neutral transfer process into a site of cultural re-creation. Translation is therefore a continuous negotiation between fidelity and creativity. The translator bears dual responsibility—to the source text and to the expectations of the target culture—requiring deliberate, function-oriented decision-making. In conclusion, the orthographic, stylistic, semantic, and syntactic deviations identified in the Turkish translation of Schachnovelle can be interpreted as deliberate interventions that maintain the functionality, readability, and aesthetic coherence of the target text. These findings demonstrate that literary translation is not a simple transfer between languages but a creative process through which meaning and expression are re-produced in accordance with the target culture’s discursive dynamics. In this regard, the study demonstrates that the translator’s creative interventions may play a decisive role in textual transformation and offers a perspective that can contribute to interpretive discussions on literary translation. Future research conducted on different texts may further clarify the scope and applicability of this approach.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88315 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2329-2344]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/43 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Osmanlı İmparatorluğu’nun Son Yüzyılında Halk Edebiyatında Gelişmeler ]]> <![CDATA[Developments in Folk Literature in the Last Century of the Ottoman Empire]]> <![CDATA[Sibel KARADENİZ YAĞMUR]]> <![CDATA[Halk edebiyatı, Osmanlı imparatorluğu, Tanzimat dönemi, II. Meşrutiyet dönemi, Gelişmeler]]> <![CDATA[Folk literature, Ottoman Empire, Tanzimat period, II. Constitutional Monarchy period, Developments]]> <![CDATA[Halk edebiyatı ürünleri, sözlü gelenekte şekillenmiş, toplumun değerlerini, düşünce yapısını ve yaşam biçimini yansıtan anlatılardır. Bu çalışmada, Osmanlı İmparatorluğu’nun son yüzyılında, halk edebiyatında yaşanan gelişmeleri incelemektedir. Araştırma kapsamında dönem yazarlar, şair ve âşıklarının halk edebiyatına katkıları değerlendirilmiştir.Tanzimat Fermanı ile halk edebiyatı ve folklor resmi ve entelektüel çevrelerin dikkatini çekmeye başlamıştır. Namık Kemal, Ziya Paşa, İbrahim Şinasi, Ahmet Mithat Efendi ve Şemsettin Sami halk dilini, anlatılarını ve değerlerini edebi eserlerine taşıyarak halk edebiyatına katkı sağlamışlardır.  Makbule Leman Hanım, Nigâr Hanım, eserlerinde halk edebiyatı ve folklorik unsurlara yer vererek hem bu kültürel mirasın yaşatılmasına katkıda bulunmuş hem de kadının kamusal ve kültürel alandaki görünürlüğünü artırmışlardır. Sözlü edebiyattan yazılı edebiyata geçişin yaşandığı dönemde, Âşık Şem’î, Âşık Şenlik, Âşık Tahirî, Bayburtlu Celâlî, Ruhsatî, Seyranî, Figânî, Sürurî, Zehrî, Nigârî, Dadaloğlu, Deliboran, Dertli ve Erzurumlu Emrah, halk edebiyatının gelişimine önemli katkılar sağlamışlardır. II. Meşrutiyet döneminde halk edebiyatı, Türkçülük ve milliyetçilik akımlarının etkisiyle sistemli bir şekilde ele alınmış; Türk folklor çalışmaları daha da ilerlemiş, sistemli bir nitelik kazanarak halk kültürüne olan ilgi artmıştır. İhsan Raif Hanım, Yaşar Nezihe Bükülmez ve Şükûfe Nihal, direk ve indirek olarak yazı ve şiirleriyle halk edebiyatına katkı sağlamıştır.  Mehmet fuat Köprülü, halk edebiyatına bu dönem ve sonraları önemli katkılar sağlamıştır. ]]> <![CDATA[Folk literature are important narratives, shaped in the oral tradition throughout history carry  cultural memory and reflect  values, mentality and lifestyle of society. This study explores the developments in folk literature during final century of the Ottoman Empire, Role of writers, poets and minstrels  in the development of folk literature were evaluated. Turkish folklore entered a development process with the Tanzimat Edict. Folk culture, especially folk literature and folklore, began to attract  attention of official and intellectual circles. Namık Kemal, Ziya Paşa, İbrahim Şinasi, Ahmet Mithat Efendi, and Şemsettin Sami played a significant role in preserving folk literature by incorporating folk language, narratives, and cultural values into their literary works.  Female poets and writers such Nigar hanım, Fatma aliye,  Fatma Makbule Leman  incorporated elements of folk literature and folklore into their works, contributing to the preservation and literary transformation of traditional cultural expressions and enhancing  women presence in public and cultural life. During the last century of the Ottoman Empire, the transition from oral to written literature began, and minstrels such as Âşık Şem’î, Âşık Şenlik, Âşık Tahirî, Bayburtlu Celâlî, Ruhsatî, Seyranî, Figânî, Sürurî, Zehrî, Nigârî, Dadaloğlu, Deliboran, Dertli, and Erzurumlu Emrah made contrubution to Turkish folk literature. During  Second Constitutional Era, folk literature was systematically addressed under the influence of Turkism and nationalism movements; Mehmet Fuat Köprülü made very important contrubution to folkler during this term and later. İhsan Raif Hanım,  Şükûfe Nihal, Yaşar Nezihe Bükülmez were directly and indirectly contributed to folk literature with their poems. Turkish folklore studies progressed further, gained systematic quality and increased interest in folk cultured.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88254 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2801-2817]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/44 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eş Öğretimin İngilizceyi Yabancı Dil Olarak Öğrenen Öğrencilerin Okuma Becerileri ve Bu Konuya Yönelik Tutumları Üzerindeki Etkileri]]> <![CDATA[The Effects of Co-teaching on EFL Learners’ Reading Ability and their Attitudes towards it]]> <![CDATA[Zahra TALEBI GHAHREMANLOUY OLYA ]]> <![CDATA[Co-teaching, Reading Comprehension, Attitude, EFL Context, Learners]]> <![CDATA[Co-teaching, Reading Comprehension, Attitude, EFL Context, Learners]]> <![CDATA[This study investigated the effects of co-teaching on EFL learners’ reading ability and their attitudes towards pedagogical approach. Employing a mixed-methods design, the researcher used both Quantitative and qualitative data. A quasi-experimental design with pre-tests and post-tests was utilized, involving 70 students from a high school. Participants were randomly assigned to experimental and control groups, with language proficiency ensured via the Nelson Test. Quantitative data were analyzed using SPSS24, with mean scores and standard deviations computed for pre-test and post-test results. ANCOVA was performed to assess the effectiveness of coteaching on reading comprehension, while a dependent samples t-test evaluated changes in students ‘attitudes. Results showed a significant improvement in reading comprehension in the experimental group, with post-test scores (mean = 3.78) significantly higher than pre-test scores (mean = 1.83). The control group showed a minimal increase from pre-test (mean = 1.84) to post-test (mean = 1.87). The study highlights the effectiveness of co- teaching in enhancing reading comprehension among EFL students and provides insights into students’ attitudes towards this method. The findings contribute to understanding how co-teaching instructional strategies can address challenges in reading comprehension and support effective language learning.]]> <![CDATA[This study investigated the effects of co-teaching on EFL learners’ reading ability and their attitudes towards pedagogical approach. Employing a mixed-methods design, the researcher used both Quantitative and qualitative data. A quasi-experimental design with pre-tests and post-tests was utilized, involving 70 students from a high school. Participants were randomly assigned to experimental and control groups, with language proficiency ensured via the Nelson Test. Quantitative data were analyzed using SPSS24, with mean scores and standard deviations computed for pre-test and post-test results. ANCOVA was performed to assess the effectiveness of coteaching on reading comprehension, while a dependent samples t-test evaluated changes in students ‘attitudes. Results showed a significant improvement in reading comprehension in the experimental group, with post-test scores (mean = 3.78) significantly higher than pre-test scores (mean = 1.83). The control group showed a minimal increase from pre-test (mean = 1.84) to post-test (mean = 1.87). The study highlights the effectiveness of co- teaching in enhancing reading comprehension among EFL students and provides insights into students’ attitudes towards this method. The findings contribute to understanding how co-teaching instructional strategies can address challenges in reading comprehension and support effective language learning.    ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88205 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[809-824]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/45 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sözlük Tabanlı Bağlamsal Sıklık Analizine İlişkin Bir Yöntem Önerisi]]> <![CDATA[A Methodological Proposal for Dictionary-Based Contextual Frequency Analysis]]> <![CDATA[Bekir DİREKCİ]]> <![CDATA[Bilal ŞİMŞEK -Mert ÇAKIR -Meryem ŞAHİN]]> <![CDATA[Türkçe, Söz Varlığı, Sözlük, Kelime Sıklığı, Bağlamsal Sıklık Analizi]]> <![CDATA[Turkish, Vocabulary, Dictionary, Word Frequency, Contextual Frequency Analysis]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Söz varlığı, bireylerin dil gelişiminde, kültürel kimliğin oluşumunda ve toplumsal belleğin korunmasında belirleyici bir unsurdur. Söz varlığının zenginleşmesi, bireyin anlama ve anlatma gücünü artırır. Bu nedenle bireylerin yeni kelimelerle karşılaşmasını sağlayacak söz varlığı çalışmalarının yapılması önemli görülmektedir. Türkçenin söz varlığına yönelik yürütülen araştırmalar incelendiğinde, bunların genellikle kelimelerin kullanım sıklığını ortaya koyan nicel çalışmalar olduğu görülmektedir. Ancak söz varlığına katkı sunacak sıklık çalışmalarının bağlama dayalı biçimde yürütülmesi önemli faydalar sağlayacaktır. Nitekim kelimeler, iletişimde yalnızca sözlük anlamlarıyla değil bulundukları bağlam aracılığıyla da işlev kazanır. Dolayısıyla kelimelerin bağlam içinde kazandıkları anlamların ayrıştırılması, dil çözümlemelerinde temel bir gereklilik olarak değerlendirilmektedir. Türkçede söz varlığı çalışmalarının yöntemsel boyutlarını ele alan çeşitli araştırmalar vardır ancak bu araştırmalar da doğrudan doğruya bağlamsal söz varlığı analizine ilişkin bir yöntem ortaya koymamıştır. Bu araştırmalar incelendiğinde, ortaya konulan ölçütlerin sıklık incelemeleri için belirleyici nitelikte olup bağlamsal söz varlığı incelemelerinin de zeminini oluşturduğu görülmektedir. Dolayısıyla bu temelden hareketle, mevcut çalışmada bir metni bağlamsal söz varlığı açısından incelemek için ilgili yöntemlerden yola çıkılarak bağlamsal söz varlığı incelemesine yönelik bir yöntem sunulması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda ortaya konulan yönteme ilişkin örnek bir inceleme yapılmıştır. Bir eserdeki söz varlığı unsurları olan temel kelimeleri, atasözlerini, deyimleri, ikilemeleri ve kalıp sözleri saptamak, bunların kullanım sıklığını ve bağlam içindeki anlamlarını ortaya koymak amacıyla yürütülen bu çalışmada doküman analizi tekniği kullanılmıştır. Bu araştırmada ortaya konulan yöntemin örnek uygulaması kapsamında Mustafa Kutlu’nun “Başkanın Adamları” isimli öykü kitabı araştırmanın inceleme nesnesi olarak seçilmiştir. Düzenleme işleminde esas alınan yöntem maddelerinin tamamı verilerin toplanması ve çözümlenmesi başlığı altında sunulmuştur. Araştırmanın bulgular kısmında bağlamsal olarak incelenen söz varlığı unsurları, en sık kullanılan ilk 50 isim, özel isim, fiil, deyim, atasözü, kalıp söz ve ikileme başlıkları altında farklı tablolar aracılığıyla gösterilmiştir. Sonuç olarak sözlük tabanlı bağlamsal sıklık analizi yönteminin tanıtıldığı bu çalışmada, ilgili yöntemle bir eser analiz edilerek araştırmacılara örnek bir çalışma çerçevesi sunulmuştur.]]> <![CDATA[Vocabulary is a determining element in individuals’ language development, the formation of cultural identity, and the preservation of social memory. Enrichment of vocabulary enhances individuals’ comprehension and expression skills. For this reason, it is considered important to conduct vocabulary studies that enable individuals to encounter new words. When the studies on Turkish vocabulary are examined, it is observed that they are generally quantitative in nature, focusing on the frequency of word usage. However, conducting frequency studies that contribute to vocabulary development within contextual frameworks would yield significant benefits. Indeed, words acquire functional meaning in communication not only through their dictionary definitions but also through the contexts in which they occur. Therefore, distinguishing the meanings that words gain in context is regarded as a fundamental requirement in linguistic analysis. Although there are various studies in Turkish that address the methodological dimensions of vocabulary research, these studies do not directly propose a method for contextual vocabulary analysis. Upon examining such research, it becomes evident that the criteria developed mainly serve frequency analyses and, at the same time, provide a basis for contextual vocabulary studies. Building upon this foundation, the present study aims to propose a method for conducting contextual vocabulary analysis, drawing on relevant methodological approaches. In accordance with this aim, an exemplary application of the proposed method has been carried out. This study employed the document analysis technique in order to identify the vocabulary elements in a literary work—namely core words, proverbs, idioms, reduplications, and formulaic expressions—and to determine their frequency of use as well as the meanings they acquire in context. For the sample application of the method introduced in this research, Mustafa Kutlu’s short story collection Başkanın Adamları was chosen as the object of analysis. All methodological steps adopted during the data collection and analysis processes are presented under the relevant section. In the findings section, the contextual vocabulary elements analyzed are displayed through various tables presenting the 50 most frequently used nouns, proper nouns, verbs, idioms, proverbs, formulaic expressions, and reduplications. In conclusion, this study introduces a dictionary-based contextual frequency analysis method and demonstrates its application through the analysis of a literary text, thereby offering researchers a sample framework that may guide future vocabulary studies<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88190 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[853-927]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/46 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Eğitim Tarihinde Tekşif(Buluş) Yöntemi ve Tekşif(Buluş) Yönteminin Uygulandığı İlk Türkçe Dil Bilgisi Kitabı Olan Ahmet Cevat Emre’nin “Türkçe Sarf ve Nahiv(1926)” Adlı Eseri.]]> <![CDATA[The Tekşif (Discovery) Method in Turkish Education System and Ahmet Cevat Emre's Work Titled “Turkish Sarf and Nahiv”]]> <![CDATA[Zafer FIŞKINLI]]> <![CDATA[Türkçe, Türk eğitim tarihi, yöntem, tekşif(buluş), ezber, dil bilgisi, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli.]]> <![CDATA[Turkish, Turkish education history, method, tekşif(discovery), memorization, grammar, Türkiye Century Education Model.]]> <![CDATA[Türk eğitim tarihinde geçmişten günümüze kadar pek çok öğretim yöntemi uygulanmıştır. Bu yöntemlerden birisi de tekşif(buluş) yöntemidir. Fakat bu yöntem keşfedilene kadar Selçuklular öncesinde sözlü eğitim, ezber, münazara, taklit ve gösterme yöntemi, uygulamalı eğitim, şifahî öğretim ve görevle öğretim; Selçuklular döneminde takrir, istinsah, müzakere, münazara, ezber ve tekrar; Osmanlı döneminde takrir, istinsah, müzakere, münazara, ezber ve tekrar, temrin, usūl-i ibtidâî, tahlil, terkib gibi yöntemler öğretimde uygulanmıştır. Osmanlı eğitim kurumlarında uzun yıllar ezber yöntemi kullanılmıştır. Fakat  Tanzimat dönemiyle askerî, siyasî, ticarî ve edebî alanda yapılan yeniliklerden nasibini eğitim de almıştır. Eğitimde bir yöntem sorunu olduğunu düşünen aydın ve devlet adamları Batının eğitimiyle mücadelede ezbere dayalı eğitimin yetersiz kalacağını belirterek tekşif yöntemini önermişlerdir. Böylece tekşif yöntemi Türk eğitim tarihinde ilk kez Tanzimat dönemiyle ortaya çıkmıştır. Tekşif yönteminden ilk kez Selim Sabit Efendi Rehnümâ-yı Muallimîn(1870)in Usûl-i Cedîd bölümünde bahsetmiştir. Selim Sabit Efendi’den sonra Mustafa Satı Bey, bilimsel olarak tekşif yöntemini tanıtmıştır. Yazdığı çeşitli makale ve kitaplarında tekşif yönteminden bahsederek bu yöntemin okullarda uygulanması için çok çaba sarf etmiştir. Makalelerinde tekşif yönteminin dil, matematik, ahlak, geometri, fen gibi sadece düşünme ve karşılaştırma ile bulunabilecek, yalnızca düşünmekle yeniden keşf edilebilecek hakikatleri, meseleleri öğreten aklî derslerde uygulanabileceğini coğrafya ve tarih gibi naklî bilimlerde uygulanamayacağını belirtmiştir. Bu çalışma, tekşif(buluş) yönteminin Türk eğitim tarihindeki yerini belirginleştirmeyi ve bu yöntemin Türkçe dil bilgisi kitaplarında ilk kez ne zaman ve hangi kitapta uygulanıldığını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Çalışmanın birinci aşamasında tekşif(buluş) yönteminin Türk eğitim tarihindeki yeri belirginleştirilmiştir. Böylece 2024 Nisan ayında tanıtılan sezgisel düşünmeye dayalı buluş yönteminin öncelendiği Türkiye Yüzyılı Maarif Modelinin tarihsel geçmişi aydınlatılmış olacaktır. Çalışmanın ikinci aşamasında ise Ahmet Cevat Emre’nin Türkçe Sarf ve Nahiv(1926) adlı eseri incelenmiştir. Bu kitap tekşif(buluş) yönteminin dil bilgisi kitaplarında uygulandığı ilk kitaptır. Bu kısımda  ilk olarak tekşif yönteminin uygulanma aşamaları ortaya çıkarılmıştır. Ortaya çıkarılan aşamalar madde madde sıralanmıştır. Yöntemin uygulanma aşamaları Türkçe Sarf ve Nahiv(1926)in içinden alınan örnek parçalarla desteklenmeye çalışılmıştır. Türkçe Sarf ve Nahiv(1926)deki tekşif yönteminin uygulama aşamaları günümüzdeki modern buluş yönteminin uygulama aşamalarıyla karşılaştırılmıştır. Böylece hem Türkçe dil bilgisi eğitiminde yöntem bakımından bir devrim olan bu farklılık ortaya çıkarılarak Türkçe Sarf ve Nahiv(1926)in diğer dil bilgisi kitapları içindeki yeri daha da güçlendirilecek hem de bugün Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’ndeki Türk Dili ve Edebiyatı bölümünde uygulanan tekşif (buluş) yönteminin tarihsel geçmişi belirginleştirilmiş olacaktır. ]]> <![CDATA[Many teaching methods have been employed in Turkish educational history from past to present. One of these methods is the tekşif (discovery) method. However, before this method was discovered, prior to the Selçuk era, oral instruction, memorization, debate, imitation and demonstration, practical training, oral instruction, and task-based instruction were employed. During the Selçuk period, methods such as recitation, transcription, discussion, debate, memorization, and repetition were employed. During the Ottoman period, methods such as recitation, transcription, discussion, debate, memorization and repetition, practice, the first principles of the Ottoman method, analysis, and composition were employed. Rote memorization was used in Ottoman educational institutions for many years. However, education also experienced its share of innovations introduced in military, political, commercial, and literary fields during the Tanzimat period. Intellectuals and statesmen, believing there was a methodological problem in education, stated that memorization-based education would be inadequate in the fight against Western education and proposed the tekşif method. Thus, the tekşif method first emerged in Turkish educational history during the Tanzimat period. Selim Sabit Efendi first mentioned the tekşif method in the section titled Usûl-i Cedîd of Rehnümâ-yı Muallimîn (1870). Following Selim Sabit Efendi, Mustafa Satı Bey introduced the tekşif method scientifically. He discussed the tekşif method in various articles and books he wrote, making considerable efforts to implement it in schools. In his articles, he stated that the tekşif method could only be applied to rational subjects such as language, mathematics, ethics, geometry, and science, which teach truths and issues that can only be discovered and rediscovered through reflection and comparison, but not to traditional sciences such as geography and history. <span style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">This study aims to clarify the place of the tekşif (discovery) method in Turkish educational history and to reveal when and in which book this method was first applied in Turkish grammar textbooks. In the first phase of the study, the place of the tekşif (discovery) method in Turkish educational history was clarified. Thus, the historical background of the Turkish Century Education Model, which prioritizes the discovery method based on intuitive thinking, introduced in April 2024, will be illuminated. In the second phase of the study, Ahmet Cevat Emre's work, Turkish Sarf and Nahiv (1926), was examined. This book was the first to apply the tekşif (discovery) method in a grammar textbook. In this section, the application stages of the tekşif method are revealed. These stages are listed item by item. The application stages of the method are supported with sample excerpts from Turkish Sarf and Nahiv (1926). The application stages of the tekşif method in the Turkish Grammar and Nahiv (1926) are compared with the application stages of today's modern invention method. This will not only reveal this revolutionary method in Turkish grammar education, but also strengthen the place of the Turkish Grammar and Nahiv (1926) among other grammar books, and also clarify the historical background of the tekşif (discovery) method, as applied today in the Turkish Language and Literature section of the Turkish Century Education Model.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88184 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2621-2648]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/47 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yeni Kelimeler İcat Ederek Hayali Dünyalar Kurmak: Spekülatif Kurguda Neolojizm Çevirisi]]> <![CDATA[Inventing Words, Creating Worlds: Neologisms and Their Translation in Speculative Fiction]]> <![CDATA[Ezgi Su SEZER]]> <![CDATA[çeviribilim, neoloji çevirisi, spekülatif kurgu, Harry Potter, çeviri teknikleri, edebiyat çevirisi]]> <![CDATA[translation studies, neologism translation, speculative fiction, Harry Potter, translation techniques, literary translation]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Spekülatif kurgu yaratıcı yazma pratiklerine dayanarak hayal ürünü olsa da inandırıcı dünyalar kurmak için dilsel araçlardan yoğun bir şekilde faydalanır. Bu tür içerisinde yer alan yeni türetilmiş ya da uyarlanmış sözcükler olarak tanımlanabilecek olan neolojizmler, kurgusal gerçekliklerin iç mantığını oluşturmada ve inandırıcılığını şekillendirmede çok önemli bir rol oynar. Yazarlar, gerçek dünyada var olmayan unsurlar oluşturmak için neologizm yoluyla hayal gücü ile gerçeklik arasında bir köprü kurarlar. Anlamsal zenginlikleri ve metinlerarası özellikleri nedeniyle neolojizmler, çeviride çeşitli zorluklar yaratır çünkü çevirmenlerin hem özgün metnin yaratıcı amacını korumaları hem de erek metnin okunabilirliğini ve anlaşılabilirliğini sağlamaları gerekmektedir. Bu çalışma, Harry Potter serisinin ilk kitabı olan Harry Potter ve Felsefe Taşı ile bu eserin iki Türkçe çevirisi üzerine odaklanarak, neolojizmlerin Türkçeye nasıl aktarıldığını ve çeviri tercihlerinin metnin dünya kurma süreci ile okunabilirliği üzerindeki etkilerini incelemektedir. Araştırma çerçevesinde nitel ve karşılaştırmalı bir yöntem benimsenmiş, neolojizmler serideki işlevlerine göre sınıflara ayrılmış, Türkçe karşılıkları Molina ve Albir’in çeviri teknikleri baz alınarak analiz edilmiştir. Çalışma, ödünçleme, sözcüğü sözcüğüne çeviri, uyarlama ve yaratıcı yeniden üretim gibi stratejilerin anlam ve ton aktarımında, aynı zamanda kurgusal evrenin bütünlüğünü korumadaki işlevini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Elde edilen bulgulara göre, her iki Türkçe çevirmenin de kaynak metne sadık kalma eğiliminde oldukları, çoğunlukla tutarlılığı sağlamak ve Harry Potter evreninin küresel boyutta tanınan kimliğini korumak amacıyla ödünçleme ve sözcüğü sözcüğüne çeviri yöntemlerini tercih ettikleri görülmektedir. Bununla birlikte, esneklik derecelerinde ince farklılıklar gözlenmiştir. Farklı neologizmlerin çevirilerinde zaman zaman uyarlama ya da yaratıcı yorumlama gibi yöntemlere başvurarularak ton veya çağrışımda küçük değişiklikler yapıldığı gözlenmiştir. Bu sonuçlar, neolojizm çevirisinin yalnızca dilsel bir aktarım değil, aynı zamanda hayal gücü, bağlam ve tanıdık olanla fantastik olan arasındaki dengeyi koruma becerisi gerektiren yaratıcı bir eylem olduğunu göstermektedir. Çalışma, neolojizmlerin etkili biçimde çevrilmesinin sadakat ile yenilik arasında hassas bir denge kurmaya bağlı olduğunu ve çevirmenleri spekülatif dünyaların yeniden inşasında etkin birer ortak yaratıcı konumuna yerleştirdiğini ortaya koymaktadır.]]> <![CDATA[Speculative fiction, along with its creative aspect and linguistic inventiveness, relies heavily on linguistic tools to construct believable but imagined worlds. Within this genre, neologisms, which are newly coined or adapted words play a vital role in shaping the internal logic and credibility of fictional realities. They allow authors to name what does not exist in the real world, bridging the gap between imagination and reality. Because of their semantic richness and intertextual depth, neologisms often pose significant challenges for translators who must preserve both the creative intent of the original and its readability and comprehension for the target audience. Focusing on the first Harry Potter book and its two Turkish translations, the study explores how neologisms are transferred into Turkish and how translation choices affect the world-building and readability of the target text. Using a qualitative and comparative approach, the analysis categorizes the neologisms according to their role in the series and examines their Turkish counterparts through a the Molina and Albir’s translation techniques framework. The study evaluates how strategies such as borrowing, literal translation, adaptation, and creative invention convey meaning and tone while maintaining the cohesion of the fictional universe. The findings show that both Turkish translators tend to remain faithful to the source text, frequently employing borrowing and literal translation to ensure consistency and preserve the recognizable identity of the Harry Potter world. However, subtle differences appear in their degree of flexibility, with one translator occasionally favoring adaptation or inventive renderings that slightly shift the tone or connotation. These results demonstrate that translating neologisms is not merely a linguistic task but a creative act requiring imagination, contextual awareness, and sensitivity to the interplay between the familiar and the fantastical. The study concludes that effective translation of neologisms depends on balancing fidelity and innovation, positioning translators as active co-creators in the reimagining of speculative worlds.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88182 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1525-1566]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/48 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Les Indes Noires”ın Türkçe Çevirileri: İnsan ve Yapay Zekâ Çevirisinin Karşılaştırılması]]> <![CDATA[Translations of ‘Les Indes Noires’ into Turkish: A Comparison of Human and Artificial Intelligence Translations ]]> <![CDATA[Osman COŞKUN]]> <![CDATA[Edebi çeviri, Yapay zekâ çevirisi, Erek odaklı kuram, Norm, Anlam.]]> <![CDATA[Literary translation, AI translation, Target-oriented theory, Norm, Meaning.]]> <![CDATA[Edebi çeviride betimleyici çalışmalar yaparken analitik yöntemler sıkça kullanılır. Bu yöntemlerle; anlamsal hata, sözdizimsel hata, terim hatası, tutarsızlık ve kültürel uyumsuzluk bakımından incelenerek analiz edilebilir. Günümüz çeviribilim çalışmalarında İnsan çevirisi (İÇ) ile yapay zekâ çevirilerinin (YZÇ) karşılaştırılması ekseninde bu tür çaışmalar yapılabilir. Bu çalışmada Jules Verne tarafından kaleme alınan “Les Indes noires” adlı romanın insan ve yapay zekâ tarafından Fransızcadan Türkçeye aktarımı incelenecektir. Çalışmada kaynak metnin İÇ ve YZÇ örneklerinden hareketle Toury’nin Erek Odaklı Kuramı çerçevesinde norm kavramı üzerinden betimlemeler yapılıp edebi çeviri bağlamında yorumlanacaktır. Yapay zekâ çevirisinde Microsoft firmasının sunduğu Copilot uygulamasının çevirilerinden faydalanılmıştır. Çalışmada yapay zekâ çevirisinde istem yönetimi (prompt management), çeviride ön düzenleme ve son düzenleme (preediting, postediting) gibi çeviriye uzman gözüyle son hali verilmeksizin ve değişikliğe uğratacak işlemlere girmeden herkesin gördüğünü algılayacağı şekilde örnekler sunulmuştur.   Kaynak metin, İÇ, YZÇ arasında metin ve söylem odaklı betimsel analiz yapılacaktır. Bu analiz beş başlıkta yapılacaktır: Anlamsal nitelik, üslup aktarımı, kültürel aktarım, mecaz anlam ve akıcılık. Metinler cümle cümle ya da paragraf paragraf ele alınacaktır. Tabloda yan yana verilen ifadeler kategorik olarak ele alınacaktır. Şu sorulara cevap aranacaktır: İncelenecek alanların hangisinde İÇ daha güçlü? YZÇ’nin güçlü ya da zayıf olduğu noktalar nelerdir?  İÇ ve YZÇ niteliklerinin değerlendirilmesinin yapılacağı bu çalışma ile çeviribilim alanyazına katkı sağlanması amaçlanmaktadır.]]> <![CDATA[Analytical methods are frequently used when conducting descriptive studies in literary translation. With these methods, works can be analysed and examined in terms of semantic errors, syntactic errors, terminological errors, inconsistencies and cultural incompatibilities. In contemporary translation studies, such work can be carried out by comparing human translation (HT) with artificial intelligence (AI) translation. This study will examine the translation of Jules Verne's novel ‘Les Indes noires’ from French into Turkish by human and artificial intelligence. The study will examine the concept of norm within the Toury's Target-Oriented Theory, based on examples from the source text's internal and external norms. In the study, based on examples of HT and AI translation of the source text, descriptions will be made through the concept of norm within the framework of Toury's Target-Oriented Theory and interpreted in the context of literary translation. For the artificial intelligence translation, the translations provided by Microsoft's Copilot application were used. The study presents examples of AI translation in a way that everyone can understand, without giving the final form to the translation with an expert eye and without undergoing processes that will cause changes, such as prompt management, pre-editing and post-editing.   A text- and discourse-focused descriptive analysis will be conducted between the sourcetext, the human translation, and the AI translation. Thisanalysis will be conducted under five headings: semantic quality, stylistic transfer, culturaltransfer, figurative meaning, and fluency. The texts will be examined sentence by sentence or paragraph by paragraph. The statements given side by side in the table will be addressed categorically. The following questions will be answered: In which of the areas under examination is the source text stronger? What are the strengths and weaknesses of the target text? This study, which will evaluate the qualities of the source and target texts, aims to contribute to the field of translation studies. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88179 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[291-320]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/49 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Erzurum Türkülerinde Su İmgesinin Tematik Kodları Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[An Analysis of the Thematic Codes of Water Imagery in Erzurum Folk Songs]]> <![CDATA[Sıtkı AKARSU]]> <![CDATA[Halk bilimi, Erzurum, Türkü, Su, İmge.]]> <![CDATA[Folklore, Erzurum, Folk song, Water, Image.]]> <![CDATA[Su, birçok kültürde olduğu gibi Türk kültüründe de kutsallık atfedilen temel bir unsurdur. Tarih boyunca farklı toplumlarda suya yüklenen anlamlar, onun ilahi bir nitelik kazanarak “su kültü” olarak anılmasına yol açmıştır. İslamiyet öncesi Türk topluluklarında nehir, göl ve denizlerin ruh taşıdığına inanılmış; bu inanç, İslamiyet sonrasında da kültürel bir süreklilik içinde varlığını sürdürmüştür. Türk mitolojisinde su, yaşamı başlatan, koruyan ve dönüştüren bir unsur olarak toplumsal düzen ve inanç sistemlerinin merkezinde yer almıştır. Bu araştırma, Erzurum yöresi türkülerinde yer alan “su” imgesini kültürel, simgesel ve duygusal yönleriyle incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmada nitel araştırma yaklaşımlarından literatür taraması ve doküman analizi yöntemleri kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma kaynaklarını TRT Türk Halk Müziği repertuvarında yer alan Erzurum yöresine ait 308 türkü oluşturmuştur. Bu eserler, nota kayıtları ve yazılı güfte belgeleri üzerinden değerlendirilmiş, analiz süreci içerik analizi yöntemiyle yürütülmüştür. Elde edilen veriler, tematik kodlama yöntemiyle sınıflandırılarak su ve suya ilişkin imgeler (dere, çay, kar, buz, gözyaşı, kara su vb.) üzerinden yorumlanmıştır. Analiz sonuçlarına göre, su imgesi Türk kültüründe saflığın, temizliğin, bolluğun ve yaşamın sürekliliğinin bir simgesi olarak kullanılmıştır. “Kara su” ölüm ve ayrılığı, “gözyaşı” hüznü ve sevgiliye duyulan sitemi, “dere” ve “çay” ise yaşam döngüsünü temsil etmektedir. Türkülerde mani türünün yoğun biçimde kullanıldığı ve bunun halkın duygu dünyasını yalın biçimde yansıttığı belirlenmiştir. Ayrıca yöresel ağız özelliklerinin, müzikal motiflerin ve tasavvufî öğelerin türkülerde güçlü biçimde yer aldığı görülmüştür. Sonuç olarak Erzurum türkülerinde su imgesi, Türk halkının doğa, yaşam ve maneviyatla kurduğu derin bağı, kültürel kimliğin özgün bir yansıması olarak ortaya koymaktadır.]]> <![CDATA[Water, as in many cultures, is a fundamental element attributed with sacredness in Turkish culture. The meanings attributed to water in various societies throughout history have led to it gaining a divine quality and being referred to as a "water cult." In pre-Islamic Turkish communities, rivers, lakes, and seas were believed to carry spirits; this belief continued with cultural continuity after Islam. In Turkish mythology, water, as an element that initiates, protects, and transforms life, has been central to social order and belief systems. This research aims to examine the cultural, symbolic, and emotional aspects of the "water" imagery in folk songs from the Erzurum region. The study utilizes qualitative research approaches such as literature review and document analysis. The research sources comprised 308 folk songs from the Erzurum region included in the TRT Turkish Folk Music repertoire. These works were evaluated through musical notation and written lyrics, and the analysis process was conducted using content analysis. The data obtained were classified using thematic coding and interpreted through water and water-related images (stream, stream, snow, ice, tears, black water, etc.). According to the analysis results, the image of water has been used as a symbol of purity, cleanliness, abundance, and the continuity of life in Turkish culture. "Black water" represents death and separation, "tear" represents sorrow and reproach towards a loved one, and "stream" and "tea" represent the cycle of life. It was determined that the mani genre is used extensively in the folk songs, which clearly reflects the emotional world of the people. It was also observed that regional dialect characteristics, musical motifs, and Sufi elements are strongly present in the folk songs. In conclusion, the image of water in Erzurum folk songs reveals the deep connection the Turkish people have with nature, life, and spirituality, a unique reflection of cultural identity.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88123 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[19-32]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/50 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[المقاصدُ العامّة والخاصّة فِي عِلمِ النّحو: دراسة وصفية تحليلية في ضوء التُّراث اللُّغوي]]> <![CDATA[The General and Specific Maqāṣid of Arabic Grammar: A Descriptive and Analytical Study in Light of the Linguistic Heritage]]> <![CDATA[Mohamed ABDELREHEM]]> <![CDATA[Arap Dili, Arapça Nahiv İlmi, Nahiv Makāsıdı, Arapça Öğretimi, Makāsıd Teorisi, İşlevsel Yaklaşım]]> <![CDATA[Arabic Language, Arabic Grammar, Grammatical Objectives, Arabic Language Teaching, Maqāṣid Theory, Functional Approach]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Bu araştırma, Arap nahiv ilminin genel ve özel makāsıdlarını (amaç ve gayelerini) klasik dil mirası ışığında kapsamlı biçimde inceleyen özgün bir çalışmadır. Çalışmanın temel amacı, nahiv ilminin yalnızca kurallar bütünü olmadığını; aksine, dilin anlam boyutunu, kültürel derinliğini ve iletişimsel işlevini düzenleyen maksat temelli bir sistem olduğunu ortaya koymaktır. Araştırma, “nahiv ilminin tıpkı usûl-i fıkıhtaki makāsıd sistemi gibi kendi içsel amaç yapısına sahip olup olmadığı” sorusuna yanıt aramaktadır. Çalışmada, klasik nahiv kaynakları betimleyici ve çözümleyici yöntemlerle incelenmiş; nahiv âlimlerinin açık ifadeleri ve dolaylı göndermeleri üzerinden bu ilmin temel maksatları kavramsal düzeyde ortaya konmuştur. Elde edilen bulgular, nahiv maksatlarının iki ana düzeyde sınıflandırılabileceğini göstermektedir: Genel maksatlar, dilin bütünlüğünü koruma, hatadan arındırma, Kur’ân ve sünneti doğru anlama, Arap kimliğini muhafaza etme ve edebî üretimi destekleme gibi evrensel hedefleri kapsar. Özel maksatlar ise anlamın açıklığı (ifade), belirsizliğin giderilmesi (emnü’l-lebs), ses ve yapı uyumu (ittibâ‘), kısalık ve yeterlilik (istiğnâ), benzerlik ve paralellik (müşâbehe, müşâkele) gibi dilsel ilkelere dayanmaktadır. Araştırma sonuçlarına göre klasik nahiv âlimleri bu maksatların çoğunu bilinçli olarak benimsemiş ancak bunları sistematik biçimde sınıflandırmamışlardır. Bu nedenle çalışma, “Nahiv Makāsıdı” adlı yeni bir araştırma alanı önererek Arap dil bilimlerinde işlevsel ve maksat temelli bir yaklaşımın geliştirilmesi gerektiğini savunmaktadır. Bu yaklaşım, özellikle Arapçayı yabancı dil olarak öğrenenler için gramer öğretimini anlam merkezli, amaca dayalı ve pedagojik olarak daha etkili hale getirecektir. Sonuç olarak araştırma hem teorik hem uygulamalı düzeyde Arap dil bilimine özgün bir katkı sunmakta ve çağdaş eğitim bağlamında nahiv öğretiminin yeniden yapılandırılması için bilimsel bir dayanak oluşturmaktadır.]]> <![CDATA[<span lang="EN-US" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">This study explores the general and specific maqāṣid (objectives and purposes) of Arabic grammar within the framework of classical linguistic heritage. It arises from a central question: Does Arabic grammar possess an intentional structure comparable to the purposive system of maqāṣid al-sharīʿah in legal theory, and how can this perspective reshape our understanding and teaching of grammar? Using a descriptive–analytical methodology, the research investigates classical grammatical texts to identify explicit and implicit statements revealing the grammarians’ underlying aims. The findings show that Arabic grammar was not merely a set of formal rules, but a purposeful intellectual system designed to preserve linguistic integrity, ensure accurate interpretation of the Qurʾān and ḥadīth, and sustain Arab-Islamic cultural identity. The study classifies grammatical objectives into two interrelated levels. General objectives<span lang="EN-US" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;"> include protecting the tongue from error, maintaining the unity and purity of Arabic, facilitating the comprehension of revelation, promoting eloquent expression, and supporting the continuity of literary creativity. Specific objectives<span lang="EN-US" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;"> relate to functional linguistic principles such as clarity and precision (ifādah), avoidance of ambiguity (amn al-labs), phonetic and structural harmony (ittibāʿ), conciseness (istighnāʾ), and analogy or resemblance (mushābahah). These purposes demonstrate that grammatical reasoning in the heritage tradition was guided by communicative, aesthetic, and cognitive considerations rather than by formalism alone. The research concludes that the awareness of these objectives was present among classical grammarians, even if not systematized within a unified theoretical framework. Accordingly, it proposes establishing “Maqāṣid al-Naḥw” (the purposive study of grammar) as a new interdisciplinary field combining Arabic linguistics, maqāṣid theory, and applied linguistics. Adopting this framework in grammar pedagogy—especially in teaching Arabic to non-native speakers—can bridge form and meaning, simplify instruction, and restore grammar’s original function as a living, meaning-oriented discipline.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88115 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[1-18]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/51 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çağatay Türkçesi ile Yazılmış Bir Berberlik Risalesi: Risale-i Serteraş]]> <![CDATA[A Barbering Manual Written in Chagatai Turkish: Risale-i Serteraş]]> <![CDATA[Hüseyin KABA]]> <![CDATA[Ümit Özgür DEMİRCİ]]> <![CDATA[Risâle, Berberlik, Fütüvvetname, Meslek, Serteraş]]> <![CDATA[Treatise, Barbering, Futuvvetname, Profession, Serteraş]]> <![CDATA[Günümüz Uygur Özerk Bölgesi ve Özbekistan topraklarını kapsayan coğrafyada, mesleklerin piri, icra usulleri ve çeşitli ritüeller hakkında bilgi veren ve tarih boyunca yaygın olarak kullanılan risale geleneği önemli bir kültürel miras niteliği taşımaktadır. Bu risaleler, yalnızca zanaatkâr ustalar ve çırakları için teknik bir rehber olmanın ötesinde, aynı zamanda manevi ve ahlaki bir kılavuz işlevi görmektedir. Risalelere uygun hareket edenlerin ahirette pirleri ve ustaları karşısında başı dik ve alnı ak olacağı; aksi tutum sergileyenlerin ise ahirette yüzlerinin kara olacağı ve mesleklerinden kazandıkları kazançların haram sayılacağı inancı, eserlerin temel vurgularından biridir. Genellikle cep boyutunda hazırlanmış bu eserler, tarih boyunca hem mesleki uygulamaların standartlaştırılmasına hem de toplumsal ve ahlaki düzenin korunmasına katkı sağlamıştır. Bu çalışmada, Özbekistan’ın Kokand kentinde bir şahıs kütüphanesinde mecmua içinde kayıtlı bulunan ve “Risāle-i Serterāş Bu Turur” adıyla bilinen yazma eser incelenmiştir. Metin, Çağatay Türkçesi özellikleri bakımından değerlendirilmiş; giriş bölümünde imlâ, ses ve biçim özellikleri ile metnin karakteristik yapısı ayrıntılı olarak ortaya konmuştur. Eserde berberlik mesleğinin icra usulleri, pir ve ustaların isimleri ile mesleki ritüeller sistematik biçimde sunulmakta, metnin sorulu-cevaplı anlatım biçimi, öğrenilen geleneğin aktarımını kolaylaştırmaktadır. Çalışmanın sonuç bölümünde elde edilen bulgular akademik bir çerçevede özetlenmiş ve eserin tıpkıbasımı eklenerek ileri filolojik ve kültürel araştırmalar için karşılaştırmalı incelemelere imkân sağlanmıştır. Bu yönüyle çalışma, Orta Asya’daki zanaat kültürü ve yazılı mirasın anlaşılmasına önemli katkılar sunmaktadır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 12.0pt; font-family: 'Times Turkish Transcription',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">In the geographical region encompassing present-day Uzbekistan and the Xinjiang Uygur Autonomous Region of China, there exists a deeply rooted tradition of risāle writing—manuals that provide information about the patrons (pīrs) of various professions, the methods of practice, and associated occupational rituals. These risāles served not only as professional guides for master artisans and their apprentices but also as moral and spiritual codes. It was believed that those who adhered to the principles outlined in these treatises would stand with dignity before their masters and patrons in the afterlife, while those who failed to comply would face disgrace and that their earnings from such professions would be deemed unlawful (harām). These pocket-sized works played a significant role in maintaining both professional discipline and moral order within the community. The present study examines a manuscript entitled Risāle-i Serterāş Bu Turur, preserved in a miscellany located in a private library in Kokand, Uzbekistan. The text exhibits characteristic features of Chagatai Turkish. In the introductory section, its orthographic, phonological, and morphological aspects are briefly analyzed to reveal its linguistic characteristics. The conclusion presents the findings obtained from the analysis, and a facsimile of the work is appended to facilitate comparative and philological studies.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88091 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[347-359]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/52 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mehmetşah Akçurin’in Hikâye-i Robenson Adlı Uyarlamasının Dil Özellikleri Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[An Analysis of the Linguistic Features of Mehmetşah Akçurin’s Adaptation Hikâye-i Robenson]]> <![CDATA[Eivina ER]]> <![CDATA[Çağdaş Türk lehçeleri ve edebiyatları, Mehmetşah Akçurin, Robinson Crusoe çevirileri, ortak edebî Türkçe, Oğuz Türkçesi.]]> <![CDATA[Contemporary Turkic dialects and literatures, Mehmetşah Akçurin, Robinson Crusoe translations, common literary turkish, Oghuz Turkish.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>XIX. yüzyılda Avrupa edebiyatından Türkçeye çevrilen ilk eserlerden biri olan Daniel Defoe’nun Robinson Crusoe adlı romanı, dönemin Türk aydınları arasında büyük ilgi görmüştür. Bu ilginin temel nedeni, eserin Robinson’un ıssız bir adadaki hayatta kalma mücadelesi üzerinden, başarıya ulaşmada çalışma ve gayretin önemini vurgulamasıdır. Söz konusu dönemde Türk aydınlarının temel hedeflerinden biri toplumu bilinçlendirmek olduğundan, bu tür faydalı içeriklere sahip eserlerin halka kazandırılması önemli görülmüştür. Bunun dışında modern Türk edebiyatının ilk nesir örneklerinden biri olan Robinson Crusoe çevirileri, sade dil ve ortak edebî Türkçenin uygulandığı ilk metinler arasında yer almaktadır. Bu yönüyle söz konusu çeviriler, Türk dili tarihi açısından da önem taşımaktadır. Romanın Türk dünyasındaki ilk çevirileri Osmanlı müellifleri tarafından yapılmıştır. Rusya Türklerinin Robinson Crusoe ile tanışmaları ise Kazan Tatar aydını Mehmetşah Akçurin’in Kırım’da ve Kazan’da dört baskı hâlinde yayımlanan Hikâye-i Robenson adlı uyarlamasıyla gerçekleşmiştir. Akçurin, bu eseri Osmanlı Türkçesiyle yapılmış çevirilerden yararlanarak edebî ve kültürel bakımdan uyarlamış ve ortak edebî Türkçeye aktarmıştır. Bu çalışmada Akçurin’in Hikâye-i Robenson uyarlamasının 1894 tarihli ikinci baskısı tanıtılmış, eserin dil özellikleri incelenmiş ve çeviri yazısı yapılmıştır. İnceleme sonucunda, metnin ses ve şekil bilgisi bakımından ağırlıklı olarak Oğuz Türkçesi, söz varlığı düzeyinde ise büyük ölçüde Kıpçak Türkçesine, ayrıca Oğuz ve kısmen Çağatay Türkçesine ait unsurları içerdiği; metinde en çok görülen Oğuz Türkçesi unsurlarının yalnızca Osmanlı Türkçesine değil aynı zamanda Kırım Tatar Türkçesinin Güney ağzına dayandığı belirlenmiştir.]]> <![CDATA[In the nineteenth century, Daniel Defoe’s Robinson Crusoe, one of the earliest works of European literature translated into Turkish, attracted considerable attention among Turkish intellectuals. This interest stemmed from the novel’s emphasis on the importance of diligence and perseverance in achieving success, as reflected in Robinson’s struggle for survival on a deserted island. Since one of the main goals of Turkish intellectuals during this period was to raise social awareness, the dissemination of such morally instructive works among the public was considered significant. Furthermore, the Robinson Crusoe translations, regarded as some of the earliest examples of modern Turkish prose, represent one of the first applications of a simplified and common literary Turkish. In this respect, these translations hold an important place in the history of the Turkish language. The first translations of the novel in the Turkic world were produced by Ottoman authors. The introduction of Robinson Crusoe to the Turkic readers of Russia, however, took place through the adaptation Hikâye-i Robenson, written by the Kazan Tatar intellectual Mehmetşah Akçurin and published in four editions in Crimea and Kazan. Akçurin adapted the work both literarily and culturally, drawing on Ottoman Turkish translations, and rendered it into the emerging common literary Turkish. This study introduces the second edition (1894) of Akçurin’s adaptation Hikâye-i Robenson, examines its linguistic features, and presents its transliteration. The analysis reveals that the text predominantly reflects Oghuz Turkish features in terms of phonology and morphology, while its vocabulary largely includes elements of Kipchak Turkish, as well as certain Oghuz and limited Chagatai influences. It was further determined that the most prominent Oghuz features in the text derive not only from Ottoman Turkish but also from the Southern dialect of Crimean Tatar.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88086 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[427-461]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/53 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçenin Tarihî Dönemlerinden Günümüze düş- fiilinin anlam alanı: Z Kuşağında Yeni Bir Kullanım Biçimi]]> <![CDATA[The Semantic Field of the Verb düş- from Historical Periods of Turkish to the Present Day: A New Usage Pattern in Generation Z]]> <![CDATA[Gizem KORKUT]]> <![CDATA[Türk dili, anlam bilim, dil değişmesi, Z kuşağı, Z kuşağı dili.]]> <![CDATA[Turkish language, semantics, language change, language generation Z, the language of generation Z.]]> <![CDATA[Bu çalışma, Türkçede “düş-” fiilinin tarihî dönemlerden günümüze kadar geçirdiği anlamsal ve işlevsel dönüşümü ele almakta; özellikle Z kuşağının dijital kültür içinde bu fiile kazandırdığı yeni anlam katmanlarını incelemektedir. Türkçenin ilk yazılı belgeleri olan Köktürk Yazıtları’ndan itibaren fiilin temel anlamı, “aşağı inmek, devrilmek, yere düşmek” gibi somut hareketleri karşılamaktadır. Ancak Uygur, Karahanlı, Harezm-Kıpçak, Eski Anadolu ve Çağatay Türkçesi dönemlerinde fiilin soyut ve mecazî anlamlarda kullanılmaya başlandığı; “hata yapmak, üzülmek, hatırlamak, uygun olmak, aşık olmak, cehenneme düşmek, içkiye düşmek” gibi anlam genişlemeleriyle Türk toplumunun düşünce yapısındaki değişimleri yansıttığı görülmektedir. Türkçenin bu tarihî sürekliliği, dilin yalnızca iletişim aracı değil, toplumsal zihniyetin ve kültürel dönüşümün aynası olduğunu göstermektedir. Günümüzde ise dijital çağın iletişim pratikleriyle şekillenen Z kuşağı, “düş-” fiiline yeni bir semantik boyut kazandırmıştır. Sosyal medya ortamlarında sıkça karşılaşılan “düştüm, düşerim, postuna düştüm” gibi ifadeler, artık fiziksel bir düşme eyleminden ziyade beğeni, hayranlık, duygusal etkilenme ve çekim anlamlarını taşımaktadır. Bu yönüyle fiil, dijital kültürün ve görsel beğeni ekonomisinin dilde yarattığı dönüşümün somut bir göstergesi hâline gelmiştir. Çalışmada dil değişimi; tarihsel dil bilim, anlam bilim ve toplum dil bilim perspektiflerinden ele alınmış; dilin değişken ve dinamik doğasının kuşaklar arası iletişim biçimleriyle nasıl yeniden üretildiği incelenmiştir. Türkçenin tarihî dönemlerinden bugüne “düş-” fiilinin anlam evrimi, dilin sürekli yenilenen bir canlı sistem olduğunu ve her kuşağın bu sistemi kendi kültürel kodlarıyla yeniden biçimlendirdiğini ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, Z kuşağının “düş-” fiiline kazandırdığı yeni anlam, Türkçenin toplumsal değişim ve dijitalleşme süreçleriyle uyum sağlayan yaratıcı doğasının güncel bir örneği olarak değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[This study examines the semantic and functional transformation of the Turkish verb “düş-” (to fall) from historical periods to the present day, with a particular focus on the new layers of meaning attributed to it by Generation Z within digital culture. Beginning with the earliest written records of Turkish, the Orkhon Inscriptions, the verb primarily denoted concrete physical actions such as “to descend, to topple, to fall to the ground.” However, during the Uighur, Karakhanid, Khwarezm-Kipchak, Old Anatolian, and Chagatai periods, the verb began to acquire abstract and figurative meanings, reflecting the intellectual and cultural shifts within Turkish society through semantic extensions such as “to make a mistake, to feel sorrow, to remember, to be appropriate, to fall in love, to fall into hell, or to become addicted.” This historical continuity of Turkish demonstrates that language is not merely a means of communication but also a mirror of collective mentality and cultural transformation. In the contemporary era, shaped by the communication practices of the digital age, Generation Z has introduced a new semantic dimension to the verb. Expressions frequently encountered on social media—such as “düştüm” (I fell for), “düşerim” (I would fall for), or “postuna düştüm” (I fell for your post)—no longer refer to a physical act of falling but rather convey admiration, attraction, emotional impact, and affection. In this sense, the verb “düş-” has become a linguistic marker of digital culture and visual appreciation economy. Approached from the perspectives of historical linguistics, semantics, and sociolinguistics, this study explores how the dynamic and variable nature of language is continually reconstructed through intergenerational communication. The semantic evolution of “düş-” from Old Turkic to present-day Turkish reveals that language is a living and renewing system, constantly reshaped by each generation’s cultural codes. Ultimately, the new meaning given to “düş-” by Generation Z exemplifies the creative and adaptive nature of Turkish, which continues to evolve in harmony with social change and digitalization.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88084 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2911-2929]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/54 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Beyimbet Maylin’in Belirsiz Kader (Bayansız Bak) Adlı Hikâyesinde Repressiya Döneminin İzleri]]> <![CDATA[Traces of the Repression Period in Beyimbet Maylin's Story Uncertain Fate (Bayansız Bak)]]> <![CDATA[Yılmaz BACAKLI]]> <![CDATA[Çağdaş Türk lehçeleri ve edebiyatları, Beyimbet Maylin, repressiya, Kazak edebiyatı, Sosyalist realizm, anlatı sembolizmi.]]> <![CDATA[Contemporary Turkic Dialects and Literatures, Beyimbet Maylin, Repression, Kazakh literature, Socialist realism, narrative symbolism.]]> <![CDATA[Bu çalışma, Kazak yazar Beyimbet Maylin’in Belirsiz Kader (Bayansız Bak) adlı hikâyesinde Sovyet repressiya döneminin birey ve toplum üzerindeki etkilerini incelemektedir. Araştırma, görevinden alınan hâkim Nurlıbay’ın savunma dilekçesi yazma girişimi üzerinden ideolojik baskı, bürokratik tahakküm, suçluluk, korku ve yabancılaşma temalarını çözümler. Nurlıbay’ın zihnindeki giderek artan endişe, Alaş geçmişinin gölgesi ve sürekli gözetim duygusuyla birleşir. Masa, ayna ve gizemli paket gibi nesneler bu baskının metaforları olarak işlev görür. Masa, rejimle kurulan yapay uyumu; ayna, kimlikteki bölünmeyi; paket ise kapıya dayanan tehdidi somutlaştırır. Maylin, ideolojik sınırlar içinde yazsa da ironiyi, psikolojik ayrıntıyı ve sembolik dili kullanarak totaliter düzenin insan ruhunda yarattığı tahribata dikkat çekmeyi amaçlar. Çalışma, nitel metin çözümlemesine dayanır ve hikâyeyi erken Sovyet Kazakistan’ının tarihsel-ideolojik bağlamı içinde konumlandırır. Bulgular, Belirsiz Kader’in yalnızca bir vicdan muhasebesi olmadığını; ideolojik tahakküme karşı sessiz, örtük bir direniş pratiği sunduğunu göstermektedir. Nurlıbay’ın dilekçeyi yazamaması, adalet dilinin ideolojik beyana dönüşmesini sembolize eder. Aile içi gerginlik ve çocuğun isimsizliği ise baskının gündelik hayata sızışını ortaya koyar. Sonuç olarak hikâye, moral bütünlük ile zoraki uyum arasındaki çatışmayı derinleştirir; baskı altındaki bireyin kırılganlığını, sessizliğin estetik bir ifadeye dönüşümünü ve repressiya öncesi atmosferinin sezgisel çıkarımını sunar. Eser, bu yönleriyle hem tarihsel tanıklık hem de estetik uyarı olarak çağdaş okur için anlamlıdır ve eleştirel bir pusuladır.]]> <![CDATA[This study examines the reflections of the Soviet repressiya period on individuals and society in Beyimbet Maylin’s short story Uncertain Fate (Bayansız Baq). The research interprets ideological pressure, bureaucratic domination, guilt, fear, and alienation through the protagonist Nurlıbay, a dismissed judge struggling to write a defense petition. His growing anxiety—shaped by his Alaş past and constant surveillance—reveals the psychological fragmentation of the Kazakh intellectual. Objects such as the desk, mirror, and mysterious package function as symbolic devices: the desk mirrors artificial harmony with authority, the mirror reflects identity rupture, and the package embodies the impending threat of punishment. Although Maylin wrote within strict ideological boundaries, he employs irony, subtle symbolism, and psychological realism to expose the moral and emotional destruction caused by totalitarian control. Using qualitative textual analysis, the story is contextualized within early Soviet Kazakhstan’s historical and ideological framework. Findings indicate that Uncertain Fate is not merely a narrative of personal conscience but a coded form of resistance to ideological domination. Nurlıbay’s inability to write symbolizes the transformation of justice into ideological discourse, while domestic tension and the nameless child reveal how fear penetrates private life. Ultimately, the story stands as both historical testimony and an artistic warning about human fragility under totalitarian regimes.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88081 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[177-192]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/55 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Makamdan Makama: Sultan III. Selim Cülusiyeleri]]> <![CDATA[From Throne To Throne: Poems On The Accession Of Sultan Selim III]]> <![CDATA[Figen Özlem YASİNOĞLU]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, III. Selim, cülus, cülusiye, tarih düşürme, mecmua.]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, Sultan Selim III, accession, accession poem, chronogram, poetry miscellany.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Arapça “c-l-s” kökünden türeyen ve “oturmak” anlamına gelen cülus, Osmanlı’da yeni padişahın tahta çıkışı anlamında da kullanılmaktadır. Cülusiye ise klasik Türk edebiyatında tahta çıkan padişahı övmek ve tebrik etmek amacıyla yazılan şiirlere verilen isimdir ve farklı nazım şekillerinde, manzum ya da mensur biçimde kaleme alınabilmektedir. XVIII. yüzyılda padişah değişikliklerinin sık yaşandığı bir dönemde cülusiye sayısında belirgin bir artış gözlenmiş ve bu eserler hem saray çevresinde hem de edebî topluluklarda geniş ilgi görerek giderek popüler hâle gelmiştir. Bu çalışmada, özellikle III. Selim’in tahta çıkışı üzerine yazılmış cülusiyelerden mürettep bir mecmua detaylı biçimde incelenmiştir. Bursa Yazma ve Eski Basma Eserler Kütüphanesi 4346 numarada kayıtlı “Mecmûa-i Tevârîh-i Cülûsiyye”, Enderunlu Ârif tarafından derlenmiş olup toplam <span style="mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">71 şiirden<span style="mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;"> meydana gelmektedir ve hem siyasi hem askerî hem de ekonomik buhranların yoğun yaşandığı bir dönemde tahta çıkan III. Selim için kaleme alınmıştır. Böylesi zor bir dönemde tahta çıkan III. Selim’i, halk yoğun bir sevinç ve ümitle karşılamış hatta mecmuada yer alan pek çok şiirde bu mutluluk ve beklenti kendini göstermiştir. Bu makalede mecmua hakkında bilgi verilen bölüme geçmeden önce ilk olarak III. Selim’in hayatı, edebî kişiliği, tahta çıkışı, tarih düşürme sebepleri ve metotları ayrıntılı şekilde ele alınacak; ardından mecmuanın şekil ve imlâ hususiyetleri açısından bilgi verilirken muhteva özellikleri ise örnek beyitlerle desteklenerek detaylandırılacaktır. ]]> <![CDATA[Derived from the Arabic root c-l-s, meaning “to sit,” the term cülus also refers to the accession of a new sultan to the throne within the Ottoman Empire. In classical Turkish literature, cülusiye denotes poems composed to praise and congratulate the newly enthroned sultan. These works were written in various poetic forms, both in verse and prose, serving as literary expressions of loyalty and celebration. During the eighteenth century, a period characterized by frequent changes of sultans, the production of cülusiyes increased significantly. These texts attracted considerable attention both within the palace and among literary circles, gradually becoming a prominent and popular genre. This study provides a detailed examination of a collection of cülusiyes composed specifically for the accession of Sultan Selim III. The manuscript, “Mecmûa-i Tevârîh-i Cülûsiyye,” catalogued under number 4346 in the Bursa Library of Manuscripts and Early Printed Works, was compiled by Enderunlu Ârif and comprises seventy-one poems. The collection was produced during a period of intense political, military, and economic turmoil and reflects the accession of Selim III to the throne. The populace received his accession with profound joy and hope, sentiments that are vividly expressed in many of the poems contained in the anthology. Before analyzing the manuscript itself, this article first explores Selim III’s life, literary personality, accession, the rationale for date chronogram and the methods employed. Subsequently, the manuscript’s formal and orthographic features are examined, and its content is analyzed in detail, supported by illustrative couplets.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88009 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[887-905]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/56 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Adsız Çocuk Kahramanın Tamamlan(a)mayan Yolculuğu]]> <![CDATA[The (Un)Completed Journey of the Nameless Child Protagonist]]> <![CDATA[Yasemin UZUN]]> <![CDATA[Kahramanın Sonsuz Yolculuğu, Beyaz Gemi, Çocuk, Dönüşüm, Sembol]]> <![CDATA[The Hero’s Journey, Beyaz Gemi, Child, Symbol, Transformation]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Kırgız edebiyatının en güçlü kalemlerinden biri olan Cengiz Aytmatov, yalnızca bir yazar değil, aynı zamanda halkının tarihsel ve kültürel hafızasını edebiyat aracılığıyla evrensel düzeyde temsil eden bir düşünürdür. Aytmatov’un eserleri, Kırgız halkının geleneksel yaşam biçimini, toplumsal değerlerini, doğayla kurduğu ilişkiyi ve modernleşme sürecinde yaşadığı kimlik çatışmalarını derin bir insani duyarlılıkla yansıtmaktadır. Yazar, özellikle savaşın yıkıcı etkilerini, yoksulluğun birey üzerindeki psikolojik izdüşümlerini, ayrılık ve yabancılaşmayı, “mankurtlaşma” metaforu üzerinden kültürel belleğin kaybını sembolik bir düzlemde ele almıştır. Bu yönüyle Aytmatov’un anlatıları, yalnızca bireysel hikâyeleri değil, aynı zamanda bir milletin kolektif bilincini de temsil etmektedir. Bu çalışmada, yazarın Beyaz Gemi adlı eserinde yer alan isimsiz çocuk kahramanın içsel ve simgesel yolculuğu incelenmiştir. Eserin seçilme nedeni, Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Genel Müdürlüğü’nün öğrencilere önerdiği kitaplar arasında bulunması ve kahramanın isimsiz bir çocuk olmasıdır. Sekiz yaşındaki bu çocuk karakter, Joseph Campbell’in Kahramanın Sonsuz Yolculuğu modeline göre analiz edilmiştir. Campbell, Jung’un arketip kuramından hareketle kahramanlık mitlerinin evrensel yapısını açıklamaktadır. Zaman, mekân ve kültür farklılıklarına rağmen bu mitler benzer bir döngü izlemektedir Ancak Beyaz Gemi’deki çocuk kahraman, bu döngüyü tamamlayamamakta olup sembolik olarak da “yarım kalmış kahraman” figürüyle temsil edilmekte olduğu görülmüştür. Ek olarak bu eserde çocuk arketipi, doğa sembolleri ve kültürel motifler psikolojik çözümleme bağlamında ele alınmıştır.]]> <![CDATA[Chingiz Aitmatov, one of the most influential writers of Kyrgyz literature, is a prominent author whose literary works have brought the cultural fabric, traditional lifestyle, and social values of the Kyrgyz people to international recognition. In his writings, he profoundly explores individual and social conflicts, the devastating effects of war, the social consequences of poverty, the experience of separation and identity erosion, and the erasure of cultural memory through the metaphor of mankurtization. Through his fiction, Aitmatov documents the historical experiences, collective suffering, and heroic narratives of his people, thereby incorporating them into literary memory. He also vividly depicts the Central Asian steppe landscape and the life practices shaped by this geography. This study examines the journey of the child protagonist in Aitmatov’s Beyaz Gemi (The White Ship). The work was chosen because it appears in the Book Recommendation List for Students prepared by the General Directorate of Secondary Education of the Ministry of National Education, and because its protagonist is an unnamed child. In Beyaz Gemi, the unnamed eight-year-old boy is evaluated in terms of the hero’s transformation. This transformation is analyzed in light of Joseph Campbell’s classification in The Hero’s Journey. Drawing on Jungian psychology, Campbell identifies the common features of heroic myths. Despite variations across societies and historical periods, similar mythic patterns repeatedly emerge in narratives. However, in this novel, the child protagonist fails to complete the process of transformation. In addition, the symbolic elements emphasized in the novel, along with the child archetype, are also discussed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=88002 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1865-1910]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/57 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Asiye Nasıl Kurtulur?” ve “Fehim Paşa Konağı” Oyunlarında Anlatı Stratejileri]]> <![CDATA[Narrative Strategies In The Plays “Asiye Nasıl Kurtulur?” And “Fehim Paşa Konağı”]]> <![CDATA[Derya ATMACA]]> <![CDATA[Tamer TEMEL]]> <![CDATA[anlatı, anlatıcı, heterodiegetik, Anlatıbilim, homodiegetik, epik tiyatro, Brecht]]> <![CDATA[narrative, narrator, heterodiegetic, Narratology, homodiegetic, epic theatre, Brecht]]> <![CDATA[Bu makale, tiyatroda anlatının rolünü inceleyerek, onun tarihsel süreç içerisinde geleneksel yapılardan çağdaş formlara nasıl evrildiğini ayrıntılı bir biçimde tartışmaktadır. Aristoteles’in Poetikasından itibaren klasik tiyatro, doğrudan hikâye anlatımını (diegesis) genellikle ikinci plana atmış, bunun yerine taklidi (mimesis) tiyatronun temel yöntemi olarak ön plana çıkarmıştır. Bu yaklaşım, tiyatroyu seyircinin sahnede olup bitenleri gerçekmiş gibi deneyimlediği bir sanat dalı olarak tanımlamış, anlatıcının işlevini ise sınırlı ve ikincil kılmıştır. Ancak 20. yüzyılda Bertolt Brecht’in Epik Tiyatro kuramı ve sahne uygulamaları, anlatıyı yeniden merkeze taşımış; dramatik yanılsamayı kırmak, sahneleme süreçlerini görünür kılmak, izleyiciyi eleştirel düşünmeye teşvik etmek ve toplumsal bilinç oluşturmak amacıyla güçlü bir araç hâline getirmiştir. Bu gelişmeler sonucunda anlatı, yalnızca performansın tali bir unsuru olmaktan çıkmış; çağdaş tiyatroda yapısal, dramaturjik, estetik ve ideolojik bir işlev kazanmıştır. Antik Yunan tiyatrosundaki koro örneğinde olduğu gibi, tarih boyunca anlatıcı unsurlar tiyatronun ayrılmaz bileşenleri olmuş; modern ve postmodern dönemlerde ise doğrudan seyirciyle iletişim kuran, dramatik yapıyı sorgulayan, sahneleme geleneklerini açığa çıkaran ve metateatral işlev üstlenen figürler hâline gelmiştir. Böylece anlatıcı yalnızca bir aktarıcı değil, aynı zamanda oyun ile izleyici arasında köprü kuran, sahneye dair yorumlarıyla dramatik yapıyı dönüştüren, toplumsal eleştiriyi pekiştiren ve ideolojik çerçeveyi belirleyen etkin bir özneye dönüşmüştür. Bu çalışmada özellikle Vasıf Öngören’in Asiye Nasıl Kurtulur? ve Turgut Özakman’ın Fehim Paşa Konağı oyunları üzerinden, heterodiegetik, homodiegetik ve metateatral anlatıcıların sahneleme sürecindeki işlevleri ayrıntılı olarak ele alınmaktadır. Yapılan analiz, çağdaş tiyatroda anlatının dinamiklerini, seyirciyle kurduğu etkileşimi, dramatik yapının dönüşümünü ve anlatının estetik işlevini tartışarak, tiyatro kuramı ve uygulamaları açısından anlatının günümüzdeki konumuna dair eleştirel, bütüncül ve güncel bir bakış açısı sunar.]]> <![CDATA[This article examines the role of narrative in theater, tracing its evolution from traditional structures to contemporary forms and highlighting its theoretical and practical significance. Since Aristotle’s Poetics, classical theater has prioritized mimesis over diegesis, often minimizing the function of direct storytelling in favor of enacted representation. Within this framework, the audience was expected to experience the dramatic action as if it were reality, while narration was relegated to a marginal role. However, the twentieth century introduced a fundamental shift. Brecht’s theory and practice of Epic Theater reintroduced narration not as a supplementary element but as a central device designed to disrupt dramatic illusion, expose the mechanics of representation, and encourage spectators to adopt a critical rather than passive stance. Rather than being confined to an ancillary role, narration in contemporary theater functions as a structural and dramaturgical tool. It mediates between storytelling and performance, shaping both the rhythm of the play and the interpretive possibilities available to the audience. Historically, narrative devices such as the chorus in Ancient Greek drama already demonstrated how narration could frame, comment upon, or even contest stage action. Modern and postmodern plays, however, have expanded this function by assigning narrators explicit roles that directly address the audience, guide interpretation, and foreground the constructed nature of theatrical illusion. Through an analysis of Vasıf Öngören’s Asiye Nasıl Kurtulur? (How Can Asiye Be Saved?) and Turgut Özakman’s Fehim Paşa Konağı (Fehim Pasha Mansion), this study explores how heterodiegetic, homodiegetic, and metatheatrical narrators operate within performance. It argues that narration shapes theatrical experience, alters the dynamics of audience engagement, and redefines the narrative strategies of contemporary drama, thereby revealing its enduring significance as both an aesthetic and ideological practice.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87997 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[141-156]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/58 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Geyik Boynuzunun Türk Kültüründe Koruyucu İye Olarak Kullanımı: Safranbolu, Sandıklı ve Sakarya Örneği]]> <![CDATA[The Use of Deer Antler as a Preservative in Turkish Culture: The Example of Safranbolu, Sandıklı and Sakarya]]> <![CDATA[Berrin SARITUNÇ]]> <![CDATA[Geyik, Kült, Safranbolu, Sandıklı, Sakarya, Kültürel Miras]]> <![CDATA[Deer, Cult, Safranbolu, Sandıklı, Sakarya, Cultural Heritage]]> <![CDATA[Bu çalışma, Türk kültüründe geyik figürünün tarihi, mitolojik ve kültürel bağlamlarını inceleyerek Safranbolu, Sandıklı ve Sakarya örnekleri üzerinden yerel halk inanışlarındaki kullanımını ve anlamlarını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Geyik figürünün Türk halk kültüründeki derin kökenleri, Orta Asya’dan Anadolu’ya uzanan süreçte şamanik inanışlar, mitolojik anlatılar ve İslami etkilerle zenginleşmiş bir miras olarak ele alınmıştır. Çalışmada, geyik boynuzlarının evlerde koruyucu nesne olarak kullanımı, nazardan korunma ve bereket getirme ritüelleri, mimari uygulamalarda sembolik işlevleri ve halk anlatılarında kutsal bir figür olarak yer alışı detaylandırılmıştır. Araştırma yöntemi, literatür taraması ve derleme temelli bir yaklaşımla gerçekleştirilmiştir. Geyik figürüne dair mitolojik, etnografik ve sanatsal veriler, akademik kaynaklar ve halk anlatıları üzerinden analiz edilmiştir. Bu kapsamda çalışmada, geyik figürünün yer aldığı Türk mitolojisi ve halk inanışlarına dair akademik yazın, halk anlatıları, mimari unsurlar ve ritüeller karşılaştırmalı bir şekilde ele alınmıştır. Çalışmanın coğrafi sınırlılıkları, Safranbolu, Sandıklı ve Sakarya bölgeleri ile sınırlandırılmıştır. Bu sınırlılık, incelemenin derinleşmesini sağlamakla birlikte, kültürel çeşitliliği sınırlı bir bakış açısıyla yansıtma potansiyeline sahiptir. Sonuç olarak, geyik figürünün Türk kültüründe doğa, maneviyat ve insan arasındaki bağın bir sembolü olduğu ve hem bireysel hem de toplumsal düzeyde manevi değerler taşıdığı görülmüştür. Çalışma, bu figürün somut olmayan kültürel miras olarak korunması ve tanıtılması için öneriler geliştirmiş, kültürel mirasın geleceğe aktarılmasında sanatsal, eğitsel ve turistik yaklaşımların önemini vurgulamıştır.]]> <![CDATA[This study aims to reveal the historical, mythological and cultural contexts of the deer figure in Turkish culture and its use and meanings in local folk beliefs through the examples of Safranbolu, Sandıklı and Sakarya. The deep roots of the deer figure in Turkish folk culture are considered as a heritage enriched by shamanic beliefs, mythological narratives and Islamic influences in the process extending from Central Asia to Anatolia. In the study, the use of deer antlers as protective objects in houses, rituals for protection against the evil eye and bringing abundance, their symbolic functions in architectural practices and their place as a sacred figure in folk narratives are detailed. The research method was carried out with a literature review and compilation-based approach. Mythological, ethnographic and artistic data on the deer figure were analyzed through academic sources and folk narratives. In this context, the academic literature on Turkish mythology and folk beliefs in which the deer figure is included, folk narratives, architectural elements and rituals were comparatively addressed in the study. The geographical limitations of the study are limited to the Safranbolu, Sandıklı and Sakarya regions. This limitation, while deepening the study, has the potential to reflect cultural diversity from a limited perspective. As a result, it has been seen that the deer figure is a symbol of the connection between nature, spirituality and humans in Turkish culture and carries spiritual values both at individual and social levels. The study has developed suggestions for the protection and promotion of this figure as intangible cultural heritage and emphasized the importance of artistic, educational and touristic approaches in the transfer of cultural heritage to the future.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87969 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2973-2991]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/59 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[407 Numaralı Mahkum ile O Muhteşem Karanlık Romanlarının Edebî Açıdan Karşılaştırılması]]> <![CDATA[A Literary Comparison of Prisoner No. 407 and That Magnificent Darkness Novels]]> <![CDATA[Alaaddin KİRAZ]]> <![CDATA[الأدب العربي، رواية، طارق باش، الطَّاهر بن جلُّون، السَّجين، تلك العتمة الباهرة]]> <![CDATA[Arabic Literature, Novel, Tariq Bash, Tahar Ben Jelloun, Prisoner, That Magnificent Darkness.]]> <![CDATA[Bu makalede, et-Tâhir b. Cellûn'un, "O Muhteşem Karanlık" ve Târık Bâş'ın "407 Numaralı Mahkûm" romanları birbirileriyle karşılaştırılarak hapishane edebiyatının analizi üzerinde durulmaktadır. Her iki roman da bireylerin siyasi baskı ve hapishane deneyimleriyle yüzleşmelerini ele alınarak, farklı anlatım yöntemleriyle sunulmaktadır. Bu da hapishane yaşamına dair çeşitli perspektifler sağlamaktadır. Anlatım yöntemlerini, karakterlerin kurgusunu, hapishane yaşamının tanımlanmasını ve yazarların sunduğu sosyal ve politik mesajları incelemek için karşılaştırmalı analitik yöntem kullanılmıştır. Çalışma, iki roman arasındaki benzerlikler ve farklılıklar üzerinde durarak, yazarların her birinin kültürel ve politik arka planının edebî deneyimlerini nasıl oluşturduğunu detaylı bir şekilde ele almıştır. Bu araştırma, Arap dünyasında edebiyat ile siyaset arasındaki kesişimi ortaya koyan tarihsel ve etik belgeler olarak  hapishane anlatılarının rolünü de vurgulamaktadır. Kişisel acıyı kolektif bir durum olarak yorumlayan her iki yazar da, esaretin bireysel deneyimlerini adalet, insan hakları ve insan vicdanının direnci üzerine evrensel yansımalar hâline dönüştürmektedir. Bu araştırmanın önemi, edebiyatın, mahkûmların yaşadığı acıları ifade etme ve siyasi baskıyı ortaya koyma gücünü nasıl kullanabileceğini göstermesindedir. Bu bağlamda, hapishane edebiyatının özgürlük ve insan onurunu savunmadaki rolünü daha iyi anlamamıza katkı sağlamaktadır. Araştırma sonuçları, et-Tâhir b. Cellûn ruhsal acıları tanımlamak için psikolojik anlatım ve sembolizme ağırlık verdiğini, Târık Bâş’ın da fiziksel acıları ve kesintisiz mücadeleyi vurgulayan gerçekçi bir anlatım tarzını tercih ettiğini göstermektedir.]]> <![CDATA[This study focuses on the analysis of prison literature through a comparative examination of That Magnificent Darkness by Tahar Ben Jelloun and The Prisoner No. 407 by Tariq Bash. Both novels depict the experiences of individuals facing political oppression and imprisonment, each employing a distinct narrative style that offers a diverse perspective on life within prisons. The comparative analytical method was employed to examine narrative techniques, character development, the depiction of prison life, and the social and political messages conveyed by the authors. The study highlights the similarities and differences between the two novels while emphasizing how the cultural and political background of each author shapes their literary experience. This research also underlines the role of prison narratives as historical and ethical documents that reveal the intersection between literature and politics in the Arab world. By interpreting personal suffering as a collective condition, both authors transform individual experiences of captivity into universal reflections on justice, human rights, and the resilience of the human conscience. The significance of this research lies in demonstrating how literature can articulate the suffering of prisoners and expose political oppression, thereby enhancing our understanding of the role of prison literature in defending freedom and human dignity. The findings indicate that Tahar Ben Jelloun relies on psychological narrative and symbolism to depict the suffering of the soul, whereas Tariq Bash focuses on a realistic narrative that emphasizes physical suffering and continuous struggle.  ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87952 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[703-716]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/60 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İran Azerbaycan Türkçesinde Kanıtsallık Stratejileri]]> <![CDATA[Evidential Strategies in Iranian Azerbaijani ]]> <![CDATA[Halis Emrah BİNGÖL]]> <![CDATA[Kanıtsallık, Kanıtsallık Stratejileri, İran Azerbaycan Türkçesi, Dolaylılık, Çift İşaretleme, Sözdizimsel Stratejiler.]]> <![CDATA[Evidentiality, Evidential Strategies, Iranian Azerbaijani, Indirectivity, Double Marking, Syntactic Strategies.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Kanıtsallık (evidentiality), dilbilimsel açıdan “bilginin kaynağının dilsel olarak işaretlenmesi”ni ifade eden dilbilimsel bir kategoridir. Bu çalışma, İran Azerbaycan Türkçesinde kanıtsallığın biçimbirimsel, sözlüksel ve sözdizimsel stratejiler aracılığıyla nasıl yapılandığını incelemeyi amaçlamaktadır. Türk dillerinde kanıtsallık sistemleri üzerine yapılan önceki çalışmaların genellikle Türkiye Türkçesi veya Kuzey Türk dilleriyle sınırlı kalması, İran Azerbaycan Türkçesinin ayrı bir araştırma nesnesi olarak ele alınmasını gerekli kılmıştır. Araştırmanın temel amacı, bilgi kaynağının dilsel olarak nasıl kodlandığını belirlemek; özellikle -mX&scaron;, -XB, imiş biçimbirimleri ile ki bağlacının ve dä-, ä&scaron;it-, danï&scaron;- gibi fiillerin kanıtsallık stratejileriyle etkileşimini ortaya koymaktır. Çalışma, yazılı anlatı metinlerinden oluşturulan derlem temelinde yürütülmüş nitel bir araştırmadır. Veriler, Azerbaycan Nağılları, Katl Günü ve Şahsevenler gibi metinlerden seçilmiş; her cümle bilgi kaynağı, kanıtsallık stratejisi türü (aktarımsal, çıkarımsal, algısal) ve çift işaretleme durumu bakımından sınıflandırılmıştır. Çözümlemede Aikhenvald’in tipolojik modeli ile Johanson’un dolaylılık modeli birlikte kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, kanıtsallığın yalnızca biçimbirimsel değil, aynı zamanda sözlüksel ve sözdizimsel düzlemde de kurulduğunu göstermektedir. ki bağlacının Farsça etkisiyle sözdizimsel bir aracı olarak işlev gördüğü; dä-, ä&scaron;it-, danï&scaron;- gibi aktarım fiillerinin biçimbirimlerle etkileşerek çift işaretleme sistemleri oluşturduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, algısal ve çıkarımsal stratejiler arasındaki sınırların anlatı bağlamına göre geçişken bir biçimde kullanıldığı görülmüştür. Sonuç olarak, çalışma İran Azerbaycan Türkçesinin tipolojik açıdan melez bir kanıtsallık sistemi geliştirdiğini; bu sistemin farklı dilbilgisel düzeylerde bütüncül olarak örgütlendiğini göstermektedir. ]]> <![CDATA[Evidentiality is the linguistic encoding of the source of information. In linguistic typology, it represents a grammatical and semantic category which indicates the manner in which a speaker has obtained knowledge. This study examines the morphological, lexical, and syntactic features of evidentiality in Iranian Azerbaijani. Most previous research on Turkic evidentiality has largely concentrated on Standard Turkish or northern Turkic varieties, leaving Iranian Azerbaijani relatively underresearched. This gap in the literature motivates the present study, which intends to provide a typological and functional description of evidential strategies in this contact-influenced variety. The primary objective of the study is to establish how information sources are linguistically encoded in Iranian Azerbaijani. Special attention is given to the interaction between the morphological markers -mX&scaron;, -XB, imi&scaron;, the complementizer ki, and lexical verbs such as dä- (‘say’), ä&scaron;it- (‘hear’), and danı&scaron;- (‘speak’), which play a key role in evidential constructions. The research is corpus-based and depends on written narrative data, employing a qualitative descriptive approach. The data are drawn from literary and folkloric texts such as Azerbaijan Tales, Katl Günü and Şahsevenler which were systematically annotated and classified according to information source, evidential type (reportive, inferential, perceptive), and the presence of double marking of information source. The analysis integrates Aikhenvald’s typological model of evidential strategies with Johanson’s model of indirectivity in Turkic languages. The findings reveal that evidentiality in Iranian Azerbaijani operates on multiple grammatical levels: morphological, lexical, and syntactic. The complementizer ki, functions as a syntactic intermediary facilitating evidential expression, while communication verbs such as dä-, ä&scaron;it-, and danı&scaron;- interact with morphological markers to produce double evidential marking. The study concludes that Iranian Azerbaijani exhibits a hybrid evidential system shaped by both Turkic and Iranian typological features. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87906 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[225-250]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/61 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancılara Türkçe Öğretiminde Halk Edebiyatı Unsurlarının Analizi: Yeni İstanbul Türkçe Ders Kitapları Üzerine Bir Değerlendirme]]> <![CDATA[An Analysis of Folk Literature Elements in Teaching Turkish as a Foreign Language: A Review of the New Istanbul Turkish Textbooks]]> <![CDATA[Yavuz UYSAL]]> <![CDATA[Füsun ARICI]]> <![CDATA[Yabancılara Türkçe Öğretimi, Türkçe Eğitimi, Halk Edebiyatı, Kültürel Aktarım, Dil-Kültür İlişkisi]]> <![CDATA[Teaching Turkish as a Foreign Language, Turkish Language Education, Folk Literature, Cultural Transmission, Language-Culture Relationship]]> <![CDATA[Son yıllarda Türk dilinin Türkiye’de ve dünyada öğretimiyle ilgili çalışmalar ve kaynaklar önemli ölçüde artış göstermektedir. Ancak bu gelişmeye rağmen, yabancılara Türkçe öğretimi için hazırlanan ders materyallerinin Türk kültürünü ve özellikle halk edebiyatı unsurlarını ne ölçüde yansıtabildiği tartışmalı bir konudur. Bu araştırmada, Yeni İstanbul Uluslararası Öğrenciler İçin Türkçe Ders Kitabı seti (A1, A2, B1, B2, C1) halk edebiyatı unsurlarının kullanım sıklığı ve çeşitliliği açısından incelenmiştir. Nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi kullanılarak yürütülen çalışmada, her bir kitapta yer alan ninni, mâni, tekerleme, türkü, masal, fıkra, efsane, halk hikâyesi, atasözü, deyim, bilmece, halk tiyatrosu, halk oyunu, enstrüman, destan, gelenek, tören ve festival gibi unsurlar tespit edilmiştir. Bulgular, kitaplarda özellikle deyimlerin yoğun biçimde yer aldığını; ancak ninni, mâni, bilmece ve destan gibi türlerin tamamen eksik olduğunu ortaya koymuştur. Türkçe öğretiminde dil ve kültürün birbirinden bağımsız düşünülemeyeceği gerçeğinden hareketle, halk edebiyatı ürünlerinin dil öğretimi sürecine daha sistematik biçimde dâhil edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Çalışma, Türkçe öğretim materyali hazırlayıcılarına kültürel aktarımı güçlendirecek halk edebiyatı türlerinin seçimi konusunda öneriler sunmakta ve halk edebiyatı temelli içeriklerin yabancı öğrencilerde dil-kültür bütünlüğünü sağlamada önemli bir araç olduğunu vurgulamaktadır.]]> <![CDATA[In recent years, there has been a notable increase in studies and educational resources related to the teaching of Turkish both in Turkey and abroad. Despite this progress, the extent to which the materials prepared for teaching Turkish as a foreign language reflect Turkish culture-particularly elements of folk literatüre-remains open to debate. This study examines the Yeni İstanbul Turkish Textbook for International Students series (A1, A2, B1, B2, C1) in terms of the frequency and variety of folk literature elements it contains. Employing a qualitative document analysis method, the research identifies the presence of various cultural and literary components, including lullabies, manis, tongue twisters, folk songs, tales, anecdotes, legends, folk stories, proverbs, idioms, riddles, traditional plays, folk dances, musical instruments, epics, customs, ceremonies, and festivals. The findings indicate that idioms are extensively used, whereas genres such as lullabies, manis, riddles, and epics are entirely absent. The study concludes that language and culture are inseparable in the process of teaching Turkish as a foreign language and that integrating folk literature products systematically can significantly enhance cultural transmission. The research also offers recommendations for textbook authors, emphasizing that folk literatüre-based materials serve as an effective medium for fostering language-culture integration among foreign learners.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87891 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[3071-3091]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/62 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Gıda Çevirisini Chef’s Table’da Ekolojik Çeviri Perspektifinden İncelemek]]> <![CDATA[Examining Food Translation from an Eco-Translation Perspective on Chef’s Table]]> <![CDATA[Seda KUŞÇU ÖZBUDAK]]> <![CDATA[Eko-çeviri, Yemek çevirisi, Görsel-işitsel çeviri, Yemek belgeseli, Chef's Table]]> <![CDATA[Eco-translation, Food translation, Audiovisual translation, Culinary documentary, Chef’s Table ]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Eko-çeviri, ekoloji, çevre ve sürdürülebilirlik konularını ele alan çeviri çalışmalarına yeni bir yaklaşımdır; dolayısıyla çevirinin ekolojik bir sorumluluğu olduğunu ileri sürmektedir. Bu çalışma, Michael Cronin'in eko-çeviri yaklaşımı çerçevesinde, kültürel ve ekolojik boyutları göz önünde bulundurularak gıda çevirisini incelemektedir ve Chef's Table belgesel dizisinin Musa Dağdeviren bölümünü bu perspektiften bir vaka çalışması olarak analiz etmektedir. İngilizce altyazı ve görsel-işitsel sunumları inceleyen araştırma, gıdanın dilsel, coğrafi ve semiyotik sınırları aşan ekolojik ve kültürel bir metin olarak nasıl işlediğini araştırmaktadır. Analiz, Cronin'in göç, değişkenlik, gıda ekolojisi ve yavaş dil hakkındaki temel kavramlarıyla bağlantılandırılırken, koruma, çıkarma ve dil içi çeviri olmak üzere üç ana çeviri yöntemi ortaya koymuştur. Görsel-işitsel hikaye anlatımının, italik yazılmış gıda terminolojisi, ekran içi ve ekran dışı sunum ve sahne ortamları yoluyla kültürel ve ekolojik ayrıntıları koruduğu veya gizlediği gözlemlenmiştir. Ayrıca, kültürel çeşitlilik, bağlantılılık, teknoloji ve emek gibi daha geniş ekolojik konuların da eko-çeviri çerçevesinde gıdaya dair kapsamlı bir anlayışın parçası olduğu savunulmuştur. Araştırma, eko-çevirinin sosyal ve ekolojik bir uygulama olarak çeviriye dair yeni bakış açıları sağladığını ortaya koymaktadır; ancak bulgularını genişletmek için farklı medya türleri ve kültürel ortamlar üzerine daha fazla çalışmaya ihtiyaç duyulmaktadır.]]> <![CDATA[Eco-translation is a novel approach to translation studies that deals with the issues of ecology, environment and sustainability; thereby suggesting that translation has an ecological responsibility. This study examines the translation of food within the framework of Michael Cronin's eco-translation approach, considering its cultural and ecological dimensions, and analyzes the Musa Dağdeviren episode of the documentary series Chef's Table from this perspective as a case study. Eco-translation is a novel approach to translation studies that deals with the issues of ecology, environment and sustainability; thereby suggesting that translation has an ecological responsibility. Examining English subtitles and audiovisual presentations, the research investigates how food operates as an ecological and cultural text that transcends linguistic, geographic and semiotic limits. The analysis revealed three main translation methods: retention, omission and intralingual translation, while linking them to Cronin's essential concepts about migration, mutability, food ecology, and slow language. Audiovisual storytelling was observed to maintain or conceal cultural and ecological details through the use of italicized food terminology, on- and off-screen presentation, and scene settings. In addition, it was argued that broader ecological issues, such as cultural diversity, connectedness, technology, and labor, are also included in a comprehensive understanding of food in the eco-translation framework. The research demonstrates how eco-translation enables new perspectives on translation as a social and ecological practice, yet it requires further studies of different media genres and cultural settings to expand its findings.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87856 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[717-731]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/63 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Zâtî’nin Şiirlerinde Mekânın Poetikası ]]> <![CDATA[The Poetics of Space in Zâtî's Poetry]]> <![CDATA[Nilüfer KARADAVUT]]> <![CDATA[Klasik Türk şiiri, Zâtî, mekân, Gaston Bachelard, poetika]]> <![CDATA[Classical Turkish poetry, Zâtî, space, Gaston Bachelard, poetics]]> <![CDATA[Klasik Türk şiirinde mekân algısı modern şiirdeki gibi gerçekçi bir tasvirden ziyade, daha çok sembolik ve soyut bir anlam taşır. Şiirdeki mekanlar, somut bir coğrafi yer olmanın ötesine geçerek, şairin duygu dünyasını, aşkı, tasavvufu ve felsefi düşüncelerini ifade eden birer mazmuna dönüşür. Klasik Türk şiirinde mekân fiziki bir sahne olmanın dışında şairin iç dünyasını ve duygusal durumunu da yansıtan konumdadır. 16. yy’ın önemli şairlerinden biri olan Balıkesirli Zâtî’nin şiirlerinde de mekânı bu bağlamda görmek mümkündür. Ancak Zâtî’nin şiirlerindeki mekân kullanımı, klasik Türk şiiri geleneğinin sembolik ve idealize edilmiş yönlerini sürdürmekle birlikte, şairin gözlemlerini ve kişisel deneyimini yansıtan bir yapıya sahiptir. Zâtî, mekânı sadece olayların geçtiği bir yer olarak tasvir etmekle kalmaz, onu bir varlık hali, bir duygu ve düşünce alanı olarak ifade eder. Şiirlerdeki mekân, şairin iç dünyasıyla örtüşen, derin sembolik anlamlar taşıyan ve hatta şairin gözlemlerini yansıtan katmanlı bir yapı sunmaktadır. Bu, Zâtî’nin mekânı poetik bir araç olarak kullandığının bir göstergesidir. Bu çalışmada, klasik Türk edebiyatı şairlerinden Zâtî’nin şiirlerinde mekânı ele alış biçimi incelenecektir. Zâtî’nin şiirlerindeki mekân kullanımı, klasik Türk Şiiri geleneği ve Gaston Bachelard’ın “mekân poetikası” açısından değerlendirilecektir. Bachelard’a göre mekân, yalnızca nesnel bir gerçeklik değil, “yaşanmış” ve “düşlenmiş” bir varlık alanıdır. Zâtî’nin şiirlerinde de mekânlar, şairin hayal gücüyle yeniden inşa edilir.  ]]> <![CDATA[In Classical Turkish poetry, the perception of space does not involve realistic description as in modern poetry but carries a more symbolic and abstract meaning. The spaces in the poems transcend being concrete geographical locations and become themes expressing the poet's emotional world, love, mysticism, and philosophical thoughts. In classical Turkish poetry, space is not only a physical stage but also a place that reflects the poet’s inner world and emotional state. This perspective can also be seen in the poems of Zâtî, one of the important poets of the 16th century from Balıkesir. However, the use of space in Zâtî’s poetry, while continuing the symbolic and idealized aspects of the classical Turkish poetry tradition, also has a structure that reflects the poet’s observations and personal experience. Zâtî does not merely describe space as the setting where events occur but expresses it as a state of being, a domain of emotion and thought. The spaces in the poems offer a layered structure that overlaps with the poet’s inner world, carries deep symbolic meanings, and even reflects the poet’s observations. This is an indication that Zâtî uses space as a poetic tool. This study will examine the way space is treated in the poems of Zâtî, one of the poets of classical Turkish literature. Zâtî’s use of space will be evaluated in terms of the tradition of Classical Turkish Poetry and Gaston Bachelard’s concept of the "poetics of space”. According to Bachelard, space is not merely an objective reality but a domain that is “lived” and “dreamed”. Similarly, in Zâtî’s poems, spaces are reimagined through the poet’s imagination. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87848 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2777-2800]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/64 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Toplumsal Cinsiyet Bağlamında Samer el-Mukrin’in Nisâʾu’l-Munker Adlı Romanında Kadın]]> <![CDATA[Women in Samar al-Moqren’s Novel Nisaʾ al-Munkar in the Context of Gender]]> <![CDATA[Sevda ÇETİN]]> <![CDATA[Arap Dili ve Edebiyatı, Semr el-Mukrin, Nisâʾul-Munker, Toplumsal Cinsiyet, Kadın]]> <![CDATA[Arabic Language and Literature, Samar al-Moqren, Nisaʾ al-Munkar, gender, women.]]> <![CDATA[: İnsan yaradılışının gereği olarak biyolojik açıdan dişi ya da erkek olarak dünyaya gelir ancak toplum içinde üstlendiği kültürel ve sosyal süreçlerle birlikte dişilik ve erkeklik rollerini öğrenir. Toplumsal cinsiyet rolleri bireyin yaşadığı çevreyle zaman içinde şekillenir ve bu roller ülkeden ülkeye, toplumdan topluma farklılıklar gösterir. Bazı toplumlar ataerkildir ve pek çok alanda erkekler kadınlara göre daha fazla söz sahibidir.  Her ne kadar bu durum kabul edilmiş olsa da zaman içerisinde derinleşerek çözülmesi zor olan sosyal bir probleme dönüşmüştür. Bu sorunun yaşandığı ülkelerden biri de Suûdi Arabistan’dır. Suûdi Arabistan’da kadınların cinsiyet temelli maruz kaldıkları baskılar zamanla çeşitli sorunlara yol açmıştır.  Özellikle son yıllarda kadınlar, ataerkil toplum yapısına itiraz etmişler ve seslerini duyurmak, toplumsal baskıyı görünür kılmak için edebiyatı mücadele aracı olarak görmüşlerdir. Modern Suûdi Arabistan edebiyatında anlatı türleri arasında önemli bir yere sahip olan roman türü, kadınların sorunlarını ifade etmede önemli bir araç olmuştur. 1990’ların başlarından itibaren Suûdi Arabistan edebiyatında, özellikle roman türünde kadın yazarların sayısında önemli bir artış yaşanmıştır.  Kadın yazarların kaleme aldıkları romanlarda kadınların sosyal sorunları ve maruz kaldıkları cinsiyet temelli sorunlar merkezde yer almıştır. Kadın yazarlar seslerini duyurmak için romanı etkili bir araç olarak kullanmışlardır. Suûdi gazeteci-yazar Semr el-Mukrin çalışmalarında toplumsal cinsiyete dayalı eşitsizlik, kadına yönelik fiziksel ve psikolojik taciz gibi kadın sorunlarına yer vererek Suûdi erkeklerine ağır eleştirilerde bulunmuştur.  En önemli romanlarında biri olan Nisâʾul-Munker’de ana kahraman Sâra’nın ve diğer kadınların yaşadığı cinsiyet temelli sorunlar anlatılmıştır.  Romanda Sâra karakterinin geleneksel Suûdi kadın sınırlarının dışına çıkarak özgür olma çabası anlatmaktadır. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden biri olan içerik analiziyle Semr el-Mukrin’in Nisâʾul-Munker’de adlı romanı Suûdi Arabistan’da kadınların karşılaştıkları cinsiyet temelli karşılaştıkları sorunların incelemesi yapılmaktadır. Romanda yer alan kadın karakterlerin toplumsal cinsiyet bağlamında değerlendirilmesi amaçlanmaktadır.]]> <![CDATA[By nature, humans are born biologically as either female or male, but they learn gender roles through the cultural and social processes they undertake within society. Gender roles are shaped over time by the environment in which the individual lives, and these roles vary from country to country and society to society. Some societies are patriarchal, and in many areas, men have more say than women. Although this situation has been accepted, over time it has deepened and become a difficult social problem to solve. One of the countries where this problem exists is Saudi Arabia. In Saudi Arabia, the gender-based pressures women face have led to various problems over time.  In recent years, women have protested against the patriarchal social structure and have used literature as a means of struggle to make their voices heard and to highlight social oppression. The novel, which occupies an important place among narrative genres in modern Saudi Arabian literature, has been an important tool for expressing women’s issues. Since the early 1990s, there has been a significant increase in the number of female writers in Saudi Arabian literature, particularly in the novel genre. The social problems of women and the gender-based issues they face have been central themes in the novels written by female authors. Women writers have used the novel as an effective tool to make their voices heard. Saudi journalist and writer Samar al-Moqren has heavily criticized Saudi men in her works by addressing women’s issues such as gender-based inequality and physical and psychological abuse against women.  One of her most important novels, Nisaʾ al-Munkar, narrates the gender-based problems experienced by the main character, Sâra, and other women. The novel describes the character Sâra’s struggle for freedom by stepping outside the boundaries of traditional Saudi women. This study uses content analysis, one of the qualitative research methods, to examine the gender-based problems faced by women in Saudi Arabia in Samar al-Moqren’s novel Nisaʾ al-Munkar. The aim is to evaluate the female characters in the novel in the context of gender.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87812 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2461-2478]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/65 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Gülten Akın’ın Seyran Destanı’nda Göç Olgusuna Bir Bakış ]]> <![CDATA[A Look at the Phenomenon of Migration in Gülten Akın's Seyran Epic]]> <![CDATA[Musa DEMİR]]> <![CDATA[yeni Türk edebiyatı, toplumcu şiir, Gülten Akın, Seyran Destanı, çağdaş destan, edebiyatta göç]]> <![CDATA[new Turkish literatüre, socialist poetry, Gülten Akın, Seyran Epic, contemporary epic, migration in literatüre]]> <![CDATA[Öz: Destanlar, insanlık tarihinin ilk dönemlerinden buyana toplum hayatını yansıtan edebi türlerin başında gelmektedirler. Platon ve Aristoteles’e dayandırılan “yansıtma /  mimessis” kuramıyla açıklanabilecek bu durum,  destan türünü, diğer edebi türlerin içinde ayrı bir yere konumlandırır. Edebiyatın / sanatın bu yansıtmacı işlevi antik dönemlerde olduğu kadar çağdaş dönemlerde de geçerliliğini önemli ölçüde korumuştur. Her ne kadar modern dönemlerde edebiyatın, toplum hayatından çok birey’i merkeze aldığı söylense de sanatı toplumsal hayatın yansıdığı bir ayna olarak görme eğilimi köklü bir damar olarak daima varlığını sürdüre gelmiştir.  Bu toplumcu duyarlılığın çağdaş Türk şiirindeki temsilcilerinden birisi de hiç şüphesiz Gülten Akın’dır. Akın, şiir külliyatı içinde “destan” türüne ayrı bir önem vermiş, Türk toplumunun tarihsel ve aktüel olarak içinden geçtiği kritik dönemleri “destan” olarak adlandırdığı şiirleriyle kayda geçirmek yolunu benimsemiştir. Şairin Maraş’ın ve Ökkeş’in Destanı, Seyran Destanı, Celaliler Destanı ve -adı destan olmasa da- Ağıtlar ve Türküler… gibi eserlerini hep bu duyarlılıkla kaleme aldığı söylenebilir. Adı geçen eserlerde Türk toplumunun yaşadığı önemli tarihsel ve toplumsal hareketler ve dönüşümler modern şiirin imkânlarıyla fakat destan türüne has bir ses ve lirizmle dile getirilmiş ve söz konusu eserler, içerikleri kadar dil ve üsluplarındaki söyleyiş biçimiyle de modern birer “destan” hüviyeti kazanmışlardır. Şair, adı geçen diğer iki destan kitabından farklı olarak Seyran Destanı’nda bizzat yaşayarak gözlemlediği aktüel dönemin destanını yazmıştır. Kişisel yaşamında önemli bir yer tutan Ankara’nın ve özellikle de Seyran semtinin 1950 ve sonrası dönemde Anadolu’dan gelen göç  dalgalarıyla nasıl ve hangi şartlarda kurulduğu üzerine odaklanan eserde, söz konusu göçün ardından büyükşehirde adına “gecekondu” denilen yeni bir sosyal yapıyı inşa eden halk kesimlerinin macerası, yaşanan zorlu müstakil deneyimlerin arka planında topyekün verilen bir mücadele olarak görülüp destanlaştırılmaktadır. Bu çalışma, bahse konu eserde, kitabın tematik bütünlüğünü de sağlayan “göç” olgusunun ve sonuçlarının kitaptaki şiirlere yansımalarını ele almaktadır. Bu kapsamda yapılan incelemede biri göçün diğeri de göç sonrası yeni şehir hayatının dile getirildiği iki bölümlük eserde şairin sübjektif bir tutumla kendisini bu kesimin sözcüsü olarak konumlandırdığı görülmüştür. Bu doğrultuda Gülten Akın’ın toplumcu sanat duyarlılığı ve koruyucu analık duygusuyla yaklaştığı  ve “göçmen / gecekondu halkı” adını alan bu kesimin içeriden bir fotoğrafını çekmek istediği sonucuna ulaşılmıştır. ]]> <![CDATA[Abstract: Epics have been among the leading literary genres reflecting social life since the earliest periods of human history. This phenomenon, which can be explained by the theory of "mimessis" based on Plato and Aristotle, places the epic genre in a distinct position among other literary genres. This reflective function of literature/art has remained relevant to a significant extent in both ancient and contemporary times. While it has been argued that literature in modern times focuses on the individual rather than social life, the tendency to view art as a mirror reflecting social life has always remained a deep-rooted force. Gülten Akın is undoubtedly one of the representatives of this socialist sensibility in contemporary Turkish poetry. Akın placed particular emphasis on the "epic" genre within her body of poetry, adopting the method of recording the critical periods Turkish society was going through, both historically and currently, through poems she called "epic." It can be said that the poet penned works such as "The Epic of Maraş and Ökkeş," "The Epic of Seyran," "The Epic of Celaliler," and—though not epics—"Laments and Folk Songs" with this sensitivity. In these works, significant historical and social movements and transformations experienced by Turkish society are expressed through the means of modern poetry, yet with a voice and lyricism unique to the epic genre. These works have acquired the identity of modern "epic" not only through their content but also through their language and style of expression. Unlike the other two epics mentioned, the poet, in The Seyran Epic, wrote an epic of the current period he personally experienced and observed. Focusing on how and under what conditions Ankara, and particularly the Seyran district, which occupied a significant place in his personal life, was established by the waves of migration from Anatolia in the 1950s and onwards, the work explores the adventures of the segments of society who built a new social structure called "slums" in the metropolitan area following this migration, and portrays them as a collective struggle against the backdrop of challenging individual experiences. This study examines the reflections of the phenomenon of "migration" and its consequences on the poems within the book, which also provide the book's thematic unity. In this context, the analysis revealed that the poet, in a two-part work—one about migration and the other about the new urban life after migration—subjectively positions herself as the spokesperson for this segment. In this context, it was concluded that Gülten Akın approached this segment with a socialist artistic sensibility and a nurturing motherly spirit, and sought to capture an insider's view of this segment, which was dubbed the "migrant-slum people." ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87789 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2505-2525]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/66 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yapay Zekâ ile Edebî Metin Çözümlemesi ve Çeviri Kalite Değerlendirmesi: Modern Kore Edebiyatı Üzerine Bir Vaka Analizi]]> <![CDATA[AI-Powered Literary Text Examination and Translation Quality Assessment: A Case Study on Modern Korean Literature]]> <![CDATA[Mehmet ÖLÇER]]> <![CDATA[Çeviribilim, yapay zekâ, makine çevirisi, çeviri kalite değerlendirmesi, post-editing, dijital beşerî bilimler, Kore edebiyatı. ]]> <![CDATA[Translation studies, artificial intelligence, machine translation, translation quality assessment, post-editing, digital humanities, Korean literature. ]]> <![CDATA[Bu çalışma, Büyük Dil Modellerinin (LLM) edebî metinlerin iki temel katmanındaki—tematik analiz ve çeviri—performansını ve sınırlarını disiplinler arası bir metodolojiyle incelemektedir. Modern Kore edebiyatından seçilen üç farklı türdeki metin (bilimkurgu, otobiyografik anlatı, edebi kurgu), vaka analizi için korpus olarak kullanılmıştır. Araştırma iki ana görev üzerine kuruludur: (1) Kaynak metinlerdeki tema, üslup ve duygu örüntülerinin YZ destekli çıkarımı ve (2) Bu metinlerin profesyonel insan çevirisi, ham YZ çevirisi ve uzman post-edit edilmiş YZ çevirisi versiyonlarının karşılaştırmalı kalite değerlendirmesi. Çeviri kalitesi, yeterlik, akıcılık, üslup korunumu ve kültürel aktarım eksenlerinde hem nitel (yakın okuma) hem de nicel (5’li Likert ölçeği) metriklerle ölçülmüştür. Bulgular, yapay zekânın metinlerdeki ana temaları ve tekrarlayan motifleri tutarlı bir şekilde tespit edebildiğini, ancak çeviri görevinde temel anlamsal aktarımda başarılı olmasına rağmen (Yeterlik: 4.1/5, Akıcılık: 4.3/5), üslup bütünlüğünün korunması (2.7/5) ve kültürel referansların derinliğinin aktarılması (2.4/5) gibi incelik gerektiren alanlarda belirgin zayıflıklar gösterdiğini ortaya koymaktadır. Uzman post-edit müdahalesinin çeviri kalitesini tüm metriklerde istatistiksel olarak anlamlı düzeyde artırdığı saptanmıştır (Cohen’s d ≈ 1.82). Post-edit edilmiş çeviriler, profesyonel insan çevirisiyle aynı kalite seviyesine (4.63/5) ulaşmıştır. Sonuç olarak bu makale, YZ’nin edebî çalışmalarda güçlü bir veri işleme ve taslak oluşturma aracı olduğunu, ancak nihai kalite ve anlamsal derinlik için uzman sezgisi, kültürel yetkinlik ve stratejik karar almanın vazgeçilmezliğini ortaya koymaktadır.]]> <![CDATA[This study investigates the performance and limitations of Large Language Models (LLMs) across two fundamental layers of literary texts—thematic analysis and translation—through an interdisciplinary methodology. Three texts from modern Korean literature, representing different genres (sci-fi, autobiographical narrative, literary fiction), were used as a corpus for a case study. The research is based on two main tasks: (1) AI-assisted extraction of themes, style, and sentiment patterns from the source texts, and (2) A comparative quality assessment of their professional human translation, raw machine translation, and expert post-edited machine translation versions. Translation quality was measured using both qualitative (close reading) and quantitative (5-point Likert scale) metrics along the axes of adequacy, fluency, style preservation, and cultural transfer. The findings indicate that artificial intelligence can consistently identify major themes and recurring motifs in texts. However, in the translation task, while raw AI outputs demonstrated success in basic semantic transfer (Adequacy: 4.1/5, Fluency: 4.3/5), they exhibited significant weaknesses in nuanced areas such as preserving stylistic integrity (2.7/5) and conveying the depth of cultural references (2.4/5). Specifically, in translating Korean onomatopoetic expressions, culturally loaded adjectives, and quasi-religious references, AI was observed to make literal and context-detached choices. Expert post-editing was found to significantly increase translation quality across all metrics with a very large effect size (Cohen’s d ≈ 1.82). Post-edited translations reached the same quality level (4.63/5) as professional human translations. Consequently, this article demonstrates that while AI is a powerful tool for data processing and drafting in literary studies, expert intuition, cultural competence, and strategic decision-making remain indispensable for achieving final quality and semantic depth. The study offers a replicable, transparent, and ethically grounded human-machine collaboration model for social scientists.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87757 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2931-2948]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/67 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Z Kuşağının Dilinde ve Sosyal Medyada “Olmak” Fiilinin Kullanımlarına İlişkin Bir Değerlendirme]]> <![CDATA[An Assessment of the Use of the Verb “Olmak (To be)” in the Language of Generation Z and Social Media]]> <![CDATA[Yahya Kemal BEYİTOĞLU]]> <![CDATA[Türk Dili, “olmak” fiili, Z kuşağı, Bilişim Çağı, dijitalleşme.]]> <![CDATA[Turkish Language, verb “olmak (to be)”, generatıon Z, the Information Age, digitalization.]]> <![CDATA[Günümüzde Türkçe, özellikle “Z kuşağı” olarak adlandırılan gençlerin konuşma dilinde ve sosyal medya gibi sanal ortamlarda gözlemlenen dilsel eğilimlerin etkisi altındadır. Çoğunlukla Türkçenin yapısına uymayan bu kullanımlar, ortaya çıktığı iletişim kanalları aracılığıyla da hızla yayılmaktadır. Bu çalışmada, soyut ve somut durumları ifade etmek için Türkçenin zengin fiil dağarcığı yerine tercih edilen “isim/sıfat + olmak” yapısının artan kullanımı ele alınmaktadır. “Üzülmek” yerine “üzgün olmak”, “heyecanlanmak” yerine “heyecanlı olmak” hatta İngilizce kökenli sözcüklerle oluşturulan “cringe olmak” gibi yapılar, her ne kadar dil bilimsel açıdan “en az çaba ilkesi”, “dil bilgiselleşme” gibi kuramlarla bağdaşsa da ve küresel kavramlara hızla uyum sağlamayı kolaylaştırsa da Türkçenin ifade gücünü zayıflatmaktadır. Çalışmada, bu eğilimin arkasındaki dilsel ve sosyal etkiler incelenmekte; dijital iletişimin hızı, İngilizcenin yapısal etkisi ve “olmak” fiilinin âdeta bir “bağlayıcı fiil” olarak işlev görmesi çözümlenmektedir. Bu bağlamda “olmak” fiilinin yeni kullanım alanları; duygu ve durum fiillerinin yerine kullanımı, yabancı (Batı / İngilizce) kökenli sözcüklerle kullanımı, yeni durum ifadeleri için isimlerle kullanımı, vurgu ve anlık geçiş bildirme için “bir” zarfıyla kullanımı ve fiziksel durumlarla ilgili fiillerin yerine kullanımı şeklinde belirlenmiştir. Böylece son yıllarda genişleyen kullanım alanları ve artan kullanımı ile “olmak” fiilinin, Türkçenin gelecekteki seyrini anlamak için izlenmesi gereken önemli dilsel ölçütlerden biri hâline gelmeye başladığı söylenebilir.]]> <![CDATA[Today, Turkish is under the influence of linguistic trends observed in the spoken language of young people, especially those called “Generation Z”, and in virtual environments such as social media. These uses, which mostly do not conform to the structure of Turkish, are spreading rapidly through the communication channels in which they emerged. This study examines the increasing use of the structure “noun/adjective + olmak”, which is preferred over the rich verb vocabulary of Turkish to express abstract and concrete situations. Although structures such as “üzgün olmak” instead of “üzülmek”, “heyecanlı olmak” instead of “heyecanlanmak”, and even “cringe olmak” formed from words of English origin are compatible with theories such as “principle of least effort” and “grammaticalization” from a linguistic perspective and facilitate rapid adaptation to global concepts, they weaken the expressive power of Turkish. The study examines the linguistic and social influences behind this trend; the speed of digital communication, the structural influence of English, and the verb “olmak” functioning as a “linking verb” are analyzed. In this context, new usage areas of the verb “olmak” have been determined as follows; its use in place of emotion and state verbs, its use with words of foreign (Western / English) origin, its use with nouns for new state expressions, its use with the adverb “bir (one)” for emphasis and instant transition, and its use in place of verbs related to physical states. Thus, it can be said that the verb "to be", with its expanding areas of use and increasing usage in recent years, has begun to become one of the important linguistic criteria that must be followed in order to understand the future course of Turkish.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87696 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[215-223]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/68 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ahmed Paşa ve Hayâlî'nin Şiirlerindeki Benzer Unsurların Hayâlî'nin bir Gazeli Örnekliğinde Değerlendirilmesi]]> <![CDATA[An Evaluation of Similar Elements in the Poems of Ahmed Pasha and Hayali, Using an Example from Hayali's Ghazal]]> <![CDATA[Filiz KALYON]]> <![CDATA[Osmanlı edebiyatı, Hayâlî Bey, Ahmed Paşa, gazel, benzer kullanımlar]]> <![CDATA[Ottoman literature, Hayâlî Bey, Ahmed Pasha, ghazal, similar uses]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">İslami edebiyat geleneğinden gelen ve kadim bir edebiyat olan Klasik Türk edebiyatı, şekil ve muhteva bakımından fevkalade bir ehemmiyete haiz bulunmaktadır. Mevzubahis bu edebiyat âdeta Osmanlı Devleti ile birlikte doğmuş ve eş zamanlı gelişmiş bir edebiyattır. Bu eş zamanlı gelişim sürecinde Osmanlı İmparatorluğu’nun en görkemli döneminde bu edebiyat mahsulleri ve edebiyatın ustaları da en şaaşalı devirlerini yaşamışlardır. Arap ve Fars dillerinin tesiri altında kendi lisan anlayışıyla bu edebiyat Osmanlı Türkçesi olarak isimlendirdiğimiz zengin kelimeli dil birikimini ortaya koymuştur. İşte bu dil birikimiyle kalıcı şiirler veren divan edebiyatı farklı etkileşimleri içinde barındıran geniş bir sahadır. Bu sahada eser vermiş birçok şiir bulunmaktadır. Bu şiirlerden ikisi olan Hayâlî Bey (ö. 964/1557) ile Ahmed Paşa (ö. 902/1496-97) farklı dönemlerde yaşamış olmalarına rağmen şiirlerinde benzer ifadelere farklı anlamlar vermişlerdir. Bu çalışmada Hayâlî Bey’in bir gazeli şerh edilmiştir.  Aynı zamanda şerhi yapılan mevzubahis bu gazel esas alınmak suretiyle Hayâlî Bey’in kelime dünyası ve Ahmed Paşa’nın bu kelimeleri kullanma tarzı incelenmiştir. Çalışmada verilen beyitler öncelikle orijinal hallleri muhafaza edilmeye çalışılarak kurallı cümleye çevrilmiştir. Bunu yapmaktaki temel maksat beyitlerin, şairin dilinden çıkış şekillerini mümkün mertebe muhafaza etmeye çalışmak olmuştur. Daha sonra bu çeviriden hareketle beyitlerin günümüz Türkçesine aktarımı yapılmıştır. Şerhi verilen beyitlerde geçen bazı ifadelerin Ahmed Paşa tarafından ne şekilde kullanıldığı değerlendirilmiştir. Birbirlerine yakın dönemlerde yaşamış olan iki şairin, şiirlerinde kullandıkları benzer ifadeler incelenmiş olup bu ifadelerin şiire kattıkları anlamlar üzerinde durulmuştur.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Classical Turkish literature, an ancient literature derived from the Islamic literary tradition, holds exceptional significance in terms of both form and content. This literature was virtually born alongside the Ottoman Empire and developed simultaneously. During this simultaneous development, the Ottoman Empire's most glorious period, its literary products and masters experienced their most glorious era. Under the influence of Arabic and Persian, this literature, with its own linguistic understanding, gave rise to the rich vocabulary we call Ottoman Turkish. Divan literature, which produced enduring poems based on this linguistic heritage, is a vast field encompassing diverse interactions. Numerous poems have been produced in this field. Two of these poets, Hayâlî Bey (d. 964/1557) and Ahmed Pasha (d. 902/1496-97), although they lived in different eras, gave different meanings to similar expressions in their poems. This study analyzes a ghazal by Hayâlî Bey. At the same time, Hayâlî Bey's vocabulary and Ahmed Pasha's style of using these words were examined by taking this ghazal, which was commented on, as a basis. The couplets presented in this study were first translated into regular sentences, attempting to preserve their original form. The primary goal was to preserve, as much as possible, the poet's original language. Based on this translation, the couplets were then translated into modern Turkish. Ahmed Pasha's use of certain expressions in the couplets, whose commentaries are provided, was evaluated. Similar expressions used in the poems of two poets who lived in similar periods were examined, and the meanings these expressions added to the poems were examined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87690 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2751-2763]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/69 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[II. Meşrutiyet’in Tiyatral Panoraması: Sait Hikmet’in “Mazi ve Ati” Piyesi]]> <![CDATA[Theatrical Panorama of the Second Constitutional Era: Sait Hikmet’s Play “Mazi ve Ati”]]> <![CDATA[Hande BULDUK]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, II. Meşrutiyet Dönemi, tiyatro, Sait Hikmet, kolektif bellek]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Second Constitutional Era, theatre, Sait Hikmet, collective memory]]> <![CDATA[Edebiyat eserlerinin kurmaca dünyasında sosyolojik ve tarihî yansımaların izleri her dönemde sürülebilmiştir. Yakın zamanda Latin harflerine aktarılan Mazi ve Ati piyesinde de içerdiği tarihî ve sosyal gerçeklik aracılığıyla II. Meşrutiyet Dönemi’nin panoraması sunulmaktadır. Sait Hikmet’in 1910’da Aşiyan mecmuasında tefrika ettikten sonra aynı yıl yayımladığı bu eser, dört perde ve yirmi dört meclisten oluşmaktadır. Her ne kadar “komedi” türünde nitelendirilmişse de daha çok hiciv unsurlarına yaslanmaktadır. Bu çalışmada Mazi ve Ati, kurgusal yapısı, ideolojik çerçevesi ve tarihsel göndermeleri bakımından ilk kez kapsamlı bir şekilde ele alınmıştır. Tarihî gerçekliğin, sosyal ve siyasi olayların kurguya dâhil edildiği edebî metinler, aynı zamanda toplumların belleğine ışık tutan önemli kaynaklardır. Bu doğrultuda belli bir tarihe, yaşanmış olaylara ve gerçek kişi, kurum ve kuruluş adlarına ve dönemin süreli yayınlarına yer vermesi bakımından Mazi ve Ati, “kolektif bellek metni” bağlamında değerlendirilmiştir. Eserde II. Meşrutiyet’in ilanı, Jön Türklerin gayretine atfedilerek İstibdat Dönemi ve sonrasındaki toplumsal yaşam ana hatlarıyla aktarılmıştır. Özellikle hafiyecilik, baskı, sürgün, iş hayatında adam kayırma, liyakatsizlik, haksız kazanç gibi meselelere değinildiği görülmektedir. Ayrıca aile bireylerinin birbirleriyle ilişkileri, kadının aile içindeki konumu ve söz hakkı gibi hususlarda sosyolojik çıkarımlar yapmak da mümkündür. Bu yönüyle eser, hem dönemin tarihsel atmosferine tanıklık eden hem de toplumsal kolektif belleği besleyen bir kaynak hüviyeti taşımaktadır. Kurguda yönetim sistemine dair sorunların aktarımı ise saltanata yönelik kontrollü bir eleştirel üslup aracılığıyla gerçekleştirilmiştir.]]> <![CDATA[Traces of sociological and historical reflections can consistently be discerned in the fictional world of literature. Mazi ve Ati, which has recently been transcribed into Latin letters, offers a panorama of the Second Constitutional Era through its historical and social realities. Serialized in Aşiyan magazine in 1910 and published as a book in the same year, Sait Hikmet’s play comprises four acts and twenty-four scenes. Although categorized as a “comedy”, the work predominantly relies on satirical elements. This study provides the first comprehensive analysis of Mazi ve Ati in terms of its fictional structure, ideological framework, and historical references. Literary texts that incorporate historical realities and socio-political events serve not only as fictional narratives but also as significant sources illuminating the collective memory of societies. In this regard, Mazi ve Ati is examined as a “collective memory text”, since it refers to specific dates, real events, historical figures, institutions, and contemporary periodicals. The play attributes the proclamation of the Second Constitutional Monarchy to the efforts of the Young Turks while broadly depicting social life during and after the Hamidian Era. It particularly addresses issues such as surveillance, repression, exile, favoritism in professional life, lack of meritocracy, and illicit gain. Moreover, it offers sociological insights into family relations, the position of women within the household, and their right to speak. In this respect, the play functions both as a testimony to the historical atmosphere of its time and as a source that sustains collective social memory. Its critique of the political system is conveyed through a measured and controlled critical tone directed at the monarchy.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87656 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2389-2406]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/70 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İdris-i Bitlisî’nin “Tercüme-i Hadis-i Çihil” Adlı Manzum Tercümesinin Muhteva ve Söz varlığı Açısından Değerlendirilmesi]]> <![CDATA[An Evaluation of Idris-i Bitlisî’s Verse Translation “Tercüme-i Hadis-i Çihil” in Terms of Content and Vocabulary]]> <![CDATA[Güneş EKMEKÇİ]]> <![CDATA[Ahmet Serdar ERKAN]]> <![CDATA[İdris-i Bitlisî, Kırk Hadis, Manzume, Söz Varlığı, Türk Edebiyatı, Tercüme ]]> <![CDATA[İdris-i Bitlisî, Forty Hadiths, Poetry, Vocabulary, Turkish Literature, Translation]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Hz. Peygamber’in şefaatine nail olmak ve öldükten sonra hayırla anılmak isteyen şair ve yazarlar, öğrenilmesi açısından daha kolay ve pratik buldukları kısa hadislerden 40 adetini bir araya getirerek hadis mecmuaları telif etmişlerdir. İnsanlara, güzel ahlakı ve dürüstlüğü telkin eden bu tarz derleme eserlere “erba’ûn hadis”, “çihil hadis” veya “kırk hadis” isimleri verilmiştir. Öncelikle Arap edebiyatında mensur olarak başlayan erba‘înler, daha sonra İran ve Türk edebiyatında manzum ve mensur karışık veya sadece manzum olarak kaleme alınmıştır. Türk edebiyatında ilk örneği XIV. yy.da görülen kırk hadîsler bilhassa XV ve XVI yy.da çokça telif edilmiştir. XVI. ilk çeyreğinde vefat eden Mevlana İdris-i Bitlisi de kırk hadis yazan şairlerden biridir. Osmanlının şark siyasetinde güçlü bir isim olan ve “Heşt-i Bihişt” adlı tarih eseriyle meşhur olan bu isim; şiirden felsefeye, tıptan zoolojiye kadar birçok alanda çalışmaları olan çok yönlü bir şahsiyettir. Mevlana, Şems-i Tebriz, Senâî gibi şairlerden etkilenen İdris, kırk hadis yazan tüm diğer edipler ve şairler gibi aynı maksat çerçevesinde “Tercüme-i Hadis-i Çihil” adlı kırk hadis tercümesini telif etmiştir. Makalede bu eserin tespit ettiğimiz 3 nüshası üzerinden tenkitli metni oluşturulmuştur. Çalışmada kırk hadisler ve eserin müellifi hakkında bilgiler verildikten sonra tenkitli metnin söz varlığı ve muhteva özellikleri incelenmiştir. Makalenin sonuna eklenen tenkitli metinde hadisin orijinal hali, manzum tercümenin üstüne Arap alfabesiyle yazılmış daha sonra dipnotlarda hadislerin anlamları verilmiştir. Bu çalışmada tenkitli metni oluşturulmuş “Çihil hadis Tercümesi”nin en doğru hali Türk İslam edebiyatı ve hadis literatürene eklenmeye çalışılmış, eserin söz varlığı ve muhteva incelemesiyle bu alandaki çalışmalara katkıda bulunulmak istenmiştir.]]> <![CDATA[Poets and writers who wanted to attain the Prophet's intercession and be remembered with kindness after their death compiled hadith collections by bringing together forty of the shorter hadiths that they found easier and more practical to learn. These compilations, which instill good morals and honesty in people, are called "erba'un hadith", "chihil hadith" or "forty hadiths". Erba'in, which began as prose in Arabic literature, were later written in a mixture of verse and prose or solely in verse in Persian and Turkish literature. The forty hadiths, the first examples of which appeared in Turkish literature in the 14th century, were compiled in great numbers, especially in the 15th and 16th centuries. Mevlana Idris-i Bitlisi, who passed away in the first quarter of the 16th century, was also one of the poets who wrote forty hadiths. This name, a powerful figure in Ottoman eastern politics and famous for his history work titled "Heşt-i Bihişt"; He was a versatile figure whose work spanned a wide range of fields, from poetry and philosophy to medicine and zoology. Influenced by poets such as Rumi, Shams-i Tabriz, and Senai, Idris, like all other writers and poets who wrote the forty hadiths, wrote a forty hadith translation titled "Tercüme-i Hadis-i Çihil" with the same purpose. This article compiles a critical text based on the three copies of this work we identified. After providing information about the forty hadiths and their author, the study examines the vocabulary and content of the critical text. In the critical text appended to the end of the article, the original hadith is written in Arabic script over the verse translation, and the meanings of the hadiths are explained in footnotes. In this study, the most authentic version of the "Çihil Hadis Translation", of which a critical text was created, was tried to be introduced to the Turkish Islamic literature and Hadith literature, and it was aimed to contribute to the studies in this field by examining the vocabulary and content of the work.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87632 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2547-2582]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/71 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkiye’de Etkinlik Endüstrisinde Toplantı Türlerinin Terminolojisi ve Sınıflandırma Sorunları]]> <![CDATA[Challenges of Terminology and Classification Regarding Meeting Types in the MICE Industry in Türkiye]]> <![CDATA[Nail HOŞCAN]]> <![CDATA[Emel ADAMIŞ]]> <![CDATA[Toplantı terminolojisi, toplantı türleri, toplantı türleri sınıflandırma, etkinlik endüstrisi, Türkiye]]> <![CDATA[Meeting terminology, meeting types, meeting types classification, event industry, Turkey]]> <![CDATA[Bu çalışma, Türkiye’de etkinlik endüstrisinde toplantı türlerinin terminoloji ve sınıflandırma sorunlarını incelemektedir. Etkinlik endüstrisi (MICE – Meetings, Incentives, Conventions, Exhibitions) kapsamında yer alan toplantılar, farklı amaç, ölçek ve içeriklere göre çeşitlilik göstermektedir. Toplantılar, amaç ve içeriklerinden bağımsız olarak çoğu zaman düzenleyicilerin tercih ve anlayışına göre adlandırılmaktadır. İngilizce, Fransızca, Latince, Yunanca, Türkçe, Arapça ve Farsça kökenli toplantı adları kimi zaman birbirinin yerine kullanılmakta; özensiz aktarımlar nedeniyle kavramsal belirsizlikler ortaya çıkmakta ve literatürdeki tanımlar uygulamayla örtüşmemektedir. Araştırmanın temel amacı, toplantı türlerine ilişkin terminolojik standartların oluşturulmasına katkı sağlamak ve Türkiye’de etkinlik endüstrisi bağlamında tutarlı bir sınıflandırma modeli geliştirmektir. Çalışmada nitel doküman analizi yöntemi kullanılmış; toplantı türlerine ilişkin terimler etimolojik kökenleri, semantik boyutları ve uluslararası karşılıklarıyla birlikte değerlendirilmiştir. Kongre, konferans, sempozyum, seminer, panel, forum, çalıştay ve zirve gibi modern toplantı türlerinin yanı sıra; Türk kültüründe köklü geçmişi bulunan kurultay, divan ve şûra gibi kavramların güncel kullanımları da ele alınmıştır. Araştırma bulguları, toplantı endüstrisinde iletişimin kolaylaştırılması, veri toplama süreçlerinin netleştirilmesi ve pazar bölümlemenin etkin biçimde yapılabilmesi için ulusal ve uluslararası düzeyde terminoloji standardizasyonunun gerekliliğini ortaya koymaktadır. Literatürde yaygın olarak kullanılan “kongre turizmi” kavramı yerine “toplantı turizmi” kavramının daha kapsayıcı olduğu ileri sürülmektedir. Sonuç olarak, çalışma hem akademik yazına katkı sunmakta hem de sektör profesyonelleri için pratik faydalar sağlayabilecek sınıflandırma önerileri geliştirmektedir.]]> <![CDATA[This study examines the problems of terminology and classification of meeting types within the event industry in Türkiye. Meetings within the scope of the MICE (Meetings, Incentives, Conventions, Exhibitions) industry display diversity in terms of purpose, scale and content. However, they are often named according to the preferences and understanding of the organisers, independent of their actual objectives and content. Meeting terms of English, French, Latin, Greek, Turkish, Arabic and Persian origin are sometimes used interchangeably; careless transfers give rise to conceptual ambiguities, and definitions derived from the literature do not correspond with practice. The primary aim of the research is to contribute to the establishment of terminological standards regarding meeting types and to develop a consistent classification model within the context of the Turkish event industry. A qualitative document analysis method was adopted; terms relating to meeting types were evaluated with reference to their etymological origins, semantic dimensions and international equivalents. In addition to modern meeting types such as congress, conference, symposium, seminar, panel, forum, workshop and summit, the contemporary usage of concepts with deep roots in Turkish culture, such as Kurultay (Qurultai), Divan and Şûra (Shūrā), was also considered. The findings of the research reveal the necessity of terminological standardisation at both national and international levels in order to facilitate communication, clarify data collection processes and enable effective market segmentation within the meeting industry. It is argued that the term “meeting tourism” is more inclusive than the widely used concept of “congress tourism”. In conclusion, the study contributes to academic literature and offers classification proposals that may provide practical benefits for industry professionals.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87594 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[537-567]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/72 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nilgün Marmara ve Sylvia Plath’in Günlüklerinde İntiharın İzleri]]> <![CDATA[Traces of Suicide in the Diaries of Nilgün Marmara and Sylvia Plath]]> <![CDATA[Yasemin UZUN]]> <![CDATA[Öykü YUFKA]]> <![CDATA[Türk edebiyatı, Nilgün Marmara, Sylvia Plath, İntihar, Günlük]]> <![CDATA[Turkish literature, Nilgün Marmara, Sylvia Plath, Suicide, Diaries]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Bu çalışmada, Nilgün Marmara ve Sylvia Plath’ın ölümünden sonra yayımlanan günlükleri temel alınarak onları intihara sürükleyen bireysel, toplumsal ve psikolojik etmenler incelenmektedir. Günlükler yalnızca içsel bir monolog olarak değil aynı zamanda edebi birer metin olarak ele alınmakta; böylece ölüm isteğinin edebi dil aracılığıyla nasıl estetik bir biçim kazandığı ortaya konmaktadır. Farklı dönemlerde yaşamış ve doğrudan bir ilişkileri bulunmamış olmalarına rağmen Marmara’nın Plath’ın şiirleri üzerine hazırladığı lisans tezi iki şair arasındaki ilk teması oluşturmuş, Marmara bu çalışmada Plath ile kendisi arasında bilinçli bir bağ kurmuştur. Bu bağ, edebiyatın bireyler arasında zaman ve mekân sınırlarını aşarak ruhsal ve düşünsel bir ortaklık yaratma gücünü göstermektedir. Bu araştırmanın amacı metinlerarası karşılaştırmalar yoluyla iki şair arasındaki duygusal paralellikleri ortaya çıkarmak; yaşamlarının ve düşünce dünyalarının benzerlikleri ile onların farklılıklarını belirleyerek intihara yöneliş süreçlerini analiz etmektir. Çalışmada yöntem olarak doküman analizi kullanılmıştır. Çalışmada, incelemeler sonucunda her iki yazarın yaşam öykülerinde ortak deneyimler, kırılma anları ve toplumsal baskılar göze çarpmaktadır. Günlüklerde özellikle varoluşsal kaygılar, kadın kimliğinin getirdiği sorunlar, toplumsal cinsiyet kalıplarıyla mücadele, psikolojik rahatsızlıklar, aile içi ilişkilerdeki çatışmalar, yabancılaşma ve yalnızlaşma gibi temaların belirgin biçimde öne çıktığı görülmüştür. Tüm bu unsurların, şairlerin iç dünyalarında derin yarılmalara yol açarak intihara giden süreci hızlandıran ve besleyen etkenler olduğu sonucuna ulaşılmıştır.]]> <![CDATA[ In this study, the posthumously published diaries of Nilgün Marmara and Sylvia Plath are examined in order to analyze the individual, social, and psychological factors that drove them toward suicide. The diaries are approached not only as internal monologues but also as literary texts, thereby revealing how the desire for death is aesthetically shaped through literary language. Although they lived in different periods and had no direct relationship, Marmara’s undergraduate thesis on Plath’s poetry constituted the first point of contact between the two poets, through which Marmara consciously established a connection with Plath. This connection demonstrates the power of literature to transcend the boundaries of time and space, creating a spiritual and intellectual bond between individuals. The aim of the study is to uncover the emotional parallels between the two poets through intertextual comparisons and to analyze their processes of gravitating toward suicide by identifying both the similarities and differences in their lives and worldviews. The study employs document analysis as its method. The findings indicate that both writers’ life stories reveal shared experiences, breaking points, and social pressures. The diaries particularly highlight themes such as existential anxieties, challenges related to female identity, struggles against gender norms, psychological disorders, conflicts within family relationships, alienation, and loneliness. It is concluded that these elements created deep ruptures in the poets’ inner worlds, ultimately accelerating and reinforcing the process that led them to suicide.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87484 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[855-870]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/73 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Acılara Tutunmak Şiirinde Joussaince Merkezinde Lacanyen Bir Okuma Denemesi]]> <![CDATA[A Lacanian Reading Attempt Centered on Jouissance in the Poem Acılara Tutunmak ]]> <![CDATA[Seda ALABULUT]]> <![CDATA[Psikanaliz, Jacques Lacan, Haz (Jouissance), Arzu, Eksiklik, Öteki, Acılara Tutunmak]]> <![CDATA[Psychoanalysis, Jacques Lacan, Jouissance, Desire, Lack, The Other, Acılara Tutunmak.]]> <![CDATA[Bu çalışma, Hasan Hüseyin Korkmazgil’in Acılara Tutunmak Aadlı şiirini Jacques Lacan’ın psikanalitik kuramı çerçevesinde incelemekte ve özellikle jouissance, arzu, eksiklik ve Öteki kavramlarına odaklanmaktadır. Lacan’ın özne kuramına göre arzu yapısal olarak doyumsuzdur ve eksiklik, varoluşun kurucu bir unsuru hâline gelir. Arzunun Öteki’nin arzusuna bağımlılığı ve nihai tatmine ulaşamaması, şiirde aşk, kayıp ve yeniden buluşma deneyimleri üzerinden görünür hâle gelmektedir. Lacancı anlamda jouissance yalnızca haz arayışını değil, özneyi sınırlarına kadar zorlayan ve kimi zaman acıyla iç içe geçen bir deneyimi de ifade eder. Şiirin söylemi, özgürlüğe yanılsamalı bir teslimiyeti, öznenin bölünmüş doğasını ve arzunun doyumsuzluğunu açığa çıkararak Lacan’ın kuramındaki temel kavramlarla doğrudan örtüşür. Metne yerleştirilmiş metaforlar, arzunun sürekli ertelenmesini ve tatminin imkânsızlığını yansıtır. Bu incelemenin amacı, jouissance’ın şiirin yapısı içinde nasıl işlediğini ve öznenin arzunun döngüsel doğası içinde nasıl konumlandığını ortaya koymaktır. Böylelikle Acılara Tutunmak, yalnızca bireysel duygunun bir ifadesi olarak değil, psikanalitik çerçevede öznenin yapısal eksikliğini ve arzunun doyumsuz niteliğini görünür kılan bir metin olarak yeniden değerlendirilmektedir.]]> <![CDATA[This study examines Hasan Hüseyin Korkmaz’s poem Acılara Tutunmak within the framework of Jacques Lacan’s psychoanalytic theory, focusing on the concepts of jouissance, desire, lack, and the Other. According to Lacan’s theory of the subject, desire is structurally unsatisfiable, and lack becomes a constitutive element of existence. The dependence of desire on the desire of the Other and its impossibility of attaining ultimate satisfaction become evident in the poem through experiences of love, loss, and reunion. In the Lacanian sense, jouissance refers not only to the pursuit of pleasure but also to an experience that pushes the subject to its limits and, at times, intertwines with pain. The poem’s discourse reveals an illusory surrender to freedom, the divided nature of the subject, and the insatiability of desire, all of which directly resonate with central concepts in Lacan’s theory. The metaphors embedded in the text reflect the perpetual deferral of desire and the impossibility of fulfillment. The analysis aims to explore how jouissance operates within the structure of the poem and how the subject is positioned within the cyclical nature of desire. Thus, Acılara Tutunmak is reconsidered not merely as an expression of individual sentiment but as a text that, within the psychoanalytic framework, foregrounds the structural lack of the subject and the unfulfillable nature of desire.  ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87483 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[45-97]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/74 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sağlık Turizmi Alanında Çeviri Hizmetleri: İhtiyaçlar, Çevirmenden Beklenenler ve Sinyal Verme Aracı Olarak Çeviri Eğitimi Diploması]]> <![CDATA[Translation and Interpreting Services in Health Tourism: Industry Needs, Expectations, and Translation and Intepreting Degree as a Signaling Mechanism ]]> <![CDATA[Nazan Müge UYSAL]]> <![CDATA[Mesut KULELİ]]> <![CDATA[çeviribilim, çevirmenlik mesleği, meslekleşme, sağlık turizmi sektörü, çeviri eğitimi diploması, sinyal teorisi, asimetrik bilgi, sektör ihtiyaçları ve beklentileri, iş ilanları ]]> <![CDATA[translation and interpreting studies, translation and interpreting profession, professionalization, health tourism industry, translation and interpreting diploma, signaling theory, asymmetric information, industry needs and expectations, job ads ]]> <![CDATA[Çeviribilim alanındaki sosyolojik dönüşün getirdiği bir devinimle, son yıllarda çevirmenlikte meslekleşme odağında yapılan akademik yayınlar artış göstermektedir. Alanyazındaki ilgili çalışmalar, çevirmenlik mesleğini henüz meslekleşme sürecini tamamlamamış meslekler kategorisine dahil etmektedir. Bu durum, çevirmenlerin akademik eğitimde kazandıkları niteliklerin, istihdam edilebilirlik açısından işveren gözünde bir gereklilik veya zorunluluk olarak görülmediği gerçeğini ortaya koymaktadır. İşe alma süreçlerinde sektör taleplerini ve çevirmen eğitimindeki akademik niteliklerin ne ölçüde “sinyal aracı” olarak alımlandığını yorumlayabilmek için, iş ilanları bir veri havuzu olarak kullanılabilmektedir. Bu çalışmanın amacı, sağlık uygulamaları için ülkeye gelen yabancı turistlere hitap eden ve doğası gereği çeviri hizmetlerini gerektiren, bu nedenle çevirmenler için yeni bir istihdam alanı olarak düşünülebilecek, sağlık turizmi sektöründe çevirmenlere yönelik sektör taleplerine ışık tutmaktır. Bu amaçla, Türkiye’de iş ilanları yayımlayan sekiz adet internet sitesinde sağlık turizmi çevirmenliği üzerine yayımlanan iş ilanları doküman analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Çalışmanın evrenini, ülkemizde iş ilanları verildiği saptanan on dokuz internet sitesi oluştururken bu ilanları görüntülemede üyelik gerektirmeme ve açık erişimli olma kriterleri temelinde bu sekiz internet sitesi elverişli örnekleme yoluyla çalışmanın örneklemi olarak seçilmiştir. Çalışma; hem nitel hem nicel bulgular üzerine tasarlanan keşfedici sıralı karma desen olarak tasarlanmış ve elde edilen bulgular alanyazında ilgili konu(lar)da yayımlanmış çalışmaların bulgularıyla sentezlenerek sunulmaya çalışılmıştır. Nitel analiz sonucunda sağlık turizmi çevirmenlerinin temel iş tanımlarına/mesleki rollerine dair “iş organizasyonu” ve “iletişimci/aracı” rolleri gerektiren iki tema ortaya çıkmıştır. Ancak işverenlerin, sağlık turizmi çevirmenlerine yönelik iş ilanlarında “çevirmen” ünvanının yanı sıra “uluslararası hasta koordinatörü”, “sağlık turizmi uzmanı” gibi çeşitli ünvanlar kullanıkları da görülmüştür. Adaylardan; ikna kabiliyetine, güçlü iletişim becerilerine, yüksek düzeyde motivasyona ve problem çözme becerilerine sahip, uyumlu ve hedef odaklı bir ekip üyesi olmak gibi önemli nitelikler beklendiği de bulunmuştur. Nicel analiz sonucunda ise, İngilizce ve Almanca başta olmak üzere adayların Rusça, Lehçe, Arapça gibi dillerle birlikte en az iki dili ileri düzeyde biliyor olmaları gerektiği, deneyimin bir koşul olmaktan ziyade bir tercih nedeni olarak belirtildiği ve İstanbul başta olmak üzere ağırlıklı olarak büyükşehirlerde sağlık turizmi çevirmenlerine ihtiyaç duyulduğu ortaya çıkmıştır. Sağlık turizmi çevirmeni içerikli on dokuz iş ilanı içinden sadece dördünde (%21,05) çeviri eğitimi mezuniyet belgesi bir gereklilik olarak ifade edilmiştir. Bu bulguya dayanarak, çeviri alanındaki akademik derece/diplomanın Türkiye’deki sağlık turizmi çevirmenliği pozisyonları için sinyal aracı olarak güçlü bir etkisinin olmadığı sonucuna varılmıştır. ]]> <![CDATA[The studies with a focus on the professionalization process in translation and interpreting studies (TIS) have increased in the past few decades, largely initiated and also accelerated by the sociological turn in the field. The studies in the relevant literature tend to classify translation and interpreting (TI) profession among the “semi-professions”, which may bring about the fact that qualifications gained in TI education might not be counted as a requirement for employability in the eyes of potential employers. To decipher industry demands and to what extent academic qualifications in TI function as a “signaling device” in the recruitment procedures, job ads could be used as a pool of information. Based on this background, the aim of this study is to illuminate the demands of health tourism industry as a recent and fast-growing field where the provision of language and TI services by its very nature, i.e. dealing with international tourists as health-seekers, is highly required, thereby also proving an emerging employment field for translators and interpreters. To that end, job ads addressing TI services in health tourism are analyzed through document analysis on eight websites based in Türkiye. These websites constitute the sample group of the study, chosen through convenience sampling out of nineteen websites as the universe of the study since those eight websites do not require membership and provide free access to the content of the job ads. Designed as an exploratory sequential mixed methods approach, the study presents the findings both qualitatively and quantitatively, accompanied by a synthesis of the discussions from limited number of studies in the relevant literature. The qualitative findings reveal that although major job descriptions/occupational roles can be categorized under two main themes of carrying out “work organization” and assuming the role of “communicator/mediator” for TI tasks, employers use a variety of job titles other than translator or interpreter (e.g. international patient coordinator, health tourism expert etc.). Having a power of persuasion and strong interpersonal skills, high motivation for work, problem solving skills and being a compatible and goal-oriented team member seem to be the vital qualities expected of the candidates. On the other hand, the quantitative findings show that employers mostly seek professionals with the mastery of two foreign languages, predominantly English and German, and in most cases coupled with Russian, Polish, Arabic etc., and candidates -preferably experienced- are to be hired in metropolises rather than small cities, with İstanbul taking the lead with an overwhelming popularity. Besides, TI degree/diploma is required in only four (21.05%) out of nineteen job posts, therefore it can be concluded that academic qualifications in TI do not have a strong effect as a signaling device for health tourism TI positions in the industry in Türkiye. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87477 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1811-1864]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/75 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[بلاغة المسكوت عنه: الاستلزام الحواري واستراتيجيات التأدب ودورهما في كشف المعنى المضمر في رواية "واحة الغروب" لبهاء طاهر]]> <![CDATA[The Rhetoric of the Unspoken: Conversational Implicature, Politeness Strategies, and Their Role in Unveiling Implied Meaning in Bahāʾ Ṭāhir's ]]> <![CDATA[Soaad SHOLAK]]> <![CDATA[Edimbilim, Söylemsel İma, Nezaket Kuramı, Bahâ Ṭâhir, Vâḥatü’l-Ġurûb, Edimsel Başarısızlık, Söylem Analizi.]]> <![CDATA[Pragmatics, Conversational Implicature, Politeness Theory, Bahāʾ Ṭāhir, Wāḥat al-Ghurūb, Pragmatic Failure, Discourse Analysis.]]> <![CDATA[Bu çalışma, Bahâ Ṭâhir’in "Vâḥatü’l-Ġurûb" adlı romanını, iki temel dilbilimsel kuramı bütünleştiren kapsamlı bir edimbilimsel (pragmatik) analiz süzgecinden geçirmektedir: Paul Grice’ın "Söylemsel İma" (Conversational Implicature) ve Brown ile Levinson’ın "Nezaket Kuramı" (Politeness Theory). Araştırma, anlatıdaki karakterlerin "söylenmeyen"i örtük anlamlar üretmek, karakter psikolojisini derinlemesine incelemek ve altta yatan güç dinamiklerini ortaya çıkarmak için nasıl kullandığını ve bu anlatı mekanizmalarını deşifre etmeyi amaçlamaktadır. Roman karakterlerinin işbirliğine dayalı konuşma ilkelerini (Nicelik, Nitelik, Bağıntı ve Tarz) sistematik olarak nasıl ihlal ettikleri, bu ihlallerin birer iletişim başarısızlığı olarak değil, stratejik eylemler olarak nasıl işlev gördüğü analiz edilmektedir. Bu ihlallerin ardındaki temel motivasyonun, sömürgeci baskı, ataerkil otorite ve iç kabile çatışmalarından oluşan gerilimli bir ekosistem içinde "itibarı" (face) koruma çabası olduğu tespit edilmiştir. Çalışma, bu söylemsel stratejilerin, üstü kapalı manevralardan iletişimin tamamen çöküşüne ve şiddetle sonuçlanmasına kadar olan evrimsel sürecini izlemektedir. Ayrıca, tarihi bir figür olan Büyük İskender üzerine kurulu sembolik çatışma, uzlaşmaz kültürel ve epistemolojik çerçevelerden kaynaklanan bir "edimsel başarısızlık" (pragmatic failure) tezahürü olarak incelenmektedir. Araştırma, Grice ilkelerinin metodik olarak ihlal edilmesinin, yenilmiş benliği tasvir etme ve doğrudan, samimi iletişimin imkansızlaştığı bir dünyayı somutlaştırma konusunda merkezi bir edebi araç olarak hizmet ettiği sonucuna varmaktadır. Bu edimbilimsel yaklaşım, romanın en derin retoriğinin açıkça ifade edilenlerde değil, kelimeler arasındaki geniş, dile getirilmeyen boşluklarda yattığını ortaya koymaktadır.]]> <![CDATA[This study undertakes a comprehensive pragmatic analysis of Bahāʾ Ṭāhir's novel, Wāḥat al-Ghurūb, integrating two foundational linguistic theories: Paul Grice's theory of Conversational Implicature and Brown and Levinson's Politeness Theory. The research aims to uncover the narrative mechanisms through which the "unspoken" is employed to generate implicit meaning, dissect character psychology, and expose underlying power dynamics. It analyzes how the novel's characters systematically flout the cooperative maxims of conversation (Quantity, Quality, Relation, and Manner) not as communicative failures, but as strategic acts. The primary motivation for these violations is identified as the preservation of "face" within a tense ecosystem of colonial oppression, patriarchal authority, and internal tribal conflict. The study traces the evolution of these conversational strategies, from subtle maneuvering to the complete breakdown of communication, culminating in violence. It further examines the symbolic conflict over the historical figure of Alexander the Great as a manifestation of "pragmatic failure," stemming from irreconcilable cultural and epistemological frameworks. The research concludes that the methodical flouting of Grice's maxims serves as the central literary device for portraying the defeated self and embodying a world where the possibility of direct, sincere communication has disintegrated. This pragmatic approach reveals that the novel's most profound rhetoric lies not in what is explicitly stated, but in the vast, unarticulated spaces between words.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87470 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2993-3011]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/76 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Şiirinde Diriliş Estetiği: Sezai Karakoç’un Poetika Modeli]]> <![CDATA[Resurrection Aesthetics in Turkish Poetry: Sezai Karakoç’s Poetic Model]]> <![CDATA[Adem POLAT]]> <![CDATA[Sezai Karakoç, Diriliş, Türk Şiiri, Gelenek, Ontoloji]]> <![CDATA[Sezai Karakoç, Diriliş, Turkish Poetry, Tradition, Ontology]]> <![CDATA[Bu makale, Sezai Karakoç’un şiir anlayışını modern Türk şiiri bağlamında ele alarak onun poetikasının İkinci Yeni hareketi içerisinde değerlendirilmesinin kuramsal ve ontolojik açıdan yetersiz kaldığını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Karakoç, kronolojik olarak İkinci Yeni şairleriyle aynı dönemde eser vermiş ve yer yer benzer tematik duyarlılıklar göstermiş olsa da şiirinin temelini oluşturan metafizik yönelim, epistemolojik kaynaklar ve uygarlık bilinci bakımından söz konusu poetik anlayıştan belirgin biçimde ayrılmaktadır. Bu nedenle çalışma, Karakoç’un şiirini kuşak merkezli ya da biçimsel sınıflandırmaların ötesinde, tarihsel süreklilik ve ontolojik konumlanış çerçevesinde değerlendirmeyi hedeflemektedir. Araştırmada, Sezai Karakoç’un şiir metinleri ile edebiyat, estetik ve medeniyet üzerine kaleme aldığı düşünce yazılarını merkeze alan nitel ve yorumlayıcı bir yöntemle yürütülmüştür. Bu metinler, İkinci Yeni şiirinin dil, anlam ve şiirsel özne anlayışıyla karşılaştırmalı olarak incelenmiş; ayrıca Şeyh Galib ve Yahya Kemal üzerinden Türk şiirinde gelenek ve devamlılık meselesi tartışmaya açılmıştır. İnceleme sonucunda, Karakoç’un şiirinde geleneğin nostaljik ya da taklitçi bir unsur olarak değil, “Diriliş” düşüncesi etrafında yeniden üretilen dinamik ve kurucu bir yapı olarak işlev gördüğü tespit edilmiştir. Karakoç’un şiirinin modernleşme sürecinin yol açtığı anlam kaybı, ontolojik parçalanma ve süreklilik krizine karşı metafizik temelli, bütünleştirici ve yapıcı bir poetik model sunduğu sonucuna ulaşmaktadır. Bu yönüyle Sezai Karakoç, modern Türk şiirinde geleneği yeniden inşa eden ve sürekliliği mümkün kılan özgün bir şair ve düşünür olarak konumlandırılmaktadır.]]> <![CDATA[This article aims to demonstrate that evaluating Sezai Karakoç’s poetic vision within the framework of the Second New (İkinci Yeni) movement is theoretically and ontologically insufficient. Although Karakoç produced his works during the same period as the Second New poets and occasionally exhibited similar thematic sensibilities, his poetry clearly diverges from this poetic paradigm in terms of its metaphysical orientation, epistemological sources, and civilizational consciousness. Therefore, the study seeks to assess Karakoç’s poetry beyond generation-based or purely formal classifications, situating it instead within the context of historical continuity and ontological positioning. The research adopts a qualitative and interpretive methodology that centers on Sezai Karakoç’s poetic texts as well as his prose writings on literature, aesthetics, and civilization. These texts are examined through a comparative analysis with the Second New’s approaches to language, meaning, and poetic subjectivity. Additionally, the issue of tradition and continuity in Turkish poetry is discussed through the poetic and aesthetic frameworks of Şeyh Galib and Yahya Kemal. The analysis reveals that, in Karakoç’s poetry, tradition does not function as a nostalgic or imitative element but rather as a dynamic and constitutive structure reconstructed around the concept of “Diriliş” (Resurrection). The study concludes that Karakoç’s poetry offers a metaphysically grounded, integrative and constructive poetic model in response to the crises of meaning, ontological fragmentation and continuity generated by the process of modernization. In this respect, Sezai Karakoç is positioned as an original poet and thinker who reconstructs tradition and sustains continuity in modern Turkish poetry.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87455 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[745-753]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/77 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Zazaca Yazılmış “Diwan” Adlı Eserlerde Peygamber Temsilleri: Mela Faruk Baynal Divanı Örneği]]> <![CDATA[Representations of the Prophet in Works Called ]]> <![CDATA[Danyal APUHAN]]> <![CDATA[Zaza edebiyatı, Klasik Zaza edebiyatı, divan, Mela Faruk Baynal, peygamber temsilleri]]> <![CDATA[Zaza literature, Classical Zaza literature, divan, Mullah Faruk Baynal, representations of the prophet]]> <![CDATA[Klasik Zaza edebiyatı ürünlerinin sınırlılığı, bu alandaki her edebî metni hem kültürel hem de akademik açıdan önemli kılmaktadır. Bu çalışmamızda, Mela Faruk Baynal’ın Vir Yayınları’ndan çıkan “Diwanê Arçugi” adlı Zazaca divanı temel alarak, divanda yer alan peygamber temsillerini analiz ettik. Zaza edebiyatına üç eser kazandırmış olan şair, Zazacanın yanı sıra Türkçe, Arapça, Farsça, Kurmanccayı da bilmektedir. Şairin medrese eğitimi ve imamlık geçmişi, eserine yansıyan dinî birikimini ve Kur’an’a dayalı anlatım gücünü ortaya koymaktadır.  Şairin şiirlerinde Kur’an’daki peygamber anlatılarına nasıl yer verdiği, hangi anlatı stratejilerini kullandığı ve İslami referanslarla Zazaca edebiyatı arasında nasıl bir bağ kurduğunu ele aldık. Kur’an’da adı geçen 25 peygamberin tamamına yer veren şair, peygamber mi veli mi olduğu netlik kazanmayanlardan sadece Hızır’a yer vermiştir. Şairin, Hz. Muhammed’e ithafen kaleme aldığı on ayrı şiir ise Zaza edebiyatında naat geleneğine dair önemli bir örnek teşkil etmektedir. Şairin dini kaynaklara sadakati, israiliyata başvurmadan anlatı üretmesi ve özellikle Yusuf-Yakub örneğinde olduğu gibi bazı özgün yorumlara yer vermesi çalışmamızın dikkat çeken yönlerindendir. Bu yönüyle çalışmamız, Zaza edebiyatında dini temsillerin şiirsel estetikle nasıl bütünleştiğine dair önemli bulgular sunmaktadır. Bu çalışmamızın amacı, Zazaca yazılmış edebî bir metin üzerinden Kur’an merkezli peygamber anlatılarının şiirsel temsil biçimlerini analiz etmektir. Çalışmada nitel içerik analizi yöntemini benimsedik, “divan”ı taramak suretiyle peygamber temsillerinin geçtiği yerleri bulduk ve yorumladık. Çalışmamızla, Zaza edebiyatında dinî temsillerin analizine katkı sunmayı hedeflemekteyiz. Divanda geçen peygamberleri kronolojik sıraya uygun sıraladık; Hızır’ı ise kronolojik sıraya tabi tutmayıp sona aldık. ]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Written literary works in Zazaish are limited. This makes every literary text in Zazaish significant both culturally and academically. In this study, we focused on the Zazaish divan titled “Diwanê Arçugi” by Mela Faruk Baynal, published by Vir Publishing. We analyzed the representations of prophets in this work. The poet, who has contributed three works to Zaza literature, is proficient not only in Zazaish but also in Turkish, Arabic, Persian, and Kurmanji. He is an mullah who received a madrasa education, and this religious background is reflected in his work. We examined how the poet incorporated the narratives of prophets from the Qur’an, what narrative strategies he employed, and how he established a link between Islamic references and Zazaish literature. The poet includes all 25 prophets mentioned by name in the Qur’an, and among those whose status as prophets or saints is uncertain, he only mentions Khidr. The ten poems he dedicated to the Prophet Muhammad constitute an important example of the naat tradition in Zaza literature. The poet’s fidelity to religious sources, his avoidance of Isra’iliyat, and his inclusion of original interpretations—such as in the example of Yusuf and Yaqub—are notable features of our study. In this respect, our work offers important findings on how religious representations are integrated with poetic aesthetics in Zaza literature. The aim of this study is to analyze the poetic representation forms of Qur’an-centered prophetic narratives through a literary text written in Zazaish. We adopted a qualitative content analysis method, scanning the “divan” to identify and interpret passages containing prophetic representations. With this study, we aim to contribute to the analysis of religious representations in Zaza literature. We listed the prophets mentioned in the divan in chronological order, placing Khidr at the end rather than in the chronological sequence.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87384 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2287-2307]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/78 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Modern Türk Şiirinde Kent Temsilleri: Sosyolojik Bir İnceleme]]> <![CDATA[Urban Representations in Modern Turkish Poetry: A Sociological Analysis]]> <![CDATA[Eyyüp AKYÜZ]]> <![CDATA[Sosyoloji, Kent, Modern Türk Şiiri, Yabancılaşma, Kapitalizm, Yoksulluk, Bürokrasi]]> <![CDATA[Sociology, City, Modern Turkish Poetry, Alienation, Capitalism, Poverty, Bureaucracy]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-font-weight: bold;">Kent, modern Türk şiirinde yalnızca bir mekân değil; toplumsal dönüşümlerin, bireysel deneyimlerin ve sosyolojik olguların kesiştiği çok boyutlu bir alan olarak ele alınmaktadır. Bu makalenin temel problemi, modern Türk şiirinde kentin hangi toplumsal ve kültürel dinamikler üzerinden temsil edildiğini ortaya koymaktır. Çalışmada kent sosyolojisi ve kültürel kuramdan yararlanılmış; amaç olarak modernleşme, kapitalist birikim, göç, işsizlik, yoksulluk ve yabancılaşma gibi süreçlerin şiir dilindeki izdüşümlerinin görünür kılınması hedeflenmiştir. Bu çalışmada, nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi kullanılmış; modern Türk şiirinden seçilen metinler sistematik biçimde incelenmiştir. Bulgular dört ana eksende toplanmıştır: Kapitalist hegemonya mekânı olarak kent, işsizlik ve yoksulluğun beşiği olarak kent, yabancılaşma mekânı olarak kent ve bürokrasi mekânı olarak kent. Bu eksenler, kentin bireysel deneyimlerle toplumsal yapılar arasındaki gerilimi nasıl yansıttığını da açığa çıkarmaktadır. Analizler, şiirsel imgelerin bireysel deneyimi toplumsal süreçlerle bütünleştirerek modern Türk şiirinde kenti hem bireysel varoluşun mekânı hem de toplumsal eleştirinin sahnesi olarak temsil ettiğini göstermektedir. Sonuç olarak, şiirler sosyolojik belge niteliği taşımakta ve bireysel duyuşların ötesinde toplumsal yapıları görünür kılan eleştirel bir söylem üretmektedir. Bu yönüyle çalışma, modern Türk şiirini sosyolojik bir okuma imkânı sunan önemli bir kaynak olarak konumlandırmaktadır. Çalışma, 25 şairin 40 şiiriyle sınırlıdır; bu sınırlılık, daha geniş bir külliyatın incelenmesini gelecek araştırmalara bırakmaktadır. Bununla birlikte, makale modern Türk şiirini sosyolojik bir tartışmanın parçası hâline getirerek edebiyat çözümlemeleri ile kent sosyolojisi arasında özgün bir köprü kurmaktadır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-fareast-language: EN-US;">The city in modern Turkish poetry is not merely a physical space; it is conceived as a multidimensional arena where social transformations, individual experiences, and sociological phenomena intersect. The central problem of this article is to identify through which social and cultural dynamics the city is represented in modern Turkish poetry. Drawing on urban sociology and cultural theory, the study aims to reveal how processes such as modernization, capitalist accumulation, migration, unemployment, poverty, and alienation are reflected in the poetic language. In this study, document analysis, which is one of the qualitative research methods, was employed, and selected texts from modern Turkish poetry were systematically analyzed. The findings are grouped into four axes: The city as a space of capitalist hegemony, the cradle of unemployment and poverty, the locus of alienation, and the arena of bureaucracy. These axes also demonstrate how the city reflects the tension between individual experiences and social structures. The analyses show that poetic images integrate individual experience with social processes, representing the city both as a space of personal existence and as a stage of social critique in modern Turkish poetry. Consequently, the poems function as sociological documents, generating a critical discourse that makes social structures visible beyond personal sentiments. In this respect, the study positions modern Turkish poetry as a significant source that enables a sociological reading. Although the study is limited to a selection of 25 poets and 40 poems, its findings highlight the broader potential of literary texts as sociological sources. In this respect, the article not only positions modern Turkish poetry as a significant resource for sociological readings but also contributes to bridging literary analysis with urban sociology.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87378 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[33-72]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/79 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mütareke ve Milli Mücadele Döneminde Politik Kutuplaşma İzlerinin Türk Romanına Yansımalarına Bir Örnek: Peyami Safa’nın Biz İnsanlar Romanı İncelemesi]]> <![CDATA[An example of the reflections of political polarization during the Armistice and National Struggle period in Turkish novels: An analysis of Peyami Safa’s novel ‘We People’]]> <![CDATA[Batuhan ŞUORUÇ]]> <![CDATA[Ufuk UÇAR]]> <![CDATA[Biz İnsanlar, Mütareke dönemi, Peyami Safa, Politik kutuplaşma, Türk Romanı.]]> <![CDATA[Peyami Safa, Political polarization, The Armistice period, Turkish Novel, We Humans.]]> <![CDATA[Politik kutuplaşma her dönemin yapısında kendine has iç ve dış dinamiklerine özel biçimde gelişen, incelenmesi mümkün bir unsur olarak karşımıza çıkar. Bu unsurun özünde sorunlara karşı kişiden kişiye değişen düşüncelerin farklılığı yer almaktadır. İstanbul’un işgal edildiği dönem çok uzun yıllar hüküm sürmüş bir imparatorluğun parçalanması bağlamında oldukça vehim verici bir dönemdir. Bu dönemde uzun yıllardır kendisini siyasi ve edebi sahalarda gösteren kutuplaşmalar yeniden şekillenerek çeşitli kurtuluş fikirleri ortaya çıkarmış ve bir siyasi kutuplaşma dönemi gelişmiştir. Tam da bu dönemde geçen Peyami Safa’nın kaleme almış olduğu Biz İnsanlar romanının içinde çeşitli düşünceleri benimsemiş pek çok karakterin birbiri ile ilişkisinin dönemin politik kutuplaşması ile oldukça örtüşmesi tesadüfi değildir. Peyami Safa bunu bilinçli bir biçimde kurgulamıştır. Safa politik anlamda toplumsal kutuplaşmanın tarafları olan ve geniş halk kitleleri tarafından benimsenen ve benimsenen bu fikirler doğrultusunda nasıl bir politika ile hareket edilmesi gerektiğini savunan, politik görüşleri merkeze alarak toplumsal bir değişimi öngören düşünce akımlarının izlerini roman boyunca sürmüştür. Bu bağlamda Osmanlı’nın son döneminde ve Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşu ve sonrasında dönemin hâkim düşünceleri arasında gördüğümüz Türkçülük, Garbçılık, Sosyalizm ve Gelenekçilik/Özcülük/Muhafazakârlık gibi düşünce akımları kurgulanan her bir karakterin şahsında okura aktarılmıştır. Romanda tarihsel olarak mütareke yıllarında bu düşünce akımlarının entelektüellerde ve halkta ne şekilde karşılık bulduğunun izlerini görmek mümkündür. Safa’nın Biz İnsanlar romanında söz konusu bu düşünce akımlarının birbirleriyle yapmış oldukları mücadeleler karakterlere indirgenmiş ve onların şahsında sembolize edilmiş dile getirdikleri fikirlerle birbirleriyle olan çatışma durumlarına da sıklıkla temas edilmiştir. Bu çalışmanın amacı sembolize edilen bu dönemsel çatışmaları romanın karakterleri ve diyalogları üzerinden yorumlamaya, anlamaya ve açıklamaya çalışmaktır.]]> <![CDATA[Political polarization emerges as an element that can be studied, developing in a unique way according to the specific internal and external dynamics of each period. At its core lies the diversity of opinions that vary from person to person regarding issues. The period when Istanbul was occupied was a particularly alarming time in the context of the disintegration of an empire that had ruled for many years. During this period, the polarization that had been evident in the political and literary spheres for many years was reshaped, giving rise to various ideas of liberation and leading to a period of political polarization. It is no coincidence that the relationships between the various characters in Peyami Safa's novel Biz İnsanlar (We Humans), written during this very period, align so closely with the political polarization of the time. Peyami Safa consciously crafted this alignment. Throughout the novel, Safa traces the traces of intellectual currents that, in line with these ideas embraced by broad segments of the public, argued for the need to act with a certain policy, centered on political views, and foresaw social change. In this context, the intellectual currents we see among the dominant ideas of the late Ottoman period and the founding of the Republic of Turkey and thereafter, such as Turkism, Westernism, Socialism, and Traditionalism/Nativism/Conservatism, are conveyed to the reader through each of the characters created. The novel traces how these intellectual currents resonated among intellectuals and the public during the historical years of the armistice. In Safa's novel Biz İnsanlar (We Humans), the struggles between these schools of thought are reduced to the characters and symbolized through them, and the conflicts between their ideas are frequently touched upon. The aim of this study is to interpret, understand, and explain these symbolic period conflicts through the characters and dialogues of the novel.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87334 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[3033-3056]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/80 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İz Bırakan Bir Sûfî: Ebû Abdullah el-Büstî’nin Erbil’deki Tasavvufî Etkisi]]> <![CDATA[A Lasting Sufi Legacy: The Ṣūfī Influence of Abū ʿAbd Allāh al-Bustī in Erbil]]> <![CDATA[İdris POLAT]]> <![CDATA[Tasavvuf, Ebû Abdullah el-Büstî, Erbil, Zaviye, er-Riâye]]> <![CDATA[Sufism, Abū ʿAbd Allāh al-Bustī, Erbil, Zāwiya, al-Riʿāya]]> <![CDATA[Bu makale, Hicrî VI. (Miladî XII.) yüzyılın Erbil’inde tasavvufî bir iz bırakan ve literatürde yeterince incelenmemiş bir şahsiyet olan Ebû Abdullah el-Büstî’nin (ö. 584/1188) manevî ve kurumsal etkilerini ele almaktadır. Çalışma, Büstî’nin hayatı, zühd merkezli tasavvuf anlayışı ve temel eseri er-Riâye bi-vasiyyeti’l-mürîdîn fî mekârimi’l-ahlâk ışığında onun Erbil’deki tasavvufî hayata katkılarını incelemektedir. Araştırma, özellikle İbnü’l-Müstevfî’nin Târîhu Erbil’i ve Üsâme b. Münkız’ın Kitâbü’l-İ’tibâr gibi birincil kaynaklara dayanarak, Büstî’nin şahsî ikametgâhının zamanla “Zâviyetü’l-Büstî” adıyla anılan bir manevî merkeze dönüşümünü ortaya koymaktadır. Makalede, Büstî’nin er-Riʿâye adlı eserinde makam ve hâlleri Kur’an merkezli olarak sistemleştiren özgün yaklaşımı vurgulanmakta; bu anlayışın sahih tasavvufun şeriat temelinde gelişmesine katkısı değerlendirilmektedir. Ayrıca onun zâhidane yaşamı ve manevî otoritesinin, kendisinden sonraki dönemde Atabey Muzafferüddin Kökböri’nin (ö. 1190-1233) Erbil’de başlattığı imar ve sosyal hizmet faaliyetlerine zemin hazırladığı ileri sürülmektedir. Büstî’nin mirasının Moğol istilası sonrasında zayıflayarak görünürlüğünü kaybettiği belirtilmekle birlikte, bu çalışma onun Erbil’in manevî kimliğinin inşasındaki rolünü yeniden gündeme getirmeyi ve düşüncesinin günümüzdeki önemine dikkat çekmeyi amaçlamaktadır. Bunun yanı sıra makale, Begteginliler döneminde Erbil’in siyasî, sosyo-kültürel ve ilmî yapısını da ele alarak, Büstî’nin faaliyetlerini bu zemin üzerinden değerlendirmektedir. Böylece tasavvufun kurumsallaşma sürecinin yalnızca manevî bir olgu değil, aynı zamanda şehirleşme, sosyal dayanışma ve ilmî üretimle iç içe geliştiği ortaya konmaktadır. Çalışma, bu yönüyle hem tarihsel bir boşluğu doldurmakta hem de tasavvuf araştırmalarına özgün katkı sağlamaktadır.  ]]> <![CDATA[This article examines the spiritual and institutional influence of Abū ʿAbd Allāh al-Bustī (d. 584/1188), a relatively understudied figure who left a profound Sufi imprint on Erbil in the 12th century (6th century AH). The study investigates his life, his ascetic-centered Sufi outlook, and his major work al-Riʿāya bi-Waṣiyyat al-Murīdīn fī Makārim al-Akhlāq, in order to explore his contributions to the Sufi life of the city. Drawing upon primary sources-especially Ibn al-Mustawfī’s Tārīkh Irbil and Usāma b. Munqidh’s autobiographical accounts-the article highlights how Bustī’s personal residence gradually came to be venerated as “Zāwiyat al-Bustī,” a spiritual landmark in Erbil. The article emphasizes Bustī’s distinctive approach in al-Riʿāya, where he systematizes spiritual “stations” (maqāmāt) and “states” (aḥwāl) with a Qur’an-centered methodology, placing “knowledge” (ʿilm) before “Islam” (islām) and “faith” (īmān), and treating “ethics” (akhlāq) as an independent station. This framework reflects his vision of Sufism as inseparable from the Sharīʿa and rooted in both intellectual and moral development. Bustī’s ascetic lifestyle and spiritual authority also provided a religious foundation for the wide-ranging patronage of pious endowments and social institutions initiated in Erbil by Atabeg Muẓaffar al-Dīn Kökböri (r. 1190–1233). Although Bustī’s legacy diminished in visibility after the Mongol invasions and the collapse of the Begteginid dynasty, this study seeks to reexamine his pivotal role in shaping the spiritual identity of Erbil and to underline the continuing relevance of his thought for contemporary discussions of authentic Sufism. In addition, the article examines the political, socio-cultural, and scholarly environment of Erbil under the Begteginids in order to contextualize al-Bustī’s activities. It demonstrates that the institutionalization of Sufism cannot be reduced to a purely spiritual phenomenon, but was closely interwoven with processes of urbanization, social solidarity, and intellectual production. In this way, the study not only addresses a gap in the historical record but also contributes an original perspective to the field of Sufi studies.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87330 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[755-772]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/81 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Geç Dönem Çağatay Türkçesiyle Yazılmış Bir Fal-Nâme]]> <![CDATA[A Fal-Nâme Written in Late Period Chagatai Turkish]]> <![CDATA[Harun KAYA]]> <![CDATA[Geç Dönem Çağatay Türkçesi, Fal-Name, Dil İncelemeleri, Kura Falı, El Yazması, Türk Dili, Orta Türkçe]]> <![CDATA[Late Period Chagatai Turkish, Fal-Namah, Language Research, Lottery, Manuscript, Turkish Languaage, Middle Turkic]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;"> Türk kültüründe fal bakma oldukça çeşitli pratikleri olan bir uygulamadır. Gök cisimleri, hayvanlar, insan organları ve rüya gibi birçok farklı unsurla fala bakılmıştır. İslam öncesi dönemde kullanılan fal pratikleri kıtlık veya bolluk durumu ile özellikle savaşların nasıl sonuçlanacağı konusunda kullanılmıştır (Gümüş, 2021, s. 8). İslam’a geçişle birlikte bu konuda yeni fal bakma pratikleri ortaya çıkmış bilhassa Arap harfleriyle kura falı yaygınlaşmıştır. Burada dikkat çekici olan husus kura falında tek noktaya odaklı olmayıp şahıs, gök cisimleri ve burçlar gibi farklı fal pratikleri olarak kullanılan unsurların hepsinin aynı anda kullanılmasıdır. Bunun yanında her kuranın Kur’anı Kerim’e dayandırılarak açıklanması ve anlanlandırılması oldukça ilginç bir pratik olarak ortaya çıkar. Bu usulün kullanılması Kur’anı Kerim’in İslam’ın temel kaynağı olarak açıklanan falın doğruluğunu ortaya koymaya yönelik olduğu söylenebilir. İncelenen metinde de bu durum açık biçimde görülmektedir. Çağatay Türkçesi dil, din ve edebiyatın her alanında ciddi bir eser yekûnunun ortaya çıktığı dönemdir. Astrolojiye dair metinler de burada hatırı sayılır bir miktardadır. Bu çalışmada MGIMO Üniversitesi Nadir Kitaplar Müzesi’nde 270 numarada muhafaza edilen yazma üzerine inceleme yapılacaktır. Söz konusu yazma Arap harfleriyle düzenlenen harf terkiplerine göre “kura falı” tarzında yazılmıştır. Harf terkiplerine göre iyi veya kötü talihe dair açıklama ve anlamlandırmada da Kur’an-ı Kerim esas alınmıştır. Fonetik, morfolojik ve imlaya dair dikkat çeken ve metni müstakil bir yere konumlandıran özellikler görülmektedir. Metnin yazı çevrimi çalışmanın sonuna eklenmiş ayrıca gramere dair dikkat çeken tüm unsurlar örneklerle açıklanmaya çalışılmıştır. ]]> <![CDATA[In Turkish culture fortune-telling is a practice with a wide variety of practices. Fortunes have been told using a variety of elements, including celestial bodies, animals, human organs, and dreams. Fortune-telling practices used in the pre-Islamic period were used to predict situations of famine or abundance, and particularly the outcome of wars (Gümüş, 2021, p. 8). <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">With the advent of Islam, <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">new methods emerged, particularly lottery fortune-telling <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">notably based on Arabic letters. A striking point here is that lottery fortune-telling is not focused on a single point, but rather utilizes all the elements used in different fortune-telling practices, such as individuals, celestial bodies, and zodiac signs, simultaneously. Furthermore, the explanation and interpretation of each lottery based on the Quran presents a particularly interesting practice. The use of this method can be said to demonstrate the accuracy of fortune-telling, which is described as the fundamental source of Islam by the Quran. This is clearly evident in the text under consideration. Chagatai Turkish is a period in which a significant body of work emerged in every field of language, religion, and literature. A considerable number of texts on astrology are also found here. This study will examine the manuscript housed at number 270 in the Rare Books Museum of MGIMO University. The manuscript in question was written in the "lottery" style, based on letter combinations arranged in Arabic script. The Quran was also used as a basis for explanations and interpretations of good or bad fortune based on letter combinations. Notable phonetic, morphological, and orthographic features that distinguish the text are evident. A transcription of the text is included at the end of the study, and all notable grammatical elements are illustrated with examples.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87322 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2839-2865]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/82 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Van İli Ağızları ile Azerbaycan Türkçesindeki Ortak Söz Varlığı II]]> <![CDATA[Common Vocabulary in Van Provınce Dıalects And Azerbaıjanı Turkısh II]]> <![CDATA[Engin GÖKÇÜR]]> <![CDATA[Van ili ağızları, Azerbaycan Türkçesi, söz varlığı, Türkiye Türkçesi. ]]> <![CDATA[Van Province Dialects, Azerbaijan Turkish, vocabulary, Türkiye Turkish.]]> <![CDATA[Van ili ağızlarında ses ve şekil bilgisine ilişkin birçok özelliğin Azerbaycan Türkçesi ile ortaklık gösterdiği tespit edilmiştir. Bunun yanında Van ili ağızları ile Azerbaycan Türkçesi söz varlıkları üzerine yapılan çalışmalar incelendiğinde bugün Türkiye Türkçesi yazı dilinde kullanılmayan birçok sözcüğün Azerbaycan Türkçesi ile Van ili ağızlarında ortak kullanıldığı görülür. Azerbaycan Türkçesi ağız atlasları üzerine yapılacak çalışmalarda ses ve şekil bilgisine ilişkin ortaklıkların yanı sıra ortak söz varlıklarının da ağız gruplarının belirlenmesinde kullanılacak önemli bir tespit olduğu göz önünde bulundurulmalıdır. Van İli Ağızları ile Azerbacan Türkçesindeki Ortak Söz Varlığı adlı bu çalışmada Van ağızlarından elde edilen sözcükler, yöre ağızları üzerine yapılan dil incelemelerinden taranmak suretiyle elde edilmiştir. Sözcükler hangi kaynaktan alınmışsa söz konusu eserin baş harfleri köşeli parantez içinde kısaltılmak suretiyle belirtilmiştir. Ayrıca sözcükler hangi derleme bölgesinden tespit edilmişse derleme bölgesine uygun kısaltma yapılmıştır. Örnekler derleme yapılan kişilerden alınmışsa söz konusu kişinin adının ve soyadının baş harfleri alınmak suretiyle çalışmada belirtilmiştir. Azerbaycan Türkçesi söz varlığı ile ilgili söz varlıkları ise Yaşar Akdoğan’ın  Azerbaycan Türkçesinden Türkiye Türkçesine Büyük Sözlük adlı eserinden, Seyfettin Altaylı’nın Azerbaycan Türkçesi Sözlüğü adlı eserinden ve Azerbaycan Milli Elmler Akademiyası’nın hazırladığı 4 ciltlik Azerbaycan Dilinin İzahlı Lüğeti adlı sözlüğünden elde edilmiştir. Makalenin sonunda yararlanılan ve kısaltması kaynaklar kaynakça bölümünde belirtilmiştir.]]> <![CDATA[Many phonetic and morphological features of the Van dialects have been identified as being similar to those of Azerbaijani Turkish. Furthermore, when studies on the vocabulary of Van dialects and Azerbaijani Turkish are examined, it is clear that many words not used in written Turkish today are shared between Azerbaijani Turkish and Van dialects. In studies on Azerbaijani Turkish dialect atlases, it should be noted that common phonological and morphological features, as well as shared vocabulary, are important indicators for identifying dialect groups. In this study, "Van Province Dialects and Common Vocabulary in Azerbaijani Turkish," words from Van dialects were compiled through linguistic studies conducted on regional dialects. The initials of the source from which the words were taken are indicated in square brackets, abbreviated. Additionally, words were abbreviated according to the region from which they were collected. If the examples were taken from individuals for whom the compilation was made, they were indicated in the study by taking the initials of the individual's first and last names. Vocabulary related to Azerbaijani Turkish was obtained from Yaşar Akdoğan's work "The Great Dictionary from Azerbaijani Turkish to Turkey Turkish," Seyfettin Altaylı's "Dictionary of Azerbaijani Turkish," and the four-volume "Explanatory Dictionary of the Azerbaijani Language" prepared by the Azerbaijan National Academy of Sciences. The sources used and their abbreviations are listed in the bibliography at the end of the article]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87312 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[503-536]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/83 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Doğu’dan Batı’ya Modern Şiir: Yahya Kemal Beyatlı’da Medeniyet Hafızası, Paul Valéry’de Bilinç Krizi]]> <![CDATA[Civilizational Memory in Yahya Kemal Beyatlı and the Crisis of Consciousness in Paul Valéry ]]> <![CDATA[Kemal ŞAMLIOĞLU]]> <![CDATA[Yahya Kemal Beyatlı, Paul Valéry, Ahenk ontolojisi, Bilinç estetiği, Modernite krizi.]]> <![CDATA[Yahya Kemal Beyatlı; Paul Valéry; Ontology of harmony; Aesthetics of consciousness; Crisis of modernity. ]]> <![CDATA[Bu makale, Yahya Kemal Beyatlı ile Paul Valéry’nin poetik dünyalarını modernitenin yol açtığı epistemolojik ve estetik kriz bağlamında karşılaştırmalı bir çerçevede inceler. Her iki şair de şiiri rastlantısal esinden arındırıp ölçü, ritim ve biçim üzerine kurulu bilinçli bir inşa faaliyeti olarak kavrar; fakat bu inşanın dayandığı ontolojik zeminler ayrışır. Yahya Kemal’de mısra, İstanbul merkezli bir “ahenk ontolojisi” içinde medeniyet hafızasının işitilebilir formu hâline gelirken; Valéry’de şiir, disiplinli bilincin kurduğu özerk bir düzen olarak belirir. Yöntem olarak çalışma, yakın okuma ile kavramsal karşılaştırmayı birleştirir; “zaman”, “bellek”, “ahenk” ve “bilinç” eksenlerinde iki şairin poetik konumlarını tartışır, mısra mimarisi ile müzikalitenin taşıyıcı işlevini irdeleyerek estetik parametreleri haritalandırır. Bulgular, modern şiirin Doğu ve Batı bağlamlarında iki farklı düzen ilkesine ayrıştığını gösterir: kolektif sürekliliği işiten ahenk düzeni ve bilinci yoğunlaştıran özerk form estetiği. Ortak payda, şiirin değerini iletiden ziyade kurduğu düzenin yoğunluğunda arayan poetik tavırdır; temel ayrım ise düzenin kaynağına ilişkindir. Bu bakımdan Yahya Kemal, geleneğin akustik sürekliliğini bugüne tercüme eden bir estetik terkip önerirken; Valéry, bilincin ritim ve biçim aracılığıyla kurduğu özerkliği felsefî bir yoğunlaşmaya dönüştürür. Neticede makale, şiiri krizi yalnız teşhis eden değil, krizi estetik biçime çevirerek düşünen bir epistemik aygıt olarak konumlandırır; modern şiiri ritim, ölçü, ahenk ve form ekseninde yeniden kavramsallaştırmanın imkânlarını açan kuramsal bir perspektif sunar. Ayrıca çalışma, yöntemsel tutarlılığı ve seçili metin okumalarını ayrıntılı biçimde temellendirir ve tartışır.]]> <![CDATA[This article examines the poetic worlds of Yahya Kemal Beyatlı and Paul Valéry within the framework of the epistemological and aesthetic crises brought about by modernity in a comparative perspective. Both poets conceive poetry not as the product of accidental inspiration but as a conscious act of construction grounded in measure, rhythm and form, yet the ontological foundations of this construction diverge. In Yahya Kemal, the verse becomes the audible form of civilizational memory within an Istanbul centered ontology of harmony, whereas in Valéry, poetry emerges as an autonomous order shaped by disciplined consciousness. Methodologically, the study combines close reading with conceptual comparison, discussing the poets’ positions along the axes of time, memory, harmony and consciousness, and mapping the aesthetic parameters by examining verse architecture and the structural role of musicality. The findings indicate that modern poetry, in Eastern and Western contexts, separates into two distinct organizing principles: a harmony that resonates with collective continuity and a formal autonomy that intensifies consciousness. Their common ground lies in a poetics that locates the value of poetry not in transmitted content but in the density of the order it establishes, while the fundamental divergence lies in the source of that order. Thus, Yahya Kemal proposes an aesthetic synthesis that translates the acoustic continuity of tradition into the present, while Valéry transforms the autonomy of consciousness constructed through rhythm and form into philosophical intensity. Ultimately, the article positions poetry not only as diagnosing crisis but also as an epistemic apparatus that transforms crisis into aesthetic form, offering a theoretical perspective that reconceptualizes modern poetry through the axes of rhythm, measure, harmony and form. Furthermore, the study emphasizes methodological consistency and grounds its claims through detailed textual analyses.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87310 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[795-807]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/84 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mahmut KAPLAN, İncitme Sev, Lejand Kitap: İstanbul, 2024, ss. 170, ISBN: 978-625-8452-98-3.]]> <![CDATA[Mahmut KAPLAN, Love Don't Hurt, Lejand Book: Istanbul, 2024, pp. 170, ISBN: 978-625-8452-98-3.]]> <![CDATA[Sevim ARAS]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87302 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[967-973]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/85 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Orhan Kemal’in Öykülerinde Yer Alan İkilemelerin Anlam, Yapı, Köken ve Görev Özellikleri]]> <![CDATA[The Meaning, Structure, Origin, and Function of Dilemmas in Orhan Kemal's Stories]]> <![CDATA[Hasan SAĞLAM]]> <![CDATA[Türk Dili, Orhan Kemal, Öykü, İkileme, Söz Varlığı]]> <![CDATA[Turkish Language, Orhan Kemal, Story, Redundancy, Vocabulary]]> <![CDATA[Orhan Kemal; roman, öykü, şiir, tiyatro, anı gibi pek çok türde kaleme aldığı eserleriyle Türk edebiyatının önde gelen yazarları arasında yer almaktadır. Eserlerinde genel olarak alt sınıfın yaşamını ve sorunlarını gerçekçi bir üslupla aktaran yazar, ele aldığı insanların dil özelliklerini ve gündelik konuşmalarını başarıyla işlemesiyle ve zengin söz varlığıyla ön plana çıkmaktadır. Bu zengin söz varlığının içinde ikilemeler de önemli yer tutmaktadır. İkilemeler, Türkçenin ilk dönemlerinden beri kullanılagelen ve Türkçe söz varlığının önemli ögelerinden biri olan dil birlikleridir. Çeşitli şekillerde oluşabilen ikilemeler, yazılı edebiyatta anlamı pekiştirmek, anlatım gücünü artırmak ve anlatımı çeşitlendirmek gibi işlevlerle karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmada öncelikle ikilemenin tanımı, işlevleri, özellikleri ve adlandırılmasına ilişkin araştırmacıların görüşlerinden hareketle kuramsal bir çerçeve sunulmuş; ikileme konusunda yapılan belli başlı çalışmalardan bahsedilmiştir. Ardından Orhan Kemal’in öykü türündeki 10 eseri incelenmiş, bu eserlerde yer alan ikilemeler değerlendirilmiştir. Tespit edilen 555 ikileme önce kullanım sıklıklarıyla birlikte alfabetik olarak sıralanmış, daha sonra anlam, yapı, köken ve görev ölçütlerine göre sınıflandırılmıştır. Görev bakımından yapılan sınıflandırmada örnek cümlelere de yer verilmiştir. İkilemelerin, dilin yaratıcılığını ve zenginliğini ortaya koyan bir anlatım aracı olarak Orhan Kemal’in öykülerinde yer aldığı anlaşılmış; yazarın standart sözlüklerde bulunmayan, konuşma diline özgü ikilemeleri eserlerine katarak Türkçenin söz varlığını zenginleştirdiği, anlatım imkânlarını genişlettiği sonucuna ulaşılmıştır.]]> <![CDATA[Orhan Kemal is one of the leading writers in Turkish literature, having authored works in many genres, including novels, short stories, poetry, plays, and memoirs. In his works, the author generally conveys the life and problems of the lower class in a realistic style, standing out with his successful use of the linguistic characteristics and everyday speech of the people he portrays and his rich vocabulary. Phrases play an important role in this rich vocabulary. Phrases are linguistic units that have been used since the early days of Turkish and are one of the important elements of the Turkish vocabulary. Phrases, which can take various forms, appear in written literature with functions such as reinforcing meaning, enhancing expressive power, and diversifying expression. This study first presents a theoretical framework based on researchers' views on the definition, functions, characteristics, and naming of phrases; it then discusses the main studies conducted on phrases. Subsequently, 10 works by Orhan Kemal in the short story genre were examined, and the dichotomies found in these works were evaluated. The 555 dichotomies identified were first listed alphabetically according to their frequency of use, then classified according to meaning, structure, origin, and function. The classification based on function also included example sentences. It was understood that idioms, as a means of expression that reveals the creativity and richness of language, are present in Orhan Kemal's short stories; it was concluded that the author enriched the vocabulary of Turkish and expanded the possibilities of expression by incorporating idioms into his works that are not found in standard dictionaries and are specific to spoken language.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87273 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2949-2971]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/86 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Israr Direnci Yener mi? Erken Cumhuriyet Dönemi Türk Romanında Rızanın İnşası ve Türleri]]> <![CDATA[Does Persistence Overcome Resistance? The Construction of Consent and Types of Consent in Early Republican Novels]]> <![CDATA[Nihal ÖZCAN]]> <![CDATA[Secaattin TURAL]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, istismar, roman, rıza türleri, rıza inşası ]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, abuse, novel, types of consent, construction of consent. ]]> <![CDATA[Erken Cumhuriyet Dönemi (1923-1950) Türk romanı, olay örgüsünde kadın karakterin rızasının inşa edilmesiyle ilgili, toplumsal cinsiyet ve iktidar ilişkileri bağlamında dikkate değer örneklerin olduğu bir inceleme alanıdır. Bu çalışma, rızanın yalnızca açık bir şekilde onay vermekten ibaret olmadığını; evlilik vaatleri, psikolojik güdümleme ve zımni rıza varsayımlarıyla nasıl şekillendirildiğini dönemin kanonik sayılan eserleri üzerinden analiz etmektedir. Peyami Safa'nın Sözde Kızlar'ında, alafranga yaşam tarzının yozlaştırdığı Behiç karakteri, kadınların rızasını evlilik vaadiyle inşa eder. Roman, bu özelliği itibarıyla kısıtlı rıza kavramına örnek teşkil eden durumlar içerir. Eserde aynı zamanda rıza inşası karşısında kadın kahramanların sergilediği tutumlar üzerinden modernleşme eleştirisi ahlaki bir çerçevede ele alınır. Reşat Nuri Güntekin'in eserlerinde ise rıza inşası toplumsal eşitsizliklerle iç içe geçer: Miskinler Tekkesi'nde kimsesiz bir beslemenin istismarı, Dudaktan Kalbe'de ise Lamia'nın Hüseyin Kenan tarafından psikolojik güdümleme teknikleriyle kandırılışı, rıza olgusunun nasıl çarpıtıldığını gösterir. Ahmet Hamdi Tanpınar'ın Sahnenin Dışındakiler'indeki Sabiha karakteri ise "zımni rıza" beklentilerini reddederek kanıksanmış eril tahakküme direnir. Ancak yazarların eleştirel bakış açısı dönemin ideolojisiyle sınırlı kalır: Safa Batılılaşmayı, Güntekin toplumsal çürümeyi, Tanpınar ise modernleşme-geleneksellik gerilimini öne çıkarırken, yazarlardan hiçbiri ataerkil yapıyı köklü bir şekilde sorgulamaz. Bu çalışma, söz konusu eserlerde rıza inşasının işleyiş mekanizmalarını ortaya koyarken, edebî eserlerin dönemin toplumsal cinsiyet dinamiklerine nasıl ayna tuttuğunu da ele alır.]]> <![CDATA[The Turkish novel of the Early Republican Period (1923–1950) is a notable area of study for examining the construction of female consent within the context of gender and power relations. This study analyses how consent is not merely a matter of explicit approval, but it is instead shaped by marriage promises, psychological manipulation, and implicit assumptions of consent. It uses canonical works from this period as examples. In Peyami Safa's novel Sözde Kızlar (The So-Called Girls), the character Behiç, corrupted by the Westernised lifestyle, manipulates women into consenting to marriage. The novel contains situations that exemplify the concept of limited consent. It also addresses criticism of modernization within a moral framework, examining how female characters respond to the construction of consent. In Reşat Nuri Güntekin's works, the construction of consent is intertwined with social inequalities. In Miskinler Tekkesi (The Poorhouse), an orphaned girl is abused, and in Dudaktan Kalbe (From the Lips to the Heart), Lamia is deceived by Hüseyin Kenan through psychological manipulation. These examples show how the concept of consent can be distorted. Sabiha, a character in Sahnenin Dışındakiler (Those Outside the Stage) by Ahmet Hamdi Tanpınar, resists accepted male domination by rejecting the expectation of 'implicit consent'. However, the authors' critical perspective is limited by the ideology of the period. Safa emphasizes Westernisation, Güntekin social decay, and Tanpınar the tension between modernization and tradition; however, none of the authors fundamentally question the patriarchal structure. This study reveals the mechanisms by which consent is manufactured in these works and examines how they reflect the gender dynamics of the period.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87237 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[733-744]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/87 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçülük İdeolojisinin Şiir Diline Yansıması: Nihal Atsız’ın “Selam” Şiiri Üzerine Dilbilimsel Bir Çözümleme]]> <![CDATA[The Reflection of Turkism Ideology In Poetic Language: A Linguistic Analysis of Nihal Atsız’s “Selam” Poem]]> <![CDATA[Asım Çağrı ŞENOL]]> <![CDATA[Dilbilim, Hüseyin Nihal Atsız, Selam şiiri, söylem çözümlemesi, Türkçülük ideolojisi.]]> <![CDATA[Linguistics, Hüseyin Nihal Atsız, Selam poem, discourse analysis, Turkist ideology. ]]> <![CDATA[Bu çalışmanın temel amacı, Hüseyin Nihal Atsız’ın Selam şiirini dilbilimsel yöntemlerle inceleyerek bireysel duyuş ile Türkçülük ideolojisinin şiir dilindeki yansımalarını ortaya koymaktır. Atsız’ın şiir anlayışında bireysel duygular ile millî ülkü arasındaki bağın sistematik bir çözümleme ile değerlendirilmesi hem şiir diline dair hem de ideolojik söylem çözümlemelerine yönelik önemli veriler sunmaktadır. Çalışma, şiirin yalnızca edebî-estetik boyutunu değil, aynı zamanda dilsel göstergeler aracılığıyla ideolojik söylemin nasıl kurulduğunu anlamaya yöneliktir. Araştırmada Doğan Aksan’ın şiir çözümleme modeli esas alınmış, şiir ses bilgisi, biçimbilim, sözdizimi, anlambilim ve söylem çözümlemesi düzeylerinde incelenmiştir. Çözümleme betimsel bir yöntemle yürütülmüş; asonans, aliterasyon, morfolojik paralellikler, devrik cümle yapıları, metaforlar ve semboller ayrı ayrı değerlendirilmiştir. Ayrıca fonetik tercihler ile ideolojik çağrışımlar arasındaki ilişki söylem çözümlemesi çerçevesinde yorumlanmıştır. Analiz sonucunda, şiirdeki ses düzenlemelerinin yalnızca estetik bir süsleme işlevi taşımadığı, aynı zamanda ideolojik anlamı pekiştirdiği görülmüştür. Özellikle “g” ünsüzünün yoğun olarak tekrarlandığı dizelerde, Türkçülük ideolojisinde merkezi bir kavram olan “güç” çağrışımı ön plana çıkmaktadır. Buna karşılık “s” ünsüzünün akışkan tekrarları, kolektif şefkat, dayanışma ve toplumsal birlik duygularını destekleyen bir söylem yaratmaktadır. Sözdiziminde emir kipleri ve devrik yapılar, okuyucuya yönelen ideolojik çağrıyı kuvvetlendirirken; metaforlar ve semboller tarihsel bilinç ve millî varlık bilincini sürekli vurgulamaktadır. Bu durum, şiirin dilsel düzlemde ideoloji üretme işlevini açıkça ortaya koymaktadır. Araştırma, Atsız’ın Selam şiirinin yalnızca bireysel bir duygu ifadesi olmadığını; dil, biçim ve ses düzlemlerinde ideolojik söylemin kurulduğu bir metin olduğunu göstermektedir. Bu yönüyle şiir, edebiyat ile ideolojinin bütünleşmesini örnekleyen önemli bir metin olarak değerlendirilmektedir. Çalışma, Atsız’ın Selam şiirini doğrudan dilbilimsel çözümleme yöntemiyle ele alan nadir araştırmalardan biridir. Fonetik örüntüler ile ideolojik söylem arasındaki ilişkiyi ayrıntılı olarak göstermesi bakımından Türkçülük ideolojisinin edebî dile yansımaları üzerine özgün bir katkı sunmaktadır. Ayrıca hem şiir dili incelemelerine hem de dil–ideoloji etkileşimine yönelik literatürdeki boşluğu doldurmaktadır.]]> <![CDATA[The main aim of this study is to analyze Hüseyin Nihal Atsız’s poem Selam through linguistic methods and to reveal the reflections of Turkist ideology within the poetic language. By systematically evaluating the link between individual emotions and the national ideal in Atsız’s poetry, the study provides important data for both poetic language and ideological discourse analysis. The focus is not limited to the literary-aesthetic dimension but extends to how ideological discourse is constructed through linguistic signs. The study is based on Doğan Aksan’s model of poetry analysis and applies a descriptive approach at the levels of phonology, morphology, syntax, semantics, and discourse. Alliteration, assonance, morphological parallelisms, inverted sentence structures, metaphors, and symbols were examined in detail. Furthermore, the relationship between phonetic preferences and ideological implications was interpreted within the framework of discourse analysis. The findings indicate that the phonetic arrangements in the poem do not merely function as aesthetic ornamentation but also reinforce ideological meaning. In particular, the frequent use of the consonant “g” highlights the concept of “strength,” which is central in Turkist ideology. In contrast, the repetition of the consonant “s” creates a softer and more fluid atmosphere that evokes solidarity, collective compassion, and unity. At the syntactic level, imperative forms and inversions strengthen the ideological appeal directed at the reader, while metaphors and symbols consistently emphasize historical awareness and national consciousness. Thus, the poem reveals how language actively participates in the construction of ideology. The study demonstrates that Atsız’s Selam is not merely a personal expression of emotion but a text in which ideological discourse is constructed at the levels of sound, form, and meaning. It exemplifies the integration of literature and ideology. This study is among the rare works that examine Atsız’s Selam poem using a direct linguistic approach. By revealing in detail the link between phonetic patterns and ideological discourse, it makes an original contribution to the literature on both poetic language and the reflections of Turkist ideology in literature. It also fills an important gap in research on the relationship between language and ideology. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87068 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[3013-3032]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/88 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çubuk / Şabanözü Merkezli Alevi Ocaklarında Gelişen Edebiyat Bağlamında Duvazlar / Duvazimamlar]]> <![CDATA[Duvaz / Duvazımam In The Context Of Lıterature Developıng In The Alevı Ocaks Centred In Çubuk / Şabanözü]]> <![CDATA[Armağan COŞKUN]]> <![CDATA[Çubuk / Şabanözü Merkezli Alevi Ocakları, Edebiyat, Müzik, Duvazlar / duvazimamlar.]]> <![CDATA[Çubuk / Şabanözü Centred Alevi Ocaks, Literature, Music, Duvaz / Duvazimam]]> <![CDATA[Anadolu Aleviliğinde ocak kurumu, temel bir özellik göstermesinin yanı sıra Anadolu Aleviliğinin bu kurum üzerinde kök verip şekillenmesi sebebiyle büyük önem ihtiva etmektedir. Bu noktada önem arz eden ve Ankara / Çubuk, Çankırı / Şabanözü’ne bağlı olan Alevi köylerinde beş ocak bulunmaktadır: Seyyid Şah Kalender Veli Ocağı, Seyyid Hacı Ali Turabi Ocağı, Seyyid Cibali Sultan Ocağı, Seyyid Hacı Muradı Veli Ocağı ve Seyyid Mehemmed Abdal Ocağı. Anadolu’nun Türkleşmesi ve İslamlaşmasında önemli rol oynayan tüm Anadolu Alevi ocakları içinde zikrettiğimiz ocaklar önemli bir yerde durmaktadır. Beş ocağın etkin olduğu alanda zengin bir edebiyat ve müzik oluşmuştur. Bu bağlamda zengin edebiyat ve müzik zemininde duvazlar / duvazimamlar büyük bir önem arz etmektedir. Duvazlar / duvazimamlar; tevhid, semah, mersiye vb. formlar gibi Anadolu Alevi cemlerinde tekke geleneğinin etkisiyle oluşan âşık tarzı şiir geleneğinin dini yönünü icra eden âşıkların sözlü aktarım neticesinde vücut bulan sözlü geleneğe özgü müzikal anlatım biçimidir. (Coşkun Elçi 2007: 15) Dini erkan yani cemlerde icra edilen duvazların / duvazimamların cemin ritüelik yapı akışında icra ve işlev noktasında diğer müzikal anlatım biçimlerine göre daha önemli bir hacme sahiptir. Diğer Anadolu Alevi ocaklarında olduğu gibi beş ocağın etkin olduğu alanda cem âşık / zâkirinin her hizmet bölümünde önemli yer tutan duvazlar / duvazimamlar hizmetin içeriğine göre çeşitlenmektedir. Bu sebeple diğer müzikal anlatım biçimlerine (semah, tevhid, mersiye vb.) oranla cemin ritüelik yapı akışında sayıca fazla icra edilmektedir. Beş ocağın etkin olduğu alanda tarafımızdan yapılan alan araştırmaları (1998, 2006, 2007, 2012, 2013, 2017) verileri üzerinde şekillenecek çalışmada âşık / zâkirin hizmet bölümlerine özgü olan duvazlar / duvazimamlar edebi ve müzikal kuruluş yönünden incelenecektir. Günümüzde değişen, gelişen ve zorlaşan yaşam koşulları neticesinde dede- talip ilişkileri zayıflamıştır. Köyden kente göçün sonucu ve ayrıca kapalı toplum özelliği gösteren Anadolu Alevileri, cemlerini kentlerde açık halde yapar hale gelmiş; bunun sonucunda cemin tüm dinamikleri geleneksel ve özgün yapısından uzaklaşma yolundadır. Göç, hızlı sanayileşme, teknolojileşme vb. sonucu cem âşık / zâkirleri, genellikle şehir hayatı içinde geleneksel çizgilerinden kopma tehlikesi ile karşı karşıya olup dini amaçlarından uzaklaşıp, popüler olma eğilimindedirler. Cem âşık / zâkiri repertuvarı da bu değişimden payını almaktadır. Alevilikte yer alan “yol bir sürek binbir” anlayışına paralel olarak ocaklara, süreklere, topluluklara göre çeşitlilik ve zenginlik gösteren duvazlar / duvazimamlar icra ortamları bağlamında nota ile kayıt altına alınarak halkbilimsel ve müzikolojik metotlarla çalışılmalı ve gelecek kuşaklara aktarılmalıdır. ]]> <![CDATA[The institution of ocak in Anatolian Alevism is of great importance not only because it is a fundamental characteristic but also because Anatolian Alevism takes root and shape on this institution. There are five ocaks in the Alevi villages of Çubuk / Ankara and Şabanözü / Çankırı that are of importance in this regard: the Ocak of Seyyid Shah Kalender Veli, the Ocak of Seyyid Hacı Ali Turabi, the Ocak of Seyyid Cibali Sultan, the Ocak of Seyyid Hacı Muradı Veli and the Ocak of Seyyid Mehemmed Abdal. Among all the Anatolian Alevi ocaks that played an important role in the Turkification and Islamization of Anatolia, the ocaks mentioned have an important place. A rich literature and music emerged in the area where the five ocaks were active. In this context, duvazs / duvazimams are of great importance in the rich literature and music background. Duvazs / duvazimams, like other forms such as tevhid, semah, mersiye etc., is a musical form of expression specific to the oral tradition that came into being as a result of the oral transmission of the minstrels who performed the religious aspect of the minstrel style poetry tradition that emerged under the influence of the tekke tradition in Anatolian Alevi cems. (Coşkun Elçi 2007: 15) The duvazs / duvazimams performed in religious rituals, namely cem, have a more important volume in terms of execution and function in the ritual structure flow of the cem compared to other forms of musical expression. As in other Anatolian Alevi ocaks, the duvazs / duvazimams, which hold an important place in every service section of the cem âşık / zâkir in the area where the five ocaks are active, vary according to the content of the service. For this reason, compared to other forms of musical expression (semah, tevhid, mersiye, etc.), they are performed more in number in the ritual structure flow of the cem. The literary and musical origins of duvazs / duvazimams, which are specific to the service departments of the âşık / zâkir, will be examined based on the data from field research (1998, 2006, 2007, 2012, 2013, 2017) conducted in the region where the five ocaks are active. Today, dede - talip relationships has weakened, as a result of the living conditions changing, developing and getting harder. As a result of migration from villages to cities, although they have the characteristics of a closed society, Anatolian Alevis have started to perform their cem ceremonies openly in the cities; as a result, all the dynamics of the cem are moving away from their traditional and original structure. As a result of migration, rapid industrialization, technological advancement, etc., cem âşık / zâkirs are often in danger of breaking away from their traditions in urban life, and they tend to move away from their religious aims and become popular. The cem âşık / zâkir repertoire also gets its share from this change. In accordance with the “yol bir sürek binbir” (the path is one, the practices are a thousand and one) understanding in Alevism, the duvazs / duvazimams, which show diversity and richness by ocaks, practices and communities, should be recorded with notes in the context of their performance environments and studied with folkloric and musicological methods and passed on to future generations]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87058 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2431-2460]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/89 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Şor Türklerinde Çocuğu Koruma Yöntemleri]]> <![CDATA[Some Methods of Child Protection in Şor Turks]]> <![CDATA[Ali YAKICI]]> <![CDATA[Reshide GÖZDAŞ -Emine ATMACA]]> <![CDATA[Sibirya/Dağlık-Şor bölgesi, Şor Türkleri, folklor, çocuk, Ainu “Ayna” ]]> <![CDATA[Siberia/Mountainous-Shor region, Shor Turks, folklore, child, Ainu “Mirror”]]> <![CDATA[<a name="_Hlk205204016"></a><span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; color: black; mso-themecolor: text1; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Şor Türkleri Rusya Federasyonu’nun Kemerovo Bölgesi’nde (Şorya<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; color: black; mso-themecolor: text1; background: white; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">)<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; color: black; mso-themecolor: text1; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;"> Dağlık Şorya olarak adlandırılan bölgede yaşayan bir Türk topluluğudur. Günümüzde kaybolma sürecinde olan lehçeler arasında yer alan Şor Türkçesi, Güney Sibirya topraklarında yaşayan yerli halk tarafından konuşulmaktadır. Bugün bu Türk boyu, insan hayatının geçiş dönemlerinden biri olan doğumdaki bireyin yeni hayatına, hayatındaki bu yeni dönemine ait âdet ve inanmaları yerine getirmektedir. Makalenin yazarı Türk soylu halkların etnografisi alanında yetkin bir isim Nadezhda Petrovna Dyrenkova (31.05.1899-28.10.1941)’dır. Dyrenkova, katıldığı araştırma gezileri sırasında Şor Türkleriyle tanışmış ve onlardan doğumda doğanın kötücül unsurlarından yeni doğan bebeği yaşatmak ve korumak için hangi güçlerden yararlandıkları ve uyguladıkları ritüellerin tespiti için metin derlemeleri yapmıştır. Şor Türklerinin arkaik dünya görüşünün resminde kötü niyetli ruh Ainu “Ayna” büyük bir yer işgal eder. Ayna’nın olumsuz nitelikleri vardır ve içinde kötü bir eğilim taşır. Şorlar, Ayna’yı hem zoomorfik (hayvan veya kuş) hem de antropomorfik (insan) formlarda görünme yeteneğine sahip yaratıklar olarak görür. Onlar kötü bir ruh olan Ayna’yı tespit etmek ve etkisiz hâle getirmek için birçok yöntem geliştirmiştir. Mesela; bir bebek doğduğunda Ayna içeri girmesin diye evin kapısını açık bırakmazlar, Ayna’dan girişi korumak için çadırın kapısının yanına bir ayının pençesini asarlar. Kısacası ebeveynler, çocuklarının doğumundan yetiştirilme sürecine kadar hep Aynayla mücadele ederler.  ]]> <![CDATA[Shor Turks are a Turkish community living in the region called Mountainous Shorya in the Kemerovo Region (Shorya) of the Russian Federation. Shor Turkish, which is among the dialects that are in the process of disappearing today, is used by the indigenous people living in the Southern Siberian lands. Today, this Turkish tribe follows the customs and beliefs of the individual's new life and this new period in his life at birth, which is one of the transition periods of human life. The author of the article, Nadezhda Petrovna Dyrenkova, (31.05.1899-28.10.1941), an expert in the field of ethnography of Turkish noble peoples, met the Shor Turks during her research trips and learned the words from them to determine what powers they used and the rituals they performed to keep the newborn baby alive and protect it from the harmful elements of nature at birth and compiled the text. In the picture of the archaic worldview of the Shor Turks, a large place is occupied by the malevolent spirits Ainu “Mirror”. It has negative qualities and carries an evil tendency within it. The Shors view Mirrors as creatures capable of appearing in both zoomorphic (animal or bird) and anthropomorphic (human) forms. They have developed many methods to detect and neutralize the evil spirit Mirror. Parents struggle with the Mirror, which constantly tries to get closer to the child, from the birth of their baby to the upbringing process. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87045 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[953-966]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/90 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Latîfî Tezkiresinde Şairlerin Kişisel Özelliklerinin Övülen Yönleri]]> <![CDATA[Commended Personal Characteristics of Poets in Latîfî’s Tezkire]]> <![CDATA[Sibel ÜST ERDEM]]> <![CDATA[Latîfî Tezkiresi, klasik Türk edebiyatı, şair biyografisi, kişilik özellikleri, tezkire geleneği. ]]> <![CDATA[Latîfî’s Tezkire, classical Turkish literature, poet biography, personality traits, biographical tradition.]]> <![CDATA[Bu çalışma, klasik Türk edebiyatının en önemli biyografik kaynaklarından biri olan Latîfî Tezkiresi’ni şairlerin kişilik özellikleri bağlamında incelemektedir. 16. yüzyılda kaleme alınan bu eser, yalnızca şairlerin edebî kudretlerini değil, onların ahlâkî, toplumsal ve manevi niteliklerini de yansıtmaktadır. Çalışmada Latîfî’nin toplam 334 şairden 111’i hakkında kişiliklerine dair yaptığı tespitler tematik kategorilere ayrılarak incelenmiştir. Bu bağlamda beş temel kişilik kategorisi belirlenmiştir: dinî-tasavvufî ve manevî kimlik, zekâ ve aklî yetkinlik, ahlâkî değerler ve zarafet, neşelilik ve sosyal ilişkiler, liderlik, adalet ve cesaret. Latîfî, sûfî şairleri takva ve zühd ehli olarak tanımlarken; zekâsı ve hazırcevaplığıyla öne çıkan şairleri de toplumun düşünsel önderleri şeklinde tasvir etmiştir. Ahlâk ve zarafet ise şairin sosyal hayattaki konumunu belirleyen bir değer ölçütü olarak sunulmuş, neşeli ve hoşsohbet şairler toplumsal meclislerin önemli figürleri olarak değerlendirilmiştir. Liderlik, adalet ve cesaret ise özellikle devlet adamı veya asker kökenli şairlerde öne çıkan özelliklerdir. Çalışmanın sonucunda Latîfî’nin biyografik yaklaşımının, Osmanlı toplumunda şairin yalnızca edebî kudretiyle değil, aynı zamanda kişilik bütünlüğüyle de değerlendirildiği tespit edilmiştir. Böylece Latîfî Tezkiresi hem biyografi geleneği hem de kişilik tarihi açısından önemli bir kaynak olarak öne çıkmaktadır.]]> <![CDATA[This study examines Latîfî’s Tezkire, one of the most significant biographical sources of classical Turkish literature, in terms of the personality traits of poets. Written in the 16th century, the work reflects not only the literary power of poets but also their moral, social, and spiritual qualities. In this research, Latîfî’s descriptions of 111 poets (out of a total of 334) were analyzed and classified into thematic categories. Five major personality categories were identified: religious-mystical and spiritual identity, intellectual capacity and wit, moral values and elegance, sociability and cheerfulness, and leadership, justice, and courage. Latîfî portrayed Sufi poets as paragons of piety and asceticism, while poets distinguished by intellect and quick wit were presented as intellectual leaders of society. Moral integrity and refinement were highlighted as essential values shaping the poet’s social position, while cheerful and witty poets were described as central figures in cultural gatherings. Leadership, justice, and bravery, on the other hand, were particularly emphasized in poets who were statesmen or of military background. The study concludes that Latîfî’s biographical perspective demonstrates how Ottoman society evaluated poets not only by their literary talent but also by their personal integrity. Thus, Latîfî’s Tezkire emerges as a crucial source for both biographical tradition and the history of personality in Ottoman culture.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87044 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[411-426]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/91 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cengiz Şenol’un Şiirlerine Oidipus Kompleksi Bağlamında Bir Bakış]]> <![CDATA[An Overview of Cengiz Şenol's Poems in the Context of Oedipus Complex ]]> <![CDATA[Şeyma BÜYÜKKAVAS KURAN]]> <![CDATA[Yasemin ÖSKEN]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Cengiz Şenol, Ev Yarası, Psikanalitik Eleştiri, Oidipus Kompleksi.]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Cengiz Şenol, Ev Yarası, Psychoanalytic Criticism, Oedipus Complex.]]> <![CDATA[Bu çalışmada Freud, Jung, Adler, Rank ve Lacan’ın fikirlerinden hareketle psikanalitik edebiyat eleştirisi yöntemiyle Cengiz Şenol’un Ev Yarası adlı eseri incelenmiştir. Ev Yarası, Cengiz Şenol’un yirmi beş yıllık şiir serüvenini yansıtır. Onun şiiri, Türk şiir geleneği ile felsefi ve psikolojik temeller üzerine kuruludur. Eser, adı ve içeriğiyle psikanalitik edebiyat eleştirisi yöntemiyle incelenmeye uygun bir yapı arz eder. Bu sebeple eserin Ev Yarası adlı bölümünden Hata Payı, Ev Yarası, Körleşme, Ev Korkusu, Kör Ezberi adlı şiirler üzerinde durulmuştur. İnceleme sonucuna göre Oidipus kompleksi bu şiirlerin anlam evrenini oluşturan temel unsurdur. Ev kavramı, bu kompleksin yaşandığı mekân olarak şiirlerde anlam kazanır. Ev, özne ve iktidar/güç arasındaki çatışmalara ve tetiklediği nevrozlara şahitlik eder. Şiirlerde geçen baba, anne, suç, ceza, yasak, yasa, tüzük, kör kuyu, karanlık, kanama, yara, acı, ayrılış, ön, kusur, Zeus, Kronos gibi kavram ya da imgeler psikanaliz bağlamında Oidipus kompleksini işaret eder. Bu şiirlerde eşikte kalmış, baskılanmış, engellenmiş, yaralı ve hüzünlü bir çocuğun nevrozları, suçluluk duygusu ve çatışma hâli okunur. Şiirlerdeki ev, oda, deniz, bahçe metaforları psikanalitik edebiyat eleştirisi bağlamında anne arketipini işaret eder. Ayna, deniz ve su unsurları da anneye bağlılık, anne rahmine dönme isteği bağlamında şiirlere psikanalitik anlam katar. Ayrıca Şenol’un şiirlerinde,  Lacan’ın ayna evresi ve “objet petit a” kavramlarıyla ilişkilendirilebilecek zengin bir içeriğin varlığı dikkat çeker.]]> <![CDATA[In this study, Cengiz Şenol's Ev Yarası is analyzed with the method of psychoanalytic literary criticism based on the ideas of Freud, Jung, Adler, Rank and Lacan. Ev Yaarası reflects Cengiz Şenol's twenty-five-year poetry adventure. His poetry is based on the tradition of Turkish poetry and philosophical and psychological foundations. With its title and content, the work is appropriate to be analyzed with the method of psychoanalytic literary criticism. For this reason, the poems titled Hata Payı, Ev Yarası, Ev Korkusu, Kör Ezberi and Körleşme from the section titled Ev Yarası of the book were analyzed. According to the results of the analysis, the Oedipus complex is the basic element that constitutes the universe of meaning of these poems. The concept of home gains meaning in the poems as the place where this complex is experienced. The house witnesses the conflicts between the subject and authority/power and the neuroses it triggers. Concepts or images in the poems such as father, mother, crime, punishment, prohibition, law, statute, dead well, darkness, bleeding, wound, pain, separation, front, flaw, Zeus, Kronos point to the Oedipus complex in the context of psychoanalysis. In these poems, one reads the neuroses, guilt and conflict of a child who is at the threshold, repressed, repressed, blocked, wounded and sad. The metaphors of house, room, sea and garden in the poems point to the mother archetype in the context of psychoanalytic literary criticism. The elements of mirror, sea and water add psychoanalytic meaning to the poems in the context of attachment to the mother and the desire to return to the womb. In addition, Şenol's poems have a rich content that can be associated with Lacan's mirror phase and objet petit a concepts.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=87000 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[277-290]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/92 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bağdatlı Rûhî’nin Terkîb-Bendi ve Nazirelerinde İdealize Edilen Tipler ve Kişilik Özellikleri]]> <![CDATA[The Idealized Types And Personality Traits İn The Terkîb-Bend Of Baghdadlı Rûhî And Its Nazıres]]> <![CDATA[İzzet ESER]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, Bağdatlı Rûhî, Terkîb-bend ve nazireleri, rint, arif, kâmil.]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, Bağdatlı Rûhî, Terkîb-bend and its nazires, rint, arif, kâmil.]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatında çığır açan ve yazıldığı dönemden günümüze kadar tesiri devam eden eserler mevcuttur. Bu eserlerden biri de Bağdatlı Rûhî tarafından kaleme alınan meşhur terkîb-benttir. Yazıldığı çağdan itibaren her yüzyılda tanzir edilen bu eser, geleneğin sınırlarını zorlayan içeriğiyle dikkat çekmiştir. Eser; yazıldığı dönemin toplumsal yapısı, insan tipleri ve davranış özellikleri hakkında güçlü eleştiriler içermektedir. Literatürde bu eser üzerine yapılmış birçok çalışma mevcuttur. Mevcut çalışmalarda genellikle eserin hiciv yönü üzerinde durulmuştur. Eleştiri metinlerinin sadece hicvetmek, durum tespiti yapmak için kaleme alınmadıkları; aynı zamanda ideal olana yaklaştırma amaçlarının da olduğu açıktır. Bu bağlamda bu çalışma, mezkûr esere farklı bir açıdan bakmayı, şairin yaptığı eleştirilerden hareketle idealize etmeye çalıştığı insan tipi ve davranış özelliklerini ortaya koymayı hedeflemiştir. Öncelikle eser ve nazireleri hakkında bilgi verilmiş ardından şairin yücelttiği rint, arif ve kâmil insan tipleri manzumeden örneklerle tanıtılmıştır. Bu tipler tanıtılırken şairin bu tiplere yüklediği özel anlamlar da göz önünde bulundurulmuştur. Terkîb-bendin nazireleri de taranmış ve bu metinlerden alınan örneklerle sunulan fikirler desteklenmiştir. Daha sonra zemin şiirde şairin övdüğü kişilik özellikleri tespit edilmiş, bu kişilik özellikleri de nazire metinlerinden alınan örneklerle beraber sunulmuştur. Çalışma sonucunda şairin eleştirilerle sadece durum tespiti yapmadığı, aynı zamanda evrensel ahlak ilkelerine sahip tipini de arzuladığı görülmüştür.]]> <![CDATA[There are works in Classical Turkish literature that have set a precedent and whose influence continues from the time they were written to the present day. One such work is the famous terkîb-bend written by Baghdadlı Rûhî. Since its creation, this work has been edited and reinterpreted in every century, attracting attention with its content that challenges the boundaries of tradition. The work contains strong critiques about the social structure, human types, and behavioral traits of the period in which it was written. Numerous studies exist in the literature on this work, most of which focus on the satirical aspect of the text. It is clear that critique texts are not only written to satirize or make situational observations, but also to approach the ideal. In this context, this study aims to look at the aforementioned work from a different perspective, identifying the idealized human types and personality traits that the poet seeks to promote through his critiques. Firstly, information about the work and its imitations is provided, followed by an introduction to the types of rint, arif and kâmil human beings exalted by the poet, supported by examples from the poem. While introducing these types, the specific meanings attributed to them by the poet are also considered. The nazires of the terkîb-bend are examined, and the ideas presented are supported with examples taken from these texts. Subsequently, the personality traits praised by the poet in the poem are identified, and these traits are presented alongside examples from the nazires. As a result of the study, it is observed that the poet’s critiques not only make situational observations but also express a desire for a human type equipped with universal moral principles.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=86964 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[479-502]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/93 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Irak Romanında 2003 Sonrası Anlatı ve Sembol Dönüşümleri Sosyo-Politik Değişime Eleştirel Bir Bakış]]> <![CDATA[Narrative and Symbolic Transformations in the Post-2003 Iraqi Novel: A Critical Study of Literary Responses to Socio-political Change]]> <![CDATA[Mohammed Abdulkareem YASEEN]]> <![CDATA[Anahtar Kelimeler: Modern Arap Edebiyatı, Irak Romanı, Anlatısal Dönüşümler, Sembolizm, Travma Sürgün, Bellek, 2003 Sonrası Irak.]]> <![CDATA[Keywords: Modern Arabic Literature, Iraqi Novel, Narrative Transformations, Symbolism, Trauma, Exile, Memory, Post-2003 Iraq.]]> <![CDATA[Öz: <a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Bu çalışma, Irak romanının 2003 sonrası dönemde geçirdiği derin anlatısal ve sembolik dönüşümleri titizlikle irdeleyerek, bu dönüşümlerin Irak toplumunun yaşadığı dramatik sosyo-politik değişimlerle kurduğu iç içe ilişkiyi edebi ve kültürel bağlamda eleştirel bir yaklaşımla ortaya koymaktadır. Irak romanı, geleneksel anlatı kalıplarının dışına çıkarak doğrusal kurgudan uzaklaşmış, metinlerarası ilişkilerle, çok seslilikle ve zamanın doğrusal akışını bozan tekniklerle  daha katmanlı, belirsiz ve çok boyutlu bir anlatı yapısına kavuşmuştur . İç monolog, retrospektif anlatım ve çeşitli anlatıcı seslerinin birleşimiyle, Irak'ın yaşadığı tarihsel travmalar, göç ve aidiyet krizleri çok yönlü olarak betimlenmiştir . Romanlarda sembolizmin geçirdiği dönüşüm ise bu eserlerin anlam evrenini zenginleştirmekte, geleneksel sembollerin ötesine geçerek derin ve karmaşık anlam katmanları oluşturmaktadır. "Vatan", yalnızca fiziksel bir coğrafya olmaktan çıkıp, nostaljik bir kayıp mekânına dönüşürken, "sürgün" kimliğin yeniden şekillendiği, umut ve umutsuzluğun iç içe geçtiği bir varoluş alanı olarak karşımıza çıkmaktadır. "Savaş" motifi, bireysel ve toplumsal travmaları anlatmak için kullanılan evrensel bir metafor hâline gelmiştir. Kimlik ve bellek sembolleri ise sürekli değişim ve dönüşüm içinde, Irak toplumunun yaşadığı parçalanma ve belirsizliğin edebi izdüşümlerini taşımaktadır. Araştırma kapsamında incelenen Ahmed Saadavi’nin "Bağdat’ta Frankenstein" romanında, parçalanmış bir toplumun sembolü olarak yaratılan canavar figürü, Irak’ın travmatik gerçekliğini derin sembolik göndermelerle temsil eder. Sinan Antoon'un "Nar Ağacı" eserinde ise, nar ağacı dayanıklılığın ve yaşamın direnişçi simgesi olarak yükselirken, roman boyunca iç içe geçen bireysel ve kolektif sesler, toplumsal belleği ayakta tutmanın yollarını sorgulamaktadır. Abdulhalik El-Rikabi’nin "Ali Baba’nın Hüzünlü Gecesi" adlı romanı ise, mitolojik unsurlarla günümüz gerçekliğini harmanlayarak, kimliğin kırılganlığına ve toplumsal çöküşün yarattığı kaosa işaret eder. Bu çalışma, anlatı teknikleri ve sembolizmin Irak toplumunun dönüşen gerçeklikleriyle kurduğu dinamik ilişkiyi vurgulayarak, çağdaş Irak romanını sadece edebi bir tür olarak değil, aynı zamanda sosyal ve tarihsel bir tanıklık biçimi olarak değerlendirmektedir. Sonuç olarak, Irak edebiyatının bu dönüşüm sürecinde oynadığı önemli rolü ortaya koyan çalışma, Irak romanının gelecekteki araştırmalar için de zengin bir kaynak teşkil ettiğini önermekte, özellikle dijital sürgün, cinsiyet ve kimlik politikaları gibi güncel konuların da literatüre katılması gerektiğini vurgulamaktadır.]]> <![CDATA[Abstract: This study analyzes how the upheavals following 2003 reshaped the Iraqi novel’s narrative architecture and symbolic repertoire. It asks which narrative and symbolic shifts distinguish contemporary Iraqi fiction after 2003 and how those shifts translate, contest, and imaginatively remap sociopolitical transformation. Grounded in narratology and semiotics, the article undertakes a qualitative close reading and a comparative textual analysis of a purposive corpus of post-2003 Iraqi novels; selection is guided by period and thematic salience. The findings identify a clear movement beyond linear storytelling toward intertextual, polyphonic, and non-linear temporal designs; an intensified use of internal monologue and retrospective narration; and recurrent thematics of trauma, migration, and fractured belonging. Symbolic fields are reconfigured: homeland is recast as a nostalgically lost space; exile becomes a workshop of identity where hope and despair entangle; war operates as a principal metaphor for individual and collective injury; identity and memory appear as unstable, drifting signs that register fragmentation and ambiguity. The study concludes that the post-2003 Iraqi novel functions as a form of social and historical testimony, at once reflecting the country’s ongoing transitions and critically refracting them. By mapping the interplay of technique, metaphor, and context, it shows how aesthetic experiment becomes an ethics of witnessing, translating upheaval into legible patterns of meaning. It calls for further research on digital exile and identity politics to extend these insights within and beyond Iraqi literary studies, while underscoring the genre’s value for cultural memory.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=86930 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[871-886]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/94 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yeniden Çevirilerde İçmetinsellik: Annie Ernaux’nun La Place Başlıklı Yapıtının Türkçe Çevirileri Üzerine Bir Vaka Çalışması]]> <![CDATA[Intratextuality in Retranslations: A Case Study on the Turkish Translations of Annie Ernaux’s La Place]]> <![CDATA[Sabahattin Buğra AKDOĞAN]]> <![CDATA[Çeviribilim, içmetinsellik, yeniden çeviri, metin çözümleme, Annie Ernaux]]> <![CDATA[Translation studies, intratextuality, retranslation, textual analysis, Annie Ernaux]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Belli bir yazara ait bir yapıtın yeniden çevrilmesi, sürece farklı çevirmen ve yayınevi eyleyicilerinin dahil olmasıyla özgün yapıttaki içmetinsel özelliklerin farklı düzeylerde değişime uğramasına neden olmaktadır (yazarsal, çevirmensel, yayımcısal). Yeniden çeviri ve düzenlemelerde yapıtın kendi içinde kurduğu ilişkiler (tekil-içmetinsellik) kadar aynı yazarın başka yapıtlarıyla kurduğu ilişkiler (çoğul-içmetinsellik) de değişebilmektedir. Bu çalışmada, içmetinselliğin yeniden çevirideki yerini konumlandırmak için, farklı çevirmen ve yayınevi eyleyicilerinin dahil olmasıyla tek yazarlı yeniden çeviri ve düzenlemelerde tekil ya da çoğul içmetinsel ilişkilerin nasıl değişikliğe uğradığını açığa çıkarmak amaçlanmaktadır. Çalışmada Annie Ernaux’nun La Place adlı yapıtının Türkçe çevirileri (Bir Adam, Babam, Babamın Yeri) içmetinsellik ve yeniden çeviri bağlamında özelleşmiş bir vaka çalışması üzerinden incelenmiştir. Yeniden çeviri ve düzenlemelerin çoğul-içmetinsel ilişkileri nasıl değiştirebildiğini kısaca örneklendirebilmek için çalışmada ayrıca Ernaux’nun Türkçedeki Une Femme çevirilerine (Cem Yayınevindeki ve Can Yayınlarındaki Bir Kadın) de başvurulmuştur. Vaka çalışmasında çeviri metinler çözümlenirken bu makalede ilk kez önerilecek olan “Çevirilerdeki İçmetinselliği Çözümleme Modeli”nden yararlanılmıştır. Çözümleme sırasında tespit edilen verileri betimlemek için aynı zamanda Sabahattin Buğra Akdoğan’ın (2025) önerdiği dört içmetinsel çeviri tekniğinden de yararlanılmıştır. Çalışmada hem nitel hem de nicel olan karma bir araştırma yöntemi izlenmiştir. Çözümlemede elde edilen bulgular hem yazar ve çevirmen dış metinleriyle hem de erek okurların Goodreads üzerinden alımlama biçimlerine göre Babamın Yeri üzerine yaptığı metin dışı yorumlarla desteklenmiştir. Çalışmanın sonucunda Ernaux’nun La Place adlı yapıtının Türkçe ilk çevirisi (Bir Adam), yeniden çevirisi (Babam) ve Babam’ın yeniden düzenlenen versiyonu (Babamın Yeri) karşılaştırıldığında “etkin bir yeniden çeviri” (Pym, 2014, ss. 82-83) sürecinin izlendiği sonucuna varılmıştır. Zira yeniden çevirilerde önceki çevirilerin geçerliliğine meydan okuyacak nitelikte metnin karakteristik özelliklerine yönelik değişiklikler yapıldığı gözlemlenmiştir. Ancak söz konusu bu metinsel aktivizme karşın çeviri metinlere kaynak metinden bağımsız olarak, çevirmen ya da yayınevi eyleyicilerinden kaynaklı yeni içmetinsel özelliklerin de eklendiği tespit edilmiştir. Ayrıca içmetinsel ilişkilerde anlamsal tutarlılığın yanı sıra yinelenen biçimin yani biçimsel bakışımlılığın da kendi başına özel bir anlam ifade edebildiği ve metin düzeyindeki içmetinsel ilişkiler sorununun dilsel ve sosyokültürel sorunlardan ayrıldığı ortaya konmuştur.]]> <![CDATA[The retranslation of a literary work involving different translators and publishing agents, leads to changes in the intratextual features of the original at various levels (authorial, translatorial, and editorial). Retranslation and revision may alter both the internal relations within a single work (intramonotextuality) and its links to the author’s other texts (intrapluritextuality). This study aims to position intratextuality within the framework of retranslation by examining how intramonotextual and intrapluritextual relationships in retranslations and revisions of an author’s texte are transformed through the involvement of different translators and publishing agents. As a specialized case study, the research analyzes the Turkish translations of Annie Ernaux’s La Place (Bir Adam, Babam, Babamın Yeri), with particular attention to intratextual dynamics in retranslation. To illustrate concisely how retranslation and revision reshape intrapluritextual relationships, the study also draws on the Turkish translations of Ernaux’s Une Femme (Bir Kadın, published respectively by Cem Yayınevi and Can Yayınları). The analysis employs the “Model for Analyzing Intratextuality in Translations,” proposed for the first time in this study. In describing the data identified during the analysis, the study also applies the four intratextual translation techniques outlined by Sabahattin Buğra Akdoğan (2025). The study adopts a mixed-methods approach combining qualitative and quantitative analysis. The findings are supported by authorial and translatorial epitexts, as well as by reception-based comments on Babamın Yeri made based on target readers’ comments on Goodreads. The results indicate that an “active retranslation” (Pym, 2014, pp. 82-83) process took place when comparing the first Turkish translation of La Place (Bir Adam), followed by its retranslations (Babam) and the revised version (Babamın Yeri). The retranslations introduced changes to the work’s characteristic features, thereby directly challenging the validity of previous versions. Alongside this textual activism, however, the analysis also found that new intratextual features originating from translators or publishing agents were added independently of the source text. Moreover, the study reveals that, beyond semantic coherence in intratextual relationships, the repetition of form (i.e., formal symmetry) can itself convey distinct meaning, and that the issue of intratextuality at the textual level is separate from purely linguistic or sociocultural concerns.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=86922 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2241-2271]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/95 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Somut Olmayan Kültürel Miras Bağlamında Tunceli’de Mevsimsel Geçiş Ritüellerinin Korunması ve Sürdürülebilirliği]]> <![CDATA[Preservation and Sustainability of Seasonal Transition Rituals in Tunceli within the Framework of Intangible Cultural Heritage]]> <![CDATA[Yılmaz KAVAL]]> <![CDATA[Halk bilimi, UNESCO, kültürel miras, mevsim, geleneksel pratikler, Tunceli.]]> <![CDATA[Folklore, UNESCO, cultural heritage, season, traditional practices, Tunceli.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>Anadolu’nun zengin kültür mekânları içinde Tunceli ili de çarpıcı kültürel miras unsurları ile dikkat çekmektedir. Bakıldığında yöre, eski çağlardan itibaren yerleşim yeri olup özellikle tarım ve hayvancılık ile geçimini sağlayan toplumlara ev sahipliği yapmış bir yerleşim yeridir. Tabiatın da yöre insanına dayattığı bu yaşam şekli, beraberinde mevsimsel döngülere bağlı olarak kültür ve inanç merkezli bayram, tören ve ritüellerin ortaya çıkmasını sağlamış durumdadır. Tunceli’nin kültürel mirası içinde zengin içerikleri ile karşımıza çıkan bu pratikler ilkbahar, yaz, sonbahar ve kış mevsimlerinde halk takvimi doğrultusunda çeşitli şekillerde gerçekleştirilir. Bu kültürel etkinlikler, Tunceli’nin tabiat şartlarına göre şekillendiği gibi yörede var olan Alevilik inancına bağlı olarak da biçimlenmiş durumdadır. Bunlara bakıldığında özellikle kış mevsimsinde “Kal Gağan” (Gağan) olarak bilinen bayram, yerel yılbaşı olarak kutlanılır. Gözlemlendiğinde yörede en çok mevsimsel geçiş etkinliğinin ilkbaharda özellikle mart ayı içerisinde olduğu görülür. Mart ayı içinde “Kara Çarşamba” ritüeli, “Nevruz” bayramı ve “Heftemal” ritüeli olarak bilinen geleneksel etkinlikler karşımıza çıkar. Yaz ve sonbaharda ise konar göçer halk, hayvancılık etrafında törenlere yönelir. Özellikle hayvanların ilk sağım günü, koç katımı ve hayvanların kırkım zamanları, zengin ritüelistik uygulamaların gerçekleştirildiği törenler yapılır. Bu zaman diliminde hayvanların dişi ya da erkek doğması için çeşitli uygulamalar yapılır. Yörede tespit edilen bütün bu etkinlikleri, Somut Olmayan Kültürel Miras kapsamında değerlendirmek mümkündür. UNESCO’nun öncülüğünde korunması ve yaşatılması için yoğun bir şekilde çaba verilen bu ögelerin farkına varılması ve sürdürülebilirliğinin desteklenip gelecek kuşaklara aktarılması gerekmektedir. Bu çalışmada da bir gelenek içerisinde yüzyıllardır Tunceli’de sürdürülen mevsimsel geçiş pratikleri, bütüncül bir şekilde değerlendirilip bunların muhafaza edilmesi ve sürdürülmesinin gerekliliği ele alınacaktır.]]> <![CDATA[Among Anatolia's rich cultural sites, the province of Tunceli also stands out with its striking cultural heritage elements. Looking at the region, it has been a settlement since ancient times and has been home to communities that have made their living mainly from agriculture and animal husbandry. This way of life, imposed on the local people by nature, has given rise to festivals, ceremonies and rituals centred on culture and belief, in line with the seasonal cycles. These practices, which feature rich content within Tunceli's cultural heritage, are carried out in various ways throughout the spring, summer, autumn and winter seasons, in accordance with the folk calendar. These cultural events are shaped by the natural conditions of Tunceli as well as the Alevi faith prevalent in the region. Considering these factors, the festival known as ‘Kal Gağan’ (Gağan) is celebrated as the local New Year, especially in winter. When observed, it is seen that the most seasonal transition events in the region occur in spring, especially in March. In March, traditional events such as the ‘Black Wednesday’ ritual, the “Nevruz” festival, and the ‘Heftemal’ ritual take place. In summer and autumn, the nomadic people focus on ceremonies related to animal husbandry. In particular, the first milking day, the ram mating season, and the shearing of animals are occasions for ceremonies with rich ritualistic practices. During this period, various practices are carried out to determine whether the animals will be female or male. All of these activities observed in the region can be evaluated within the scope of Intangible Cultural Heritage. It is necessary to raise awareness of these elements, which are being intensively protected and preserved under the leadership of UNESCO, and to support their sustainability and transfer them to future generations. In this study, the seasonal transition practices that have been carried out in Tunceli for centuries as part of a tradition will be evaluated in a holistic manner, and the necessity of preserving and continuing them will be discussed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=86868 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[637-654]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/96 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[-AsIcA Ekinin Yüklem Yapma ve Yargı Bildirme İşlevi]]> <![CDATA[The Predicate and Judgment Function of the -AsIcA Suffix]]> <![CDATA[Hasan KARACA]]> <![CDATA[Türkiye Türkçesi, Yüklem, Yargı, -AsIcA Eki.]]> <![CDATA[Türkiye Turkish, Predicate, Proposition, -AsIcA Suffix.]]> <![CDATA[Türkiye Türkçesinde -AsIcA eki, dilin farklı söz dizimsel ulamlarında üç temel işlevde kullanılmaktadır. Bunların birincisi -AsIcA ekli yapının sıfat tamlamasının niteleyicisi / tamlayanı olma, ikincisi isim olarak cümlede öge görevi üstlenme (sıfat-fiil veya sıfat-fiil öbeği olarak) ve üçüncüsü yüklem /yargı bildirimidir. Araştırmacılar eki genellikle sıfat-fiil yapma işlevi çerçevesinde ele almıştır. Çalışmalarda ekin yargı bildirme işlevi üzerinde pek durulmamıştır. Özellikle -AsIcA ekiyle anlatımını bulan bedduaların yargı bildirimi müstakil cümle yetkinliğindedir. Türkiye Türkçesinde beddua etme, başta emir ve istek kipleri olmak üzere birçok kiple olmaktadır. -AsIcA eki ise genel olarak beddua etmeye özgü, bedduayla özdeşleşmiş kullanıma sahiptir. Türkiye Türkçesinde -AsIcA ekli beddualar, tasarlama kiplerinin bir isteği, talebi veya temenniyi yargı biçiminde ifade etmesine koşut bir anlatıma sahiptir. Bu durum, -AsIcA ekinin özellikle beddualarda fiili kipe, zamana ve şahsa bağlama yeterliliğine sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Ekin zaman bildirimi tasarlama kiplerinin bir isteği ortaya koyarken sahip olduğu gelecek zamandır. Öte yandan -AsIcA ekinin yapısı ve tarihsel kullanımı da gelecek zaman bildirmesini doğrulamaktadır. Bu ekle ifadesini bulan yargının şahıs çekimi ise genellikle teklik ve çokluk üçüncü şahıstır. Böylece zaman ve şahıs bildirimiyle -AsIcA eki bir çekimli fiilin zorunlu unsurlarını karşılamaktadır. Bu çalışmada -AsIcA ekinin işlevleri gözden geçirildi, özellikle yüklem yapma ve yargı bildirme işlevi üzerinde duruldu. ]]> <![CDATA[In Türkiye Turkish, the suffix -AsIcA is used in three primary functions across different syntactic domains of the language. The first is its role as a modifier or complement in adjectival phrases; the second is its use as a nominal element that functions as a sentence constituent (as a participle or participial phrase); and the third is its use as a predicate, conveying propositional meaning. Researchers have generally examined this suffix within the framework of participle formation. However, its role in expressing predication has received little attention. In particular, curses formed with the suffix -AsIcA exhibit the structural competence of independent clauses. In Türkiye Turkish, cursing is expressed through various grammatical moods, primarily imperative and optative. However, the suffix -AsIcA is generally used specifically for expressing curses. This reveals the suffix’s capacity to link the verb with mood, tense, and person. The temporal reference conveyed by the suffix aligns with the future tense, as is characteristic of desiderative moods that indicate intention or wish. Furthermore, both the morphological structure and historical usage of the suffix support its association with future temporality. In terms of person marking, the suffix is typically used with third person singular and plural forms. Thus, the suffix -AsIcA fulfills the essential requirements of a finite verb form. This study revisits the functional scope of the suffix -AsIcA, with particular emphasis on its capacity to serve as a predicate and convey assertive meaning.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=86822 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[603-611]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/97 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Celâl Muhibbî’nin Tuhfetü’l-Hakîr’inin Yayınlarında Geçen Bazı Beyitler Şeyh Eşref b. Ahmed’e Ait Olabilir Mi?]]> <![CDATA[Could Some of the Couplets Mentioned in the Publications of Tuhfetü'l-Hakir by Celal Muhibbi Belong to Sheikh Esref b. Ahmed?]]> <![CDATA[Esra BOZYİĞİT]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, Celâl Muhibbî, Tuhfetü’l-Hakîr, Şeyh Eşref b. Ahmed, mevlid]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, Celal Muhibbi, Tuhfetü’l-Hakir, Sheikh Esref b. Ahmed, mawlid]]> <![CDATA[15. yüzyılın başlarından itibaren mevlid metinlerinin çoğaltılmasıyla yüzlerce mevlid nüshası ortaya çıkmıştır. Eserlere ait müellif nüshalarının birçoğunun zamanla kaybolması, günümüze ulaşan nüshaların ise önemli bir bölümünün yıpranmış ya da eksik vaziyette bulunması, mevlid metinlerinin tespitini zorlaştırmaktadır. Kimi zaman bu güçlüklere müstensihlerin özensizliğinin de eşlik etmesi, mevlidlerin birbirine karışmasına sebep olmuştur; bu durum ise yüzlerce beytin başka şairlere atfedilmesine yol açmıştır. Araştırmamızın konusu Celâl Muhibbî’nin Tuhfetü’l-Hakîr adını verdiği mevlidinin yayınlarında tespit edilen ve Şeyh Eşref b. Ahmed’e ait olduğunu düşündüğümüz beyitlerdir. Çalışma Tuhfetü’l-Hakîr ile Şeyh Eşref’in Mevlid’inde kayıtlı olan ortak beyitlerin tespiti ve hangi şaire ait olduğunun belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Bu gayeyle öncelikle Şeyh Eşref b. Ahmed, Mevlid’i ve eserin kayıtlı olduğu nüsha ile Celâl Muhibbî ve Mevlid’i hakkında bilgi verilmiştir. Ardından Tuhfetü’l-Hakîr’in konusu üzerinde kısaca durulmuş ve eserin nüshaları tanıtılmıştır. Bir sonraki bölümde iki Mevlid metninde yer alan ortak beyitlerle ilgili bilgiler araştırmacıların dikkatine sunularak beyitlerin kime ait olduğu hususunda değerlendirmelerde bulunulmuştur. Son olarak bahse konu beyitlerin transkripsiyonlu metinlerine yer verilmiş ve beyitlerin Tuhfetü’l-Hakîr’in muhtevasını bozduğuna dair yapılan tespitler ortaya koyulmuştur. Söz konusu ortak beyitlerin çalışmaya kaydı sırasında Şeyh Eşref’in Mevlid’ini muhtevi nüsha ile Tuhfetü’l-Hakîr üzerine Nefise Şaliş ve Bestami Bilge’nin hazırladığı iki yüksek lisans tezi esas alınmıştır. Tespit edilen beyitlerin Tuhfetü’l-Hakîr’deki varyantları çalışmaya bahse konu tezlerde kullanılan dört nüshadan kontrol edilerek kaydedilmiştir. Ayrıca eserin Bestami Bilge tarafından yeni tespit edilen altı nüshası da araştırmaya dahil edilerek bu nüshalardan ulaşılabilen beşi tetkik edilmiş, söz konusu nüshalarda Şeyh Eşref’in Mevlid’i ile ortak beyit bulunup bulunmadığı araştırılmıştır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; color: black; mso-themecolor: text1; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">With the reproduction of mawlid texts starting from the beginning of the 15th century, hundreds of copies of mawlids have emerged. The disappearance of many of the author's copies of the works over time and the fact that a significant part of the copies that have survived are worn or incomplete make it difficult to identify the mawlid texts. In addition to these adversities, the carelessness of the scribes sometimes caused the mawlid texts to be mixed with one another. This situation led to the attribution of hundreds of couplets to other poets. The subject of the present study is the couplets determined in the publications of the Mawlid, named Tuhfetü'l-Hakir by Celal Muhibbî, and which we believe belong to Sheikh Esref b. Ahmed. This study was conducted to determine the common couplets registered in Tuhfetü'l-Hakir and the Mawlid by Sheikh Esref and to identify which poet they belong to. In the study, first of all, information was provided about Sheikh Esref b. Ahmed, his Mawlid and the copy in which the work was registered, and Celal Muhibbi and his Mawlid. Then, the subject of Tuhfetü'l-Hakir was briefly discussed, and the copies of the work were introduced. In the next section, the information about the common couplets in the two Mawlid texts was brought to the attention of the researchers, and evaluations were made about who the couplets belonged to. Finally, evaluations were made regarding the fact that the couplets provided with their transcriptions disrupt the content of Tuhfetü'l-Hakir. In the determination of the aforementioned common couplets to be included in the study, the copy including Sheikh Esref's Mawlid and two master's degree research papers on Tuhfetü'l-Hakir authored by Nefise Salis and Bestami Bilge were taken as the basis. The variants of the determined couplets in Tuhfetü'l-Hakir were checked and recorded from the four copies used in the research papers mentioned in the study. In addition, six copies of the work newly determined by Bestami Bilge were included in the study; five of these copies were accessed and examined, and it was investigated whether there were any common couplets in the aforementioned copies and Sheikh Esref's Mawlid.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=86760 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[251-276]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/98 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ovidius’un Remedia Amoris Adlı Yapıtında Aşk Acısına Önerdiği Çareler]]> <![CDATA[Ovid’s Remedies for the Pain of Love in His work, Remedia Amoris]]> <![CDATA[Rukiye ÖZTÜRK]]> <![CDATA[Latin Dili ve Edebiyatı, Ovidius, Remedia Amoris, Aşk acısı, Aşk şiirleri.]]> <![CDATA[Latin Language and Literature, Ovid, Remedia Amoris, Love pain, Love poems]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Ovidius’un Remedia Amoris adlı yapıtı, aşk acısından ya da aşkın duygusal esaretinden kurtulmayı öğreten bir rehberdir. Antik Roma yazınında aşk temalı yapıtlarıyla tanınan Ovidius, bu eserinde, daha önce yazdığı Ars Amatoria adlı yapıtının tamamlayıcısı olarak, aşkı kazanma ve sürdürme sanatı yerine mutsuz bir ilişkiden ya da aşk acısından kurtulma yollarını öğretir. Remedia Amoris, aşkı hem bireysel bir tutku hem de yönetilebilir bir sosyal davranış olarak ele alarak, Stoacılık ve Epikurosçuluk gibi Helenistik felsefe okullarının duygulara dair görüşlerinden beslenir. Ovidius, aşkın akıl, özdenetim ve zihinsel huzur (ataraksia) yoluyla kontrol edilebileceğini savunur. Bu bağlamda, eserde önerilen yöntemler, bireyin duygusal özgürlüğünü yeniden kazanmasını hedefler ve aşkın hem bireysel hem de toplumsal boyutlarını dikkate alır. Bu nedenle bu makalede önce aşkı hastalık gibi gören felsefe okulları ile diğer şairlerin görüşlerine ve onların aşk acısına önerdiği çarelere değinilecektir. Ovidius, Remedia Amoris adlı yapıtında, aynı zamanda aşkı bir sosyal davranış biçimi olarak görür ve tedavi için zamanlamanın, iradenin ve çevresel faktörlerden uzaklaşmanın önemini vurgular. Ovidius’un aşk acısına sunduğu çareler birkaç temel strateji etrafında şekillenir. Ovidius ilk olarak zamanlamanın önemini vurgular. Aşkın ilk belirtileri ortaya çıktığında buna karşı koymak, duyguların birikerek güçlenmesini önler. Zihni meşgul etme önerisi, aşkın boş zaman ve tembellikle beslendiğini, bu nedenle tarım, avcılık, hukuk ya da askerlik gibi faaliyetlerle zihnin oyalanması gerektiğini savunur. Fiziksel ve duygusal mesafe koyma stratejisi, sevgiliden ve onunla bağlantılı ortamlardan uzak durmayı içerir; bu, modern psikolojideki “temas kesme” ilkesine benzer. Bu makalede Ovidius’un Remedia Amoris adlı yapıtında aşk acısı çekenlere önerdiği çareler incelenecektir.]]> <![CDATA[Ovid's Remedia Amoris is a guidebook that teaches freedom from the pain of love or the emotional captivity of love. Known for his love-themed works in ancient Roman literature, Ovid, in this work, complementing his earlier Ars Amatoria, teaches ways to overcome an unhappy relationship or the pain of love, rather than the art of gaining and maintaining love. Remedia Amoris, by considering love as both an individual passion and a manageable social behavior, draws from the views of Hellenistic philosophical schools such as Stoicism and Epicureanism on emotions. Ovid argues that love can be controlled through reason, self-control, and mental peace (ataraxia). In this context, the methods proposed in the work aim to restore the individual's emotional freedom and consider both the individual and social dimensions of love. Therefore, this article will first examine the views of philosophical schools that view love as a disease and other poets, and their proposed remedies for the pain of love. In his work Remedia Amoris, Ovid also views love as a form of social behavior and emphasizes the importance of timing, willpower, and detachment from environmental factors for healing. Ovid's remedies for love pain revolve around several key strategies. Ovid emphasizes the importance of early timing. Resisting the first signs of love when they appear prevents the feelings from accumulating and strengthening. The preoccupation strategy argues that love thrives on idleness and laziness, and therefore, the mind should be distracted by activities such as agriculture, hunting, law, or military service. The physical and emotional distancing strategy involves avoiding the beloved and their associated environments; this is similar to the principle of "cutting off contact" in modern psychology. This article will examine the remedies Ovid offers for those suffering from love pain in Remedia Amoris.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=86593 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1901-1921]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/99 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kültürel Belleğin Edebi Temsili: Reşit Hanadan’ın Romanlarında Hıdırellez]]> <![CDATA[The Literary Representation of Cultural Memory: Hıdırellez in Reşit Hanadan’s Novels]]> <![CDATA[Gonca KUZAY DEMİR]]> <![CDATA[Halk Bilimi, Toplumsal Bellek, Edebiyat, Roman, Reşit Hanadan, Hıdırellez. ]]> <![CDATA[Folklore, Collective Memory, Literature, Novel, Reşit Hanadan, Hıdırellez.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Toplumsal bellek (kolektif hafıza), bir toplumun geçmiş deneyimlerini, kültürel değerlerini ve ortak sembollerini kuşaktan kuşağa aktaran dinamik bir bilinç alanıdır. Maurice Halbwachs’tan Jan Assmann’a uzanan kuramsal çerçevede, bu belleğin yalnızca bireysel hafızadan ibaret olmadığı; aksine, ortak ritüeller, anlatılar, mekânlar ve semboller aracılığıyla toplumsal düzlemde şekillendiği vurgulanmaktadır. Bu bağlamda edebiyat, özellikle roman türü, toplumsal belleğin hem taşıyıcısı hem de yeniden kurucusu olarak işlev görür. Romanlar; tarihsel olayları, kültürel kodları ve kolektif travmaları estetik bir düzlemde yapılandırarak, geçmişi hem muhafaza eder hem de bugünün anlam dünyasında yeniden inşa eder. Bu çalışmada, edebiyatta ritüel temsillerinin toplumsal belleğin inşasındaki rolü, Hıdırellez örneği üzerinden incelenmektedir. Hıdırellez, yalnızca mevsimsel bir bahar bayramı değil; aynı zamanda umut, yenilenme, bereket ve toplumsal dayanışma gibi değerlerin simgesel olarak somutlaştığı bir ritüeldir. Bu ritüelin edebi temsilleri, belleğin zamansal ve mekânsal katmanlarını edebî sahnede görünür kılar. Çalışmada Çağdaş Kosova Türk Edebiyatı’nın önemli temsilcilerinden Reşit Hanadan’ın romanlarında yer verdiği Hıdırellez kutlamalarına odaklanmaktadır. Reşit Hanadan’ın yayımladığı dokuz romanın dördünde yer alan Hıdırellez anlatımı yazarın sanat anlayışına paralele olarak toplumsal belleğin inşası ve korunması amacıyla kullanılmıştır. Hanadan, romanlarında Mamuşa Türklerinin köy yaşamına dair ayrıntılı tasvirleri ve halk bilgisi unsurları aracılığıyla yalnızca bireylerin hikâyelerini değil, aynı zamanda Mamuşa özelinde bir kolektif kimliği de yapılandırmakta ve toplumsal belleğin inşasında romanlarını bir araç olarak kullanmaktadır. Bu makalede, Hanadan’ın romanlarında Hıdırellez’in ne şekilde temsillendiği, bu temsilin kültürel bellek ile nasıl ilişkilendiği ve edebi yapıda ne tür anlam katmanları yarattığı analiz edilmektedir.]]> <![CDATA[Collective memory (social memory) refers to a dynamic field of consciousness through which a society transmits its past experiences, cultural values, and shared symbols from one generation to the next. Within the theoretical framework extending from Maurice Halbwachs to Jan Assmann, it is emphasized that this memory is not merely individual but is shaped on a social level through shared rituals, narratives, spaces, and symbols. In this context, literature—particularly the novel genre—functions both as a carrier and a re-constructor of social memory. Novels aesthetically structure historical events, cultural codes, and collective traumas, thereby both preserving the past and reconstructing it within the contemporary realm of meaning. This study examines the role of ritual representations in literature in the construction of social memory, through the example of Hıdırellez. Hıdırellez is not merely a seasonal spring festival; it is a ritual in which values such as hope, renewal, abundance, and social solidarity are symbolically embodied. The literary representations of this ritual make visible the temporal and spatial layers of memory within the literary scene. The study focuses on the Hıdırellez celebrations portrayed in the novels of Reşit Hanadan, one of the prominent figures of Contemporary Kosovar Turkish Literature. The depiction of Hıdırellez in four of Reşit Hanadan’s nine published novels is employed in parallel with the author’s artistic vision for the construction and preservation of social memory. In his novels, Hanadan uses detailed depictions of village life and elements of folk knowledge among the Turks of Mamuşa not only to narrate individual stories, but also to construct a collective identity specific to Mamuşa, thus using his novels as a tool in the construction of social memory. This article analyzes how Hıdırellez is represented in Hanadan’s novels, how this representation is related to cultural memory, and what kinds of layers of meaning it creates within the literary structure.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=86578 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1573-1583]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/100 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[William Bascom'un Folklorun Dört İşlevi Kuramı Bağlamında Bayburt Yöresi Ağız Barlarının Değerlendirilmesi]]> <![CDATA[Evaluation of Bayburt Region Mouth Bars in the Context of William Bascom's Four Functions of Folklore Theory]]> <![CDATA[Uğur DOĞAN]]> <![CDATA[Mustafa Öner UZUN]]> <![CDATA[Müzik, Bayburt Ağız Barları, William Bascom, Folklorun Dört İşlevi, İşlevsel Kuram.]]> <![CDATA[Music, Bayburt Mouth Bars, William Bascom, The Four Functions of Folklore, Functional Theory.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Calibri',sans-serif; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: minor-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">Bayburt yöresinden derlenen ağız barlarının, William Bascom’un folklorun dört işlevi kuramı çerçevesinde değerlendirilerek literatüre kazandırılması amacıyla hazırlanan bu çalışma, nitel araştırmanın söylem analizi deseninde oluşturulmuştur. Çalışma verilerinin elde edilmesinde alan araştırması ve yarı yapılandırılmış görüşme yönteminden yararlanılmıştır. Bayburt’ta yapılan sistematik taramalar neticesinde yörenin ağız barlarına önemli ölçüde kaynaklık ettiği tespit edilen İmdat Sancar ile yüz yüze görüşme gerçekleştirilerek Bayburt yöresi ağız barları hakkında bilgiler elde edilmiştir. Ayrıca görüşmecinin kaynaklık etmiş olduğu ağız barları derlenerek, sibelius nota yazım programı yardımıyla geleneksel Türk halk müziği kuramı doğrultusunda nota metinlerine aktarılmıştır. Toplanan verilenin analizinde ise betimsel analiz yönteminden yararlanılmıştır. Bu bağlamda; Bayburt yöresi ağız barları ile ilgili olarak William Bascom’un dört işlev kuramı ekseninde bulgulara ulaşılmış ve bu bulgular yorumlanmıştır. Çalışma sonucunda; davul-zurna çalgıcılarının çeşitli sebeplerle düğüne katılmalarının geciktiği durumlarda ya da sağdıcın ekonomik durumunun davul-zurna getirmeye yetmediği durumlarda düğünlerin organize edilmesine olanak sağlayan, kendine özgü ezgisi ve ritmik yapıları olan ve yöre oyunlarının oynanmasını sağlayan, çoğunlukla 7 heceli fakat 11 ve 8 heceli örnekleri de bulunan mâni tarzındaki sözlü halk ezgilerinin Bayburt yöresinde “ağız barı” olarak adlandırıldığı tespit edilmiştir. Bayburt ağız barlarının eğlence, toplum baskısından kaçma, ritüel ve kurumları meşrulaştırarak kültürü doğrulama ve eğitim işlevlerini karşıladığı tespit edilmiştir. Bayburt yöresi ağız barları hakkında alanında bir ilk olan bu sistematik çalışmanın, literatüre kaynaklık etmesi ve derlemeler yoluyla oluşturulan ülkemiz folklor dağarcığına yeni ürünler kazandırması hususları göz önünde bulundurulduğunda önemli olacağı öngörülmektedir.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Calibri',sans-serif; mso-ascii-theme-font: minor-latin; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: minor-latin; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: minor-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">This study, which was prepared with the aim of evaluating the mouth bars collected from Bayburt region within the framework of William Bascom's four functions of folklore theory and introducing them to the literature, was designed using the discourse analysis design of qualitative research. Field research and semi-structured interview methods were used to obtain the study data. As a result of the systematic scans conducted in Bayburt, information about the mouth bars of the Bayburt region was obtained by conducting a face-to-face interview with İmdat Sancar, who was determined to be a significant source of the mouth bars of the region. In addition, the mouth bars that the interviewee provided as a source were compiled and transferred to musical notation texts with the help of the Sibelius notation program in line with the traditional Turkish folk music theory. Descriptive analysis method was used in the analysis of the collected data. In this context; findings were reached regarding the mouth bars of the Bayburt region in the axis of William Bascom's four functions theory, and these findings were interpreted. As a result of the study; It has been determined that oral folk melodies in the mâni (a type of Turkish folk verse) style, mostly 7-syllable but also with 11- and 8-syllable examples, are called "mouth bars" in the Bayburt region. These folk songs, which enable weddings to be organized when drum and zurna <a name="_Hlk204221630"></a>(a traditional Turkish double-reed woodwind instrument) players are delayed for various reasons or when the best man's financial situation cannot afford to bring a drum and zurna, have distinctive melodies and rhythmic structures, and enable the performance of local dances. It has been determined that Bayburt mouth bars serve the functions of entertainment, escape from social pressure, cultural validation by legitimizing rituals and institutions, and education. This systematic study, the first of its kind in its field on the mouth bars of the Bayburt region, is anticipated to be significant in terms of providing a resource for the literature and contributing new products to our country's folklore repertoire, which has been built through compilations. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=86540 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1585-1604]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/101 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eski Uygurca Buddhāvataṃsaka-sūtra’ya Ait Olduğu Düşünülen Fragmanlar Üzerine]]> <![CDATA[On Fragments Thought to Belong to the Ancient Uighur Buddhāvataṃsaka-sūtra]]> <![CDATA[Ümit Özgür DEMİRCİ]]> <![CDATA[Buddhā, Eski Uygur Türkçesi, Buddhāvataṃsaka-sūtra, Apokrif sūtra, Budizm]]> <![CDATA[Buddhā, Old Uyghur Turkish, Buddhāvataṃsaka-sūtra, Apocryphal sūtra, Buddhism.]]> <![CDATA[Ötüken bölgesinde Kırgızların tazyiki sonucunda göç etmek zorunda kalan Uygur boyları, Tarım havzası bölgesine doğru ilerleyerek bu bölgeye yerleşmişlerdir. Burada hem Çinliler hem de Soğdlular ile ticari ilişkileri sebebiyle iyi ilişkiler kurulmuş, bu yakınlaşmanın sonucunda bu milletlerin kültürel etkisi altında kalmışlardır. Uygurların Budizm dinini kabul etmelerinden sonra bu dine ait çok sayıda eser Çince ve Tohar A/B dilinden Eski Uygur Türkçesine tercüme edilmiştir. Apokrif sūtra olan bu eserlerde umumiyetle Buddhā’nın vaazlarını anlatmaktadır. Aslı Sanskritçe olan ve daha sonra Çinceye tercüme edilmiş Buddhāvataṃsaka-sūtra Çinceden Eski Uygur Türkçesine tercüme edilmiştir. Doğu Türkistan’a yapılan seferler sırasında esere ait 11 belge bulunmuştur. 1986 yılında Geng, Beijing National Library’de içerisinde esere ait 15 satırlık 4 yapraktan oluşan belgeleri neşretti. Buna ek olarak 1965 yılında Arat, British Museum’da bulunan Gaṇdavyūha Sūtra adıyla bilinen eserin son bölümüne ait (如发杰 ru fa jie) birkaç fragmanı neşretmiştir. Kögi Kudura ve Juten Oda Buddhāvataṃsaka-sūtra’ya ait birkaç fragmanı yayınlamışlardır. Bu yayınları U. Uzunkaya ve T. Karaayak tarafından esere ait bazı fragmanların neşrini içeren 4 makale izlemiştir. Bu çalışmamızın amacı Yakup Abdurishid tarafından 2009 yılında Verzeichnis Der Orientalischen Handschriften in Deutschland adıyla neşredilen katalogda Eski Uygurca Buddhāvataṃsaka-sūtra’ya ait olduğu düşünülen U 4076 (T I D), U 4133 (T II 902), U 4363, U 4503, U 4511 numaralı belgelerin ilgili esere ait olup olmadıklarını ortaya koymaktır. Bundan dolayı bahsi geçen belgeler ilk kez okunup değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[Uyghur tribes, who had to migrate as a result of the pressure of the Kyrgyz in the Ötüken region, moved towards the Tarim basin region and settled in this region. Here, good relations were established with both the Chinese and the Sogdians due to their trade relations, and as a result of this rapprochement, they were under the cultural influence of these nations.Turkish Chinese and Tohar A/ B After the Uyghurs adopted the religion of Buddhism, a large number of works belonging to this religion have been translated from Chinese and Tohar A/B language into Old Uyghur Turkish. In these works, which are apocryphal sūtra, he generally describes the sermons of the Buddha. Chinese Sanskrit Chinese Turkish translation of Buddhāvataṃsaka-sūtra, which was originally Sanskrit and later translated into Chinese, was translated from Chinese into Old Uyghur Turkish. During the expeditions to East Turkestan, 11 documents belonging to the work were found. in 1986, Geng published documents consisting of 15 lines and 4 sheets of the work in the Beijing National Library. In addition, in 1965, Arat published several fragments of the last part of the work known as Gaṇdavyūha Sūtra (如发杰 r fa jie), which is located in the British Museum. Oct. Kögi Kudura and Juten Oda have published several fragments of Buddhāvataṃsaka-sūtra. These publications are U. Uzunkaya and T. It was followed by 4 articles containing the publication of some fragments of the work by Karaayak. The aim of this study is to determine whether the U 4076 (T I D), U 4133 (T II 902), U 4363, U 4503, U 4511 documents, which are considered to belong to the Ancient Uyghur Buddhāvataṃsaka-sūtra in the catalog published by Yakup Abdurishid in 2009 under the name Verzeichnis Der Orientalischen Handschriften in Deutschland, belong to the relevant work........... U 4076 (T I D), U 4133 (T II 902), Uighur, U 4503, U 4511. Therefore, the mentioned documents were read and evaluated for the first time.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=86500 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[765-799]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/102 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Aktivist Yazarlardan Begüm Suğra Hümayun Mirza’nın Hayatı ve Edebi Kişiliği]]> <![CDATA[The Life and Literary Personality of Activist Writer Begum Sughra Humayun Mirza]]> <![CDATA[Hatice GÖRGÜN]]> <![CDATA[Kadın Hakları, Edebiyat, Urdu Edebiyatı, Kadın Edebiyatçı, Begüm Suğra Hümayun Mirza.]]> <![CDATA[Women’s Rights, Literature, Urdu Literature, Woman Literary, Begum Sughra Humayun Mirza.]]> <![CDATA[Urdu edebiyatına kadınların dahil olması çok eskilere dayanmaz. Bu durum yirminci yüzyılda kadınların oy hakkı elde etmeleriyle başlamaktadır. Sömürge dönemi Hindistan’ının sayılı önde gelen kadın edebiyatçılarından biri olan Begüm Suğra Hümayun Mirza da yirminci yüzyılın güçlü ve etkili bir figürü olup, kendisini seyahatnameler, romanlar, denemeler, öğüt kitapları, makaleler, biyografiler ve şiirlerle dile getirmiştir. Kendisi sadece yüksek öğrenim görmekle kalmamış, aynı zamanda Kadın Eğitim Hareketi’nin aktif bir üyesi olarak Hindistan’daki Müslüman kadınlar için eğitim ve ilerleme kapılarını açmak adına büyük çaba sarf etmiştir. Kadın ve Çocuk Derneği başta olmak üzere birçok akademik ve edebi kuruluşun üyesi olup, birçok konferansa katılmış, kişisel mal varlığını akademik ve sosyal yardım kuruluşlarına bağışlayarak kadınların gelişimine destek olmuştur. Eğitimli ve aydın bir kişiliğe sahip olan eşiyle birlikte dünyanın birçok ülkesini ve Hindistan’ın birçok şehrini gezmiş ve bu seyahatleriyle ilgili göz dolduran seyahatnameler yazmıştır. 20. yüzyılın başlarından itibaren pek çok kadın edebiyatçı farklı türleri denemiş ve alanlarında kendilerini kanıtlamıştır. Ancak bu seçkin kadınlar arasında Begüm Suğra Hümayun Mirza’nın özel bir yeri olduğu inkâr edilemez. Onun yazılı eserleri, kadınların sesi olma işlevini taşımakta ve Urdu edebiyatında feminist söylemin tarihsel gelişimini gözler önüne sermektedir. Makalede Begüm Suğra’nın hayatı ve Urdu edebiyatındaki yeri ele alınacaktır. Bu çalışmada metin analizine dayalı nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır.]]> <![CDATA[The involvement of women in Urdu literature does not date back to very old times. This started with women gaining the right to vote in the twentieth century. Begum Sughra Humayun Mirza, one of the leading women writers of colonial India, was also a powerful and influential figure of the twentieth century, expressing herself through travelogues, novels, essays, advice books, articles, biographies and poems. She not only received higher education, but also made great efforts to open doors of education and progress for Muslim women in India as an active member of the Women’s Education Movement. She was a member of many academic and literary organizations, especially the Women and Children’s Association, and participated in many conferences and supported academic and social welfare organizations by donating her personal assets. She traveled to many countries of the world and many cities of India with her husband, who was an educated and enlightened person, and wrote impressive travelogues about these travels. Since the early 20th century, many women writers have experimented with diverse genres and established themselves in their respective fields. However, it is undeniable that Begum Sughra Humayun Mirza holds a special place among these distinguished women. Her written works serve as a voice for women and reveal the historical development of feminist discourse in Urdu literature. This article will examine Begum Sughra’s life and her place in Urdu literature. This study utilizes a qualitative research method based on textual analysis.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=83877 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1655-1669]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/103 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Burke'ün Estetiği ve 'Oda': Korku ve Büyülenmenin Yüce Bağlamında İncelenmesi]]> <![CDATA[Burke's Aesthetics and 'The Room': Exploring Fear and Fascination in the Context of the Sublime]]> <![CDATA[Alper KARA]]> <![CDATA[Anahtar sözcükler: İngiliz Dili ve Edebiyat, Yüce, Çocuk, Korku, Büyülenme, Dönüşüm]]> <![CDATA[Keywords: English Language and Literature, Sublime, Child, Fear, Fascination, Maturation]]> <![CDATA[Öz: Bu makalede, Emma Donoghue’un Oda adlı romanındaki ana karakter Jack'in yaşadığı yoğun duygusal deneyimler, Edmund Burke'ün Yüce kavramı bağlamında analiz edilmiştir. Burke'e göre Yüce, tehlike, belirsizlik ve büyüklük gibi unsurların tetiklediği güçlü duyguları ifade eder; bu duygular kişide korkuyla karışık bir hayranlık uyandırır ve zihinsel sınırların ötesine geçer. İncelenen romanda, yıllarca küçük bir odada kapalı kalan Jack, dış dünyaya ilk kez maruz kaldığında, modern dünyanın genişliği, hızı ve belirsizliği karşısında karmaşık duygular yaşar. Jack'in deniz, devasa ağaçlar, hızlı hareket eden nesneler ve yoğun duyusal uyaranlar gibi dış dünyanın çeşitli unsurlarıyla karşılaşması, korku, dehşet, şaşkınlık ve büyülenme gibi duyguları harekete geçirir. Makale, Jack'in dış dünya ile karşılaştığında yaşadığı bu duygusal yoğunluğun onun iç dünyasını anlamlandırmasına, kendi kimliğini keşfetmesine ve modern hayatı algılamasına nasıl katkıda bulunduğunu ele alır. Yüce deneyimlerin Jack'in günlük hayattaki küçük ve sıradan nesneleri bile abartılı ve tehditkâr algılamasına neden olduğunu ortaya koyar. Bu bağlamda, özellikle çocukluk döneminde deneyimlenen Yüce'nin, bireyin ruhsal, duygusal ve bilişsel gelişimi üzerindeki önemli etkisi vurgulanır. Çocuklukta yaşanan bu tür deneyimlerin, bireyin kişisel ve entelektüel gelişiminde temel bir rol oynadığı öne sürülür. Sonuç olarak, makale, insanın büyüme ve olgunlaşma sürecinde Yüce deneyimlerin taşıdığı kritik öneme dikkat çekmekte ve bireyin çevresini algılayışındaki derin dönüşüm potansiyelini vurgulamaktadır.]]> <![CDATA[Abstract: This article examines the profound emotional experiences of Jack, the protagonist of Emma Donoghue's novel The Room, in the context of Edmund Burke's notion of the Sublime.  Burke defines the Sublime as the powerful emotions that are elicited by elements such as grandeur, uncertainty, and peril. These emotions transcend intellectual boundaries and evoke awe and amazement. In the novel under investigation, Jack, who has been isolated in a tiny space for years, undergoes intricate emotions upon his initial exposure to the outside world.  Fear, awe, astonishment, and fascination are evoked by Jack's encounters with a variety of external elements, including the sea, massive trees, fast-moving objects, and intense sensory stimuli.  The article investigates the ways in which the emotional intensity Jack experiences during his interactions with the external world influences his comprehension of his interior world, his ascertainment of his own identity, and his perspective on contemporary life.  It demonstrates that Jack's perception of even tiny and ordinary objects in everyday life is exaggerated and threatening as a result of sublime experiences.  In this context, the Sublime's substantial influence on an individual's cognitive, emotional, and spiritual growth, particularly during infancy, is underscored.  It is contended that these formative experiences are essential for the personal and intellectual growth of an individual.  As a result, the article underscores the critical significance of Sublime experiences in the development and maturation of humans, underscoring the potential for a significant shift in an individual's perspective on their surroundings.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=83875 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2765-2776]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/104 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçede Yabancı Kökenli Adlar: Köken, Anlam ve Kültür Bakımından İnceleme]]> <![CDATA[Foreign-Origin Names in Turkish: An Analysis in Terms of Origin, Meaning and Culture]]> <![CDATA[Ayşe ŞEKER]]> <![CDATA[Ad bilimi, kişi adları, yabancı kökenli adlar, TÜİK 2023 yılı verileri.]]> <![CDATA[Onomastics, personal names, foreign-origin names, TÜİK 2023 data.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: black; mso-themecolor: text1;">Bugün yaşayan dillerin en yaşlılarından biri olan Türkçe, tarih derinliğinin yanı sıra geniş bir coğrafyaya sahiptir. Bu durum, onun birçok dil ile ilişki hâlinde olmasına ve Türkçe ile başka diller arasında zengin bir söz alışverişi yaşanmasına yol açmıştır. Çince, Farsça, Arapça, Rusça, Macarca, Moğolca, Bulgarca, İtalyanca, Yunanca, Fransızca, Almanca, İngilizce vs. gibi dillerle yaşanmış ve yaşanmakta olan komşuluk, din, ticaret, göç gibi ilişkilere bağlı olarak birçok yabancı sözcük dilimize girmiştir. Elbette bu durum Türk ad verme geleneğini de etkilemiş, özellikle İslamiyet’in kabulü ile birlikte Türkler, çocuklarına Arapça, Farsça ad verme eğilimine girmiştir. Türkçede yabancı kökenli kişi adlarının büyük bölümü Arapça ve Farsçadan alıntı olmakla birlikte İbranice, Yunanca, Moğolca, Fransızca, İngilizce gibi dillerden örneklere de rastlanmaktadır. Bu çeşitlilik, Türklerin tarih boyunca farklı coğrafya ve medeniyetlerle kurduğu çok yönlü ilişkilerin, Türk ad sistemi üzerindeki dilsel ve kültürel izlerini yansıtmaktadır. Bu çalışmada, Türkiye İstatistik Kurumu’ndan (TÜİK) edindiğimiz 31 Aralık 2023 tarihli Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi sonuçlarına göre, nüfusa kayıtlı Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları arasında en yaygın 500 erkek ve 500 kadın adı içerisinde yer alan yabancı kökenli adlar; köken, anlam ve kültürel bağlam çerçevesinde analiz edilmiştir. Bu sayede diğer dillerin Türk ad verme geleneği üzerindeki dilsel, tarihsel ve kültürel etkileri ortaya konulmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: black; mso-themecolor: text1;">One of the oldest living languages today, Turkish not only has deep historical roots but also spans a vast geographical area. This has led to extensive interactions with numerous languages and a rich exchange of vocabulary between Turkish and other tongues. Due to historical and ongoing connections through factors such as neighboring relations, religion, trade, and migration, many foreign words have entered the Turkish language from languages such as Chinese, Persian, Arabic, Russian, Hungarian, Mongolian, Bulgarian, Italian, Greek, French, German, English, and others. Naturally, this interaction has also influenced the Turkish naming tradition. Especially after the adoption of Islam, Turks began to show a tendency to give Arabic and Persian names to their children. While the majority of foreign-origin personal names in Turkish are borrowed from Arabic and Persian, examples from languages such as Hebrew, Greek, Mongolian, French, and Chinese can also be found. This diversity reflects the linguistic and cultural traces of the multifaceted relationships Turks have established with various geographies and civilizations throughout history on the Turkish naming system. In this study, based on the Address-Based Population Registration System results dated December 31, 2023, obtained from the Turkish Statistical Institute (TÜİK), foreign-origin names among the 500 most common male and 500 most common female names registered to the citizens of the Republic of Turkey were analyzed in terms of their origin, meaning and cultural context. This way, the linguistic, historical and cultural influences of other languages on Turkish naming traditions have been attempted to be revealed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=83863 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[2007-2020]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/105 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ahmet Haşim'in Piyale Şiir Kitabında Sembolist Unsurlar]]> <![CDATA[Symbolist Elements in Ahmet Haşim's Poetry Book Piyâle]]> <![CDATA[Ebru DEĞE GÜVEN]]> <![CDATA[Sembolizm, Sembolist şiir, Modern Türk şiiri, Ahmet Haşim, Piyâle. ]]> <![CDATA[Symbolism, Symbolist poetry, modern Turkish poetry, Ahmet Haşim, Piyâle]]> <![CDATA[19. yüzyıl sonlarında batıda hâkimiyet kazanan sembolizm, akılcı ve gerçekçi şiire tepki olarak sezgi, hayal ve bireysel duyguyu ön plana çıkarır. Baudelaire, Mallerme, Rimbaud ve Verlaine gibi Fransız şairlerin etkisiyle şekillenen bu akım; Kant’ın idealizmi, Schopenhauer’un kötümserliği ve Bergson’un sezgi felsefesiyle de desteklenir. Türk edebiyatında sembolizmin ilk örnekleri Ahmet Haşim’in şiirleri aracılığıyla karşımıza çıkar. Onun şiirleri karakter ve mizacı ile çocukluğunda yaşadığı olaylardan ayrı düşünülemez. Annesini kaybeden, yeni bir şehirde ötekileştirilerek arkadaşları tarafından aşağılanan Haşim içe kapalılık ve karamsar ruh halini gençliğinde okuduğu sembolist şairlerin de etkisiyle birleştirerek şiir anlayışını oluşturur. Dış dünyayı iç dünyasındaki izlenimlerine göre anlattığı için empresyonist mi yoksa sembolist mi olduğu yıllardır tartışılan şairin Göl Saatleri (1921) başlıklı ilk şiir kitabının empresyonizm, Piyâle (1926) başlıklı ikinci şiir kitabında sembolizm izleri taşır. “Şiir Hakkında Bazı Mülâhazalar” başlıklı önsözünde anlamdan çok ahenk ve sese önem verdiği dile getiren Ahmet Haşim şiirlerinde aşk, hayal ve çocukluk anıları gibi bireysel temaları karamsar bakış açısıyla müzik, renk ve ses gibi ahenk unsurlarıyla birleştirerek sunar. Çalışmamızda sembolizm akımının gelişimiyle ilgili bilgi verildikten sonra Ahmet Haşim’in şiir estetiği mukaddimeleri ve şiir dizelerinden yola çıkılarak sembolizm üzerinden ele alınacak, farklı araştırmacılar tarafından sembolist veya empresyonist olarak nitelendirilmesinin sebepleri araştırılacaktır. Şairin Piyâle şiir kitabı bireysellik, hayal ve geçmişe sığınma, hüüzn ve karamsarlık, anlamda kapalılık ve anlaşılmazlık, ahenk, müzik ve renk alt başlıklarında incelenecektir. ]]> <![CDATA[In the late 19th century, symbolism emerged as a dominant literary movement in the West, prioritizing intuition, imagination, and individual emotion in reaction to rationalist and realist poetry. Shaped by the influence of French poets such as Baudelaire, Mallarmé, Rimbaud, and Verlaine, the movement also found philosophical support in Kant’s idealism, Schopenhauer’s pessimism, and Bergson’s theory of intuition. In Turkish literature, the first traces of symbolism appear in the poetry of Ahmet Haşim. His poetic style is inseparable from his personal character, temperament, and the traumatic events of his childhood. Having lost his mother and faced marginalization in a new city, Haşim combined his inward-looking and melancholic disposition with the influence of the French symbolist poets he read during his youth. His long-debated literary identity - whether impressionist or symbolist - stems from the fact that while his first poetry collection Göl Saatleri (1921) bears traces of impressionism, his second collection Piyâle (1926) contains strong elements of symbolism. In the preface titled “Şiir Hakkında Bazı Mülâhazalar” Ahmet Haşim emphasizes the importance of sound and harmony over meaning. In his poems, he blends individual themes such as love, dreams, and childhood memories with a melancholic outlook and uses aesthetic elements such as music, color, and sound. This study begins with an overview of the development of symbolism, then analyzes Ahmet Haşim’s poetic aesthetic through his prefaces and selected verses. It also investigates the reasons why different scholars have identified him as either a symbolist or impressionist. Finally, Piyâle is examined under the subheadings of individuality, imagination and nostalgia, melancholy and pessimism, semantic ambiguity, harmony, music, and color.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=83062 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2489-2504]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/106 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Belleğin Akustik Haritası: Türk ve İskoç Halk Ağıt Geleneklerinde Yas, Kimlik ve Direniş]]> <![CDATA[The Acoustic Cartography of Memory: Grief, Identity, and Resistance in Turkish and Scottish Lament Traditions]]> <![CDATA[Serap SARIBAŞ ]]> <![CDATA[Karşılaştırmalı Halkbilimi, Sözlü Gelenek, Ağıt, Ritüel Performans, Toplumsal Cinsiyetli Ses, Kolektif Bellek]]> <![CDATA[Comparative Folklore, Oral Tradition, Lament, Ritual Performance, Gendered Voice, Collective Memory.]]> <![CDATA[Bu çalışma, ağıtın kültürel bellek üretimi, duygulanımsal rejimlerin inşası, kimlik söylemlerinin yeniden biçimlendirilmesi ve kolektif duyguların estetik olarak yapılandırılmasındaki rolünü, Türk ve İskoç halk anlatı gelenekleri çerçevesinde karşılaştırmalı olarak incelemektedir. İslamiyet öncesi sagulardan kadınların doğaçlamaya dayalı yas söyleyişlerine, âşık geleneği içerisindeki epik ve lirik ağıtlardan anonim halk repertuvarına dek uzanan Türk sözlü anlatı geleneği, bireysel ve kolektif kayıp deneyimlerinin kültürel bellek içindeki dolaşımını ve yeniden yapılandırılmasını sağlayan çok katmanlı bir anlatı ve müzikal form üretmiştir. İskoç Gaelic ağıtları ise hem anavatan hem de diaspora bağlamında, yalnızca toplumsal yasın ritüel estetiğini biçimlendirmekle kalmayıp, politik direnişin, kolektif kimlik inşasının ve duygulanımsal toplulukların mobilizasyonunun da önemli bir anlatısal aracına dönüşmüştür. Çalışma, ağıt pratiklerini; temsili formasyonlar, toplumsal cinsiyet temelli ses performansları, melodik ve metrik yapılar ile kamusal-duygulanımsal söylem alanları üzerinden karşılaştırmalı olarak analiz etmektedir. Hipoteze göre, ağıt; kültürel travma anlatılarının biçimlenmesinde, kolektif anlam üretim süreçlerinin yönlendirilmesinde ve hafıza rejimlerinin yeniden yapılandırılmasında etkin ve dönüştürücü bir rol üstlenmektedir. Ayrıca, ağıtın politik direnç ve kültürel söylem üretimi bağlamındaki işlevleri, toplumsal duyguların performatif biçimde sahnelenmesi ve duygulanımsal toplulukların güçlendirilmesindeki katkıları değerlendirilmektedir. Çalışmada, dijital medya platformları aracılığıyla ağıtın çağdaş kültürel bağlamlarda yeniden biçimlenme ve kültürlerarası dolaşıma katılma biçimleri de tartışılmakta; bu mecraların, ağıtın güncel anlatı repertuarına kazandırdığı yeni ifade olanakları, kültürel süreklilik ve dönüşüm ekseninde çok katmanlı olarak değerlendirilmektedir.]]> <![CDATA[This study offers a comparative investigation into the role of lamentation in shaping cultural memory, affective regimes, and identity discourses within Turkish and Scottish oral traditions. Spanning from the pre-Islamic sagu (dirge poetry performed in ancient Turkic funerary rites) to improvised female mourning performances, and from epic and lyrical laments within the âşık (Turkish bard-poet and minstrel tradition) tradition to anonymous folk expressions, Turkish lament practices emerge as complex aesthetic forms that mediate collective loss and structure its transmission within social memory. Similarly, Gaelic laments in Scotland, sustained both in the homeland and across diasporic contexts, operate not merely as ritualised articulations of collective grief but as narrative arenas of political resistance, affective mobilisation, and communal identity formation. This article conceptualises lament as a palimpsestic oral form layered with cultural, affective, and political inscriptions, analysed through its representational structures, gendered vocal performances, metrical and melodic features, and position within public-affective discursive spaces. The central hypothesis contends that lamentation functions not simply as a nostalgic genre but as an active cultural mechanism that configures trauma narratives, generates collective meaning, and reconfigures memory regimes. The study further interrogates the political and discursive potency of lament as a performative enactment of social affect, contributing to the reinforcement of affective communities. Finally, it examines how digital platforms transform the aesthetic and cultural dynamics of lament, enabling its reinvention and transnational circulation within contemporary narrative ecosystems.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=83058 <![CDATA[Volume: 21 Issue 1[1415-1472]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/107 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Romana Giden Yolda Ferdane Hanım Hikâyesi]]> <![CDATA[On The Way To The Novel, The Story Of Ferdane Hanim]]> <![CDATA[Serhat HAMİŞOĞLU]]> <![CDATA[Türk Edebiyatı, Türk Romanı, Realist Halk Hikâyeleri, Ferdane Hanım Hikâyesi]]> <![CDATA[Turkish Literature, Turkish Novel, Realistic Folk Tales, Ferdane Hanim Story]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; line-height: 150%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Aptos; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-font-kerning: 0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">Tanzimat Fermanı’nın ilânının ardından Osmanlı toplumunun Batı medeniyetini daha yakından tanıma gayretleri, gençlerin yurtdışına çıkma ve oradaki ülkeleri tanıma isteğini de artırır. Yurtdışına çıkan bu gençler, gezip gördükleri yerlerin mimarisini, kültürünü, eğlence hayatını, görsel sanatlarını gözlemleme fırsatı buldukları gibi Batı edebiyatlarında oluşturulan ve henüz Türk edebiyatı içerisinde görülmeyen farklı edebî türlerle de karşılaşır. Kuşkusuz bu edebî türlerin başında da roman türü gelir. Türk okurunun kendi memleketinde bu türle tanışması 1859 yılından sonra başlayan tercüme faaliyetleriyle gerçekleşir. İlk başlarda acemice denilebilecek şekilde yapılan ve sadece tercümesi yapılan asıl eserin taslak çevirisi mahiyetindeki bu tercüme eserler, 1876 yılından itibaren yerini Türk edebiyatının ilk roman yazarlarına ve onların oluşturduğu telif eserlere bırakır. Yenileşme devri Türk edebiyatı üzerine araştırma yapan pek çok isim, türün Batı menşeli olması ve ilk tercümelerin Batı edebiyatına ait eserlerden yapılmış olmasından dolayı Türk romanının kaynaklarını da buraya dayandırır. Oysaki Türk romanının kaynakları arasında şekilsel olarak Batı edebiyatı içerisinde yer alan eserlerin etkisinin yanı sıra içerik bakımından Türk edebiyatının kendi kültürel birikiminin de olduğu açıktır. Bu esinlenmede ilk akla gelen destan, masal ve halk hikâyeleri gibi sözlü kültür ürünleri olsa da 18. yüzyılın ikinci yarısından itibaren görülmeye başlanan ve yazarı bilinmese de yazılı olarak meydana getirilen bir türün daha etkisi vardır: Realist halk hikâyeleri. Realist halk hikâyeleri, adından da anlaşılacağı gibi metnin içerisinde kullanılan zaman, mekân, şahıs kadrosu gibi öğeler dikkate alındığında anlatılanların gerçekleşmiş olduğu ya da gerçekleşme ihtimalinin mevcut olduğu izlenimi verir. Onun okur üzerinde yarattığı bu izlenim, kendisini diğer sözlü kültür ürünlerinden ayıran temel özelliği olur. Ferdane Hanım Hikâyesi de realist halk hikâyeleri arasında değerlendirilmektedir. Bu eser, 1872 yılında Camlı Han Matbaası’nda kitap hâlinde basılmıştır. Bu çalışmada adı geçen Ferdane Hanım Hikâyesi adlı eserin, geleneksel hikâye anlatma geleneğinden hangi unsurları içinde barındırdığı, gelenekten ayrılarak nelerin ilk kez görülmeye başladığı ve yenileşme devri Türk romanına nasıl bir etki yaptığı tespit edilmeye çalışılacaktır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; line-height: 150%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Aptos; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-font-kerning: 0pt; mso-ligatures: none; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">After the declaration of the Tanzimat Edict, the Ottoman society's efforts to get to know Western civilization more closely also increased the desire of the youth to travel abroad and get to know those countries. The young people who went abroad had the opportunity to observe the architecture, culture, entertainment life, and visual arts of the places they visited, as well as encounter different literary genres created in Western literatures that had not yet been seen in Turkish literature. Undoubtedly, the novel genre comes first among these literary genres. The acquaintance of the Turkish reader with this genre happened through translation activities that began after 1859. Initially, these translations, which could be described as clumsy and consisted only of draft translations of the original works, were replaced by the first novel writers of Turkish literature and the original works they created starting from 1876. Many scholars researching the period of modernization in Turkish literature attribute the sources of Turkish novels to Western origins, due to the genre's Western roots and the fact that the first translations were made from works of Western literature. However, it is clear that, among the sources of Turkish novels, there is not only the influence of works found in Western literature in terms of form, but also the content reflecting Turkish literature's own cultural accumulation. While the first sources that come to mind in this inspiration are oral culture products such as epics, fairy tales, and folk stories, there is also the influence of a type that began to be seen in the second half of the 18th century, which, although its author is unknown, was created in written form: Realist folk stories. Realist folk tales, as the name suggests, give the impression that what is narrated has either happened or has a possibility of happening, considering elements such as time, place, and character cast used within the text. This impression created on the reader becomes the main characteristic that distinguishes it from other oral culture products. The story of Ferdane Hanım is also evaluated among realist folk tales. This work was published in book form in 1872 at the Camlı Han Printing House. In this study, it will be attempted to determine what elements of the traditional storytelling tradition are contained in the aforementioned work titled 'The Story of Ferdane Hanım,' what aspects have begun to be see]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=83056 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2717-2727]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/108 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ Türk Halk Takviminde Zaman Ve Doğa Üzerine Cemre, Hıdırellez Ve Bahar Ayinlerinin Sembolik Dili]]> <![CDATA[Temporal and Natural Symbolism in the Turkish Folk Calendar: Cemre, Hıdırellez, and Vernal Ritual]]> <![CDATA[Merve Nur SEZGİN]]> <![CDATA[Türk halk takvimi, Cemre, Hıdırellez, bahar ayinleri, sembolizm, mitoloji, döngüsel zaman]]> <![CDATA[Turkish folk calendar, Cemre, Hıdırellez, spring rituals, symbolism, mythology, cyclical time]]> <![CDATA[Bu çalışma, Türk halk takvimi bağlamında zaman ve doğa kavramlarının sembolik ve ritüel temsillerini incelemekte; özellikle Cemre, Hıdırellez ve çeşitli bahar ayinlerine ilişkin kültürel pratiklere odaklanmaktadır. Yıllık döngü, Cemre’nin sırasıyla havaya, suya ve toprağa düşmesiyle başlayan halk inancıyla başlar ve doğanın kış uykusundan uyanışını simgeler. Bu geçiş süreci, Hıdırellez’de ateşten atlama ve gül dalına dilek bağlama gibi ritüellerle sürer; çiçek toplama, su serpme, toprağa dokunma gibi bahar ayinleriyle tamamlanır. Bu uygulamalar, yalnızca mevsimsel değişimleri değil, aynı zamanda toplumla doğa arasındaki derin manevi ve sembolik bağı da yansıtır. Bu çerçevede zaman, doğrusal bir akıştan ziyade doğanın yenileyici döngüleriyle senkronize kutsal bir ritim olarak algılanır. Çalışma, bu pratiklerin eski Türk kozmolojik inançlarını koruyan kültürel kodlar olarak işlediğini ve zamanla İslamî katmanlarla yeniden şekillendiğini öne sürmektedir. Ritüellerdeki imgeler ve sembolik jestler, halkın doğa, kutsallık ve toplumsal huzura dair dünya görüşünü yansıtır. Mitolojik anlatılar, sözlü gelenekler ve mevsimsel semboller aracılığıyla bu ritüeller, zamana, evrene ve kimliğe dair katmanlı bir anlayışı ifade eder. Bu bağlamda çalışma, halkbilimsel yöntemler kullanarak bu mevsimsel pratiklerdeki sembolik dili çözümlemeyi ve insan ile doğa döngüsü arasındaki ilişkinin kültürel bellekte nasıl sürdüğünü ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu bağlamda çalışma, halkbilimsel yöntemler başta olmak üzere mitolojik çözümleme ve göstergebilimsel yaklaşımlardan yararlanarak, söz konusu mevsimsel pratiklerde içkin olan sembolik dili çok katmanlı bir şekilde çözümlemeyi hedeflemektedir. Bu çözümleme sürecinde, ritüel davranışların ardında yatan kültürel anlamlar, kolektif bilinçte yer etmiş mitolojik anlatılar ve doğayla kurulan sembolik bağlar ortaya konulacaktır. Ayrıca, insan ile doğa döngüsü arasındaki ilişkinin yalnızca ekolojik değil, aynı zamanda kültürel ve ruhsal düzeyde nasıl inşa edildiği ve halkın kolektif belleğinde nasıl sürdürüldüğü gösterilmeye çalışılacaktır. Çalışma, bu tür pratiklerin geçmişten günümüze taşıdığı anlam kodlarını inceleyerek, halk takviminin bir zaman ölçüm aracından çok daha fazlası olduğunu; doğa, zaman ve kutsallık ekseninde şekillenen bir yaşam felsefesi sunduğunu ortaya koymayı amaçlamaktadır.]]> <![CDATA[This study investigates the symbolic and ritual representations of time and nature within the framework of the Turkish folk calendar, with a particular focus on the cultural practices associated with Cemre, Hıdırellez, and various springtime ceremonies. The annual cycle begins with the folkloric belief in the sequential fall of Cemre into the air, water, and earth, symbolizing the awakening of nature from winter’s dormancy. This transitional process continues with Hıdırellez rituals, such as jumping over fire and tying wishes to rose branches, and culminates in spring rites involving flower gathering, water sprinkling, and tactile engagement with the soil. These practices reflect not only seasonal transformations but also a profound spiritual and symbolic connection between the community and the natural world. In this cultural context, time is not perceived as a linear flow but rather as a sacred rhythm synchronized with nature’s regenerative cycles. The study suggests that these practices function as cultural codes that preserve elements of ancient Turkic cosmological beliefs while having been reshaped over time through layers of Islamic influence. The imagery and symbolic gestures embedded in these rituals reflect a worldview in which nature, sacredness, and communal harmony are deeply intertwined. Through mythological narratives, oral traditions, and seasonal symbols, these rituals express a layered understanding of time, the cosmos, and identity. Accordingly, the study aims to decipher the symbolic language inherent in these seasonal practices by employing primarily folkloristic methods, along with mythological analysis and semiotic approaches. This analytical process seeks to uncover the cultural meanings behind ritual behaviors, the mythic narratives embedded in collective consciousness, and the symbolic connections established with nature. Moreover, it endeavors to demonstrate how the relationship between humans and the natural cycle is constructed not only on an ecological level but also through cultural and spiritual dimensions, and how this relationship is maintained within the framework of cultural memory. By examining the codes of meaning transmitted through these practices across generations, the study reveals that the folk calendar serves not merely as a tool for timekeeping, but as a comprehensive philosophy of life shaped at the intersection of nature, time, and the sacred.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=83050 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1963-1982]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/109 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reşat Nuri Güntekin’in Acımak Romanında Baba Figürünün Yabancılaşma ve Vicdan Temalarıyla Değerlendirilmesi]]> <![CDATA[Evaluation of the Father Figure in Reşat Nuri Güntekin's Novel Acımak with the Themes of Alienation and Conscience]]> <![CDATA[Aslıhan DALKIN]]> <![CDATA[Acımak, baba, vicdan, yabancılaşma, bağışlanma.]]> <![CDATA[Pity, father, conscience, alienation, forgiveness.]]> <![CDATA[Bu çalışmada Reşat Nuri Güntekin’in Acımak adlı romanında geçen baba figürü; duygusal yabancılaşma ve vicdani dönüşüm başlıkları altında ele alınarak değerlendirilecektir. Romanın ana karakteri olan Zehra, hayatı boyunca annesinin etkisinde kalarak babasını suçlamış ve onun sevgisine inanmayarak babası Mürşit Efendi’ye karşı duygusal bir mesafe geliştirmiştir. Zehra’nın babasına dair olumsuz duyguları, onun ölümünün ardından geriye kalan mektuplar ve hatıralar aracılığıyla değişim göstermiştir. Bu değişim, sadece baba kız ilişkisi açısından değil, bireyin iç dünyasındaki vicdani uyanışı ve yüzleşmesi açısından da son derece önemli bir göstergedir. Esasen baba figürü sadece aile içindeki birey olarak verilmemiş aynı zamanda geçmişin yükünü, hataların fark edilmesini temsil eden fedakârlığın da sembolü olarak okur karşısına çıkmıştır. Roman, baba üzerinden bireyin kendisi ve geçmişiyle olan ilişkisini derin bir şekilde işlerken çocukluk döneminde yaşadığı sevgi eksikliğinin birey üzerindeki psikolojik etkilerini de ortaya koyar. Zehra’nın geç fark ettiği gerçekler, onun vicdanıyla yüzleşmesine ve babasına yönelik duyguları yeniden değerlendirmesine fırsat verir. Bu doğrultuda “Acımak” sadece bir aile dramını sunmakla kalmaz, aynı zamanda bireysel dönüşümünün sürecini merkeze alan bir vicdan anlatısı sunar. Aynı zamanda ana karakter Zehra’nın kaybettiği acıma duygusunu yeniden kazanmasıdır. Söz konusu temalar psikolojik ve sosyokültürel bağlamlar dikkate alınarak incelenmiştir. Bu çalışma sayesinde baba figürünün edebiyattaki yansımasına farklı bir bakış açısı kazandırılması amaçlanmıştır.]]> <![CDATA[In this study, the father figure in Reşat Nuri Güntekin's novel Acımak will be evaluated under the titles of emotional alienation and conscientious transformation. The main character of the novel, Zehra, has been influenced by her mother throughout her life, has blamed her father, and has developed an emotional distance from her father, Mürşit Efendi, by not believing in his love. Zehra's negative feelings about her father have changed through the letters and memories left after his death. This change is an extremely important indicator not only in terms of the father-daughter relationship, but also in terms of the individual's awakening and confrontation of conscience in their inner world. In fact, the father figure is not only given as an individual within the family, but also appears before the reader as a symbol of sacrifice, representing the burden of the past and the realization of mistakes. While the novel deeply examines the individual's relationship with himself and his past through the father, it also reveals the psychological effects of the lack of love he experienced in childhood on the individual. The facts that Zehra realizes late allow her to confront her conscience and re-evaluate her feelings towards her father. In this context, “Pity” not only presents a family drama, but also a conscience narrative that centers on the process of individual transformation. It is also the main character Zehra’s regaining her lost sense of pity. The themes in question have been examined by taking into account psychological and sociocultural contexts. This study aims to provide a different perspective on the reflection of the father figure in literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=83025 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2479-2487]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/110 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Klasik Türk Edebiyatında Âşığın Korkuları]]> <![CDATA[The Lover's Fears in Classical Turkish Literature]]> <![CDATA[Emre VURAL]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, korku, âşık, sevgili, rakip.]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, horror, lover, beloved, rival.]]> <![CDATA[: İnsanın temel duygularından olan korku, doğuştan gelen ancak sonraki zamanlarda insanın hayattaki deneyimlerle birlikte artan ve yaygınlaşan bir olgudur. İnsanın hayatta kalması için bilinçaltında yer alan ve doğuştan edinmiş olduğu korku, insanın yaşamını idame ettirmesini sağlayan en temel duygudur. Hayatın her döneminde insanın karşılaştığı ve mücadele etmek zorunda olduğu korku duygusu, aslında dünya hayatındaki temel duyguların biridir. Başta psikoloji olmak üzere farklı disiplinlerin üzerinde çalışma yaptığı korku duygusu, bir anlamda sanatın ve edebiyatın da ortak konusudur. İlk çağlardan itibaren insanoğlu, karşılaştığı veya anlamlandıramadığı korku unsurlarına dair çeşitli sanat eserleri oluşturarak korkuya dair duygularını ve düşüncelerini sonraki nesillere aktarmıştır. Edebiyat dünyasında da korkuya dair pek çok bilgi ve kültürel unsur bulunmaktadır. Toplumların kültürlerine genel olarak bakıldığında sözlü ve yazılı edebiyatlarda korkunun sebep olduğu pek çok ritüele ve geleneğe rastlamak mümkündür. Yaşandığı dönemdeki sosyal hayatın izlerini günümüze kadar aktaran klasik Türk edebiyatında da benzer bir durum söz konusudur. Divan şairleri korku duygusuna dair pek çok anlayışı okuyucusuna aktarmıştır. Her şeyden önce birer insan olan divan şairleri; yaşadıkları dönemde bir insanın sahip olduğu korku duygusunu gerçek anlamda eserlerine yansıtırken, yeri geldiğinde klasik edebiyatın hayal dünyasında oluşturulan kurmaca korkulardan da bahsetmişlerdir. Klasik Türk edebiyatında amacı gerçek veya mecazi anlamda sevgiliye ulaşmak olan âşık tipine bakıldığında, âşığa ait pek çok korku türünün divan şairlerince işlendiği görülür. Estetik kaygıyla hayalî ortamda oluşturulan bu korkuları tanımlamak ve anlamlandırmak klasik Türk edebiyatının anlam dünyasını daha iyi bir şekilde idrak etmemize fırsat verecektir. Bu amaçla çalışmamızda klasik Türk edebiyatındaki âşık tipinin korkuları üzerinde durularak bu korkuların altında bulunan sebepler açıklanmaya çalışılacaktır.]]> <![CDATA[Fear, one of the fundamental human emotions, is an innate phenomenon that intensifies and becomes more pervasive over time through life experiences. This primal fear, embedded in the subconscious and acquired at birth, plays a crucial role in ensuring human survival and maintaining life. Encountered in every phase of life and necessitating confrontation, the feeling of fear is, in fact, one of the essential emotions experienced in the worldly realm. While it has been the subject of extensive research particularly in psychology, fear also constitutes a shared theme in both art and literature. Since antiquity, human beings have produced various artistic works reflecting their fears and incomprehensible phenomena, thus transmitting their emotional and intellectual responses to fear across generations. Literature, likewise, contains abundant knowledge and cultural elements related to fear. A general examination of the cultural structures of societies reveals numerous rituals and traditions rooted in fear, found in both oral and written literary expressions. A similar pattern is observed in classical Turkish literature, which reflects traces of the social life of its time and transmits them to the present. Divan poets, in particular, have conveyed a range of beliefs related to the emotion of fear to their readers. As individuals themselves, these poets authentically reflected the human experience of fear in their works, and at times, they also explored fictional fears constructed within the imaginative realm of classical literature. In classical Turkish literature, the ‘lover’ figure—whose primary aim is to reach the beloved either literally or metaphorically—is often portrayed with various forms of fear, as articulated by Divan poets. Understanding and interpreting these aesthetically crafted fears situated in a fictional context allows for a deeper comprehension of the semantic world of classical Turkish literature. Accordingly, this study focuses on the fears attributed to the lover figure in classical Turkish literature and aims to explain the underlying causes of these fears.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82989 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[2117-2135]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/111 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Транслитерация как один из способов перевода безэквивалентной лексики на турецкий язык (на материале переведенной русской классической литературы)]]> <![CDATA[Transliteration as one of The Ways of Translating Non-Equivalent Vocabulary into Turkish (Based on The Material of Translated Russian Classical Literature)]]> <![CDATA[Murat YILMAZ]]> <![CDATA[ транслитерация, безэквивалентная лексика, перевод, межкультурная коммуникация, этнокультурные реалии, заимствование. ]]> <![CDATA[Keywords: transliteration, non-equivalent vocabulary, translation, intercultural communication, ethnocultural realities.]]> <![CDATA[Межъязыковые связи между Турцией и Россией стали более тесными, начиная с XIX века по настоящее время во всех сферах жизни. В процессе взаимодействия культур обоих государств немаловажную роль играет перевод в разных его формах. В рамках письменного перевода представлены различные тексты, которые содержат как эквивалентную лексику, так и безэквивалентную. В последнее время в теории перевода отмечается тенденция роста к вопросу перевода безэквивалентной лексики с одного языка на другой язык. Особое место занимает перевод такой лексики, так как она передает культурный колорит народа. В работе нами поставлена задача – определить эффективные способы для компетентного перевода специфической самобытной лексики русского языка на турецкий. Иллюстративный материал проанализирован с лексико-семантической и этимологической сторон с учетом этнокультурного фактора при переводе. Как известно, у каждого переводчика свои правила и приемы презентации текста с исходного языка на переводящий. Нами были отобраны материалы различных переводчиков одного и того же текста с целью сравнения переводов безэквивалентной лексики и аннотирования определенной дефиниции. Целью нашего исследования является анализ безэквивалентной русской лексики в переводе на турецкий язык с помощью транслитерации для того, чтобы определить её возможности и ограничения в сохранении смысловой и культурной целостности текста оригинала. Результаты анализа позволят систематизировать словник безэквивалентной лексики с русского языка на турецкий. Нами была выбрана транслитерация как один из наиболее эффективных способов передачи безэквивалентной лексики при переводе русской художественной классической литературы на турецкий язык. Анализируется её роль в сохранении этнокультурных особенностей оригинала, а также определяются её преимущества и ограничения в сравнении с другими способами передачи лексических единиц, не имеющих прямых аналогов в языке перевода. При переводе лакун русского языка переводчик должен иметь как языковую, так и культурологическую компетентность обоих языков]]> <![CDATA[Recently, in the theory of translation, there has been a growing tendency to the issue of translating non-equivalent vocabulary from one language to another. In this paper, we set the task of determining effective methods (transliteration) for the competent translation of specific original vocabulary of the Russian language into Turkish. The illustrative material was analyzed from the lexical-semantic and etymological sides, taking into account the ethnocultural factor in translation. As is known, each translator has his own rules and techniques for presenting the text from the source language to the target language. We selected materials from different translators of the same text in order to compare translations of non-equivalent vocabulary and annotate a certain definition. The purpose of our study is to analyze non-equivalent Russian vocabulary translated into Turkish using transliteration in order to determine its capabilities and limitations in preserving the semantic and cultural integrity of the original text. The results of the analysis will allow us to systematize the dictionary of non-equivalent vocabulary from Russian into Turkish. We have chosen transliteration as one of the methods of conveying non-equivalent vocabulary when translating Russian classical literature into Turkish. Its role in preserving the ethnocultural features of the original is analyzed, and its advantages and limitations are determined in comparison with other methods of conveying lexical units that have no direct analogues in the target language. When translating the gaps in the Russian language, the translator must have both linguistic competence and cultural competence in both languages.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82968 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[929-940]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/112 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kırgız Türkçesinde 'Can' Sözcüğü ile Kurulan Deyimler: Yapısal ve Anlamsal Bir İnceleme]]> <![CDATA[Idioms Formed With The Word 'Can' In Kyrgyz Language: A Structural And Semantic Analysis]]> <![CDATA[Döne ARSLAN]]> <![CDATA[Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları, Deyim, Eş Değer, Can Sözcüğü, Kırgız Türkçesi, Anlamsal Analiz]]> <![CDATA[Contemporary Turkish Dialects and Literatures, Idioms, Equivalent, The Word Can, Kyrgyz Language, Semantic Analysis]]> <![CDATA[<a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>Türkçenin tarihsel gelişimi sürecinde farklı kollarda biçimlenen lehçeler, ortak bir dilsel ve kültürel temele sahip olmalarına rağmen söz varlığı açısından bazı farklılıklar göstermektedir. Bu tür farklılıklar, en çok mecaz anlam taşıyan ve kalıplaşmış yapılar olan deyimlerde kendini açık biçimde göstermektedir. Bu çalışma, Kırgız Türkçesinde “can” kelimesiyle oluşturulan deyimlerin incelenmesini ve bu deyimlerin Türkiye Türkçesindeki karşılıklarının yapısal ve anlamsal açılardan değerlendirilmesini amaçlamaktadır. Çalışmada, söz konusu deyimler yapı bakımından, fiil unsurunun bulunup bulunmamasına ve söz dizimsel özelliklerine göre gruplandırılmıştır. Anlam bakımından ise iki lehçedeki eş değerlik ilişkileri karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Elde edilen veriler, deyimlerin önemli bir kısmının her iki lehçede büyük oranda örtüştüğünü göstermektedir. Bununla birlikte, kısmi yalancı eş değerlik ve yalancı eş değerlik gibi durumlarda, yüzeysel benzerliğe rağmen anlam kaymaları tespit edilmiştir. Ayrıca, bazı deyimlerin Türkiye Türkçesinde tam karşılığının bulunmadığı gözlemlenmiştir. Verilerin analizinde nicel ve nitel yaklaşımlar kullanılmış, deyimlerin anlam alanları tablolar aracılığıyla somutlaştırılmıştır. Kaynak taraması, sözlük incelemesi ve karşılaştırmalı yöntem temelinde yürütülen bu çalışmada, deyimlerin kültürler arası aktarımındaki sorunlara da dikkat çekilmiştir. Elde edilen bulgular, sadece Kırgız ve Türkiye Türkçeleri arasındaki deyim ilişkilerini ortaya koymakla kalmayıp, lehçeler arası çeviri ve eğitim çalışmalarına katkı sağlayacak niteliktedir. Bu yönüyle çalışma, dilsel benzerliklerin ötesinde kültürel ve anlamsal bağlamın önemine işaret etmektedir.]]> <![CDATA[Throughout the historical development of Turkish, its dialects have followed different paths, leading to variations in vocabulary despite a shared linguistic and cultural base. These differences are especially apparent in idiomatic expressions, which are metaphorical and structurally stereotyped. This study investigates idioms formed with the word can in Kyrgyz language and examines their structural and semantic equivalents in Turkish. Idioms are categorized based on morphological structure, the presence of verbal elements, and syntactic features. At the semantic level, equivalence relations are analyzed comparatively. The findings show that many idioms display high correspondence across the two dialects. However, partial or false equivalence cases reveal that similar structures may not convey the same meaning, and interpretation shifts can occur. Additionally, some Kyrgyz idioms lack direct counterparts in Turkish. The research incorporates qualitative and quantitative methodologies, and presents semantic categories using tables for visual clarity. Based on literature, dictionaries, and comparative analysis, the research also identifies challenges in cross-cultural idiom transfer. Overall, the study contributes to understanding idiomatic relationships between Kyrgyz language and Turkish, offering insights for inter-dialectal translation and language teaching. It emphasizes the role of cultural and semantic context beyond surface-level linguistic similarity.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82815 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1461-1480]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/113 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçe Dersi Okuma Eğitimi Kapsamında Ortaokul Öğrencilerinin Medya Metinlerini Değerlendirme Becerilerinin İncelenmesi]]> <![CDATA[An Investigation into Secondary School Students’ Media Text Evaluation Skills Within The Scope of Reading Education in Turkish Lessons ]]> <![CDATA[Füsun ARICI]]> <![CDATA[Bora BAYRAM]]> <![CDATA[Türkçe Eğitimi, Okuma Eğitimi, Medya Metni, Ortaokul Türkçe Dersi, Medya Metinlerini Değerlendirme Becerisi.]]> <![CDATA[Turkish Education, Reading Education, Media Text, Middle School Turkish Lesson, Ability to Evaluate Media Texts]]> <![CDATA[Ortaokul Türkçe ders kitaplarında medya metinlerinin kullanımı son yıllarda artmıştır. Gerek çağın gerekleri gerekse medya metinlerinin öğretime katkıları dolayısıyla bu artış giderek devam etmektedir. Ancak internet çağı çocukları, sosyal medya ve teknoloji kullanımı noktasında son derece başarılı olmaktadırlar. Medya metinleri; çoğunlukla yazı, ses, görüntü gibi birden fazla iletişim unsurunu barındırabilir. Bu özelliklerin olumlu ve olumsuz sonuçlarının olması kaçınılmazdır. Yenilenen 2024 Türkçe Dersi Öğretim Programında öğrenme çıktısı olarak ve ders kitaplarında metin olarak medya metinlerine yer verilmesinden hareketle bu çalışmada ortaokul 7. ve 8. sınıf öğrencilerinin bilgilendirici ve olaya dayalı medya metinlerini değerlendirme becerileri incelenmiştir. Nitel araştırma yöntemlerinden biri olan doküman incelemesine uygun şekilde gerçekleştirilen çalışma Antalya ili Manavgat ilçesinde bulunan bir devlet ortaokulunda 7. ve 8. sınıf düzeyindeki toplam 153 öğrenciyle birlikte gerçekleştirilmiştir. İlgili literatür taranarak araştırmacılar tarafından belirlenen 12 temel kriter doğrultusunda incelenen veriler içerik analiziyle çözümlenmiş, öğrencilerin metinleri analiz etme becerileri sorulara verdikleri doğru, yanlış ve kısmen doğru cevaplar ışığında tablolaştırılarak sunulmuştur. Araştırma sonucunda 7. ve 8. sınıf öğrencilerinin bilgilendirici ve olaya dayalı medya metinlerinin kendi seviyelerine uygun olup olmadığını belirlemede başarılı oldukları ancak medya metinlerini derinlemesine analiz ederek değerlendiremedikleri görülmüştür. Özellikle hak ve özgürlüklere yönelik çıkarımda bulunabilme, metinden hareketle metnin yazarı hakkında çıkarımda bulunabilme, metni etik kurallara uygunluk açısından değerlendirebilme, metinde kullanılan ikna tekniklerini belirleyebilme ve metni dil ve anlatım yönünden değerlendirebilme maddelerinde belirgin bir başarısızlık tespit edilmiştir. <a name="_Hlk201872744"></a>Bu doğrultuda sınıf içi uygulamalarda, öğrencilerin medya metinlerine yönelik hak, özgürlük, etik ve değerler gibi somut olmayan kavramlar üzerinde düşünmelerini sağlayarak farkındalık oluşturulması, bilgiye ulaşmada bilginin sahibinin veya kaynağının sorgulanmaya teşvik edilmesi ve öğretim programlarına medya metinlerini değerlendirme ve öğrencilerin eleştirel bakış açısını destekleyecek daha fazla uygulama entegre edilmesi önerilmektedir.  ]]> <![CDATA[The use of media texts in secondary school Turkish textbooks has increased in recent years. This increase continues due to both the requirements of the age and the contribution of media texts to teaching. However, children of the internet age are extremely successful in using social media and technology. Media texts can contain more than one communication element such as writing, sound and image. It is inevitable that these features have positive and negative consequences. Based on the fact that media texts are included as learning outcomes in the renewed 2024 Turkish Lesson Teaching Programme and as texts in textbooks, this study examined the 7th and 8th grade students' ability to evaluate informative and event-based media texts. The study, which was carried out in accordance with document analysis, one of the qualitative research methods, was carried out with a total of 153 students at the 7th and 8th grade level in a state secondary school in Manavgat district of Antalya province. The data, which were examined in line with 12 basic criteria determined by the researchers by reviewing the relevant literature, were analysed by content analysis, and the students' skills of analysing texts were tabulated and presented in the light of their correct, incorrect and partially correct answers to the questions. As a result of the research, it was observed that 7th and 8th grade students were successful in determining whether informative and event-based media texts were appropriate for their level, but they could not evaluate media texts by analysing them in depth. A significant failure was found especially in the items of making inferences about rights and freedoms, making inferences about the author of the text based on the text, evaluating the text in terms of compliance with ethical rules, determining the persuasion techniques used in the text and evaluating the text in terms of language and expression. In this direction, it is recommended to create awareness in classroom practices by making students think about intangible concepts such as rights, freedom, ethics and values towards media texts, to encourage students to question the owner or source of information in accessing information, and to integrate more practices into the curriculum to evaluate media texts and support students' critical perspective.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82798 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[97-117]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/114 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tarihî Türk Dilinde Gizli Cinsiyet: Kişi Sözcüğü Örneğinde]]> <![CDATA[Covert Gender in Historical Turkish Language: In the Example of the Word Kişi]]> <![CDATA[Safiye ÇELEBİ ÇAM]]> <![CDATA[Tarihî Türk dili, toplumsal cinsiyet, gizli cinsiyet, kişi sözcüğü, Kısasü’l-Enbiyâ, Tahran nüshası, Londra nüshası]]> <![CDATA[Historical Turkish language, social gender, covert gender, word “kişi”, Qisas al-Enbiya, Tehran copy, London copy.]]> <![CDATA[Dil çalışmaları, dillerin cinsiyeti iletme hususunda birbirlerinden farklı reaksiyonlar gösterdiğini ve buna göre de dilin sınıflandırılabileceğini ortaya koymaktadır. Bu zaviyeden bakıldığında cinsiyet bazı dillerde dil bilgisel yolla iletebilmesine karşın, bazı dillerde iletilememektedir. Türk dili ise burada ifade edilen ikinci gruba dâhildir. Bununla birlikte Türk dilinin yapısında anaforik zamir yoluyla takip edilebilen “gönderimsel cinsiyet (referential gender)” de mevcut değildir. Bu nedenle Türk dil kullanırları dil kullanımlarında eril ve dişil özellikleri ya sözlüksel cinsiyet yoluyla ya da cinsiyet farklılığı üzerine inşa edilen toplumsal cinsiyet yoluyla iletirler. Bu araştırma yazısında toplumsal cinsiyet üzerinden cinsiyet bilgisinin dilde nasıl aktarıldığı ve Türkiye Türkçesi kapsamında yürütülen deneysel çalışmalar sonucunda kişi sözcüğünde tanıklanan gizli eril cinsiyetin Türk dilinin tarihî dönemlerinde tespit edilen uzanımları gösterilmeye çalışılacaktır. Bu araştırma boyunca yanıtları aranacak sorular şöyle sıralanabilir: Toplumsal cinsiyet ile ilintili olarak gelişen gizli cinsiyet (covert gender) terimi nedir, nasıl tanımlanır? Günümüz Türkiye Türkçesinde kişi sözcüğünün derin yapısında tanıklanan gizli cinsiyet Türk dilinin tarihî dönemlerinde de saptanması mümkün müdür? Eğer saptanabilirse kişi sözcüğündeki gizli cinsiyet, tarihî Türk dilinin hangi döneminde tezahür etmeye başlamıştır? Bu araştırma yazısını orijinal kılan şey ise son iki soru üzerine yoğunlaşılması ve elde edilen bulgular ışığında yanıtlarının da olumlu yönde sonuçlanmasıdır. Böylece kişi sözcüğünün günümüz Türkiye Türkçesindeki gizli cinsiyetin tarihî bağının ortaya çıkarılması hedeflenmektedir.]]> <![CDATA[Language studies have shown that languages exhibit different reactions when it comes to conveying gender, and accordingly, they can be classified based on this. Accordingly, while some languages convey gender through grammatically, others do not, due to the absence of gender-defining morphemes in their structure. Turkish, on the other hand, belongs to the second group of languages mentioned here. Moreover, in addition to lacking “grammatical gender” Turkish also does not possess “referential gender” that can be tracked through anaphoric pronouns. It means that nouns are not marked as masculine, feminine, or neuter; and the third-person singular pronoun "o" is gender-neutral—it refers to "he," "she," or "it" depending on context. These characteristics should not lead to the conclusion that Turkish is incapable of conveying gender in language use or that it is passive and neutral in this regard. Because masculine and feminine features in language can also be conveyed through lexical gender or social gender. In the Turkish language as well, gender is conveyed either through lexical gender or through social gender. In this academic paper, it will be attempted to show and convey the traces of the covert gender observed in the word kişi in modern Turkish, based on experimental studies, along with its extensions in the historical periods of the Turkish language. In this context, the questions to be addressed throughout the research can be listed as follows: How is the concept of covert gender, related to social gender, defined, and what terms does it produce in sociolinguistics? What is the direction of the covert gender perception observed in the deep structure of the word kişi in modern Turkish, and how has this situation been traced? Based on contemporary studies, is it possible to identify the findings and observations related to the word "kişi" in historical periods of the Turkish language as well? If it can be identified, in which historical period of the Turkish language did the covert gender in the word kişi begin?]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82795 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1541-1560]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/115 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reine Vernunft’tan Türk Zihinlere: Rebecca Goldstein’ın Incompleteness Kitabının Melezliğini Çevirmek]]> <![CDATA[From Reine Vernunft to Turkish Minds: Translating the Hybridity of Rebecca Goldstein's Incompleteness]]> <![CDATA[Sevcan SEÇKİN]]> <![CDATA[hibrit metinler, metinlerarasılık, çeviri süreci, zorluklar, stratejiler ]]> <![CDATA[hybrid texts, intertextuality, translation process, challenges, strategies]]> <![CDATA[Bu çalışma, Rebecca Goldstein'ın Gödel'in Tamamlanmaışlık Kuramı: Gödel Paradoksu ve Kanıtlanması adlı kitabına odaklanarak melez bir metnin çevirisinde karşılaşılan özel zorlukları ve stratejik kararları incelemektedir. Bu çalışma, Goldstein'ın karmaşık matematiğin basitleştirilmiş açıklamalarının çeşitli alanlardaki düşünür ve bilim insanlarının fikir ve görüşlerinin yoğun anlatımlarıyla iç içe geçtiği biyografik eserinin melez doğasının, yüzyıllara yayılan kültürel referanslar, çok disiplinli terminoloji ve yazarın kendine özgü üslup özellikleri de dahil olmak üzere çevirmene benzersiz zorluklar sunduğunu savunmaktadır. Bu çalışma, karşılaşılan zorlukları ve Türk okuyucular için kavramsal kesinlik ve erişilebilirlik elde etmek için kullanılan stratejileri göstermek için önemli pasajları analiz etmektedir. Çalışmanın metodolojisi Hatim ve Mason'ın “metin türleri kuramı”, Genette'in “metinlerarasılık” ve Venuti'nin “çevirmenin görünmezliği/görünürlüğü”, ‘yabancılaştırma’, “yerlileştirme” kavramlarına dayanmaktadır. Bu çalışmanın yazarı ve aynı zamanda Tamamlanmamışlık eserinin çevirmeni olan Sevcan Seçkin, bu zorluklara özdüşünümsel bir yaklaşım sunmaktadır.]]> <![CDATA[This study explores the specific challenges and strategic decisions involved in translating a hybrid text, by focusing on Rebecca Goldstein's Incompleteness: Proof and Paradox of Kurt Gödel. This study argues that the hybrid nature of Goldstein’s biographical work, in which simplified explanations of complex mathematics are interwoven with dense accounts of the ideas and opinions of thinkers and scientists in a variety of fields, presents unique challenges to the translator, including cultural references spanning centuries, multidisciplinary terminology and the author’s distinctive stylistic idiosyncrasies. The study analyzes key passages to demonstrate the challenges faced and the strategies employed to achieve conceptual precision and accessibility for Turkish readers. The methodology of the study is based on Hatim and Mason's "theory of text types," Genette's "intertextuality" and Venuti's concepts of "translator's invisibility/visibility," "foreignization," "domestication". Sevcan Seçkin, the author of this study and the translator of Incompleteness, offers a self-reflexive approach to these challenges.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82773 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[773-793]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/116 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arap Milli Marşlarının Dilbilimsel ve İdeolojik Analizi: 20 Ülke Derlemi Üzerine Bir Çalışma]]> <![CDATA[A Linguistic and Ideological Analysis of Arab National Anthems: A Corpus-Based Study of 20 Countries]]> <![CDATA[Mustafa KAYAPINAR]]> <![CDATA[Arapça derlem dilbilimi, Arap millî marşları, ideoloji, söylem çözümlemesi, pan-Arabizm, dilsel kimlik, milliyetçilik]]> <![CDATA[Arabic corpus linguistics, Arab national anthems, ideology, discourse analysis, pan-Arabism, linguistic identity, nationalism]]> <![CDATA[Bu makale, Arap Birliği’ne üye yirmi devletin resmî millî marşlarını dil, ideoloji ve kimlik ekseninde inceleyen eleştirel bir derlem dilbilim araştırmasıdır. Modern Standart Arapça yazılmış sekiz bin yüz otuz iki sözcüklük metin korpusu kurulmuş; Python tabanlı frekans dökümleri, yüksek Mutual Information değerli eşdizim sorguları, tip-token oranları ve okunabilirlik indeksleri niceliksel katman olarak hesaplanmıştır. Braun–Clarke tematik kodlama ve Wodak söylem-tarihsel modeli ise metinlerin ideolojik bağlamlandırılmasını sağlamıştır. Bulgular, bütün marşlarda vatan, ümmet ve özgürlük ekseninde ortak bir ulusal söylem bulunduğunu, ancak söylemin bölgesel olarak üç farklı yöne saptığını göstermektedir. Körfez monarşilerinde “اللَّهُ – المَلِكُ – الوَطَنُ” üçlemesi dinî meşruiyet ve hükümdar merkezli sadakati ön plana çıkarırken, Mağrip ülkelerinde “دَمُ الشُّهَدَاءِ” temalı devrimci retorik ve anti-sömürgeci anlatı hâkimdir. Levant bölgesinde ise pan-Arap birliktelik, mücadele ve direnç odaklı söylem dikkat çeker. Yedi ülkede saptanan marş revizyonları, rejim değişiminden ortalama bir buçuk yıl sonra gerçekleşmiş; böylece dilsel hafıza metinlerinin yeni ideolojik kodlarla hızla güncellendiği tespit edilmiştir. “وَطَنٌ حُرٌّ” ve “شَعْبٌ وَاحِدٌ” gibi kalıplar, kolektif kimliği pekiştiren, kolay ezberlenen ritmik formüller olarak işlev görmektedir. Çalışma, Arap millî marşlarının yalnızca törensel şiirler değil, aynı zamanda iktidar üretim aygıtları, kolektif hafıza depoları ve ulusal kimlik mühendisliği araçları olduğunu belgelemektedir. Sonuçlar, derlem dilbilimin politik metin çözümüne uygulanmasının, ideolojik kalıpları nicel göstergelerle destekleyerek görünür kıldığını ortaya koyar. Gelecek çalışmaların müziksel yapı, azınlık temsili ve sömürge öncesi sürümlerle karşılaştırma eksenlerinde genişlemesi önerilmektedir. Çalışmada kullanılan Stanford Arapça Doğal Dil İşleme Hattı, morfolojik ayrıştırma doğruluğunu artırmış; ARELex veritabanı kök-türev ilişkilerini saptamada kritik rol oynamıştır. Bulgular, sosyo-politik dönüşümlerin dilsel izdüşümlerini ölçülebilir hâle getirerek disiplinlerarası tartışmalara hem kuramsal derinlik hem de metodolojik önerilerle katkı sunmaktadır.]]> <![CDATA[This article is a critical corpus linguistic study that analyzes the official national anthems of twenty member states of the Arab League in the context of language, ideology, and identity. A corpus comprising 8,132 words written in Modern Standard Arabic was constructed. Quantitative layers were computed using Python-based frequency counts, high mutual information collocation queries, type-token ratios, and readability indices. Thematic coding by Braun and Clarke and the discourse-historical model of Wodak provided the framework for the ideological contextualization of the texts. Findings reveal that all anthems share a common national discourse centered on homeland, ummah, and freedom, though this discourse diverges into three distinct regional directions. In Gulf monarchies, the triad “اللَّهُ – المَلِكُ – الوَطَنُ” (God – King – Homeland) emphasizes religious legitimacy and loyalty to the sovereign. In Maghreb countries, revolutionary rhetoric and anti-colonial narratives dominate, particularly through the theme of “دَمُ الشُّهَدَاءِ” (the blood of the martyrs). The Levant region, meanwhile, foregrounds a discourse of pan-Arab unity, resistance, and struggle. Anthem revisions observed in seven countries occurred on average one and a half years after regime change, indicating that these linguistic memory texts are rapidly updated with new ideological codes. Formulas such as “وَطَنٌ حُرٌّ” (a free homeland) and “شَعْبٌ وَاحِدٌ” (one people) function as rhythmic, easily memorized expressions reinforcing collective identity. The study demonstrates that Arab national anthems are not merely ceremonial poems, but also instruments of power production, reservoirs of collective memory, and tools of national identity engineering. The results show that applying corpus linguistics to political texts makes ideological patterns visible through quantifiable indicators. Future research is encouraged to expand in the directions of musical structure, minority representation, and comparisons with pre-colonial anthem versions. The Stanford Arabic NLP pipeline used in the study increased the accuracy of morphological segmentation, while the ARELex database played a critical role in identifying root-derivative relationships. The findings contribute both theoretical depth and methodological insight to interdisciplinary debates by rendering the linguistic projections of socio-political transformations measurable.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82769 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[657-672]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/117 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[+lX Ve +sXz Ekleri̇ Üzeri̇ne İşlevsel Ve Anlambi̇li̇msel Bi̇r İnceleme]]> <![CDATA[A Functional And Semantic Study On The Suffixes +lX And +sXz]]> <![CDATA[Öznur ALİOĞLU]]> <![CDATA[Anlambilim, İşlevsellik, Karşıtlık, İşleklik, Ek.]]> <![CDATA[Semantics, Functionality, Opposition, Function, Affix.]]> <![CDATA[<span lang="EN" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; color: #1f1f1f; mso-ansi-language: EN; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Eklemeli diller sınıfına giren Türkçede ekler, sözcük türetimi yapılırken başvurulacak en önemli kaynaklardır. Türkçenin bilinen en eski yazılı kaynakları Orhon Yazıtlarından itibaren eklerin ayrıntılı bir biçimde incelenmesi gerekmektedir. Bu çalışmanın baş rolleri olan +lX ve +sXz ekleri art zamanlı ve eş zamanlı eserlerde anlambilimsel ve işlevsel özellikleri açısından incelendiğinde söz konusu eklerin bilinen özelliklerine ek olarak farklı işlevlerde kullanıldıkları bunun yanı sıra eklendikleri sözcüklere özgün anlamlar kazandırdıkları tespit edilmiştir. Her iki ek hakkında söylenebilecek en önemli özellik; Orhon Türkçesinden başlayarak Türkçenin diğer dönemlerinde de sıkça kullanılan canlı birer ek olmalarıdır. Bu özelliğin dışında +lX ve +sXz eklerinin tespit edilen ortak işlevleri şunlardır: sıfat yapma, zarf yapma, edilgen ortaç yapma, kalıcı ad yapma, kalıp/deyimsel ifade oluşturma, yineleme yapma, soyut ad yapma, yabancı sözcükleri Türkçeleştirme, anlamı pekiştirme, anlamı genişletme işlevleri. +lX eki, yaygın bir kullanımı olan üretken yapım eklerinden biridir. +sXz ekiyle ortak işlevlerinin yanı sıra; edat yapma, -DAn yapılma anlamı kazandırma, belirtili isim tamlamasıyla nöbetleşme, biçimsel farklılık, yoğunluk, fazlalık ve abartı anlamları kazandırma, -rAk ekiyle kaynaşarak üstünlük/karşılaştırma anlamı kazandırma işlevleri vardır. Bu işlevlerden yalnızca belirtili isim tamlamasıyla nöbetleşme işlevi metinlerden örneklendirilememiştir.  +sXz ekinin en ilgi çekici özelliği ise yapım eki olmasına rağmen bazı durumlarda çekim eklerinden sonra kullanılmasıdır. Türkçede sıralamada yapım ekleri, çekim eklerinden sonra gelir. Ancak +sXz ekini alan bazı sözcüklere bakıldığında bu sıralamanın bozulduğu görülmektedir. Çalışmada ayrıca <span lang="EN" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; color: #1f1f1f; mso-ansi-language: EN; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">+lX ve +sXz ekleri arasındaki anlam ilişkisi ele alınmıştır. Türkçenin dil bilgisi kaynaklarında bu konudaki ortak görüş söz konusu eklerin birbirinin karşıtı olduğu yönündedir. Türkçenin farklı dönemlerinden seçilen eserlerde geçen bazı kullanımlara göre; bu ekler Türkçe gramer kategorisinde birbirinin karşıtı olduklarını kanıtlar niteliktedir ancak kimi durumlarda bu karşıtlığın sağlanmadığı tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[<span lang="EN" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; color: #1f1f1f; mso-ansi-language: EN; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">In Turkish, which is classified as an agglutinative language, affixes are the most important resources to be used in word formation. Since the Orkhon Inscriptions, the oldest known written sources of Turkish, suffixes need to be analyzed in detail. When the suffixes +lX and +sXz, which are the main roles of this study, are analyzed in terms of their semantic and functional properties in diachronic and synchronic works, it has been determined that these suffixes are used in different functions in addition to their known properties, as well as giving unique meanings to the words they are added to. The most important feature that can be said about both suffixes is that they are live suffixes that are frequently used in other periods of Turkish starting from Orkhon Turkish. Apart from this feature, the common functions of +lX and +sXz suffixes are as follows: adjective-making, adverb-making, passive participle-making, permanent noun-making, pattern/idiomatic expression-making, reduplication-making, abstract noun-making, Turkification of foreign words, reinforcement of meaning, expansion of meaning functions. The suffix +lX is one of the productive construction suffixes with widespread use. In addition to its common functions with the suffix +sXz, it has the functions of making prepositions, giving the meaning of -DAn, alternating with the definite noun phrase, giving the meanings of formal difference, intensity, excess and exaggeration, and giving the meaning of superiority/comparison by fusing with the suffix -rAk. Of these functions, only the function of alternation with the definite noun phrase could not be exemplified from the texts. The most interesting feature of the suffix +sXz is that it is used after inflectional suffixes in some cases even though it is a construction suffix. In Turkish, construction suffixes come after inflectional suffixes. However, when we look at some words with +sXz suffix, we see that this order is broken. The meaning relationship between +lX and +sXz suffixes is also discussed in the study. The common view in Turkish grammar sources on this subject is that these suffixes are opposite to each other. According to some uses in selected works from different periods of Turkish, these affixes prove that they are opposite to each other in the Turkish grammatical category, but in some cases, it has been determined that this opposition is not provided. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82742 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[73-96]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/118 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Şehrengizler Gazellerden mi Türetilmiştir?: Şehrengiz ve Gazel Arasındaki Benzerlikler Üzerine Değerlendirmeler]]> <![CDATA[Are Shahrangīzes Derived from Ghazals?: Evaluations on the Similarities Between Shahrangīz and Ghazal Genres]]> <![CDATA[Fatih TIĞLI]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, Mesnevi, Şehrengiz, Gazel, Muvasşşah gazel.]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, mathnawī, shahrangīz, ghazal, muwashshah ghazal.]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı türlerinden biri olan şehrengiz belli bir şehir bağlamında o şehrin meşhur olan güzellerini konu edinen, şahıs merkezli bir nazım türüdür. Bu kişiler meslekleri, güzellikleri veya diğer yönleriyle şehirde ileri gelen, ön plana çıkan kimselerdir. Bununla birlikte şehrengizlerde, şehrin doğal güzellikleri, mimari eserleri vb. ile ilgili kısımlara da yer verilebilir. Şehrengiz, mesnevi nazım şeklinde kaleme alınan bir tür olmakla beraber diğer mesnevilerde olduğu gibi içinde gazel nazım şekli ile yazılmış bölümler de yer almaktadır. Bu yönüyle gazel-şehrengiz arasında bir ilişki vardır. Bu ilişki bundan önceki çalışmalarda ele alınmıştı. Bu makalede ise bu tarz gazel kullanımının dışında değişik muhtevalı gazeller ele alınacaktır. Bunlardan ilki, belirli bir esnaf güzel için yazılan gazel örneği olarak Necâtî Bey’in bir çizmeci vasfında yazdığı gazel, kendisi de bir şehrengiz şairi olan XVI. yüzyıl şairlerinden Adlî’nin muvaşşah gazelleri, Eğridirli Hacı Kemal’in Câmi‘ü’n-nezâ’ir’inde yer alan, içinde aynı şehrengiz gibi birden fazla güzelin isminin geçtiği Karamanlı Nizâmî’nin gazeli ve bu gazele nazire olarak yazılan, şehrengiz başlığını taşıyan Muslihî’nin gazeli esas alınarak gazel ve şehrengiz türleri arasındaki benzerlikler üzerinde durulacaktır. Bu benzerliklerin şehrengiz türünün ortaya çıkmasında gazellerin bir tesirinin olup olmadığına, varsa bu tesirin mahiyeti üzerinde durulacaktır. Böylelikle klasik edebiyatta türlerin birbirine nasıl kaynaklık ettiği ve şehrengiz türünün Türk edebiyatında ortaya çıkışı ile ilgili olarak bazı tahminlerde bulunabiliriz. ]]> <![CDATA[One of the genres of classical Turkish literature, shahrangīz is a person-centered poetic genre focusing on the famous beauties of a specific city. These individuals are usually prominent figures in the town due to their professions, beauty, or other notable qualities. In addition to portraying people, shahrangīz poems may also include descriptions of the city's natural scenery, architectural works, and other similar elements. Although shahrangīz is written in the mathnawī verse form, like other mathnawīs, it also contains sections composed in the ghazal form. This creates an inherent link between the ghazal and the shahrangīz. While this relationship has been examined in previous studies, this article focuses on ghazals with varied content beyond their conventional usage within shahrangīz poems. These include: Nedjātī Beg’s ghazal portraying a shoemaker as an example of a craftsman-beauty; muwashshah ghazals by 16th-century poet ʿAdlī, who also wrote shahrangiz; a ghazal by Nizāmī of Karaman included in the poetry anthology Cāmiʿüʾn-nezāʾir by Hācī Kemāl of Egridir in which several beauties are mentioned as in a typical shahrangīz; and a ghazal written as a response to Nizāmī’s poem by Muslihī, explicitly titled shahrangīz. By examining these examples, this study investigates the similarities between the ghazal and shahrangīz genres and explores whether the ghazal influenced the emergence of shahrangīz poetry. Through this analysis, we can speculate on how literary genres in classical Turkish literature may have influenced one another, particularly regarding the origin of the shahrangīz genre.  ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82723 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[2053-2068]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/119 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Söylem, Kurum ve Edebiyat: Şark’ın Serçesi’nde Oryantalizmin Çok Boyutlu Yapısı]]> <![CDATA[Discourse, Institution, and Literature: The Multidimensional Structure of Orientalism in The Sparrow of the East]]> <![CDATA[Mürsade Meryem KILIÇ]]> <![CDATA[Oryantalizm, Şark’ın Serçesi, Kültürel Temsiller, Kurumsal Oryantalizm, Edebî Oryantalizm]]> <![CDATA[Orientalism, The Sparrow of the East, Cultural Representations, Economic Exclusion, Structural Orientalism, Literary Orientalism]]> <![CDATA[Tevfîk el-Hakîm’in Şark’ın Serçesi, Batı’da bir Doğulunun gözünden Batı ve Doğu’yu anlamaya yönelik pek çok argüman sunan, modern Mısır edebiyatının kurucu eserlerinden biridir. Roman, yalnızca Doğu-Batı meselesine işaret etmekle kalmaz; aynı zamanda oryantalizmin çok boyutlu yapısı çerçevesinde kültürel, kurumsal ve ekonomik dışlanma süreçlerini de ele alır. Çalışmada Edward Said’in Oryantalizm kuramı temelinde, romanın ana karakteri Muhsin’in Batı’daki konumu, Doğu’nun söylemsel olarak nasıl inşa edildiği ve Batı’nın Doğu’yu nasıl ötekileştirdiği analiz edilecektir. Bu bağlamda çalışma, oryantalizmin disiplinlerarası atıf noktalarını belirleyerek kapsamlı bir kuramsal değerlendirme sunmayı amaçlamaktadır. Çalışma, oryantalizme çoklu ve eleştirel bir bakış açısı getirebilmek için çeşitli kuramsal değerlendirmeler doğrultusunda romana yaklaşmaktadır. Dolayısıyla çalışmada Homi Bhabha’nın “melezlik” kavramı çerçevesinde, karakterin kendi kimliği ile Batı’nın ona biçtiği kimlik arasındaki çatışması, Jacques Derrida’nın “merkez” ve “öteki” kavramları üzerinden Batı’nın Doğu’yu konumlandırma biçimi tartışalacaktır. Bununla birlikte, oryantalizmin yalnızca kültürel ve söylemsel bir yapı olmadığı, aynı zamanda “kurumsal” ve “ekonomik bir dışlama biçimi” olduğu çalışmada ortaya konulacaktır. Bu durum, Daron Acemoğlu ve James A. Robinson’un “kapsayıcı” ve “dışlayıcı kurumlar” kavramıyla örtüşmektedir. Romanın başkarakterinin Batı’nın sosyal, akademik ve ekonomik sistemlerinde nasıl dışlandığı bu çerçevede incelenecektir. Diğer yandan, Grosrichard’ın edebi metinlerdeki oryantalist temsillere yönelik çözümlemeleri doğrultusunda romanın anlatım dili ve Doğu’nun edebi söylem içindeki inşası analiz edilecektir. Ayrıca, Bernard Lewis’in oryantalizm eleştirileri ışığında, Doğu’nun Batı için yalnızca bir “öteki” mi yoksa kendi içinde “bağımsız bir özne” mi olduğu Şark’ın Serçesi üzerinden takip edilecektir. Lewis’in Doğu’nun Batı tarafından söylemsel olarak nasıl inşa edildiğine dair analizine ek olarak, Goffman’ın “damgalanma” ve “kimlik performansı” kavramları, romanın başkarakterinin Batı’daki bireysel deneyimini anlamada önemli bir çerçeve sunmaktadır. Şark’ın Serçesi, oryantalizmin sadece kültürel bir söylem olmadığını, aynı zamanda kurumsal ve ekonomik tahakküm biçimiyle birleştiğini gösteren önemli bir edebî metin olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışma, oryantalizmi söylem, kurum ve edebiyat bağlamında ele alarak romanın çok katmanlı yapısını disiplinlerarası, farklı kuramcılardan beslenerek eleştirel bir perspektifle çözümlemeyi hedeflemektedir.]]> <![CDATA[Tevfik el-Hakim’s The Sparrow of the East is one of the main novel of modern Egyptian literature. The novel has a layer of  the East-West dichotomy through an Eastern protagonist’s firsthand experience in the West. Beyond this binary, the novel examines the multidimensional nature of Orientalism, addressing cultural, institutional, and economic exclusion. Within Edward Said’s framework of Orientalism, the novel provides insight into the protagonist’s position in the West, the discursive construction of the East, and the mechanisms of marginalization. This work conducts a theoretical analysis of the novel’s interdisciplinary references to Orientalism. On the other hand, within study, Homi Bhabha’s concept of “hybridity” will be used to examine the protagonist’s struggle between his own identity and the identity imposed by the West. And also, Jacques Derrida’s notions of “center” and “other” will help analyze the West’s positioning of the East. So, this study shares a thought that the novel demonstrates that Orientalism is not merely a cultural discourse but also a form of institutional and economic exclusion. In this respect, Daron Acemoğlu and James A. Robinson’s concepts of “inclusive” and “extractive” frameworks will be applied to the protagonist’s exclusion from Western social, academic, and economic systems. Additionally, drawing on Grosrichard’s analyses of Orientalist literary representations, this study will explore the novel’s narrative style and the literary construction of the East. Finally, Erving Goffman’s concepts of “stigma” and “identity performance” will provide a theoretical framework for understanding the protagonist’s experiences in the West. The Sparrow of the East reveals Orientalism as both a cultural discourse and a structural mechanism of domination. This study adopts an interdisciplinary approach, analyzing the novel’s discursive, structural, and literary dimensions.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82677 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[689-702]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/120 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Köstence Güzellik Kraliçesi”nde Anlam ve Anlatının Sıfatlarla İnşası]]> <![CDATA[The Construction of Meaning and Narrative through Adjectives in “The Beauty Queen of Constanța”]]> <![CDATA[Aysel GÜNEŞ]]> <![CDATA[Türk dili, sıfatlar, anlatıbilim, betimleyici öge, kısa öykü]]> <![CDATA[Turkish Language, Adjectives, Narratology, Descriptive Element, Short Story]]> <![CDATA[Bu çalışma, Sabahattin Ali’nin “Köstence Güzellik Kraliçesi” adlı kısa öyküsünde sıfatların anlam ve anlatı inşasındaki rolünü incelemektedir. Sıfatlar, yalnızca betimleme amacıyla kullanılan sözcük türleri değil, anlatının duygusal tonunu, mekânsal yönelimini ve karakter temsilini biçimlendiren temel araçlar olarak ele alınmıştır. Çalışmada, öykünün farklı katmanlara ayrılan anlatı yapısı (Berlin şehir merkezi, kenar semt-gazino sahnesi ve geçmiş zaman anlatısı) üzerinden sıfatların bu sahnelere nasıl duygusal ve tematik yoğunluk kazandırdığı incelenmiştir. Betimleyici sıfatların yanı sıra, sıklıkla yinelenen, çelişkili ya da alışılmadık biçimde bağdaştırılmış sıfat kullanımları, anlatıdaki kırılma ve gerilim anlarını belirginleştiren göstergeler olarak değerlendirilmiştir. Çalışma boyunca sıfatların hem bireysel belleğin inşasında hem de mekân ve karakter tasvirinde nasıl dönüştürücü bir işlev üstlendiği örneklerle gösterilmiştir. Bu bağlamda öyküde geçen 327 sıfatlık veri elle sınıflandırılmış, makalenin kapsamı dolayısıyla en işlevsel olanları ilgili bağlamı içinde analiz edilmiştir. Sonuç olarak, sıfatların anlatısal önemi, metnin yapısal, tematik ve duygusal bütünlüğünü oluşturan dilsel işaretleyiciler olarak ortaya konmuştur.]]> <![CDATA[<p class="MsoNormal" style="mso-para-margin-top: 6.0pt; mso-para-margin-right: -.1pt; mso-para-margin-bottom: .0001pt; mso-para-margin-left: 7.09gd; text-align: justify; margin: 6.0pt -.1pt .0001pt 85.1pt;">This study examines the role of adjectives in constructing meaning and narrative structure in Sabahattin Ali’s short story “The Beauty Queen of Constanța”. Adjectives are not merely word types used for description, but are treated as essential tools that shape the emotional tone, spatial orientation, and character representation within the narrative. The analysis is structured around the story’s multi-layered narrative architecture—namely the city center of Berlin, the peripheral district and cabaret scene, and the retrospective layer—focusing on how adjectives generate emotional and thematic density in these distinct segments. In addition to conventional descriptive adjectives, the study highlights the use of frequently repeated, contradictory, or unusually combined adjectives as markers of narrative rupture and internal tension. Throughout the analysis, examples demonstrate how adjectives play a transformative role both in constructing individual memory and in depicting space and character. Although the full corpus includes 327 adjectives manually extracted from the story, only the most functionally significant ones are analyzed due to the scope of the article. Ultimately, the study reveals that adjectives serve as key linguistic markers that support the structural, thematic, and emotional coherence of the narrative.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82674 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2691-2716]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/121 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yapı ve Köken Bakımından Dobruca Kırım-Tatar Ağzında Bağlaçlar]]> <![CDATA[Conjunctions in Dobruja Crimean-Tatar Dialect in terms of structure and origin]]> <![CDATA[Fecri YAVİ]]> <![CDATA[Sunay DENİZ]]> <![CDATA[Türk dili, Dobruca, Kırım Tatar Türkçesi, Bağlaçlar, Ağızlar. ]]> <![CDATA[Turkish language, Dobruja, Crimean Tatar Turkic, Conjunctions, Dialects. ]]> <![CDATA[Dobruca, büyük bir bölümü Romanya ve bir kısmı da Bulgaristan sınırlarında yer alan, tarihi boyunca çeşitli uygarlıklara ve Türk kavimlerine ev sahipliği yapmış verimli bir bölgedir. Kırım’ın Ruslar tarafından işgali sonrasında Kırım Tatar Türklerinin bir kısmı bu bölgeye göç etmek durumunda kalmış ve Osmanlının bu bölgedeki hâkimiyeti de yaklaşık beş yüzyıl kadar sürmüştür. Türk dili farklı lehçe ve ağızlarıyla çok geniş bir sahada konuşulmaktadır. Yazı dilinin bir parçası olan ağızlar kıymetli verilerle doludur. Bu tür dil verileri, ağızlar aracılığıyla kuşaktan kuşağa aktarılmakta ve böylece sözlü kültürün devamlılığı sağlanmaktadır. Kırım-Tatar Türkçesi ağızları da bu açıdan dikkat çekici bir zenginliğe sahiptir. Bu çalışmada, Dobruca Kırım Tatar ağzındaki bağlaçlar üzerinde durulmuştur. Bağlaç terimi açıklanarak özellikleri verilmiş ve Dobruca Kırım Tatar ağzında kullanılan bağlaçlar tespit edilmiştir. Bunun için kaynak olarak Saim Osman Karahan’ın Dobruca Kırım Tatar Ağzı Sözlüğü 1-2-3 kullanılmıştır. Bölge ağzındaki bütün bağlaçlar ilgili kaynak taranarak tespit edilmiş, tespit edilen bağlaçlar kökenlerine göre (Türkçe, Arapça, Farsça vs.) ve yapılarına göre (basit, türemiş, birleşik) sınıflandırılmıştır. Her bağlacın hemen yanı başına kökeni, anlamı yazılmış ve bütün bağlaçlar örnek cümlelerle tanıklandırılmıştır. Çalışma sonucunda elde edilen bütün bulgular/veriler değerlendirilmiş tablo ile dikkatlere sunulmuştur. Bu bulgular, hem konunun tarihsel gelişimini hem de günümüzdeki kullanımlarını anlamlandırmak açısından önemli ipuçları taşımaktadır.]]> <![CDATA[Dobruja is a fertile region that is mostly located on the borders of Romania and Bulgaria, and has hosted various civilizations and Turkish tribes throughout its history. After the occupation of Crimea by the Russians, some of the Crimean Tatar Turks had to migrate to this region and the Ottoman dominance in this region lasted for about five centuries. The Turkish language is spoken in a wide area with its different dialects. Dialects, which are part of the written language, are full of valuable data. Such linguistic data are transmitted from generation to generation through dialects, thereby ensuring the continuity of oral culture. The dialects of Crimean Tatar Turkic also possess remarkable richness in this regard. In this study, the conjunctions in the Dobruja Crimean Tatar dialect were emphasized. The term conjunction is explained and its characteristics are given, and the conjunctions used in the Dobruja Crimean Tatar dialect are determined. For this, Saim Osman Karahan's Dobruja Crimean Tatar Dialect Dictionary 1-2-3 was used as a source. All conjunctions in the dialect of the region were identified by scanning the relevant source, and the identified conjunctions were classified according to their origin (Turkish, Arabic, Persian, etc.) and structure (simple, derived, combined). The origin and meaning of each conjunction are written right next to it, and all conjunctions are witnessed with example sentences. All the findings/data obtained as a result of the study were presented to the attention with an evaluated table. These findings provide significant insights for understanding both the historical development of the subject and its contemporary usages.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82654 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[2157-2174]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/122 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sarah ve Şemsi Romanında Yapı ve İzlek]]> <![CDATA[Structure and Theme in the Novel Sarah and Şemsi]]> <![CDATA[Afet DOĞAN]]> <![CDATA[Edebiyat, Nilüfer Kuyaş, Sarah ve Şemsi, Tarihsel Roman, Yapı, İzlek]]> <![CDATA[Literature, Nilüfer Kuyaş, , Sarah ve Şemsi, Historical Novel, Structure, Theme.]]> <![CDATA[Edebiyat, gelişmeye başladığı andan itibaren farklı türlerle belli bir ilişki içerisinde olmuş; sanat, tarih, psikoloji, sosyoloji gibi disiplinlerden olabildiğince yararlanmıştır. Özellikle tarih ve roman, bu birlikteliklerden en dikkate değer olanıdır. Tarih yazıcılığının içinde yorum ve yazarının bakış açısı hâkim olurken sanatçı da tarihi kendi düşünceleriyle yeniden şekillendirip okuyuculara sunabilir. Özellikle post modernizmin gelişmesiyle tarihi şahsiyetlerin yeniden kurgulanması fikri ön plana çıkmış, okurlarda da karşılık bulmuştur. Son dönem yazarlarından Nilüfer Kuyaş da tarihi gerçeklikleri ve kişileri yeniden kurgulayan romanlar kaleme almıştır. Son romanı Sarah ve Şemsi, ünlü Fransız tiyatro oyuncusu Sarah Bernhardt ve Osmanlı mollalarından ve hekimlerden olan Şemsettin Efendi’yi ön plana alarak II. Abdülhamit döneminde geçen bir aşk hikâyesini anlatmaktadır. Eserde kurgu ile gerçeklik başarılı bir biçimde harmanlanmıştır. Yazar, romanı, bu iki gerçek şahsiyeti okuyucular ile buluşturma gayretiyle kaleme almıştır. Çalışmada Sarah ve Şemsi romanının yapısal ve tematik unsurları ele alınacaktır. Giriş kısmında yazar hakkında kısaca bilgi verilmiş, ayrıca yöntem, kaynak ve romanın seçilme gerekçesi de sunulmuştur. Romanın kimliğiyle beraber yapısal anlamda olay örgüsü, zaman, mekân, bakış açısı ve kişiler ele alınmış; mekân algısal anlamda incelenmiş, karakterler ise başkişi, norm karakterler, kart karakterler ve fon karakterler olarak alt başlıklarla verilmiştir. Dramatik unsuru oluşturan ögeler kora şemasında belirtilmeye çalışılmış, izleksel anlamda aşk, ölüm, intihar, itikat, istibdat, düalizm vb. gibi konular incelenmiştir.]]> <![CDATA[Literature has had a certain relationship with different genres since the moment it started to develop; it has benefited from disciplines such as art, history, psychology, sociology as much as possible. History and novel are the most notable of these associations. While interpretation and the author's perspective dominate historiography, the artist can also reshape history with his own thoughts and present it to the readers. Especially with the development of postmodernism, the idea of reconstructing historical figures has come to the fore and has found a response in the readers. Nilüfer Kuyaş, one of the recent writers, has also written novels that refictioned historical realities and people. Her latest novel, Sarah and Şemsi, tells a love story that takes place during the reign of Abdülhamit II, featuring the famous French theater actress Sarah Bernhardt and Şemsettin Efendi, one of the Ottoman mullahs and physicians. In the work, fiction and reality are successfully blended. The author has written the novel with the effort to bring these two real characters together with the readers. The structural and thematic elements of the novel Sarah and Şemsi will be discussed in the study. In the introduction, brief information about the author is given, and the method, source and reason for choosing the novel are also presented. Along with the identity of the novel, the plot, time, place, point of view and characters are discussed in a structural sense; the place is examined in a perceptual sense, and the characters are given under subheadings as the protagonist, norm characters, card characters and background characters. The elements that constitute the dramatic element are tried to be specified in the Kora diagram, and thematic issues such as love, death, suicide, faith, tyranny, dualism etc. are examined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82612 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2527-2546]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/123 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[A Cross-Cultural Study of Psychological Trauma and Suicidal Ideation in Shakespeare's Hamlet and Kısakürek's Creating A Man]]> <![CDATA[Shakespeare'in Hamlet ve Kısakürek'in Bir Adam Yaratmak Eserlerinde Psikolojik Travma ve İntihar Düşüncesinin Kültürlerarası Bir Çalışması]]> <![CDATA[Sami AKGÖL]]> <![CDATA[Asım AYDIN]]> <![CDATA[English Language and Literature, Trauma Theory, Comparative Literature, Suicidal Ideation, Shakespeare, Kısakürek, Liminal Symbols, Cultural Psychology, Renaissance Drama, Turkish Modernism]]> <![CDATA[İngiliz Dili ve Edebiyatı, Travma Teorisi, Karşılaştırmalı Edebiyat, İntihar Düşüncesi, Shakespeare, Kısakürek, Liminal Semboller, Kültürel Psikoloji, Rönesans Tiyatrosu, Türk Modernizmi]]> <![CDATA[This study presents a unique comparative analysis across cultures and historical periods, focusing on psychological trauma and suicidal thinking in two major dramatic works: William Shakespeare’s Hamlet and Necip Fazıl Kısakürek’s Creating A Man. Although originating from very different settings—Renaissance England and modern Turkey—these plays show striking similarities in how they depict deep psychological pain. By applying modern trauma theory, the analysis reveals that both main characters display key signs of traumatic reactions, yet their distress is expressed in culturally specific ways. Hamlet's suffering arises from external betrayal and a ghostly message, whereas Hüsrev’s trauma comes from his own creative work leading to unintended tragedy. Their thoughts about suicide also differ: Hamlet's thinking develops through philosophical reflection typical of Renaissance humanism, while Hüsrev's thoughts manifest as an existential urge influenced by Islamic theological ideas. The study further explores symbols of being in-between states (liminality), how trauma affects language, cultural methods for dealing with suffering, patterns of being unable to act, and the role of gender in psychological distress within both texts. This comparison highlights how literary classics separated by four hundred years share psychological insights, while also showing how trauma and suicidal urges are shaped by both universal human weakness and specific cultural belief systems. The research contributes to literary studies and cross-cultural trauma research by showing how canonical texts from different traditions can shed light on universal aspects of psychological suffering through culturally unique artistic forms.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Bu çalışma, iki önemli tiyatro eseri olan William Shakespeare'in Hamlet ve Necip Fazıl Kısakürek'in Bir Adam Yaratmak adlı eserlerinde psikolojik travma ve intihar düşüncesine odaklanarak, kültürler ve tarihsel dönemler arasında benzersiz bir karşılaştırmalı analiz sunmaktadır. Rönesans İngiltere'si ve modern Türkiye gibi çok farklı ortamlardan kaynaklansa da, bu oyunlar derin psikolojik acıyı tasvir etme biçimlerinde çarpıcı benzerlikler göstermektedir. Modern travma teorisini uygulayarak yapılan analiz, her iki ana karakterin de travmatik tepkilerin temel belirtilerini sergilediğini, ancak sıkıntılarının kültürel olarak belirli şekillerde ifade edildiğini ortaya koymaktadır. Hamlet'in acısı, dışsal ihanet ve hayalet mesajından kaynaklanırken, Hüsrev'in travması, kendi yaratıcı çalışmasının istemeden trajediye yol açmasından kaynaklanmaktadır. İntihar hakkındaki düşünceleri de farklıdır: Hamlet'in düşünceleri, Rönesans hümanizmine özgü felsefi yansımalarla gelişirken, Hüsrev'in düşünceleri İslam teolojik fikirlerinin etkisiyle varoluşsal bir dürtü olarak ortaya çıkar. Çalışma ayrıca, iki metinde de ara durumların (liminalite) sembollerini, travmanın dili nasıl etkilediğini, acı ile başa çıkmak için kullanılan kültürel yöntemleri, harekete geçememe kalıplarını ve psikolojik sıkıntıda cinsiyetin rolünü daha ayrıntılı olarak incelemektedir. Bu karşılaştırma, dört yüz yıl arayla yazılmış edebi klasiklerin psikolojik içgörülerini nasıl paylaştığını vurgularken, travma ve intihar dürtülerinin hem evrensel insan zayıflığı hem de belirli kültürel inanç sistemleri tarafından nasıl şekillendirildiğini de göstermektedir. Araştırma, farklı geleneklerden gelen kanonik metinlerin, kültürel olarak benzersiz sanatsal formlar aracılığıyla psikolojik acının evrensel yönlerine nasıl ışık tutabileceğini göstererek, edebiyat çalışmalarına ve kültürlerarası travma araştırmalarına katkıda bulunmaktadır.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82604 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2273-2286]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/124 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancı Dil Olarak İngilizce Öğretimine Teknolojinin Entegrasyonu: Bir Derleme Çalışması]]> <![CDATA[Integration of Technology in the Teaching of English as A Foreign Language: A Review Study]]> <![CDATA[Onur KÖKSAL]]> <![CDATA[Beyza Nur ZORLU]]> <![CDATA[Yabancı Dil Olarak İngilizce, Yabancı Dil Öğretimi, Teknoloji, Yapay Zeka, Yabancı Dil Eğitmeni]]> <![CDATA[English as A Foreign Language, Foreign Language Teaching, Technology, Artificial Intelligence, Foreign Language Instructor]]> <![CDATA[Bu derleme çalışması, dijital teknolojilerin ve yapay zekânın (YZ) yabancı dil öğretimini, özellikle üniversite düzeyindeki İngilizceyi Yabancı Dil olarak Öğrenme (EFL) derslerini nasıl dönüştürdüğünü incelemektedir. ChatGPT, otomatik değerlendirme sistemleri, konuşma tanıma yazılımları ve ELSA Speak ile Pronunroid gibi telaffuz uygulamaları gibi YZ araçları, öğrenci özerkliğini desteklemekte, kişiselleştirilmiş geri bildirim sunmakta ve öğretmenlerin iş yükünü azaltmaktadır. Bu teknolojiler; yazma becerilerini, telaffuzu ve kültürel farkındalığı geliştirmenin yanı sıra öğrenci ve öğretmen etkileşimini artırmakta ve gerçek zamanlı destek sağlamaktadır. Suudi Arabistan ve diğer bağlamlarda yapılan çalışmalar, YZ araçlarının öğretim yöntemlerini ve öğrenci başarılarını geliştirdiğini göstermekte; ancak teknolojik eşitsizlik, öğretmen yeterliliklerindeki eksiklikler ve YZ’ye aşırı bağımlılık riski gibi sorunlara da dikkat çekmektedir. Zoom ve Skype gibi küresel iletişim platformları ile sanal gerçeklik gibi etkileşimli araçlar, kültürel açıdan zengin ve gerçekçi uygulama ortamları sunmaktadır. Edmodo ve Duolingo gibi dijital araçlar ise iş birliğine dayalı ve oyunlaştırılmış öğrenme ortamlarının gelişimine katkı sağlamaktadır. Öğretmenler her ne kadar YZ ve dijital araçları derslerine entegre etmeye daha açık hale gelseler de, bu dönüşümün başarılı olabilmesi; sürekli mesleki gelişim, güçlü altyapı desteği ve etik kullanım ve gönüllülük ilkelerine bağlıdır. Bu teknolojiler etkili bir şekilde kullanıldığında, öğrenmeyi kişiselleştirme, motivasyonu artırma ve kültürlerarası iletişim ile dil yeterliğini geliştirme potansiyeline sahiptir. Sonuç olarak, yapay zekâ ve dijital gelişmeler, dil öğretimini daha dinamik, erişilebilir ve öğrenci odaklı hale getirme açısından büyük bir vaat sunmaktadır.]]> <![CDATA[This review of the literature looks at how digital technologies and artificial intelligence (AI) are changing foreign language instruction, especially in university-level English as a Foreign Language (EFL) courses. Learner autonomy is supported, personalized feedback is given, and teacher workload is decreased by AI tools like ChatGPT, automatic evaluation systems, speech recognition software, and pronunciation apps like ELSA Speak and Pronunroid. In addition to increasing student and teacher engagement and providing real-time support, these technologies improve writing, pronunciation, and cultural awareness. Studies from Saudi Arabia and other contexts show how AI tools improve teaching methods and student outcomes, but they also draw attention to problems like unequal access to technology, gaps in teacher preparation, and the risk of becoming overly reliant on AI. Global communication platforms like Zoom and Skype, as well as immersive tools like virtual reality, provide practice environments that are rich in culture and reality. Digital tools like Edmodo and Duolingo also aid in the development of collaborative and gamified learning environments. Even though instructors are becoming more receptive to incorporating AI and digital tools, success hinges on continued professional development, infrastructure that supports it, ethical application and willingness. When these technologies are used effectively, they can boost motivation, personalize learning, and enhance intercultural communication and language competency. All things considered, artificial intelligence (AI) and digital advancements hold great promise for changing language instruction to become more dynamic, approachable, and student-focused.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82557 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[2231-2240]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/125 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Gelibolulu Mustafa Âli’nin Hâlâtü’l-Kahire Mine’l-Âdâti’z-Zâhire Adlı Eserinin Metaforik Bağlamı]]> <![CDATA[Metaphorical Context of Gelibolulu Mustafa Âli’s Book Titled Hâlâtü’l-Kahire Mine’l-Âdâti’z-Zâhire]]> <![CDATA[Nagehan UÇAN EKE]]> <![CDATA[Klâsik Türk edebiyatı, Gelibolulu Mustafa Âli, Hâlâtü’l-Kahire Mine’l-Âdâti’z-Zâhire, bağlam, metafor]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Gelibolulu Mustafa Âli, Hâlâtü’l-Kahire Mine’l-Âdâti’z-Zâhire, context, metaphor]]> <![CDATA[Tarihî ve edebî bir şahsiyetin düşünce ve inançlarının takibi söz konusu olduğunda bir edebiyat tarihçisinin en önemli vasfı, tarihî bağlam yaratabilme kudretidir. Özellikle de bu şahsiyetin hayatı ile eserleri arasındaki ilişkiyi kurarak entelektüel bir biyografi inşa etmek, söz konusu şahsiyete dair kaynakların çokluğuyla mümkün olabilmektedir. Bu durumda bir edebiyat tarihçisine düşen vazife, geçmişteki teorik olarak sayısız kalıntı ve izleri takip ederek yaratacağı bağlamdır. Ancak özellikle edebî metinlerde neyin bağlam sayılacağı, kişinin neyi açıklamak istediğine bağlı olduğundan muhtemel bağlamlar sonsuzmuş gibi görünebilir. Bu durumda edebiyat araştırmacısı ya da tarihçisi için en temel sorun, söz konusu bağlamların arasında daha meşru ve makul bağlamların mevcut olup olmadığına ve bu meşruiyetin nasıl tespit edilmesi gerektiğine dairdir. Bu noktada dile ilişkin değil düşünceye ilişkin bir olgu olan metafor devreye girerek anlatımı derinleştirirken zenginleştirir. Buradan hareketle tarihî ve edebî bir metin nasıl okunmalı, yorumlanmalı ve metnin bağlamı ya da bağlamları nasıl kurulmalıdır? Bu çalışmada, 16. yüzyılda Osmanlı’nın merkezinden bir aydın ve bürokrat Gelibolulu Mustafa Âli’nin Kahire ile ilgili izlenimlerini içeren ve Dârüssa’âde ağası Gazanfer Ağa’ya ithaf edilmiş olan Hâlâtü’l-Kahire Mine’l-Âdâti’z-Zâhire adlı eserini yazma gayesi, metnin elverdiği metaforik bağlamdan hareketle incelenecektir. Her ne kadar Âli’nin Kahire’ye gelişi idari bir nedene dayansa da gördükleri karşısında duyduğu hayranlığı ölümsüzleştirmekten kendini alamaz. Eser ilk bakışta Osmanlı Devleti’nin merkezindeki yönetici seçkinlere Kahire’nin ahvalini anlatmayı gaye edinmiş görünse de arka planda Gelibolulu Âli’nin asıl gayesi neydi ya da Nicolas Vatin gibi sorarsak bir Osmanlı Türk’ü yaptığı seyahati niçin anlatırdı? Esasen Âli’nin Kahire’ye gelişi sıradan bir kültür karşılaşmasından ziyade egemen kültürün bir mensubunun bağımlı kültürle karşılaşması olarak yorumlanabilir. Ancak bu çalışma kapsamında eserin metaforik bağlamı çözümlendiğinde Osmanlı devlet geleneğini ve İslami geleneği benimsemiş bir aydının İslami kültürün yaşandığı diğer yerlere bakarken hangi kıstasları daha baskın kullandığı ve ortaklıklara mı yoksa farklılıklara mı daha fazla vurgu yaptığı anlaşılabilecektir.]]> <![CDATA[When it comes to tracing the thoughts and beliefs of a historical and literary figure, the most important quality of a literary historian is the ability to create a historical context. In particular, constructing an intellectual biography by establishing the relationship between the life and works of this figure is only possible with the abundance of sources on this figure. In this case, the task of a literary historian is to create a context by following the theoretically numerous remains and traces of the past. However, since what counts as context, especially in literary texts, depends on what one wants to explain, the possible contexts may seem endless. In this case, the main problem for the literary researcher or historian is whether there are more legitimate and reasonable contexts among these contexts and how this legitimacy should be determined. At this point, metaphor, which is a phenomenon related to thought rather than language, comes into play and enriches the narrative while deepening it. From this point of view, how should a historical and literary text be read and interpreted and how should the context or contexts of the text be established? In this study, the purpose of Gelibolulu Mustafa Âli, an intellectual and bureaucrat from the centre of the Ottoman Empire in the 16th century, in writing his book Hâlâtü’l-Kahire Mine’l-Âdâti’z-Zâhire, which contains his impressions of Cairo and is dedicated to Dârüssa’âde agha Gazanfer Ağa, will be examined based on the metaphorical context of the text. Although Âli’s visit to Cairo is based on an administrative reason, he cannot help immortalising his admiration for what he sees. Although at first glance the work seems to aim at describing the state of Cairo to the ruling elite at the centre of the Ottoman Empire, what was the real purpose of Gelibolulu Âli, or, to paraphrase Nicolas Vatin, why would an Ottoman Turk describe his travels? In fact, Âli’s arrival in Cairo can be interpreted as the encounter of a member of the dominant culture with the subordinate culture rather than an ordinary cultural encounter. However, when the metaphorical context of the work is analysed within the scope of this study, it will be possible to understand which criteria an intellectual who adopted the Ottoman state tradition and the Islamic tradition used more dominantly when looking at other places where Islamic culture was lived, and whether he emphasised commonalities or differences more.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82533 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[2083-2093]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/126 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yapay Zekâ Çağında Mitin Dijital Mitosferdeki Edebi Yeniden Yazımı: Kültürel Bellek ve Anlatısal Dönüşümler]]> <![CDATA[The Literary Rewriting of Myth in the Digital Mythosphere of the AI Age: Cultural Memory and Narrative Transformations]]> <![CDATA[Serap SARIBAŞ ]]> <![CDATA[Karşılaştırmalı Edebiyat, Kültürel Bellek Çalışmaları, Dijital Mitosfer, Yapay Zekâ Tabanlı Kehanet Anlatıları, Mitik Motiflerin Melezleşmesi, Mitopoetik, Anlatısal Yenilik]]> <![CDATA[Comparative Literature, Cultural Memory Studies, Digital Mythosphere, AI-driven Prophetic Narratives, Hybridisation of Mythic Motifs, Mythopoetics, Narrative Innovation]]> <![CDATA[Dijital teknolojilerin hızla dönüştürdüğü çağdaş kültürel ortamda, yapay zekâ eksenli anlatıların birer çağdaş mit formuna evrilmesi dikkat çekici bir olgu olarak öne çıkmaktadır. Bu çalışmada, özellikle Black Mirror (Kara Ayna) dizisi başta olmak üzere yapay zekâ temalı distopik anlatıların, kehanet işlevi yüklenmiş yeni mitolojik yapıların inşasına nasıl aracılık ettiği incelenmektedir. Yapay zekâ, algoritmik öngörü ve dijital ölümsüzlük gibi kavramların günümüz kolektif bilinçdışında mitik temsiller üretmesi, hem modern teknolojiye yönelik kültürel korkuların hem de kadim anlatı biçimlerinin sürekliliğinin bir göstergesidir. Bu bağlamda, Türk halk kültüründe köklü bir yere sahip olan ahir zaman anlatıları ile meczupluk ve kehanet motiflerinin, çağdaş dijital anlatılarla nasıl karşılaştırmalı olarak okunabileceği araştırmanın özgün katkısını oluşturmaktadır. Posthümanist düşüncenin sunduğu kavramsal çerçeve, insan-sonrası özne tahayyülünün geleneksel mitik örüntülerle kesişim noktalarını açığa çıkarmakta ve dijital edebiyat ile medya anlatılarında yeni bir mitopoetik düzlemin gelişimine işaret etmektedir. Çalışma, kültürel sürekliliğin ve dönüşümün izini dijital çağın kehanet temsilleri üzerinden sürerken, halk kültürü ve çağdaş medya arasında karşılıklı bir etkileşim alanı inşa etmektedir. Bu bağlamda dijital mitin çağdaş anlatılarda üstlendiği yeni kültürel işlevler ile geleneksel kolektif hafızadaki işlevleri arasında köprü kurmak amaçlanmaktadır. Ayrıca, teknolojiyle iç içe geçmiş günümüz edebî ve görsel anlatılarının, mitolojik düşüncenin yeniden üretimine nasıl zemin hazırladığı da tartışılmaktadır. Yapay zekâ temalı dijital anlatıların, kehanet nosyonu üzerinden izleyici ve okur üzerinde kurduğu duygusal ve bilişsel etkiler de ayrıntılı biçimde değerlendirilmektedir. Böylece, teknolojik distopyaların günümüz mitosferini nasıl şekillendirdiği ve kültürel belleğe nasıl yeni katmanlar eklediği derinlemesine çözümlenmektedir. Bununla birlikte, yapay zekânın kültürel temsilinde ortaya çıkan yeni dijital ritüel biçimlerinin ve hikâye edici kehanet pratiklerinin, toplumsal belirsizlik ve anksiyete ile başa çıkma işlevleri de sorgulanmaktadır. Çalışma ayrıca, dijital mitin küresel ve yerel düzeyde nasıl melezleştiğini ve farklı kültürel bağlamlarda özgün anlatı biçimleri ürettiğini göstermeyi amaçlamaktadır. Son olarak, mevcut literatürde büyük ölçüde göz ardı edilen dijital kehanet anlatılarının halk kültürü ve posthümanist kuram ekseninde çok disiplinlerarası bir çözümlemeye tabi tutulmasının, alana önemli bir kuramsal katkı sağlayacağı ileri sürülmektedir.]]> <![CDATA[In today’s rapidly transforming cultural landscape shaped by digital technologies, narratives centred on artificial intelligence have conspicuously evolved into contemporary mythic forms. This study explores how dystopian narratives, particularly exemplified by Black Mirror, function as modern vehicles of myth-making by embodying a prophetic dimension. Concepts such as artificial intelligence, algorithmic foresight, and digital immortality increasingly generate mythic representations within the collective unconscious of contemporary society, reflecting both anxieties about modern technologies and the enduring resonance of archaic narrative structures. In this context, the study offers an original contribution by examining how deeply rooted motifs in Turkish folk culture, such as eschatological narratives and the figures of the holy fool (meczup) and the prophet, can be brought into a comparative dialogue with contemporary digital storytelling. Through the conceptual lens of posthumanist theory, the intersections between the imaginaries of posthuman subjectivity and traditional mythic patterns are illuminated, signalling the emergence of new mythopoetic dimensions within digital literature and media narratives. The study traces the continuity and transformation of cultural forms by mapping how digital-age representations of prophecy engage in reciprocal exchanges with both folk culture and contemporary media. It further seeks to bridge the evolving cultural functions of digital myths with those preserved in traditional collective memory. Moreover, it interrogates the ways in which literary and visual narratives interwoven with technology serve as fertile grounds for the reconfiguration of mythological thought. The emotional and cognitive impacts of AI-driven prophetic narratives on audiences and readers are analysed in depth. The research also examines how technological dystopias contribute to shaping the mythosphere of the present day and enrich cultural memory with new layers of meaning. Additionally, the study considers how emerging digital ritual practices and narrative prophecy within AI discourses serve as mechanisms for coping with societal uncertainty and anxiety. It further demonstrates how digital myths are hybridised across global and local contexts, giving rise to novel narrative configurations. Finally, the study argues that a multidisciplinary analysis of AI-related prophetic narratives through the intersecting frameworks of folk culture and posthumanist theory offers significant theoretical contributions to an underexplored area of the literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82517 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1939-1962]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/127 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Devlet-i Aliyye’de Gazeteciliğin Doğuşu]]> <![CDATA[The Birth of Journalism in the Ottoman Empire]]> <![CDATA[Metin Kayahan ÖZGÜL]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, gazete, gazetecilik, Osmanlı matbuatı, periyodikler, basın.]]> <![CDATA[New Turkish literature, newspaper, journalism, Ottoman press, periodicals, press.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Devlet-i Aliyye'de matbaanın gelişmesiyle birlikte basılı ürünlerde büyük bir artış görülmüştür. Kitapların yanında periyodikler de yayın hayatında yer almaya başlamıştır. İletişim açısından önemli bir boşluğu dolduran periyodikler günceli, modayı, siyaseti takip etmek ve haberleşmeyi sağlamak gibi çeşitli amaçlara hizmet etmiştir. Gazete ise hem basımıyla hem de okunmasıyla kendi başına kültürel bir kıymet ve birikim oluşturur. Gazete ihtiyacı ve onun aracılığıyla kurulan iletişim yeni bir bilgilenme ve kültürlenme biçiminin kabulünü gerektirir. Devlet-i Aliyye'nin gazete ile tanışması ve onu bir yayın aracı olarak kullanması çok çeşitli periyodikler üzerinden takip edilebilir. Bu takip bize Osmanlıda gazeteciliğin nasıl ortaya çıktığı, yaygınlaştığı ve benimsendiğini göstermesi açısından önem arz eder. Bu açıdan bakıldığında Devlett-i Aliyye'deki gelişimi sadece üç beş gazete üzerinden takip etmeye kalkmak, basın hayatını ve gazeteciliği sadece bunlarla sınırlayarak değerlendirmek oldukça eksik ve kısır bir değerlendirmede bulunmaya sebep olacaktır. Bu çalışma Osmanlıda gazete ve gazeteciliğin nasıl doğduğunu, nasıl geliştiğini ortaya çıkarmayı hedeflemektedir. Bu amaçla Devlet-i Aliyye'de sadece devletin yayın organları tarafından değil, azınlıklar ve levantenler gibi farklı grupların çıkardıkları periyodiklerin katkıları da dikkate alınmalıdır. Ancak bu şekilde basın tarihi ile ilgili daha sağlam bir inceleme yapılabilir. Bu sebeple burada, Osmanlıda çıkarılan periyodiklere ayrı başlıklar açılmış, farklı gruplarca çıkıralan gazeteler tek tek ele alınıp buradan hareketle bir panorama çizilmek istenmiştir. ]]> <![CDATA[With the development of the printing press in the Ottoman Empire, there was a great increase in printed products. In addition to books, periodicals also started to take place in publishing life. Filling an important gap in terms of communication, periodicals served various purposes such as keeping up with current affairs, fashion, politics and providing communication. Newspapers, on the other hand, constitute a cultural value and accumulation in their own right, both through their printing and reading. The need for newspapers and the communication established through them necessitates the acceptance of a new form of information and acculturation. The introduction of the newspaper and its use as a medium of publication in the Ottoman Empire can be traced through various periodicals. This tracing is important in terms of showing us how journalism emerged, became widespread and adopted in the Ottoman Empire. From this point of view, attempting to follow the development in the Ottoman Empire through only three or five newspapers and limiting the press life and journalism to only these would lead to a rather incomplete and sterile evaluation. This study aims to reveal how newspapers and journalism were born and how they developed in the Ottoman Empire. For this purpose, the contributions of periodicals published not only by state organs but also by different groups such as minorities and Levantines should be taken into consideration. Only in this way can a more robust examination of the history of the press be made. For this reason, the periodicals published in the Ottoman Empire have been given separate titles, and the newspapers published by different groups have been analyzed one by one in order to draw a panorama.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82492 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1845-1872]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/128 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancılara Türkçe Öğretiminde Yararlanılan B2 Kitaplarındaki Serbest Okuma Metinlerinin Okunabilirliğinin İncelenmesi: Yunus Emre Enstitüsü ve Yeni İstanbul Seti Örneği]]> <![CDATA[Examining the Readability of Free Reading Texts in Foreign B2 Books Used in Teaching Turkish: The Example of Yunus Emre Institute and the New Istanbul Set]]> <![CDATA[Merve AVUKATOĞLU DEMİRBAŞ]]> <![CDATA[Sevde KILIÇ]]> <![CDATA[Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi, okunabilirlik analizi, ders kitapları, okuma becerisi, serbest okuma metinleri.]]> <![CDATA[Teaching Turkish as a foreign language, readability analysis, textbooks, reading skills, independent reading texts.]]> <![CDATA[Yabancı dil olarak Türkçenin öğretiminde, dört temel dil becerisi arasında yer alan okuma, dil öğrenme sürecinde önemli bir role sahiptir. Bu beceriyi geliştirmek amacıyla, Türkçe derslerinin çeşitli öğretim materyalleriyle desteklenmesi gerekmektedir. Materyaller içerisinde en yaygın kullanılanlardan biri, hiç kuşkusuz ders kitaplarıdır. Öğrencilerin hedef dil yeterliliklerini etkili şekilde geliştirebilmeleri için, ders kitaplarında yer alan okuma metinlerinin içerik kalitesi, işlevselliği ve öğrenen düzeyine uygunluğu büyük önem taşımaktadır. Bahsedilen birlikte çalışmanın amacı Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenen bireyler için hazırlanmış olan Yunus Emre Enstitüsü B2 ders kitabı ile Yeni İstanbul B2 ders kitabındaki serbest okuma metinlerinin okunabilirlik düzeylerini incelemektir. Çalışmada nitel araştırma yaklaşımlarından doküman incelemesi ile betimsel tarama yöntemleri kullanılmıştır. Metinlerin okunabilirlik analizinde ise Ateşman (1997) okunabilirlik formülü tercih edilmiştir. Analiz sürecinde toplam 14 serbest okuma metni ayrı ayrı analiz edilip okunabilirlik düzeylerine göre sınıflandırılmıştır. Elde edilen bulgulara göre metinlerin çoğunluğunun orta güçlük düzeyinde olduğu, okunabilirlik indeks değerlerinin ise 50,08 ile 94,9 arasında değiştiği saptanmıştır. Orta güçlükte olan metinlerin öğrencilerin dil seviyesine uygun olduğu ve sözcük dağarcığına katkı sağladığı görülmüştür. Buna karşın, kolay düzeyde olan metinlerin öğrenci seviyesinin altında kaldığı ve genellikle daha önce öğrenilmiş sözcüklerin tekrarlandığı sonucuna varılmıştır. Ayrıca metinlerin zorluk düzeyine göre sıralanmadığı ve basitten karmaşığa şeklinde yapılandırılmadığı gözlemlenmiştir. Çalışma sonunda elde edilen sonuçlar doğrultusunda, ders kitabı içeriklerinin okunabilirlik açısından değerlendirilmesine yönelik çeşitli önerilerde bulunulmuştur.]]> <![CDATA[Reading, which is one of the four fundamental language skills, holds an important role in the process of language learning in the teaching of Turkish as a foreign language. In order to develop this skill, Turkish language courses should be supported with various instructional materials. Among these materials, textbooks are undoubtedly one of the most widely used teaching tools. To enable students to effectively improve their target language proficiency, the content quality, functionality, and appropriateness of the reading texts in textbooks to the learner's level are of great importance. The aim of the study mentioned here is to examine the readability levels of the independent reading texts included in the Yunus Emre Institute B2 level textbook and the Yeni İstanbul B2 level textbook, which are prepared for learners of Turkish as a foreign language. In the study, qualitative research methods, specifically document analysis and descriptive survey, were used. For the readability analysis of the texts, the Ateşman (1997) readability formula was employed. During the analysis process, a total of 14 independent reading texts were individually analyzed and classified according to their readability levels. According to the findings, most of the texts were found to be of moderate difficulty, with readability index scores ranging between 50.08 and 94.9. It was observed that texts of moderate difficulty were suitable for the students’ language levels and contributed to their vocabulary development. On the other hand, texts that were categorized as easy were determined to be below the students’ level and generally repeated previously learned vocabulary. Furthermore, it was observed that the texts were not arranged according to increasing difficulty and were not structured from simple to complex. Based on the results obtained at the end of the study, several suggestions were made regarding the evaluation of textbook content in terms of readability.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82467 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2345-2358]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/129 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Üniversite Öğrencilerinin Okuma Becerisinin İşlevine İlişkin Farkındalıkları: Yabancı Dil Eğitimi Bağlamında Bir Değerlendirme ]]> <![CDATA[Awareness Of University Students Regarding The Function Of Reading Skills: An Evaluation In The Context Of Foreign Language Education ]]> <![CDATA[Yasemin DARANCIK]]> <![CDATA[Yabancı Dil Eğitimi, Okuma Becerisi, Okumanın İşlevi, Farkındalık Düzeyi, Eleştirel Düşünme]]> <![CDATA[Foreign Language Education, Reading Skill, Function of Reading, Lewel of Awareness, Critical Thinking.]]> <![CDATA[Yabancı dil öğrenen bireyler dil öğrenimini dinleme, konuşma, okuma ve yazma becerileri üzerinden sürdürmektedir. Dil bilgisi ve kelime bilgisi de bu beceriler çerçevesinde öğrencilere kazandırılmaktadır. Öğrenciler genellikle okuma becerisini daha kolay ve hızlı gelişen bir beceri olarak görmekte, diğer becerileri ise daha zor bulmaktadır. Ancak öğrenciler okuma becerisinin işlevinin ne ölçüde farkındadır? Oysa okuma, dilin yapısını, kelime dağarcığını ve dil bilgisi kullanımını gerçek bağlamlarda gözlemleme, yeni kelimeler ve ifadeler öğrenme, cümle kuruluşlarını kavrama gibi kazanımlar sağlar. Okuma sırasında anlama, yorumlama ve eleştirel düşünme gibi üst düzey bilişsel beceriler gelişir. Ayrıca hedef dilin kültürü ve değerleri hakkında bilgi edinilerek, bireysel öğrenme ve yaşam boyu öğrenme desteklenir. Okuma yoluyla edinilen kalıp ifadeler, yazma ve konuşma becerilerine de katkı sağlar. Bu çalışmada, 244 öğrenciye uygulanan 22 maddelik soru havuzundan seçilen 9 madde aracılığıyla,  öğrencilerin okuma becerisinin işlevlerine yönelik farkındalık düzeyleri araştırılmıştır. ........ Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimler Alanında Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu  23.09.2024 tarihli E-74009925-604.01-1104822 sayılı kararına göre etik kurul onayı alınmıştır. Araştırma nicel araştırma yöntemlerinden betimsel tarama modeli ile yürütülmüştür. Anketin güvenirlik analizi sonucunda Cronbach’s Alpha katsayısı ,706 olarak bulunmuş ve anketin iyi düzeyde iç tutarlılığa sahip olduğu belirlenmiştir. Bulgulara göre, öğrencilerin %77’si okuma becerisini zor bulmadığını belirtmiş, %40,2’si bu becerinin etkisi konusunda kararsız kalmış, %73,8’i ise kendini yeterli görmüştür. Sonuçlar, öğrencilerin okuma becerisinin işlevi konusunda yeterli farkındalığa sahip olmadıklarını göstermektedir. Bu nedenle öğrencilere, okuma becerisinin yalnızca harfleri tanımaktan, hızlı okumaktan ve doğru telaffuzdan ibaret olmadığı; bunun ötesinde dilin yapısal ve kültürel boyutlarını kavramada, kelime ve dil bilgisi gelişiminde, eleştirel düşünme becerilerinin oluşumunda ve diğer dil becerilerinin desteklenmesinde önemli bir rol üstlendiği açık bir şekilde ifade edilmelidir.]]> <![CDATA[Individuals learning a foreign language continue their language education through the four basic skills: listening, speaking, reading, and writing. Grammar and vocabulary knowledge are also taught to students within the framework of these skills. Students often report that they find the other skills more challenging than reading and consider reading to be a skill that develops more easily and quickly. However, to what extent are students aware of the functions of reading skills? Reading skills provide learners with the opportunity to observe the structure of the language, vocabulary, and grammar usage in authentic contexts; to learn new words and expressions; and to understand sentence constructions. During reading, higher-order cognitive skills such as comprehension, interpretation, and critical thinking are developed. Moreover, by gaining knowledge about the culture and values of the target language, reading supports individual and lifelong learning. Set phrases acquired through reading also contribute to writing and speaking skills. In this study, the awareness levels of students regarding the functions of reading skills were investigated through 9 selected items from a 22-item question pool administered to 244 students. Ethics committee approval was obtained in accordance with the decision numbered E-74009925-604.01-1104822, dated 23.09.2024, issued by the Scientific Research and Publication Ethics Committee for Social and Human Sciences at ........University. The research was conducted using the descriptive survey model, one of the quantitative research methods. As a result of the reliability analysis, the Cronbach’s Alpha coefficient was found to be 0.706, indicating that the questionnaire had a good level of internal consistency. According to the findings, 77% of the students stated that they did not find reading skills difficult, 40.2% were undecided about the impact of this skill, and 73.8% considered themselves competent. The results show that students do not have sufficient awareness of the function of reading skills. Therefore, it should be clearly stated to students that reading skills are not merely about recognizing letters, reading quickly, or pronouncing words correctly; rather, they play a significant role in understanding the structural and cultural aspects of the language, developing vocabulary and grammar knowledge, fostering critical thinking skills and supporting other language skills.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82432 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1561-1572]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/130 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Toplumsal Roller Bağlamında Kadın Âşıklar: Türkmen Kızı ve Nazile Demir Şiirleri ]]> <![CDATA[ Female Minstrels in the Context of Social Roles: Poems of Türkmen Kızı and Nazile Demir]]> <![CDATA[Feyza KEŞAN]]> <![CDATA[Yavuz KÖKTAN]]> <![CDATA[Âşık Edebiyatı, Âşıklık Geleneği, Türkmen Kızı, Nazile Demir, Toplumsal Roller]]> <![CDATA[Minstrel Literature, Minstrelsy Tradition, Türkmen Kızı, Nazile Demir, Social Roles. ]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Toplumsal roller, insanın evrim süreci içerisinde gelişimini ve değişimini sürekli olarak sürdürmüştür. Bu özellik ona dinamik olma hususunu kazandırmıştır. Bununla birlikte toplumsal rollerin etkilerini genelde Türk dili ve edebiyatı disiplini içerisinde özelde ise âşık edebiyatı disiplini içerisinde bulmak mümkün olabilir. Âşık edebiyatı disiplini içerisinde bulunan âşıklar ve onların üretimleri kendi toplumları içerisinde üretilen ve üyelerince nesilden nesle çeşitli değişimlerden geçmiş olsa da aktarılmaya devam eden bir gelenek haline gelmiştir. Bu gelenek ile birlikte, geleneği destekleyen ve halk ile iç içe olunan yerlerde âşıklar tarafından çeşitli faaliyetlerde bulunulmaktadır. Bu ortamlar dönemin koşullarına bağlı olarak oluşturulmakla birlikte karşımıza genellikler umumi ortamlar şeklinde çıkar. Bu toplantılar ayrıca belirli zamanlarda ve belirli yerlerde gerçekleştirilmektedir. Bunun gibi etmenler neticesinde kimi âşıklar katılım sağlayabilirken kimileri ise katılım sağlayamamaktadır. Bu bağlamda üretimde bulunan kişiler içerisinde karşımıza çoğunlukla erkek âşıkların çıktığı görülebilir. Kadın âşıklarımız ise erkek âşıklara göre daha az ön plandadırlar. Bu durumun üzerinde toplumsal rollere bağlı oluşan çeşitli yaptırımların büyük öneme sahip olduğu söylenebilir. Çünkü toplum içerisinde bu rollerin kişilere biçtiği kurallar, davranış kalıpları mevcuttur. Bu araştırmada Nazile Demir ve Türkmen Kızı’nın üretmiş olduğu şiirlerden yola çıkılmış ve âşıklık geleneği dinamiği toplumsal roller perspektifinden değerlendirilmeye çalışılmıştır. Bu doğrultuda konuya ilişkin şiir belgeleri betimsel tarama yöntemi ile incelenmiştir.]]> <![CDATA[Social roles have continuously continued to develop and change in the evolutionary process of man. This feature has given him the feature of being dynamic. However, it is possible to find the effects of social roles in the discipline of Turkish language and literature in general and in the discipline of minstrel literature in particular. The minstrels and their productions within the discipline of minstrel literature have become a tradition that is produced within their own societies and continues to be passed on by their members from generation to generation, even though they have undergone various changes. Along with this tradition, various activities are carried out by the minstrels in places that support the tradition and are intertwined with the public. Although these environments are created depending on the conditions of the period, they generally appear as public environments. These meetings are also held at certain times and in certain places. As a result of such factors, some minstrels can participate while others cannot. In this context, it can be seen that male minstrels are the most common among the people who produce. Our female minstrels are less prominent than male minstrels. It can be said that various sanctions based on social roles have great importance on this situation. Because there are rules and behavioral patterns that these roles impose on individuals in society. In this research, the poems produced by Nazile Demir and Türkmen Kızı were used as a starting point and the dynamics of the minstrel tradition were tried to be evaluated from the perspective of social roles. In this direction, the poetry documents related to the subject were examined with the descriptive scanning method.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82421 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2889-2909]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/131 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Taşra Doktoru’nun Etik Değerleri ]]> <![CDATA[Ethical Values in A Country Doctor]]> <![CDATA[Süreyya İLKILIÇ]]> <![CDATA[Alman Edebiyatı, Kafka, Ein Landarzt, Tıp Etiği, Kant, Beauchamp & Childress]]> <![CDATA[German literature, Kafka, A Country Doctor, Kant, Beauchamp & Childress]]> <![CDATA[Bu makale, Franz Kafka’nın Ein Landarzt (Bir Taşra Doktoru) adlı kısa öyküsünü etik değerler ve tıp etiği ilkeleri çerçevesinde incelemektedir. Kafka'nın bu eseri genellikle psikanalitik ve varoluşçu açılardan ele alınsa da, bu çalışmada metin, bireysel vicdan, mesleki sorumluluk ve toplumsal beklentilerin çatıştığı çok katmanlı bir etik bağlamda değerlendirilmektedir. Öykünün merkezinde, hem hastası hem de asistanı Rosa ile ilgili ciddi etik ikilemlerle karşı karşıya kalan bir köy doktoru yer almaktadır. Doktorun kararları yalnızca kişisel iyi niyetle değil, aynı zamanda toplumsal normlar, mesleki baskılar ve modern tıbbın sınırlamalarıyla şekillenmektedir. Çalışmanın teorik temeli, Immanuel Kant’ın deontolojik etiği ile Beauchamp ve Childress tarafından geliştirilen dört temel biyomedikal etik ilkesine dayanmaktadır: özerklik, zarar vermeme, iyilik yapma ve adalet. Metin odaklı analitik bir yaklaşımla, doktorun Rosa’yı araçsallaştırması, hastaya yardım edememesi ve ölüm karşısındaki çaresizliği etik açıdan eleştirel bir şekilde değerlendirilmektedir. Ayrıca, öyküde tasvir edilen “yara”, yalnızca biyolojik bir rahatsızlık olarak değil, aynı zamanda bireyin varoluşsal çaresizliğinin ve modern tıbbın yetersizliğinin bir metaforu olarak yorumlanmaktadır. Kafka’nın gerçek ile düşü iç içe geçiren anlatım tarzı sayesinde, doktorun otorite kaybı ve etik değerlerden sapması sembolik bir şekilde ortaya çıkmaktadır. Sonuç olarak, Bir Köy Doktoru, kişisel ahlaki sorumluluğun sınırlarını, tıbbın çözüm sunma konusundaki sınırlı kapasitesini ve bireyin ölüm karşısındaki varoluşsal yalnızlığını güçlü bir şekilde betimleyen derin bir edebi eserdir.]]> <![CDATA[This article examines Franz Kafka’s short story Ein Landarzt (A Country Doctor) within the framework of ethical values and principles of medical ethics. Although Kafka’s work is often analyzed through psychoanalytic and existential lenses, this study approaches the text from a multifaceted ethical perspective, focusing on the conflict between individual conscience, professional responsibility, and societal expectations. At the center of the story is a country doctor who faces serious ethical dilemmas concerning both his patient and his assistant, Rosa. The doctor's decisions are shaped not only by personal goodwill but also by social norms, professional pressures, and the limitations of modern medicine. The theoretical foundation of this study is based on Immanuel Kant’s deontological ethics, as well as the four fundamental principles of biomedical ethics developed by Beauchamp and Childress: autonomy, non-maleficence, beneficence, and justice. Through a text-centered analytical approach, the doctor’s instrumentalization of Rosa, his inability to help the patient, and his helplessness in the face of death are critically evaluated from an ethical standpoint. Furthermore, the “wound” depicted in the story is interpreted not merely as a biological affliction, but also as a metaphor for the individual’s existential helplessness and the inadequacy of modern medicine. Thanks to Kafka’s blending of dream and reality, the doctor’s loss of authority and deviation from ethical values emerge symbolically. In conclusion, Ein Landarzt is a profound literary work that powerfully illustrates the boundaries of personal moral responsibility, the limited capacity of medicine to offer solutions, and the existential solitude of the individual in the face of death.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82405 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2729-2749]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/132 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Welsapar, Ak, Kurtarıcı, Anatolia Kültür Yayıncılık, İstanbul 2025, 199 s.]]> <![CDATA[Welsapar, Ak, Kurtarıcı, Anatolia Kültür Yayıncılık, İstanbul 2025, 199 pp.]]> <![CDATA[Mehmet Turgut BERBERCAN]]> <![CDATA[Tanıtma yazısı]]> <![CDATA[reprensentation work]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82393 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[975-976]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/133 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Zamansız Yitirilen Bir Değerin Ardından: M. Kemal Küçük’ün Türk Tiyatrosu’ndaki Boşluğu ve Geleceğe Uzanan Mirası]]> <![CDATA[In the Wake of a Talent Lost Too Soon: The Void and Enduring Legacy of M. Kemal Küçük in Turkish Theatre]]> <![CDATA[Engin KEFLİOĞLU]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Türk Tiyatro Tarihi, Biyografi, M. Kemal Küçük, Çocuk Tiyatrosu, Tiyatro Eğitimi]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Turkish Theatre History, Biography, M. Kemal Küçük, Children's Theatre, Theatre Education]]> <![CDATA[Türk tiyatrosunun erken dönemlerinde çok yönlü bir sanatçı kimliğiyle öne çıkan M. Kemal Küçük (1901-1936), 35 yıllık kısa yaşamına rağmen oyunculuk, yönetmenlik, adaptasyon, tiyatro yazarlığı, eğitimcilik ve kuramcılık alanlarında kalıcı izler bırakmıştır. Bu makale, Küçük’ün sanatsal mirasını ve fedakarlıklarını dönemin tanıklıkları ve mevcut kaynaklar ışığında inceleyerek Türk tiyatrosuna yaptığı özgün katkıları ve erken ölümünün yarattığı boşluğu kapsamlı bir biçimde ele almayı amaçlamaktadır. Küçük, özellikle çocuk tiyatrosunun temellerinin atılması ve tiyatro pedagojisinin geliştirilmesinde öncü roller üstlenmiştir. 1924’te ilk köy oyunu denemelerinden olan İç Acısı’nı kaleme almış, 1927’de Türk tiyatrosunda bir ilk olan Hamlet prodüksiyonunda Polonius rolünü canlandırmıştır. Molière’in Tartuffe eserini 1928’de Mürai adıyla 1774 İstanbul’una uyarlayarak ve İtri Efendi karakterini canlandırarak hem adaptör hem de oyuncu olarak büyük başarı kazanmış, bu çalışma uluslararası alanda da Molière yorumlarına özgün bir katkı olarak değerlendirilmiştir. 1933’te yayımladığı Tiyatro adlı eseri, Türkiye’de tiyatro bilgisine dair ilk modern ve kapsamlı çalışma olarak kabul edilir. Aynı yıl, Cumhuriyet’in 10. yılı kutlamaları için yazdığı ve yönettiği, Türkiye’nin ilk “bale pandomim” türünde eseri olan İnkılâp Sembolü’nü sahneye koymuştur. <a name="OLE_LINK3"></a>1935’te Muhsin Ertuğrul’un öncülüğünde kurulan Türkiye’nin ilk düzenli çocuk tiyatrosunun açılış oyunu olan İlk Tiyatro Dersi’ni, ikinci oyun olan Gülmeyen Çocuk’u yazarak ve kuruluş sürecinde aktif rol alarak bu alandaki öncülüğünü pekiştirmiştir. Sanat yaşamının son döneminde, hastalığına rağmen İstanbul Halkevi’nde vermeye devam ettiği tiyatro dersleriyle ve Türk Tiyatrosu dergisinde “Konuşmak Sanatı” üzerine kaleme aldığı makalelerle tiyatro pedagojisine katkılarını sürdürmüştür. Küçük’ün erken vefatı Türk tiyatrosu için büyük bir kayıp olsa da kısa ömrüne sığdırdığı bu ilkler ve eserler, onun tiyatro tarihindeki müstesna yerini belirlemiştir.]]> <![CDATA[M. Kemal Küçük (1901-1936), a multifaceted artist who emerged in the early period of Turkish theatre, left an indelible mark in the fields of acting, directing, adaptation, playwriting, education, and theory, despite his short 35-year life. This article aims to comprehensively examine Küçük’s artistic legacy and sacrifices in light of period’s accounts and existing sources, analyzing his unique contributions to Turkish theatre and the void created by his untimely death. Küçük undertook pioneering roles, particularly in establishing the foundations of children’s theatre and developing theatre pedagogy. In 1924, he penned İç Acısı (Heartache), one of the earliest examples of a Turkish village play. In 1927, he portrayed Polonius in the first Turkish production of Hamlet. He achieved great success as both an adaptor and an actor in 1928 by adapting Molière’s Tartuffe as Mürai (The Hypocrite), transposing the setting to 1774 Istanbul and performing the role of İtri Efendi; this work has also been recognized internationally as an original contribution to Molière interpretations. His 1933 book, Tiyatro (Theatre), is considered the first modern and comprehensive study on theatre arts in Turkey. In the same year, he staged Turkey’s first “ballet pantomime,” İnkılâp Sembolü (Symbol of the Revolution), which he wrote and directed for the 10th-anniversary celebrations of the Republic. In 1935, he wrote the inaugural play, İlk Tiyatro Dersi (First Theater Lesson), and the second play, Gülmeyen Çocuk (The Child Who Doesn’t Smile), for Turkey’s first permanent children’s theater, founded under the leadership of Muhsin Ertuğrul, and solidified his pioneering role in children’s theater by playing an active role in the theater’s establishment.  In the final period of his artistic life, despite his illness, he continued his contributions to theatre pedagogy through the courses he taught at the Istanbul Halkevi and the articles he wrote on  “The Art of Speaking” for the journal Türk Tiyatrosu. Although Küçük’s premature death was a great loss for Turkish theatre, the pioneering achievements and works he produced in his short life have secured his exceptional place in its history.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82316 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2867-2888]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/134 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Maddeci Ekoeleştirel Bir Okuma: Peyami Safa’nın Şimşek Adlı Romanında Bir Eyleyici Olarak Şimşek]]> <![CDATA[A Material Ecocritical Reading: Lightning As An Agent Peyami Safa’s Şimşek]]> <![CDATA[Funda KESKİN ÜNLÜ]]> <![CDATA[ekoeleştiri, maddeci ekoeleştiri, Peyami Safa, şimşek, epifani]]> <![CDATA[ecocriticism, material ecocrtiticism, Peyami Safa, lightning, agent, epiphany]]> <![CDATA[<a name="_Hlk191296169"></a>Ekoeleştirel çalışmalarda insan faaliyetlerinin çevre üzerindeki etkisine odaklanarak yapıtların incelenmesi ve bu faaliyetlerin yıkıcı etkisinin tartışılması genel bir eğilimdir. Ancak insan ve madde arasındaki etkileşim yeni bakış açıları sunabilecek potansiyele sahiptir. Peyami Safa’nın Şimşek adlı romanı da söz konusu potansiyelin açıkça görülebilmesi açısından önemli bir malzeme sunar. Geleneksel roman incelemeleri genellikle insanmerkezci bakış açısının getirdiği insan odağında okumalara yönelmiş; doğanın anlatı içindeki etkin rolünü göz ardı etmiştir. Oysa maddeci ekoeleştiri, insandışı unsurların da anlam üretebileceğini, insan eylemlerine ve anlatıya yön verebileceğini öne sürer. Ele alınan Şimşek adlı romanda Müfid’in evliliğine dair gerçeği öğrenmesi, bir doğa olayı olan şimşeğin çakarak bulundukları odayı aydınlatması aracılığıyla gerçekleşir. Bu olay, şimşeğin atmosferik bir olay olmaktan çıkararak olayların akışında etkili bir güce dönüştüğünü gösterir. Diğer bir ifadeyle şimşeğin sadece fiziksel değil, aynı zamanda simgesel bir eyleyiciliğe sahip olduğu söylenebilir. Söz konusu kapsamda, bu makalede, maddeci ekoeleştirinin getirdiği bakış açısından yararlanılarak bir eyleyici olarak şimşeğin olay örgüsü üzerindeki etkisi ortaya konmuştur. Bu amaçla öncelikle maddeci ekoeleştirinin bakış açısı ortaya konmuş, ardından Şimşek adlı roman incelenmiş ve söz konusu romanda şimşeğin eyleyici bir role sahip olduğu; roman kişilerinin duygu ve düşüncelerini etkilediği gibi olay örgüsünde de önemli bir role sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu bağlamda şimşeğin, romanın kırılma anlarında belirleyici bir unsur olarak devreye girdiği gözlemlenmiştir. ]]> <![CDATA[In ecocritical studies, there is a general tendency to analyze literary works by focusing on the impact of human activities on the environment and discussing their destructive consequences. However, the interaction between humans and matter has the potential to offer new perspectives. Peyami Safa’s novel Şimşek provides significant material in this regard, as it clearly illustrates this potential. Traditional literary analyses have predominantly adopted an anthropocentric perspective, emphasizing human-centered readings while overlooking the active role of nature within the narrative. In contrast, material ecocriticism argues that nonhuman elements can also generate meaning and influence both human actions and the narrative itself. In Şimşek, Müfid’s discovery of the truth about his marriage occurs when a flash of lightning -a natural phenomenon-illuminates the room they are in. This event demonstrates that lightning is not merely an atmospheric occurrence but an influential force in the course of events. In other words, lightning can be considered an agent with not only a physical but also a symbolic agency. Within this framework, this article examines the impact of lightning on the plot through the lens of material ecocriticism. To achieve this, the study first outlines the perspective of material ecocriticism and then analyzes Şimşek, concluding that lightning assumes an agentic role within the novel, influencing both the emotions and thoughts of the characters as well as playing a crucial role in the narrative structure.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82308 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[673-687]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/135 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mısırlı Hanım Şair Gülperi Hanım’ın Kaleminden Kadim Mısır Şehirleri]]> <![CDATA[Ancient Egyptian Cities from the Pen of Egyptian Lady Poet Gülperi Hanım]]> <![CDATA[Abuzer KALYON]]> <![CDATA[Osmanlı edebiyatı, Mısır, Gülperi Hanım, Mısır şehirleri]]> <![CDATA[Ottoman literature, Gülperi Hanım, Egyptian cities]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Divan şiiri mekân, zaman ve insan, eşya gibi farklı unsurları ele alan ve bu unsurları mazmunlarla birleştiren bir yapıya sahiptir. Divan şairlerinin yaşadıkları ya da gezdikleri mekânları şiire konu etmeleri hem yaşadıkları dönemi hem de mekânı tanıtmaları açısından kayda değer bir özellik taşımaktadır. Gezip gördüğü mekânları şiirlerinde işleyerek tanıtma yoluna giden şairlerden birisi de Gülperi Hanım’dır. Güldeste-i Hâtırat ismindeki eseri Türkiye’de neşredilen Gülperi Hanım, Mısır’da Kahire sarayında yetişmiş bir hanım şairdir. Osmanlı devresi de dâhil olmak üzere Türkler Mısır’da oldukça uzun müddetli bir hâkimiyet tesis etmişlerdir. Bu hâkimiyet devresinde Mısır’ın kültür ve medeniyetinde gözle görülür bir şekilde pay sahibi olan Türkler bölgede mühim bir şekilde tarihi ve kültürel miras da bırakmışlardır. Mısır’da hususan Kahire’de gelişme gösteren Osmanlı kültürel birikimi zamanla kendi şairlerini de yetiştirmiştir. Bu şairler her ne kadar az olsalar da müşterek özellikleri aşağı yukarı aynı zaman devresinde yaşamış olmalarıdır. Mısır’da gelişen Osmanlı kültür ve edebiyatının yetiştirdiği bu şairler Çeşm-i Âfet Hanım, Ayşe Teymuûrî Hanım ve Gülperi Hanım’dan müteşekkildirler.  Bu üç Hanım şairin eserleri Osmanlı şiirinin özelliklerini talımaktadır. Gülperi Hanım tarafından kaleme alınmış olan Güldeste-i Hatırat adlı eser, ağırlıklı olarak Mısır’ın şehirlerini tanıtan bir yapıya sahiptir. Bu çalışmada Gülperi Hanım’ın yaşadığı dönem ve coğrafya göz önünde bulundurularak gezip gördüğü yerler anlatılmış olup, çalışmanın ışığında Mısır’ın bazı şehirleri tanıtılmıştır. ]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Divan poetry has a structure that deals with different elements such as space, time, people, and objects and combines these elements with metaphors. The fact that Divan poets used the places they lived or visited as subjects in their poems is a noteworthy feature in terms of introducing both the period they lived in and the place. One of the poets who used the places she visited and visited in her poems to introduce them is Gülperi Hanım. Gülperi Hanım, whose work Güldeste-i Hâtırat was published in Turkey, was a female poet who grew up in the Cairo palace in Egypt. The Turks established a very long-term rule in Egypt, including the Ottoman period. During this period of rule, the Turks, who had a visible share in the culture and civilization of Egypt, also left a significant historical and cultural heritage in the region. The Ottoman cultural accumulation, which developed in Egypt, especially in Cairo, eventually produced its own poets. Although these poets were few in number, their common feature is that they lived in more or less the same period. These poets, who were raised by the Ottoman culture and literature that developed in Egypt, are Çeşm-i Âfet Hanım, Ayşe Teymuûrî Hanım and Gülperi Hanım. The works of these three Lady poets bear the characteristics of Ottoman poetry. The work Güldeste-i Hatırat, written by Gülperi Hanım, has a structure that mainly introduces the cities of Egypt. In this study, the places Gülperi Hanım visited are described, considering the period and geography in which she lived, and some cities of Egypt are introduced in the light of the study.. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82242 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[569-601]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/136 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çevirmen Adayları için Yeni Bir İstihdam Alanı Olarak Sağlık Turizmi Çevirmenliği: Sağlık Turizmi Çevirisi için Meslek Standardı ile Uyumlu Ders İzlencesi Önerisi]]> <![CDATA[Health Tourism as an Emerging Field of Employment for Future Translators and Interpreters: Occupational Standard Compatible Course Proposal for Health Tourism Translation]]> <![CDATA[Nazan Müge UYSAL]]> <![CDATA[Mesut KULELİ]]> <![CDATA[Çevirmen eğitimi, Çeviri sektörü, Sağlık turizmi çalışanı olarak çevirmenler, Çevirmen Ulusal Meslek Standardı, Sağlık turizmi çevirisi ders izlencesi tasarımı, Ders Önerisi.]]> <![CDATA[Translator and interpreter education, Translation and interpreting industry, Translators and Interpreters as health tourism professionals, the National Occupational Standard for Translator/Interpreter, Syllabus design in health tourism translation, Course Proposal]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Sağlık teknolojileri ve ulaşım olanaklarındaki gelişmeler son yıllarda sağlık turizmini oldukça popüler hale getirmiştir. Çok sayıda ülkenin sağlık turizminden büyük miktarda gelir elde etmeye başlaması sağlık, turizm, pazarlama gibi pek çok farklı sektör çalışanı için bu alanda yeni istihdam fırsatlarını beraberinde getirmektedir. Bu ülkeler arasında Türkiye, sağlam temellere oturtmuş olduğu girişimler ve gelişmiş sağlık teknolojileri sayesinde sağlık turizminde önemli bir destinasyon olarak konumunu pekiştirmiş ve rakiplerine göre kendini bir adım öne çıkarmayı başarmıştır. Sağlık, turizm, pazarlama gibi sektörlerin yanı sıra dil/çeviri hizmetleri sektörü de sağlık turizmiyle keşisen bir çalışma alanı olarak konumlanmıştır. Sağlık turizmi odaklı seyahatte bulunan hasta veya danışanların ana dilleri, alıcı ülkelerdeki ana dilden farklı olduğu durumlarda sağlık turistlerinin ihtiyaçlarına cevap verecek olan kurum ve kuruluşlar, hem tıbbi hem sosyal ortamlarda yazılı çeviri veya sözlü çeviri sağlayabilecek çevirmenlere ihtiyaç duymaktadır. Çevirmen adaylarının diller ve kültürlerarası etkileşim uzmanı olarak sağlık turizmi çevirisi için gerekli bilgi ve becerileri edinmiş olmaları, “yeni” bir istihdam alanı olarak belirginleşen sağlık turizmi alanında istihdam edilebilirliklerinin artmasına katkı sağlayacaktır. Çalışmanın çıkış noktasını oluşturan (ve araştırma kapsamında yapılan doküman analiziyle desteklenen) bu varsayımın, çevirmen yetiştiren yükseköğretim kurumlarına, çevirmen adaylarının sağlık turizmi çevirmenliği alanının gerekliliklerine hazırlanabilmesi konusunda yeni sorumluluklar getirdiği ifade edilebilir. Bu doğrultuda, çalışmada ilk olarak çevirmen adayları için yeni bir istihdam alanı olarak sağlık turizmi çevirmenliğinin çeviri eğitiminde ders içerikleri geliştirme/güncelleme çalışmalarında dikkate alınması gerektiği tekil tarama yöntemi kullanılarak yapılan iş ilanı analiziyle gösterilmeye çalışılmıştır. Ancak sektörel göstergeler mesleğin güncel durumunu yansıtmak bakımından akademiye gerçek veriler sunuyor olsa da yükseköğretim kurumlarının öğretim planı/içeriği geliştirme ve güncelleme süreçlerinde eğitim verilen meslekle bağlantılı sağlam referans kaynaklarına ihtiyaç duyacağı açıktır. Çevirmen adaylarına kazandırılması gereken bilgi ve beceriler belirlenirken, lisans mezunu bir çevirmenin yerine getirebilmesi gereken mesleki görev ve işlemleri tanımlayan ve ülkemizde Mesleki Yeterlilik Kurumu çatısı altında çeviri sektörü paydaşlarının katkılarıyla oluşturulmuş meslek standardı olan Çevirmen (Seviye 6) Ulusal Meslek Standardı (2020) [ÇUMS] referans kaynağı olarak kullanılabilir. Bu çerçevede, çalışmada sağlık turizminde yazılı çeviri hizmetlerini yerine getirecek çevirmenlerin donanımlarının artırılmasına katkı sağlayacak bir ders izlencesi önerisi sunulmaktadır. Ders önerisi tasarlanırken ÇUMS dayanak olarak kullanılmıştır. Önerilen ders izlencesi; dersin öğrenme çıktıları, haftalık ders içeriği ve ölçme ve değerlendirme için kullanılabilecek bir değerlendirme kriteri örneğini içermektedir.  Bunun yanı sıra, önerilen “Sağlık Turizmi Çevirisi” dersinin etkinliğinin artırılması için göz ardı edilmemesi gereken bir husus olarak genellikle mütercim ve tercümanlık/çeviribilimi programlarının öğretim planlarında yer alan ve çalışmada önerilen “Sağlık Turizmi Çevirisi” dersinin öğrenme çıktılarını destekleyebilecek ilintili derslerle ilgili değerlendirmelere de yer verilmiştir. Bu çalışmada başlangıç noktası olarak Türkiye’deki bağlam ele alınsa da öneriler ve çıkarımlar, dünya çapındaki çevirmen eğitimi programlarına uyarlanabilecek ve genişletilebilecek şekilde sunulmuştur. ]]> <![CDATA[The advancements in medical technology and transportation facilities have made health tourism quite popular in recent decades. Quite a few countries have earned huge sums of money out of this business, to be accompanied by new employment opportunities for professionals from sectors as diverse as health, tourism, or marketing to name a few. Among these countries, Türkiye has stood out with its well-established initiatives and advanced medical technologies to reinforce its position as a leading competitor in health tourism.  Besides the sectors like business, tourism or marketing, translation and interpreting have also been positioned in the work chart of health tourism. As the native language of the health tourists would be different from that of the recipient countries, the institutions catering to the needs of health tourists should need professional translators and interpreters to ensure the translation or sight translation/interpreting of medical documents in the medical and social settings or interpreting service to enable communication in various settings, inducing a new employment opportunity for future translators and interpreters<a style="mso-footnote-id: ftn1;" title="" href="#_ftn1" name="_ftnref1">[1]</a>. Equipping future translators and interpreters with the knowledge and skills set compatible for this “new” field of employment would contribute to their employability in health tourism industry as professionals of interlingual and intercultural communication. This assumption (also supported by the document analysis conducted in the study) necessitates “a call for action” on the part of translation and interpreting programs to prepare future translators and interpreters for the dynamics of this workplace. In this vein, this study initially seeks to indicate the significance of health tourism translation and interpreting as a novel field of employment for translation and interpreting graduates, which should be taken into consideration in curriculum plans and modifications in translation and interpreting education. Although industrial demands reveal significant insights into the up-to-date status of the profession, thereby providing realistic data for the academy, higher education programs need to utilize robust reference sources pertaining to the profession to modify or improve their curriculum plans. For the delineation of occupational duties and tasks to be integrated into the identification of knowledge and skills required for training future translators and interpreters, the National Occupational Standard for Translator/Interpreter (Level 6/2020) [NOSTI] -developed with the contributions of various stakeholders in translation and interpreting education and industry and approved by the Vocational Qualifications Authority (VQA)- can be used as a reference point. Accordingly, this study seeks to present a course proposal to assist gaining future translators and interpreters a set of knowledge and skills for the provision of translation services in health tourism industry. To reflect specifics of the translation and interpreting profession, the course design is based on the (only) national occupational standard for translation and interpreting profession in Türkiye -NOSTI-. The course proposal involves learning outcomes, weekly syllabus, sample evaluation criteria for assessment procedures, and implications for intra-curricular exchange that may impact the efficiency of the proposed course. Even if the Turkish context is taken as the starting point in this study, the proposal and implications are arranged to be safely extended or adapted to the translator and interpreter education programs worldwide. <div style="mso-element: footnote-list;"> <hr align="left" size="1" width="33%"> <div id="ftn1" style="mso-element: footnote;"> <a style="mso-footnote-id: ftn1;" title="" href="#_ftnref1" name="_ftn1">[1]</a>The term “future translators and interpreters” is used synonymous with “translation and interpreting undergraduate students” in this study. </div> </div>]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82236 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[2095-2116]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/137 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Roman Ingarden’ın Ontolojik Perspektifinden “Nazar”ın Alımlanması: Zâtî’den Mesîhî’ye Gazelin Edebî Seyri]]> <![CDATA[Roman Ingarden's Ontological Perspective of the ‘Evil Eye’ Reception: The Literary Course of the Ghazal from Zâtî to Masîhî]]> <![CDATA[Kübra BATAR]]> <![CDATA[Eski Türk edebiyatı, nazire, alımlama estetiği, ontoloji, Roman Ingarden, Zâtî, Mesîhî.]]> <![CDATA[Old Turkish literatüre, nazire, aesthetics of reception, ontology, Roman Ingarden, Zâtî, Mesîhî.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk198481419"></a>Edebî eser; yazar, metin ve okur ekseninde tamamlanır ve anlamlandırılır. Bu nedenle yazar, metin ve okur edebî faaliyetlerin birbirinden ayrılmaz unsurları olup bu unsurların alımlama estetiğinde önemli fonksiyonları bulunmaktadır. Alımlama estetiği Konstanz Okulu olarak da anılan okuma merkezli kuramlardan biridir. Rainer Warning, Hans Robert ve Wolfrang Iser kuramın kurucularındandır. Alımlama kuramına göre edebî <a name="_Hlk198479660"></a>eserin oluşturucusu yazar, tamamlayıcısı ise okurdur. Okur, esere öncelikle entelektüel birikimi ve kültürel kimliği doğrultusunda yaklaşır ve onu anlamlandırmaya çalışır. Bu yönüyle okur, edebî eserin alımlanmasında aktif bir rol üstlenir. Bu noktada alımlama estetiğinde somutlaştırma ve yeniden kurma kavramlarından bahsedilir. Alımlama estetiğinin temel basamakları olan somutlaştırma ve yeniden kurma, Roman Ingarden’ın bu kuram paralelinde üzerinde durduğu önemli kavramlardır. Bu kavramlar, alımlama estetiğinin aşamalarıdır ve ontik incelemeyle tespit edilir. Ontik tabakalar ise ses, anlam, nesne ve görme katmanlarından oluşur. Edebî eser, belli bir okuma kültürüyle okunduğunda eserin ontik tabakalarına ulaşılacak ve bu suretle alımlanacaktır. Ontik incelemelerde edebî eserin; ses, anlam, nesne ve görme tabakalarına ulaşılır. Böylelikle okur ve edebî metin arasındaki etkileşim ortaya çıkar. Kuramın prensipleri doğrultusunda alımlama estetiğinin en doğru örneklerinin divan şiirinde bulunduğu söylenebilir. Alımlama estetiğinin en açık örnekleri nazirelerdir. Bu bakımdan alımlama estetiği öteden beri divan şiirinde mevcuttur. Nazire şairi; divan geleneğinin kendisine sunduğu tüm birikimle zemin şiiri somutlaştırır ve yeniden kurar. Bu çalışmada Zâtî’nin “nazar” redifli gazelinin Mesîhî tarafından nasıl alımlandığı tespit edilmesi amaçlanmaktadır. Çalışmanın zemin şiirini Zâtî’nin “nazar” redifli gazeli oluşturmaktadır. Zemin şiirin alımlanma süreci, Ingarden’ın ontolojik tahlil yöntemiyle Mesîhî’nin naziresi üzerinden incelenecektir. Söz konusu zemin şiir ve Pervane Bey Mecmuası’ndan, nazire ise Mesîhî Dîvânı’ndan alınmıştır. Gerekli incelemelerin sonucunda, tanzir edilen gazelin ontik tabakalarıyla nazirenin ontik tabakaları arasındaki korelasyon değerlendirilecektir.]]> <![CDATA[A literary work is completed and made meaningful on the axis of author, text and reader. Therefore, author, text and reader are inseparable elements of literary activities and these elements have important functions in reception aesthetics. Reception aesthetics is one of the reading-centred theories, also known as the Konstanz School. Rainer Warning, Hans Robert and Wolfrang Iser are the founders of the theory. According to the reception theory, the author is the creator of the literary work and the reader is its complement. The reader approaches the work primarily in line with his/her intellectual background and cultural identity and tries to make sense of it. In this respect, the reader takes an active role in the reception of the literary work. At this point, the concepts of concretisation and reconstruction are mentioned in the aesthetics of reception. Embodiment and reconstruction, which are the basic steps of reception aesthetics, are important concepts that Roman Ingarden emphasises in parallel with this theory. These concepts are the stages of aesthetics of reception and are identified through ontic analysis. Ontic layers consist of sound, meaning, object and visual layers. When a literary work is read with a certain reading culture, the ontic layers of the work will be reached and thus it will be received. In ontic analyses, the layers of sound, meaning, object and sight of the literary work are reached. Thus, the interaction between the reader and the literary text is revealed. In line with the principles of the theory, it can be said that the most accurate examples of reception aesthetics are found in divan poetry. The most clear examples of reception aesthetics are naziras. In this respect, reception aesthetics has been present in divan poetry for a long time. The verse poet embodies and reconstructs the ground poem with all the accumulation offered to him by the divan tradition. This study aims to determine how Zātī's ghazal with the redif ‘nazar’ is received by Mesīhī. The ground poem of the study is Zātī's ghazal with the redif ‘nazar’. The reception process of the ground poem will be analysed through Mesîhî's nazir through Ingarden's ontological analysis method. The ground poem in question is taken from the Pervane Bey Mecmuası and the nazir is taken from Mesîhî Dîvânı. As a result of the necessary analyses, the correlation between the ontic layers of the verse and the ontic layers of the nazir will be evaluated.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82229 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1505-1522]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/138 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fantastik Kurgu İnceleme Teorisi Bağlamında Koray Avcı Çakman'ın Eserleri]]> <![CDATA[ An Analysis of Fantastic Narrative in the Works of Koray Avcı Çakman: A Theoretical Approach]]> <![CDATA[Esma DUMANLI KADIZADE]]> <![CDATA[Yusuf TATLI]]> <![CDATA[Çocuk edebiyatı, fantastik, fantastik kurgu kodları, Koray Avcı Çakman]]> <![CDATA[Children's Literature, Fantasy, Fantastical Fiction Codes, Koray Avcı Çakman]]> <![CDATA[Fantastik, reel ve irreel dünya ayrımının yapılamadığı bir düzlemde oluşturulmuş kurgusal türdür. Bu türün kurmaca gerçekliği, olayların kurgusal mı değil mi kararsızlığı ile sarsılır. Tekinsiz kavramında, kurguda olay inandırıcılığından söz edilirken doğaüstü olayların yaşandığı ve bunların doğaüstü olaylarla açıklandığı durum da olağanüstü kavramının sınırında kabul edilir. Fantastik bir yapıt, kahramanın reel dünyada içinden çıkamadığı bir durumla karşılaşmasıyla başlatılır. Kahraman bu sorunun çözümünü bulmak adına reel dünya ile irreel dünya arasında veya reel dünyada ya da sadece irreel dünyada birtakım yolculuklar yapar. Bu yolculuklarında, sorunun ya da durumun çözümü için kişilerden veya kimi tılsımlı nesnelerden yardımlar alır. Yolculuklar sırasında veya sonrasında kahramanda durumun çözümü için dönüşüm yaşanması beklenir. Fantastik türün dünya çocuk edebiyatında karşımıza çıkan “Oz Büyücüsü, Narnia Günlükleri, Küçük Prens, Yerdeniz Büyücüsü” gibi örnekleri; önemli ve klasik kabul edilebilir örneklerindendir. Türk yazar Koray Avcı Çakman’ın Almarpa'nın Gizemi, Gülen Sakız Ağacı, Işığın Çocuğu Arel, Dedemin Uçan Dairesi, Karga Beyaz ve Posbıyık Usta, Hayal Küre adlı eserlerin ele alındığı bu çalışma; fantastik kurgu inceleme teorisi çerçevesinde değerlendirilmiştir. Basit seçkisiz örneklem yöntemiyle seçilen Koray Avcı Çakman’a ait telif eserler; teori kapsamında tespit edilen insanlar-kişiler, kaçış ve uzaklaşma, uzam (zaman ve mekân), yolculuk, tılsımlı nesne, düş ve kararsızlık kodlarına göre incelenmiştir. Bu çerçevede Koray Avcı Çakman’ın telif eserlerinde fantastik kurgunun geliştirilebilir olduğu söylenebilir.]]> <![CDATA[Fantastic is a fictional genre created on a plane where the distinction between the real and the irreal world cannot be made. The fictional reality of this genre is shaken by the uncertainty of whether the events are fictional or not. While the concept of the uncanny refers to the plausibility of events in fiction, the situation in which supernatural events are experienced and explained by supernatural events is considered to be on the border of the concept of the extraordinary. A fantastic work is initiated when the protagonist encounters a situation that he cannot get out of in the real world. In order to find a solution to this problem, the protagonist travels between the real world and the irreal world, or in the real world or only in the irreal world. In these journeys, he gets help from people or some talismanic objects to solve the problem or the situation. During or after the journeys, the protagonist is expected to transform in order to solve the situation. Examples of the fantasy genre in world children's literature such as "The Wizard of Oz, The Chronicles of Narnia, The Little Prince, The Wizard of Earthsea" are important and can be considered classics.  In this study, Turkish author Koray Avcı Çakman's works such as Almarpa’nın Gizemi, Gülen Sakız Ağacı, Işığın Çocuğu Arel, Dedemin Uçan Dairesi, Karga Beyaz ve Posbıyık Usta, Hayal Küre, examines Neil Gaiman's Odd and Frost Giants within the framework of the fantastic fiction theory developed by Prof. Dr. Esma Dumanlı Kadızade. As a result, the 'indecision' code and the 'dream' code, which are among the codes on the basis of fantastic fiction, were not evaluated functionally in the copyrighted works examined. Koray Avcı Çakman's copyrighted works, which was selected by simple random sampling method, was evaluated according to the codes of people-people, escape and distancing, space (time and place), journey, talismanic object, dream and indecision.  In this framework, it can be said that fantastic fiction can be developed in Koray Avcı Çakman's works. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82212 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[361-409]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/139 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Meşhedî Hikayeleri Üzerinden Osmanlı Sosyal Hayatının Yansımaları ]]> <![CDATA[Reflections of Ottoman Social Life through Meşhedî Stories]]> <![CDATA[Duygu BİNGÖL TOPTAŞ]]> <![CDATA[Meşhedî Cafer, Hikâye, Mizah, Osmanlı Toplumu, Sosyal Hayat.]]> <![CDATA[Meşhedî Cafer, Story, Humor, Ottoman Society, Social Life]]> <![CDATA[Bu çalışma, Osmanlı mizah kültürünün karakteristik bir figürü olan Meşhedî Cafer tiplemesi aracılığıyla Osmanlı sosyal hayatının çok katmanlı yapısını eleştirel bir perspektifle incelemektedir. Meşhedî Cafer, meddah ve halk anlatılarında sıkça rastlanan, abartılı özellikleriyle hem güldüren hem düşündüren bir tip olarak karşımıza çıkar. Toplumun ahlaki normları, sınıfsal yapısı, mahalle düzeni, aile ilişkileri ve modernleşme süreciyle ortaya çıkan çelişkiler, bu karakterin söz ve davranışlarıyla hiciv yoluyla yansıtılmaktadır. Yazar, Meşhedî'nin halk kültürü içerisindeki yerini belirlerken onun temsili değerleriyle toplumun kolektif bilinci arasında kurulan ilişkiyi analiz eder. Özellikle çok kültürlü Osmanlı toplumunda farklı etnik ve dini gruplar arasındaki gündelik etkileşimler, hikâyelerde gerçekçi örneklerle sunulmaktadır. Ayrıca kahvehane, meyhane, esnaflık gibi gündelik yaşam pratikleri ile eğlence kültürü, hikâyelerde dönemin sosyal yapısına dair zengin veriler sunar. Dil kullanımı, karakterin kimliğini pekiştirirken, halk edebiyatı formlarından manilerin eklenmesi ise anlatının folklorik boyutunu güçlendirir. Meşhedî tiplemesi üzerinden dönemin mahalle kültürüne, dostluk ilişkilerine, sosyal statü ve mesleklere, halkın eğlence ve mizah anlayışına dair bilgiler vermek ve Osmanlı’nın son dönemindeki sosyal hayat unsurlarına değinmek adına hazırlanan bu çalışma mizahi bir figür aracılığıyla dönemin toplumsal yapısını çok yönlü bir şekilde ortaya koyarak hem edebi hem de sosyolojik bir perspektif sunmayı amaçlamaktadır. Aynı zamanda çalışma, edebi tiplemeler üzerinden tarihsel-sosyolojik bir analiz sunan bir inceleme niteliği taşımaktadır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">This study critically examines the multi-layered structure of Ottoman social life through the characterization of Meşhedî Cafer, a characteristic figure of Ottoman humor culture. Meşhedî Cafer is a character frequently encountered in meddah and folk narratives, who makes us both laugh and think with his exaggerated features. The moral norms of the society, its class structure, neighborhood order, family relations and the contradictions arising from the modernization process are reflected through satire through the words and actions of this character. While determining Meşhedî's place in folk culture, the author analyzes the relationship between his representative values and the collective consciousness of the society. Especially the daily interactions between different ethnic and religious groups in the multicultural Ottoman society are presented in the stories with realistic examples. In addition, daily life practices such as coffee houses, taverns, tradesmen and entertainment culture provide rich data on the social structure of the period. While the use of language reinforces the identity of the character, the addition of manis, a form of folk literature, strengthens the folkloric dimension of the narrative. This study, which was prepared to give information about the neighborhood culture of the period, friendship relations, social status and professions, people's understanding of entertainment and humor, and to touch upon the elements of social life in the last period of the Ottoman Empire through the character of Meşhedî, aims to present both a literary and a sociological perspective by revealing the social structure of the period in a multifaceted way through a humorous figure. At the same time, the study is an analysis that offers a historical-sociological analysis through literary typecasting]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82140 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2373-2388]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/140 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Edebiyatında Aşırı Zenginleşme Aracı: “İltizam]]> <![CDATA[A Tool for Extreme Enrichment in Turkish Literature: “İltizam” ]]> <![CDATA[Tuğrul ARIK]]> <![CDATA[İktisat Tarihi, Osmanlı, Türk Edebiyatı, İltizam, Zenginlik ]]> <![CDATA[Economic History, Ottoman, Turkish Literature, Tax Farming, Wealth]]> <![CDATA[Osmanlı iktisat tarihi çalışmalarında birincil arşiv vesikalarının yanı sıra pek çok kaynaktan istifade edilmektedir. Bu kaynaklardan biri de Türk edebiyatına ait eserlerdir. Bu eserlerin en önemli yeteneklerinden biri, toplumun gündelik hayatına ve bireylerin sosyo-ekonomik ve psikolojik hallerine göre detaylı tasvirler çizebilmeleridir. Bu tasvirlerin, iktisat tarihi çalışmalarda kaynak olarak kullanılabilmesi için son derece gerçekçi olmaları elzemdir. Bilhassa 19. Yüzyılın ikinci yarısından itibaren kaleme alınan birçok Türk edebi eseri, dönemin gerçekçilik ve doğallık akımları çerçevesinde kaleme alınmıştır. Diğer bir deyişle realist ve natüralist olan bu eserlerden, iktisat tarihi alanına dair gerçekçi ve sağlıklı veri seti elde etme imkanı söz konusudur. Bu çalışma, işte bu usulle yola çıkarak gerçekçilikten mümkün olduğunca sapmadan eserlerini kaleme alan Ahmet Mithat Efendi, Emine Semiye, Fazlı Necip, Hüseyin Rahmi Gürpınar ve Sermet Muhtar Alus gibi yazarların bazı romanlarının incelenmesine dayanmaktadır. İncelenen konu olan iltizam, Osmanlı iktisat tarihinin en önemli konularından biri olup daha çok arşiv vesikalarından izi sürülen bir araştırma alanıdır. Bu çalışma ile iltizam konusunun edebi eserlerde nasıl ele alındığı, toplumsal sınıflar tarafından nasıl algılandığı, bireylerin günlük hayatlarında ne gibi etkilerde bulunduğuna dair hususların tespit edilmesi amaçlanmıştır. Çalışma ile ulaşılan sonuçlar bir hayli doyurucu olup iktisat tarihi alanına dair birçok konuda gerçekçi edebi eserlerden istifade etme imkanının yüksek potansiyeline işaret etmektedir.]]> <![CDATA[In studies of Ottoman economic history, in addition to primary archival documents, a wide range of other sources are also utilized. Among these sources are works of Turkish literature. One of the most significant features of these literary works is their ability to provide detailed depictions of daily life and the socio-economic and psychological conditions of individuals within society. For such depictions to be used as reliable sources in economic history research, it is essential that they exhibit a high degree of realism. Particularly from the second half of the 19th century onward, many Turkish literary works were written within the frameworks of realism and naturalism. These realist and naturalist texts offer the potential to extract realistic and reliable data sets pertinent to the field of economic history. This study adopts such an approach by analyzing selected novels by authors such as Ahmet Mithat Efendi, Emine Semiye, Fazlı Necip, Hüseyin Rahmi Gürpınar, and Sermet Muhtar Alus—writers known for composing their works with a strong commitment to realism. The focus of this study, the iltizam (tax farming) system, constitutes one of the most important topics in Ottoman economic history and is generally examined through archival documents. This research aims to identify how the topic of iltizam is represented in literary works, how it is perceived by various social classes, and what kind of effects it had on individuals’ daily lives. The findings of this study are quite substantial and indicate a high potential for utilizing realistic literary works as valuable sources in economic history research.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82113 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2309-2328]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/141 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sezai Karakoç’un Hızırla Kırk Saat Adlı Şiir Kitabında Arketipsel Sembollerin İzleri]]> <![CDATA[The Traces of Archetypal Symbols in Sezai Karakoç’s Poetry Book Hızırla Kırk Saat]]> <![CDATA[Nurullah BULUT]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Sezai Karakoç, Carl Gustav Jung, Hızırla Kırk Saat, Persona, Gölge, Hilebaz ve Yaşlı Bilge]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Sezai Karakoç, Carl Gustav Jung, Hızırla Kırk Saat, Persona, Shadow, Trickster, Wise Old Man]]> <![CDATA[Sezai Karakoç'un Hızırla Kırk Saat adlı şiir kitabı, modern Türk şiirinde arketipsel sembollerin derin izlerini taşıyan önemli bir eserdir. Karakoç, şiirlerinde geleneksel ve modern unsurları sentezleyerek, bireysel ve kolektif bilinci harekete geçiren evrensel semboller kullanmıştır. Bu çalışma, Carl Gustav Jung’un arketip teorisi temelinde, Karakoç’un eserindeki “persona”, “gölge”, “hilebaz” ve “yaşlı bilge” gibi arketipleri ayrıntılı bir biçimde incelemektedir. “Persona” arketipi, Hızır karakteri üzerinden incelenerek toplumun bireye yüklediği rolleri ve bireyin bu rollerle içsel çatışmalarını yansıtmaktadır. “Gölge” arketipi, şiirin metafiziksel ve ruhsal yolculuklarında bireyin bastırılmış karanlık taraflarıyla yüzleşmesini simgeler. “Hilebaz” arketipi ise kurulu düzenleri sorgulayıp yıkarak değişim ve dönüşümü sağlayan karakterleri temsil eder. Bu figürler, toplumsal normları sorgulayan, kimlik değiştirerek okuyucuyu derin düşüncelere sürükleyen roller üstlenir. Son olarak, “Yaşlı Bilge” arketipi, Hızır karakterinde şekillenerek şiirde bilgelik ve yol göstericilik görevini yerine getirir. Karakoç’un Hızır tasviri, bireyin ruhsal yolculuğunda içsel bilgeliğini keşfetmesine yardımcı olur. Sonuç olarak, Sezai Karakoç’un yalnızca bir şair olarak değil, aynı zamanda metafizik ve estetik düzeyde derin bir düşünce yapısına sahip bir sanatçı olarak konumlandığı görülmektedir. Hızırla Kırk Saat, Jung’un oluşturduğu arketip teorisi ışığında değerlendirildiğinde, bireysel dönüşümün, kolektif hafızanın ve insanlık deneyiminin çok katmanlı bir şiirsel ifadesi olarak dikkat çekmektedir. Eserdeki imgeler ve semboller, yalnızca estetik değil, aynı zamanda felsefi ve psikolojik bir derinlik de taşımaktadır. Bu yönüyle Karakoç’un eseri, modern Türk şiirinde arketipsel analizlere en uygun örneklerden biri olarak değerlendirilebilir.]]> <![CDATA[Sezai Karakoç’s poetry book Hızırla Kırk Saat is a significant work in modern Turkish poetry that carries deep traces of archetypal symbols. Karakoç synthesizes traditional and modern elements in his poems and uses universal symbols that activate both individual and collective consciousness. This study examines, based on Carl Gustav Jung’s theory of archetypes, the detailed representations of archetypes such as the "persona," "shadow," "trickster," and "wise old man" in Karakoç’s work. The "persona" archetype is explored through the character of Hızır, reflecting the roles society imposes on individuals and the inner conflicts that arise from these roles. The "shadow" archetype symbolizes the confrontation with the repressed dark sides of the individual during the poem’s metaphysical and spiritual journeys. The "trickster" archetype represents characters who question and disrupt established orders, initiating change and transformation. These figures take on roles that challenge social norms and lead the reader into deep reflection by shifting identities. Finally, the "wise old man" archetype is embodied in the character of Hızır, fulfilling the role of wisdom and guidance within the poem. Karakoç’s depiction of Hızır helps the individual discover inner wisdom during their spiritual journey. In conclusion, Sezai Karakoç is seen not only as a poet but also as an artist with a profound metaphysical and aesthetic intellectual structure. When evaluated in light of Jung’s archetype theory, Hızırla Kırk Saat emerges as a multilayered poetic expression of individual transformation, collective memory, and the human experience. The images and symbols in the work carry not only aesthetic value but also philosophical and psychological depth. In this respect, Karakoç’s work can be regarded as one of the most suitable examples for archetypal analyses in modern Turkish poetry.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82090 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2407-2429]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/142 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yirminci Yüzyılın Sonlarında Balkanlarda Eğitim Kurumları ve Türkçe Eğitimi: Tarihsel Bir İnceleme]]> <![CDATA[Educational Institutions and Turkish Education in the Balkans in the Late Twentieth Century: A Historical Review]]> <![CDATA[Tuğba ŞİMŞEK]]> <![CDATA[Eğitim, Türkçe eğitimi, Osmanlı Maarif Salnamesi, Balkan vilayetleri, Eğitim tarihi, Dil politikası. ]]> <![CDATA[Education, Turkish education, Ottoman Maarif Salnamesi, Balkan provinces, History of education, Language policy. ]]> <![CDATA[Osmanlı Devleti, fetihlerinden itibaren Balkan coğrafyasını idarî, askerî ve kültürel açılardan olduğu kadar eğitimsel yeniliklerin de uygulandığı pilot bölgelerden biri olarak değerlendirmiştir. Özellikle II. Abdülhamid Dönemi’nde eğitim alanında gerçekleştirilen reformlar doğrultusunda, Balkan vilayetlerinde açılan ve geliştirilen okullar modernleşme sürecinin uygulama alanları hâline gelmiştir. Bu döneme ilişkin en önemli kaynaklardan biri olan 1316 H (1898-1899 M) tarihli ilk Salname-i Nezaret-i Umumiye, Osmanlı sınırları içinde yer alan yirmi altı vilayet ve altı müstakil sancağın eğitim kurumlarına dair ayrıntılı bilgiler içermektedir. Bu çalışmanın amacı, günümüzde tamamı Balkanlar sınırları içinde kalan İşkodra, Kosova, Manastır, Selanik ve Yanya vilayetlerinde yer alan eğitim kurumlarının söz konusu salnamedeki veriler ışığında incelenmesi; özellikle Türkçe dersinin ders cetvellerindeki yeri, öğretim süreci ve açıklamaları bağlamında değerlendirilmesidir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden betimsel analiz tekniği kullanılmış; salname günümüz Türkçesine aktarılmış ve bütüncül bir bakış açısıyla analiz edilmiştir. Vilayetlerdeki idarî ve eğitim kadrolarına, öğrenci sayılarına, güncel mevzuata, okul türlerine, ders içeriklerine ve mezuniyet verilerine ulaşılmıştır. Elde edilen bulgular, dönemin eğitim-öğretim faaliyetlerinin ayrıntılı biçimde planlandığını ve Türkçe derslerine müfredat içinde merkezi bir rol atfedildiğini ortaya koymaktadır. Bu bağlamda Türkçe öğretiminin, sadece dil eğitimi değil, aynı zamanda devletin kültürel ve ideolojik bütünleşme politikalarının bir yansıması olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Gelecekte yapılacak çalışmaların, bu tür tarihî belgelerin farklı vilayetler üzerinden incelenmesiyle, Osmanlı eğitim sistemine dair bütünsel bir perspektif kazandırması önerilmektedir.]]> <![CDATA[Since its conquests, the Ottoman Empire considered the Balkan geography as one of the pilot regions where educational innovations were implemented as well as administrative, military and cultural aspects. Especially in line with the reforms carried out in the field of education during the reign of Abdülhamid II, the schools opened and developed in the Balkan provinces became the application areas of the modernization process. The first Salname-i Nezaret-i Umumiye dated 1316 H (1898-1899 M), one of the most important sources on this period, contains detailed information on the educational institutions of twenty-six provinces and six independent sanjaks within the Ottoman borders. The aim of this study is to examine the educational institutions in the provinces of Iskodra, Kosovo, Manastir, Thessaloniki and Ioannina, which are all within the borders of the Balkans today, in the light of the data in the said salname; in particular, to evaluate the Turkish course in terms of its place in the course tables, teaching process and explanations. Descriptive analysis technique, one of the qualitative research methods, was used in the study; the salname was translated into contemporary Turkish and analyzed from a holistic perspective. Administrative and educational staff in the provinces, student numbers, current legislation, school types, course content and graduation data were obtained. The findings reveal that the educational activities of the period were planned in detail and Turkish lessons were assigned a central role in the curriculum. In this context, it was concluded that Turkish language teaching was not only language education, but also a reflection of the state's cultural and ideological integration policies. It is suggested that future studies should analyze such historical documents from different provinces to provide a holistic perspective on the Ottoman education system.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82033 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[2021-2051]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/143 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Öğretmen Özerkliği Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması Ve Demografik Değişkenlere Göre Öğretmen Özerklik Düzeylerinin İncelenmesi]]> <![CDATA[Adaptation of the Teacher Autonomy Scale into Turkish and an Examination of Teachers' Autonomy Levels Based on Demographic Variables]]> <![CDATA[Mehmet ARSLAN]]> <![CDATA[Anahtar Kelimeler: Öğretmen özerkliği, Ölçek uyarlama, Doğrulayıcı faktör analizi]]> <![CDATA[Teacher autonomy, Scale adaptation, Confirmatory factor analysis]]> <![CDATA[<span style="font-size: 12.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">Bu araştırmanın amacı, Pearson ve Hall (1993) tarafından geliştirilen “Teacher Autonomy Scale”in Türkçeye uyarlanarak geçerlik ve güvenirlik analizlerini gerçekleştirmek cinsiyet, kıdem ve öğrenim düzeyi değişkenlerine göre öğretmen özerklik düzeylerinin incelenmesidir. Öğretmen özerkliği, öğretmenlerin sınıf içi uygulamalardan müfredat kararlarına kadar uzanan pedagojik süreçlerde bağımsız karar verebilme yeterlikleriyle ilişkilidir. Bu doğrultuda, çalışma nicel araştırma deseninde yürütülmüş olup, çalışmanın örneklemi Türkiye genelinde farklı illerde görev yapan toplam 426 öğretmenden oluşmaktadır. Uyarlama süreci Brislin’in (1973) çeviri-geri çeviri modeli temel alınarak yürütülmüş; süreçte dil ve alan uzmanlarının görüşlerine başvurulmuştur. Ölçeğin yapı geçerliliğini test etmek amacıyla Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) uygulanmıştır. AFA sonucunda iki faktörlü bir yapı (Genel Öğretim Özerkliği ve Müfredat Özerkliği) elde edilmiş; DFA sonuçları ise bu yapının kabul edilebilir uyum düzeyine sahip olduğunu göstermiştir (CFI = 0.840; TLI = 0.820; RMSEA = 0.077; SRMR = 0.069). Ölçeğin iç tutarlılığı oldukça yüksek bulunmuş; genel Cronbach Alpha katsayısı .936, alt boyutlar için ise .913 ve .901 olarak hesaplanmıştır. Ayrıca, ölçek puanlarının demografik değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığını incelemek amacıyla bağımsız örneklem t-testi ve tek yönlü ANOVA testleri uygulanmıştır. Bulgular, öğretmenlerin cinsiyet ve kıdem yılı değişkenlerinde anlamlı bir farklılık göstermezken; müfredat özerkliği puanlarının öğretim düzeyine göre farklılaştığını ortaya koymuştur. Sonuç olarak, Türkçeye uyarlanan Öğretmen Özerkliği Ölçeği, öğretmenlerin pedagojik karar alma süreçlerindeki özerklik düzeylerini güvenilir ve geçerli biçimde ölçebilen bir araç olarak Türk eğitim sistemine kazandırılmıştır. Bu ölçeğin, öğretmen yeterlikleri, mesleki doyum ve okul yönetimi gibi farklı değişkenlerle ilişkili olarak ilerleyen araştırmalarda etkin biçimde kullanılabileceği düşünülmektedir.]]> <![CDATA[The aim of this study is to adapt the “Teacher Autonomy Scale,” originally developed by Pearson and Hall (1993), into Turkish and to examine its validity and reliability, as well as to analyze teacher autonomy levels based on gender, seniority, and educational background. Teacher autonomy refers to teachers’ competence in making independent decisions throughout pedagogical processes ranging from classroom practices to curriculum-related issues. The study was conducted within a quantitative research design, and the sample consisted of 426 teachers working in various provinces across Turkey. The adaptation process was carried out based on Brislin’s (1973) translation and back-translation model, and expert opinions from both linguistic and educational domains were sought during the process. To test the construct validity of the scale, Exploratory Factor Analysis (EFA) and Confirmatory Factor Analysis (CFA) were conducted. EFA revealed a two-factor structure—General Teaching Autonomy and Curriculum Autonomy—while CFA results indicated that the model demonstrated acceptable levels of fit (CFI = 0.840; TLI = 0.820; RMSEA = 0.077; SRMR = 0.069). The internal consistency of the scale was found to be high, with a Cronbach’s alpha coefficient of .936 for the overall scale and .913 and .901 for the subdimensions. Additionally, independent samples t-tests and one-way ANOVA were used to examine whether autonomy scores differed based on demographic variables. The findings indicated no significant differences in autonomy levels based on gender or seniority, whereas curriculum autonomy scores significantly varied according to teachers' educational level. In conclusion, the Turkish version of the Teacher Autonomy Scale has been shown to be a valid and reliable instrument for measuring the autonomy of teachers in pedagogical decision-making processes. It is suggested that this scale may be effectively utilized in future studies examining its relationship with teacher competencies, job satisfaction, and school leadership.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=82025 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[119-139]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/144 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[J. M. Coetzee’nin Kadın İtirafçıları]]> <![CDATA[J. M. Coetzee’s Female Confessants]]> <![CDATA[Mehmet KAYGUSUZ]]> <![CDATA[Kubilay GEÇİKLİ]]> <![CDATA[İngiliz Edebiyatı, kadın itirafçılar, itiraf romanları, öz dışavurum, Coetzee ]]> <![CDATA[English literature, female confessants, confessional novel, self-revelation, Coetzee.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>J. M. Coetzee’nin romanlarında kimi zaman anlatı platformunu bir itiraf fırsatı olarak kullanan karakterler yer alır. Yazarın kendisi de kurgusal eserlerinin yanı sıra bazı kurgusal olmayan eserlerinde itirafçı olarak rol alır. Geçmişi çok eski yüzyıllara dayanan günah çıkarma eylemi, Hıristiyan kültüründe her zaman önemli bir ritüel olarak kalmış ve bu ritüel edebi eserlere de yansımıştır. Modern zamanlarda, yani yirminci yüzyıldan sonra, esasen gerçeği ortaya çıkarmayı amaçlayan itiraf yazıları bu amacını göz ardı etmeye başlamıştır. Coetzee, en az iki yüzyıldır eserlerinde bu olguyu ele alan romancılar zincirindeki edebi figürlerden biridir. İtiraf için son derece uygun bir atmosfer sunan Güney Afrika'da yaşadığı kişisel deneyimler, Coetzee'nin son dönemde daha çok kendini açığa vurmaya odaklanan ve aynı zamanda dinsel bir perspektiften uzaklaşan bir kurgusal yazım biçimine dönüşen itiraf romanının başlıca temsilcilerinden biri olarak ortaya çıkmasına yardımcı olmuştur. Bu çalışma, Coetzee'nin üç romanını, Foe, In the Heart of the Country ve Age of Iron inceleyecektir. Bu eserlerde itiraf eden ana karakterler kadınlardır ve bu eserlerin itiraf romanları olarak incelenmesi amaçlanmaktadır. Coetzee, kurguladığı güçlü karakterlerinin samimi ve derinlemesine betimlemesiyle okurlarını hem kendisiyle hem de bu karakterlerle özdeşleşmeye davet eder. Böylece yazar, kendisini ve karakterlerini günah çıkarma masasına oturtmuş olur ve okurlarından birer yargıç ve/veya rahip rollerini üstlenmesini bekler.]]> <![CDATA[The novels of J. M. Coetzee are sometimes peopled by characters who utilize the platform of the narration as an opportunity to confess. The author himself acts as a confessant in some non-fiction works as well as the fictional ones. Dating back to very early centuries, the act of confession has always remained an important ritual in Christian culture and been reflected upon the literary works. In modern times, that is, after the twentieth century, confessional writing, which fundamentally has the goal of exposing the truth, has started to disregard that goal. Coetzee is one of the literary figures in the chain of novelists who have been experimenting with this fact in their works at least for two centuries. His personal experiences in South Africa, a land providing a very suitable atmosphere for confession, have helped him to emerge as a main representative of the confessional novel, which has recently turned into a form of fictional writing that is more focused on self-revelation while at the same time distancing itself from a religious perspective. This study is intended to examine three novels by Coetzee, Foe, In the Heart of the Country and Age of Iron as confessional novels in which it is the women as main characters who confess. Coetzee invites his readers to identify with both himself and the strong characters he has created through their sincere and in-depth descriptions. The author puts himself and his characters in the confession desk, expecting the reader to take on the roles of the judge and/or the priest.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81996 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1189-1210]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/145 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Belirtme Durumu Ekinin Kullanımının Zorunlu Olduğu Durumlar]]> <![CDATA[Situations In Which The Use Of The Definite Case Suffix Is Obligatory]]> <![CDATA[Zeki SÖZER]]> <![CDATA[Belirtme durumu eki, ad durum ekleri, akuzatif eki, Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi, işlevsel dil bilgisi, yeni Türk dili.]]> <![CDATA[Accusative suffix, case suffixes, teaching Turkish as a foreign language, functional grammar, new Turkish Language.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk181035464"></a>Yabancılara Türkçe öğretmek üzere hazırlanmış bütün ders kitapları ad durum eklerini A1 vermektedir. Türk devletlerinden gelenler dışındaki öğrenciler A1 seviyesinde öğrendikleri ad durum eklerini uzun süre doğru kullanma becerisi kazanamamaktadırlar. Yapılan araştırmalara göre bu durum belirtme durumu eki için daha uzun sürmektedir. Araştırmalar, öğrencilerin önemli bir bölümünün belirtme durumu ekini C2 düzeyine kadar yanlış kullanmakta olduklarını ortaya koymaktadır. Bu durumun en önemli sebebi, belirtme durumu ekinin öğrencinin ana dilinde olmamasıdır. Diğer bir sebep ise ekin, aynı fiille bazen kullanılması, bazen de kullanılmamasıdır. Araştırmamızın amacı belirtme durumu ekini Çalışmamızı nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizini kullanılarak gerçekleştirdik. Bu yöntemle yabancılara Türkçe öğreten eğitim kurumlarının çoğunlukla tercih ettiği Hitit, İstanbul, Yedi İklim ve Yabancı Dilim Türkçe serilerinin A1 düzeyindeki kitaplarını ve araştırma konumuzla ilgili tezleri, makaleleri ve dil bilgisi kitaplarını inceleyip belirtme durumu ekinin kullanımının zorunlu olduğu durumları belirlemeye çalıştık. ]]> <![CDATA[All textbooks prepared to teach Turkish to foreigners give A1 noun case suffixes. Students other than those coming from Turkish states cannot acquire the skill of using the noun case suffixes they learn at A1 level correctly for a long time. According to the research, this situation takes longer for the accusative case suffix. Research shows that a significant portion of students use the accusative case suffix incorrectly up to C2 level. The most important reason for this situation is that the accusative case suffix is not in the student's native language. Another reason is that the suffix is sometimes used with the same verb and sometimes not. The aim of our research is to determine the accusative case suffix. We conducted our study using document analysis, one of the qualitative research methods. With this method, we examined the A1 level books of the Hitit, İstanbul, Yedi İklim and Yabanci Dilim Turkish series, which are mostly preferred by educational institutions teaching Turkish to foreigners, and theses, articles and grammar books related to our research topic, and tried to determine the situations in which the use of the accusative case suffix is mandatory.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81952 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1983-2006]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/146 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Özvatan Mutfak Kültüründe Yöresel Bulgur Pilavı ile Soküm Listesinde Bulunan Yufka Ekmeği]]> <![CDATA[Local Bulgur Pılaf And Yufka Bread Included In The Lıst Of Street Food In Özvatan Cuısıne Culture]]> <![CDATA[Oğuz DUMAN]]> <![CDATA[Türk Halk Bilimi, Özvatan, Bulgur, Bulgur Pilavı, Yufka, Buğday]]> <![CDATA[Turkish Folklore, Ozvatan, Bulgur, Bulgur Pilaf, Yufka, Wheat]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 11.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Anadolu mutfağının temel taşlarından biri olan bulgur, Özvatan mutfağında da önemli bir yere sahiptir. Buğday halinden başlayan süreç, bulgurun yemek olma sürecine kadar devam etmektedir. Yörede bulgur işleme ve pişirme teknikleriyle bu gelenek yaşatılmaktadır. Özvatan’da bulgur pilavı, düğünlerden bayramlara, hayır yemeklerinden şenliklere kadar pek çok özel günün vazgeçilmez bir yemeğidir. Özvatan Belediyesi, bu kültürü yaşatmak amacıyla 2015 yılında Geleneksel Pilav Şenlikleri’ni başlatmıştır. Bulgur pilavı, Özvatan’da sadece bir yemek değil, aynı zamanda toplumsal birlikteliğin ve paylaşımın da bir simgesidir. Pilav şenliği sosyal ve kültürel bütünlüğünü sağlayan bir gelenek olarak yaşatılmaktadır. Ekmek üretiminin temel hammaddesi olan buğday, tarih boyunca insanlığın ana besin kaynağı olmuştur. Türk mutfağında ekmek, özellikle yufka, kültürel ve sosyal açıdan büyük öneme sahiptir. Yufka, dayanıklı ve uzun süre saklanabilen bir ekmek türü olup, Anadolu’ya Türkler tarafından getirilmiştir. UNESCO’nun Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi’nde yer alan yufka, sosyal dayanışmanın sembolü olarak Özvatan mutfağında öne çıkmaktadır. Özvatan’da yufka yapımına geleneksel olarak kadınların iş birliğiyle yapılmasıyla başlanmış, ekonomik koşullar nedeniyle geleneksel olan üretim neredeyse bitme noktasına gelmiştir. 2017’de Özvatan Belediyesi tarafından kurulan yufka üretim tesisi, günlük 2.500 yufka üreterek hem geleneksel yufka kültürünün korunmasını hem de yörede ekonomik kalkınmayı desteklemektedir. Çalışma yaparken görüşme ve soru cevap teknikleri kullanılmıştır. Yaptığımız mülakatlar yazılı ve görsel olarak kayda alınmıştır. Görüşme öncesinde kaynak kişilere sorulacak sorular hazırlanmış, bu sorular mümkün olduğunca sohbet havası oluşturularak kaynak kişilere yöneltilmiştir. Özvatan’da yaşatılan Türk kültürünün izlerini taşıyan bulgur pilavı ve yufka ekmeğini derleyerek kayıt altına almayı ve bu kültür varlıklarının unutulmaması amaçlanmıştır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 11.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Bulgur, one of the cornerstones of Anatolian cuisine, has an important place in Özvatan cuisine. The process starting from wheat continues until the process of bulgur becoming a meal. This tradition is kept alive with bulgur processing and cooking techniques in the region. In Özvatan, bulgur pilaf is an indispensable dish for many special occasions from weddings to feasts, from charity dinners to festivals. Özvatan Municipality started the Traditional Pilaf Festivities in 2015 in order to keep this culture alive. Bulgur pilaf is not only a meal in Özvatan, but also a symbol of social unity and sharing. The pilaf festival is kept alive as a tradition that ensures social and cultural integrity. Wheat, the basic raw material of bread production, has been the main food source of humanity throughout history. In Turkish cuisine, bread, especially yufka, has great cultural and social importance. Yufka is a type of bread that is durable and can be stored for a long time and was brought to Anatolia by the Turks. Yufka, which is included in UNESCO's Intangible Cultural Heritage List, stands out in Özvatan cuisine as a symbol of social solidarity. In Özvatan, yufka production traditionally started with the cooperation of women, but due to economic conditions, traditional production has almost come to an end. Established by Özvatan Municipality in 2017, the yufka production facility produces 2,500 yufka per day, supporting both the preservation of traditional yufka culture and economic development in the region. Interview and question and answer techniques were used during the study. The interviews were recorded in written and visual form. Before the interview, questions to be asked to the resource persons were prepared and these questions were directed to the resource persons by creating a conversational atmosphere as much as possible. It is aimed to record the bulgur pilaf and yufka bread, which carry the traces of Turkish culture kept alive in Özvatan, and to prevent these cultural assets from being forgotten.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81862 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[2195-2207]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/147 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hukuk Metinlerinde Yükümlülük Kavramının İnşası: T.C. Anayasası’nda Yükümlülük Kipliği]]> <![CDATA[The Construction of the Concept of Deontic in Law Texts: The Deontic Modality in the Turkish Constitution]]> <![CDATA[Nur Sena TAŞÇI]]> <![CDATA[Türk dili, anayasa, anayasa dili, hukuk dili, kiplik, yükümlülük kipliği]]> <![CDATA[Turkish language, constitution, constitution language, law language, modality, deontic modality]]> <![CDATA[ <span style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Mantık ve felsefe alanlarında ortaya çıkan, sonrasında dil bilim sahasında da geniş çalışma alanı bulan kiplik kavramı temelde konuşurun ifadeye karşı tutumu olarak tanımlanır. Sözcenin ifade ediliş tarzını anlam bilimsel ve edim bilimsel yönlerden inceleyen kiplik, bilgi kipliği ve yükümlülük kipliği olarak ikiye ayrılır. Bilgi kipliği bilginin doğruluk derecesi, olasılığı, kesinliği gibi konuları incelerken; yükümlülük kipliği, toplumsal normlarla ilgili olan izinler ve yasaklar, görevler ve sorumluluklar gibi normatif ifadeleri inceler.  Bu yönüyle anayasalar ve kanunlar, uluslararası sözleşmeler, yönetmelik ve yönergeler gibi metinler yükümlülük kipliği içeren ifadeler yönüyle nitelikli bir inceleme alanı oluşturur. <span style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Anayasa metinleri, devletlerin temel teşkilatlanma yapıları hakkında bilgi veren ve vatandaşların hak ve özgürlüklerini belirten, sınırlayan metinlerdir. Vatandaşların temel hak ve özgürlüklerini belirlemesinin yanı sıra hem vatandaşın hem de devletin sorumluklarını kesin çizgilerle bildirir. Anayasada yer alan madddeler, temel kanun maddeleridir ve toplumun tamamını kapsayıcı niteliktedir. Ayrıca devletleşme sürecindeki sözlü normların da yazılı ifadeleri olan toplumsal uzlaşı metinleridir. Bu nedenle hemen her madde hem devlet hem vatandaş için yükümleyici ifadelerden oluşur ve dil yönüyle incelendiğinde yükümleme işlevli yapılara sıklıkla rastlanır.  ]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">The concept of modality, which initially emerged in the fields of logic and philosophy and later gained significant attention in linguistics, is fundamentally defined as the speaker's attitude toward the proposition. Modality, which examines the manner of expression from semantic and pragmatic perspectives, is generally divided into two main categories: epistemic modality and deontic modality. While epistemic modality is concerned with the degree of truth, probability, and certainty of a proposition, deontic modality focuses on normative expressions related to social norms, such as permissions and prohibitions, duties, and responsibilities. In this respect, texts such as constitutions, laws, international treaties, regulations, and directives offer a rich field for the analysis of deontic modal expressions. Constitutional texts are comprehensive documents that provide information on the fundamental organizational structures of states and delineate and limit the rights and freedoms of citizens. In addition to defining basic rights and freedoms, constitutions also set forth the duties and responsibilities of both the citizen and the state in clear and unambiguous terms. The provisions contained within a constitution are fundamental legal norms that apply to the entire society. Moreover, they serve as the written form of previously unwritten societal norms in the process of state formation. For this reason, nearly every article of a constitution comprises binding expressions directed at both the state and its citizens, and when analyzed linguistically, such texts frequently exhibit structures with binding functions. <span style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Based on this premise, the present study conducts a semantic and pragmatic analysis of the binding expressions in the current text of the 1982 Constitution of the Republic of Turkey in terms of modality. The study seeks to identify the authorities and addressees mentioned in the text, the direction and degrees of obligation, as well as to determine and exemplify the prominent modal markers in the constitution as a legal text, along with the potential reasons for their use.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81849 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[3057-3070]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/148 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İbn Ecâ et-Türkî’nin Memlûk Sultanı Kayıtbay’a Sunduğu Manzum Fütûhu’ş-Şâm Tercümesi]]> <![CDATA[Translation of Futuhu'sh-Sham in Verse Written by Ibn Ecâ et-Turki for the Mamluk Sultan Qaitbay]]> <![CDATA[Irmak KAÇAR]]> <![CDATA[ Fütuhu’ş-Şâm, Vâkıdî, İbn Ecâ, Kayıtbay, tercüme]]> <![CDATA[Futuhu'sh-Sham, Waqidi, Ibn Ecâ, Qaitbay, translation]]> <![CDATA[<a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>İslâm ordularının Şam ve etrafını fethetmelerini anlatan ve genel olarak Fütûhu’ş-Şâm metinleri olarak anılan Arapça eserlerin İslâmi literatürde isimleri kaydedilmişse de günümüze sadece Vâkıdî ve el-Ezdî’nin eserlerinin nüshaları ulaşmıştır. Bu iki yazardan da tam ismi Ebû Abdillâh Muhammed b. Ömer b. Vâkıd el-Vâkıdî el-Eslemî el-Medenî olan ve literatürde kısaca Vâkıdî olarak anılan müellifin eseri Türkçeye birçok kez tercüme edilmiştir. Bu tercümelerin çoğunun nüshaları bilindiğinden haklarında akademik çalışmalar yapılarak metinleri neşredilmiştir. Vâkıdî’nin bu eserinin 15. yüzyılda yaşamış olan Muhammed b. Mahmud İbn Ecâ et-Türkî (1417-1478) tarafından da bir tercümesi yapılmıştır. İbn Ecâ et-Türkî, bu eserini Memlûk sultanı Kayıtbay adına kaleme almış olup eserin manzum bir tercüme olması da aynı zamanda onu diğer tercümelerden ayırmaktadır. Bu önemli tercümenin varlığı Keşfü’z-zünûn’da haber verildiği halde bugüne kadar hakkında herhangi bir şey bilinmemekteydi. Tercümenin bugün için elimizde iki nüshası bulunmaktadır. Tercüme iki ciltten oluşmakta olup elimizdeki nüshalardan Süleymaniye Kütüphanesi'nde bulunan nüsha birinci cilde, Topkapı Sarayı Kütüphanesi'nde bulunan nüsha da ikinci cilde aittir. Bu çalışmada öncelikle İbn Ecâ et-Türkî hakkında bilgi verildikten sonra manzum tercümesinin farklı iki cildine ait iki nüshasından hareketle eserin ayrıntılı tanıtımı yapılacaktır. İbn Ecâ’nın 15. yüzyılın ikinci yarısında Sultan Kayıtbay adına kaleme aldığı bu tercüme, karma Memlûk Kıpçak-Oğuz tipik dil özelliklerini taşımaktadır. Ayrıca Eckmann ve diğer bazı araştırmacıların çalışmalarında karma Memlûk-Kıpçak Oğuz Türkçesinin belirleyici özellikleri olarak öne çıkarılan hususların bu metindeki örneklerine işaret edilmiştir.]]> <![CDATA[Although the works that narrate the conquest of Damascus and its surroundings by Islamic armies and are generally referred to as the Futuhu'sh-Sham texts have been recorded in Islamic literature, copies of the works of Waqidi and al-Azdi have survived to the present day. The work of the author whose full name is Abu Abdillah Muhammad b. Omar b. Waqid al-Waqidi al-Eslemī al-Madanī, referred to simply as Waqidi in the literature, has been translated into Turkish many times. Since the copies of most of these translations are known, academic studies have been conducted on them and their texts have been published. A translation of Waqidi’s work was also made by Muhammad b. Mahmud Ibn Ecā et-Turkī (1417-1478), who lived in the 15th century. Ibn Ecâ wrote this work for the Mamluk Sultan Qaitbay, and the fact that the work is a verse translation also distinguishes it from other translations. Although the existence of this important translation was reported in Kashf al-zunun, nothing was known about it until now. We have two copies of this important translation today. The translation consists of two volumes, and the copy in the Süleymaniye Library belongs to the first volume, and the copy in the Topkapı Palace Library belongs to the second volume. In this study, first of all, information about Ibn Ecâ et-Turki will be given, and then a detailed introduction of the work will be made based on two copies of two different volumes of his two-volume verse translation. This translation, written by Ibn Ecâ in the second half of the 15th century on behalf of Sultan Kayıtbay, bears the typical language features of mixed Mamluk Kipchak-Oghuz. In this text, we will point out the examples of the issues highlighted as the defining features of mixed Mamluk-Kipchak Oghuz Turkish in the studies of Eckmann and some other researchers.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81791 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1151-1165]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/149 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İvan Bunin’in Karanlık Sokaklar Adlı Öykü Kitabında Ortak Örüntü ve Laytmotifler]]> <![CDATA[Common Patterns and Leitmotifs in Ivan Bunin's Short Story Book Titled Dark Avenues]]> <![CDATA[Mustafa KARADENİZ]]> <![CDATA[Dünya Dilleri ve Edebiyatları, İvan Bunin, modern öykü, Karanlık Sokaklar, örüntü, laytmotif.]]> <![CDATA[World languages and literatures, Ivan Bunin, modern short story, Dark Avenues, pattern, leitmotif.]]> <![CDATA[Nobel Edebiyat Ödülü’nü kazanan ilk Rus olan İvan Alekseyeviç Bunin (1870-1953) şiir, roman, kısa roman, gezi yazısı gibi türlerin yanında on altı öykü kitabı bulunan üretken bir yazardır. Edebî kariyerine şiirle başladıktan sonra öykü türünde yoğunlaşan Bunin’in olgunluk dönemi eseri olarak değerlendirilen Karanlık Sokaklar (1943), aşk temasını odağına alan öyküler içerir. Kitaptaki öyküler, ortak bir tema ekseninde kurgulandığı için karakter, olay örgüsü, zaman ve mekân unsurları bağlamında roman türüne özgü bir bütünlük sergiler. Yazarın mutluluk ve aşk kavramlarında yüklediği karamsar anlamlar doğrultusunda, benzer özelliklere sahip karakterlerin yaşadıkları olay ve durumlar ekseninde şekillenen bu tematik bütünlük ve gelişim tarzı, öykülerde birtakım ortak örüntüler yaratır. Odak temanın aşk olması, ana karakterlerin kadın ve erkek çiftlerden oluşmasına, olay örgüsünün gizli duygusal ve tensel yakınlaşmalar doğrultusunda gelişimine ve yazarın temaya yüklediği anlam doğrultusunda sonlanmasına zemin hazırlar. Bu örüntüler; mekân, karakter ve atmosfer düzeylerinde öyküleri yoğunlaştıran, derinleştiren ve tematik bir bütünlüğe ulaştıran çok sayıda laytmotifle de desteklenir. Bu bağlamda kitabın adına, ana temaya, mekân, atmosfer ve karakter özelliklerine hâkim olan kara ve karanlık sıfatları, öyküleri birbirine teyelleyen, organik birliği sağlayan başat laytmotiflerden biridir. Karanlık Sokaklar’daki öykülerde yer alan ortak örüntü ve laytmotifleri, kullanım tarzı ve temel işlevleri bakımından bir incelemeye tabi tutmak bu makalenin temel amacını oluşturmaktadır. Bu inceleme ışığında Bunin’in öykücülüğüne ilişkin birtakım tespit ve çıkarımlarda bulunulmuştur.]]> <![CDATA[Ivan Alexeyevich Bunin (1870-1953), the first Russian to win the Nobel Prize in Literature, was a prolific writer who published sixteen books of short stories, as well as poetry, novels, short novels and travelogues. After beginning his literary career with poetry, Bunin concentrated on short stories, and Dark Avenues (1943), considered to be the work of his mature period, contains stories that focus on the theme of love. Since the stories in the book are constructed on the axis of a common theme, they have a integrity specific to the novel genre in terms of character, plot, time and space elements. In line with the pessimistic meanings the author attributes to the concepts of happiness and love, this thematic integrity and development style, which is shaped around the events and situations experienced by characters with similar characteristics, creates some common patterns in the stories. The fact that the central theme is love paves the way for the main characters to consist of male and female couples, for the plot to develop in line with secret emotional and sensual intimacies, and for it to end in line with the meaning the author attributes to the theme. These patterns are supported by numerous leitmotifs that intensify and deepen the stories on the levels of space, character and atmosphere, and bring them into thematic unity. In this context, the adjectives black and dark, which dominate the book's title, main theme, space, atmosphere and character traits, are one of the main leitmotifs that link the stories together and create an organic unity. The main purpose of this article is to analyse the common patterns and leitmotifs in the stories in Dark Avenues in terms of their usage style and basic functions. In the light of this analysis, some determinations and inferences have been made about Bunin's storytelling.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81763 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1773-1794]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/150 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Azerbaycan’ın Dilsel Manzarasına Basın Odaklı Bir Yaklaşım (1991-2003)]]> <![CDATA[A Press-Oriented Approach to the Linguistic Landscape of Azerbaijan (1991–2003) ]]> <![CDATA[Betül AYDOĞAN]]> <![CDATA[Azerbaycan Türkçesi, dilsel manzara, dil politikası, Azerbaycan gazetesi, Yeni Azerbaycan gazetesi, Azadlıg gazetesi, Kiril, Latin alfabesi.]]> <![CDATA[Azerbaijani Turkish, linguistic landscape, language policy, Azerbaycan newspaper, Yeni Azerbaycan newspaper, Azadlıg newspaper, Cyrillic, Latin alphabet.]]> <![CDATA[Toplum dil biliminin araştırma alanlarından biri olan dilsel manzara; kamuya açık alanlara yerleştirilen tabelalar, afişler, billboardlar, duvar yazıları, reklamlar, sokak-cadde adları, ürün etiketleri gibi yazılı materyallerdeki dil(ler)in seçimiyle ilgilidir. Bir bölgenin dilsel manzarası; o bölgedeki toplumsal dönüşümü, halkın ve yöneticilerin dil tutumu ve dil davranışlarını yansıtır. Bu çalışma; Sovyetler Birliği sonrası dönemde Azerbaycan’da meydana gelen ekonomik, ideolojik ve kültürel değişimlerin dilsel manzaraya nasıl yansıdığını, kamusal alanda hangi dil ya da dillerin görünür olduğunu ve bu görünürlüğün arkasındaki siyasi yönelimleri ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırma; Azerbaycan’ın bağımsızlığını kazanmasının ardından hızlı siyasal değişimlerin ve yoğun yeniden yapılanma sürecinin yaşandığı 1991–2003 yılları ile sınırlandırılmıştır. Bu döneme ilişkin dilsel manzara verileri; Azerbaycan (Azərbaycan), Azadlıg (Azadlıq) ve Yeni Azerbaycan (Yeni Azərbaycan) gazetelerinde yayımlanan köşe yazıları ile kabul edilen yasal düzenlemelere dair haber metinlerinin fotoğraflanması yoluyla elde edilmiştir. Elde edilen bu veriler doğrultusunda Azerbaycan’daki dilsel manzaranın millîleşme ve küreselleşme yönünde şekillendiği tespit edilmiştir. Millîleşme yönünde Sovyetsizleştirme; küreselleşme yönünde ise Batılılaşma/Avrupalılaşmanın hedeflenmiştir. Bu bağlamda Azerbaycan Türkçesi, İngilizce ve Rusçanın kamusal alanda etkili olduğu saptanmıştır. Küreselleşme eğilimiyle beraber dilsel manzaraya dâhil olan İngilizcenin Rusça karşısında daha güçlü bir konuma yükseldiği dikkat çekmiştir. Ayrıca 2001 ve 2002 yıllarında kabul edilen dil ile ilgili yasal düzenlemelerle birlikte devlet dilinin kamusal alandaki görünürlüğünü artırmaya yönelik önemli adımların atıldığı belirlenmiştir.]]> <![CDATA[Linguistic landscape, one of the research areas within sociolinguistics, concerns the choice of language(s) used in written materials placed in public spaces, such as signs, posters, billboards, graffiti, advertisements, street and avenue names, and product labels. The linguistic landscape of a region reflects the societal transformations occurring in that region, as well as the language attitudes and behaviors of both the public and authorities. This study aims to examine how the economic, ideological, and cultural changes that occurred in Azerbaijan during the post-Soviet period are reflected in its linguistic landscape, to identify which languages are visible in public spaces, and to uncover the political orientations behind this visibility. The research focuses on the period between 1991 and 2003, which witnessed rapid political changes and intense structural reorganization following Azerbaijan's declaration of independence. The data concerning the linguistic landscape of this period were obtained by photographing opinion columns and news reports on language-related legislation published in the newspapers Azərbaycan, Azadlıq, and Yeni Azərbaycan. The findings indicate that Azerbaijan's linguistic landscape evolved along two main axes: nation-building and globalization. The process of nation-building aimed at de-Sovietization, while globalization sought Westernization and Europeanization. In this context, Azerbaijani, English, and Russian were found to be prominent in public spaces. It was observed that, with the influence of globalization, English gained a stronger position compared to Russian. Additionally, legal regulations on language enacted in 2001 and 2002 marked significant steps toward increasing the public visibility of the state language.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81735 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[157-176]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/151 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İhsan Abdulkuddûs’un Zubeyde Hanım Adlı Kısa Öyküsü Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[A Study On The Short Story Named Zubeyde Hanım By Ihsan Abdulkuddûs]]> <![CDATA[Raziye KARA]]> <![CDATA[Arap Dili ve Edebiyatı, İhsan Abdulkuddûs, Zubeyde Hanım, kısa öykü, Mısır edebiyatı.]]> <![CDATA[Arabic language and literatüre, Ihsan Abdulkuddûs, Zubeyde Hanım, short story, Egyptian literatüre.]]> <![CDATA[İhsan Abdulkuddûs, Mısır’da 1919-1990 yılları arasında yaşamış ve Modern Arap hikâye ve romancılığının gelişimine katkıda bulunmuş bir yazardır. Oldukça üretken bir yazar olan İhsan Abdulkuddûs, yaşadığı dönemdeki, problemli olarak gördüğü konulara hikâyelerinde yer vermiştir. Özellikle kadınların yaşadıkları problemler üzerine eğilen yazarın bu konuda yazdığı hikâye ve romanlar dikkat çekmiştir. Roman ve hikâyelerinde, özellikle kadınların toplumsal hayattaki konumlarına, karşılaştıkları baskılara ve özgürlük arayışlarına odaklanmıştır. Döneminin muhafazakâr yapısına karşı modernist bir hikâye tarzını benimsemiştir.  Bu makalede ele alınan “Zubeyde Hanım” hikâyesi İhsan Abdulkuddûs’ün et-Tecribetu’l-Ûla isimli koleksiyonunda yer alan kısa bir hikâyedir. “Zubeyde Hanım” da toplumdaki kadın-erkek ayrımına ve kadınların yaşadığı toplumsal sorunlara temas eden bir hikâyedir. Hikâyedeki Zubeyde Hanım karakteriyle olması gereken ideal düşünce yapısı örneklenmek istenmiştir. Çünkü Zubeyde Hanım her ne kadar baskıcı bir ortamda büyümüş olsa da döneminde yaşayan gençlere karşı müsamahakâr ve hoşgörülüdür. Zubeyde Hanım aynı zamanda dindar bir kişiliğe de sahiptir. Hacca gitmiş ve her gün Kur’an okuyup ibadet etmektedir. Bunun yanında gençlerin dans etmelerine, kız ve erkeklerin arkadaş olmalarına, dönemindeki yaygın görüşün aksine, olumlu bakmaktadır. Çünkü önemli olanın bilinçli bir nesil yetiştirmek olduğuna inanmaktadır. Akıcı üslubu ve ilgi çekici konuları ele aldığı için İhsan Abdulkuddûs’ün eserleri büyük kitlelere ulaşmış ve döneminin en çok okunanları arasına girmeyi başarmıştır. Bu çalışmada İhsan Abdulkuddûs’ün “Zubeyde Hanım” adlı öyküsündeki kahramanlar, olaylar, anlatım teknikleri, tema ve dil açısından incelenmiştir.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">Ihsan Abdel Quddous (1919–1990) was a highly productive Egyptian writer who made significant contributions to the development of modern Arabic storytelling and the novel. His works often focused on the social issues of his time, with a particular emphasis on the problems faced by women. In his novels and short stories, he explored women's roles in society, the pressures they faced, and their struggles for freedom. Abdel Quddous adopted a modernist narrative style that challenged the conservative norms of his era, which set him apart from many of his contemporaries. The short story “Zubayda Hanım,” which is the subject of this study, is included in his collection Al-Tajriba al-Ūlā (The First Experience). The story addresses gender inequality and the social problems experienced by women, in line with the recurring themes in Abdel Quddous’s work. The character Zubayda Hanım is portrayed as a model of ideal thinking. Despite being raised in a conservative environment, she demonstrates tolerance and understanding toward the younger generation. She is also depicted as a devout woman—having performed the pilgrimage to Mecca, regularly reading the Qur’an, and practicing her religious duties. However, contrary to the dominant conservative perspective of her time, she holds a positive view of young people dancing and forming friendships between boys and girls. Her tolerant stance is rooted in the belief that raising a conscious and morally grounded generation is of utmost importance. Thanks to his fluent style and his bold approach to engaging with compelling topics, Ihsan Abdel Quddous reached a wide readership and became one of the most widely read authors of his time. In this study, the short story “Zubayda Hanım” is analyzed in terms of its characters, plot, narrative techniques, themes, and language.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81718 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1795-1812]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/152 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eski Anadolu Türkçesindeki Sıfatlar Üzerine İşlevsel Ek Tasnifi Denemesi]]> <![CDATA[An Essay at Functional Suffix Classification of Adjectives in Old Anatolian Turkish]]> <![CDATA[Oğuz BALKAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[biçim bilgisi, söz dizimi, sıfatlar, yapım ekleri, tür değiştirici ekler, sıfat-fiil ekleri, pekiştirme]]> <![CDATA[Keywords: morphology, syntax, adjectives, derivatonal suffix, transformative suffix, participle, reduplication]]> <![CDATA[Sondan eklemeli bir dil olan Türkçede ekler; yeni anlamlarda sözcük oluşturma, var olan sözcüklerin türlerini değiştirme, öbek kurma, dilin işletimini sağlama gibi birçok işlevin yerine getirilmesinde kilit bir role sahiptir. Eklerin sahip olduğu bu geniş işlevsel yapı, sıfatların söz diziminde isimleri niteleme ve belirtme görevlerini yerine getirmesinde de büyük bir önem taşımaktadır. Türkçede anlamsal olarak niteleme ve belirtmeye uygun olmayan sözcüklerin sıfata dönüştürülmesi, mevcutta sıfat olarak kullanılmaya uygun sözcüklerden yeni anlamlara sahip sıfatlar türetilmesi, sıfatların pekiştirme ve sıralama gibi genişletmeye dayalı işlevlerinin yürütülmesi; çeşitli ekler vasıtasıyla sağlanmaktadır. Geleneksel dil bilgisi çalışmalarında ortaya konan ek tasniflerinin genellikle yapım ve çekim eki ayrımına dayalı şekilde tek yönlü olmasıyla birlikte yakın dönemde ortaya çıkan işlevsel ek tasniflerinde sıfatların işletimi ve türetiminde kullanılan eklere ayrıntılı şekilde yer verilmemesi; bu alanda yapılan çalışmalarda tasnifsel ve işlevsel problemler oluşmasına yol açmaktadır. Sıfatların dilin kullanımındaki görevlerinin tam olarak belirlenebilmesi için onların işletimiyle türetiminde kullanılan eklerin, tüm işlev ve kapsamları dikkate alınarak yeniden tasnif edilmesi gerekmektedir. Buna göre çalışmada, Eski Anadolu Türkçesinde sıfatların türetim ve işletimi için kullanılan tüm ekler seçilen beş eser üzerinden incelenecektir. Eklerin anlamsal ve işlevsel boyutları esas alınarak yapılacak bu tasnifte, eklendiği sözcüğün anlamını değiştirerek yeni bir sıfat görevinde kullanılmasını sağlayan ekler yapım eki, farklı sözcüklerin anlamını değiştirmeden söz dizimsel olarak sıfat görevinde bulunmasını sağlayan ekler tür değiştirici ek, pekiştirme, sıralama, üleştirme, küçültme gibi ayrıntılı bir kullanım alanı içeren fakat sözcüğün anlamını veya türünü değiştiremeyen ekler ise genişletme ekleri olarak ele alınacak; temelde tür değiştirici işlevde bulunmasına rağmen öbek kuruculuk işlevi ve istem gücüyle bu eklerden ayrılan fiilimsiler ise sıfat-fiil ekleri olarak ayrı bir başlıkta incelenerek yeni bir işlevsel ek tasnifi oluşturulacaktır.]]> <![CDATA[In Turkish, which is an agglutinative language, suffixes play a key role in fulfilling many functions such as creating words with new meanings, changing the types of existing words, forming phrases, and ensuring the execution of the language. This broad functional structure of suffixes is also of great importance in the adjectives functions of qualifying and specifying nouns in the syntax. In Turkish, the transformative of words that are semantically unsuitable for qualifying and specifying into adjectives, the derivation of adjectives with new meanings from words that are currently suitable for using as adjectives, and the implementation of reduplication functions such as reinforcement and ranking are provided by various suffixes. While the classifications of suffixes put forward in traditional grammar studies are generally one-sided, based on the distinction between derivational and inflectional suffixes, the failure to include in detail the suffixes used in the operation and derivation of adjectives in the functional suffix classifications that have emerged recently; leads to the emergence of classification and functional problems in the studies conducted in this field. In order to fully determine the functions of adjectives in the use of language, the suffixes used in their derivation and processing should be reclassified by taking into account all their functions and scopes. Accordingly, in this study, all the suffixes used in the derivation and processing of adjectives in Old Anatolian Turkish will be examined through five selected works. In this classification, which will be made based on the semantic and functional dimensions of the suffixes, the suffixes that change the meaning of the word to which they are added and enable it to be used in a new adjective function will be considered as derivational suffixes, the suffixes that allow different words to be used syntactically as adjectives without changing their meaning will be considered as transformative suffixes, and the suffixes that have a detailed area of use such as reduplication, ranking, distribution, reduction but cannot change the meaning or type of the word will be considered as extensional suffixes; while the participles, which are basically in a trasforming function but are distinguished from these suffixes by their phrase-forming function and valency force, will be examined under a separate heading as participles and a new functional suffix classification will be created.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81715 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[913-938]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/153 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İşlevsel Yönleriyle Geçiş Dönemi Uygulamalarında Mevlid Törenleri]]> <![CDATA[Mawlid Ceremonies İntransitional Practices With Their Fonctional Aspects ]]> <![CDATA[İbrahim Ethem ARIOĞLU]]> <![CDATA[Mevlid, Mevlid Törenleri, Geçiş Dönemleri, Geçiş Dönemi Mevlid Kutlamaları, Mevlid Törenleri ve İşlevleri.]]> <![CDATA[Mawlid, Mawlid Ceremonies, Transition Periods, Transition Period Mawlid Celebrations, Mawlid Ceremonies and Their Functions ]]> <![CDATA[Bu çalışmayla, insanoğlunun kültür hayatında ve geleneklerinde önemli bir yeri olan geçiş dönemleri olarak da adlandırılan doğum, evlenme ve ölüm ile ilgili uygulamalarda yer alan mevlid kutlama ve törenlerinin işlevsel yönleri ortaya konulmuştur. Öncelikle konuya ait çalışmalar incelenerek değerlendirilmiştir. İnsanoğlu doğum ile hayata başlar. Hayat ise ölüm ile son bulmaktadır. Doğum ve ölümün yanında evlenme de hayatın önemli dönüm noktalarındandır. Hayatın önemli dönüm noktaları olan bu geçiş dönemleri halk kültürü ve gelenekleri ile halkın aynı zamanda hayata bakışını, kültürünü, estetiğini, edebiyatını, inancını ve folklorunu en açık bir biçimde ortaya koyar. Doğum, evlenme ve ölümle ilgili uygulamalar kendi içinde bir anlam ve bütünlük içerir. Ortaya konulan uygulama ve pratikler işlevsel bir yapıya sahiptir. Bu işlevler bu geçiş törenlerinin devam etmesine ve bireylerin içinde bulundukları halkın kültürüne katılma aidiyet duygusu kazanmasına da vesile olur. Folklor çalışmaları çeşitli yöntemlerle ve metotlarla ele alınmaktadır. Bu yöntemlerle halk kültürüne ve geleneklere ait bilgi ve veriler son aşamada sistemli bir şekilde ve analitik bir bakışla değerlendirilir. Çalışmanın amacına bağlı olarak geçiş dönemi ve mevlid törenlerine ait yapılan çalışmalar ve yayınlar ele alınarak kaynak araştırması ve literatür taraması yapılmıştır. Mevlid törenleri ve uygulamalarının işlevleri geçiş dönemi üzerine yapılmış çalışmalar ve makalelerden yararlanılarak tespit edilmiştir. Ayrıca kültür hayatımızda, geleneklerde ve dinî inanç ve uygulamalarda yüzyıllardır canlı bir şekilde görülen mevlid kutlama ve törenlerinin işlevsel yönleri ortaya konulmuştur. Sonuş olarak ise mevlid teörenleri ve bu törenlere bağlı olarak ortaya çıkan gelenek ve kültürel pratiklerin günümüzde de canlı bir şekilde yer aldığı görüldüğü tespitine varılmıştır.   ]]> <![CDATA[In this study, the functional aspects of the Mawlid celebrations and ceremonies that take place in the practices related to birth, marriage and death, also called transition periods, which have an important place in the cultural life and traditions of humanity have been revealed. First of all, studies on the subject were examined and evaluated. Human beings start life with birth. Life ends with death. In addition to birth and death, marriage is also one of the important turning points of life. These transition periods, which are important turning points of life, reveal the people's view of life, culture, aesthetics, literature, faith and folklore in the most clear way with folk culture and traditions. Practices related to birth, marriage and death contain a meaning and integrity in themselves. The implementations and practices put forward have a functional structure. These functions are also instrumental in the continuation of these rites of passage and in individuals gaining a sense of belonging by participating in the culture of the people they live in. Folklore studies are handled with various methods and methods. With these methods, information and data belonging to folk culture and traditions are evaluated systematically and analytically at the final stage. Depending on the purpose of the study, studies and publications on the transition period and mawlid ceremonies were discussed and resource research and literature review were conducted. The functions of mawlid ceremonies and practices have been determined by making use of studies and articles on the transition period. In addition, the functional aspects of mawlid celebrations and ceremonies, which have been seen vividly in our cultural life, traditions, religious beliefs and practices for centuries, were revealed. As a result, it was concluded that the mawlid ceremonies and the traditions and cultural practices that emerged in connection with these ceremonies are still alive today. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81702 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[841-863]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/154 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ölümle İlgili Ortak İnanç, İnanış ve Ritüeller: Hakasya ve Ardahan Örneğinde]]> <![CDATA[Common Beliefs and Rituals Related to Death: The Case of Khakassia and Ardahan]]> <![CDATA[Emine GÜVEN]]> <![CDATA[Elvan SALTAŞ KORKMAZ]]> <![CDATA[Hakas Türkleri, Ardahan, Hakasya, Ölüm, halk inanışları, halkbilimi.]]> <![CDATA[Khakas Turks, Ardahan, Khakassia, Death, folk beliefs, folklore.]]> <![CDATA[İnsan yaşamını anlamlı kılan ve hayatı bir bütün olarak algılamayı sağlayan yegâne kavram olan ölümü her toplum kendi algı düzeyi çerçevesinde anlayıp adlandırmıştır. Ölüme karşı gösterilen tutum toplumdan topluma farklılık arz ettiği gibi bir ulusun farklı kültür dairesi içine girmesiyle de değişiklik gösterebilir. Türkler tarihî süreçte oldukça geniş bir alana yayılmış farklı dil, din, ırk, sosyal çevre ve coğrafyaların tesirinde kalmış; onları etkilemiş ve onlardan etkilenmişlerdir. Bu bağlamda Türk kültürü bir bütün olarak ele alındığında tekdüze bir inanış, yaşayış ve kavrayış düzeyinden bahsetmek mümkün değildir. Çalışmada, Sibirya’da yaşayan Hakas Türkleriyle Anadolu’da Ardahan’daki Türklerin geçiş dönemlerinden biri olan “ölüm” ile ilgili ortak kabulleri, inanışları ve ritüelleri ele alınıp incelenecektir. İki farklı coğrafyada varlığını sürdüren iki Türk topluluğunun dil içi farklılıkların yanı sıra aralarındaki uzaklığa ve yaşanılan farklı dini, kültürel iklime bakılmaksızın nesilden nesle aktardığı kültürel ögeler, alışkanlıklar ve inanışlar hususunda millî bilinç ile benzer bilinçaltı kalıntıları sürdürdüğü hususu ölümle ilgili inanışlar çerçevesinde ele alınacaktır. Toplumsal ritüeller; uzun yıllar uygulanmış olan, geçmiş inançları, inanışları değişen/dönüşen/gelişen yaşam biçimini ve tüm bu süreçleri yaşayan toplumların değişime verdiği tepkiyi katıksız bir biçimde ortaya koyan soyut ya da somut kültürel ürünlerdir. İki Türk toplumunun değişen yaşam seyrine rağmen uygulanagelmiş olan ortak ritüeller, ölüm kavramı özelinde değerlendirilecektir.]]> <![CDATA[Every society has understood and named death, which is the only concept that makes human life meaningful and enables perception of life as a whole, within the framework of its own level of perception. The attitude towards death varies from one society to another. This situation may also change when a nation enters a different cultural circle. Turks have been influenced by different languages, religions, races, social environments and geographies spread over a wide area in the historical process; they have influenced and been influenced by them. When Turkish culture is considered as a whole, it is not possible to talk about a uniform level of belief, life and understanding. In this study, the common assumptions, beliefs and rituals of the Khakas Turks living in Siberia and the Turks in Ardahan in Anatolia regarding “death”, one of the transitional periods, will be discussed and analyzed. The cultural elements, habits and beliefs that the two Turkish communities, which continue their existence in two different geographies, transmitted from generation to generation despite the linguistic differences as well as the distance between them and the different religious and cultural climate, will be discussed within the framework of beliefs about death. Social rituals are abstract or tangible cultural products that have been practised for many years, which reveal past beliefs, beliefs, changing/transforming/developing life style and the reaction of societies experiencing all these processes to change in an unadulterated way. The common rituals that have been practised despite the changing life course of the two Turkish societies will be evaluated with a special focus on the concept of death]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81606 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1715-1736]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/155 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fuzûlî’nin Leylâ vü Mecnûn Mesnevîsinde Bir Mekân Olarak Çöl]]> <![CDATA[The Desert as a Setting in Fuzûlî’s Mathnawi Leylâ and Mecnûn]]> <![CDATA[Ayşe KORKMAZ]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Fuzûlî, Leylâ vü Mecnûn, çöl, aşk, tasavvuf ]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Fuzûlî, Leylâ vü Mecnûn, desert, love, Islamic mysticism]]> <![CDATA[Bu çalışmada, Fuzûlî’nin en önemli eserlerinden biri olan Leylâ vü Mecnûn mesnevîsinde çölün sembolik anlamları incelenmektedir. Mesnevîde çöl, Mecnûn’un aşk yolculuğunda yalnızlığını ve toplumdan kopuşunu yansıtan bir alan olmanın ötesinde, dünyevî bağlardan sıyrılarak ilahî aşka yönelişini temsil eden bir mekân olarak kurgulanmıştır. Tasavvufî bağlamda çöl, bireyin nefsini terbiye ettiği, dünyevî arzulardan arındığı ve manevî olgunluğa eriştiği bir evren olarak işlev görür. Mecnûn’un çöl deneyimi, onun aşkın özüne dair derin bir farkındalık geliştirdiği, kendisiyle yüzleştiği ve ilahî aşkın sınırlarına ulaştığı bir yolculuktur. Fuzûlî, mesnevîsindeki çölü Mecnûn’un yalnızlığını aşka dönüştürdüğü, ruhsal huzuru ve derinliği keşfettiği bir arınma mekânı olarak tasvir eder. Ayrıca, çölün kuraklık ve sınırsızlık gibi fiziksel özellikleri, aşkın sonsuzluğu ve dönüştürücü gücünü sembolize etmektedir. Çöl, Mecnûn’un varlığıyla değişim geçirir; onun aşkı, bu ıssız mekânı bir güzellik ve anlam diyarına dönüştürür. Doğanın diğer unsurlarıyla etkileşim içinde ele alınan çöl, aşkın yaratıcı ve geliştirici gücünü vurgular. Sonuç olarak, çöl, Mecnûn’un aşkını dünyevî sınırların ötesine taşıyan, bireysel bir deneyimden evrensel ve mistik bir boyuta ulaşmasını sağlayan bir semboldür. Fuzûlî’nin çöl tasviri, aşkı bir arayış ve dönüşüm süreci olarak kavramsallaştırır ve insan ruhunun aşk yoluyla evrensel bir hakikate erişim çabasını ortaya koyar.]]> <![CDATA[This study examines the symbolic meanings of the desert in Fuzûlî’s Leylâ vü Mecnûn, one of his most significant works. The desert is portrayed not merely as a space reflecting Mecnûn’s solitude and estrangement from society but also as a realm symbolizing his detachment from worldly ties and his journey toward divine love. In a Sufi context, the desert functions as a domain where the individual disciplines the self, purges worldly desires, and attains spiritual maturity. Mecnûn’s experience in the desert represents a transformative journey through which he gains profound awareness of the essence of love, confronts his inner self, and approaches the boundaries of divine love. Fuzûlî depicts the desert as a place of purification, where Mecnûn transcends loneliness and discovers spiritual peace and depth. Furthermore, the physical attributes of the desert, such as its barrenness and vastness, symbolize the infinity and transformative power of love. The desert undergoes a metamorphosis through Mecnûn’s presence; his love transforms this desolate space into a realm of beauty and meaning. Interwoven with other elements of nature, the desert underscores the creative and transformative power of love. In conclusion, the desert emerges as a symbol that elevates Mecnûn’s love beyond earthly confines, transitioning it from an individual experience to a universal and mystical dimension. Fuzûlî’s depiction of the desert conceptualizes love as a process of search and transformation, reflecting the human soul’s quest for universal truth through the path of love.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81593 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1827-1844]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/156 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Dünden Bugüne Türk Kültür Coğrafyasında Kansız Kurban: Saçı Geleneği]]> <![CDATA[From Past to Present: The Bloodless Sacrifice Tradition of Saçı (Libation) in the Turkish Cultural Geography]]> <![CDATA[Erol EROĞLU]]> <![CDATA[Halk bilimi, kültür, kurban, kansız kurban, saçı geleneği]]> <![CDATA[Folklore, culture, sacrifice, bloodless sacrifice, saçı tradition.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Kurban, insanlık tarihinin en eski ve evrensel ritüellerinden biri olarak, farklı kültürlerde ve inanç sistemlerinde çeşitli anlamlar ve uygulamalarla karşımıza çıkmaktadır. Birçok toplumda dini, sosyal ve kültürel pratiklerin merkezinde yer alan kurban olgusu, bireylerin ve toplulukların kutsal olanla ilişkisini kurma, pekiştirme ve ifade etme biçimlerinden birini temsil etmektedir. Bu bağlamda, kurbanın kökenleri, anlamları ve işlevleri, antropoloji, sosyoloji, dinler tarihi ve ilahiyat gibi farklı disiplinler tarafından uzun yıllardır incelenen önemli bir araştırma alanı olmuştur. Türk kültür coğrafyasında da köklü tarihi ve zengin inanç sistemi içerisinde kurban ritüeline önem verilmiştir. İslamiyet öncesi dönemlerden günümüze kadar uzanan süreçte, Türk toplulukları hem kanlı hem de kansız (saçı) kurban uygulamalarını benimsemiş ve bu ritüelleri sosyal ve dini yaşamlarının ayrılmaz bir parçası haline getirmişlerdir. Kurban kavramı, Türk kültüründe sadece dini bir vecibe olarak değil, aynı zamanda toplumsal dayanışmanın, berekete olan inancın ve manevi arayışın da bir ifadesi olarak değerlendirilmektedir. Saçı geleneği, Türk kültürünün binlerce yıllık tarihinde köklü bir yere sahip, dikkat çekici ve çok yönlü bir ritüeldir. Orta Asya bozkırlarından Balkanlara kadar uzanan geniş bir coğrafyada farklı biçimlerde varlığını sürdüren bu kadim uygulama, Türk topluluklarının inanç sistemlerinde, sosyal yaşamlarında ve sanatsal ifadelerinde önemli bir yer tutmuştur. Bu ritüel, sadece dini bir pratik olmanın ötesinde, Türklerin doğayla, birbirleriyle ve manevi dünyayla kurduğu karmaşık ilişkilerin de bir yansımasıdır. Mevcut literatürde "saçı" geleneği genellikle folklorik bir unsur olarak ele alınmakta ve çeşitli yöresel uygulamaları betimlenmektedir. Ancak bu çalışma, "saçı" kavramını daha geniş bir perspektiften inceleyerek, bu geleneğin Türk kültürünün farklı katmanlarındaki (inanç, ritüel, edebiyat, devlet törenleri vb.) merkezi rolünü ve sürekliliğini bütüncül bir yaklaşımla ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu bağlamda, "saçı" geleneğinin tanımının ötesine geçilerek, bu ritüelin işlevleri, sembolik anlamları ve Türk kültüründeki derin önemi vurgulanmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk195390419"></a>Sacrifice, as one of the oldest and most universal rituals in human history, appears in various cultures and belief systems with diverse meanings and practices. The phenomenon of sacrifice, which lies at the center of religious, social, and cultural practices in many societies, represents one of the ways in which individuals and communities establish, reinforce, and express their relationship with the sacred. In this context, the origins, meanings, and functions of sacrifice have been an important area of research studied for many years by different disciplines such as anthropology, sociology, history of religions, and theology. In the Turkish cultural geography, importance has also been given to the ritual of sacrifice within its deep-rooted history and rich belief system. Throughout the process extending from pre-Islamic periods to the present day, Turkish communities have adopted both bloody and bloodless (saçı) sacrifice practices and have made these rituals an inseparable part of their social and religious lives. The concept of sacrifice in Turkish culture is evaluated not only as a religious obligation but also as an expression of social solidarity, belief in abundance/fertility, and spiritual quest. The "saçı" tradition has deep roots in the thousands-year history of Turkish culture and is a remarkable and multifaceted ritual. This ancient practice, which has survived in different forms across a wide geography extending from the steppes of Central Asia to the Balkans, has held an important place in the belief systems, social life, and artistic expressions of Turkish communities. This ritual is not only a religious practice but also a reflection of the complex relationships established by the Turks with nature, each other, and the spiritual world. In the current literature, the "saçı" tradition is generally approached as a folkloric element, and its various local practices are described. However, by examining the concept of "saçı" from a broader perspective, this study aims to reveal the central role and continuity of this tradition in different layers of Turkish culture (belief, ritual, literature, state ceremonies, etc.) through a holistic approach. In this context, by moving beyond the definition of the "saçı" tradition, an effort has been made to emphasize the functions, symbolic meanings, and deep importance of this ritual in Turkish culture.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81567 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[2208-2229]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/157 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Millî Romantik Duyuş Tarzı ve Dilaver Cebeci Şiirine Yansımaları]]> <![CDATA[National Romantic Perception Style and Its Reflections on Dilaver Cebeci’s Poetry]]> <![CDATA[Bekir DEMİR]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Millî Romantik Duyuş Tarzı, Millî Romantizm, Dilaver Cebeci Şiirleri, Millî Bellek.]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, National Romantic Perception Style, National Romanticism, Dilaver Cebeci Poems, National Memory]]> <![CDATA[Öz: Batı toplumlarında 18. yüzyıl sonlarında etkileri görülmeye başlayan romantizm akımının yansımaları olan 'öz'e dönme çabası, toplumsal hafızada da bir çığır açar ve millî değerlere dönüşü hızlandırır. Millî romantizm, millet olma bilincine erişmiş toplumların, öz kaynaklara dönerek bir araya gelinmesi ve geleceğin bu değerlerle inşa edilmesi çağrısı yapar. Bu millî çağrının edebî türlerdeki karşılığı ise millî romantik duyuş tarzı şeklinde adlandırılır. Batı'da geniş yankı uyandıran bu akımın Türk edebiyatına yansımaları da olumlu etkiler yaratır. Bu bağlamda ele alınan, Cumhuriyet Dönemi şairlerinden Dilaver Cebeci [1943-2008] şiirlerinde de millî romantik duyuş tarzının etkilerini yoğun bir şekilde görmek mümkündür. Farklı izleklerde kendini gösteren bu etki, Cebeci'nin millî değerleri kendi ben'inden hareketle yorumlama şeklidir. Cebeci, bu aktarımlar neticesinde millî kodlar temelinde yükselen bir Türk nesli hayali kurar ki bu kuşağı Türk milletinin ve devletinin teminatı olarak görür. Dünya'nın hızla değişen siyasal söylemleri ve hareketliliği karşısında bir kaygının sonuçları olarak görülebilecek bu faaliyetler, ideolojinin sanata yansımaları şeklinde de okunabilir. Sanatçının toplumsal sorumluluğuna örnek olarak gösterilebilecek olan Cebeci şiirleri, bu bağlamda yürütülen tartışmalarda da tarafını ortaya koyar. Sanatçının estetik çerçeveden kopmamak kaydıyla ideolojisini eserlerine yansıtabileceği düşüncesinden hareket eden Cebeci, millî duygularını şiirin süzgecinden geçirerek okura aktarır. Çerçevesi çizilen bu genel bilgiler ve düşüncelerle ele alınan Cebeci şiirleri farklı tematik başlıklar altında tasnif edilmiş ve bu etkinin kaynakları da ortaya çıkarılmıştır. Elde edilen bulgular millî belleğin, şiirlerle, geçmişi an'a yansıtma şekilleri olarak değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[Abstract: The movement of romanticism, which began influencing Western societies towards the end of the 18th century, initiated a turn toward the "essence" that significantly shaped collective memory and accelerated the return to national values. national romanticism calls upon societies that have achieved national consciousness to reunite around their original resources and to construct their future upon these values. Its literary counterpart is referred to as the national romantic sensibility. This movement, which resonated broadly in the West, also produced notable effects in Turkish literature. Within this context, the poetry of Dilaver Cebeci [1943–2008], a prominent poet of the Republican era, vividly reflects the influence of the national romantic sensibility. This influence manifests in various themes and represents Cebeci’s personal interpretation of national values. Through his poetic expression, Cebeci envisions a Turkish generation founded upon national codes, perceiving this generation as the guarantor of the Turkish nation and state. These artistic endeavors, emerging as responses to the rapidly changing global political discourses and movements, may also be interpreted as ideological reflections in art. Cebeci's poems, which can be regarded as examples of the artist’s social responsibility, clearly convey a stance in these discussions. Believing that an artist can reflect ideology without sacrificing aesthetics, Cebeci filters his national sentiments through poetry. His poems have been categorized under various thematic headings, and the sources of this influence have been identified. The findings reveal how national memory can be expressed poetically by connecting the past with the present.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81546 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[321-346]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/158 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Monâhoyuzâde Kâsım Bin Ahmed ve Sırr-ı İsrâ Adlı Mensur Mirâcnâmesi]]> <![CDATA[Monâhoyuzâde Kâsım bin Ahmed and His Prose Mirajnâme Named Sırr-ı İsrâ]]> <![CDATA[Sibel AY]]> <![CDATA[Sediqeh JAZEBİ]]> <![CDATA[Girit edebiyatı, mirâcnâme, mirâciyye, Monâhoyuzâde Kâsım bin Ahmed, Sırr-ı İsrâ]]> <![CDATA[Cretan literature, mirajname, mirajiyye, Monâhoyuzâde Kâsım bin Ahmed, Sırr-ı İsrâ]]> <![CDATA[Türklerin İslamiyet’i kabulüyle birlikte özellikle 11. yüzyıldan itibaren İslami konularla ilgili farklı türde eserler kaleme alınmıştır. Kur’an tercümeleri ile başlayan bu süreç Hz. Muhammed ve hayatına dair na’t, hadis, siyer, mevlid, hilye, hicret-nâme gibi birçok nazım türünü ortaya çıkarmıştır. Hz. Muhammed’in Mescid-i Haram’dan Mescid-i Aksa’ya dek yaptığı İsra yolculuğu ve oradan Allah’ın huzuruna yükseldiği Miraç mucizesini konu alan mirâciyye ve mirâcnâmeler bu nazım türlerindendir. Klasik Türk edebiyatındaki miraç konulu eserlerden biri de 19. yüzyılın sonu ve 20. yüzyılın başında yaşamış Kâsım bin Ahmed tarafından kaleme alınmış Sırr-ı İsrâ adlı mirâcnâmedir. Bu çalışmada ilk olarak Girit Resmolu Monâhoyuzâde Kâsım bin Ahmed’in hayatı hakkında bilgi verilecektir. Onun Tarih-i Teselyâ ve Târih-i Girit adlı Osmanlı Yunan Savaşı ve bugün Yunanistan sınırlarında bulunan Girit başta olmak üzere birçok adanın kültürel ve siyasi tarihine dair bilgiler bulabileceğimiz iki tercüme eseri, Tefsîru Sûreti’l-Alak, Tefsîru Sûreti’d Duhâ, Tefsîru Sûreti’l-İhlâs, Tefsîru Sûreti’l-İnşirâh ve Tefsîru Sûreti’t-Tekâsür adlı edebî yönden oldukça zengin tefsir risâlelerinın nüsha tavsifi ve kısaca konu özeti bağlamında tanıtımı yapılacaktır. Hz. Peygamberin mucizelerinden olan miraç hadisesini konu alan Mirâcü’n-Nebî ve Sırr-ı İsrâ adlı iki eserinin nüsha tavsifi ve tanıtımının ardından Sırr-ı İsrâ adlı mensur miraçnâme hem şekil hem de muhteva yönünden detaylı bir şekilde incelenecektir. Çalışmanın sonunda bu miraçnamenin çeviriyazı alfabesiyle tam metnine yer verilecektir. ]]> <![CDATA[With the acceptance of Islam by the Turks, different types of works on Islamic subjects were written, especially from the 11th century onwards. This process, which started with the translations of the Qur'an, gave rise to many verse genres such as na't, hadith, siyar, mevlid, hilye, hijret-nâme about the Prophet Muhammad and his life. Mirajiyya and mirajnâmes, which deal with the journey of Prophet Muhammad from Masjid al-Haram to Masjid al-Aqsa and the miracle of Miraj, where he ascended to the presence of Allah, are one of these verse genres. One of the works on miraj in classical Turkish literature is the mirajnâme titled “Sırr-ı İsrâ” written by Kâsım bin Ahmed who lived at the end of the 19th century and the beginning of the 20th century. In this study, firstly, information will be given about the life of Monâhoyuzâde Kâsım bin Ahmed from Resmo of Crete. His two translated works, “Tarih-i Teselyâ” and “Târih-i Girit”, in which we can find information about the Ottoman-Greek War and the cultural and political history of many islands, especially Crete, which is today within the borders of Greece, and his “Tafsîru Sûreti'l-Alak”, “Tafsīr Sūrat al-Ṭafsīr”, “Tafsīr Sūrat al-Duhā”, “Tafsīr Sūrat al-Ikhlâs”, “Tafsīr Sūrat al-Inshirāh” and “Tafsīr Sūrat al-Taqāsur”, which are rich in literary aspects, will be introduced in the context of copy introduction and brief subject summary. After the introduction of two works, “Mirāj al-Nabī” and “Sırr-ı İsrâ,” which deal with the miraculous miracle of the Prophet Muhammad, the prose mirajnâme, “Sırr-ı İsrâ”, will be analyzed in detail in terms of both form and content. At the end of the study, the transcribed text of “Sırr-ı İsrâ” will be given.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81525 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1481-1503]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/159 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çeviribilim ve Sosyoloji: Çeviri Sosyolojisi]]> <![CDATA[Translation Studies and Sociology: Translation Sociology]]> <![CDATA[Ulvican YAZAR]]> <![CDATA[Çeviribilim, Sosyoloji, Çeviri Sosyolojisi, Kavramlar ve Teoriler, Disiplinlerarasılık]]> <![CDATA[Translation Studies, Sociology, Sociology of Translation Studies, Concepts and Theories, Interdisciplinarity]]> <![CDATA[Günümüzde, çeviri eyleminin yalnızca dilsel bir işlem olmadığı, toplumlar, kültürler ve diller bir birleriyle bir etkileşim ve köprü kurma işlevi üstlendiği kabul edilmektedir. Bu nedenle, çeviri biliminin sadece dilbilimsel bir alanla sınırlı kalmadığı, daha geniş bir perspektifte, disiplinlerarası bir bilim dalı olarak tanımlandığı görüşü yaygınlaşmıştır. Çeviri, dilin ve kültürün ötesinde, toplumsal yapılar ve ilişkilerle de doğrudan ilişkilidir ve bu nedenle sosyoloji ile olan etkileşimi, çeviribilimin şekillenmesinde önemli bir rol oynamaktadır. Çeviribilim, sosyal bilimler arasında giderek daha fazla işbirliği yaparak, çevirinin toplumsal bağlamını ve toplumsal yapılarla ilişkisini derinlemesine incelemektedir. Çeviribilimin müstakil bir bilim dalı olarak onaylanma süreci, disiplinlerarası bir yapının ortaya çıkmasını zorunlu kılmaktadır. Başlangıçta uygulamalı dilbilim kapsamında değerlendirilen Çeviribilim, süreç içinde kendi başına bir bilim alanı olarak şekillenmiş ve bağımsızlaşmıştır. Bu süreçte, çeviri eyleminin yalnızca dilsel yönlerinin değil, kültürel ve toplumsal bağlamlarının da dikkate alınması gerektiği fikri, disiplinlerarası çalışmalarla pekişmiştir. Çeviribilim, dilin ötesine geçerek toplumsal yapılar, kültürel normlar, ideolojiler ve güç ilişkileri gibi faktörlerle de doğrudan bağlantıya geçmiştir. Bu nedenle çeviri, yalnızca bir dilsel aktarma süreci değil, buna paralel olarak toplumsal bir vaka olarak kabul edilmelidir. Çeviribilimin disiplinlerarası doğası, farklı bilim dallarının bakış açılarını birleştirerek çeviriyi çok boyutlu bir olgu olarak analiz etme imkânı sunmuştur. Çeviribilim ile sosyoloji arasındaki ilişki, çevirinin toplumsal bağlamını anlamada kritik bir öneme sahiptir. Çeviri, farklı toplumsal ve kültürel bağlamlarda yapılır ve bu bağlamlar, çeviri sürecini doğrudan etkiler. Çevirmen, yalnızca dilsel bir iletim yapmaz, buna ek olarak kültürel, toplumsal ve politik anlamları da taşır. Sosyolojik bakış açıları, çeviri sürecindeki güç ilişkilerini, ideolojik etkileri ve toplumsal normları incelemek için önemli bir olanak sunar. Bu bağlamda, Çeviribilimdeki disiplinlerarası yaklaşım, çeviri eylemini sadece dilsel bir aktarım olarak değil, ideolojik, kültürel, sosyal ve bir proses olarak değerlendirme imkânı tanır. Çeviribilim ile sosyoloji arasındaki ilişkiyi inceleyen çeviri sosyolojisi, çevirinin toplumsal yapılarla, güç ilişkileriyle ve kültürel normlarla nasıl etkileşime girdiğini anlamaya çalışır. Sosyolojik teoriler, çeviri sürecini sadece dilsel bir iletim süreci değil, aynı zamanda, kültürel, ideolojik ve Toplumsal faktörlerin tesiriyle oluşan bir olgu olarak analiz eder. Bu noktada, çevirinin toplumsal yapılar üzerindeki etkisini ve bu yapıların çeviri pratiği üzerindeki etkisini anlamak için sosyolojik kuramlar çok değerli bir rol oynar. Çalışmada, Çeviribilimin gelişim sürecinde sosyoloji ile ilişkisinden bahsedilmiştir. Ardından disiplinlerarasılık kavramı ve Çeviribilimdeki etkisi tartışılmış ve sosyolojik teorilerle olan ilişkisi de ele alınmıştır. Son olarak, Çeviribilim ve Sosyoloji arasındaki ilişki, çeviri çalışmalarında uygulanan başlıca toplumsal teoriler ve paradigmalar ile çeviri sosyolojisinin olgunlaşması üzerinde durulmuştur. Çalışma, tarama yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir.]]> <![CDATA[<span lang="EN-GB" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-GB; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Today, it is acknowledged that translation is not only a linguistic process, but in addition, an interactive function and bridge-building between cultures, societies, and languages. Therefore, the view that translation studies is not confined to the linguistic domain, but rather defined as an interdisciplinary field, has become widespread. Translation is directly related not only to language and culture but also to social structures and relationships, and this is why its interaction with sociology plays a vital role in the development of translation studies. Translation studies, through increasing collaboration with the social sciences, delves into the societal context of translation and its relationship with social structures. The process of recognizing translation studies as an autonomous academic discipline necessitates the emergence of an interdisciplinary structure. Initially considered a part of applied linguistics, translation studies has gradually become an autonomous field of study. During this process, the idea that the translation act should consider both the linguistic aspects and the cultural and social contexts was reinforced through interdisciplinary studies. Translation studies has moved beyond language to directly engage with factors such as social structures, cultural norms, ideologies, and power relations. For that reason <span lang="EN-GB" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: EN-GB; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">translation should be understood as both a linguistic transfer and a social phenomenon. The interdisciplinary approach of translation studies has facilitated the incorporation of various academic viewpoints, enabling a more comprehensive analysis of translation as a complex phenomenon. The connection between sociology and translation studies is crucial for understanding the social context of translation. Translation occurs in different social and cultural contexts, and these contexts directly influence the translation process. The translator does not only perform a linguistic transfer but also conveys cultural, social, and political meanings. Sociological perspectives provide an important framework for analysing power relations, ideological influences, and social norms in the translation process. Within this framework, the interdisciplinary approach in translation studies allows for the assessment of the act of translation not just as a linguistic transfer but as a social, cultural, and ideological process. Translation sociology, which examines the connection between sociology and translation studies, attempts to understand how translation interacts with social structures, power relations, and cultural norms. Sociological theories analyse the translation process as both a linguistic transfer and a phenomenon shaped by social, cultural, and ideological factors. In this regard, sociological theories play an indispensable role in understanding the impact of translation on social structures and how these structures influence translation practice. In the study, the relationship between sociology and the development process of Translation Studies has been discussed. Then, the concept of interdisciplinarity and its impact on Translation Studies were examined, along with its connection to sociological theories. Finally, the relationship between Translation Studies and Sociology, the main social theories and paradigms applied in translation studies, and the maturation of translation sociology were emphasized. The research was conducted using the survey method.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81477 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[941-952]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/160 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sol Ayağım Adlı Eserde İnançla Kaderin Değişimi: Emersoncı Bir Yaklaşım]]> <![CDATA[Change of Fate through Faith in My Left Foot: An Emersonian Perspective]]> <![CDATA[Ercan KAÇMAZ]]> <![CDATA[Amerikan edebiyatı, Ralph Waldo Emerson, kader, inanç, Christy Brown, Sol Ayağım]]> <![CDATA[American literature, Ralph Waldo Emerson, fate, faith, Christy Brown, My Left Foot]]> <![CDATA[Transandantalizmin ana karakterlerinden Ralph Waldo Emerson, “The Divinity School Address” adlı eserinde, “İnanç bizi yaratır, biz onu değil ve inanç kendi biçimlerini yaratır” der. Emerson’a göre, inanç yalnızca bireysel bir duygu değil, insanı şekillendiren ve toplumu dönüştüren güçlü bir unsurdur. İnancın ve sezginin gücüne olan bu aşkın inanç, Sol Ayağım kitabının yazarı Christy Brown’ın hayatında derin bir yansıma bulur. Ağır spastik serebral palsi ile doğan Christy’nin yolculuğu, Emerson’ın tarif ettiği kasıtsız ama dönüştürücü gelişime örnek teşkil etmektedir. Doktorların endişe verici teşhislerine ve babasının umutsuzluğuna rağmen, Christy’nin annesi her zaman oğlunun potansiyeline olan sarsılmaz bir inanç taşır. Annesinin azmi ve inancı Christy’nin kişisel gelişiminde ve nihayetinde bu otobiyografik eseri yazmasında etkili olur. Örneğin Christy’nin sol ayağına koyduğu tebeşirle ilk defa alfabedeki ‘A’ harfini, ardından da uzun bir uğraştan sonra İngilizce A-N-N-E kelimesini yazması, annesinin inancının ve sabrının bir meyvesi olarak adlandırılabilir. Christy’nin bu zorlu ve uzun soluklu yolculuğunda, annesinin sunduğu destek, özveri, sadakat ve sevgi diğer kişilerin verdiği destekten kat kat fazladır. Fakat bu zorlu yolculukta Christy’nin hayatına dokunan diğer kişiler de dikkat çekicidir. Miss Delahunt, ona güçlü sosyal ilişkilerin önemini öğretirken, Jenny aşkı tanıma yolunda bir rehber olmuştur. Mrs. Eirene Collis, Christy’ye hem gerçeklerle yüzleşme hem de fiziksel iyileşme konusunda destek sunmuş, Robert Collis ise yazma konusundaki bilgisiyle onun sanatsal yeteneklerini geliştirmiştir. Bunlara Christy’nin hayatındaki diğer boşlukları dolduran önemli dönüm noktaları denebilir. Bu çalışma, Christy Brown’ın gelişimini incelemekte ve Sol Ayağım adlı eserin—bir annenin inancı ve bir oğlun kararlılığının ürünü olarak—insan yaşamında sezgi ve inanç gibi biçimlendirici güçler olan Emerson’ın Transandantal fikrini nasıl somutlaştırdığını ele almaktadır<span lang="TR" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">.]]> <![CDATA[In “The Divinity School Address,” Ralph Waldo Emerson, a central character in Transcendentalism, asserts, “Faith makes us, and not we it, and faith makes its own forms.” According to Emerson, faith is not merely an individual emotion, but a powerful element that shapes people and transforms society. This transcendental belief in the power of faith and intuition finds a profound reflection in the life of Christy Brown, the author of My Left Foot. Born with severe spastic cerebral palsy, Christy’s journey exemplifies the unintentional yet transformative development that Emerson describes. Despite the worrying diagnosis from doctors and his father’s despair, Christy’s mother always keeps a determined faith in her son’s potential. His mother’s perseverance and belief are influential in Christy’s personal growth and eventual authorship of this autobiographical work. For example, when Christy first wrote the letter ‘A’ of the alphabet with the chalk he had placed on his left foot and then, after a long effort, the word M-O-T-H-E-R, it is possible to call this incident a fruit of her mother’s faith and patience. In this difficult and long journey of Christy, the support, devotion, loyalty and love offered by her mother are many times more than the support given by other people. However, other people who touched Christy’s life during this difficult journey are also remarkable. Miss Delahunt taught her the importance of strong social relationships, while Jenny was a guide on the path to knowing love. Mrs. Eirene Collis supported Christy in both facing reality and physical recovery, and Robert Collis developed her artistic talents with his knowledge of writing. These could be called major turning points that filled in the other gaps in Christy’s life. This study explores Christy Brown’s development and examines how My Left Foot—a product of a mother’s faith and a son’s determination—embodies Emerson’s Transcendental idea of intuition and faith as formative forces in human life.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81461 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1737-1754]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/161 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Askıya Alınmış Yolculuklar ve Melez Benlikler: Clare Bayley'in The Container'ında Diasporik Kimlik Oluşumu]]> <![CDATA[Suspended Journeys and Hybrid Selves: Diasporic Identity Formation in Clare Bayley’s The Container]]> <![CDATA[Nimetullah ALDEMİR]]> <![CDATA[Diaspora, kimlik, üçüncü zaman-mekan, melezlik, yerinden etme, postkolonyal teori ]]> <![CDATA[Diaspora, identity, third time-space, hybridity, displacement, postcolonial theory]]> <![CDATA[Bu çalışma, Clare Bayley'in The Container (2007) adlı eserinin karmaşık bir postkolonyal ve diasporik incelemesini sunarak, ana karakterler Asha ve Ahmad'ın mekânsal olarak kısıtlayıcı ve sembollerle dolu bir nakliye konteyneri içinde deneyimledikleri çok yönlü kimlik inşası ve parçalanma süreçlerini incelemektedir. Homi Bhabha'nın “üçüncü mekân” kavramından, Edward Said'in sürgün üzerine düşüncelerinden, Stuart Hall'un evrimleşen ve melez olan kimlikler teorilerinden ve Vijay Mishra'nın “üçüncü zaman-mekân” kavramından yararlanarak, diasporik kimliklerin travmatik yerinden edilme ve varoluşsal belirsizlik koşulları altında nasıl sürekli olarak istikrarsızlaştırıldığını ve yeniden müzakere edildiğini sorgulamaktadır. Konteyner, fizikselliğini aşarak derin bir metaforik kazan haline gelir ve ikili karşıtlıkları (anavatana karşı ev sahibi ülke, geçmişe karşı gelecek, aidiyete karşı yabancılaşma) aktif bir şekilde bozarak ve çözümleyerek, diasporik benliğin sürekli olarak yeniden yapılandırılmasını mümkün kılar. Bu liminal ve tehlikeli ortamda, Asha'nın empatik dayanıklılığı ve kolektif dayanışması, Ahmad'ın pragmatik kopukluğu ve benmerkezci ekonomik rasyonalitesiyle keskin bir tezat oluşturarak, aşırı psikolojik ve etik baskılar altında farklı başa çıkma stratejilerini gösterir. Bayley, parçalı diyaloglar, zamansal süreksizlikler ve hafıza müdahaleleri aracılığıyla, diasporik yolculukların doğasında var olan psikolojik kırılmaları ve karmaşık müzakereleri canlı bir şekilde özetler. Sonuç olarak bu çalışma, The Container'ın geleneksel doğrusal göç ve yerleşme anlatılarına direndiğini, diasporik kimliği sürekli olarak huzursuz, müzakere edilmiş ve telafi edilemez geçmiş travmalar ile belirsiz gelecek özlemleri arasında askıya alınmış olarak canlı bir şekilde tasvir ettiğini öne sürmektedir.]]> <![CDATA[This study delivers an intricate postcolonial and diasporic exploration of Clare Bayley’s The Container (2007), dissecting the multifaceted processes of identity construction and fragmentation experienced by its central characters, Asha and Ahmad, within a spatially restrictive and symbolically loaded shipping container. Employing theoretical frameworks drawn from Homi Bhabha’s concept of the “third space,” Edward Said’s reflections on exile, Stuart Hall’s theories of evolving and hybrid identities, and Vijay Mishra’s notion of “third time-space,” the analysis interrogates how diasporic identities are continuously destabilized and renegotiated under traumatic conditions of displacement and existential uncertainty. The container transcends its physicality to become a profound metaphorical crucible, actively disrupting and dissolving binary oppositions—homeland versus hostland, past versus future, belonging versus alienation—thus compelling an ongoing reconfiguration of the diasporic self. Within this liminal and precarious milieu, Asha’s empathetic resilience and collective solidarity starkly contrast Ahmad’s pragmatic detachment and self-centered economic rationality, illustrating divergent strategies of coping under extreme psychological and ethical pressures. Through fragmented dialogues, temporal discontinuities, and memory intrusions, Bayley vividly encapsulates the psychological ruptures and complex negotiations inherent in diasporic journeys. Ultimately, this study posits that The Container resists traditional narratives of linear migration and settlement, vividly portraying diasporic identity as perpetually unsettled, negotiated, and suspended between irretrievable past traumas and uncertain future aspirations.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81442 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1447-1460]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/162 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mevlâna İdris Zengin’in Çocuk Şiirlerinde Absürt Mizah: Dil, Şekil ve İçerik]]> <![CDATA[Absurd Humor in Mevlâna İdris Zengin's Children's Poems: Language, Form, and Content]]> <![CDATA[Dudu GÜRDAL]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, çocuk edebiyatı, Mevlâna İdris Zengin, çocuk şiirleri, absürt mizah, varoluşçuluk, İslam.]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Children's literature, Mevlana İdris Zengin, children's poems, absurd humor, existentialism, Islam.]]> <![CDATA[Uyumsuzluk, mizah ve absürdün temel kaynaklarındandır. Kaynağı aynı fakat mahiyeti farklı olan bu iki ögede mizahi olan uyumsuzluk, akıl yoluyla kavranarak düzeltilebilirken absürt olanda düzeltme mümkün değildir. Bu bakımdan mizah rasyonel bir boyutu, absürt ise irrasyonel bir düzlemi işaret etmektedir. Bazı durumlarda ise mizahın absürde dönüştüğü görülmektedir. Böyle bir dönüşümde absürt mizah ortaya çıkmakta ve kişinin içinde bulunduğu durum, varoluşsal bir mahiyet de kazanmaktadır. Birey, akıl yoluyla idrak ettiği ancak mantığına oturtamadığı bu paradokstan çıkış yolları ararken varlığını ve varlığının anlamını sorgulamaktadır. Düşünme kalıpları tam olarak oluşmamış çocuklar ise hâlihazırda absürt bir algı içerisindedir ve absürt olanı daha yoğun duyumsamaktadır. Çocuklar, mizac olarak mizaha ve şiir türüne yakınlık göstermektedir. Çocuk şiirlerinde mizahla işaret edilen absürt, onun varoluş yolcuğundaki edimlerini gösteren yüksek işlevli bir araç konumundadır. Bu doğrultuda Mevlâna İdris Zengin’in Çocuk Şiirlerinde Absürt Mizah: Dil, Şekil ve İçerik başlıklı çalışmada Mevlâna İdris Zengin’in Dondurmalı Matematik ve Vay Canına adlı kitaplarındaki çocuk şiirleri ilgili bağlamda değerlendirilmiştir. Daha önce Türk çocuk edebiyatında sanatçının çocuk şiirleri üzerine böyle bir araştırma-inceleme çalışmasının yapılmamış olması makalenin hazırlanmasında etkin olmuştur. Bu çalışmayla birlikte metindeki absürt mizahın kaynağı, gösterimi, konusu ve işlevini tespit etmek; bu doğrultuda onun temelinde bulunan felsefeyi saptamak amaçlanmıştır. Söz konusu ögeler, absürt-mizah ilişkisi bakımından “İçerik Düzeyinde Absürt Mizah” ve “Dilsel Düzeyde Absürt Mizah” olmak üzere iki başlık altında sınıflandırılmıştır. Araştırmamız sonucunda Mevlâna İdris Zengin’in çocuk şiirlerinde mizahın paradoksal bir düzlemin içerisine girerek içerik ve dil düzeyinde absürde dönüştüğü ve böylece absürt mizahın ortaya çıktığı belirlenmiştir. Şiirdeki absürt mizah, zaman zaman paradoks içerisinde sıkışmaktan ziyade yaratıcının varlığına, kuşatıcılığına ve kurtarıcılığına işaret eden bir farkındalık mekanizmasıdır. Şiirlerde bulunan çocuk anlatıcı, bu farkındalığa varoluş yolculuğunda duyumsamış olduğu absürt durumlar, sürekli kendi özünü ve anlamını bulmaya çalışması, absürdün akıl yoluyla idrakinin mümkün olmadığını anlaması sonucu erişmiştir. Söz konusu farkındalığı sağlayan ögeler, aynı zamanda varoluşçuluğu işaret eden belirgin bulgulardır. Varoluşçu felsefenin ise incelenen şiirlerde İslam inancı üzere geliştiği görülmüştür. Bazı şiirlerde İslam felsefesindeki varoluşçuluğun Sezai Karakoç’un fikirleri etrafında geliştiği tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[Incompatibility is one of the basic sources of humor and absurdity. In these two elements, which have the same source but different nature, humorous incompatibility can be corrected by comprehending it through reason, while correction is not possible in absurdity. In this respect, humor indicates a rational dimension, while absurdity indicates an irrational plane. In some cases, humor is seen to transform into absurdity. In such a transformation, absurd humor emerges and the situation the person is in also gains an existential nature. The individual questions his existence and the meaning of his existence while looking for ways out of this paradox that he perceives through reason but cannot fit into his logic. Children whose thinking patterns are not fully formed are already in an absurd perception and feel the absurd more intensely. Children are temperamentally close to humor and the genre of poetry. The absurdity indicated by humor in children's poems is a highly functional tool that shows his actions on his existential journey. In this context, in the study titled “Absurd Humor in Mevlâna İdris Zengin's Children's Poems: Language, Form, and Content” children’s poems in the books Dondurmalı Matematik and Vay Canına of Mevlâna İdris Zengin were evaluated in the relevant context. The fact that no such research-examination study had been conducted on the artist’s children’s poems in Turkish children’s literature before was effective in the preparation of the article. With this study, it was aimed to determine the source, representation, subject and function of the absurd humor in the text; and in this direction, to determine the philosophy underlying it. The elements in question were classified under two headings in terms of the absurd-humor relationship as “Absurd humor at the Content Level” and “Absurd humor at the Linguistic Level”. As a result of this research, it was determined that humor in Mevlâna İdris Zengin’s children’s poems entered a paradoxical plane and turned into absurdity at the content and language level, and thus absurd humor emerged. Absurd humor in poetry is an awareness mechanism that points to the existence, encompassing and redemptive power of the creator rather than being stuck in paradox from time to time. The child narrator in the poems has reached this awareness as a result of the absurd situations he has felt on his journey of existence, his constant efforts to find his own essence and meaning, and his understanding that it is not possible to comprehend the absurd through reason. The elements that provide this awareness are also distinct findings that point to existentialism. It has been observed that existential philosophy has developed in the poems examined based on Islamic belief. In some poems, it has been determined that existentialism in Islamic philosophy has developed around the ideas of Sezai Karakoç. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81375 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1671-1714]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/163 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ana Dilde Konuşma Stratejileri]]> <![CDATA[Speaking Strategies in Mother Tongue]]> <![CDATA[Nurşen YILDIRIM]]> <![CDATA[Hasan KAVRUK]]> <![CDATA[Ana dili, İletişim, Konuşma, Konuşma becerisi, Konuşma stratejileri.]]> <![CDATA[Mother tongue, Communication, Speaking, Speaking skills, Speaking strategies.]]> <![CDATA[Bu araştırmanın amacı, ana dilde konuşma stratejilerini alan yazından derleyerek tespit etmek ve bunları belirli başlılar altında kategorize etmektir. Bu amaç doğrultusunda hem yurt içinde hem de yurt dışında yürütülen ve konuşma, iletişim, sözlü ifade, anlatma kapsamındaki çalışmalara, lisansüstü tezlere ulaşılmaya çalışılmış ve bu işlem nitel araştırma yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Doküman incelemesi yoluyla elde edilen veriler betimsel analize tabi tutulmuştur.   Araştırma kapsamında incelenen çalışmalardaki stratejiler birbirleriyle karşılaştırılarak aynı açıklamaya fakat farklı adlandırmalara sahip olanlar tek bir strateji olarak esas alınmıştır. Elde edilen bulgular doğrultusunda tespit edilen hazırlıksız konuşma stratejilerinin dört ana başlık altında toplanabileceği uygun görülmüştür. Araştırma kapsamında belirlenen on altı konuşma stratejisi doğrudan stratejiler, dolaylı stratejiler, etkileşim stratejileri ve dil ötesi stratejiler olarak kategorize edilmiştir. Bu bağlamda konuşma organizasyonu, analitik yaklaşım, tam aktarma, aşırı açıklık, konu dışına çıkmama, kelimeleri doğru telaffuz etme “Doğrudan Stratejiler” olarak ele alınmıştır. Yeniden yapılandırma, onarım, mesaj azaltma ve anlamsal yakınlık “Dolaylı Stratejiler” olarak adlandırılmıştır. Anlama kontrolü, göz teması kurma, nezaket kurallarına uyma ise “Etkileşim Stratejileri” olarak belirlenmiştir. “Dil Ötesi Stratejiler” olarak ise beden dilini etkili kullanma, uygun yerlerde vurgu ve tonlama yapma, işitilebilir ses tonuyla konuşma belirlenmiştir.  Çalışmada ayrıca tüm bu stratejilerin genel ve ayırt edici özellikleri açıklanarak konuşmayı yapılandırmadaki işlevsel rolleri vurgulanmış, konuşma eğitiminde strateji kullanımının önemine dikkat çekilmiştir.]]> <![CDATA[The aim of this study is to identify speaking strategies in mother tongue by compiling them from the literature and to categorize them under certain headings. In line with this purpose, it was tried to reach the studies and postgraduate theses conducted both in Turkey and abroad within the scope of speaking, communication, verbal expression and narration, and this process was carried out using qualitative research method. The data obtained through document analysis were subjected to descriptive analysis.   The strategies in the studies examined within the scope of the research were compared with each other and those with the same explanation but different names were taken as a single strategy. In line with the findings obtained, it was deemed appropriate to categorize the impromptu speaking strategies identified under four main headings. Sixteen speaking strategies identified within the scope of the research were categorized as direct strategies, indirect strategies, interaction strategies and translanguaging strategies. In this context, speech organization, analytical approach, complete transfer, excessive clarity, staying on topic, and pronouncing words correctly were considered as “Direct Strategies”. Restructuring, repair, message reduction and semantic proximity were named as “Indirect Strategies”. Checking comprehension, making eye contact, and following the rules of politeness were identified as “Interaction Strategies”. On the other hand, using body language effectively, using emphasis and intonation where appropriate, and speaking in an audible tone of voice were identified as “Translinguistic Strategies”.  In the study, the general and distinctive features of all these strategies were explained, their functional roles in structuring speech were emphasized, and the importance of strategy use in speech education was pointed out]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81350 <![CDATA[Volume: 20 Issue Ö1[907-927]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/164 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çağatay Türkçesiyle Yazılmış Mirâc-ı Mustafa’da İsim + Fiil Kuruluşundaki Birleşik Fiiller]]> <![CDATA[Compound Verbs In Noun + Verb Formatıon In Mı̇râc-ı Mustafa Wrıtten In Çağatay Turkısh]]> <![CDATA[Emine GÜLER]]> <![CDATA[Doğu Türkçesi, Çağatay Türkçesi, birleşik fiil, deyim, miraçname]]> <![CDATA[Old Turkic, Chagatai Turkish, compound verb, idiom, mirajname]]> <![CDATA[Diller, çeşitli söz yapım yolları ile yeni sözler oluşturarak bir yandan söz varlıklarını zenginleştirirken bir yandan da sözcüklere yeni işlevler kazandırır. Birleşik fiil öbeklerinde de birleştirme denen söz yapım yolu ile dilde işleklik arz eden kalıplaşmış yapılar oluşturulur ve bu yapılar kimi zaman anlamca kaynaşıp kalıplaşarak dilin deyim söz varlığını teşkil eder. Bu durum temel anlamın mecazlaşmasını göstermesi açısından ayrıca önem arz eder. Bir yandan da isim türünden bir sözcüğün fiil görevinde kullanılabilmesi sağlanır ve sözcüğün kullanımı işlevselleşir. Çalışmanın örneklemini Çağatay Türkçesiyle yazılmış hacimli bir miraçname metni olan Mirac-ı Mustafa’daki birleşik fiiller oluşturmaktadır. Molla Kābil Seyyid tarafından geç dönem Çağatay Türkçesiyle yazılmış olan eserde isim + fiil yapısında kurulmuş birleşik fiiller taranmıştır. Farklı kuruluştaki birleşik fiiller çalışmaya dahil edilmese de yardımcı fiil ve tasvir fiillleri ile kurulmuş birleşik fiiller de eserde fazlaca bulunmaktadır. <span style="font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: black; background: white; mso-highlight: white;">Bunda eserin edebî içeriğinin etkisi vardır. Her ne kadar metinde dinî bir motif olan miraç konusu işlenmiş olsa da müellif esere anlatımı zenginleştirici unsurlar kazandırmıştır. Bu durum da özellikle anlamca kaynaşmış birleşik fiillerin sayısını arttırmıştır. Eserin dili açık ve anlaşılırdır ancak birleşik fiillerin isim unsuru büyük oranda Arapça ve Farsça sözcüklerden oluşmaktadır. Eserde geçen birleşik fiiller esas anlamını korumuş/anlam incelikleri kazanmış olmalarına ve mecazlaşarak deyimleşmiş olmalarına göre tasnif edilmiştir. Tespit edilen birleşik fiillerin anlamları metin bağlamına göre saptanmış ve tanıklanmıştır. <span style="font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: black; background: white; mso-highlight: white;">Eserde aynı anlam alanını işaret eden yakın anlamlı birleşik fiillerin kullanıldığı, aynı ismin ve fiilin farklı anlamları işaret edecek şekilde yeni birleşik fiiller oluşturduğu görülmüştür. Bu tür çalışmaların tarihî lehçelerde yapılacak birleşik fiil/deyim sözlüklerine veri sağlaması açısından alan yazınına katkı sunacağı düşünülmektedir.]]> <![CDATA[Languages enrich their vocabulary by creating new words through various word-making methods, while enriching their vocabulary on the one hand and giving new functions to words on the other. In compound verb phrases, stereotyped structures that are useful in the language are formed by the way of word construction called compounding, and these structures sometimes form the idiomatic vocabulary of the language by fusing and stereotyping in meaning. This situation is also important in terms of showing the metaphorization of the basic meaning. On the other hand, it is ensured that a word of the noun type can be used as a verb and the use of the word becomes functional. The sample of the study consists of the compound verbs in Miraj-ı Mustafa, a voluminous mirajname text written in Chagatai Turkish. In the work written by Molla Kābil Seyyid in late Chagatai Turkish, compound verbs formed in noun + verb structure were analyzed. Although compound verbs with different structures are not included in the study, compound verbs formed with auxiliary verbs and descriptive verbs are also found in the work. The literary content of the work has an effect on this. Although the text deals with the subject of mirac, which is a religious motif, the author has enriched the work with elements that enrich the narrative. This has increased the number of compound verbs, especially those that are fused in meaning. The language of the work is clear and comprehensible, but the noun element of the compound verbs is largely composed of Arabic and Persian words. The compound verbs in the work are classified according to whether they have preserved their original meaning/acquired subtleties of meaning and whether they have become metaphorical and idiomatic. The meanings of the detected compound verbs were determined and witnessed according to the text context. It was observed that the same noun and verb formed new compound verbs to indicate different meanings, and the same noun and verb were used in the work to indicate the same field of meaning. It is thought that such studies will contribute to the literature in terms of providing data for compound verb/idiom dictionaries to be made in historical dialects.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81328 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1091-1126]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/165 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabındaki SOKÜM Unsurlarının İncelenmesi]]> <![CDATA[Analysis of the ICH (Intangible Cultural Heritage) Elements in the 9th Grade Turkish Language and Literature Textbook]]> <![CDATA[Seda ARTUÇ BEKTEŞ]]> <![CDATA[Salih Kürşad DOLUNAY]]> <![CDATA[Türkçe, edebiyat, SOKÜM, Maarif Programı, ders kitabı, kültürel miras]]> <![CDATA[Turkish, literature, ICH (Intangible Cultural Heritage), Education Program (Maarif Model), textbook, cultural heritage.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Bu araştırmanın amacı, Millî Eğitim Bakanlığının (MEB) 2024 yılında yayımlanan 9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı’nda yer alan “somut olmayan kültürel miras unsurlarını” incelemektir. Bu amaca yönelik, adı geçen ders kitabında bulunan metinler incelenerek “MEB 9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı’ndaki metinlerde bulunan somut olmayan kültürel miras ögeleri nelerdir?” ve “MEB 9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı’ndaki metinlerde bulunan SOKÜM ögeleri nasıl bir dağılım göstermektedir?” sorularına cevap aranmıştır. Çalışmanın inceleme nesnesini, “Millî Eğitim Bakanlığı tarafından yayımlanan 9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı’nda yer alan metinler” oluşturmaktadır. Çalışmada bu kaynağın seçilme nedeni Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli çerçevesinde yayımlanan ilk Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı olmasıdır. Çalışmanın inceleme nesnesi Neuman’ın (2012) betimsel analiz (tümdengelim) tekniği ile değerlendirilmiştir. Araştırmanın inceleme nesnesi kapsamında yer alan farklı edebî türlerdeki 45 metnin 29’unda SOKÜM ögelerinin bulunduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak farklı kültürel ögelerin ders kitaplarında yer bulmasının, kitaplardaki içeriğin zenginleşmesine ve Türk kültürünün edebî metinler yoluyla aktarımının kolaylaşmasına katkı sağlayacağı sonucuna ulaşılmıştır. İncelenen ders kitabındaki okuma metinlerinde yer alan SOKÜM ögelerinin nicelik açısından yeterli ancak ögelerin çeşitliliği açısından yetersiz olduğu değerlendirilmiştir. Araştırma sonuçlarından elde edilen bulgulardan hareketle ders kitaplarında somut olmayan kültürel miras unsurlarının bütün temalara sistemli bir şekilde dağıtılmasına dikkat edilmesi,  “Sözlü Gelenekler ve Anlatımlar” başlığı altındaki SOKÜM ögeleri dışındaki başlıklara da okuma metinlerinde yer verilmesi gerektiği, metinlerin içeriğinin kültürel ögeler bakımından zengin nitelikte olmasına dikkat edilmesi,  derslerin kültür aktarımı ile ilgili işlevselliğinin genel teamülden çok, programlara sistemli bir yapı kazandırılması yoluyla geliştirilmesi gerektiği tavsiye edilmiştir..]]> <![CDATA[The purpose of this study is to analyze the "intangible cultural heritage elements (ICH)" included in the 9th Grade Turkish Language and Literature Textbook published by the Ministry of National Education (MoNE) in 2024. To achieve this goal, the texts in the aforementioned textbook were examined to address the following research questions: "What intangible cultural heritage elements are present in the texts of the 9th Grade Turkish Language and Literature Textbook published by MoNE?" and "How are the ICH elements distributed across the texts in the 9th Grade Turkish Language and Literature Textbook published by MoNE?". The subject of this study consists of “the texts included in the 9th Grade Turkish Language and Literature Textbook" published by the Ministry of National Education”. The reason for selecting this textbook is that it is the first Turkish Language and Literature Textbook published within the framework of the Century of Türkiye Education Model. The subject of the study was evaluated using Neuman’s (2012) descriptive analysis technique based on deductive reasoning. It was determined that 29 out of 45 texts, representing various literary genres within the scope of the study, contained intangible cultural heritage (ICH) elements. As a result, it was concluded that the inclusion of diverse cultural elements in textbooks contributes to enriching the content of the books and facilitates the transmission of Turkish culture through literary texts. It was assessed that while the ICH elements in the reading texts of the analyzed textbook are sufficient in terms of quantity, they are inadequate in terms of diversity. Based on the findings obtained from the research results, it was recommended that attention should be paid to the systematic distribution of intangible cultural heritage elements to all themes in textbooks, that headings other than the SOKUM elements under the title of "Oral Traditions and Narratives" should be included in the reading texts, that the content of the texts should be rich in terms of cultural elements, and that the functionality of the courses regarding cultural transmission should be developed by providing a systematic structure to the programs rather than general customs.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81318 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[2175-2194]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/166 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Teun Adrianus van Dijk’ın Sosyo-Bilişsel Söylem Yaklaşımı: Samim Kocagöz’ün Yılan Hikâyesi Romanı Üzerinden Bir Değerlendirme]]> <![CDATA[Teun Adrianus van Dijk's Socio-Cognitive Discourse Approach: An Evaluation on Samim Kocagöz's Novel Yılan Hikâyesi]]> <![CDATA[Hüseyin ÖZ]]> <![CDATA[Eleştirel Söylem Çözümlemesi, ideoloji, T. A. van Dijk, roman, Yılan Hikâyesi.]]> <![CDATA[Critical Discourse Analysis, ideology, Teun A. van Dijk, novel, Yılan Hikâyesi]]> <![CDATA[Eleştirel Söylem Çözümlemesi toplumsal ilişkiler ve söylem yapıları arasında bağlantı kuran, gücün kötüye kullanımının nasıl meşrulaştırıldığını ve yeniden üretildiğini inceleyen disiplinler arası bir yöntemdir. Bu yöntemde farklı ekol/okulların kendine özgü yaklaşımları vardır. Bunlardan biri Hollanda okulu temsilcisi Teun A. van Dijk’ın ilkelerini belirlediği Sosyo-Bilişsel Söylem Yaklaşımdır.  Bu yaklaşım söylem ve toplum arasında bir bilişsel arayüz kurarak söylem yapılarını sosyal yapılarla ilişkilendirir. Böylece söylem yoluyla ortaya çıkan güç ve iktidar ilişkilerinin, ideolojik pratiklerin, ayrımcı söylemlerin, eşitsizlik yaratan uygulamaların bellekteki bilişsel süreçlerle nasıl kontrol edildiğini ortaya çıkarır. Söylemdeki bilgi, tutum ve ideolojilerin asıl amacını belirlemek için zihinsel modeller dışında, bağlam modelleri, sosyal temsiller, söylem birleşenleri, makro ve mikro yapılar, metin üretim süreci, alımlanma ve yorumlanma süreçlerini dikkate alır. Van Dijk’ın haber metinlerinin daha derinlikli bir şekilde incelenmesi ve anlaşılması için geliştirdiği yaklaşım, bu çalışmada farklı metin türlerinin de incelenmesi amacıyla yapılandırılmış ve bir roman inceleme yöntemi oluşturulmuştur. Geliştirilen bu yöntemle romandaki söylemin ideolojik boyutları çözümlenerek söylemin arkasına gizlenen anlamın, imaların açığa çıkarılması, güç ve egemenlik ilişkilerinin nasıl üretildiğinin tespit edilmesi, söylemin oluşumuna etki eden sosyal, bilişsel, siyasal ve kültürel süreçlerin dikkate alınarak metin bağlamının incelenmesi amaçlanmaktadır. Örnek bir incelemeyle somutlaştırdığımız bu yöntemin araştırmacılara farklı bir bakış açısı sunması ulaşmak istediğimiz diğer hedeftir.]]> <![CDATA[Critical Discourse Analysis is an interdisciplinary method that establishes a connection between social relations and discourse structures, and examines how abuse of power is legitimized and reproduced. Different schools have their own approaches in this method. One of these is the Socio-Cognitive Discourse Approach, the principles of which were determined by Teun A. van Dijk, a representative of the Dutch school. This approach establishes a cognitive interface between discourse and society and relates discourse structures to social structures. Thus, it reveals how power and authority relations, ideological practices, discriminatory discourses, and practices that create inequality that emerge through discourse are controlled by cognitive processes in memory. In order to determine the main purpose of knowledge, attitudes, and ideologies in discourse, it takes into account context models, social representations, discourse components, macro and micro structures, text production process, reception, and interpretation processes, in addition to mental models. The approach developed by Van Dijk for a more in-depth examination and understanding of news texts was structured in this study in order to examine different text types, and a novel analysis method was created. With this developed method, it is aimed to analyze the ideological dimensions of the discourse in the novel, to reveal the hidden meaning and implications behind the discourse, to determine how power and dominance relations are produced, and to examine the text context by taking into account the social, cognitive, political and cultural processes that affect the formation of the discourse. Another goal we want to achieve is that this method, which we have concretized with a sample study, offers a different perspective to researchers.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81236 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1873-1900]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/167 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Anıların Işığında Ömer Seyfettin ]]> <![CDATA[Ömer Seyfettin in the Light of Memories]]> <![CDATA[Mine Nihan DOĞAN ]]> <![CDATA[Ömer Seyfettin, Anı, Aka Gündüz, Ali Canip, Ziya Gökalp, Yakup Kadri, Hıfzı Tevfik ]]> <![CDATA[Ömer Seyfettin, Memoir, Aka Gündüz, Ali Canip, Ziya Gökalp, Yakup Kadri, Hıfzı Tevfik ]]> <![CDATA[Türk dilinin sadeleşmesine yönelik çalışmalarıyla öne çıkan yazar Ömer Seyfettin, edebiyat tarihlerinde ismi geçen bir şahsiyet olduğu kadar anı türündeki eserlerde de adından söz ettiren bir yazardır. Yeni Lisan Hareketi ile başlattığı mücadeleyi dil sahasında başarıyla ilerletmesi, edebiyat tarihi araştırmalarına ışık tutmakla birlikte kendisinin yazdığı ve başkalarının onunla ilgili yazdığı anılara da konu olmuştur. Anılarda yer verilen detaylardan bir diğeri de asker kimliği ve katıldığı Balkan Savaşları’dır. Kendi kaleminden 10 Ekim 1912’de Selanik’te başlayan anılarında, katıldığı Balkan Savaşı’nın yıkımı üzerine yaşadıklarını yazmıştır.  Savaş çıkacağını düşünmezken bir anda nasıl savaşa gittiği, kumanda ettiği taburunun başına neler geldiği gibi serüvenler bu anılarda yer edinmiştir. Asker-Yazar Ömer Seyfettin’in; savaşa her ne kadar asker kimliğiyle katılmış olsa da döneminde öne çıkan başarılı bir yazar olarak gözlemlediği sosyo-ekonomik, kültürel, fiziki şartları anılarında poetik bir üslupla betimlediği dikkati çekmiştir. Köprülü’den Yanya’ya uzanan yolculuklarında askerlerin durumunu betimleyen yazar, dönemin siyasi-askeri düzeni hakkında da tarihi gerçeklere yer vermiştir. Dostlarının onun hakkında yazdığı anılarda ise kişilik özellikleri üzerinde durulmuştur. Aka Gündüz “Atlas Tavşan”, “Ömer Kocamustafapaşa”, “Antipirin Ömer”, “Deli Şair Ömer” lakaplarını; Ali Canip, Rumeli’de Yakorit hudut bölüğü kumandanı Ömer Seyfettin’i; Ziya Gökalp, askerlikten ayrıldıktan sonra gittiği Selanik’te nasıl tanıştıklarını ve dergicilik faaliyetlerini; Yakup Kadri, İzmir Kemeraltı’nda Giritli Ali Efendi Kütüphanesi’nde çalışan çalışkan Ömer’i; Hıfzı Tevfik ise neden onun doktorları sevmediğini anlatmıştır. Ölümünden sonra kaleme alınan anıları ise ayrıca incelenmiştir. Bu çalışmada Ömer Seyfettin’in unutulan anıları bir araya getirilmiş ve hakkında anlatılanlar üzerinden anı türüne ışık tutulmuştur. ]]> <![CDATA[The author Ömer Seyfettin, who stands out with his efforts to simplify the Turkish language, is not only a prominent figure in literary history but also a writer whose name is frequently mentioned in the memoir genre. His successful advancement of the struggle he began with the New Language Movement in the field of language has illuminated literary historical research and has also become the subject of memoirs written by him and others. One of the details mentioned in these memoirs is his identity as a soldier and his participation in the Balkan Wars. In the memoirs he began writing on October 10, 1912, in Thessaloniki, he wrote about his experiences of the devastation caused by the Balkan Wars. In these memoirs, he shares how, despite not expecting a war, he suddenly found himself going to war and the adventures he faced, including what happened to the battalion he commanded. Although Ömer Seyfettin participated in the war with his soldier identity, what stands out is how he, as a successful writer of his time, poetically describes the socio-economic, cultural, and physical conditions he observed in his memoirs. During his journey from Köprülü to Yanı, the author describes the condition of the soldiers and includes historical facts about the political and military order of the time. In the memoirs written by his friends, his personal characteristics are emphasized. Aka Gündüz “Atlas Tavşan”, “Ömer Kocamustafapaşa”, “Antipirin Ömer”, “Deli Şair Ömer” lakaplarını; Ali Canip, Rumeli’de Yakorit hudut bölüğü kumandanı Ömer Seyfettin’i; Ziya Gökalp, askerlikten ayrıldıktan sonra gittiği Selanik’te nasıl tanıştıklarını ve dergicilik faaliyetlerini; Yakup Kadri, İzmir Kemeraltı’nda Giritli Ali Efendi Kütüphanesi’nde çalışan çalışkan Ömer’i; Hıfzı Tevfik ise neden onun doktorları sevmediğini anlatmıştır. The memoirs written after his death have also been examined. In this study, the forgotten memoirs of Ömer Seyfettin are brought together, shedding light on the memoir genre through the stories told about him.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81226 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1041-1057]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/168 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fink’te Hipergerçeklik ve Üstkurmaca: Baudrillard’ın İzinde Postmodern Bir Simülasyon]]> <![CDATA[Hyperreality and Metafiction in Fink: A Postmodern Simulation in the Footsteps of Baudrillard]]> <![CDATA[Ömer Aytaç AYKAÇ]]> <![CDATA[Murat Menteş, Fink, Postmodernizm, Üstkurmaca, Baudrillard]]> <![CDATA[Murat Menteş, Fink, Postmodernism, Metafiction, Baudrillard]]> <![CDATA[Türkiye’de daha çok 21’inci yüzyılda geniş bir okur kitlesine kavuşan ve belirgin eserler verdiği postmodern türün çağdaş yazarlarından biri olarak kabul edilen Murat Menteş, romanlarında belli bir düzlemde ilerlemeyen, belirgin bir gerçeklikten uzak ve üstkurmacanın hâkim olduğu anlatılar kurmasıyla öne çıkar. Türkiye’de kurgusal anlatımı başka bir boyuta taşıyan öncü yazarlardan biri olarak değerlendirilen Menteş’in Fink adlı romanı, yazarın gerçek hayatta var olan bir modelle tesadüfi bir karşılaşmasını merkeze alarak, biyografik bir öyküyü postmodern kurguya dönüştürmesiyle dikkat çeker. Büyük çoğunluğu gerçek hayatta yaşayan karakterlerin anlatıları bir araya getirilerek, geriye dönüşler ve önseme teknikleriyle düzensiz bir zaman yolculuğu şeklinde kurgulanan Fink, yalnızca bir üstkurmaca örneği olarak anlatıyı karmaşık hale getirmekle kalmaz; aynı zamanda ince ironiler ve yazarın doğrudan anlatıya müdahil olmasıyla postmodern bir ikonografi yaratır. Romanın, Jean Baudrillard’ın simülakr ve hipergerçeklik kavramlarıyla doğrudan ilişkili olduğu söylenebilir. Fink, gerçek ve kurmaca arasındaki sınırları muğlaklaştırarak, anlatıyı yalnızca bir hikâye olmaktan çıkarıp bir simülasyon haline dönüştürmektedir. Baudrillard’ın öne sürdüğü gibi, modern dünyada gerçekliğin yerini simülakrlar almakta ve temsil edilen dünya orijinal gerçeklikten bağımsız yeni bir hipergerçeklik yaratmaktadır. Menteş’in romanı da hem anlatı yapısı hem de karakterlerin medya aracılığıyla yeniden inşa edilen kimlikleri üzerinden hipergerçek bir metin olarak değerlendirilebilir. Yazarın önceki romanlarında da görülen postmodern anlatım tekniklerinden farklı olarak, Fink’te kahramanın yazar ile iş birliği yaparak anlatının bir parçası haline gelmesi, romanın gerçeklik, kimlik ve kurmaca arasındaki geçişleri sorgulayan bir metin olarak okunmasını sağlar. Bu makale, Fink’i üstkurmacanın kült bir tasviri olarak ele alırken, aynı zamanda postmodern öğelerin sıradışı konumlandırılması ve yan yana dizilimi üzerinden detaylı bir inceleme sunmayı amaçlamaktadır. Baudrillard’ın gerçekliğin simülakrlar yoluyla yeniden üretildiği görüşü bağlamında, romanın hipergerçeklik ve postmodern anlatı teknikleriyle nasıl yeni bir anlatı modeli sunduğunu ortaya koymayı hedeflemektedir.]]> <![CDATA[Murat Menteş, who has gained a wide readership in Turkey mainly in the 21st century and is regarded as one of the contemporary writers of the postmodern genre in which he has produced significant works, stands out by constructing narratives that do not progress on a specific plane, are far from an explicit reality and are dominated by metafiction. Menteş's novel Fink is considered one of the pioneering writers in Turkey who takes the fictional narrative to another dimension, drawing attention with its transformation of a biographical story into postmodern fiction by centering on a chance encounter of the author with a real-life model. Fink, which is constructed as an irregular time travel through flashbacks and foreshadowing techniques by bringing together the narratives of characters, most of whom live in real life, not only complicates the narrative as an example of metafiction but also creates a postmodern iconography through subtle ironies and the author's direct involvement in the narrative. It can be said that the novel is directly related to Jean Baudrillard's concepts of simulacrum and hyperreality. Fink transforms the narrative from a story into a simulation by blurring the boundaries between reality and fiction. As Baudrillard argues, reality is replaced by simulacra in the modern world, and the represented world creates a new hyperreality independent of the original reality. Menteş's novel can also be considered a hyperreal text because of its narrative structure and the characters' identities, which are reconstructed through the media. Unlike the postmodern narrative techniques seen in the author's previous novels, in Fink, the protagonist collaborates with the author and becomes a part of the narrative, which enables the novel to be read as a text that questions the transitions between reality, identity, and fiction. This article aims to analyze Finkas, a cult depiction of metafiction, while at the same time providing a detailed analysis through the unusual positioning and juxtaposition of postmodern elements. In the context of Baudrillard's view that reality is reproduced through simulacra, it aims to reveal how the novel presents a new narrative model through hyperreality and postmodern narrative techniques.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81221 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2359-2372]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/169 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Jean-Luc Lagarce’ın Alt Tarafı Dünyanın Sonu Oyununu İlişkisel İletişim Kuramı Çerçevesinden Okumak]]> <![CDATA[Reading Just The End of The Worlde By Jean-Luc Lagarce Within The Framework of Relational Communication Theory]]> <![CDATA[Şevket KADIOĞLU]]> <![CDATA[Jean-Luc Lagarce, kişilerarası iletişim, ilişkisel iletim kuramı, aile.]]> <![CDATA[Jean-Luc Lagarce, interpersonal communication, relational dialectics theory, family]]> <![CDATA[  1957 yılında Fransa’da dünyaya gelen  Jean Luc Lagarce dünya çapında tanınmış ve oyunları birçok dile çevrilmiş olan dikkat çekici bir tiyatro adamıdır. Dramaturg  olmasının yanında, yazar “metteur en scène” ve aktör olarak da kendinden söz ettiren Lagarce’ın tiyatro yaratısı 1995 yılında ölümünden sonra dikkatleri çekmiş ve başyapıtları defalarca sahnelenme imkanını bulmuştur. Lagarce’ın Türkçeye Alt Tarafı Dünyanın Sonu olarak çevrilen Juste la Fin du Monde adlı oyununda beş kişilik oyuncu kadrosuyla aile içi dinamikler ortaya konur. Aile içinde yanlış anlaşılmaların kişilerarası iletişimi biçimlendirdiği ikili ilişkilerdeki tartışmalar asıl söylenmek istenenleri gölgeler. Bireylerin tartışmaların arkasına saklanarak dolaylı iletişime başvurmaları iletişimlerini karmaşıklaştırır. Aile evinde yaşanan karşılıklı ilişkilerdeki suçlamalar, yargılamalar, eleştiriler kişilerin gerçek iletişim kurmalarını imkansızlaştırıp söz sarmalı içine çeker. Etkileşimlerin zıtlık oluşturan yapısı aileyi içinden çıkılmaz kısır döngü içine çekerken eylemden çok söylemlerin yer aldığı konuşmalar zinciri bireyleri esir alır. Çalışmanın amacı ilişki taraflarının sorunlu iletişimlerini deşifre etmek ve etkileşimlerdeki sürtüşmeleri ortaya koymaktır. Bireylerarası iletişim parametrelerinin çok çevrenli yapısını ele almanın alana katkı sağlayacağı öngörülmektedir. Söz konusu oyundaki aile içi etkileşimler bireylerarası ilişkisel iletişim kuramı kapsamında değerlendirilmiş, aile içinde yaşanan gerilimli yapının içeriği ortaya konmuştur. İnsanın kendisini gerçek anlamda anlamasının ve duygularını başkalarıyla paylaşmanın ne kadar zor olduğuna odaklanan bu çalışma, sonuç olarak  iletişimsizliğin duygusal ve somut süreçlerini de ortaya koyarak insanlar arasında gerçek bir iletişimin kurulmasına kapı aralamayı ummaktadır ummaktadır <a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>]]> <![CDATA[1957 yılında Fransa’da dünyaya gelen  Jean Luc Lagarce dünya çapında tanınmış ve oyunları birçok dile çevrilmiş olan dikkat çekici bir tiyatro adamıdır. Dramaturg  olmasının yanında, yazar “metteur en scène” ve aktör olarak da kendinden söz ettiren Lagarce’ın tiyatro yaratısı 1995 yılında ölümünden sonra dikkatleri çekmiş ve başyapıtları defalarca sahnelenme imkanını bulmuştur. Lagarce’ın Türkçeye Alt Tarafı Dünyanın Sonu olarak çevrilen Juste la Fin du Monde adlı oyununda beş kişilik oyuncu kadrosuyla aile içi dinamikler ortaya konur. Aile içinde yanlış anlaşılmaların kişilerarası iletişimi biçimlendirdiği ikili ilişkilerdeki tartışmalar asıl söylenmek istenenleri gölgeler. Bireylerin tartışmaların arkasına saklanarak dolaylı iletişime başvurmaları iletişimlerini karmaşıklaştırır. Aile evinde yaşanan karşılıklı ilişkilerdeki suçlamalar, yargılamalar, eleştiriler kişilerin gerçek iletişim kurmalarını imkansızlaştırıp söz sarmalı içine çeker. Etkileşimlerin zıtlık oluşturan yapısı aileyi içinden çıkılmaz kısır döngü içine çekerken eylemden çok söylemlerin yer aldığı konuşmalar zinciri bireyleri esir alır. Çalışmanın amacı ilişki taraflarının sorunlu iletişimlerini deşifre etmek ve etkileşimlerdeki sürtüşmeleri ortaya koymaktır. Bireylerarası iletişim parametrelerinin çok çevrenli yapısını ele almanın alana katkı sağlayacağı öngörülmektedir. Söz konusu oyundaki aile içi etkileşimler bireylerarası ilişkisel iletişim kuramı kapsamında değerlendirilmiş, aile içinde yaşanan gerilimli yapının içeriği ortaya konmuştur. İnsanın kendisini gerçek anlamda anlamasının ve duygularını başkalarıyla paylaşmanın ne kadar zor olduğuna odaklanan bu çalışma, sonuç olarak  iletişimsizliğin duygusal ve somut süreçlerini de ortaya koyarak insanlar arasında gerçek bir iletişimin kurulmasına kapı aralamayı ummaktadır ummaktadır <a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81198 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1755-1772]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/170 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Taşlara Kazınan Sayılar: Eski Türkçe Döneminde Kullanılan Üst Onluk Sayma Sistemi]]> <![CDATA[Numerical Inscriptions on Stones: The Overcounting System Employed During the Old Turkic Linguistic Era]]> <![CDATA[Naci KÜÇÜKGENÇAY]]> <![CDATA[Bilge PEKER]]> <![CDATA[Etnomatematik, Eski Türkçe, sayıların tarihi, üst onluk sayma sistemi, Türk dilleri]]> <![CDATA[Ethnomathematics, history of numbers, Old Turkic, overcounting number system, Turkic languages]]> <![CDATA[Bu çalışmada, Eski Türkçe Dönemi'nde kullanılan ve başka hiçbir dilde benzerine rastlanmayan üst onluk sayma sistemi kapsamlı bir şekilde ele alınmıştır. Matematik tarihi ve etnomatematik açısından yeterince ele alınmamış olan bu sistem, günümüzde Türk dilli toplulukların neredeyse tamamı tarafından unutulmuş olup, yalnızca Yakutlar ve Sarı Uygurlar gibi bazı topluluklar tarafından kısmen korunduğu bilinmektedir. Türkçenin sayı sistemleriyle ilgili mevcut araştırmalar çoğunlukla modern dönem üzerine yoğunlaşmış olsa da, bu çalışmada tarihsel bir perspektif benimsenerek üst onluk sayma sisteminin geçmişi, işleyişi ve matematiksel yapısı derinlemesine ele alınmıştır. Çalışmada, Türkçenin ilk yazılı eserleri olan Orhun ve Yenisey Yazıtları ile Uygur alfabesiyle yazılmış Uygur metinleri incelenmiş, tarihçilerin, dil bilimcilerin ve Türkologların çalışmaları doğrultusunda bu özgün sistem tanıtılmış ve ortaya çıktığı sosyo-kültürel yapı bağlamında analiz edilmiştir. Özellikle, sayı sistemlerinin coğrafya, kültür ve toplumsal örgütlenme ile nasıl şekillendiğine dair geniş bir çerçeve sunulmuş, üst onluk sayma sisteminin diğer bilinen sayı sistemlerinden farkları vurgulanmıştır. Bu sistemin, Türklerin günlük yaşamından ordu teşkilatlanmasına kadar pek çok alanda nasıl kullanıldığı tartışılmış ve tarihsel süreç içinde nasıl evrildiği açıklanmıştır. Avrasya steplerine dağılmış bozkır kavimlerinin, matematiği kullanarak oluşturdukları siyasi birlik sayesinde dünya tarihini nasıl şekillendirdiği ve Türklerin millet olma süreci, üst onluk sayma sistemi bağlamında yeniden değerlendirilmiştir. Bu bağlamda, Türklerin erken dönem siyasi ve askerî organizasyonlarıyla sayı sistemleri arasındaki bağlantılar vurgulanmış, sayısal düşüncenin yarı göçebe yaşam tarzı ve savaşçı kültürle nasıl iç içe geçtiği açıklanmıştır. ]]> <![CDATA[This study aimed to provide a comprehensive overview of the decimal overcounting system, which is not found in any other language and was used in the Old Turkic language period. Although this system has not been sufficiently examined in terms of the history of mathematics and ethnomathematics, it has been forgotten by almost all Turkic-speaking communities today, with only Yakuts and Yellow Uyghurs partially preserving it. While existing research on Turkic numeral systems has mainly focused on the modern period, this study adopts a historical perspective to examine the origins, function, and mathematical structure of the decimal overcounting system in depth. The first written works of the Turkic language, including the runic Orkhon and Yenisei inscriptions and Uyghur texts written in the Uyghur alphabet, were examined. This unique system was introduced using the works of historians, linguists, and Turcologists, and it was analyzed within the socio-cultural structure in which it emerged. A broad framework was presented on how numeral systems were shaped by geography, culture, and social organization, and the differences between the decimal overcounting system and other known numeral systems were highlighted. The study discusses how this system was used in various aspects of daily life and military organization and explains how it evolved over time. The political unity created by Eurasian steppe tribes using mathematics played a crucial role in shaping world history, and the nation-building process of the Turks was reinterpreted in the context of the decimal overcounting system. In this regard, the connections between the early political and military organization of the Turks and their numeral systems were emphasized, illustrating how numerical thinking was closely intertwined with semi-nomadic lifestyle and warrior culture.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81114 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1313-1330]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/171 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İngilizce Bileşik Adların Türk Üniversite Öğrencileri Tarafından Anlama Düzeyi]]> <![CDATA[The Comprehension of English Nominal Compounds by Turkish University Students]]> <![CDATA[Emin YAŞ]]> <![CDATA[Bileşik adlar, dilbilim, İngilizce dil bilgisi, dil edinimi, yabancı dil olarak İngilizce öğretimi]]> <![CDATA[Nominal compounds, linguistics, English grammar, language acquisition, teaching English as foreign language.]]> <![CDATA[Bileşik adlar, herhangi bir dilde mevcut olan en üretken sözcük oluşturma tekniklerinden biridir. Geçmişte olduğu gibi günümüzde de bilim, ekonomi, sosyoloji, siyaset vb. alanlardaki yeni gelişmelerin bir sonucu olarak birleştirme yoluyla sözcük dağarcığını genişletme eğilimi devam etmektedir. Bu çalışmanın amacı, İngiliz Dili ve Edebiyatı bölümünde okuyan 9'u erkek, 16'sı kadın olmak üzere birinci dili Türkçe olan üniversite öğrencilerinin İngilizce ad tamlamalarını anlama durumlarını incelemektir. Çalışma, nicel verilerin kullanıldığı nitel bir araştırmaya dayanmaktadır. Araştırmada dikkat edilmesi gereken bir diğer nokta ise iç merkezli birleşik adların mı yoksa dış merkezli olanları mı denekler için daha zor olacağıdır. Bu amacı gerçekleştirmek için 7 iç merkezli ve 11 dış merkezli bileşikten oluşan bir test uygulanmıştır. Her biri kısa bir cümlede geçen bu dil bilgisel kategorilerin altı kalın çizgi ile çizilmiş ve deneklerden cümlenin genel anlamına bakarak altlarına Türkçe karşılıklarını yazmaları istenmiştir. Dış merkezli bileşiklerin iç merkezli bileşiklere göre büyük bir farkla daha zor olduğu görülmüştür. Her iki türe verilen toplam cevaplar analiz edildiğinde, erkekler ve kadınlar arasında çok fazla fark olmadığı görülmüştür. Deneklerin İngilizce ad bileşiklerini anlamada başarılı olamadıkları ortaya çıkmıştır.]]> <![CDATA[<span lang="EN-GB" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: EN-GB; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Compound is one of the most prolific lexeme formation techniques available in any language. As in the past, the inclination to expand the vocabulary through compounding continues today as a result of new advances in science, economics, sociology, politics, etc. The present study aims to inquiry the comprehension of English nominal compounds by Turkish L1 university students, 9 males and 16 females, who are studying English Language and Literature as main subject. The study is based on a qualitative research using quantitative data. Another point to be considered in the research is whether endocentric or exocentric compound nouns will be more difficult for the subjects. In order to fulfil this purpose, a test consisting of 7 endocentric and 11 exocentric compounds was applied. These grammatical categories, each of which occurs in a short sentence, were underlined with a bold line and the subjects were asked to write their Turkish equivalents under them by looking at the general meaning of the sentence. Exocentric compounds were found to be more difficult than endocentric compounds by a large difference. When the total answers to both types were analysed, it was observed that there was not much difference between males and females. It has become clear that subjects have not been successful in understanding English nominal compounds.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81094 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[2137-2155]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/172 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Muhsin MACİT, Divan Şiirinde Ahenk Unsurları, Kapı: İstanbul, 2016, ss. 136, ISBN: 978-975-8950-52-2.]]> <![CDATA[Muhsin MACİT, Elements of Harmony in Divan Poetry, Kapı: İstanbul, 2016, ss. 136, ISBN: 978-975-8950-52-2.]]> <![CDATA[Sevim ARAS]]> <![CDATA[Klasik Şiir, Âhenk, Muhsin Macit, Kitap İncelemesi]]> <![CDATA[Classical Poetry, Harmony, Muhsin Macit, Book Review]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81088 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1439-1442]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/173 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Günden Kalanlar, 1993: Kültürel Sermayenin Temellük Ettiği Pişmanlıklar Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[The Remains of the Day, 1993: A Study on Regrets Appropriated by Cultural Capital]]> <![CDATA[Mustafa Cebrail SADAKAOĞLU]]> <![CDATA[Tuncay TÜRKYILMAZ]]> <![CDATA[Edebiyat, Sinema, İletişim Araştırmaları, Kültür, Kültürel Sermaye. ]]> <![CDATA[Literature, Cinema, Communication Research, Culture, Cultural Capital.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-style: italic;">James Ivory’nin yönettiği Günden Kalanlar (1993) adlı sinema filmi, Pierre Bourdieu tarafından ortaya atılan ve toplumsal hiyerarşinin yeniden üretilmesinde önemli birer pratik olarak kavranan habitus ve kültürel sermaye kavramları üzerinden okunmaya elverişli dramatik anlatısıyla dikkat çekmektedir. Filmde, Lord Darlington adlı bir aristokratın malikânesinde çalışan James Stevens adlı baş uşağın yirmi yıla yayılan birkaç günü hikâye edilmektedir. Genel durumun ortaya koyulduğu hikâyenin birinci kısmında Stevens, temelli olarak Britanya’ya dönen ABD’li eski kongre üyesi Jack Lewis tarafından yeni satın alındığı anlaşılan Darlington malikânesinin ıssız koridorlarında görülmektedir. Ardından Stevens’ı malikânenin görkemli günlerinde birlikte çalıştığı kadın kâhya Sarah Kenton’ı ziyaret etmek üzere yeni patronu tarafından kullanması için verilen klasik bir otomobille yola çıkışına tanık olunur. Karakterler arasındaki ilişkilerin tarif edildiği sonraki kısımda, malikânenin yaklaşık yirmi yıl önceki günlerine dönülmekte ve duygularını göstermekte zorlanan Stevens’ın çekingenliği yüzünden Sarah’ın bir başka adamla evlendiği görülmektedir. Hikâyenin ikinci kısmında doruğa ulaşan karmaşanın açıklığa kavuşturulduğu son kısımda, randevusu ardından Stevens’ın tek başına malikâneye dönüş sahnesi, geride bıraktığı Sarah’ın eşine döndüğü veda sekansıyla tamamlanmaktadır. Böylece yirmi yıl arayla iki insanın bir dizi çekingenlikler ya da yanlış anlamaların neden olduğu trajik pişmanlıkları, filmin arka planını inşa eden ve İkinci Dünya Savaşı öncesi Batı Avrupa’nın içinde kaybolduğu politik atmosfere eklemlenmektedir. Çalışmada, toplumsal hiyerarşinin yeniden üretilmesinde önemli birer pratik olarak habitus ve kültürel sermaye kavramları üzerinden okunmaya elverişli dramatik anlatısıyla araştırma örneklemi olarak belirlenen filmin, savaş sonrası refah yıllarının belirleyicisi haline gelen kültürel eğilimler gözden kaçırılmadan, toplumsal hiyerarşinin üretilmesinde üstlendiği rol bakımından incelenmesi amaçlanmaktadır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-style: italic;">The movie The Remains of the Day-1993, directed by James Ivory, draws attention with its dramatic narrative that can be read through the concepts of habitus and cultural capital, which were put forward by Pierre Bourdieu and understood as important practices in the reproduction of social hierarchy. The film tells the story of a butler named James Stevens, who works in the mansion of an aristocrat named Lord Darlington, over the course of twenty years. In the first part of the story, Stevens is seen in the deserted corridors of the Darlington mansion, which has apparently just been purchased by Jack Lewis, a former US congressman who has returned to Britain for good. We then witness Stevens setting off in a classic automobile given to him by his new boss to visit Sarah Kenton, the housekeeper with whom he worked during the glory days of the mansion. In the next section, where the relationships between the characters are described, we return to the days of the mansion about twenty years ago, and we see that Sarah married another man because of Stevens' timidity in showing his feelings. In the last part, where the confusion that reaches its climax in the second part of the story is clarified, the scene of Stevens' return to the mansion alone after his appointment is completed with the farewell sequence in which he returns to Sarah's wife, whom he left behind. Thus, the tragic regrets of two people twenty years apart, caused by a series of inhibitions or misunderstandings, are articulated in the political atmosphere that builds the background of the film and<a name="_GoBack"></a> in which Western Europe before the Second World War is lost. The study aims to analyze the film, which is chosen as the research sample with its dramatic narrative that is suitable to be read through the concepts of habitus and cultural capital as important practices in the reproduction of social hierarchy, in terms of its role in the production of social hierarchy, without losing sight of the cultural tendencies that became the determinant of the post-war years of prosperity.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=81034 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1923-1938]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/174 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ali’nin Kıssa-yı Yûsuf Adlı Eserindeki Fiillerin Çatı Bağlamında Değerlendirilmesi]]> <![CDATA[Evaluation Of The Verbs In Ali’s Work Named Kıssa-yı Yûsuf In The Context Of The Voice]]> <![CDATA[Ebru ALAGÖZ BOYRAZ]]> <![CDATA[Türk dili, Yûsuf ve Züleyhâ, çatı, fiil, anlam, fonksiyon]]> <![CDATA[Turkish language, Yûsuf ve Züleyhâ, voice of verbs, verb, meaning, function]]> <![CDATA[<a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>Yûsuf peygamberin yaşadıklarının anlatıldığı Yûsuf ve Züleyhâ kıssası, kutsal kitaplarda yer bulması bakımından Türk edebiyatında da en çok ele alınan eserlerinden birisi haline gelmiştir. İncil ve Tevrat’ta insanlığa yön veren hikâyelerden olan bu kıssa, Kuran’ı Kerim’de “kıssaların en güzeli” anlamına gelen “ahsen’ül-kasas” ifadesine layık görülmüştür. Arap, Fars edebiyatının yanı sıra hem Doğu hem de Batı Türkçesiyle yazılmış eserin pek çok nüshası bulunmaktadır. Bu çalışmada ise Türk edebiyatında ilk kez Ali’nin dörtlüklerle yazdığı Kıssa-yı Yûsuf Berlin nüshası kullanılmıştır. Sözlük anlamında herhangi bir değişikliğe uğramadan fiilden fiil yapan belirli eklerle fiilin anlamının genişletilerek cümledeki özne ve nesne ile olan bağlantısında uğradığı durum değişikliği olarak tanımlanan çatı; morfolojik, sentaktik ve leksik yöntemlerle kurulabilir. Türkçe için en uygun olan, en çok tercih edilen ve kabul gören yöntem ise morfolojik yani eklerle kurulan yöntemdir. Bu düşünceden hareketle söz konusu eserdeki çatı ekli fiiller tespit edilmiş ve madde başı olarak verilerek fiilin eserde hangi anlamda kullanıldığı belirtilmiş; eserin fiil söz varlığının tespiti de ortaya konulmaya çalışılmıştır. Çalışmada elde edilen veriler; oldurgan, ettirgen, edilgen, dönüşlü ve işteş çatı başlığında değerlendirilmiştir. Eserde oldurganlık işaretleyicilerinin eklendikleri fiillere bir olayın yapılmasını sağlama, işi kendisi yapma ve işe gücü yetme, bir olayın yapılmasına neden olma, yol açma, kılış bildirme, istemeyerek neden olma, ihmal; ettirgenlik işaretleyicileri bir şeyi yaptırma, bir olaya istemeden neden olma, ihmal, bir olayın yapılmasına neden olma, yol açma, yardım etme; edilgenlik işaretleyicilerinin etkilenenin ön plana çıkarıldığı, başkası tarafından yapılma, durum bildirme; dönüşlülük işaretleyicilerinin kendini etkileme, kendi üzerinde etki yapma, kendi için, kendi yararına eylem yapma, dolaylı etkilenme, ses çıkarma, pekiştirme; işteşlik işaretleyicilerinin bir işin, bir eylemin birden fazla kişi, varlık tarafından birlikte veya karşılıklı yapılması, pekiştirme ve dönüşlülük bildirme işlevlerini kazandırdığı görülmüştür.]]> <![CDATA[The parable of Yûsuf and Züleyhâ, in which the experiences of the prophet Yûsuf are narrated, has become one of the most frequently discussed works in Turkish literature in terms of its place in the holy books. This parable, one of the stories that shaped humanity in the Bible and Torah, was deemed worthy of the expression “ahsen'ül-kasas”, which means “the most beautiful of parables” in the Qur'an. There are many copies of the work written in both Eastern and Western Turkish as well as Arabic and Persian literature. In this study, for the first time in Turkish literature, the Berlin copy of Ali's Kıssa-yı Yûsuf written in quatrains is used. The voice of verb, which is defined as the change of state in the connection with the subject and object in the sentence by expanding the meaning of the verb with certain affixes that make the verb from the verb without any change in the dictionary meaning, can be established by morphological, syntactic and lexical methods. The most appropriate, most preferred and well accepted method for Turkish is the morphological method, that is, the method established with affixes. Based on this idea, the verbs with voice suffixes in the work have been identified and given as bullet points, the meaning of the verb in the work has been specified; the determination of the verb vocabulary of the work has also been tried to be revealed. The datas obtained in the study were evaluated under the headings of transitivized, imperative, passive, reflexive and active voice. In the verbs to which the passive markers are added in the work, to ensure that an event is done, to do the work oneself and to be able to do the work, to cause an event to be done, to cause, to promp to, to cause involuntarily, to neglect; the passive markers to make something happen, to cause an event involuntarily, to neglect, to cause an event to be done, to induce, to help; the passive markers to emphasize the affected, to be done by someone else, to state a situation; reflexive markers are seen to affect oneself, to have an effect on oneself, to act for oneself, to act for one's own benefit, to be indirectly affected, to make a sound, to reinforce; and collaborative markers are seen to give the functions of doing a work or an action together or mutually by more than one person or entity, reinforcement and reflexivity.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80983 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[813-840]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/175 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Şovher-i Âhu Hanım” Romanında İran Kadınından Yansımalar]]> <![CDATA[Reflections Of Iranian Women İn The Novel ]]> <![CDATA[Ayşe KAŞ]]> <![CDATA[Şovher-i Ahu Hanım, Kadın, Fars Edebiyatı.]]> <![CDATA[Sovher-i Ahu Hanum, Women, Persian Literature.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk188454415"></a>“Her kültürde olduğu gibi İran yazınında da kadın temaları en önemli konu başlıkları arasındadır. Doğu edebiyatlarında ataerkil kültürün baskınlığı hissedilmekte ve bu durum kadınların kendilerini ifade etme gayretlerini sınırlandırmaktadır. Edebiyatta kadın temsiliyeti, ataerkil kültürün etkisiyle genellikle gerçekçi olmayan ve kadınların deneyimlerinden uzak bir şekilde sunulmaktadır. Bununla birlikte, kadınlar tecrübelerini ifade etme imkânı bulduklarında, edebiyatı cinsiyetleri üzerinde kurulan baskıyı göstermek için bir aracı olarak kullanmışlardır. Modern roman 'Sovher-i Ahu Hanum' bu noktada bir örnektir. İranlı kadınların bir temsili olarak, kadınların konumundaki değişimleri ortaya koymaktadır. Bu makale, eseri analiz ederek kadınların toplumdaki yerlerine ilişkin benzerlik ve farklılıkları değerlendirmekte ve böylece geçmişten günümüze kadınların başlıca talep ve mücadelelerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu roman, kadınların edebiyat aracılığıyla seslerini duyurma çabalarını ve ataerkil kültürün bu süreci nasıl biçimlendirdiğini anlamamıza yardımcı olmaktadır. 'Şövher-i Ahu Hanım' kadınların deneyimlerini, toplumsal ve bireysel kavgalarını yansıtırken aynı zamanda edebiyatın bu deneyimlerin dile getirilmesindeki rolünü de vurgular. Kadınların tarihsel ve toplumsal bağlamlarda nasıl varolduklarını ve bu varoluşu edebiyat yoluyla nasıl dışa vurduklarını gösterir. Bu analiz, kadınların edebiyattaki yerini ve ataerkil kültürün bu yeri nasıl şekillendirdiğini anlamak için katkıda bulunur. Kadın edebiyat aracılığıyla seslerini duyurma çabaları, tarihsel ve toplumsal mücadelelerini yansıtarak geleceğe ışık tutar.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk188455188"></a>As in every culture, themes of women hold a prominent place in Iranian literature. The dominance of patriarchal culture in Eastern literature often restricts women's efforts to express themselves. The representation of women in literature is frequently presented in a manner that is unrealistic and detached from women's experiences, influenced by patriarchal culture. However, when women find opportunities to express their experiences, they use literature as a tool to demonstrate the oppression imposed on their gender. The modern novel “Sovher-i Ahu Hanum” serves as an exemplar in this context. It illustrates the shifts in women's positions as representatives of Iranian women. This article aims to analyze the work by evaluating the similarities and differences concerning women's roles in society, thus shedding light on the primary demands and struggles of women from past to present. This novel aids in understanding women's efforts to make their voices heard through literature and how patriarchal culture has shaped this process. “Sovher-i Ahu Hanum” reflects women's experiences and their social and individual struggles while emphasizing the role of literature in articulating these experiences. It showcases how women have existed within historical and social contexts and how they have expressed this existence through literature. This analysis contributes to understanding the position of women in literature and how patriarchal culture has shaped this position. Women's efforts to make their voices heard through literature shed light on their historical and social struggles, illuminating the future.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80927 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1813-1826]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/176 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Beşir Fuad'ın Edebiyat Eleştirisi: Estetikten Pozitivizme ]]> <![CDATA[Beşir Fuad's Literary Criticism: From Aesthetics To Positivism]]> <![CDATA[Kemal ŞAMLIOĞLU]]> <![CDATA[Eleştiri, Servet-i Fünun, Beşir Fuad, estetik, Batı etkisi]]> <![CDATA[Criticism, Servet-i Fünun, Beşir Fuad, aesthetics, Western influence.]]> <![CDATA[Bu makale, eleştirinin tarihsel gelişimini ve Türk edebiyatındaki dönüşümünü ele almaktadır. Eleştirinin yüzeysel bir yargı mekanizması olmaktan öte, düşünsel derinliği olan bir yorumlama süreci olduğu vurgulanmaktadır. Osmanlıca “tenkit” kelimesinin Arapça “nakd” kökünden türediği ve Tanzimat dönemine kadar farklı terimlerle ifade edildiği belirtilmektedir. Servet-i Fünun dönemi eleştiri anlayışının Fransız edebiyatı özellikle Hippolyte Taine’in görüşleriyle şekillendiği ve bu dönemde eleştirinin bireysel üslup, estetik ve sanatın doğası çerçevesinde değerlendirildiği aktarılmaktadır. Tenkit anlayışının bireysel duyarlılığı merkeze aldığı, sanat için sanat anlayışını benimsediği ve Batı edebiyatının teknik unsurlarını Türk edebiyatına entegre eden bir dönüşüm sürecinin parçası olduğu ifade edilmektedir. Bu dönemin eleştiri anlayışının modern Türk edebiyatının temellerinin atılmasında önemli bir köprü görevi gördüğü vurgulanırken Beşir Fuad’ın eleştiriye bilimsel ve psikolojik bir yaklaşım getirdiği de tartışılmaktadır. Makale, Servet-i Fünun edebiyatçılarının eleştiri anlayışının sonraki edebi dönemler üzerindeki etkisini ortaya koyarak Türk edebiyatının modernleşme sürecindeki rolünü değerlendirmektedir. Bu dönemde, özellikle sanat ve edebiyatın toplumdaki yeri üzerine yapılan eleştiriler bireysel ve toplumsal sorunların sanat aracılığıyla dile getirilmesi gerektiği fikrini güçlendirmiştir. Servet-i Fünun topluluğunun eleştiri anlayışı ise edebiyatın sadece estetik bir değer değil aynı zamanda toplumsal değişimin bir aracı olarak görülmesini sağlamış böylece edebi eserlerde daha çağdaş ve realist bir yaklaşımın benimsenmesini sağlamıştır. Bu anlayış, sonraki dönemde özellikle Tanzimat ve Fecr-i Ati toplulukları gibi edebi akımların gelişmesine katkı sağlamış ve Türk edebiyatının modernleşme sürecine önemli bir ivme kazandırmıştır.]]> <![CDATA[This article examines the historical development of criticism and its transformation in Turkish literature. It emphasizes that criticism is not merely a superficial judgment mechanism but a process of interpretation with intellectual depth. The article notes that the Ottoman Turkish term "tenkit" is derived from the Arabic root "nakd" and was expressed through various terms until the Tanzimat period. It is stated that the concept of criticism during the Servet-i Fünun period was shaped by French literature, particularly the views of Hippolyte Taine, and that during this period criticism was evaluated within the framework of individual style, aesthetics, and the nature of art. It is mentioned that the understanding of criticism centered around individual sensitivity, embraced the "art for art's sake" philosophy, and was part of a transformation process that integrated the technical elements of Western literature into Turkish literature. The article highlights that the understanding of criticism in this period played a crucial role in laying the foundations of modern Turkish literature. Furthermore, it discusses how Beşir Fuad brought a scientific and psychological approach to criticism. The article also explores how the understanding of criticism by Servet-i Fünun writers influenced subsequent literary periods and evaluates its role in the modernization of Turkish literature. During this period, particularly critiques on the place of art and literature in society strengthened the idea that individual and societal issues should be expressed through art. The Servet-i Fünun community's approach to criticism ensured that literature was seen not only as an aesthetic value but also as a tool for social change, thereby paving the way for a more contemporary and realist approach to be adopted in literary works. This understanding contributed to the development of literary movements, especially the Tanzimat and Fecr-i Ati groups, and provided a significant momentum to the modernization process of Turkish literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80861 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[661-668]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/177 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Geleneksel İslam Anlayışı Bağlamında Âşık Emsalî’de Cennet Algısı]]> <![CDATA[Perception of Heaven in Âşık Emsalî in the Context of Traditional Islamic Understanding]]> <![CDATA[Serhat Sabri YILMAZ]]> <![CDATA[Türk halk edebiyatı, geleneksel İslam, halk dini, cennet, Âşık Emsalî.]]> <![CDATA[Turkish folk literature, traditional Islam, folk religion, heaven, Âşık Emsalî.]]> <![CDATA[Öz: Folklorda bağlam fikrinin 20. yüzyılın ortalarında öne sürülmesinin ardından Türk folklor çalışmalarında da bağlamsal çalışmalar hız kazanmıştır. Bilhassa 21. yüzyıldan itibaren âşıklık geleneği incelemelerinde de üretim ve tüketim bağlamları üzerinde durulmaya başlanmış, âşıkların hangi koşullarda şiir yazarak bu şiirleri ne şekilde paylaştıkları ele alınmıştır. Ruhsatî kolu âşıklarından Âşık Emsalî’nin şiir evreni incelendiğinde bu tür bir bağlam arayışı kaçınılmaz olmaktadır. Halkın temsili olan âşık tipinin önemli bir örneği sayılabilecek Emsalî’nin şiirlerinde başta cennet ve cehennem olmak üzere sıklıkla dinî motiflere yer vermesi ve bunları Kur’an ve hadis ışığından uzak bir şekilde yapması, onun üretim bağlamını neyin harekete geçirdiğini ve dinî bilgi altyapısını neyin beslediğini sorgulamayı gerektirmiştir. Bu durum bizi halk dini, halk İslam’ı ve geleneksel İslam gibi kavramlara götürmüş, halkın beslendiği kaynakların neler olduğu, bu kaynakların İslam algısını nasıl şekillendirdiği sorusunu sormamıza neden olmuştur. Bu çalışmada, Sivaslı Âşık Emsalî’nin bütün şiirleri incelenerek Kara Davud, Muhammediye, Envârü’l-Âşıkîn, Müzekki’n-Nüfus vd. geleneksel İslam eserlerinin etkisi sorgulanmış, cennete dair yaptığı atıflar ve kullandığı diğer motifler (Firdevs, havz-ı Kevser, Rıdvan, Burak, huri, Tuba ağacı vd.) tespit edilerek bu motiflerle ilgili verdiği fakat Kur’an ve hadislerde yer almayan bilgileri hangi geleneksel kaynaklardan öğrendiği üzerinde durulmuştur. Böylelikle geleneksel İslam anlayışı ve âşıklık ilişkisi Emsalî ekseninde cennet algısı üzerinden ortaya koyulmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Following the introduction of the idea of context in folklore in the mid-20th century, contextual studies have gained momentum in Turkish folklore studies. Especially since the 21st century, the contexts of production and consumption have started to be emphasized in the studies of minstrelsy tradition, and the conditions under which minstrels write poems and how they share these poems have been discussed. When the poetry universe of Âşık Emsalî, one of the minstrels of Ruhsatî branch, is analyzed, the search for such a context becomes inevitable. The fact that Emsalî, who can be considered an important example of the minstrel type representing the people, frequently includes religious motifs, especially heaven and hell, in his poems, and does so in a way that is far from the light of the Qur'an and hadith, has necessitated questioning what mobilizes his production context and what feeds his religious knowledge infrastructure. This reminded us of concepts such as folk religion, folk Islam and traditional Islam, and led us to ask the question of what are the sources from which the people are fed and how these sources shape their perception of Islam. In this study, by analyzing all the poems of Âşık Emsalî from Sivas, the influence of traditional Islamic works such as Kara Davud, Muhammediye, Envârü'l-Âşıkîn, Müzekki'n-Nüfus etc. has been questioned, his references to heaven and other motifs he uses (Firdaws, pool of kawthar, Ridwan, Buraq, houri, Ṭūbā tree etc.) have been identified and the traditional sources from which he learned the information about these motifs that are not included in the Qur'an and hadiths have been focused on. In this way, the relationship between the traditional understanding of Islam and minstrelsy has been tried to be revealed through the perception of paradise on the axis of Emsalî.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80766 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1411-1437]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/178 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mehmet Emin Yurdakul’un Şiirlerinde Halkçılığın İzini Sürmek: Türkçe Şiirler ve Türk Sazı’nda Sosyal Eleştiri]]> <![CDATA[Tracing Populism in Mehmet Emin Yurdakul's Poetry: Social Criticism in “Türkçe Şiirler” and “Türk Sazı”]]> <![CDATA[Fatma ŞEN AKDEMİR]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Mehmet Emin, Türk Sazı, Türkçe Şiirler, halkçılık, sosyal eleştiri]]> <![CDATA[Modern Turkish literature, Mehmet Emin, Türk Sazı, Türkçe Şiirler, populism, social criticism.]]> <![CDATA[“Türk Şairi/Milli Şair” olarak tanınan Mehmet Emin Yurdakul (1869-1944), özellikle I. Dünya Savaşı yıllarında yazdığı vatan ve kahramanlık konulu şiirleriyle şöhret kazanmış ve edebiyat tarihinde esas olarak bu ürünleriyle yer edinmiştir. Şiirlerinde hiçbir zaman bireysel temalara yönelmemiş olan Yurdakul’un, milliyetçi ideolojiye bağlı kalarak yazdığı ürünlerine göre ikincil plânda kalan, toplumsal sorunları ele aldığı şiirleri de bulunmaktadır. Bunlar, Mehmet Emin’in Türk milliyetçiliğinin gölgesinde kalan ve üzerinde yeterince durulmayan farklı bir yönünün, 1914 öncesi edebi üretiminin önemli bir unsuru olan halkçılığının ürünleridir. Osmanlı topraklarında yirminci yüzyılın başından itibaren, Rusya’dan gelen Yusuf Akçura, Hüseyinzade Ali gibi Müslüman aydınların etkisiyle yayılmaya başlayan halkçılık ideolojisinden etkilenen Mehmet Emin’in, halkçılık bilinciyle kaleme aldığı ürünleri, Türkçe Şiirler (1898) ve Türk Sazı (1914) başlıklı eserlerinde bulunmaktadır. Dolayısıyla anılan yapıtlar, onun halkçılığının içeriğine dair bilgi edinebildiğimiz en önemli kaynaklar arasında yer almaktadır. Mehmet Emin, bu eserlerdeki şiirlerinde, özellikle sosyoekonomik olarak üst kesim dışında kalan kitlelerin, daha çok köylülerin ve kentli yoksul kesimin, yani “halk”ın yaşadığı zorlukları ve sıkıntıları, yaşam koşullarını, yine halkın anlayacağı bir dille ve hece vezniyle temalaştırmıştır. Zira halkın yaşam koşullarının refaha kavuşturulması, seviyesinin yükseltilmesi bu olumsuzlukların ortadan kaldırılmasına koşut olarak değerlendirilmiş; toplumsal sorunların düzeltilmeden “terakki”nin mümkün olmayacağına inanılmıştır. Ayrıca bu dönem aydınları ve Mehmet Emin, meşhur söylemle “halka doğru” giderken, halka sadece romantik duygularla yaklaşarak onu yüceltmemişler; halkta gördükleri eksiklikleri ve olumsuzlukları çekincesizce dile getirmişlerdir. Bu bağlamda, Mehmet Emin’in Türkçe Şiirler’de ve Türk Sazı’nda yer alan şiirlerinde sosyal eleştirinin önemli yer kapladığı görülmektedir. <a name="_Hlk187749154"></a>Şair toplum yapısındaki çarpıklıkları gün yüzüne taşıyarak, bunlara dair farkındalık sağlamada ve çözümüne katkıda bulunmada şiirlerini araç olarak değerlendirmiştir. Bu çalışmada, anılan kitaplardaki sosyal eleştiri unsurları halkçılık bağlamında incelenecektir.]]> <![CDATA[Mehmet Emin Yurdakul (1869-1944), known as the “Turkish Poet/National Poet,” gained fame particularly with his poems on homeland and heroism written during World War I, and it is primarily with these poems that he has earned a place in literary history. Yurdakul, who never turned to individual themes in his poems, also has works in which he addresses social issues, which remain secondary to his poems written in adherence to nationalist ideology. These are the products of Mehmet Emin's distinct facet, which remained in the shadow of his Turkish nationalism and has not been sufficiently emphasized: his populism, which was an important element of his pre-1914 literary output. Mehmet Emin, who was influenced by the ideology of populism, which began to spread in the Ottoman lands from the beginning of the twentieth century under the influence of Muslim intellectuals such as Yusuf Akçura and Hüseyinzade Ali, who came from Russia, penned his works with a populist consciousness in his works titled “Türkçe Şiirler” (1898) and “Türk Sazı” (1914). Therefore, the aforementioned works stand out as the most important sources from which we can obtain information about the content of his populism. In his poems in these works, Mehmet Emin thematized the difficulties and hardships experienced by the masses outside the upper class, mostly the villagers and the poor urban segment, in other words, the “people”, their living conditions, in a language that the people could understand and with the syllabic meter. For, the improvement of the living conditions of the people to prosperity, the raising of their level, was evaluated as parallel to the elimination of these negativities; it was believed that “progress” would not be possible without the correction of social problems. Moreover, the intellectuals of this period and Mehmet Emin, while going “towards the people” with the famous saying, did not only approach the people with romantic feelings and exalt them; they unreservedly expressed the shortcomings and negativities they saw in the people. In this context, it is seen that social criticism occupies an important place in the poems in Mehmet Emin's Türkçe Şiirler and Türk Sazı. The poet brought the distortions in the social structure to light, and evaluated his poems as a tool to raise awareness about them and contribute to their solution. In this study, the elements of social criticism in the mentioned books will be examined in the context of populism.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80765 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1353-1375]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/179 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkiye Depremi Örnekleminde Haber Başlıklarının Çevirisi]]> <![CDATA[Translation of News Headlines: A Case Study of Earthquake in Türkiye]]> <![CDATA[Nesibe ERKALAN ÇAKIR]]> <![CDATA[Çeviribilim, Haber Çevirisi, Haber Başlıklarının Çevirisi, Türkiye’de Deprem, Yeni Medya]]> <![CDATA[Translation Studies, News Translation, Translation of Headlines, Earthquake in Türkiye, New Media]]> <![CDATA[Günümüz bilgi ve teknoloji çağında, özellikle afet ve acil durum zamanlarında doğru bilgiye ulaşmak son derece önemlidir. Böylesi zamanlarda halkın doğru bilgiye ulaşmasının, toplumda yanlış haberlerin kulaktan kulağa yayılarak toplumsal huzurun bozulması gibi olumsuz durumların önlenmesine katkı sağladığını belirtmek mümkündür. Dolayısıyla, kriz anlarında gerek yerel basın gerekse yabancı basın aracılığıyla yerinde ve güvenilir haberlerin yapılması dikkate değer bir konudur. Bugün, dünyanın herhangi bir yerinde meydana gelen bir olay başka ülkeler tarafından anlık olarak takip edilebilmektedir. Haberlerin anlık olarak tüm dünyaya yayılmasında, bilginin farklı dilleri konuşan insanlar tarafından takip edilebilmesinde, kuşkusuz, çeviri etkinliğinin büyük ve hatırı sayılır bir katkısı vardır. Bu çalışmada, haber çevirileri özelinde çevirmen stratejilerinin belirlenmesi amacıyla çevrim içi haber başlıkları ile haber tanıtım yazıları ele alınarak kaynak (Türkçe) ve erek (Fransızca) metinler karşılaştırmalı bir bakış açısıyla incelenmiştir. Metin analizi için 6 Şubat 2023 tarihinde Türkiye'nin güneydoğusunda meydana gelen ve asrın felaketi olarak nitelendirilen deprem vaka olarak belirlenmiştir. Bu bağlamda, Anadolu Ajansı'nın (AA) söz konusu depreme ilişkin resmî web sayfasında yayınladığı 39 adet Türkçe-Fransızca haber başlığı ile haber tanıtım yazıları incelenerek Türkçeden Fransızcaya yapılan çevirilerde çevirmenlerin başvurduğu çeviri stratejilerini belirlenmeye çalışılmıştır. Türkçe özgün haber metinleri ile Fransızca çevirilerinin karşılaştırmalı olarak incelendiği bu çalışmanın sonunda, haber başlıkları ile tanıtım yazılarının çoğunlukla bağlam odaklı bir yaklaşımla çevrildiği sonucuna ulaşılmıştır.]]> <![CDATA[In our contemporary era, characterised by the pervasive influence of information and communication technologies, it is of paramount importance to ensure the veracity of the information accessed, particularly in the context of disasters and emergencies. It can be argued that public access to accurate information at such times contributes to the prevention of negative situations, such as the deterioration of social peace, by preventing the spread of false news. It is therefore important to ensure the provision of accurate and reliable news through both local and foreign press in times of crisis. In the current globalised media environment, events occurring anywhere in the world can be followed instantly by other countries. Undoubtedly, translation plays a significant role in the instantaneous dissemination of news worldwide and the ability of people speaking different languages to follow the information. This research specifically examines the translation strategies employed in Turkish-to-French translations of news headlines and blurbs related to the 2023 Türkiye earthquake. By analyzing 39 pairs of source and target texts published by Anadolu Agency (AA), a leading Turkish news agency, this study aims to identify the translation techniques used to convey the critical information accurately and effectively to a French-speaking audience. As a result, the analysis revealed a strong emphasis on context-oriented rendering.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80683 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1605-1620]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/180 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fenomenolojik Açıdan Bamsı Beyrek’in Serüveni]]> <![CDATA[The Adventure of Bamsı Beyrek from a Phenomenological Perspective]]> <![CDATA[Muhammet Faruk EKİCİ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Halkbilimi, Fenomenoloji, Bamsı Beyrek Hikâyesi, Varoluş, Bilinç.]]> <![CDATA[Folklore, Phenomenology, Bamsi Beyrek Story, Existence, Consciousness.]]> <![CDATA[Dede Korkut Kitabı'nda yer alan ve Türk edebiyatının en önemli anlatılarından biri olan Bamsı Beyrek Hikâyesi, bireyin varoluşsal yolculuğunu ve içsel dönüşümlerini anlatmasıyla dikkat çekmektedir. Bu makalede, Bamsı Beyrek Hikâyesi fenomenolojik bağlamda ele alınarak kahramanın bilincinde yaşadığı deneyimlerin bir analizinin yapılması amaçlanmaktadır. Fenomenoloji, bireyin yaşadığı olayları nasıl deneyimlediğini ve bu deneyimlerin onun bilincinde nasıl yapılandığını inceleyen bir felsefi yaklaşımdır. Bamsı Beyrek’in hikâyesi, kahramanın kendini ve dünyayı algılama biçimini anlamak açısından zengin bir metin olarak karşımıza çıkmaktadır. Hikâye; kahramanlık ve varoluşsal deneyim, aşk ve bağlılık, ölüm ve varoluş kaygısı, toplumsal yapı ve kimlik, zaman ve bekleyiş, kader ile irade şeklinde altı temel başlık altında incelenmiştir. Kahramanlık ve varoluşsal deneyim bölümünde, Bamsı Beyrek’in zorluklarla karşılaştığı her an, onun varoluşsal farkındalığını artıran bir deneyim olarak ele alınmıştır. Aşk ve bağlılıkla ilgili bölümde, bireyin kendini ve dünyayı anlamlandırma sürecinde aşkın ve sadakatin önemli bir rol oynadığı vurgulanmıştır. Beyrek’in Banu Çiçek’e olan aşkı, onun varoluşsal bütünlüğünü tamamlamasına katkı sağlamıştır. Ölüm ve varoluş kaygısı şeklindeki bölümde, bireyin yaşamını ve yaşamın anlamını sorgulaması yönündeki deneyimleri ele alınmıştır. Toplumsal yapı ve kimlik bölümünde ise, kahramanın toplumsal ilişkileri ve sorumlulukları çerçevesinde onun kimlik kazanma süreci analiz edilmiştir. Zaman ve bekleyiş bölümünde, esaret dönemi ve bu süre zarfında yaşanan bekleyişle birlikte bireyin zamanı nasıl deneyimlediği değerlendirilmiştir. Son olarak kader ve irade ile ilgili bölümde, Beyrek’in tercihlerinin onun yaşamındaki sonuçları nasıl şekillendirdiğine değinilmiştir. Bu çalışmada Bamsı Beyrek’in bireysel ve toplumsal kimliğini nasıl oluşturduğu, fenomenolojik çerçevede aşk, kahramanlık ve ölüm temaları aracılığıyla incelenmiştir.]]> <![CDATA[The story of Bamsı Beyrek, one of the most important narratives of Turkish literature in the Book of Dede Korkut, draws attention with its narration of the individual's existential journey and inner transformations. This article aims to analyze the experiences of the protagonist in his consciousness by analyzing the story of Bamsi Beyrek in a phenomenological context. Phenomenology is a philosophical approach that examines how an individual experiences events and how these experiences are structured in his/her consciousness. The story of Bamsi Beyrek is a rich text in terms of understanding the way the protagonist perceives himself and the world. The story is analyzed under six main headings: heroism and existential experience, love and devotion, death and existential anxiety, social structure and identity, time and waiting, fate and will. In the section on heroism and existential experience, every moment Bamsi Beyrek encounters difficulties is analyzed as an experience that increases his existential awareness. In the section on love and loyalty, it is emphasized that love and loyalty play an important role in the process of making sense of oneself and the world. Beyrek's love for Banu Cicek contributed to the completion of his existential integrity. In the section on death and existential anxiety, the experiences of the individual questioning his/her life and the meaning of life are discussed. In the section on social structure and identity, the protagonist's process of gaining identity within the framework of his social relations and responsibilities is analyzed. In the section on time and waiting, the period of captivity and the individual's experience of time during this period are analyzed. Finally, in the section on fate and will, how Beyrek's choices shape the outcomes of his life is discussed. This study examines how Bamsı Beyrek forms his individual and social identity through the themes of love, heroism and death in a phenomenological framework.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80680 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1075-1090]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/181 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ferrî’nin Hece Vezni ve Kalb Sanatıyla Yazdığı Bir Nazire Gazeli (Düzeltme)]]> <![CDATA[A Nazire Ghazal Written by Ferrî in Syllabic Verse and Art of Anagram (Erratum)]]> <![CDATA[Mehmet KIRBIYIK]]> <![CDATA[divan şiiri, Ferrî, hece vezni, kalb sanatı, nazire]]> <![CDATA[divan poetry, Ferrî, syllabic meter, art of anagram, nazire]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80622 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[791-791]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/182 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reşat Nuri Darago ve Şiir Üzerine Düşünceleri]]> <![CDATA[Reşat Nuri Darago and Her Thoughts on Poetry]]> <![CDATA[Burak Denizhan KURU]]> <![CDATA[Türk Dili ve Edebiyatı, Reşat Nuri Darago, Şiir, Estetik, Eleştiri. ]]> <![CDATA[Turkish Language and Literature, Reşat Nuri Darago, Poetry, Aesthetics, Criticism.]]> <![CDATA[Reşat Nuri Darago, Türk edebiyatının çok yönlü bir figürü olup öğretmenlik, çevirmenlik ve tiyatro yazarlığının yanı sıra şiir üzerine derinlemesine eleştirel yazılar kaleme almıştır. Onun şiir anlayışı, yalnızca bireysel duygu aktarımına dayalı bir estetikten öte, toplumsal ve kültürel değerlerin yansıması olarak değerlendirilmelidir. Darago, şiirin bireyin iç dünyasını yansıtmasının yanı sıra, toplumsal gerçeklikleri ve tarihsel süreçleri de içermesi gerektiğini savunmaktadır. Bu doğrultuda, yalnızca bireysel duyarlılığı önceleyen şiir anlayışlarını eksik bulmuş ve şiirin toplumla organik bir bağ kurmasının önemini vurgulamıştır. Darago’nun şiir estetiği üzerine yaptığı değerlendirmelerde Batı edebiyatındaki romantik, sembolist ve modernist akımlardan etkilendiği görülmektedir. Ancak, bu akımları doğrudan benimsemek yerine, onları geleneksel Türk şiirinin unsurlarıyla harmanlayarak özgün bir sentez oluşturmayı önermiştir. Halk şiiri ve divan şiiri geleneklerinden yararlanarak modern şiire yeni bir yön vermeyi amaçlamıştır. Ona göre, geçmiş edebi miras bir kenara bırakılmamalı, aksine çağdaş şiirin biçimsel ve anlamsal yenilikleriyle bütünleşmelidir. Sanatçının eleştirilerinde biçim ve içerik dengesi ön plandadır. Ona göre, biçimsel yenilik kaygısı, şiirin anlam derinliğini gölgelememeli; şiir hem bireysel duyarlılığı hem de toplumsal sorumluluğu içermelidir. Şiir, yalnızca estetik haz vermekle kalmamalı, aynı zamanda okuyucuyu düşünmeye sevk eden bir yapı taşımalıdır. Darago, şiirin edebi birikimin bir parçası olarak entelektüel derinliği koruması gerektiğini vurgulamış, sanatın salt biçimsel değişim uğruna anlamdan kopmaması gerektiğine işaret etmiştir. Bu bağlamda, sanatçının şiir anlayışı, geçmişin ve modernin sentezine dayalı, toplumsal gerçeklikle iç içe bir estetik anlayışı temel almaktadır.]]> <![CDATA[Reşat Nuri Darago is a versatile figure in Turkish literature, and in addition to being a teacher, translator and playwright, he has written in-depth critical articles on poetry. His understanding of poetry should be evaluated as a reflection of social and cultural values, rather than an aesthetic based solely on individual emotional transmission. Darago argues that poetry should include social realities and historical processes in addition to reflecting the inner world of the individual. In this context, he found the understanding of poetry that prioritized only individual sensitivity inadequate and emphasized the importance of poetry establishing an organic bond with society. In Darago’s evaluations on the aesthetics of poetry, it is seen that he was influenced by the romantic, symbolist and modernist movements in Western literature. However, instead of directly adopting these movements, he proposed to create an original synthesis by blending them with elements of traditional Turkish poetry. He aimed to give a new direction to modern poetry by making use of the traditions of folk poetry and divan poetry. According to him, past literary heritage should not be left aside, but rather integrated with the formal and semantic innovations of contemporary poetry. The balance of form and content is at the forefront in the artist’s criticisms. According to him, the concern for formal innovation should not overshadow the depth of meaning of poetry; poetry should include both individual sensitivity and social responsibility. Poetry should not only provide aesthetic pleasure, but also have a structure that prompts the reader to think. Darago emphasized that poetry should preserve intellectual depth as a part of literary accumulation, and pointed out that art should not break away from meaning for the sake of mere formal change. In this context, the artist's understanding of poetry is based on an aesthetic understanding that is intertwined with social reality, based on the synthesis of the past and the modern.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80610 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1293-1311]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/183 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Firdevsî’nin Süleymân-nâme (39. cilt) Adlı Eserinin İmla ve Ses Özellikleri]]> <![CDATA[Spelling and Phonetic Characteristics of Firdevsî's Süleymân-nâme (Volume 39)]]> <![CDATA[Sinan KAZANCI]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Süleymân-nâme, Firdevsî-i Rûmî, Eski Anadolu Türkçesi, Osmanlı Türkçesi, imla ve ses özellikleri]]> <![CDATA[Süleymân-nâme, Firdevsî-i Rûmî, Old Anatolian Turkish, Ottoman Turkish, spelling and sound features]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Firdevsî, 15. yüzyılın ikinci yarısı ile 16. yüzyılın ilk yarısında yaşamış bir şairdir. Asıl adının ne olduğu konusu, yakın zamana kadar tartışmalıyken Süleymân-nâme üzeriene yapılan son çalışmalar ile bu konu aydınlık kazanmış ve asıl adının Orhan olduğuna dair önemli bir bulguya ulaşılmıştır. Mahlas olarak şair daha çok Firdevsî mahlasını kullanır. Bununla birlikte Firdevsî-i Tavîl, Türk Firdevsî gibi başka mahlasları da vardır. Süleymân-nâme’nin yanı sıra, çok sayıda başka eser de kaleme alan Firdevsî’nin, kaynaklarda adı geçen ancak henüz keşfedilmemiş eserleri de mevcuttur. Firdevsî’nin kapsamlı ve en meşhur eseri Süleymân-nâme’dir. II. Bâyezid’in emriyle yazılmaya başlanan eser, 366 cüz olarak hazırlanmış fakat 80 cüzü padişah tarafından kabul görmüş, diğer cüzlerin ise yok edilmesi emredilmiştir. Süleymân-nâme dinî, tarihî, mitolojik ve toplumsal konuları içeren ansiklopedik yapıya sahip bir eserdir. Fatih Sultan Mehmed’in hükümdarlığı döneminde Süleymân-nâme’yi yazmaya başlayan Firdevsî, II. Bayezid döneminde de çalışmasına devam etmiş ve ancak I. Selim zamanında eserini bitirebilmiştir. Seksen bir cildi keşfedilen Süleymân-nâme'nin Türkiye ve yurtdışı kütüphanelerinde pek çok nüshası bulunmaktadır. Üzerinde çalıştığımız nüsha, Büke tarafından tespit edilen ve Manisa İl Halk Kütüphanesi'nde Akhisar Zeynelzade Koleksiyonu'na ait, 45 Ak Ze 226 numarasıyla kayıtlı ve toplamda 766 yaprak olan nüshadır. Bu çalışmada, nitel araştırma yöntemi çerçevesinde doküman incelemesi gerçekleştirilmiştir. Doküman olarak Eski Anadolu Türkçesinden Osmanlı Türkçesine geçiş özellikleri gösteren Süleymân-nâme’nin 39. cildi incelenmiştir. Bu yolla incelenen dokümanda, imla ve ses özellikleri tespit edilmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Firdevsî is a poet who lived during the second half of the 15th century and the first half of the 16th century. His real name had remained a matter of debate until recently; however, recent studies on Süleymân-nâme have shed light on this issue, revealing compelling evidence that his actual name was Orhan. While the poet primarily used the pen name Firdevsî, he also wrote under other pseudonyms such as Firdevsî-i Tavîl and Turkish Firdevsî. In addition to Süleymân-nâme, Firdevsî authored numerous other works. Furthermore, several works attributed to him are mentioned in various sources, though they have not yet been discovered. Firdevsî’s most comprehensive and renowned work is Süleymân-nâme. Commissioned by Sultan Bayezid II, the work was initially intended to comprise 366 volumes. However, only 80 of these volumes were accepted by the Sultan, and the destruction of the remaining parts was ordered. Süleymân-nâme is an encyclopedic work that encompasses religious, historical, mythological, and social themes. Firdevsî began writing the work during the reign of Sultan Mehmed II (Fatih Sultan Mehmed) and continued it through the reign of Bâyezid II, completing it during the reign of Sultan Selim I. To date, eighty-one volumes of the work have been discovered, with numerous copies housed in libraries both in Turkey and abroad. The manuscript analyzed in this study is one identified by Büke and is housed in the Akhisar Zeynelzade Collection of the Manisa Provincial Public Library, catalogued under the number 45 Ak Ze 226. This manuscript consists of a total of 766 folios. In this study, a document analysis was conducted within the framework of qualitative research methodology. The 39th volume of the Süleymân-nâme, which reflects linguistic features characteristic of the transition from Old Anatolian Turkish to Ottoman Turkish, was selected as the primary source. Through this examination, the orthographic and phonological features of the text were identified and analyzed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80577 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1211-1237]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/184 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kazak Türkçesindeki Bazı Moğolca Alıntılar ]]> <![CDATA[Some Mongolian Loan Words in Kazakh Turkish]]> <![CDATA[Muhammed Ali İsmail FAKİRULLAHOĞLU]]> <![CDATA[Çağdaş Türk lehçeleri, Kuzey-Batı (Kıpçak) Türk lehçeleri, Kazak Türkçesi, Moğolca, alıntı kelimeler.]]> <![CDATA[Contemporary Turkish dialects, North-western (Kipchak) Turkish dialects, Kazakh Turkish, Mongolian, loan words.]]> <![CDATA[Cengiz Han’ın kurduğu Moğol İmparatorluğu, tarih sahnesinde en geniş coğrafyalara yayılan imparatorluklarından biri olmuştur. Bu yayılma sürecinde Moğol orduları, Asya’nın büyük bir kısmını fethederek pek çok farklı kültür ve dil ile etkileşime girmiştir. Bu etkileşimler dönemin Türk dilli hakları üzerinde derin izler bırakmıştır. Türk-Moğol dil ilişkisi teorik zemininde Türkçenin tarihî ve çağdaş lehçelerindeki Moğolca unsurlar günümüze kadar birçok çalışmaya konu olmuştur. Kazak Türkçesindeki Moğolca unsurlar, sınırlı sayıdaki çalışmada ele alınmıştır. Kazak Türkçesi ile Moğolca arasındaki dilsel ilişkilerin derinlemesine incelenmesi için daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır. Bu anlamda, Kazak Türkçesi söz varlığındaki Moğolca unsurların tespit edilmesi, kullanım alanlarının ortaya çıkarılması önem arz etmektedir. Bu makalede, Kuzeybatı (Kıpçak) Türk lehçelerinden Kazak Türkçesi söz varlığındaki Moğolca alıntılar ele alınmıştır. Çalışma kapsamında, Kazakçaya Moğolcadan geçmiş 63 kelime (54 isim, 9 fiil) iki ana başlık ve on bir alt başlık altında incelenmiştir. Kazak Türkçesindeki Moğolca kökenli kelimelerin belirlenmesinde Türk dilinin tarihî dönem eserleri ve etimolojik sözlükler başta olmak üzere, Türk yazı dillerindeki Moğolca alıntıları ele alan başlıca çalışmalar esas alınmıştır. Çalışmanın kapsamında incelenen alıntı kelimeler, belirlenen temalara göre tasnif edilmiş ve kullanım alanlarıyla ilgili veriler ortaya konulmuştur. Böylelikle, Kazak Türkçesinde “ağa, maŋday, soqır, qarşığa, bağana, bosağa, jeli, tomağa, salqın, küreŋ, jada- ös-, toqta-” gibi Moğolcadan alıntı kelimelerin yansıttıkları temel anlamlarının yanında yeni kavramları da karşılayarak birden fazla anlama sahip oldukları tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[The Mongol Empire, founded by Genghis Khan, was one of the most widespread empires in history. During this expansion process, the Mongol armies conquered a large part of Asia and interacted with many different cultures and languages. In the theoretical ground of the Turkic-Mongolian language relationship, the Mongolian elements in the historical and contemporary dialects of Turkish have been the subject of many studies to the present day. Mongolian elements in Kazakh Turkish have been discussed in a limited number of studies. More studies are needed to examine the linguistic relations between Kazakh Turkish and Mongolian in depth. In this sense, it is important to identify the Mongolian elements in Kazakh Turkish vocabulary and to reveal their usage areas. This article examines Mongolian loanwords in the Kazakh Turkish vocabulary from the Northwestern (Kypchak) Turkish dialects. Within the scope of the study, 63 words (54 nouns, 9 verbs) that passed from Mongolian to Kazakh were examined under two main headings and eleven subheadings. In determining the words of Mongolian origin in Kazakh Turkish, the main studies that deal with Mongolian loanwords in Turkish written languages, especially historical works of the Turkish language and etymological dictionaries, were taken as basis. The loanwords analyzed within the scope of the study were classified according to the determined themes and data on their usage areas were revealed. Therefore, it was determined that Mongolian loanwords such as “aga, maŋday, soqır, qarşığa, bağana, bosağa, jeli, tomağa, salqın, küreŋ, jada- ös-, toqta-” in Kazakh Turkish have more than one meaning by meeting new concepts as well as their basic meanings.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80574 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1621-1653]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/185 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Düşük Zihinsel Erişilebilirlik Ölçeği: Türkçe Bilimsel Araştırma Makalelerinin Alıntılama Sürecinde Erişilebilirlik Belirticileri]]> <![CDATA[Low Cognitive Accessibility Scale: Accessibility Markers in the Citation Process of Turkish Scientific Research Articles]]> <![CDATA[Aylin ÇAKIR]]> <![CDATA[Özge CAN]]> <![CDATA[Bilişsel dil bilim, alıntılama, bilimsel araştırma makaleleri, düşük erişilebilirlik belirticileri, Erişilebilirlik Kuramı.]]> <![CDATA[Cognitive linguistics, citation, scientific research articles, low accessibility markers, Accessibility Theory.]]> <![CDATA[Erişilebilirlik Kuramı, dil üreticisinin yazılı ya da sözlü anlatımlarda kullandığı bilgi parçaları ve dilsel gönderim birimlerinin, okuyucunun zihnine belleğindeki bilgiyi oluşturmak ve geri çağırmak için kimi sinyaller gönderdiğini, okuyucunun da bu sinyallere göre bilgileri anlaşılır yani erişilebilir duruma getirdiğini varsaymaktadır. Bilgilerin okuyucunun zihninde nasıl oluştuğu ve anlamlı hâle gelerek erişilebilir kılındığı söz konusu olduğunda kuşkusuz ilk akla gelen, karmaşık deneysel veriler, metodolojiler ve kuramlar içeren bilimsel araştırmalardır; çünkü bu türden araştırmalarda okuyucunun var olan bilgiyi anlaması, geliştirmesi, hatalı sonuçlara varmaması gibi kritik noktalar bulunmaktadır. Bu noktalardan biri de bilimin önceki çalışmalar üzerine inşa edilmesi sürecidir ve bu süreçte alıntılama, diğer araştırmacıların düşüncelerini, bulgularını ve/ya anlatılarını kullanırken ilgili kaynağagönderimde bulunmaktır. Bu çalışmada bilimsel araştırma makalelerinde yazarın başka çalışmaların araştırmacılarına gönderimde bulunurken ve/ya o çalışmaları alıntılarken yeğlediği erişilebilirlik belirticilerini, bilgi parçalarını ve dilsel gönderim birimlerini düşük erişilebilirlik derecesinden çok yüksek erişilebilirlik derecesine doğru ulamlaştırarak bir ölçek öneren Erişilebilirlik Kuramı çerçevesinde saptamayı, böylelikle dil üreticisinin okuyucusuna hangi yolla ulaştığını tartışmayı, erişilebilirlik belirticilerinin kullanımında etkili olan etmenleri belirlemeyi ve bir ölçeklendirmeye ulaşmayı amaçlamaktır. Bu amaç çerçevesinde başta sosyal bilimler olmak üzere pek çok alanda kaynak gönderimi ve alıntılama süreci alıntılanan çalışmanın yazarının sıklıkla soyadının kullanımıyla gerçekleştiğinden, kuramın ana sayıltıları çerçevesinde bu süreçte düşük zihinsel erişilebilirlik düzeneğinin yeğlenmesinin bilimsel yazım geleneğinin doğası açısından olağan bir eğilim olduğu kabul edilmiş, yoğunlukla düşük erişilebilirlik belirticileri kullanıldığı varsayılarak bu türden belirticilerin ölçeklendirilmesi ve tartışılması odakta tutulmuştur. Bu doğrultuda 2023 yılında yayımlanmış 41 Türkçe bilimsel araştırma makalesi çalışmamızın veritabanı olarak alınmıştır. Siyaset bilimi alanındaki bilimsel makalelerle sınırlandırılan çalışmamızdan elde edilen verilere göre toplam 2670 kaynak gönderimi/alıntılama yapıldığı, bunların %97,47’sinin Soyad, %0,93’ünün AdSoyad, %0,37’sinin Niteleyici+AdSoyad, %0,11’inin ise Kısa Belirli Betimleme olduğu bulgulanmıştır. Bulgularımız arasında Ariel’in Erişilebilirlik Kuramında söz etmediği ancak Soyad belirticisinden sonra %1,12’lik kullanım oranı ile en çok kullanılan ikinci erişilebilirlik belirticisi olan Niteleyici+Soyadın kullanımı saptanmış ve böylece kurama katkı sağlanmıştır. Çalışmamızın bulgularından yola çıkarak bilimsel araştırma makalelerinde kaynak gönderimi/alıntılamada kullanılan düşük erişilebilirlik belirticileri ilgili alan çerçevesinde ölçeklendirilmiştir.]]> <![CDATA[The Accessibility Theory assumes that the linguistic markers and pieces of information used by the language producer in written or spoken discourse send certain signals to the reader’s mind to construct and retrieve stored knowledge. The reader, in turn, processes these signals to make the information comprehensible and thus accessible. When discussing how information is formed in the reader’s mind and made meaningful and accessible, the first thing that comes to mind is scientific research, which involves complex experimental data, methodologies, and theories. This is because, in such research, critical aspects such as the reader’s comprehension of existing knowledge, its development, and the avoidance of erroneous conclusions play a significant role. One of these critical aspects is the process by which science builds upon previous studies. Within this process, citation is the practice of referring to relevant sources while utilizing the thoughts, findings, and/or narratives of other researchers. This study aims to identify, within the framework of Accessibility Theory, the accessibility markers, pieces of information, and linguistic markers preferred by authors of scientific research articles when referring to and/or citing other studies. It proposes a scale that categorizes these elements from low to very high accessibility levels. In doing so, it seeks to discuss the ways in which the language producer reaches the reader, determine the factors influencing the use of accessibility markers, and establish a scaling system. Within this scope, citation and reference processes, particularly in the social sciences, often involve the frequent use of the surname of the cited author. Based on the fundamental assumptions of the theory, the preference for low cognitive accessibility mechanisms in this process has been considered a natural tendency due to the nature of scientific writing traditions. Thus, assuming that low-accessibility markers are predominantly used, this study focuses on their classification and discussion. For this purpose, 41 Turkish scientific research articles published in 2023 were selected as the database of this study, specifically limited to the field of political science. The findings indicate that a total of 2,670 citations/references were made, with 97.47% using only the surname, 0.93% using the full name, 0.37% including a qualifier with the full name, and 0.11% utilizing a short definite description. Moreover, the Qualifier+Surname structure, which was not included in Ariel’s Accessibility Theory, was identified as the Second most frequently used accessibility marker, with a usage rate of 1.12%. This contributes to the theory by high lighting an additional marker. Based on the findings of this study, low-accessibility markers used in citations and references in scientific research articles have been classified within the relevant field.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80566 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[1523-1540]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/186 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kahvehanelerin Arap Edebiyatındaki Yeri ve Etkisi-Mısır Örneği]]> <![CDATA[The Place and Effect of Coffehouses in Arabic Literature-The Egyptian Example]]> <![CDATA[Rumeysa BAKIR DAYI]]> <![CDATA[Arap Edebiyatı, Mısır, Kahvehane, Kültür, Sanat.]]> <![CDATA[Arabic Literature, Egypt, Coffee House, Culture, Art.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Kahvehaneler, modern şehirlerin tarih boyunca yaşanmışlıklarının özgün ve önemli bir parçası olup tarih mirasının sadık bir deposu ve aynı zamanda kültür ve geleneklerinin tanıklarıdır. Kahvehaneler farklı karakterlerin, kokuların, tınıların bir mekânda birbirine karışmasıdır. Kültür ve edebiyat kahvehaneleri kalbi olmayan betonarme şehirlerde insanların boş vakit geçirmesi olmayıp toplumların kültürel, edebî, ekonomik ve politik açıdan gelişiminin canlı bir belgesidir. Kuruldukları günden bu yana fikir tarihinin ortaya çıkışında ve gelişiminde önemli bir rol oynayan ve ilk olarak 16.yy’da Doğu’da kendini gösteren kahvehaneler, dünyanın birçok yerinde edebî, sanat ve felsefi akımların ortaya çıkışı ile ilişkilendirilmiş, sömürgeciliğe ve diktatörlüğe karşı siyasi hareketlerin doğuşu ve harekete geçtiği ana komuta merkezi olmuştur. Yüzyıllardır Mısır’ı karakterize eden en önemli toplumsal geleneklerden biri de çeşitli biçimleriyle karşımıza çıkan kahvehaneleridir. Popüler kültürün kuluçka merkezi konumunda olan Mısır edebiyat kahvehaneleri de sürekli bir mücadele tarihiyle bağlantılı olmuştur. Devrim rüzgârları ve değişimin esintileri oralardan esmiş, bu kahvehanelerden yazarlar ve düşünürler doğup kültür ve aydınlanma mesajları yaymışlardır. Çalışmada Mısır’da özellikle Kahire’de yer alan edebiyat ve kültür kahvehaneleri tarihçeleri, konumları ve kültürel önemleriyle birlikte bu kahvehaneleri ziyaret eden edebiyatçılar ve oralarda kaleme aldıkları eserler ele alınmaya gayret gösterilmiş, edebiyatçıların yanında bu kültür kahvehanelerinde faaliyet gösteren sanat ve siyaset camiasına da yer verilmiştir.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Coffeehouses are a unique and important part of the history of modern cities and are a faithful repository of their historical heritage and at the same time witnesses of their culture and traditions. Coffeehouses are the mixing of different characters, smells and tones in one place. Culture and literature coffeehouses are not just a place for people to spend their free time in heartless reinforced concrete cities, they are a living document of the cultural, literary, economic and political development of societies. Coffeehouses, which have played an important role in the emergence and development of the history of ideas since the day they were founded and first appeared in the East in the 16th century, have been associated with the emergence of literary, artistic and philosophical movements in many parts of the world, and the birth of political movements against colonialism and dictatorship. and became the main command center from which it took action. One of the most important social traditions that have characterized Egypt for centuries is the coffeehouses, which we encounter in various forms. Egyptian literary coffeehouses, which are incubators of popular culture, have also been linked to a continuous history of struggle. The winds of revolution and breezes of change blew from there, and writers and thinkers were born from these coffeehouses and spread messages of culture and enlightenment. In the study, an effort was made to discuss the history, location and cultural importance of the literary and cultural coffeehouses in Egypt, especially in Cairo, as well as the literary figures who visited these coffeehouses and the works they wrote there. Besides the literary figures, the artistic and political community operating in these cultural coffeehouses <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-style: italic;">was also included.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80541 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[123-139]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/187 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fuzuli'nin “Dost bî-pervâ felek bî-rahm devrân bî-sükûn” Mısraı ile Başlayan Gazelinin Yapısalcı Yaklaşımla Tahlili]]> <![CDATA[Analysis of Fuzuli's Ghazal Opening With The Line “Dost bî-pervâ felek bî-rahm devrân bî-sükûn” With A Structuralist Approach]]> <![CDATA[Yasemin KURTLU]]> <![CDATA[H. Ahmet KIRKKILIÇ]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, Fuzuli, Gazel şerhi, Yapısalcı edebî eleştiri, Yapısalcı gazel incelemesi. ]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, Fuzuli, Ghazal commentary, Structuralist literary criticism, Structuralist ghazal analysis.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>Bu araştırmada amaç Fuzuli’nin “Dost bî-pervâ felek bî-rahm devrân bî-sükûn” mısraıyla başlayan gazelinin yapısalcı bir tavırla şerh edilmesidir. Araştırma nitel yaklaşıma temelinde betimsel yöntemle yürütülmüştür. Veriler doküman incelemesiyle toplanmış ve içerik tahliliyle çözümlenmiştir. Analiz sonucunda Gazelde 51 Arapça, 61 Farsça, 26 Türkçe, 1 hem Farsça hem Türkçe, 1 Arapça, Farsça ve Türkçede ortak kullanılan toplam 140 kelime bulunduğu; şiirin tamamında 410’u ünsüz, 276’sı ünlü olmak üzere 686 harfin kullanıldığı, bunların 410’unun ünsüz, 276’sının ünlü olduğu, ünlülerin 108’inin kalın, 168’inin ince olduğu belirlenmiştir. Şiirde ince seslerin kullanımının Fuzuli’nin ıstırabını tam olarak yansıtamamasının sonucu olduğu söylenebilir. Gazelde 5 fiil, 48 sıfat, 78 isim kullanılması şairin hüküm cümlelerinin azlığına, duygu yoğunluğunun çokluğuna yorumlanmıştır. Yek avaz ve yek ahenk olarak kabul edebilecek gazelde okuyucuya bir hikâye nakledildiği ifade edilebilir. Gazelin yapısal özelliklerinin gazelin anlam birimlerini ifade etmek amacıyla kasıtlı oluşturulduğu ve Fuzuli’nin gazelde felekten şikâyetlerini dilin yapısal unsurlarıyla daha etkili bir şekilde ifade ettiği söylenebilir. Gazelin farklı yöntemlerle incelenerek anlam dünyasının çözümlenebileceği önerisinde bulunulabilir. <a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>Bu araştırmada amaç Fuzuli’nin “Dost bî-pervâ felek bî-rahm devrân bî-sükûn” mısraıyla başlayan gazelinin yapısalcı bir tavırla şerh edilmesidir. Araştırma nitel yaklaşıma temelinde betimsel yöntemle yürütülmüştür. Veriler doküman incelemesiyle toplanmış ve içerik tahliliyle çözümlenmiştir. Analiz sonucunda Gazelde 51 Arapça, 61 Farsça, 26 Türkçe, 1 hem Farsça hem Türkçe, 1 Arapça, Farsça ve Türkçede ortak kullanılan toplam 140 kelime bulunduğu; şiirin tamamında 410’u ünsüz, 276’sı ünlü olmak üzere 686 harfin kullanıldığı, bunların 410’unun ünsüz, 276’sının ünlü olduğu, ünlülerin 108’inin kalın, 168’inin ince olduğu belirlenmiştir. Şiirde ince seslerin kullanımının Fuzuli’nin ıstırabını tam olarak yansıtamamasının sonucu olduğu söylenebilir. Gazelde 5 fiil, 48 sıfat, 78 isim kullanılması şairin hüküm cümlelerinin azlığına, duygu yoğunluğunun çokluğuna yorumlanmıştır. Yek avaz ve yek ahenk olarak kabul edebilecek gazelde okuyucuya bir hikâye nakledildiği ifade edilebilir. Gazelin yapısal özelliklerinin gazelin anlam birimlerini ifade etmek amacıyla kasıtlı oluşturulduğu ve Fuzuli’nin gazelde felekten şikâyetlerini dilin yapısal unsurlarıyla daha etkili bir şekilde ifade ettiği söylenebilir. Gazelin farklı yöntemlerle incelenerek anlam dünyasının çözümlenebileceği önerisinde bulunulabilir.]]> <![CDATA[The present study aims to interpret Fuzuli's ghazal, commencing with the line “Dost bî-pervâ felek bî-rahm devrân bî-sükûn”, with a structuralist manner. The study was conducted using a descriptive method based on a qualitative approach. The data were collected through document analysis and subsequently subjected to content analysis. The analysis yielded the following results: the ghazal includes a total of 140 words, 51 Arabic, 61 Persian, 26 Turkish, 1 jointly used in Persian and Turkish, and 1 jointly used in Arabic, Persian and Turkish. There are 686 letters, of which 410 are consonants and 276 are vowels, and 108 of the vowels are thick and 168 are thin. It can be argued that the employment of thin sounds in the poem is indicative of Fuzuli's inability to fully articulate his anguish. The use of 5 verbs, 48 adjectives, and 78 nouns in the ghazal is interpreted as indicative of the scarcity of the poet's sentences of judgment and the intensity of emotion. It can be stated that a narrative is conveyed to the reader in the ghazal, which can be accepted as a single voice and a unified harmony. It can be said that the structural features of the ghazal are deliberately crafted to express the semantic units of the ghazal, and that Fuzuli expresses his grief regarding fate more effectively with the structural elements of language. It can be suggested that the semantic world of the ghazal can be interpreted by analyzing the text with different methods.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80505 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1253-1291]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/188 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arapça Çeviri Eğitiminde Teknoloji Kullanımı]]> <![CDATA[Use Of Technology In Arabic Translation Education]]> <![CDATA[Gülfem KURT]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Çeviribilim, çeviri eğitimi teknoloji, bilgisayar destekli çeviri, makine çevirisi]]> <![CDATA[Translation studies, translation education, technology, computer-aided translation, machine translation.]]> <![CDATA[Teknolojinin dil öğrenme sürecine entegrasyonu, eğitim teknolojisindeki sürekli gelişmelerle birlikte uzun zamandır tartışılmaktadır. Bu araştırmalar genellikle öğrencilerin teknolojiyi kullanarak yabancı bir dil öğrenmelerine nasıl yardımcı olabileceğine ilişkin becerilerine odaklanmaktadır. Bu makale de, Arapça çeviride teknolojinin rolünü değerlendirerek, yazılı ve sözlü çeviri süreçlerinde teknolojik araçların etkin kullanımını ele almaktadır. Yabancı dil eğitimi gören çeviri öğrencilerinin hem sözlü hem de yazılı çeviri becerilerini geliştirmelerine nasıl katkıda bulunduğu ele alınmıştır. Bu bağlamda çeviri edincini destekleyen teknolojik araçlar ve teknolojiyi çeviri eğitime entegre etme yolları açıklanmış, bilgisayar destekli çeviri araçları başta olmak üzere, sanal sınıflar ve çevrimiçi işbirliği araçları, Quizlet ve Anki gibi araçlar, çevrimiçi tartışma forumları, podcastler ve sanal gerçeklik uygulamalarının kullanımıyla ilgili etkinlik önerileri verilmiştir. Bu çalışma, teknolojinin çeviri süreçlerini kolaylaştırdığına, ancak etkin bir şekilde kullanılabilmesi için teknolojik yetkinlik ile dil ve kültürel bilgi dengesinin önemine dikkat çekmektedir. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Teknolojinin bilinçli ve stratejik bir şekilde kullanımı, çeviri öğrencilerinin sektördeki rekabet gücünü artıracak ve onları iş dünyasına daha hazır hale getirecektir. Bu nedenle, çeviri derslerinde teknolojinin daha etkin kullanılması ve çeviri eğitiminin dijitalleşme sürecine uyum sağlaması önem taşımaktadır. Öğrencilerin sadece teknolojik araçları kullanma becerilerini değil, aynı zamanda bu araçları etkin ve bilinçli bir şekilde kullanma stratejilerini de geliştirmeleri açısından birtakım öneriler verilerek çalışma sonlandırılmıştır.]]> <![CDATA[The integration of technology into the language learning process has long been discussed along with the continuous developments in educational technology. These studies generally focus on the skills of students regarding how technology can help them learn a foreign language. This article also evaluates the role of technology in Arabic translation and addresses the effective use of technological tools in written and oral translation processes. It discusses how it contributes to the development of both oral and written translation skills of translation students receiving foreign language education. In this context, technological tools that support translation competence and ways to integrate technology into translation education are explained, and activity suggestions are given regarding the use of computer-aided translation tools, virtual classrooms and online collaboration tools, tools such as Quizlet and Anki, online discussion forums, podcasts and virtual reality applications. This study draws attention to the fact that technology facilitates translation processes, but for its effective use, the importance of technological competence and the balance of language and cultural knowledge is important. Conscious and strategic use of technology will increase the competitiveness of translation students in the sector and make them more prepared for the business world. Therefore, it is important to use technology more effectively in translation courses and to adapt translation education to the digitalization process. The study is concluded by giving some suggestions for students to develop not only their skills in using technological tools, but also their strategies for using these tools effectively and consciously.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80504 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1239-1252]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/189 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Anadolu Sahası Masallarında Suni (Dolaylı) Kehanetler]]> <![CDATA[Artıfıcıal (Indırect) Prophecıes In Anatolian Feld Tales]]> <![CDATA[Rahime DEVECİ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Anadolu Masalları, kehanet, Suni Kehanet, Fal, işlev.]]> <![CDATA[Anatolian Tales, Natural Prophecy, Artificial Prophecy, Fortune, function.]]> <![CDATA[Yüzyıllar boyunca kuşaktan kuşağa aktarılarak günümüze gelmiş sözlü gelenek ürünü ve anlatma esaslı türlerden biri olan masallar, bünyelerinde ait oldukları ve/ veya anlatıldıkları milletlerin, gelenek, inanç, dünya görüşü gibi kültürel kodlarına ilişkin bilgiler barındırırlar. İnanç, dünya görüşü olarak masalların taşıyıcı olduğu bir unsur da sınırlı yetenek ve doğaya sahip insanın duyusu, aklı, bilgisi ve tecrübesi ile ulaşamayacağı bilgiyi edinme yolları ve teknikleri şeklinde ifade edilen kehanettir. Kehanetler kaynak ve yöntemlerine göre doğal (tabii) ve suni olmak üzere iki temel çeşide ayrılır. Gizli bir bilgiyi doğrudan doğruya ileten kehanet türleri doğal kehanetler olarak adlandırılırken insan duyusunu aşan bir bilgiyi çeşitli araç ve teknik kullanmak suretiyle elde etme yöntemleri de suni kehanet şeklinde adlandırılır. Bu çalışmada Anadolu sahası masallarında yer alan suni kehanetler incelenmiştir. Çalışmanın amacı masallarda var olan suni kehanet unsurlarını tespit etmek ve masal kurgusundaki işlevini ortaya koymak çalışmanın bir diğer amacıdır. Doğrudan doğruya halk ağzından derlenerek yazıya geçirilen masallar çalışmanın kaynaklarını oluşturmuştur. Çalışmada suni kehanetler, yöntemleri ve kaynakları merkeze alınmak suretiyle üzere iki ana başlığa ayrılarak tasnif edilmiştir. Bu başlıklar da kendi içinde alt başlıklara ayrılarak incelenmiştir. Suni kehanetlerin çeşitli fallar, insan ve hayvan uzuvları, nesneler ve hayvanların davranışları ile yapılan kehanetlerden oluştuğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak Anadolu sahası masallarında yer alan kehanetlerin çok çeşitli yöntemlerinin var olduğu ve masal kurgusunda önemli işlevler üstlendiği görülmüştür.]]> <![CDATA[Tales, which are oral tradition products and narrative-based genres that have been passed down from generation to generation for centuries and have survived to the present day, contain information about the cultural codes of the nations they belong to and/or are told, such as traditions, beliefs, and worldviews. Another element that tales carry as belief and worldview is prophecy, which is expressed as the ways and techniques of obtaining information that a person with limited talent and nature cannot reach with his senses, mind, knowledge, and experience. Prophecies are divided into two basic types according to their sources and methods: natural and artificial. While the types of prophecy that directly convey secret information are called natural prophecies, the methods of obtaining information that exceeds human senses by using various tools and techniques are called artificial prophecies. In this study, artificial prophecies in Anatolian area tales were examined. The aim of the study is to identify the artificial prophecy elements in tales and to reveal the function of prophecies in tale fiction. Tales collected directly from the people's mouth and put into writing constituted the sources of the study. In the study, artificial prophecies are classified under two main headings, focusing on their methods and sources. These headings are also examined by dividing them into subheadings. It has been determined that artificial prophecies consist of various fortune-telling, human and animal limbs, objects and animal behaviors. As a result, it has been seen that there are many different methods of prophecies in Anatolian field tales and that they undertake important functions in the story structure.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80502 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[267-282]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/190 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tahar Ben Jelloun’un Ülkemde Adlı Yapıtında Göç ve Kimlik]]> <![CDATA[Immigration and Identity in Tahar Ben Jelloun’s Novel Entitled A Palace in the Old Village]]> <![CDATA[Ayşe TOMAT YILMAZ]]> <![CDATA[Göç, Kimlik, Amin Maalouf, Iain Chambers, Tahar Ben Jelloun.]]> <![CDATA[Immigration, Identity, Amin Maalouf, Iain Chambers, Tahar Ben Jelloun.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Günümüzde küresel ölçekte önemli bir sorun olarak kabul edilen ve bireylerin ya da toplulukların siyasal, toplumsal, ekonomik ya da dinsel nedenlerle yaşadıkları ortamı terk edip geçici ya da kalıcı olarak başka bir yere yerleşmeleri olarak tanımlanan göç ile kimlik arasında çok yönlü bir ilişki vardır. Başka bir deyişle, göç yalnızca coğrafi bir yer değiştirme değil, aynı zamanda bireylerin kimliklerini derinden etkileyen bir süreçtir. Göçmenlerin kimlikleri bu süreçte hem kendi kültürel mirasları hem de yerleştikleri yeni toplumun değerleri doğrultusunda yeniden biçimlenir. Onların içinde bulundukları bu durum yazın yapıtlarına da yansır. Özellikle Kuzey Afrika kökenli yazarlar yapıtlarında göçü sıklıkla irdelerler; yarattıkları kişiler üzerinden kimlik sorununu, yabancılaşmayı, asimilasyonu ve entegrasyonu araştırırlar. Söz konusu yazarlar arasında yer alan Tahar Ben Jelloun da 2009 yılında kaleme aldığı Ülkemde (Au Pays) adlı yapıtında Fransa'daki Faslı göçmenlerin yaşamlarına odaklanır; onların hem kendi ülkelerinde hem de yabancı oldukları Fransa’da karşılaştıkları zorlukları, hayal kırıklıklarını ve sürüklendikleri ikilemleri bütün ayrıntılarıyla betimler. Fransa’ya işçi olarak giden Muhammed Limmigri’nin yaşamı üzerinden, göç-kimlik ilişkisini, uyum sürecinin zorluklarını ve kültürel yer değiştirmenin kalıcı etkisini gözler önüne serer. Bu çalışmada da Tahar Ben Jelloun’un Ülkemde adlı romanında Muhammed’in yaşadığı kimlik sorunsalı Iain Chambers’in Göç, Kültür, Kimlik ve Amin Maalouf’un Ölümcül Kimlikler adlı yapıtları bağlamında irdelenecektir.]]> <![CDATA[Immigration, which is recognised as an important problem on a global scale today, is defined as the process by which individuals or communities leave their environment for political, social, economic or religious reasons and settle temporarily or permanently elsewhere. There is a multifaceted relationship between immigration and identity. In other words, immigration is not just a geographic relocation but also a process that profoundly affects the identities of individuals. In this process, the identities of immigrants are reshaped according to both their own cultural heritage and the values of the new society they settle in. This situation they are in is also reflected in literary works. Especially writers of North African origin frequently examine immigration in their works; they investigate the problem of identity, alienation, assimilation and integration through the characters they create. Tahar Ben Jelloun, among these writers, focuses on the lives of Moroccan immigrants in France in his novel entitled A Palace in the Old Village which he wrote in 2009. He describes in detail the difficulties, disappointments and dilemmas faced by immigrants both in their own country and in France where they are foreigners. Through the life of Muhammed Limmigri, who went to France as a worker, he reveals the relationship between immigration and identity, the difficulties of the adaptation process and the permanent effects of cultural displacement. This study will analyze the identity problem experienced by Muhammed in Tahar Ben Jelloun’s A Palace in the Old Village in the context of Iain Chambers' Migrancy, Culture, Identity and Amin Maalouf’s In the Name of Identity: Violence and the Need to Belong.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80475 <![CDATA[Volume: 20 Issue 3[2069-2081]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/191 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İki şehrengiz örneği: Ergiri ve Şam Destanları]]> <![CDATA[Two examples of şehrengiz: Ergiri and Damascus Epics]]> <![CDATA[Salih ÖZYURT]]> <![CDATA[Bülent ŞIĞVA]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Şehrengiz, Destan, Ergiri, Şam]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Sehrengiz, Epic, Ergiri, Damascus]]> <![CDATA[Günümüzde Arnavutluk’un bir şehri olan Ergiri (Ergirikasrı/Argyrokastro) beş asırdan fazla bir süre Osmanlı hakimiyetinde kalmış bir yerleşim yeridir. 2005 yılında UNESCO Dünya Mirası listesine dâhil edilen bu şirin Osmanlı kasabası tarihî dokusu iyi korunmuş bir yerleşim niteliğindedir. Arnavutluk’un güneyinde yer alan Ergiri zengin tarihî, kültürel ve mimari değerlere sahiptir. Bu şehir IV. yüzyıldan beri kalesiyle meşhurdur. Evliya Çelebi Seyahatnamesi’nde hakkında bilgiler verilen Ergiri ile ilgili Millî Kütüphane Yazmalar Koleksiyonu’nda kayıtlı bir mecmuadaki “Ergiri Destanı” başlıklı metin dikkate değerdir. Katalogda “Enguru Destanı” şeklinde yanlış kayıtla takdim edilen destan Seyyid Nizamoğlu Divanı’na mukayyet bir şiir olarak telakki edilmiş olsa da Nizamoğlu’nun divanında böyle bir şiiri yer almamaktadır. Millî Kütüphane Yazmalar Koleksiyonu’nda 06 Mil Yz FB 324 arşiv numarasında kayıtlı olan “Ergiri Destanı” başlıklı metnin kime ait olduğu bilinmemektedir. Ergiri Destanı’nı kaleme alan meçhul halk şairinin Şam ile ilgili iki ayrı destanı da bu metnin devamında kaydedilmiştir. Aynı üslupla kaleme alınan bu şiirlerden anlaşılan kendisi bir tarikat müntesibi olan şairin her iki şehirde bir süre bulunmuş olduğudur. Bu yazıya konu olan “Ergiri Destanı” başlıklı şiir on yedi dörtlükten oluşmaktadır. Sekizli hece ölçüsüyle kaleme alınmış olan şiir 4+4 duraklı ve yarım uyaklıdır. Metin Ergiri şehrinin henüz Osmanlı idaresi altında olduğu XIX. yüzyıl ortalarına ait manzarasını gözümüzde canlandıran betimlemeler sunmaktadır. Tarihî belgeler ve seyahatnamelerde görmeye alışkın olduğumuz bilgileri sanatlı söyleyişlerle takdim eden halk şiiri nazım biçimlerinden destanlar bu yönüyle disiplinlerarası çalışmalarda kullanılması gereken önemli kaynaklardan biri olarak dikkate değerdir. Nitekim bu destanda Osmanlı hakimiyetindeki Ergiri’nin fiziki yapısı, mimarisi, sosyal hayatı ve beşerî özelliklerini bir arada görmek mümkündür. Şehrin mini bir topografyasının çıkarıldığı söz konusu metin Balkanların Türk ortak zihin yapısındaki sevimli hatıralarını göstermesi bakımından son derece önemli bir örnek teşkil etmektedir. Bu yazıda “Ergiri Destanı” başlıklı metin yeni Türk harflerine aktarılarak söz konusu metinden hareketle Osmanlı idaresindeki şirin bir Balkan şehrinin betimlemeleri ele alınacaktır.]]> <![CDATA[Ergiri (Ergirikasrı/Argyrokastro), now a city in Albania, was under Ottoman rule for more than five centuries. In 2005, it was included on the UNESCO World Heritage list, and the quaint Ottoman town has a well-preserved historical fabric. Ergiri, located in the south of Albania, has rich historical, cultural and architectural values. This city has been famous for its castle since the IVth century. The text titled “Ergiri Epic” in a collection of manuscripts in the National Library Manuscripts Collection about Ergiri, about which information is given in Evliya Çelebi Seyahatnamesi, is noteworthy. It is not known to whom the text titled “Ergiri Epic”, which is registered in the National Library Manuscripts Collection under the archive number 06 Mil Yz FB 324, belongs. Two separate epics about Damascus by the unknown folk poet who wrote the Ergiri Epic are also recorded in the continuation of this text. It is understood from these poems, which are written in the same style, that the poet, who was a member of a sect, had been in both cities for a while. The poem titled “Ergiri Epic”, which is the subject of this article, consists of seventeen quatrains. The poem, written in octameter, is in 4+4 meter and half rhymed.  The text presents descriptions of the landscape of the city of Ergiri in the mid-nineteenth century, when it was still under Ottoman rule. In this respect, epics, a form of folk poetry that presents the information we are accustomed to see in historical documents and travelogues with artistic expressions, are noteworthy as one of the important sources that should be used in interdisciplinary studies. In this epic, it is possible to see the physical structure, architecture, social life and human characteristics of Ergiri under Ottoman rule. The text in question, from which a mini topography of the city is drawn, constitutes an extremely important example in terms of showing the fond memories of the Balkans in the Turkish collective mind. In this article, the text titled “Ergiri Epic” will be transferred to the new Turkish letters and the descriptions of a charming Balkan city under Ottoman rule will be discussed based on this text.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80457 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[597-614]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/192 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nezir Temur, Folklor ve İdeoloji Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü Yayınları: Ankara, 2011, ss. 220, ISBN 978-975-456-101-2.]]> <![CDATA[Nezir Temur, Folklor ve İdeoloji Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü Yayınları: Ankara, 2011, ss. 220, ISBN 978-975-456-101-2.]]> <![CDATA[Gülnaz ÇETİNKAYA]]> <![CDATA[folklor, ideoloji, kültür]]> <![CDATA[folklore, ideology and culture]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80401 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1443-1445]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/193 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Jülide ERKEN, Sönmeyen Bir Meşale: Nef’î ve Ekolü, Akçağ: Ankara, 2023, ss.169, ISBN: 978-605-342-842-8.]]> <![CDATA[Jülide ERKEN, Sönmeyen Bir Meşale: Nef’î ve Ekolü, Akçağ: Ankara, 2023, ss.169, ISBN: 978-605-342-842-8.]]> <![CDATA[Süleyman YİĞİT]]> <![CDATA[nef'î, ekol, klasik Türk edebiyatı, takipçi. ]]> <![CDATA[nef'î, ecole, Classical Turkish Literature ]]> <![CDATA[2023 yılında Akçağ Yayınları tarafından basılan ve editörlüğü Nilüfer Tanç tarafından yapılan eser Sönmeyen Bir Meşale: Nef’î ve Ekolü (2023a) adını taşımaktadır. Eser, Erken’in 2023 yılı başında bilim âlemine kazandırdığı Türk Şiirinde Nef’î Ekolü (2023b) başlıklı doktora tezinden hareketle üretilmiştir. Kitabın Ön Söz’ünde yer alan bilgiye göre yapılan araştırmalar neticesinde, başta edebiyat tarihleri olmak üzere kaynakların kendi döneminden günümüze Nef’î’den etkilenen, Nef’î’ye nazireler/şiirler yazan ve onu takip eden 43 şairi andığı tespit edilmiştir. Büyük bir yekûn tutan söz konusu 43 şairin eserleri tespit edilerek okunmuş, yapılan değerlendirmeyle 15 şairin Nef’î takipçisi olup olmadıkları yönünde incelenmesi gerektiğine karar verilmiştir. İnceleme Nef’î’nin üslubunda ön plana çıkan ve Nef’î’yi ekol bir şair hâline getiren medhiye (=başkasını övme), fahriye (=kendini övme) ve hicviye (=yerme) nazım türleri odağa alınarak yürütülmüştür. Bu aşamada edebiyat tarihlerinde yer alan ve araştırmacıların verdiği bilgilerden hareketle 43 olarak tespit edilen sayının 15’e düşürülmesi şairlerin gerçekten birer muakkip olup olmadıklarına dair belirsizliği gidererek bilim âlemine önemli bir katkıda bulunmuştur (Erken, 2023a: s.10; Erken, 2023b: s.III-IV). Zira Nef’î’ye nazireler yazan, Nef’î’den bazı şiirlerinde veya beyitlerinde bahseden, bağımsız üsluplarıyla kendi dönemlerinde öne çıkan isimler edebiyat tarihlerinde Nef’î ile bağlantılı olarak anılsalar da takipçi olmadıkları için incelemeye alınmamışlardır. ]]> <![CDATA[2023 yılında Akçağ Yayınları tarafından basılan ve editörlüğü Nilüfer Tanç tarafından yapılan eser Sönmeyen Bir Meşale: Nef’î ve Ekolü (2023a) adını taşımaktadır. Eser, Erken’in 2023 yılı başında bilim âlemine kazandırdığı Türk Şiirinde Nef’î Ekolü (2023b) başlıklı doktora tezinden hareketle üretilmiştir. Kitabın Ön Söz’ünde yer alan bilgiye göre yapılan araştırmalar neticesinde, başta edebiyat tarihleri olmak üzere kaynakların kendi döneminden günümüze Nef’î’den etkilenen, Nef’î’ye nazireler/şiirler yazan ve onu takip eden 43 şairi andığı tespit edilmiştir. Büyük bir yekûn tutan söz konusu 43 şairin eserleri tespit edilerek okunmuş, yapılan değerlendirmeyle 15 şairin Nef’î takipçisi olup olmadıkları yönünde incelenmesi gerektiğine karar verilmiştir. İnceleme Nef’î’nin üslubunda ön plana çıkan ve Nef’î’yi ekol bir şair hâline getiren medhiye (=başkasını övme), fahriye (=kendini övme) ve hicviye (=yerme) nazım türleri odağa alınarak yürütülmüştür. Bu aşamada edebiyat tarihlerinde yer alan ve araştırmacıların verdiği bilgilerden hareketle 43 olarak tespit edilen sayının 15’e düşürülmesi şairlerin gerçekten birer muakkip olup olmadıklarına dair belirsizliği gidererek bilim âlemine önemli bir katkıda bulunmuştur (Erken, 2023a: s.10; Erken, 2023b: s.III-IV). Zira Nef’î’ye nazireler yazan, Nef’î’den bazı şiirlerinde veya beyitlerinde bahseden, bağımsız üsluplarıyla kendi dönemlerinde öne çıkan isimler edebiyat tarihlerinde Nef’î ile bağlantılı olarak anılsalar da takipçi olmadıkları için incelemeye alınmamışlardır. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80385 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[785-789]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/194 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kâtib Osmân ve Sergüzeştnâme-i Kâtib Osmân Adlı Eseri]]> <![CDATA[Kâtib Osmân and His Work Named Sergüzeştnâme-i Kâtib Osmân]]> <![CDATA[Timuçin AYKANAT]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Kâtib Osmân, Sergüzeştnâme, Sergüzeştnâme-i Kâtib Osmân, Millî Kütüphane Türkçe Yazmalar Koleksiyonu.]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Kâtib Osmân, Sergüzeştnâme, Sergüzeştnâme-i Kâtib Osmân, National Library Turkish Manuscripts Collection.]]> <![CDATA[Bu makale, Sergüzeştnâme-i Kâtib Osmân doğrultusunda oluşturulmuş bir çalışmadır. Tanıtım, inceleme, sunum ve sonuç eksenli olarak dört temel kısımda oluşturulmuş söz konusu çalışmanın asıl çizgisini Millî Kütüphane Türkçe Yazmalar Koleksiyonu 06 Mil Yz A 4343 yer numarasıyla kayıtlı Sergüzeştnâme-i Kâtib Osmân adlı eser oluşturmaktadır. Makalede öncelikle hakkında bilinenlere yeni bilgiler eklenmek yoluyla Kâtib Osmân tanıtılmıştır. Tanıtım kısmında sergüzeştnâme edebî türüne de değinilmiştir. Ardından söz konusu eser, biçim ve içerik özellikleri bağlamında değerlendirilmiştir. Sonrasında ilgili eser nüshası tavsif edilerek nüshanın özellikleri verilmiştir. Sonraki kısım, metnin çeviri yazılı hâlinden oluşmaktadır. Bu kısımda şairin kastetmek istediği şeylere dikkat edilmek yoluyla tam ve eksiksiz bir metnin sunulması amaçlanmıştır. İlgili çalışma, asılda bir edebî metni ortaya koyarken şairinin biyografisini tamamlayıcı bilgiler sunması açısından da önem taşımaktadır. Özetle, Kâtib Osmân ile ilgili bilinenler iyiden iyiye belirginleşmiş ve neşredilmemiş bir edebî metin edebiyata takdim edilmiştir.]]> <![CDATA[This article is a work created in line with Sergüzeştnâme-i Kâtib Osman. The main line of the study, which was created in four basic parts, namely introduction, analysis, presentation and conclusion, is the work named Sergüzeştnâme-i Kâtib Osmân, registered in the National Library Turkish Manuscripts Collection with the location number 06 Mil Yz A 4343. In the article, Kâtib Osman is first introduced by adding new information to what is known about him. In the introduction part, the literary genre of sergüzeştnâme was also mentioned. Then, the work in question was evaluated in the context of its form and content features. Afterwards, the relevant copy of the work is described and its characteristics are given. The next part consists of the translated version of the text. In this section, it is aimed to present a full and complete text by paying attention to what the poet wants to mean. While the relevant study actually presents a literary text, it is also important in terms of providing complementary information about the poet's biography. In summary, what is known about Kâtib Osmân has become clearer and an unpublished literary text has been presented to literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80373 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[865-899]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/195 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ömer Seyfettin’in “Tarih Ezelî Bir Tekerrürdür” Hikâyesinde Estetik Algı]]> <![CDATA[Aesthetic Perception in Ömer Seyfettin’s Story “Tarih Ezelî Bir Tekerrürdür” ]]> <![CDATA[Zeynep ŞENER ]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Ömer Seyfettin, hikâye, estetik, güzel, yüce. ]]> <![CDATA[New Literature, Ömer Seyfettin, story, aesthetic, beautiful, süblime. ]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Türk edebiyatında önemli bir yere sahip olan Ömer Seyfettin (1884-1920) her ne kadar yazın dünyasına adımını şiirle atsa da edebiyattaki asıl yerini hikâyeciliği ile kazanır. Kısa süren ömrüne birçok eser sığdıran Ömer Seyfettin, olay hikâyesi denilince akla gelen isimlerdendir. Hikâyelerini milliyetçi kimliği ile sosyal ve toplumsal meseleler etrafında kurgulayan Ömer Seyfettin 1911 yılında yazdığı “Tarih Ezelî Bir Tekerrürdür” isimli hikâyesinde sanata ve estetik algıya yer verir. Estetik, güzel ile başladığı yolculuğunda alanına zamanla çirkini, yüceyi ve aşağıyı da ekleyerek bir bilim hâline gelir. Bu bağlamda başta sanat olmak üzere birçok alanda incelemesi yapılabilen estetik, insan ve insana dair her unsurda karşılığını bulur. Yapı elemanlarını estetik süje, estetik obje, estetik değer ve estetik yargının oluşturduğu estetik, deneyimleyeninin zevkini yansıtır. Estetik deneyimin öncelikli amacı haz alımıdır. Bu haz alımının sonunda estetik bir yargıya varan özne estetik deneyim sürecini tamamlamış ve nesneyi estetik nesne konumunda değerlendirmiş olur. Bu çalışmada Ömer Seyfettin’in “Tarih Ezelî Bir Tekerrürdür” hikâyesinde estetik algı bağlamında değerlendirilebilecek güzel, yüce ve aşağı kavramları incelenecektir. Anlatıcı, eşi Efser ve halazadesi Ahmet Bidar etrafında şekillenen hikâyede, sanatta ve insanda estetik olan üzerine görüşler sunulur. Bu noktada Ömer Seyfettin’in okuruna sunduğu bu hikâyesiyle devrinin estetik anlayışını eleştirdiği ve “modern”liğin yanlış anlaşıldığını ahlâk temelinde kanıtlamak istediği ifade edilebilir. ]]> <![CDATA[Ömer Seyfettin (1884-1920), who has an important place in Turkish literature, although he stepped into the literary world with poetry, he gained his real place in literature with his storytelling. Ömer Seyfettin, who fit many works into his short life, is one of the names that comes to mind when it comes to event stories. Ömer Seyfettin, who constructed his stories around social and communal issues with his nationalist identity, included art and aesthetic perception in his story “Tarih Ezelî Bir Tekerrürdür” written in 1911. Aesthetic, on its journey that began with beauty, gradually added the ugly, the sublime and the lowly to its field and became a science. In this context, aesthetic, which can be examined in many fields, especially art, finds its counterpart in humans and every element related to humans. Aesthetic, which is formed by the structural elements, aesthetic subject, aesthetic object, aesthetic value and aesthetic judgment, reflects the pleasure of the experiencer. The primary purpose of aesthetic experience is pleasure. At the end of this pleasure, the subject who reaches an aesthetic judgment completes the process of aesthetic experience and evaluates the object as an aesthetic object. In this study, the concepts of beautiful, sublime and lowly, which can be evaluated in the context of aesthetic perception, will be examined in Ömer Seyfettin's story “Tarih Ezelî Bir Tekerrürdür”. In the story that is shaped around the narrator, his wife Efser and his cousin Ahmet Bidar, views on aesthetics in art and in humans are presented. At this point, it can be said that with this story that Ömer Seyfettin presents to his reader, he criticizes the aesthetic understanding of his time and wants to prove that "modernity" is misunderstood on the basis of morality. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80363 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[669-687]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/196 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Kültür Eleştirisi: Ömer Seyfettin’in Aşk Dalgası Adlı Hikâyesinde Öz-Oryantalizm]]> <![CDATA[A Cultural Critique: Self-Orientalism in Ömer Seyfettin’s Story, Aşk Dalgası (Mockery of Love)]]> <![CDATA[Faruk DÜNDAR]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Ömer Seyfettin, Aşk Dalgası, öz-oryantalizm, kültür eleştirisi.]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Ömer Seyfettin, Aşk Dalgası (Mockery of Love), self-orientalism, cultural critique.]]> <![CDATA[Bu çalışma, Ömer Seyfettin’in Aşk Dalgası adlı hikâyesini öz-oryantalizm kavramı çerçevesinde ele alarak, Osmanlı-Türk toplumunun modernleşme sürecinde yaşadığı çelişkileri ve toplumsal dönüşümleri değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Hikâyenin başlangıcındaki romantik atmosfer, İstanbul’un sisle örtülü silüeti, martıların masalsı çağrısı ve Kızkulesi’nin egzotik tasviriyle şekillenir. Ancak bu büyüleyici sahne, kısa süre sonra anlatıcının eski okul arkadaşıyla yaptığı sohbetle kesintiye uğrar ve katı toplumsal gerçeklikle yer değiştirir. Öz-oryantalizm kavramı doğrultusunda incelendiğinde metin, Batılı aşk anlayışını doğal bir olgu olarak yüceltirken, Türk toplumundaki aşkı yasaklanmış ve imkânsız bir hale büründürür. Hikâyede, aile baskısı, toplumsal denetim ve devletin kolluk gücü gibi farklı unsurların bir araya gelerek bireyin özgürlük alanını daraltışı ayrıntılı örneklerle ortaya konur. Kadınların çarşafla görünmez kılınması, hizmetçi seçimi ve görücü usulüne ilişkin aşırı abartılı örnekler, yazarın eleştirel tavrını öne çıkarır. Öte yandan, kadınların hem bu baskının mağduru hem de düzenin sürdürülmesinde aktif rol oynamaları, hikâyeyi tek yönlü olmaktan çıkararak toplumsal çelişkilerin doğasını vurgular. Aşk Dalgası, bir yandan Doğu’nun mistik ve egzotik imajını çizerek okuyucuyu cezbeden, diğer yandan da bu görüntünün ardında saklı kalmış katı gerçekliği ifşa eden bir kurgu sunmaktadır. Yazar, sert ve genelleyici söylemiyle Türk toplumunun yapısal sorunlarını hikâyesinde ele olur. Karamsar olarak sona eren hikâyede herhangi bir çözüm önerisi sunulmaz. Sonuç olarak, hikâyede öz-oryantalist söylemin baskın bir şekilde yer aldığı görülmektedir.]]> <![CDATA[This study aims to evaluate the contradictions and social transformations experienced by Ottoman-Turkish society during its modernization process by examining Ömer Seyfettin’s story Aşk Dalgası (Mockery of Love) within the framework of the concept of self-Orientalism. The romantic atmosphere at the beginning of the story is shaped by the mist-covered silhouette of Istanbul, the magical calls of seagulls, and the exotic depiction of the Maiden’s Tower. However, this enchanting scene is soon interrupted by the narrator’s conversation with an old school friend, giving way to harsh social realities. When analyzed through the lens of self-Orientalism, the text glorifies the Western understanding of love as a natural phenomenon while portraying love in Turkish society as forbidden and impossible. The story vividly illustrates how various elements, such as family pressure, social control, and the state’s enforcement power, come together to restrict the individual’s freedom. The invisibilization of women through the veil, the exaggerated examples related to the selection of servants, and the arranged marriage system highlight the author’s critical stance. On the other hand, the fact that women are both victims of this oppression and active participants in maintaining the system prevents the story from being one-dimensional, emphasizing the nature of social contradictions. Aşk Dalgası (Mockery of Love) presents a narrative that, on the one hand, captivates the reader by drawing the mystical and exotic image of the East, while on the other hand, exposing the harsh reality hidden behind this image. Through his harsh and generalizing discourse, the author addresses the structural problems of Turkish society in his story. The story, which ends pessimistically, does not offer any solutions. In conclusion, it is evident that self-Orientalist discourse is prominently featured in the story.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80310 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1059-1074]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/197 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Les émotions sur les réseaux sociaux: de la haine à l’admiration]]> <![CDATA[Emotions on Social Media: From Hate to Admiration]]> <![CDATA[Özge SÖNMEZ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Analyse du discours, les réseaux sociaux, les émotions, la sémantique, la lexicologie]]> <![CDATA[Discourse analysis, social networks, emotions, semantics, lexicology.]]> <![CDATA[Au cours des vingt dernières années, les médias sociaux ont profondément transformé nos modes de communication et l'utilisation de la langue. Bien qu'Instagram soit principalement une plateforme visuelle, les utilisateurs y partagent également une quantité significative de texte. Cela est particulièrement vrai pour les personnalités publiques, dont les publications suscitent souvent de nombreux commentaires spontanés. Ces réactions, souvent chargées d'émotions et parfois extrêmes, illustrent comment les réseaux sociaux rapprochent les célébrités de leur public, modifiant ainsi les registres de langue utilisés. Cette étude se concentre sur l'expression des émotions selon le genre dans les commentaires en réponse à la réaction de Meral Akşener, présidente du İyi Parti en Turquie. En 2023, elle a refusé de poursuivre les négociations avec le Parti démocratique des peuples (HDP) lors des élections présidentielles. Nous analyserons également les commentaires suscités par la lettre ouverte du pianiste turc Fazıl Say à Akşener, publiée sur Instagram. Fazıl Say, connu pour ses critiques politiques et ses réussites artistiques, a suscité une variété de réactions. Les commentaires seront classés par sexe et analysés de manière lexicologique, sémantique et pragmatique pour mieux comprendre comment les hommes et les femmes expriment leurs émotions dans ce contexte de communication instantanée et spontanée sur les réseaux sociaux. Cette recherche visera à élucider les subtilités du langage et des émotions au sein des interactions numériques contemporaines.]]> <![CDATA[Structured Abstract Introduction In the last twenty years, the rapid proliferation and diversification of social media have led to significant changes in the ways individuals communicate. These changes in communication methods have also influenced language use. According to Merzeau (2009), digital social networks have transformed the ways individuals interact and communicate, thereby altering language usage. Although Instagram primarily focuses on photo and video sharing, users can also capture and share images of their written content on the platform. When such posts are made by well-known figures such as politicians, artists, scientists, and journalists, they often receive a high number of likes, instant comments, and frequent shares. These comments are typically composed of quick, unprepared, and spontaneous sentences and emojis, reflecting emotions rather than thoughts. As Boullier (2016) notes, they often express strong emotions such as admiration, approval, disagreement, condemnation, rejection, or hatred. This study investigates how emotions are expressed according to gender in the comments resulting from famous pianist Fazıl Say's message to Meral Akşener, leader of the Good Party, regarding her refusal to continue negotiations with the Peoples’ Democratic Party (HDP) during the 2023 presidential election process. Social networks serve as platforms where individuals can frequently express their political and social views in an emotional manner. Our study classifies the comments elicited by Fazıl Say’s short but sharp criticism of Akşener’s last-minute decision to withdraw from negotiations, taking into account his significant achievements and recognition as a composer and pianist worldwide. Method This study aims to examine the comments generated by Fazıl Say's criticism of Meral Akşener posted on Instagram. Fazıl Say, who has achieved great success throughout his music career and is a globally recognized composer and pianist, is an active presence on social media. Known for his open and direct criticisms, particularly during the AKP era, Say responded quickly and sharply to Akşener's decision to withdraw from the negotiation table. In addition to his art, Say is also known for his social and political stances, garnering comments from diverse social segments. This study seeks to analyze the comments classified by gender, examining users' emotional expressions through lexical, semantic, and pragmatic methods. A representative sample of comments made under Fazıl Say’s post was selected for this analysis, assuming the identity information provided by the commenters is accurate. In total, 40 comments were examined, with 20 coming from men and 20 from women. The study aims to identify how emotional expressions differ according to gender in the comments. Results and Discussion Fazıl Say’s post received thousands of comments in a very short time, highlighting its impact on his follower base. In this study, we aimed to understand and analyze how the emotional appeal (pathos) reflected in Say's post affects its perceived character and credibility (ethos) among the public. We observed that Say’s follower base was divided into two distinct groups. The first group, referred to as "Pole (1)," perceives Fazıl Say as an "intellectual, innovative, artistic, oppositional, peaceful, humanitarian, pioneering, alerting, and unifying" figure. For this group, Say's ethos is extremely positive and inspiring; his social responsibility, artistic talent, and stance against injustices strengthen this perception. On the other hand, the second group, termed "Pole (2)," perceives Say’s ethos in an entirely opposite manner. They view Fazıl Say as a "traitor, supporter of terrorism, elitist, and a collaborator with the U.S. against the government." This negative perception often stems from seeing Say's criticisms of the government and political stance as attacks on national integrity. In addition to these two main poles, we identified a third group, referred to as the "undecided pole." This group initially belonged to Group (1) and held a positive view of Fazıl Say. However, after reading the relevant post, they experienced profound disappointment. This disappointment led them to decisions such as "unfollowing this page," "no longer listening to the artist," "ceasing to respect the artist," and even "blocking the Instagram page." Ultimately, these individuals transitioned from Group (1) to Group (2). To understand these dynamics, we analyzed the comments in terms of language used, tone, and emotional content. Supporters of Group (1) typically employed respectful and admiration-inducing language to praise Say's intellectual and humanitarian qualities, commending his courage to speak out against injustices. In contrast, Group (2) used highly negative and accusatory language, questioning Say's loyalty to the country and accusing him of betrayal and supporting terrorism. The terms used were often harsh and aimed to discredit not just his political views but also his personal integrity. The "undecided pole" members expressed their disappointment and confusion through comments that reflected their initial admiration for Say. They felt that his post contradicted their expectations or values. The language they used conveyed a sense of lost trust and feelings of betrayal. These linguistic choices suggest that followers aim to demonstrate the validity of their feelings and positions to other readers. Rather than merely expressing raw emotional reactions, they attempt to articulately convey the motivations behind their feelings to influence public opinion. While persuasion is a clear objective, the comments also serve as a means for followers to communicate and alleviate their emotions, functioning as a space where they feel heard and understood by the community. These interactions illustrate that social media provides a fertile ground for argumentative and emotional dialogues. Followers engage in active discussions that could influence public perception and Fazıl Say's image as a public figure, rather than merely providing passive reactions. The use of arguments and styles in the comments demonstrates that Fazıl Say's followers seek to convey their emotions while also attempting to persuade other readers. This reflects the complexity of online social interactions and emphasizes the importance of social media for personal expression and public discourse.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80251 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1331-1352]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/198 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Şiirin Dili ve Üslubu Üzerine Disiplinlerarası Bir İnceleme]]> <![CDATA[An Interdisciplinary Study on the Language and Style of Poetry]]> <![CDATA[Ali KOÇ]]> <![CDATA[ Şiir, dil ve üslup, disiplinlerarası yöntem, klasik analiz, metinbilimi, yapısalcı, psikolinguistik, nöro linguistik, eleştirel söylem analizi, metin madenciliği, Orhan Veli.]]> <![CDATA[Poetry, language and style, interdisciplinary method, classical analysis, textology, structuralism, psycholinguistics, neuro linguistics, critical discourse analysis, text mining, Orhan Veli.]]> <![CDATA[Orhan Veli Kanık'ın iki şiirinin konu edildiği bu çalışmada şiirlerin dil ve üslup incelemeleri disiplinlerarası bir yaklaşımla ele alınmış ve klasik yöntemlerin modern yöntemlerle bir arada nasıl uygulanabileceği kapsamlı bir şekilde tartışılmıştır. Geleneksel inceleme yöntemleri, şiirin biçimsel yapısını (örneğin kafiye, redif, ahenk) ve tematik özelliklerini anlamaya odaklanırken, farklı disiplinlerden gelen yaklaşımlar kullanılarak şiirlerin çok katmanlı yapısı daha derinlemesine incelenmiştir. Bu yöntemler, dilin estetik boyutları kadar, toplumsal, zihinsel ve duygusal etkilerini de analiz etmeyi amaçlamaktadır. Psikolinguistik, metin dilbilimi, metin madenciliği, nöro linguistik yaklaşım, eleştirel söylem analizi ve yapısalcı yaklaşım gibi çağdaş yöntemler, şiirlerin anlam, yapı ve üslup özelliklerini derinlemesine analiz etme olanağı sunmaktadır. Psikolinguistik yöntem, metaforların, ritimlerin ve tekrarların okuyucunun zihinsel süreçler üzerindeki etkisini anlamaya yönelik bir imkân sağlarken; metin dilbilimi, bağdaşıklık ve tutarlılık unsurlarını inceleyerek şiirin dilsel yapısının anlam oluşturma süreçlerini değerlendirir. Nörolinguistik yöntem, metni, dilin beyin üzerindeki etkilerini, anlamın nasıl işlendiğini ve duygusal yanıtları nasıl tetiklediğini analiz ederek inceler. Metin madenciliği, anahtar kelimelerin frekansı, sözcük ilişkileri ve tematik yoğunluklar gibi verileri görselleştirerek anlam derinliğini açığa çıkarır. Eleştirel söylem analizi, şiirlerin toplumsal, dini ve ideolojik anlam katmanlarını çözümlemeye odaklanırken, yapısalcı yaklaşım ise dilsel yapıların (tekrarlar, karşıtlıklar, ahenk) anlam oluşturmadaki işlevlerini ele alır. “Şiirin Dil ve Üslubu Üzerine Disiplinlerarası Bir İnceleme” adlı bu çalışma, şiirin dil ve üslup incelemelerine, geleneksel yöntemlerin ötesine geçerek, disiplinlerarası bir bakış açısı sunmaktadır. Bu kapsamda, Orhan Veli’nin “Anlatamıyorum” ve “Bedava” adlı şiirleri, modern yaklaşımlar ışığında detaylı bir şekilde analiz edilmiştir. Çalışma, klasik şiir inceleme yöntemlerinin sınırlarını genişleterek, şiir dilinin ve üslubunun daha derinlikli ve kapsamlı bir şekilde ele alınmasına olanak tanımaktadır.    ]]> <![CDATA[This study takes an interdisciplinary approach to the analysis of the language and style of poems and comprehensively discusses how classical methods can be applied in combination with modern methods. While traditional methods of analysis focus on understanding the formal structure (e.g. rhyme, red rhyme, meter) and thematic features of poetry, this study uses approaches from different disciplines to examine the multi-layered structure of poetry in more depth. These methods aim to analyze the aesthetic dimensions of language as well as its social, mental and emotional effects. Contemporary methods such as psycholinguistics, text linguistics, text mining, neuro linguistic approach, critical discourse analysis and structuralist approach offer the opportunity to analyze the meaning, structure and stylistic features of poems in depth. The psycholinguistic method provides a tool for understanding the effect of metaphors, rhythms and repetitions on the mental processes of the reader, while text linguistics evaluates the meaning-making processes of the linguistic structure of the poem by examining the elements of cohesion and coherence. The neurolinguistic method examines text by analyzing the effects of language on the brain, how meaning is processed and how it triggers emotional responses. Text mining reveals depth of meaning by visualizing data such as the frequency of keywords, lexical relationships and thematic densities. While critical discourse analysis focuses on analyzing the social, religious and ideological layers of meaning in poems, the structuralist approach deals with the functions of linguistic structures (repetitions, contrasts, harmony) in creating meaning. “An Interdisciplinary Study on the Language and Style of Poetry” offers an interdisciplinary perspective on the analysis of language and style in poetry by going beyond traditional methods. In this context, Orhan Veli's poems “Anlatamıyorum” and “Bedava” are analyzed in detail in the light of modern approaches. By expanding the boundaries of classical poetry analysis methods, the study enables a more in-depth and comprehensive analysis of poetic language and style.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80245 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[425-448]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/199 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Onomastik Açıdan Aç Bars Hikâyesi “Mahasatve”]]> <![CDATA[The Story of Aç Bars in Onomastic Perspective “Mahasatve”]]> <![CDATA[Melike SOMUNCU]]> <![CDATA[Onomastik, Debus, Aç Bars, Mahasatve, Yazınsal metin.]]> <![CDATA[Onomastics, Debus, Aç Bars, Mahasatve, Literary text.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Sosyal hayatta anlaşmayı sağlayan her türlü kodu içerisinde barındıran göstergeler; ses, yazı, görüntü ve harekete dair dizgelerin oluşturduğu anlamlı birimler, yazınsal bir metindeki kahramanın adından yola çıkarak davranış ve amaçları da belirlemede önem arz etmektedir. Bu durumda adları temsil eden dilsel göstergeler temsilî olmaktan çıkıp adların üretilmesini, yorumlanmasını veya işaretleri anlama süreçlerini içeren tüm faktörleri sistematik bir hâlde incelemeye olanak tanımaktadır. Anlam üzerinde de kurulu olan bu bilim dalı anlam süreçlerini etkileyen tüm faktörleri dikkate alarak bir yol izlemektedir. Nitekim onomastik de sözcük ve kavram ilişkisine önem veren anlam bilim ile oldukça yakın ilgisi olan dilbiliminin anlatım sorununa da odaklandığı için anlatıcı, hedef kitle ve ileti noktasında metne ciddi katkılar sağlamaktadır. Bu çalışmada Debus’un onomastik açıdan yazınsal eserlerde yer alan karakter adlarının rol, kişilik özellikleri noktasında özdeşleşme, kurgu yaratma, kişilik özellikleri yükleme, vurgulama, anonimleştirme, mitleştirme ve metne değer kazanma işlevleri esas alınarak tarihî bir metin olan Aç Bars hikâyesinde yer alan Mahasatve’nin eylemleri, varlık dünyasındaki nitelikleri, niyetleri ve bilgi alanı oluşturmadaki taşıyıcılıkları incelenmiştir. İnceleme neticesinde Aç Bars hikâyesindeki karakterlerden biri olan Mahasatve’nin onomastik açıdan işlevselliği tespit edilmiş ve bu sayede metnin anlaşılırlığını arttırmak, çağrışımlar, göstergeler ve kodlar aracılığı ile kültür tabanını irdelemek için bir dil-kültür dizgesi oluşturulmuştur. Debus’un sınıflandırmasında yer alan adların rol, özellik, karakter noktasında bazı işlevler ile paralellik gösterdiği tespit edilmiştir. Mahasatve kelime anlamı olarak bilinç uyanışı yolunda yüksek bir dereceye ulaşan bodhisattva, inancı aracılığıyla tüm varlıkların kurtuluşuna olan bağlılığıyla tanımlanan büyük bodhisattvadır. Bu adın kelime anlamı bağlamında Debus’un sınıflandırmasına göre işlevleri ve metindeki nitelikleri belirlenerek disiplinler arası çalışmalara katkı noktasında hedef kitle yelpazesini genişletmiş ve yazınsal metinlere çok anlamlılık ile yaklaşmaya olanak sağlamıştır. ]]> <![CDATA[Indicators that contain all kinds of codes that ensure understanding in social life, meaningful units formed by systems of sound, writing, image and movement are important in determining the behavior and purposes based on the name of the hero in a literary text. In this case, the linguistic signs representing the names cease to be representative and allow for the systematic examination of all factors that include the production, interpretation or understanding of the signs of the names. This branch of science, which is also based on meaning, follows a path by taking into account all the factors that affect the meaning processes. Indeed, onomastics, which is closely related to semantics, which attaches importance to the relationship between words and concepts, also focuses on the problem of expression of linguistics, and thus makes serious contributions to the text in terms of narrator, target audience and message. In this study, the actions, qualities in the world of existence, intentions and carriers in creating an information field of Mahasatve, who is one of the characters in the Aç Bars story, were examined based on the functions of the character names in Debus's literary works in terms of onomastics such as role, identification with personality traits, creating fiction, attributing personality traits, emphasizing, anonymizing, mythologizing and adding value to the text. As a result of the examination, the onomastic functionality of Mahasatve, one of the characters in the Aç Bars story, was determined and thus a language-culture system was created to increase the comprehensibility of the text and to examine its cultural base through associations, indicators and codes. It has been determined that the names included in Debus' classification show parallelism with some functions in terms of role, feature and character. Mahasatve, literally, is a bodhisattva who has reached a high level on the path of consciousness awakening, is a great bodhisattva defined by his devotion to the salvation of all beings through his faith. In the context of the literal meaning of this name, its functions and qualities in the text have been determined according to Debus' classification, and by contributing to interdisciplinary studies, the target audience range has been expanded and an opportunity has been provided to approach literary texts in terms of polysemy.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80243 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[633-643]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/200 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arap Şiirinde Muvârebe Sanatı ]]> <![CDATA[The Art of Muwārabah in Arabic Poetry]]> <![CDATA[Sadullah TİLKİTAŞ]]> <![CDATA[Arap Dili ve Belâgatı, Şiir, Muvârebe, Bedî‘, Bedî‘iyyât.]]> <![CDATA[Arabic language and Rhetoric, Poetry, Muwārabah, Badi, Badiiyya.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 11.0pt; line-height: 115%; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-theme-font: minor-fareast; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">Bu çalışmada, belâgatın bedî‘ çatısı altında ele alınan muvârebe sanatının Kur’an-ı Kerîm ve Arap şiirinde kullanımına dair örnekler konu edilmiştir. Daha çok nazım türü yazılarda karşılaştığımız bu sanat; nokta, hareke veya harfte değişiklik yapılarak yahut kelime ekleme, çıkarma gibi yollarla şairin, beytin ilk haliyle kalması halinde kalacağı zor durumdan kurtulması için başvurduğu bir yöntemdir. Şairler, hicvetmek istedikleri devlet büyükleri veya muhataplarına karşı bu metodu kullanarak eleştiride bulunmuşlardır. Böylece kendileri için tehlikeli bir durum veya ceza ihtimali bulunduğunda şairlik yeteneklerini sergileyerek bu sakıncalı durumdan kurtulabilmek için uygun lafızlarla beyitleri üzerinde tasarrufta bulunarak düzeltmeler yapmışlardır. Tespit edilebildiğine göre muvârebe’yi bir sanat olarak ilk defa ele alan kişinin Hatîb et- Tebrizî (ö.502/1109) olduğu görülmüştür. Sonrasında ise bu tür, belâgat kitaplarında ve peygamber methiyelerinin belli kurallar göz önünde bulundurularak yazıldığı bedî‘iyye türü eserlerde ele alınmıştır. Belâgat kitaplarının ya da bu alanda yapılmış çalışmaların ilgili bölümlerinde muvârebe sanatına dair verilen örnekler belli bir sayıda ve birbirlerinin tekrarı mahiyetindedir. Bazıları da muvârebe’nin tanımı ile tam olarak uyumlu gözükmemektedir. Çalışmamızda bu tür örneklere işaret edilecektir.  Araştırmamızda, belâgat kitaplarının yanı sıra bedî‘iyye türü eserlerde verilen örneklerin muvârebe sanatına uygunluğu, Kurân-ı kerim’de ve hadis-i şeriflerde bu sanatla irtibatlı olduğu varsayılan örneklerin kullanımlarına yer verilecektir.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 11.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">This study examines the use of the rhetorical art of muwāraba, which falls under the category of badi in rhetoric, in the Qur'an and Arabic poetry, providing examples. This art, which is more commonly encountered in works of poetic form, is a technique through which the poet, in order to avoid a difficult situation that would arise if the verse remained unchanged, resorts to methods such as altering points, vowels, or letters, or by adding or removing words. Poets have used this method to criticize political leaders or their addressees they intended to satirize. In this way, when faced with a dangerous situation or the possibility of punishment, they could demonstrate their poetic skills and make adjustments to the couplets with suitable phrasing, thus escaping the risky situation. It has been established that the first person to treat muwāraba as an art form was Hatib al-Tabrizi (d. 502/1109). Subsequently, this art has been addressed in rhetoric books and in <span style="font-size: 11.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-theme-font: major-fareast; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">badiiyya<span style="font-size: 11.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;"> works, which are written according to specific rules for praising the Prophet. In the relevant sections of rhetoric books or studies in this field, the examples given of <span style="font-size: 11.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-theme-font: major-fareast; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">muwāraba<span style="font-size: 11.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;"> are limited in number and tend to be repetitive. Some of them also do not fully align with the definition of <span style="font-size: 11.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-theme-font: major-fareast; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">muwāraba<span style="font-size: 11.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">. In our study, such examples will be pointed out. In our study, the appropriateness of the examples given in rhetoric books, as well as in badi‘iyya works, to the art of muwāraba will be examined, and examples from the Qur'an and Hadith that are believed to be related to this art will also be included.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80198 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1377-1389]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/201 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Dede Korkut Destanları’ndaki Manevi Rehber Kadın Tipolojisi]]> <![CDATA[Woman Typology as a Spiritual Guide in the Dede Korkut Epics]]> <![CDATA[Musa KAVAL]]> <![CDATA[Tasavvuf, Dede Korkut, Kadın, Manevi Rehber, Destan.]]> <![CDATA[Sufism, Dede Korkut, Woman, Spiritual Guide, Epic]]> <![CDATA[Türk kültür tarihinin başat eserlerinden Dede Korkut Kitabı kadın konusunda önemli bilgiler içermektedir. Kadına dair içerdiği bilgiler farklı disiplinler tarafından araştırma konusu edilmiştir. İslam öncesi ve sonrası Türk toplumundaki konumunun yansıtıldığı destanlarda kadının manevi rehberlik rolünün de işlendiği görülmüştür. Fakat şuana kadar destanlarda geçen kadın figürlerin dini ve tasavvufi açıdan kapsamlı bir değerlendirmesinin yapılmadığı tespit edilmiştir. Bu önemli eksikliğin giderilmesi adına tüm destanlar, metin analizi yapılarak tasavvufi terminoloji eşliğinde mukayeseli değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Tasavvufi gelenekte saygın konum elde etmiş hanım sûfiler gibi önemli etkiye sahip oldukları destanlardaki işlevlerinden anlaşılan kadınların manevi açıdan erkeklerden geri kalmadığı görülmüştür. Sûfi pirlerinin dile getirdiği maneviyatta cinsiyetin belirleyici olmadığı düşüncesini doğrulayan bu kadın kahramanların, veli bir karakter arz eden Dede Korkut’un dilinden aktarılması Türk toplumunun genel yöneliminin tezahürü olarak okunabilir. Yiğitliğin önemli bir yere sahip olduğu Türk toplumunda alp vasıflı erkek kahramanların erenlik ahlakını edinmelerinde kadınların dönüştürücü ve erdirici rol oynamaları tasavvufi gelenekle anlamlı hale gelmektedir. Bu sonuçlardan ötürü İslamlaşma döneminin geçiş eseri Dede Korkut Kitabı’ndaki kadının konumunun tasavvufi yorumdan ayrı değerlendirilemeyeceği rahatlıkla söylenebilir. Aksi halde son yıllarda modern çağın getirdiği yeni fakat eksik fikirlerin etkisiyle aktarıla geldiği zamanın ruhundan uzak yaklaşımlar ışığında incelenen Dede Korkut Destanları’ndaki kadın nosyonu önyargı ve cinsiyet çatışmasının konusu haline gelebilmektedir. Halbuki kadın, manevi yönden eşiti olduğu erkeğin kendini ve hatta Allah’ı tam ve olgun manada tanımasında başat bir role sahiptir. Bu kapsamda çalışmada manevi rehberlik icra eden üç kadın karakter incelenmiştir. ]]> <![CDATA[The Book of Dede Korkut, one of the main works of Turkish cultural history, contains important information about woman. The information it contains about woman has been the subject of research by different disciplines. It has been observed that the spiritual guidance role of woman in the epics, in which the position of woman in the Turkish society before and after Islam is also described. However, it has been observed that a comprehensive evaluation of the female figures in the epics in terms of religion and mysticism has not been made so far. In order to overcome this important deficiency, all epics have been subjected to comparative evaluation with sufi terminology by text analysis. It has been observed that these women, who have accomplished important spiritual deeds like the female sufis who have had achieved a respectable position in the sufi tradition, are not inferior to men in terms of spirituality. Confirming the idea that gender is not determinative in spirituality expressed by sufi elders, the narration of female heroes through the language of Dede Korkut, who is a saint, can be read as a manifestation of the general orientation of Turkish society. In Turkish society, where bravery has an important place, the transformative role of woman in the acquisition of the morality of virtue by male heroes with Alp qualities becomes meaningful with the sufi tradition. Due to these results, it can be easily said that the position of woman in the Book of Dede Korkut, a transitional work of the Islamization period, cannot be evaluated separately from the sufi interpretation. Otherwise, the notion of woman in the Dede Korkut Epics, which have been analyzed in the light of approaches that are far from the spirit of the time in which they were transmitted, caused by the modern age in recent years, may become the subject of limited and prejudiced conflict. However, the woman has a major role in the man’s full and mature knowledge of himself and even of God. In this context, three female characters who perform spiritual guidance are analyzed in this study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80132 <![CDATA[Volume: 20 Issue 4[2817-2837]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/202 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kış Mevsiminin Gazellere Yansımaları]]> <![CDATA[Reflections of Winter in Ghazals]]> <![CDATA[Günay TULUM]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Kış, Soğuk, Şitaiye, Gazel, Kış Tasviri. ]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Winter, Cold, Shitaiya, Ghazal, Winter Depiction.]]> <![CDATA[Konusunu kıştan alan manzum, mensur ve manzum-mensur karışık metinler şitaiye olarak bilinir. Divan edebiyatı geleneğinde şitaiye denilince ilk akla gelen nazım biçimi kasidedir. Mamafih kasideden sonra en çok gazel şeklinde şitaiye yazıldığından gazellerde kış mevsiminden nasıl yararlanıldığı merak edilerek başlanan bu çalışma için Şeyhî, Ahmed Paşa, Mesîhî, Tâcî-zâde Ca‘fer Çelebi, Figânî, Zâtî, Hecrî, Muhibbî, Fevrî, Üsküdarlı ‘Aşkî, Taşlıcalı Yahyâ Bey, Nev‘î, Bâkî, Gelibolulu Mustafa ‘Âlî, Ravzî, Neşâtî, Nâbî, Nedîm ve Servet’in divanlarından kış konulu gazel ya da beyitler tespit edilmiştir. Kış kavramının bütün içeriğinin ve buna bağlı durumların dökümünü yapmanın bir makalenin sınırlarını aştığını bilmekle birlikte belirlenen örneklerden yola çıkıldığında öncelikle gazellerin “şiirin bütününde kış tasviri yapmak” ile “şiirin iletisi için kış mevsiminden yararlanmak” başlıklarıyla iki gruba ayrılabileceği görülmüştür. İlk gruptaki 18 yek ahenk şitaiyenin dış taraf/iç taraf, geçicilik, korkutuculuk, soğuk-sıcak ya da soğukluk eksenleri üzerinden yazıldıkları ve bu gazellerde kışın tümüyle olumsuz algılanmadığı anlaşılmıştır. Doğrudan kış ve soğuk izlenimlerini aktarmak amaçlı olmayan ikinci gruptaki 4 gazel şitaiye ise “âşık, maşuk, ağyar ilişkisi”, “varlık anlayışı” ya da “sosyal ilişkiler” için yazılmıştır. Kısacası kış mevsimi gazelde hem ekolojik hem de sosyolojik ilişkileri yansıtan bir araç hâline gelmiştir, denebilir. Ayrıca muhtelif gazellerden toplam 28 beyitte “kış mevsiminin soğuğu, karı, rüzgârı, şiddeti, sonunun bahar olması ile cefa, mutsuzluk, ayrılık, yaşlılık kavramlarının ve zalim/rakip/zahidin yüzünün ya da soğuk/sevimsiz, yersiz sözün kışa benzetilmesi” gibi kışın fikrî ve hissî tezahürlerinin kullanıldığı görülmüştür. Şairlerin kışı bir anlatı figürü olarak mikro ölçekte kullanırlarken ekseriyetle kışın zorlu koşullarını anlatmayı seçtikleri ve kışa olumsuz bakış açısından doğan mütekabiliyetten yararlandıkları söylenebilir. ]]> <![CDATA[Winter-themed verse, prose and mixed verse and prose texts are known as shitaiye. In the tradition of Divan literature, when one mentions the word shitaiye, the first form of poetry that comes to mind is the qasida. However, after the qasida, shitaiyeh was written most frequently in the form of ghazals. For this study, which started by wondering how the winter season is utilized in ghazals, winter-themed gazelles or couplets were identified from the divans of Şeyhî, Ahmed Paşa, Mesîhî, Tâcî-zâde Ca‘fer Çelebi, Figânî, Winter-themed ghazals or couplets were identified from the diwans of Zâtî, Hecrî, Muhibbî, Fevrî, Üsküdarlı ‘Aşkî, Taşlıcalı Yahyâ Bey, Nev‘î, Bâkî, Gelibolulu Mustafa ‘Âlî, Ravzî, Neşâtî, Nâbî, Nedîm and Servet. Although it is known that listing the entire content of the concept of winter and the situations related to it, is beyond the scope of an article, based on the examples determined, it has been seen that the ghazals can be divided into two groups, namely “depicting winter throughout the poem” and “using the winter season for the message of the poem”. It has been understood that the 18 shitaiyas in the first group were written on the axes of exterior/interior, transience, fearfulness, cold-hot or chilliness, and that winter was not perceived in these ghazals as entirely negative. The 4 ghazal shitaiyas in the second group, which are not directly intended to convey impressions of winter and cold, are written for “the relationship between lover, mashuk, aghyar”, “understanding of existence” or “social relations”. In short, it can be said that winter has become a tool that reflects both ecological and sociological relations in the ghazal. In addition, it has been observed that in a total of 28 couplets from various ghazals, the intellectual and emotional manifestations of winter such as “the cold, snow, wind, violence of the winter season, the fact that it ends in spring, the concepts of hardship, unhappiness, separation, old age, and the simile of the face of the cruel/rival/ascetic or cold/unpleasant, inappropriate words to winter” are used. While poets use winter as a narrative figure on a micro scale, it can be said that they mostly choose to describe the harsh conditions of winter and benefit from the reciprocity arising from the negative view of winter.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80125 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[719-746]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/203 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eski Türkçede “Köz” Sözcüğü ile Kurulmuş Deyimler ]]> <![CDATA[Idioms Formed With the Word “Köz” in Old Turkish]]> <![CDATA[M.Selda KARAŞLAR]]> <![CDATA[Eski Türkçe, köz, deyim, dil, yapı]]> <![CDATA[Old Turkish, köz, idiom, language, structure]]> <![CDATA[Dil, insanlar arasında iletişim kurmayı, duygu ve düşüncelerini aktarmayı sağlayan, sürekli değişen, gelişen, kendine özgü kuralları olan doğal bir anlaşma aracıdır. Dil aynı zamanda sosyal ve canlı bir varlık, düşünce ve zekânın bir göstergesidir. Bir dilin gücünü gösteren en önemli unsurların başında deyimler gelir. Deyimler çoğunlukla gerçek anlamının dışında farklı bir anlam taşıyan, en az iki sözcükten oluşan kalıplaşmış anonim sözcük öbekleridir. Deyimler anlatımı daha çekici ve etkili hale getirmekte, bulunduğu toplumun gelenek, göreneklerini, sosyal, kültürel, ekonomik yapısını yansıtmaktadırlar. Deyimler bir durumu yansıtmakta, öğüt, ders vermemekte, yargı bildirmemektedir. Eski Türkçe döneminden itibaren Türk dili zengin bir deyim varlığına sahiptir. Bu deyimlerden organ isimleri ve temel organlardan olan duyu organları özellikle de göz sözcüğüyle kurulmuş deyimler geçmişten günümüze kadar varlığını sürdürmüştür. Bu makalede Eski Türkçedeki “köz” sözcüğüyle kurulmuş deyimler ele alınmıştır. Bu deyimler belirlenirken Şen’in (2017) çalışması esas alınmıştır. Eserde göz ile ilgili 78 deyim tespit edilmiştir. Eski Türkçe metinlerde tanımlanan köz sözcüğüyle ilgili bu kadar çok deyimin olması Türkçenin söz varlığının gözle ilgili kavramlar bağlamındaki zenginliğinin bir göstergesidir. Eserde tespit ettiğimiz deyimler şunlardır: başsız közsüz sav, kanınçsız köz, kaş köz tüg-, kaşı közi tügül-, kaş köz yaz-, kıng köz, kıngırtı yavlak köz, kızgak közlüg, köngül közi, köngli közi yaru-, köz aç-, köz al-, köz at-, köz ıd-, köz kam-, köz kemiş-, köz kulak tut-, köz küdez-, köz sakıt-, köz suwı, köz süzüki, köz tatıgı, köz tik-, köz tut-, köz uçıdın bak-, köz ur-, köz yarukı, köz yarut-, köz yum-, köz yumup açmak teg, köz yumup açgınça, közde akın akıt-, közden yırak köngülke yakın, közi aç, közi açıl-, közi alar-, közi kaşı yablak bol-, közi kay-, közi kirlen-, közi köngli bay, közi köngli tok, közi kurıma-, közi suk, közi suwlan-, közi suw iç-, közi tok, közi tongıt-, közi tod-, közi üşer-, közi yaru- yaşu-, közi yaru-, közi yaruk bol-, közi yaşlıg, közi yümüklüg, közin aç-, közin ba-, közin kay-, közin tik-, közin yerke tik-, közinte yaş tökül-, közinge ilen-, közinge iler-, közinge karakınga kan kodul-, közinge tokın-, közinge ur-, kulakın közin yeti tut-, süzük köz, tike közin, telmire köz, yaglıg köz, yaglıg yumşak köz, yaruk köz, yaruk yaşuk köz, yaşlıg köz/yaşlag köz, yavız kıng köz üze kör-, yeti köz, yeti közlüg, yümçiksiz közin kör-. Çalışmanın sonunda deyimlerden 14’ünün Türkiye Türkçesiyle örtüştüğü, 52’sinin bazı yapısal ya da anlamsal değişimlere uğrayarak devam ettiği, 12’sinin ise karşılığının olmadığı tespit edilmiştir. Bu deyimlerin günümüze kadar devam etmesi Türkçenin deyimler ve kalıplaşmış ifadeler bağlamındaki zenginliğinin ve sürekliliğinin bir göstergesidir.]]> <![CDATA[Language is a natural tool for communication that allows people to express their emotions and thoughts, constantly changing and evolving with its own unique rules. Language is also a social and living entity, a reflection of thought and intelligence. Among the most important elements demonstrating the strength of a language are idioms. Idioms are fixed, anonymous phrases, usually consisting of at least two words, and often carrying a meaning different from their literal sense. Idioms make expression more appealing and effective, reflecting the traditions, customs, social, cultural, and economic structures of the society they belong to. Idioms portray situations rather than teaching lessons, giving advice, or making judgments. Since the Old Turkish period, the Turkish language has had a rich repository of idioms. Among these, idioms formed with names of body parts, particularly sensory organs like the word “köz” (meaning “eye”), have persisted from past to present. This article examines idioms formed with the word “köz” in Old Turkish. The study is based on Şen's (2017) work, in which 78 idioms related to the eye were identified. The abundance of idioms associated with the term "köz" in Old Turkish texts is an indication of the richness of the Turkish language in concepts related to the eye. The idioms identified in the study include: başsız közsüz sav, kanınçsız köz, kaş köz tüg-, kaşı közi tügül-, kaş köz yaz-, kıng köz, kıngırtı yavlak köz, kızgak közlüg, köngül közi, köngli közi yaru-, köz aç-, köz al-, köz at-, köz ıd-, köz kam-, köz kemiş-, köz kulak tut-, köz küdez-, köz sakıt-, köz suwı, köz süzüki, köz tatıgı, köz tik-, köz tut-, köz uçıdın bak-, köz ur-, köz yarukı, köz yarut-, köz yum-, köz yumup açmak teg, köz yumup açgınça, közde akın akıt-, közden yırak köngülke yakın, közi aç, közi açıl-, közi alar-, közi kaşı yablak bol-, közi kay-, közi kirlen-, közi köngli bay, közi köngli tok, közi kurıma-, közi suk, közi suwlan-, közi suw iç-, közi tok, közi tongıt-, közi tod-, közi üşer-, közi yaru- yaşu-, közi yaru-, közi yaruk bol-, közi yaşlıg, közi yümüklüg, közin aç-, közin ba-, közin kay-, közin tik-, közin yerke tik-, közinte yaş tökül-, közinge ilen-, közinge iler-, közinge karakınga kan kodul-, közinge tokın-, közinge ur-, kulakın közin yeti tut-, süzük köz, tike közin, telmire köz, yaglıg köz, yaglıg yumşak köz, yaruk köz, yaruk yaşuk köz, yaşlıg köz/yaşlag köz, yavız kıng köz üze kör-, yeti köz, yeti közlüg, yümçiksiz közin kör-. At the end of the study, it was determined that 14 of these idioms correspond directly to their equivalents in modern Turkish, 52 have continued with some structural or semantic changes, and 12 have no counterparts in modern Turkish. The persistence of these idioms to this day demonstrates the richness and continuity of the Turkish language in the context of idioms and fixed expressions.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80086 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[387-412]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/204 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yenişehirli Avni Bey Divanındaki İki Gazelden Hareketle Edebî Bir Sanat Olarak Tenakuz ]]> <![CDATA[Tenakuz as a Literary Art Based on Two Gazelles in the Divan of Yenişehirli Avni Bey]]> <![CDATA[Mete Bülent DEGER]]> <![CDATA[Başak DERİN]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Yenişehirli Avni Bey, Tenakuz, Divan, Edebî Sanat]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Yenişehirli Avni Bey, Tenakuz, Divan, Literary Art]]> <![CDATA[<a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>Bu çalışmada daha çok hukuka dair bir terim olarak bilinen tenakuzun edebî anlamda bir sanat olarak kullanımı ve bu bağlamda Klasik Türk Edebiyatında XIX. yüzyılın önemli şairlerinden biri olan Yenişehirli Avni Bey’in divanında bulunan edebî tenakuza dair kullanım örnekleri vasıtasıyla mezkûr terimin edebî anlamda anlam çerçevesinin ortaya konulması konu edilmiştir. Çalışmanın amacı; günümüz Türkçesinde daha çok çelişki anlamında kullanılan edebî bağlamda ise tezat sanatı çerçevesinde değerlendirilmesi hasebiyle divan edebiyatında müstakil bir edebî sanat olarak ele alınmayan tenakuzun Yenişehirli Avni Bey divanında bulunan iki gazel vasıtasıyla anlam çerçevesini ortaya koymak ve tenakuzun tezattan bağımsız edebî bir sanat olarak kabul edilebileceğine dair değerlendirmelerde bulunmaktadır. Çalışmada öncelikle edebiyatta tenakuz üzerinde durulmuş tenakuzun kelime anlamından başlayarak edebî anlamdaki kullanımına kadar pek çok tespit ve değerlendirmede bulunulmuştur. Daha sonra ise Yenişehirli Avni Bey’in divanında bulunan “tuymasun” ve “eylemesünler dirsin”  redifli gazeller edebî tenakuz çerçevesinde değerlendirilmiştir. Çalışmanın muhtevası bağlamında, tenakuza dair örnekler ortaya konulurken divan edebiyatı şiir geleneği, tasavvuf ve mecazların derin anlamları göz ardı edilmiş, sadece tenakuza dair ifadelerin zahirî manaları esas alınmıştır. Sonuç olarak -özellikle- şiir incelemesi yapan araştırmacıların bu çalışma vasıtasıyla divan edebiyatındaki gazel, kaside, mesnevi vd. şiirlere tenakuz, bağlamında da bakabileceği düşünülmektedir. Ayrıca çalışmanın -özellikle- divan edebiyatı metinleri üzerine çalışmalar yapan araştırmacılar tarafından tenakuzu müstakil bir edebî sanat olarak değerlendirilebileceğine vesile olacağı düşünülmektedir.]]> <![CDATA[In this study, the use of tenakuz, which is mostly known as a legal term, as a literary art, and in this context, the subject of this study is to reveal the literary meaning of the term through the examples of the use of “literary tenakuz” in the divan of Yenişehirli Avni Bey, one of the important poets of the XIXth century in Classical Turkish Literature. The aim of the study is to reveal the meaning of tenakuz, which is mostly used in today’s Turkish in the sense of “contradiction”, and which is not considered as an independent literary art in divan literature due to its evaluation within the framework of the art of contradiction in the literary context, through two ghazals in the divan of Yenişehirli Avni Bey, and to make evaluations that tenakuz can be accepted as a literary art. In the study, first of all, tenakuz in literature was emphasized and many determinations and evaluations were made, starting from the meaning of the word tenakuz to its use in literary meaning. Then, the ghazals with the redifs “tuymasun” and “eylemesünler dirsin” in Yenişehirli Avni Bey’s divan are evaluated within the framework of “literary tenakuz”. In the context of the content of the study, while presenting examples of tenakuz, the tradition of divan poetry, sufism and the deep meanings of metaphors were ignored, and only the literal meanings of the expressions related to tenakuz were taken as basis. As a result, it is thought that researchers -especially those who analyze poetry- will be able to look at the poems such as ghazals, qasida, masnavi etc. in divan literature in the context of tenakuz through this study. In addition, it is thought that the study will be instrumental in evaluating tenakuz as an independent literary art, especially by researchers who study the texts of divan literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=80023 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[229-242]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/205 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Aşk, Büyü ve Şiir: Divanlarda Aşk büyüleri Uygulamaları]]> <![CDATA[Love, Spell and Poetry: Love Spell Practices in Divans ]]> <![CDATA[Fatıma AYDIN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[klasik Türk edebiyatı, aşk büyüsü, folklor, divan, na’l-der-âteş]]> <![CDATA[clasical Turkish literature, love spell, folklore, divan, na’l-der-âteş ]]> <![CDATA[<p class="MsoNormal" style="mso-para-margin-top: .6gd; mso-para-margin-right: 0cm; mso-para-margin-bottom: .6gd; mso-para-margin-left: 35.45pt; text-align: justify; text-indent: 1.0cm; line-height: normal; margin: 7.2pt 0cm 7.2pt 35.45pt;"><a name="_Hlk168850550"></a>Tarih boyunca umutsuz âşıklar, sevgiliyi elde etmek için çılgınca girişimlerde bulunmuşlardır. Bunlardan biri de aşk büyülerine başvurmaktır. Her ne kadar Semavî dinler büyüyü yasaklamış olsa da büyü ve din uygulamaları kimi zaman iç içe geçmiştir. Yaşadıkları zamanın kültürünü şiirlerine taşıyan klasik Türk edebiyatı şairleri, aşk büyülerini birer folklorik unsur olarak eserlerine yansıtmışlardır. Şairler, eserlerinde büyü kelimesinin yanında sihir, efsun, tılsım, vefk, muska ve hamail kelimelerini de kullanmıştır. Bu çalışmada klasik Türk şiirinde hangi aşk büyüsü uygulamalarının ele aldığını inceledim. Bunun için Türk halkbilimi büyü konulu araştırmalar incelenerek aşk büyüsü uygulamaları tespit edilmiştir. Daha sonra üç yüzden fazla divan incelenerek bu büyü uygulamalarının şiirlerde nasıl işlendiği tespit edilmiştir. Öncelikle büyü şiirlerde neyzene, sakiye, söze, şiire, kaleme ve aşka benzetilmiştir. Sevgili, bülbül, âşık ve rakip büyü yapan cadı veya sihirbazdır. Aşk büyülerinin ortak amacı sevgiliyi kendine âşık etmektir. Divanlarda bu amaçla uygulanan 13 büyü tespit edilmiştir. Bahsedilen aşk büyüsü uygulamalarından ilki Mercan duası olarak da anılan Şirinlik muskasıdır. İkincisi bir zamanlar şamanların okuduğu azâimi, şairlerin sevgiliyi büyülemek için okumasıdır. Divanlara göre âşıklar sevgiliyi etkilemek için Allah’ın isimlerini tespih etmişler, bazı duaları okumuşlardır. Sevgiliyi büyülemek için cin ve perileri davet etmişlerdir. Başvurulan bir diğer uygulama muhabbet tılsımıdır. Bu büyü uygulamalarında kılıç, kıl, üzerlik tohumu, biber tohumları, gül, nal, ateş ve levhalardan yararlanılmıştır. ]]> <![CDATA[<p class="MsoNormal" style="mso-para-margin-top: .6gd; mso-para-margin-right: 0cm; mso-para-margin-bottom: .6gd; mso-para-margin-left: 35.45pt; text-align: justify; text-indent: 1.0cm; line-height: normal; margin: 7.2pt 0cm 7.2pt 35.45pt;">Throughout history, desperate lovers have made frantic attempts to win their beloved. One of these is to resort to love spells. Although the Abrahamic religions forbid magic, magic and religious practices are sometimes intertwined. The poets of classical Turkish literature, who carried the culture of the time they lived in to their poems, reflected love spells as folkloric items in their works. Poets used the words magic, enchantment, talisman, amulet and hamail alongside the word spell in their works. In this study, I have analyzed which love magic practices are discussed in classical Turkish poetry. For this purpose, love spell applications were determined by examining the researches on Turkish folklore magic. Then, more than three hundred divans were examined and it was determined how these magic applications were handled in poems. First of all, magic is likened to neyzen, cupbearer, word, poetry, pen and love in poems. The beloved, nightingale, lover and rival are witches or magicians who cast spells. The common aim of love spells is to make the beloved fall in love with lover. In the divans, 13 spells practiced for this purpose were identified. The first of these love spells is the amulet of Shirinlik, also known as the Coral prayer. The second is the azaim, once recited by shamans, which poets recite to bewitch the beloved. According to the Divans, lovers prayed the names of Allah and recited certain prayers in order to bewitch the beloved. They invited jinn and fairies to bewitch the beloved. Another practice used was the talisman of love. Swords, bristles, vine seeds, pepper seeds, roses, horseshoes, fire and plates were used in these magic practices. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=79969 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[97-121]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/206 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İki Dillilik ve Yapay Zekâ: Diller Ötesilik Tespiti için Kavramsal Bir Model Önerisi]]> <![CDATA[Bilingualism and Artificial Intelligence: A Conceptual Model Proposal for Translanguaging Detection]]> <![CDATA[Neslihan KARAKUŞ]]> <![CDATA[Celile Eren ÖKTEN - Kerim GEDİK]]> <![CDATA[İki Dillilik, Diller Ötesilik, Yapay Zekâ, Eğitim Teknolojileri]]> <![CDATA[Bilingualism, Translanguaging, Artificial Intelligence, Educational Technologies ]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Bu çalışma, iki dillilik bağlamında diller ötesilik (translanguaging) yaklaşımı teşvik eden ve öğrenme süreçlerini destekleyen yenilikçi bir yapay zekâ modelinin temelini oluşturmayı amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında, ilkokul, ortaokul ve lise seviyesinden toplam 41 katılımcıyla derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Olgu bilim yöntemiyle toplanan bu veriler, tematik analiz yöntemiyle incelenmiş ve dil ötesiliğin bireylerin iletişim akıcılığını artırdığı, kendilerini daha doğal ve özgür ifade etmelerine olanak katkı sağladığı tespit edilmiştir. Katılımcılar, dilleri ötesiliği dilsel ve kültürel kaynakları birleştiren yaratıcı bir süreç olarak değerlendirmiş ve bu stratejinin dil öğrenimini kolaylaştırıcı bir etkisi olduğunu belirtmiştir. Bunun yanı sıra, diller ötesilik sürecinde bazı bireylerin dilsel uyumsuzluk, bilişsel yük ve kültürel anlam eksikliği gibi zorluklarla karşılaştıkları tespit edilmiştir. Bulgular, diller ötesiliğin en sık aile ortamında ve konuşma becerileri sırasında ortaya çıktığını, okuma ve yazma gibi daha yapılandırılmış becerilerde ise daha az sıklıkla görüldüğünü göstermektedir. Araştırma, diller ötesiliği destekleyecek bir yapay zekâ modelinin gerekliliğini ortaya koymuş ve önerilen modelin, bireylere bağlama duyarlı rehberlik sunarak dilin doğal akışını desteklemeyi ve dilsel çatışmaları azaltmayı hedeflediği belirlenmiştir. Model, aynı zamanda bireylerin dilsel yeterliliklerini artırarak onların özgüvenli bir şekilde dil kullanmasını desteklemeyi amaçlamaktadır. Bu model, bireylerin dil becerilerini geliştirmelerine yardımcı olmasının yanı sıra dil öğrenim süreçlerini kolaylaştıracak ve eğitim teknolojilerinde dil ötesilik uygulamalarına yenilikçi bir perspektif sunacaktır. Çalışma, iki dillilik ve yapay zekâ alanında literatüre önemli bir katkı sağlamakta, gelecekteki araştırmalar ve pratik uygulamalar için sağlam bir temel oluşturmaktadır.]]> <![CDATA[This study aims to lay the foundation for an innovative artificial intelligence model that promotes translanguaging within the context of bilingualism and supports learning processes. The research involved in-depth interviews with 41 participants from elementary, middle, and high school levels. Data collected using the phenomenological approach were analyzed through thematic analysis, revealing that translanguaging enhances communication fluency and allows individuals to express themselves more naturally and freely. Participants described translanguaging as a creative process that integrates linguistic and cultural resources and facilitates language learning. However, some participants reported challenges such as linguistic mismatches, cognitive load, and cultural understanding deficiencies. The findings show that translanguaging occurs most frequently in family settings and during speaking activities, while it is less common in structured skills such as reading and writing. The study highlighted the necessity of developing an artificial intelligence model to support translanguaging. The proposed model aims to provide context-sensitive guidance to promote the natural flow of language and reduce linguistic conflicts. It also seeks to enhance individuals’ linguistic competence and support them in using language confidently. This model is designed to help individuals improve their language skills, ease the language learning process, and offer an innovative perspective on applying translanguaging in educational technologies. This study makes a significant contribution to the literature on bilingualism and artificial intelligence, providing a solid foundation for future research and practical applications]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=79747 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1167-1188]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/207 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hatırat]]> <![CDATA[Memoirs]]> <![CDATA[Osman DÜZGÜN]]> <![CDATA[Yaşar TOKAY]]> <![CDATA[M. FARUK TOPRAK, ANILAR]]> <![CDATA[M. FARUK TOPRAK, MEMOIRS]]> <![CDATA[Bir hocanın öğrencisine bıraktığı en değerli miras, bilgi dolu anılardır… Meslek hayatının 41. yılında, Prof. Dr. M. Faruk TOPRAK’ın “özel sayısı”na anı, teşekkür yazarak, birlikte yaşanılanları unutulmaz kılan, Hocamızın şahsi tarihine not düşen meslektaşlarına, dost ve arkadaşlarına, öğrencilerine teşekkür ederiz. Var olunuz… Misafir Editörler <a name="_Hlk184419578"></a>Prof. Dr. Osman Düzgün Doç. Dr. Yaşar Tokay  ]]> <![CDATA[Bir hocanın öğrencisine bıraktığı en değerli miras, bilgi dolu anılardır… Meslek hayatının 41. yılında, Prof. Dr. M. Faruk TOPRAK’ın “özel sayısı”na anı, teşekkür yazarak, birlikte yaşanılanları unutulmaz kılan, Hocamızın şahsi tarihine not düşen meslektaşlarına, dost ve arkadaşlarına, öğrencilerine teşekkür ederiz. Var olunuz… Misafir Editörler <a name="_Hlk184419578"></a>Prof. Dr. Osman Düzgün Doç. Dr. Yaşar Tokay  ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=79715 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[XVII-XXIX]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/208 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Prof. Dr. M. Faruk Toprak - Öz Geçmiş]]> <![CDATA[Prof. Dr. M. Faruk Toprak- Curriculum Vitae]]> <![CDATA[Osman DÜZGÜN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[M. Faruk Toprak, Özgeçmiş]]> <![CDATA[M. Faruk Toprak, CV]]> <![CDATA[1961 yılında Diyarbakır’ın Silvan ilçesinde dünyaya geldi. İlk, orta ve lise öğrenimini Silvan ve Diyarbakır’daki çeşitli okullarda tamamladı. 1979-1980 Eğitim-Öğretim Yılında Ankara Üniversitesi, Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi, Arap Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı’nda lisans öğrenimine başladı ve Haziran 1983 döneminde buradan mezun oldu. Aynı anabilim dalında 1983 yılında başladığı yüksek lisans çalışmasını 1985 Yılında tamamladı. 16 Temmuz 1984 tarihinde mezun olduğu anabilim dalında araştırma görevlisi olarak çalışmaya başladı. 12 Temmuz 1990 tarihinde de doktora çalışmasını tamamladı. 17 Temmuz 1992 tarihinde yardımcı doçent (doktor öğretim üyesi) kadrosuna atandı. 1993-1994 Eğitim-Öğretim Yılında misafir öğretim üyesi olarak Türkmenistan’ın başkenti Aşkabat’taki Azadi Eğitim Enstitüsü’nde Arap Dili ve Edebiyatı dersleri verdi. 1995 Ekim’inde doçent unvanını aldı. 1997-1998 Eğitim-Öğretim Yılında 2547 Sayılı Kanun’un 40/b Maddesi uyarınca misafir öğretim üyesi olarak Dicle Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi bünyesinde açılan Doğu Dilleri ve Edebiyatları Bölümünde Arap Dili ve Edebiyatı dersleri verdi. 05 Haziran 2001 tarihinde profesörlüğe yükseltildi. 16 Ekim 2024 tarihinde emekliye ayrıldı. Çalışma alanı, şiir öncelikli olmak üzere Klasik Arap Edebiyatı olup dil ve sözlük çalışmaları; ayrıca Sâmî Diller üzerine de araştırmaları bulunmaktadır. Çok sayıda yurtiçi ve yurtdışı bilimsel etkinliklere katılıp bildiriler sunmuştur.]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=79714 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[I-XV]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/209 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Dededen İlhamla Başlayan Akademik Serüven: Prof. Dr. M. Faruk Toprak’la Söyleşi]]> <![CDATA[Academic Adventure Starting with Grandfather's Inspiration: An Interview with Prof. Dr. M. Faruk Toprak]]> <![CDATA[Mehmet Hakkı SUÇİN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[......]]> <![CDATA[......]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=79713 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[XXXI-XXXV]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/210 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kültürü Korumada Kültür Ekonomisinin Rolü: Ordu’daki Kadın Kooperatifleri ]]> <![CDATA[The Role of Cultural Economy in Preserving Culture: An Analysis of Women's Cooperatives in Ordu]]> <![CDATA[İsmail ALANTEPE]]> <![CDATA[Mevlüde ALANTEPE]]> <![CDATA[Kültür, kültür ekonomisi, kadın kooperatifleri, Ordu, koruma.]]> <![CDATA[Culture, cultural economy, women’s cooperatives, Ordu, preservation.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Kültür toplumların maddi ve manevi bütün üretimleri olarak bir kimlik göstergesidir. Toplumların kendi milli bilinçlerini kaybetmeden varlıklarını sürdürebilmeleri için geçmişten beri birikerek süregelen kültürel belleklerini korumaları ve gelecek kuşaklara aktarmaları gerekmektedir. Kültürü korumak ve gelecek kuşaklara aktarmak için ise kültürel ürünlere işlevsellik katmak ve onları çağın şartlarına göre güncellemek gerekmektedir. Aksi takdirde toplumların kimliklerini ifade eden kültürel değerleri küreselleşen dünyanın meydana getirdiği tek tipleşmenin içinde erime tehlikesiyle karşı karşıyadır. Diğer taraftan genç kuşakların bu şartlar altında “eski” yerine “yeni” olana yönelik eğilimi kültürel çeşitliliği daha da azaltıcı bir etkiye sahiptir.  Bu bakımdan kültürel ürünleri kültür ekonomisi bağlamında değerlendirmek, koruma ve gelecek kuşağa aktarmanın sağlanmasında faydalı olacaktır. Toplumlar kültürel miraslarını gelecek kuşaklara aktarabilmek ve dolayısıyla kimliklerini koruyabilmek için kendilerini dışarıya açmak ve görünür olmak zorundadır. Bu şekilde kültürlerini dönemin gerektirdiği bir işlevsellik temelinde kullandıklarında kalıcılık ve aktarım olacaktır. Bu bağlamda bu çalışmada kadın kooperatiflerinin çalışmalarının kültürü koruma ve gelecek kuşaklara aktarmadaki katkısı, kültür ekonomisi bağlamında ve Ordu’daki kadın kooperatifleri örneği üzerinden incelenmiş ve tartışılmıştır. Çalışmada doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Kültür ekonomisine yönelik kültürü metalaştırıp tek tipleştirdiği, insanları ise doyumsuz tüketiciler hâline getirdiği şeklindeki birçok olumsuz eleştiriye karşın çalışmada, kültür ekonomisinin kültürü korumada katkı sağlayıcı olabileceği iddia edilmektedir.  Çalışmada Ordu’daki kadın kooperatiflerinin yöresel ürünleri kültür ekonomisinin araçlarını kullanarak pazarladıkları ve bunun sonucunda ise hem ekonomik kalkınmaya katkı sunarlarken hem de kültürel ürünlerin korunmasına yarar sağladıkları sonucuna varılmıştır.]]> <![CDATA[Culture is an indicator of identity, encompassing both the tangible and intangible products of societies. To sustain their existence without losing their national consciousness, societies must preserve their cultural memory, accumulated over time, and pass it on to future generations. To safeguard culture, it is essential to enhance the functionality of cultural products and adapt them to the conditions of the era. Otherwise, the cultural values that define a society’s identity risk dissolving into the uniformity created by globalization. Additionally, the tendency of younger generations to favor modern trends over traditional practices further diminishes cultural diversity. From this perspective, evaluating cultural products within the framework of the cultural economy can play a beneficial role in ensuring their preservation and transmission. Societies must open themselves to the world and maintain visibility to transfer their cultural heritage and preserve their cultural identity. By adapting their culture to the needs of the times, they can achieve both permanence and continuity. In this context, this study examines the contributions of women’s cooperatives to preserving and transmitting culture to future generations within the framework of the cultural economy, using women’s cooperatives in Ordu province as a case study. The study used document analysis as its primary research method. Despite criticisms that the cultural economy commodifies and homogenizes culture, reducing diversity, this study argues that the cultural economy can contribute positively to cultural preservation. The findings indicate that women’s cooperatives in Ordu market local products using the tools of the cultural economy, thereby contributing to both economic development and the preservation of cultural products.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=79708 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[49-66]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/211 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Modern Zaza Hikâyeciliğinde Hayvanlara Dair Halk İnanışları]]> <![CDATA[Folk Beliefs About Animals in Modern Zaza Story Writing]]> <![CDATA[Hacı İbrahim AYTEKİN]]> <![CDATA[İlyas AKMAN]]> <![CDATA[Zaza edebiyatı, modern hikâye, halk inanışları, halkbilimi, mitoloji]]> <![CDATA[Zaza literature, modern story, folk beliefs, folklore, mythology]]> <![CDATA[İnsanoğlunun komplike bir zihin dünyasına ve psikolojiye sahip olmasının sebeplerinden biri de doğayı ve evreni henüz ilk günden diğer canlı türleri ve doğa unsurlarıyla paylaşmasıdır. Henüz ilk insandan itibaren doğanın unsurları insan üzerinde derin etki bırakır. Öyle ki insanoğlu anlam veremediği bazı doğa unsurlarını ve hayvan türlerini tanrı olarak kabul etmiş kendisini daha güvende hissedebilmek için çeşitli ritüeller gerçekleştirmiştir. Doğanın canlı ve cansız unsurlarının insan üzerindeki çeşitli etkileri dönüşümler geçirerek günümüze kadar ulaşmıştır. Yapılan bazı ritüeller kökenleri bilinmeden günümüz insanları tarafından pratize edilmektedir. Bu tarz bazı ritüellerin kökenine inildiğinde binlerce yıl önce doğayı bilmediği için ondan korkan ve kendisini daha güvenli bir hale sokma çabası içinde olan atalarının ritüelleri olduğu ortaya çıkar. Bu realitenin kendisini en fazla gösterdiği alanlardan biri halk inanışlarıdır. İlk insanın üretmeye başladığı ve sonraki insanların da devam ettirdiği bilinmeyene, doğaüstüne, doğaya ve hayvanlara anlam verme çabalarının sonucunda halk inanışları ortaya çıkar. Bu inanışların bazıları toplumlarda o kadar etkili olur ki toplumların kimliğinin şekillenmesine etki eder ve toplumlar kendilerini diğer toplumlardan bu tarz inanışlar ve ritüeller üzerinden ayırt edip biz bilinci oluştururlar. Halk inanışları çoğunlukla hayvanlar, bitkiler, doğanın cansız unsurları, gök cisimleri ekseninde şekil bulur. Zaza halkında da tıpkı diğer halklar da olduğu gibi bu tarz inanışlar söz konusudur. Özellikle hayvanlara dair halk inanışları yaygındır. Zaza yazarları da eserlerini kaleme alırken halk inanışları konusunu önemserler ve bu inanışlara eserlerinde yer verirler. Bunun sonucunda da eserlerde yılan, kuşlar, dağ keçisi, tavşan, arı, ayı, kurt gibi hayvanlara dair halk inanışlarına yer verilir. Bu makalede söz konusu hayvanlara dair halk inanışlarının neler oldukları modern hikâyelerden hareketle ortaya konuldu.]]> <![CDATA[One of the reasons why human beings have a complex mind and psychology is that they have shared nature and the universe with other living species and natural elements from the very beginning. The elements of nature have had a deep impact on humans since the first human being. So much so that human beings accepted some natural elements and animal species that they could not understand as gods and performed various rituals in order to feel more secure. Various effects of living and non-living elements of nature on humans have undergone transformations and survived until today. Some rituals are practiced by today's people without knowing their origins. When we look at the origins of some such rituals, it turns out that they are the rituals of our ancestors who were afraid of nature because they did not know it thousands of years ago and were trying to make themselves safer. One of the areas where this reality reveals itself most is folk beliefs. Folk beliefs emerge as a result of efforts to give meaning to the unknown, the supernatural, nature and animals, which the first humans began to produce and continued by subsequent humans. Some of these beliefs become so influential in societies that they affect the shaping of the identity of societies, and societies begin to distinguish themselves from other societies through such beliefs and rituals. Folk beliefs mostly take shape around animals, plants, elements of nature, and celestial bodies. Similar beliefs exist among the Zaza people, just like other peoples. Folk beliefs, especially about animals, are widespread. Zaza authors also give importance to the issue of folk beliefs while writing their works and include these beliefs in their works. As a result, folk beliefs about animals such as snakes, birds, mountain goats, rabbits, bees, bears and wolves are included in the works. In this article, the folk beliefs about these animals are revealed based on modern stories.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=79588 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[15-27]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/212 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kırgız Yazar Kazat Akmatov ve Hikâyeciliği ]]> <![CDATA[Kyrgyz Writer Kazat Akmatov and His Storytelling]]> <![CDATA[Samet AZAP]]> <![CDATA[Mehmet EREN]]> <![CDATA[Kırgız Türk Edebiyatı, Kazat Akmatov, Hikâye, Cengiz Aytmatov, nesir.]]> <![CDATA[Kyrgyz Turkish Literature, Kazat Akmatov, Story, Cengiz Aytmatov, prose.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>Kırgız Türk edebiyatı sözlü kültürle gelişen ve 20. yüzyılla birlikte yazılı ürünlerin de ortaya çıktığı bir edebiyattır. Kırgız Türk edebiyatında özellikle hikâye türündeki gelişmeler 1920’lerden başlayarak günümüze kadar süre gelmektedir. Kırgız Türk edebiyatı diğer alanlarda olduğu gibi nesir alanında da önemli isimler ortaya çıkarmıştır. Kırgız Türk edebiyatı denilince şüphesiz ilk akla gelen isim Cengiz Aytmatov’dur. Aytmatov, çağdaşı ve kendisinden sonra gelen birçok yazarı gerek eserlerinde işlediği konularla gerekse kendine has üslubuyla etkileyerek Kırgız Türk edebiyatının gelişmesine de yön vermiştir. Aytmatov’un çağdaşı ve yakın arkadaşı olan Kazat Akmatov da onun nesir alanındaki ustalığından etkilenmiş ve hikâyelerinde sosyal konuları dikkat çekici betimlemelerle işlemiştir. 1960 sonrası Kırgız Türk edebiyatında özellikle nesir türünde öne çıkan Kazat Akmatov, kendine has üslup geliştirerek dönemin siyasi, sosyal ve kültürel unsurlarını eserlerinde işlemiş bir yazardır. Türk edebiyatı içerisinde Kazat Akmatov’un Cengiz Aytmatov kadar bilinmemesi yazarın eserlerini Kırgız Türkçesi ile yazmasından ve eserlerinin çevirisinin olmamasından kaynaklıdır. Ancak onun özellikle hikâyeleri incelendiğinde yazarın yaratıcı yeteneği fark edilecektir. Akmatov’un 11 kısa 7 uzun olmak üzere toplam 18 hikâyesi bulunmaktadır. Hikâyelerinde aile, aşk, tabiat, savaş, Manas, kolhoz ve sovhoz gibi kavramları işlemiştir. Bu çalışma Kazat Akmatov’un Kırgız Türk edebiyatındaki yeri ve hikâyeciliği üzerinedir. Ayrıca yazarın hikâyelerinde kullandığı üslup ve hikâyelerine tematik bakış çalışmanın amacını oluşturur.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Kyrgyz Turkish literature is a literature that developed with oral culture and written products emerged with the 20th century. Developments in Kyrgyz Turkish literature, especially in the story genre, continue from the 1920s until today. Kyrgyz Turkish literature has produced important names in the field of prose as well as in other fields. When Kyrgyz Turkish literature is mentioned, the first name that comes to mind is undoubtedly Cengiz Aytmatov. Aytmatov also influenced the development of Kyrgyz Turkish literature by influencing many contemporary and subsequent writers both with the subjects he dealt with in his works and with his unique style. Kazat Akmatov, Aytmatov's contemporary and close friend, was also influenced by his prose mastery and used social issues in his stories with striking descriptions. Kazat Akmatov, who stands out in Kyrgyz Turkish literature after 1960, especially in the prose genre, is a writer who developed his own style and incorporated the political, social and cultural elements of the period into his works. The fact that Kazat Akmatov is not as well known as Cengiz Aytmatov in Turkish literature is due to the fact that the author wrote his works in Kyrgyz Turkish and there are no translations of his works. However, especially when his stories are examined, the author's creative talent will be noticed. Akmatov has a total of 18 stories, 11 short and 7 long. In his stories, he used concepts such as family, love, nature, war, Manas, kolkhoz and sovkhoz. This study is about Kazat Akmatov's place in Kyrgyz Turkish literature and his storytelling. In addition, the style used by the author in his stories and the thematic view of his stories constitute the purpose of the study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=79571 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[901-912]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/213 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Geç Dönem Çağatay Türkçesiyle Yazılmış Münâcât-ı Harezm-Nâme Metni Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[Analysis of the language on Münâcât-ı Harezm-Nâme written in Late Period Chagatai Turkish]]> <![CDATA[Sevim ERDEM YILDIZ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Çağatay Türkçesi, Münâcât-nâme, yazı çevrimli metin, yazım özellikleri, ses özellikleri, Türkiye Türkçesine aktarım, dizin ve sözlük.]]> <![CDATA[Chagatai Turkish, Munājāt-nāma, transcribed text, orthographic features, phonological features, Turkish translation, concordance, dictionary.]]> <![CDATA[Eckmann, Çağatay dili için, Karahanlı ve Harezm-Altın Ordu yazı dillerinin devamı olarak Timurlular idaresi altında gelişen ve XI. yüzyıldan XIX. yüzyıl sonuna kadar devam eden Orta Asya İslâm-Türk yazı dilinin gelişmesindeki üçüncü safhayı kastettiğini belirtir. Onun verdiği tasnife göre Çağatay Türkçesi üç döneme ayrılmaktadır: 1. Klasik Öncesi Dönem: (XV. yüzyılın başından, Nevâî'nin ilk eserini verdiği 1465’e kadar devam eden dönem), 2. Klasik Dönem (1465-1600), 3. Klasik Sonrası Dönem (1600-1921). Nevâîʼnin eserleriyle klâsik şeklini alan bu yazı dili XIX. asırdan sonra yerini Özbekçeye bırakmıştır. Burada incelemesini yaptığımız Münâcât-ı Harezm-nâme adlı metin, H. 1308 (1890-91) tarihinde Çağatay Türkçesiyle yazılmıştır. Eckmann’ın yaptığı bu tasnifine göre, bu metin klasik sonrası dönem (1600-1921) metinleri içerisinde yer almaktadır. Dāmollā ʿAbdüʼl-ġaffār ibn Nūr Muḥammed tarafından istinsah edilen eser, St. Petersburg kütüphanesinde İVR RAN koleksiyonunda A 708 koduyla kayıtlı olan Şeyh Necmeddin-i Kübra’nın şehit olup Harezm’in mahvoluşunun anlatıldığı bir yazmanın arkasında, 112b-118b varakları arasında bulunur. Eserin konusu Harezm şehri ve evliyaları hakkında bir şiirdir. Bu çalışmada söz konusu Arap harfli metnin yazı çevrimi yapılarak metin Türkiye Türkçesine aktarılmış, metnin yazım özellikleri ve ses bilgisi özellikleri açıklanarak metnin dizin ve etimolojik sözlüğü ortaya konulmuştur. Çalışmanın sonuna metnin orijinali de eklenerek özellikle araştırmacıların gerektiğinde ana kaynağı kullanmasına imkân tanınmıştır. Böylece Çağatay Türkçesine ait klasik sonrası dönem metinlerinin incelenmesine katkı sağlanmıştır. ]]> <![CDATA[As a continuation of the Karakhanid and Khwarezm-Golden Horde literary traditions, the Chagatai language, which developed under the rule of the Timurids, marks the third phase in the development of the Islamic-Turkic written language of Central Asia from the 11th century to the late 19th century, as noted by Eckmann. According to his classification, the Chagatai language is divided into three periods: (1) Pre-Classical Period (from the early 15th century to 1465, when Navā’ī produced his first works), (2) Classical Period (1465–1600), and (3) Post-Classical Period (1600–1921). With Navā’ī’s works, this literary language reached its classical form, later transitioning to Uzbek in the 19th century. The text of Munājāt-ı Khwarazm-nâma, which we analyze here, was written in Chagatai Turkish in 1308 (1890-91). According to Eckmann's classification, this text is included in the post-classical period (1600-1921) texts.The work, copied by Dāmollā ʿAbdü’l-ġaffār ibn Nūr Muḥammed, is preserved in the St. Petersburg library under the collection IVR RAN, cataloged as A 708. It is located on folios 112b–118b, appended to a manuscript narrating the martyrdom of Sheikh Najm al-Dīn al-Kubrā and the destruction of Khwarazm. The manuscript comprises a poem about the city of Khwarazm and its saints. In this study, the Arabic-script text was transcribed and transferred into Turkish, followed by an examination of its orthographic and phonological characteristics. A concordance and an etymological dictionary of the text were also prepared. The original manuscript is appended to this study, allowing researchers access to the primary source when needed. This contributes to the examination of Post-Classical Period texts in Chagatai Turkish.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=79514 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[313-368]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/214 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Elektronik Kartların Arapça'yı Yabancı Dil Olarak Konuşanların Cümlelerini Güçlendirmedeki Rolü]]> <![CDATA[The Role of Electronic Cards in Enhancing Sentence Construction Skills of Non-Native Arabic Speakers]]> <![CDATA[Ahmed ALDYAB]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Konuşma, Yöntem, Elektronik Kartlar, Arapça, Cümle]]> <![CDATA[Speaking, Methodology, Electronic Cards, Arabic, Sentence Construction.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Bu araştırma, üniversitelerde ve yabancı dil kurslarında Arapçayı yabancı dil olarak öğrenen öğrencilerin Arapça konuşma ve diyalog oluşturma sürecinde karşılaştıkları eksiklerinden birine ışık tutmak ve bilgisayar vasıtasıyla elektronik kartlar kullanarak uygun çözümü bulma amacıyla gerçekleştirilmiştir. Zira Arapça öğrenen birçok öğrenci özellikle cümle ve diyalog konusunda ve konuşma becerilerinde zorluklar ile karşılaşmaktadır. Öğrenciler Arapçayı nahiv ve sarf kurallarıyla, dilbilgisiyle birlikte öğreniyorlar ancak kendileri başkaları ile Arapça bir şekilde iletişim kuramıyor, konuşamıyorlar. Bu sebepten ötürü de özellikle teknoloji alanında yaşanan büyük gelişmelerin ardından, bu öğrencilerin konuşma ve diyalog kurmalarına yardımcı olacak araçların bulunması zorunlu hale gelmiştir. Söz konusu bu araçlar, konuşma ve diyalog sürecinde kolay yöntemler ve yollar sunmaya başlamıştır. Bu araştırma, cümlelerin elektronik kartlar aracılığıyla geliştirilmesi fikrine dayanmaktadır. Bildiğimiz gibi, öğrenciler genellikle kelimeleri cümle içerisinde değil tek başlarına ezberlerler, bu öğrenci için kolay olan yoldur. Ancak zorluk, kelimeleri cümle içinde kullanma, cümleler oluşturarak diyalog kurma ve konuşma sürecinde ortaya çıkar. Cümle, dil bağlantıları, dilbilgisel unsurlar ve kelimeler arasındaki ilişkileri içerir. Cümle oluşturma, kelimeleri tek başına ezberlemekten daha karmaşıktır; her öğrenci dilbilgisi, sarf ve harflerin doğru kullanımı açısından doğru bir cümle oluşturamayabilir. Bu nedenle, bu araştırma, cümle düzeyinde konuşma sorunlarının küçük bir kısmını çözmeye yardımcı olmayı amaçlamaktadır. Bu çalışmada analitik yöntem kullanılmıştır. ]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">This study seeks to address one of the key challenges encountered by students learning Arabic as a foreign language in universities and language institutes, specifically in the areas of speaking and dialogue formation. It aims to propose an effective solution through the integration of electronic cards via computer-assisted learning. A significant number of students learning Arabic struggle particularly with sentence construction, dialogue formation, and overall speaking skills. Although students are exposed to Arabic grammar and morphology, they often find it difficult to engage in effective communication and conversation in Arabic. This necessitates the development of tools and methodologies, especially in light of the rapid advancements in technology, to support these learners in improving their speaking and dialogue skills. Such tools have begun to offer simplified methods and approaches to facilitate the conversation process. This research is grounded in the concept of sentence enhancement through the use of electronic cards. It is commonly observed that students tend to memorize vocabulary in isolation rather than within the context of sentences, a strategy that is easier for learners but less effective for practical language use. The challenge arises in employing these words within sentences, constructing coherent dialogues, and engaging in meaningful communication using fully-formed sentences. Sentences encompass linguistic connectors, grammatical elements, and syntactic relationships between words, making sentence construction inherently more complex than simple vocabulary memorization. Moreover, not all students can consistently produce grammatically correct and syntactically sound sentences. Therefore, this study aims to address a subset of the broader issue of sentence-level speaking challenges among learners. An analytical methodology has been employed in this research.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=79475 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[67-76]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/215 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mustafa Kutlu'nun İstanbul Gezi Yazılarında Bir Hikâyeleştirme Tekniği Olarak Nostalji]]> <![CDATA[Nostalgia as a Storytelling Technique in Mustafa Kutlu's Istanbul Travel Writing]]> <![CDATA[Tolga BAŞDAMAR]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, hikâyeleştirme teknikleri, gezi yazısı, Mustafa Kutlu, nostalji]]> <![CDATA[ Modern Turkish Literature, storytelling techniques, travel writing, Mustafa Kutlu, nostalgia ]]> <![CDATA[Öz: <a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Edebiyat ve gerçeklik arasındaki ilişki tartışılırken edebi eserlerden okurlara yansıyan kurgusal dünyaların temsil sorunu, her dönem tartışma konusu olmuştur. Roman, öykü, senaryo gibi popüler türlerin aktardığı gerçekliğin yazarların seçimleriyle ilgili olması bunun temel nedenidir. Gezginlerin, izlenimlerini aktarmayı amaçladıkları gezi yazıları da kurmaca metinler gibi yazarların okurları için yaptığı seçimlerden oluşur. Yazarlar, seçimlerinin okurları etkilemesi için kurmaca metinlere ait birçok anlatım tekniğinden de faydalanır. Bu makalede, Mustafa Kutlu’nun İstanbul Gezi Yazıları isimli üç kitaptan oluşan eserinden hareketle gezi yazılarında kullanılan kurmaca metinlere özgü anlatım tekniklerine yoğunlaşmak amaçlanmıştır. Mustafa Kutlu’nun öykülerinde işlediği yoksulluk, Anadolu’dan İstanbul’a göç, çevre kirliliği, hızlı betonlaşma gibi konular İstanbul Gezi Yazıları’nda da görülür. Bununla birlikte yazarın nostaljik anımsamaları, İstanbul Gezi Yazıları’nın en önemli özelliklerindendir ve anlatım teknikleri nostalji etrafında incelenmiştir. Makalenin ismindeki hikâyeleştirme sözcüğü olay anlatan tüm metinlerin anlatım özelliklerini kapsayan genel bir kavram olarak kullanılmıştır. Makalede gezi yazısı türünün özellikleri, Mustafa Kutlu’nun sanatçı kişiliği ve nostalji kavramı okura kısaca tanıtıldıktan sonra yazılardaki anlatım teknikleri yedi ayrı başlık altında incelenir. Değişim, yabancılaşma, anlatıcı çoğulculuğu, bakış açısı farklılığı, nedensellik, kırılma noktası ve ütopya nostaljiyle ilişkili teknikler olarak metin merkezli bir anlayışla ele alınır. Makalede, yedi tekniğin İstanbul Gezi Yazıları’nda okurda nostaljik özlemler uyandırmak için kullanıldığı sonucuna ulaşılmıştır. Mustafa Kutlu’nun geçmiş özleminin sadece bireysel yaşamıyla sınırlı olmadığı, kaybolan toplumsal yaşamı ve değerleri de içerdiği makalede ulaşılan bir diğer sonuçtur.]]> <![CDATA[Abstract: When discussing the relationship between literature and reality, the problem of representation of  fictional worlds reflected to readers from literary works has always been a topic of discussion. The main reason  for this is that the reality conveyed by popular genres such as novels, stories, and scenarios is related to the  choices of the authors. Travel writings, in which travelers aim to convey their impressions, are also composed  of the choices made by the authors for their readers, just like fictional texts. Writers also use many narrative  techniques that belong to fictional texts in order for their choices to affect the readers. In this article, it is aimed  to focus on the narrative techniques that are specific to fictional texts used in travel writings, based on Mustafa  Kutlu’s work consisting of three books called Istanbul Travel Writings. The subjects that Mustafa Kutlu deals  with in his stories such as poverty, intense migration from Anatolia to Istanbul, environmental pollution, and  rapid concreting are also seen in Istanbul Travel Writings. In addition, the author’s nostalgic remembrances  are the most important features of Istanbul Travel Writings and the narrative techniques are examined around  nostalgia. The word storytelling in the title of the article is used as a general concept that encompasses the  narrative features of all texts that narrate events. After the characteristics of the travel writing genre, Mustafa  Kutlu’s artistic personality and the concept of nostalgia are briefly introduced to the reader in the article, the  narrative techniques in the writings are examined under seven separate headings. Change, alienation, pluralism  of narrators, difference of perspective, causality, breaking point and utopia are addressed with a text-centered  approach as techniques related to nostalgia. The article concludes that seven techniques are used in Istanbul  Travel Writings to evoke nostalgic longings in the reader. Another conclusion reached in the article is that  Mustafa Kutlu’s longing for the past is not limited to his individual life, but also includes lost social life and  values.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=79294 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[939-958]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/216 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Deniz Folkloru Bağlamında “Fado”: Fado Şarkı Sözleri Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[“Fado” in the Context of Maritime Foklore: An Analysis of Fado Lyrics]]> <![CDATA[Hakan ÇELİKTEN]]> <![CDATA[Halkbilimi, Portekiz, Deniz, Kültürel Ürün, Ağıt ]]> <![CDATA[Folklore, Fado, Portugal, Sea, Cultural Product, Lament]]> <![CDATA[Kültürel ürünler, toplumların tarihsel süreçlerini, değer sistemlerini ve ortak deneyimlerini yansıtarak, kültürel kimliğin inşasında ve korunmasında önemli işlevler üstlenirler. Böylesi ürünlerden biri olan Fado, birçok unsurun yanında, Portekiz’in tarihsel süreçteki denizcilik kültürüyle olan derin bağlarını müzikal bir anlatım diliyle sunmaktadır. Bu bağlamda, Fado’nun denizcilik kültürünü nasıl işlediğini anlamak, ilgili toplumun yaşadığı tarihsel süreçleri, değer sistemlerini, ortak deneyimlerini vb. unsurlarını görebilmek açısından önemlidir. Bu bakış açısıyla şekillenen çalışmada, Fado şarkı sözlerinin denizcilik kültürü bağlamında içerik analizi yapılmıştır. Bu kapsamda seçilen Maria Lisboa, Barco Negro, Oh Mar Salgado, Marujo Português, Canoa de Vela Erguida adlı şarkılar, kültürel ve tarihsel arka planlar göz önünde bulundurularak temalar ve semboller açından ele alınmıştır. Fado şarkıları güçlü duygular eşliğinde sunmuş olduğu birçok içeriğin yanında, toplumun denizcilik kültürünü de sembolik dil ve metaforlar yoluyla yansıtmaktadır. Yapılan inceleme ile Fado’nun bir müzik türü olmanın ötesinde, toplumun denizcilik geçmişini ve denizle kurduğu ilişkiyi dile getiren bir anlatıcı ve taşıyıcı olarak işlev gördüğü anlaşılmaktadır. İncelenen şarkı sözlerinde bir yandan tarihî seyirde yaşanan olayların bireyin dünyasındaki yansımaları görülürken diğer yandan denize hâkim olma gibi ulusal hedeflerin desteklendiği fark edilmektedir. Bütün bunlar kapsamında birey özelinde ayrılık, özlem ve kayıplar çerçevesinde yitirilenlerin ardından âdeta bir ağıt söylenirken; ulusal hedefler doğrultusunda bir kimlik inşası söz konusudur.]]> <![CDATA[Cultural products, in shaping and upholding identity as they mirror a societys journey and collective experiences through time while showcasing their values and traditions along the way. Fado stands out as a creation that embodies Portugals enduring link to its maritime heritage across different eras through its unique musical expressions. In this light exploring how Fado captures the essence of culture becomes crucial for delving into the development societal values, shared experiences and other aspects relevant to the community, at hand. In this research study, from this viewpoint or angle explores an examination of Fado song lyrics within the context of traditions and way of life. The analysis focuses on songs such as Maria Lisboa Barco Negro Oh Maria Salgado Marujo Portugues and Canoa de Vela Erguida in terms of their underlying themes and symbolic representations, within the framework of their cultural and historical significance. Fado music elegantly portrays the marine culture of society through its use of language and metaphorical expressions. The analysis shows that Fado is more, than a type of music; it also acts as a storyteller conveying the history of society and its connection to the sea. The songs not express thoughts, on past events but also reflect national ambitions like asserting control over the sea. Personally speaking the songs frequently express a sense of grief, over things that have disappeared set against feelings of distance yearning and sorrow. On a scale related to the nation there is a clear effort to shape identity in accordance, with national objectives.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78958 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1001-1016]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/217 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çuvaşçada Kılınış İşlemcisi Olarak {-sA pır-} Art Fiili]]> <![CDATA[The postverb {-sA pır-} as a Actionality Operator in Chuvash]]> <![CDATA[Kubilay FENER]]> <![CDATA[kılınış, art fiil, dilbilgiselleşme, Çuvaşça, birleşik eylem]]> <![CDATA[actionality, post verb, grammaticalization, Chuvash, compound verb]]> <![CDATA[Dil, zamanla oluşan ihtiyaçları karşılamak için bağımsız biçimbirimleri bağımlı biçimbirimlere dönüştürebilmektedir. Dilbilgiselleşme olarak tanımlanan bu hadisede, sözlük birimler dilbilgisel biçimlere ya da düşük gramer kategorileri yüksek gramer kategorilerine dönüşmektedir. İlgili duruma istinaden, dilde hareketleri karşılayan eylemler semantik özelliklerinin yanı sıra işleve dönük özellikleriyle de dikkat çekmektedir. Türk dili fiil sisteminin önemli bir inceleme konusunu oluşturan art fiiller, cümlelerin doğru bir şekilde anlamlandırılması ve aktarılmasının yanı sıra esas fiil üzerinde çeşitli kılınış işlemleri yapabilmesi bakımından da dil bilimi literatüründe oldukça ilgi çekici bir konu olmuştur. Bu doğrultuda Çuvaşça pır- ‘varmak’ eylemi, anlamını kaybetmiş bir yardımcı eylem pozisyonunda solundaki zarf-fiil ekiyle birleşerek analitik yapı oluşturduğu esas eylemin gerçekleşme tarzı veya kılınış içeriğine ilişkin bildirimlerde bulunmaktadır. Sözlüksel bir kategori olan kılınış, eylemleri meydana geliş tarzı bakımından sınıflandırma anlamında kullanılmakta ve inceleme alanı olarak eylemin iç zamansal yapısını konu edinmektedir. Bununla birlikte her eylem, ontolojik olarak başlangıç, süreç ve bitiş evrelerinden oluşmakta ve bir eylem leksemine ait iç evre yapısı yeniden kategorizasyon yoluyla değişikliğe uğrayabilmektedir. Bu makalede, bir kılınış işlemcisi olarak eylemlerin iç evre yapısında çeşitli değişikliklere yol açan Çuvaşça {-sA pır-} art fiilinin işlevsel alanı irdelenecektir. İlgili çalışmada, öncelikle {-sA pır-} art fiilinin işlevlerine yönelik yaklaşımlar gözden geçirilecek, ardından art fiilin kılınış bildirme işlevleri örnek cümleler esasında betimleyici bir yaklaşımla ortaya konacak ve sonuç bölümünde elde edilen bulgular araştırmacıların dikkatine sunulacaktır.]]> <![CDATA[Language can transform free morphemes into bound morphemes to meet the needs that occur over time. In this phenomenon, described as grammaticalization, lexical units transform into grammatical forms or lower grammatical categories evolve into higher grammatical categories. Based on the relevant situation, the verbs that meet the movements in the language draw attention with their functional features as well as their semantic features. Post verbs, which constitute an important area of study in the Turkic verb system, have become a particularly interesting topic in the linguistic literature due to their role in accurately conveying and interpreting sentence meanings, as well as their ability to perform various actionality operations on the main verb. In this context, the Chuvash verb pır- ‘to arrive’ combines with the preceding converb suffix in the position of a auxiliary verb, forming an analytical structure that provides information about the actional content of the main verb. Actionality, which is a lexical category, is used to classify actions in terms of the way they occur and deals with the internal phase structure of action as a field of study. However, every action is ontologically composed of beginning, process and ending stages, and the internal phase structure of an action lexeme can be changed through recategorization. In this article, the functional area of the Chuvash {-sA pır-} post verb, which as a actionality operator causes various changes in the internal phase structure of the verbs, will be examined. In the relevant study, approaches to the functions of the {-sA pır-} post verb will first be reviewed, followed by a descriptive approach to presenting the functions of the post verb based on example sentences. In the conclusion section, the findings obtained will be presented for the researchers attention.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78947 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1543-1556]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/218 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çocuk Edebiyatı Yazarı Gülten Dayıoğlu’nun Fadiş ve Dört Kardeştiler Adlı Öykü Kitaplarının Okunabilirlik Açısından Değerlendirilmesi]]> <![CDATA[Evaluation of Children's Literature Writer Gülten Dayıoğlu's Story Books Named Fadiş and Dört Kardeştiler in Terms of Readability]]> <![CDATA[Serdar BULUT]]> <![CDATA[Nurşah BİLGİÇ]]> <![CDATA[Okuma, Okunabilirlik, Okunabilirlik Düzeyi, Gülten Dayıoğlu, Okunabilirlik Formülü ]]> <![CDATA[Reading, Readability, Readability Level, Gülten Dayıoğlu, Readability Formula]]> <![CDATA[Çocuklarda okuma alışkanlığı, çocukların okudukları kitaptan haz almasını sağlamaya yönelik önemli bir kazanımdır. Bebeklikten itibaren kitapla tanışan çocukların ilerleyen dönemlerde kitap okuma alışkanlığı da artar ve bu durum çocukların zekâ kapasitesinde ve dil-konuşma becerilerinde de olumlu etki yaratır. Çocukların okudukları kitaplar ise onların yaş düzeyine hitap eden kitaplar olmalıdır. Çocuk kitaplarının, çocukların yaş düzeyine uygunluğunu ölçmeyi hedef alan uygulamalardan birisi ilgili kitapların okunabilirlik düzeylerinin incelenmesidir. Türkiye’de okunabilirlik çalışmaları Ateşman’ın (1997) 1997 yılında yazdığı makalesiyle başlamıştır. Ateşman yaptığı incelemeler sonucunda Flesch’in okunabilirlik formülünün Türkçeye en yakın formül olduğu kanısına varmıştır. Ateşman’dan (1997) sonra Çetinkaya-Uzun (2010) ile Bezirci-Yılmaz’ın (2010) Yeni Okunabilirlik formülleri de okunabilirlik çalışmalarına katkı sağlamıştır. Bu çalışmada, Türkiye’de üç kuşağı eserleri ile büyüten çocuk edebiyatının en önemli yazarlarından Gülten Dayıoğlu’nun ‘Fadiş’ ve ‘Dört Kardeştiler’ adlı hikâye kitaplarının okunabilirlikleri incelenmiştir. Araştırmacı okunabilirlik incelemesi kapsamında hikâyedeki hece, kelime ve cümle sayılarını tespit etmiştir. Elde edilen verilere nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi yoluyla ulaşılmıştır. Bu hikâyeler Ateşman’ın okunabilirlik formüllerine dayanarak analiz edilmiştir. Analizler yapılırken Gülten Dayıoğlu’nun ‘Fadiş’ ve ‘Dört Kardeştiler’ adlı eserlerinden toplamda 1500 sözcük baz alınmış, her bir sözcüğe düşen hece sayısı ve incelenen kısımda geçen toplam cümle sayısı hesaplanmıştır. Ayrıca baştan 500, ortadan 500 ve sondan 500 kelime kendi içinde ayrıca incelenmiş olup hece ve cümle sayıları tespit edilmiştir. Bu tespite ‘de, da, ki, ve, ile, ya da’ bağlaçları ve soru ekleri dâhil edilmemiştir.]]> <![CDATA[Reading habit in children is an important achievement to ensure that children enjoy the books they read. Children who are introduced to books since infancy also increase their habit of reading books in later periods, and this has a positive impact on children's intelligence capacity and language-speech skills. The books that children read should be books that appeal to their age level. One of the applications that aims to measure the suitability of children's books for the age level of children is to examine the readability levels of the relevant books. Readability studies in Turkey started with Ateşman's (1997) article in 1997. As a result of his investigations, Ateşman concluded that Flesch's readability formula is the formula closest to Turkish. After Ateşman (1997), Çetinkaya-Uzun (2010) and Bezirci-Yılmaz's (2010) New Readability formulas also contributed to readability studies. In this study, the readability of the story books 'Fadiş' and 'Dört Kardeştiler' by Gülten Dayıoğlu, one of the most important writers of children's literature, who raised three generations in Turkey with her works, was examined. Within the scope of the readability analysis, the researcher determined the number of syllables, words and sentences in the story. The data obtained was obtained through document review, one of the qualitative research methods. These stories were analyzed based on Ateşman's readability formulas. While making the analyses, a total of 1500 words from Gülten Dayıoğlu's works called 'Fadiş' and 'Dört Kardeştiler' were taken as basis, and the number of syllables in each word and the total number of sentences in the examined section were calculated. In addition, 500 words from the beginning, 500 from the middle and 500 from the end were examined separately and the number of syllables and sentences were determined. Conjunctions 'de, da, ki, ve, ile, or' and question suffixes were not included in this determination.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78942 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1417-1432]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/219 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[15.yy.’a Ait Satranç Türünde Yazılmış Bilinmeyen Bir Risâle]]> <![CDATA[An Unknown Example of a Chess Book from the 15th Century]]> <![CDATA[Zeynep DİNÇER BERDİBEK]]> <![CDATA[Anahtar Kelimeler: Osmanlı Edebiyatı, satranc, oyun, taktik, kurallar]]> <![CDATA[Keywords: Ottoman Literature, chess, game, tactics, rules]]> <![CDATA[Tarihi Hindistan, Antik Yunan-Roma, Çin veya MS. 50-200 yıllarında Kuşan Türklerine dayandığı belirtilen (Altınay, 2000, s.178), (Ercan, 2021, s.76) satranc, sadece bir savaş taktiği değil aynı zamanda eğlenceli bir oyun olarak da bilinmektedir. Osmanlı’da da oldukça sevilip değerlendirilen bu oyun askerî ve siyasî alanların dışında edebiyata da konu olmuştur.  Ancak bu edebiyat sahasında satranca dair elde çok fazla örnek yoktur. Mevcut çalışmalar sınırlı sayıda müstakil kitap, şiirler ya da başka bir metnin içerisinde yer alan kısa nesir yazılarından müteşekkildir. Bunlardan birisi de bu çalışmada ele alınacak olan ve daha önce tanıtımı yapılmayan bir satranç kitabıdır. Bu eserin ne zaman ve kim tarafından yazıldığı belli değildir. Ancak metnin dil özellikleri dikkate alındığında eserin 15.yy’da yazıldığı anlaşılmaktadır. Bu satrancnâmenin, Satranc-ı Kebîr yazarı Firdevs-i Tavîl ile de üslup ve dil açısından benzerlikleri vardır. Bu benzerlikler yalnızca üslup olarak değil, aynı zamanda metnin içeriği bakımından da dikkat çekici niteliktedir. Bu nedenle ele alınan çalışmada yalnızca eserin tanıtımı değil, aynı zamanda eserin Firdevsî’nin Satranc-ı Kebîr’i ile mukayesesi yapılacaktır. Ayrıca eserin transkripsiyonu yapılacak; metnin dil, üslûp ve şekil özellikleri incelenecektir. ]]> <![CDATA[It is stated that chess, which is a controversial issue as to when and where it first appeared, was found in India, Ancient Greek-Roman, China or among the Kushan Turks in 50-200 AD (Altınay, 2000, p.178), (Ercan, 2021, p.76). This game is known not only as a war tactic but also as an entertaining game. This game, which attracted great attention and appreciation in the Ottoman Empire, has been the subject of literature as well as military and political fields. There are some works written on chess, which sometimes deal with war techniques, sometimes evaluate chess as a game, and sometimes come to the fore stone of chess metaphorically in describing another details. Our examples consist of a small number of stand-alone books or prose pieces or poems included in a book with other texts. Therefore, every study conducted on the subject is very important in terms of providing new information about chess. Based on this importance, the planned study will focus on a new chess book and introduce the work to the academic world. It is understood that the work was written in the 15th century. The author of the book is unknown. However, this person which has the writer of the book has many similarities with Firdevs-i Tavîl, who has another book on the same subject. Based on these similarities, information will be given about the identified work, then the transcribed text of the work will be written and questions will be asked whether the work belongs to Firdevs-i Tavil. After examining the language, style and form features of the text, explanations will be given about the period in which the work was written as well.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78936 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1017-1040]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/220 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ejderhayı Öldüren İki Kahraman Ferhād ve Salur Kazan]]> <![CDATA[Two Heroes Ferhād And Salur Kazan Who Slay The Dragon]]> <![CDATA[Funda TOPRAK]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Ferhād ü Şîrîn, Salur Kazan, Dede Korkud, Türk Alp Tipi, Ejderha Metaforu]]> <![CDATA[Farhad ü Shirin, Salur Kazan, Dede Korkud, Turkish Alp Type, Dragon Metaphore]]> <![CDATA[Türk milleti tarih sahnesine çıktığı günden beri zorlu yaşam koşulları, var olma ve hayatta kalma mücadelesi içinde kendisine yer bulmuş, bu mücadeleyi sürdürebilmek için daima kahramanları kendisine önder seçmiştir. Türk alp tipi olarak belirgin özellikleri olan bu önderler akıl, cesaret, bilgi, yiğitlik ve ölümden korkmayan insanlardır. Türk alp tipi İslâm’ın kabulünden sonra Alp-eren tipine dönüşmüş ve İslamî değerlerle zenginleştirilmiştir. Bu kahramanların doğuştan getirdiği üstün özellikleri bulunurken kahramanlıklarını göstermek için bazen insan üstü varlıklarla veya güçlü hayvanlarla mücadeleleri her zaman öne çıkarılarak destan ve hikayelerde anlatılmıştır. Türk edebiyatının eşsiz eserlerinden Dede Korkud destanlarında bu kahraman Türk alp tipini her hikâyede görmek mümkündür. Dede Korkud destanlarının Türkmen Sahra nüshasında anlatılan Salur Kazan’ın Ejderha’yı Öldürdüğü Boy’da Salur Kazan’ın ejderha ile olan mücadelesi ve onu öldürmesi anlatılır. Ejderha motifi oldukça eski bir mitolojik unsur olarak Türk destan ve masallarında kendisine yer bulmuştur. 15. Yüzyılın usta ve büyük şair ve alimlerinden olan Ali Şîr Nevāyî de aslı Farsça olan Hüsrev ü Şîrîn mesnevisini değiştirmiş, ana kahraman olarak Ferhād karakterini eserine almış eserine de Ferhād ü Şîrîn adını vermiştir. Nevāyî burada Ferhād karakterini Türk Alperen tipine uygun özelliklerle donatmış, eserinde tasavvufi motiflerle bir aşk ve kahramanlık hikayesi işlemiştir. Onun eserinde ele aldığı Ferhād de tıpkı Salur Kazan gibi ejderha ile savaşacak ve onu öldürecektir. Bu çalışmada her iki eserde ortak kavram olarak verilen ejderhayla savaşma ve onu öldürme motifi karşılaştırılacak, benzer ve farklı yönleri üzerinden ejderha ile savaşma olgusu tartışılacaktır.]]> <![CDATA[Since the day the Turkish nation appeared on the stage of history, it has found a place for itself in difficult living conditions, the struggle for existence and survival. Therefore, they have always chosen heroes as leaders to continue this struggle. These leaders, who have distinctive characteristics as the Turkish alpine type, are people who are not afraid of reason – or mind -, courage, knowledge, bravery and death. After the adoption of Islam, the Turkish alpine type was transformed into the Alp-eren type and enriched with Islamic values. While these heroes have innate superior qualities, their struggles with superhuman beings or powerful animals to show their heroism have always been emphasized and told in epics and stories. In Dede Korkud epics, one of the unique works of Turkish literature, it is possible to see this heroic Turkish alpine type in every story. In the story of Salur Kazan's Killing of the Dragon in the Turkmen Sahra copy of the Dede Korkud epics, Salur Kazan's struggle with the dragon and his killing of it is told. The dragon motif has found its place in Turkish epics and tales as a very old mythological element. The 15th century master and great poet and scholar Ali Shir Nevāyî also changed the original Persian story of Husrev ü Shirin and took the character of Farhad as the main hero and named his work Ferhād ü Shirin. Here, Nevāyî equipped the character of Farhad with the characteristics suitable for the Turkish Alperen type and treated a story of love and heroism with mystical motifs in his work. Ferhād in his work will fight and kill the dragon just like Salur Kazan. In this study, the motif of fighting and killing the dragon, which is given as a common concept in both works, will be compared and the phenomenon of fighting the dragon will be discussed through similar and different aspects.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78932 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[859-874]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/221 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yarkent Hanlığı Dönemine Ait Bir Mülkiyet Tevcihi ile Muafiyet Ve Kolaylık Gösterme Buyruk Belgesi ]]> <![CDATA[A Certificate of Exemption and Convenience with a Property Grant of Property from the Yarkent Khanate Period ]]> <![CDATA[Ali KÖK]]> <![CDATA[Yarkent Hanlığı, Yolbars Bahadır Han, Yarlık, mülkiyet tevcihi, muafiyet ve kolaylık gösterme]]> <![CDATA[Yarkent Khanate, Yolbars Bahadir Khan, Yarlik, transfer of property, exemption and facilitation]]> <![CDATA[Yarlık; üzerinde tamga, nişan, mühür gibi hükümdar alâmetleri bulunan ve hükümdarın buyruk ve taleplerini itiva eden hükümdar sözüdür. Yarlık ısdar etmenin sadece hana ait hususî  bir hak olması sebebiyle bu yazışma terimi hükümdarın adı veya alâmet-i farikalarıyla birlikte kullanılmıştır. Yarlık belgelerini ferman, hüküm, berât, misâl, menşûr, pervânçe gibi diğer buyruk belgelerinden ilk bakışta ayırmaya yarayan, belgenin türünün yarlık olduğunun belirtilmesi, muhatap ve/veya muhatapların ad ya da makamlarının yer aldığı satırların içeriden başlaması, satır atlama ve boşluk bırakma gibi yazıyı kâğıt üzerine yerleştirmeye dair biçimsel ve içeriğine bağlı özellikler bulunmaktadır. Bunların yanı sıra yarlıklar muhtevalarına göre emir veya görev mahiyetindeki yarlıklar, makam veya memuriyet tevcihi, mülkiyet hakkı, vergi muafiyeti ve kolaylık gösterme yarlıkları olmak üzere sınıflandırmalara tâbi tutulmuştur. Bu çalışmada ise tevcih ve vakfedilenin ihtiyaçlarını karşılayıp maişetini sürdürebilme, liyakatini takdir edip onu teşvik etme, hanlık ve toplum yararını temin etme için bir arazi ve sulama suyu üzerindeki devlet hakları kullanımının hanlığa ve topluma hizmet etmiş din adamına bağışı amacıyla ısdar olunmuş mülkiyet tevcihi ile muafiyet ve kolaylık gösterme yarlığı grubuna dâhil edilebilecek bir yarlık üzerinde durulacaktır. Çalışmada söz konusu belgenin ait olduğu sahanın kısa tarihi, belgenin türü, imlâ, dil, içerik, şekil ve üslûp özellikleri, üzerinde yapılan çalışmalar hakkında bilgiler verilip, belgenin nüshaları arasında edisyon kritiği yapılıp yeniden okunup anlamlandırılarak elde edilen bulguların selef, muasır ve muahhar Türk devletleri belgeleriyle mukayesesi yapılacaktır.]]> <![CDATA[Yarlik; It is the word of the ruler who has the signs of the ruler such as tamga, insignia and seal on it and obeys the orders and demands of the ruler. Since the rule of judgment was a special right that belonged only to the khan, this term of correspondence was used together with the name or signs of the ruler. There are formal and content-related features such as specifying that the type of document is yarlik, starting from the lines containing the names or offices of the addressee and/or addressees, skipping lines and leaving spaces, which are used to distinguish yarlik documents from other command documents such as edicts, rulings, berât, examples, menşûr, pervânçe at first glance. In addition to these, the yarliks are subject to classifications according to their contents, such as yarliks in the nature of orders or duties, assignment of office or civil service, property rights, tax exemption and convenience. In this study, on the other hand, the focus will be on a noble yarlik that can be included in the group of exemption and facilitation with the granting of property for the purpose of donating the use of state rights over a land and irrigation water to the cleric who has served the khanate and the community in order to meet the needs of the endowed and the endowed, to appreciate and encourage his merit, to ensure the benefit of the khanate and the community. In the study, information about the brief history of the field to which the document belongs, the type of document, spelling, language, content, form and stylistic features, the studies carried out on it will be given, and the findings obtained by making an edition critique among the copies of the document, re-reading and making sense of it will be compared with the documents of predecessor, contemporary and contemporary Turkish states.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78877 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[503-529]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/222 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[IV. Yüzyıldan VII. Yüzyıla Kadar Mısır'da Hiciv Türünün Gelişimi ve Dönemsel Özellikleri]]> <![CDATA[The Development and Periodical Features of the Satirical Type in Egypt from the 4th to the 7th Century]]> <![CDATA[Ahmet İSMAİLOĞLU]]> <![CDATA[Saffet CENGİZ]]> <![CDATA[Mısır, Arap Şiiri, Hiciv, Yerme, Şairler.]]> <![CDATA[Egypt, Arabic Poetry, Satire, Criticism, Poets.]]> <![CDATA[Bu araştırmada, "IV. Yüzyıldan VII. Yüzyıla Kadar Mısır'da Hiciv Türünün Gelişimi ve Dönemsel Özellikleri" başlığı ele alınmıştır. Sözlük ve terim anlamı bağlamında hicvin tarifine, ana unsurlarına Arap şiirinde ortaya çıkışına, bu süre zarfında ele alınan en önemli konulara ve IV. yüzyılın başından VII. yüzyılın sonuna kadar Mısır'da hiciv alanında şiir yazan en meşhur şairlere yer verilmiştir. Ardından, ele aldığı zaman ve mekân bağlamında siyasi ve edebi hayatın doğasını tanımlamaya geçilmiştir. Belirtilen zaman ve mekân çerçevesinde hiciv alanında şiir yazan en önemli şairlerin tanıtımına yer verilmiştir. Ayrıca çalışmada, hiciv türünün önemli yönleri, ele aldığı konular, hicvin nedenleri ve zaman/mekân bağlamında hicvin ele alınma sebeplerine değinilmiştir.  Burada kullanılan metot tahlili yönteme dayanır; bu metot ile doğru bilginin kaynağına ulaşma hedeflenmiş, ulaşılan bu bilgiler incelenip analiz edilerek doğru sonuçlara ulaşmada kullanılmıştır. Aynı zamanda araştırmada şevahidlerde geçen beyitlerin açıklamalarına, kasidelerin ve şiir kıtalarının uyumuna, hicvin en önemli sebeplerine ve nedenlerine, dilde bulunan anlaşılması zor kelimelerin sözlüklerden ve ansiklopedik lugatlerden açıklamalarına buna ek olarak adı geçen kişilerin kısa biyografilerine yer verilmiştir. Araştırma iki bölüme ayrılmıştır; ilk bölüm Mısır şairlerinin hiciv üslubu ve hicvin gelişimi şeklindedir. Bu bölüm de içinde iki kısma ayrılmıştır; birinci kısım: Hiciv üslubu ile yazılan şiirlerin tanımı ve Arap şiirindeki yeri ve hedefleri, ikinci kısım: Mısır'da hicvin yaygınlaşmasında ve gelişiminde siyasi durumun rolü şeklindedir. İkinci bölümde ise: Mısır'da hiciv üslubu, en önemli temsilcileri, başlıca tutumları ve sebepleri ele alınmıştır. Bu bölüm de içinde üç kısma ayrılmıştır: Birinci kısım: IV. Yüzyıldan VII. Yüzyıla kadar Mısır'da hiciv alanında şiir yazan şairler. İkincisi kısım: Hiciv türünün çeşitli alanlara yönelimi ve ele aldığı en önemli konular şeklindedir. Üçüncü kısım: Hiciv alanının oluşma sebepleri ve en önemli nedenleri şeklindedir. Araştırmada, ele aldığı konu ekseninde bu alana ışık tutmak ve literatüre katkı sunmak hedeflenmiştir.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">In this research, the topic "The Development and Periodic Features of Satirical Poetry in Egypt from the 4th to the 7th Century" has been examined. It includes the definition of satire in both linguistic and technical terms, its emergence in Arabic poetry with its main elements, the most important themes addressed during this period, and an overview of the most famous poets who composed satirical poetry in Egypt from the early 4th century to the late 7th century. The study then proceeds to describe the nature of political and literary life within the context of the time and place under consideration. Additionally, it introduces the most significant poets who wrote satirical poetry within the specified temporal and spatial context. The study concludes by addressing the significant aspects of satirical poetry, the topics it covers, the reasons behind satire, and the motivations for the treatment of satire within the given time and place. The method used in this study is based on analytical techniques, aiming to reach the source of accurate information, which is then examined and analyzed to derive correct conclusions. Furthermore, the research includes explanations of the verses cited in the evidences, the harmony of odes and poetic fragments, the most important causes and reasons for satire, explanations of difficult-to-understand words found in dictionaries and encyclopedic lexicons, and short biographies of the individuals mentioned. The research is divided into two sections; the first section deals with the satirical style of Egyptian poets and the development of satire. This section is further divided into two parts; the first part: the definition of poetry written in the satirical style, its place in Arabic poetry, and its objectives; the second part: the role of the political situation in the spread and development of satire in Egypt. The second section focuses on: the satirical style in Egypt, its most important representatives, main attitudes, and causes. This section is also divided into three parts: the first part: poets who wrote satire in Egypt from the 4th to the 7th century; the second part: the various fields of satire and the most important topics it addressed; the third part: the reasons for the formation of the field of satire and its most significant causes. The research aims to shed light on this field and contribute to the literature in this area.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78830 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[187-208]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/223 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arap Kültüründe Kahvenin Yeri]]> <![CDATA[The Place of Coffee in Arab Culture]]> <![CDATA[İbrahim ÜNALAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Arap Edebiyatı, Kahve, Halk Kültürü, Arap Kültürü, Halk Hekimliği.]]> <![CDATA[Arabic Literature, Coffee, Folk Culture, Arab Culture, Folk Medicine]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Kahve etimolojik geçmişi ve keşfi tam olarak belli olmayan, bu konuda çeşitli rivayetlerin ve düşüncelerin bulunduğu konulardan biridir. Kahvenin Etiyopya’ya bağlı Kaffa bölgesinde yetiştiği ve isminin de buradan geldiği rivayet edilir. Ayrıca kahve kelimesinin şarap manasına gelen el-kahve sözcüğünden geldiği düşünülür. İlk dönemler Araplar kahve için kahvetu’l-bunn kelimesini kullanmışlardır. Kahvenin Araplardaki geçmişi çok eskilere dayanır ve ilk olarak Arap coğrafyasında keşfedildiği daha sonra da başka toplumlara yayıldığı ön görülür. Kahvenin uyarıcı, uykuyu ve iştahı azaltıcı özelliği, sabahlara kadar ibadet eden sufi kişiler tarafından olumlu görülürken kahvenin şarap kelimesiyle ilişkilendirilmesi onun haram olarak algılanmasına neden olmuştur. Her ne kadar kahve bir dönem Arap toplulukları arasında yasaklansa da zamanla Arap halk kültürünün içine yerleşmeyi başarmıştır. Kahve gastronomiden edebî ürünlere, düğün, ölüm vb. âdetlere Arap kültürünün birçok alanında kendine bir yer bulmuştur. Bu çalışmada kısaca kahve kelimesinin etimolojik özelliklerinden ve kahvenin keşfedilmesinden söz edilmiş konuyla ilgili rivayetlere ve anlatılara yer verilmiştir. Arap halk kültüründe kahvenin sembolik değeri ortaya konulmuş, kahvenin geleneksel tıp/halk hekimliği içindeki yeri belirtilmiştir. Dalından servis edilişine, kahvenin hazırlanmasındaki aşamalara değinilmiştir. Ayrıca şiir, seyahatname gibi edebî türlerde kahvenin ele alınışından söz edilmiştir. Konuyla ilgili literatür taraması yapılmış tez, makale, kitap, seyahatname vb. kaynaklardan istifade edilerek kahvenin Arap halk kültüründeki yeri ortaya konulmuştur.]]> <![CDATA[Coffee is one of the subjects whose etymological history and discovery are not fully known, and there are various narrations and thoughts on this subject. It is rumored that coffee grows in the Kaffa region of Ethiopia and that is where its name comes from. It is also thought that coffee comes from the word al-kahve, which means wine. In the early periods, Arabs used the word Kahvetu'l-bunn for coffee. The history of coffee in Arabs dates back to ancient times, and it is predicted that it was first discovered in the Arab geography and then spread to other societies. While coffee's stimulating, sleep- and appetite-reducing properties are seen positively by Sufi people who pray until the morning, the association of coffee with the word wine has caused it to be perceived as haram. Although coffee was banned among Arab communities for a while, over time it managed to become embedded in Arab folk culture. Coffee is used in everything from gastronomy to literary products, weddings, death, etc. customs have found a place in many areas of Arab culture. This study briefly mentions the etymological characteristics and discovery of the word coffee, and narrations and narratives on the subject are included. The symbolic value of coffee in Arab folk culture is revealed and the place of coffee in traditional medicine/folk medicine is stated. The stages of coffee preparation, from branch to serving, are mentioned. Additionally, the treatment of coffee has been mentioned in literary genres such as poetry and travelogues. There are literature reviews on the subject such as theses, articles, books, travelogues, etc. using the sources, the place of coffee in Arab folk culture has been revealed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78820 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[307-317]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/224 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Âşık İsmetî’nin Şiirlerinde Sosyopolitik Tarih]]> <![CDATA[Sociopolitical History in Âşık İsmetî's Poems]]> <![CDATA[Şule GÜMÜŞ ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Âşıklık Geleneği, Âşık İsmetî, Sosyopolitik Tarih.]]> <![CDATA[Minstrelsy Tradition, Âşık İsmeti, Sociopolitical History.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>Âşıklık geleneği Türk sözlü geleneği içerisinde önemli bir yer tutmaktadır. Bu geleneğin kökleri şaman / kam adı verilen ve pek çok görevin yanı sıra ilk halk şairleri olarak değerlendirilebilecek kişilerdir. Kamlık kurumunun ortadan kalkmasıyla birlikte kamın sözlü geleneğe dair işlevlerini ozanlar yürütmüştür. Türklerin İslamiyet’i kabulü ve Anadolu’ya yerleşmesiyle birlikte özellikle kahvehaneler ve köy odaları etrafında şekillenen âşıklık geleneğinin icracıları ozandan âşığa evrilmiştir. Anadolu’da âşıklık geleneği denildiğinde Sivas önde gelen iller arasında yer almaktadır. Pir Sultan Abdal, Ruhsatî ve Âşık Veysel gibi usta âşıkları yetiştiren Sivas “âşıklar diyarı” lakabına layık görülmüştür. Sivas âşıklık geleneği hem Sivas merkezde hem de Emlek, Çamşıhı ve Elbeyli yörelerinde bugün de mevcut kültürel ortamın şartları doğrultusunda varlığını ve canlılığını korumaktadır. Sivas’ın 20. yüzyılda yetiştirdiği âşıklardan birisi de İsmetî’dir. Asıl adı Abdülkadir Namlı olan âşığa İsmetî adı halk tarafından verilmiştir. İsmetî’nin doğaçlama söyleme ve saz çalabilme yeteneği zayıf olsa da çok güçlü bir kalemi vardır. Bu yönüyle İsmetî, meydan şairi olmaktan ziyade kalem şairidir. Rüya görüp pir elinden bade içen İsmetî aynı zamanda badeli âşıklardandır. Kendisinin gördüğü rüyaya bağlı olarak biyografisi etrafında tasnif ettiği ve “Kapı Güzeli” adını verdiği bir de hikâye vardır. Âşık İsmetî şiirlerini daha çok 8, 11 ve 16 hece ile kaleme almıştır. Şiirlerinde koşma, semai ve divan nazım şekillerini kullanmıştır.  Âşık İsmetî’nin şiirlerinin içeriğine bakıldığında insana değgin her konunun ele alındığı görülmektedir.  Fakat onun şiirlerinde aşk ve doğa, toplumsal konular daha belirgindir. Bu çalışmada Âşık İsmetî’nin sosyopolitik konulu şiirleri örneklem ve analiz yöntemleriyle incelenmiştir. İsmetî Anadolu tarihinde öne çıkan olayları, yaşadığı dönemde idrak ettiği toplumsal hadiseleri şiire taşımıştır. Onun bu şiirleri tarih bilinci geliştirmesi ve dünya siyasetine dair yaklaşım oluşturması açısından önemlidir.]]> <![CDATA[Minstrelsy tradition has an important place in Turkish oral tradition. The roots of this tradition are people called shamans / kams, who can be considered as the first folk poets, in addition to many other duties. With the disappearance of the kam institution, bards carried out the oral tradition functions of the kam. With the Turks accepting Islam and settling in Anatolia, the performers of the minstrelsy tradition, which was shaped especially around coffeehouses and village chambers, evolved from bards to minstrels. When it comes to minstrel tradition in Anatolia, Sivas is among the leading provinces. Sivas, which raised master minstrels such as Pir Sultan Abdal, Ruhsatî and Âşık Veysel, was deemed worthy of the nickname "land of lovers". Sivas minstrelsy tradition maintains its existence and vitality both in Sivas center and in Emlek, Çamşıhı and Elbeyli regions, in line with the conditions of the current cultural environment. One of the minstrels trained in Sivas in the 20th century is İsmetî. The name İsmeti was given to the minstrel whose real name was Abdülkadir Namlı by the public. Although Ismeti's ability to improvise and play the saz is weak, he has a very strong pen. In this respect, İsmetî is a pen poet rather than a public poet. İsmetî, who dreams and drinks almonds from his hands, is also one of the almond lovers. There is also a story that he classifies around his biography, depending on the dream he had, and which he calls "The Door Beauty". Âşık İsmeti mostly wrote his poems with 8, 11 and 16 syllables. He used the verse forms of Koşu, Semai and Divan in his poems. When we look at the content of Âşık İsmetî's poems, it is seen that every subject related to humanity is discussed.  However, love, nature and social issues are more prominent in his poems. In this study, Âşık İsmetî's sociopolitical themed poems were examined with sampling and analysis methods. İsmetî brought the prominent events in Anatolian history and the social events he experienced during his time into poetry. These poems of his are important in terms of developing historical awareness and creating an approach to world politics.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78791 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1127-1150]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/225 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arap Edebiyatında Göç ve Göçmenlik]]> <![CDATA[Migration and Displacement in Arabic Literature]]> <![CDATA[Ayşe KAŞ]]> <![CDATA[Arap Şiiri, Arap Edebiyatı, Göç, Göçmenlik.]]> <![CDATA[Arabic Poetry, Arabic Literature, Migration, Immigration.]]> <![CDATA[Göç ve göçmenlik teması tarih boyunca Arap edebiyatında önemli bir yer edinmiştir. Bu tema özellikle zulme maruz kalanların acılarını ve umutlarını merkezine almıştır. Şairler şiirlerinde, hayatlarının geçtiği özel yerlere duydukları sevgi ve özlemi, tarihi özetleyen mısralarla dile getirmişlerdir. Göçün insan bedeni ve ruhu üzerinde yarattığı zorluklar, bu yolculuk sırasında yaşanan duygusal ve fiziksel sıkıntılar, Arap şiirinde sıklıkla işlenen konular arasındadır. Ayrıca, göç olgusunun önemli tarihsel ve dinsel yansımaları da bulunmaktadır. İslam tarihinde Arap şiirinde sıkça ele alınan bir tema olan Hazreti Muhammed'in Mekke'den Medine'ye hicreti zulme karşı direnişin ve yeni bir başlangıcın sembolü olarak kabul edilmektedir. Bu çalışma, Arap edebiyatında göç ve göçmenlik temasının nasıl işlendiğini ve bu temanın şairlerin eserlerine nasıl yansıdığını incelemeyi amaçlamaktadır. Göç, sadece fiziksel bir hareket olarak değil, aynı zamanda insanı mücadeleye sevk eden manevi bir yolculuk olarak da değerlendirilmektedir. Şairler göçü yeni kültürlere kapı açan, yeni kimlikler sunan ve yeni bir yaşama adım atma süreci olarak görmektedirler. Bu zorunlu yolculuğun, göçmenlerin bakış açılarında derin ve anlamlı yorumlara yol açtığı ifade edilebilir. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemleri uygulanmış, bulgular gözlem ve analizler yoluyla değerlendirilmiştir. Çalışma, Arap edebiyatında göç ve göçmenlik temalarını ele alan şairlerin şiirlerini edebiyat ve toplumsal kültür perspektifinden incelediği için şiirlerdeki toplumsal etkilerin dikkate alınması büyük önem taşımaktadır. Edebiyatı toplumlar arası bağları güçlendiren bir unsur olarak gündeme getiren bu makalenin ileride yapılacak çalışmalara da örnek teşkil etmesi beklenmektedir. Bu bağlamda göç teması, geçmişte olduğu gibi günümüzde de Arap edebiyatında derinlemesine incelenmektedir.]]> <![CDATA[The theme of migration and immigration has occupied a significant place in Arabic literature throughout history. This theme particularly focuses on the sufferings and hopes of those subjected to oppression. Poets have expressed their love and longing for the special places where their lives unfolded through verses that summarize history. The difficulties that migration imposes on the human body and soul, as well as the emotional and physical hardships experienced during this journey, are frequently addressed topics in Arabic poetry. The phenomenon of migration has important historical and religious reflections. In Islamic history, the migration of Prophet Muhammad from Mecca to Medina has often been a subject in Arabic poetry, symbolizing resistance against oppression and the beginning of a new era. This study aims to examine how the theme of migration and immigration is treated in Arabic literature and how this theme is reflected in the works of poets. Migration is considered not only as a physical movement but also as a spiritual journey that drives individuals to struggle. Poets view migration as a phenomenon that opens doors to new cultures, offers new identities, and signifies stepping into a new life. It can be said that this journey, even if compulsory, leads to profound and meaningful interpretations from the perspectives of immigrants. Qualitative research methods were applied in this study, and the findings were evaluated through observation and analysis. Since our study examines the poems of poets who address the themes of migration and immigration in Arabic literature from a literary and socio-cultural perspective, it is important to consider the social impacts in the poems. This article, which brings literature to the forefront as a dynamic that strengthens inter-societal bonds, is expected to serve as a model for other studies. In this context, the theme of migration has been thoroughly examined in Arabic literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78774 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[209-225]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/226 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Milli Mücadele Kahramanı Mehmet Edip Dinç’in Anılarının ve ‘Batum’a Sitem Destanı’na Yansıması]]> <![CDATA[The Memoirs of National Struggle Hero Mehmet Edip Dinç and Its Reflection on the 'Epic of Reproach to Batum']]> <![CDATA[Sedat BAHADIR]]> <![CDATA[Fatih Berkay İNAN]]> <![CDATA[Türk Halk Edebiyatı, Batum, Milli Mücadele, Sitem, Muhacirlik, Milis Faaliyetler.]]> <![CDATA[Turkish folk literature, Batumi, National Struggle, Complaint, Immigration, Militia Activities.]]> <![CDATA[ <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; background: white; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Âşık edebiyatımızda nazım ve nesir şekliyle yazılan destanlar, uzun soluklu eserlerdir Bu eserler, genelde toplumun yakın tarihi ve sosyal gerçekliklerini anlattığından dolayı sevilen sözlü edebiyatımızın önemli türleri arasına girer. Milli Mücadele Dönemi’nin milis kuvvetlerinde yer alan Mehmet Edip Dinç’in anıları ve eser-i cedit denilen büyük kâğıda yazmış olduğu “Batum’a Sitem Destanı” adlı şiiri, yakın tarihimize ışık tutmaktadır. Batum’un Ruslar tarafından işgal edilmesi, daha sonraki yıllarda Ermenilerin yaptığı zulümler ve milis kuvvetlerin Batum’u kurtarmak için yapmış olduğu faaliyetler, tüm çıplaklığı ile anlatılmaktadır. Mehmet Edip Dinç, Jön Türkler tarafından gönderilen bütün gazeteleri, Batum’da yaşayan halkı bilinçlendirmek için, kendi eliyle dağıtmıştır. Daha sonraki yıllarda Teşkilat-ı Mahsusa’ya katılan Edip Bey, önce Murgul’da yapılması planlanan misyonerlik faaliyetlerini engellemiş ve içimizdeki düşmanları teşhis ederek halkı bu konuda uyarmıştır. Bölgede gelişen olayları gözlemledikten sonra Mustafa Kemal ve Kazım Karabekir’e telgraf çekerek bilgilendirmiştir. Yakup Cemil ve Halit Bey gibi yakın tarihimize mal olmuş kişilerle birlikte kurtuluş için strateji belirlemesi çok önemlidir. Çalışmamızdaki amacımız, öncelikle bu konuda yazılmış eserlerin araştırılıp incelenmesidir. Yapılan incelemelerden sonra da yapılan bu mücadelelerin Edip Bey’in yazmış “Batum’a Sitem Destanı” adlı esere yansıma şeklini açıklamaktır. Bu çalışmada Mustafa Adil Özder’in 1974 yılında daktilo ile yazıp tamamladığı yayınlanmamış çalışması ve Yunus Zeyrek’in “Bizim Ahıska” dergisinde yayınladığı “Edip Dinç’in Hatıraları” adlı çalışması esas alınmıştır.]]> <![CDATA[In our tradition of aşık literature, epics written in both verse and prose are long-lasting works. These works, which generally convey the recent history and social realities of society, are among the important genres of our beloved oral literature. The memories of Mehmet Edip Dinç, who served in the militia forces during the National Struggle Period, and his poem titled “Batum’a Sitem Destanı” (Epic of Sorrow for Batum), written on a large sheet of paper known as eser-i cedit, shed light on our recent history. The occupation of Batum by the Russians, the subsequent atrocities committed by Armenians, and the activities of the militia forces to liberate Batum are all vividly narrated. Mehmet Edip Dinç personally distributed all the newspapers sent by the Young Turks to raise awareness among the people living in Batum. In later years, Edip Bey joined the Teşkilat-ı Mahsusa (Special Organization), where he initially thwarted planned missionary activities in Murgul and warned the public by identifying internal enemies. After observing the events in the region, he informed Mustafa Kemal and Kazım Karabekir by sending telegrams. It was crucial for him to develop strategies for liberation alongside notable figures from our recent history, such as Yakup Cemil and Halit Bey. The aim of our study is primarily to research and examine the works written on this subject. After these investigations, we will explain how these struggles are reflected in Edip Bey’s work “Batum’a Sitem Destanı.” This study is based on the unpublished work completed by Mustafa Adil Özder in 1974 and Yunus Zeyrek's article titled “Edip Dinç’in Hatıraları” published in “Bizim Ahıska” magazine.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78771 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1393-1403]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/227 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Unutulmuş Bir Yazar Âgah İzzet Yazgaç ve Vecizeleri Davuldan İlhamlar]]> <![CDATA[A Forgotten Author Âgah İzzet Yazgaç and His Aphorisms: Davuldan İlhamlar]]> <![CDATA[Seda ÖZBEK]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, Âgah İzzet Yazgaç, Abdülhâk Hâmid Tarhan, Cenap Şahabettin, Cumhuriyet, vecize.]]> <![CDATA[Modern Turkish literature, Âgah İzzet Yazgaç, Abdülhâk Hâmid Tarhan, Cenap Şahabettin, Cumhuriyet, aphorism.]]> <![CDATA[Edebiyat tarihlerinde ismine rastlayamadığımız Agâh İzzet Yazgaç, başta Cumhuriyet olmak üzere Ulus, Yeni Sabah, Aylık Mecmua gibi gazete ve dergilerde yazmış; Esnaf Meslek Mecmuası’nda yazı işleri müdürü olarak görev yapmış; hikâye, deneme, hatıra, gezi yazısı ve vecize türünde eserler vermiştir. Özellikle 1926-1942 yıllarında gazete ve dergilerde imzasına rastlanan, Yunus Nadi, Peyami Safa, Aka Gündüz, Mehmet Rauf, Kemal Ragıp Yaşar Nabi, gibi isimlerle aynı sütunları paylaşan, kalem tecrübelerinin çoğu süreli yayınlarda dağınık halde kalan Agâh İzzet, Cumhuriyet gazetesinde 1926’dan 1931’e kadar altı yıl her Ramazan ayı boyunca Davuldan İlhamlar üst başlığı ile yayımladığı vecizelerini aynı adla kitaplaştırmıştır. İlk baskısı 1927 yılında eski harflerle yayımlanan aforizma, vecize, özlü söz olarak adlandırılan Davuldan İlhamlar okuyucuların ilgisine ve Cenap Şahabettin ve Abdülhak Hâmid Tarhan gibi yazarların iltifatlarına mazhar olur. Agâh İzzet, gördüğü ilginin teşviki üzerine sadece Ramazan aylarına mahsus olmak üzere Cumhuriyet gazetesinin birinci ya da ikinci sayfalarında vecize yazmaya devam etmiştir. 1932 yılında kitaplaşan bu vecizeler, daha sonra 1927-1939 yıllarında olmak üzere toplam dört baskı yapmıştır. Agâh İzzet’in bu vecizeleri edebiyat, kadın, aşk, evlilik, çocuk, aile hayatı, gençlik, yaşlılık, dost, düşman basın-yayın gibi çeşitli kavramlar ve konularla ilgili geniş bir yelpazede yer alır. İstisnai olarak Atatürk için yazılmış vecizeler eserin başında yer almaktadır. Yazar bazı temalar üzerine sayıca çok vecize kaleme alırken kimisi hakkında ise daha az vecize yazmıştır. Bu makalede Agâh İzzet Yazgaç’ın Davuldan İlhamlar başlığı ile yayımlanan vecizeleri üzerinde durulacaktır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-font-kerning: 1.0pt; mso-ligatures: standardcontextual; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">Agâh İzzet Yazgaç, whose name we cannot find in the history of literature, wrote in newspapers and magazines such as Cumhuriyet, Ulus, Yeni Sabah, Aylık Mecmua, worked as the editor-in-chief of Esnaf Vocational Magazine and produced works in the genre of stories, essays, memoirs, travel writings and aphorisms. Agâh İzzet, whose signature was seen in newspapers and magazines especially between 1926-1942, who shared the same columns with names such as Yunus Nadi, Peyami Safa, Aka Gündüz, Mehmet Rauf, Kemal Ragıp Yaşar Nabi, and whose writing experiences were mostly scattered in periodicals, appeared in Cumhuriyet newspaper from 1926 onwards He compiled his aphorisms, which he published under the title Davuldan İlhamlar during Ramadan for six years until 1931, into a book with the same name. Davuldan İlhamlar, which are called aphorisms, maxims and sayings, were first published in 1927 in old letters, and attracted the attention of readers and the compliments of writers such as Cenap Şahabettin and Abdülhak Hâmid Tarhan. With the encouragement of the interest he received, Agâh İzzet continued to write aphorisms on the first or second pages of the Cumhuriyet newspaper, only during the Ramadan months. These aphorisms, which were published as a book in 1932, were later published in a total of four editions, between 1927 and 1939. These aphorisms of Agâh İzzet cover a wide range of concepts and subjects such as literature, women, love, marriage, children, family life, youth, old age, friend and enemy press and publications. Exceptionally, aphorisms written for Atatürk are included at the beginning of the work.<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Calibri',sans-serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-font-kerning: 1.0pt; mso-ligatures: standardcontextual; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;"> <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-font-kerning: 1.0pt; mso-ligatures: standardcontextual; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">While the author wrote many aphorisms on some themes, he wrote fewer aphorisms on others. This article will focus on Agâh İzzet Yazgaç’s aphorisms, published under the title Davuldan İlhamlar.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78761 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1661-1678]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/228 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Edebî Himâyenin Farklı Tezahürleri: el-Buḥturî ve Methiyeleri]]> <![CDATA[Different Manifestations of Tradition of Patronage: al-Buḥturî’s Encomia]]> <![CDATA[Tülin ARSLAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Klasik Arap Edebiyatı, Hâmîlik Geleneği, Kaside, Methiye, el-Buḥturî.]]> <![CDATA[Classical Arabic Literature, The Tradition of Patronage, Qasida, Encomium, al-Buḥturī.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 9.5pt; line-height: 106%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">Bu çalışmada, Abbasi Dönemi’nde methiyeleri ile tanınan, estetik söylem gücüne sahip el-Buḥturî’nin çeşitli vesilelerle Abbasi halifelerine ve devlet ricalinden kişilere sunduğu methiyeler, hâmî şair ilişkisi bağlamında değerlendirilir. Methiye şiirleri söz konusu olduğunda sanatını icra eden şairler, sanatı kendi iktidar alanlarının devamlılığı ve meşrulaştırılması için destekleyen ve bu nedenle de şairleri muhatap kabul eden hâmîlerin varlığı hatıra gelir ve genel olarak bu şekilde ifade edilebilen bu durum, edebî himâye geleneği olarak adlandırılır. el-Buḥturî’nin dîvânının önemli bir kısmı, devletin farklı kademelerinde görev yapan hâmîlerine sunduğu methiyelerden teşekkül eder. Bu nedenle bu çalışma, el-Buḥturî ve methiyelerinden hareketle şair ve hâmîsi arasındaki ilişkiye ve bu ilişkinin şiire yansımalarını değerlendirmeye odaklanır. Şair ve hâmîsi arasındaki ilişkinin farklı boyutlarını, methiyelerin bu ilişkinin değişip dönüşmesindeki rolünü el-Buḥturî’nin şiirleri aracılığıyla yorumlamaya çalışır. Bu yorumlamalarda ise kolektif bilinçteki yönetici, edebî himâye söz konusu olduğunda ise hâmî prototipinin konumu ve Arapların nezdinde şair ve şiirin değeri temel alınır. Patron ile şair arasındaki ilişkide şairin patron karşısındaki konumu, şiirinin himâye geleneği içindeki rolü ve bu konudaki şairin farkındalığı da değerlendirilir. “Şair şiirlerinde patronlarının hangi özelliklerini ön plana çıkartır?” sorusunun cevabı aranmakla birlikte bu özelliklerin teşekkül etmesinde belirleyici olan emareler kolektif bilince dayandırılarak açıklanmaya çalışılır. el-Buḥturî’yi döneminin önemli methiye şairlerinden biri yapan şiirlerinin ayırt edici yönleri, onun şiirleriyle himâye geleneğinde varlığını devam ettirmesini sağlayan estetik söylem gücü ve meclis temelli oluşan kamusal algıya şiirlerinin etkisi incelenir. el-Buḥturî’nin konumları ve görevleri birbirinden farklı patronlarına sunduğu methiyeleri edebî himâye geleneği çerçevesinde farklı yönleriyle değerlendirilir. Ayrıca şairin üslubuna dair de değerlendirmelere yer verilir. ]]> <![CDATA[<span style="font-size: 9.5pt; line-height: 106%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">In this study, the encomia that al-Buḥturī, who was known for his encomia in the Abbasid period and who had the power of aesthetic discourse, presented to the Abbasid caliphs and state officials on various occasions are evaluated in the context of the patron-poet relationship. In the case of encomia, the poets who perform their art are reminded of the existence of patrons who support art for the continuity and legitimization of their own spheres of power and therefore accept poets as interlocutors, and this situation, which can be expressed in this way in general, is called the tradition of literary patronage. A significant part of al-Buḥturī's dīwān consists of encomia to his patrons who served at different levels of the state. This study, therefore, focuses on the relationship between the poet and his patron and its reflections on poetry through al-Buḥturī and his encomia. It tries to interpret the different dimensions of the relationship between the poet and his patron and the role of encomia in the transformation of this relationship through al-Buḥturī's poems. These interpretations are based on the position of the prototype of the ruler in the collective consciousness, the prototype of the patron when it comes to literary patronage, and the value of the poet and poetry in the eyes of the Arabs. In the relationship between the patron and the poet, the poet's position vis-à-vis the patron, the role of his poetry in the patronage tradition and the poet's awareness of this issue are also evaluated. The answer to the question “Which characteristics of the patron does the poet emphasize in his poems?” is sought, and the signs that are decisive in the formation of these characteristics are tried to be explained on the basis of collective consciousness. The distinctive aspects of al-Buḥturī's poems that made him one of the most important eulogizing poets of his time, the power of aesthetic discourse that enabled him to continue his presence in the patronage tradition with his poems, and the effect of his poems on the public perception formed on the basis of the court are examined. al-Buḥturī's encomia to his patrons, whose positions and duties differ from each other, are evaluated in different aspects within the framework of the literary patronage tradition. There are also evaluations of the poet's style. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78747 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[67-95]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/229 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nahda Hareketi’nde Öncü Bir İsim: Fransîs el-Marrâş ve Arap Edebiyatındaki Yeri]]> <![CDATA[A Leading Figure In The Nahda Movement: Francis Al-Marrash and His Place in Arabic Literature]]> <![CDATA[Eyüp BOZKURT]]> <![CDATA[Arap Dili ve Edebiyatı, Osmanlı Dönemi, Suriye, Nahda Hareketi, Fransîs el-Marrâş.]]> <![CDATA[Arabic Language and Literature, Ottoman Period, Syria, Nahda Movement, Francis al-Marrash.]]> <![CDATA[1798 yılında Napolyon’un Mısır’ı işgali sonrasında XIX. yüzyılda Arap coğrafyasında ortaya çıkan ve Arap Rönesans’ı olarak da bilinen Nahda Hareketi, Arap dünyasının modernleşme sürecinin başlangıcı olarak kabul edilmektedir. Bu modernleşme, siyasi ve kültürel bir yapıya sahip olmakla birlikte aynı zamanda edebi bir kalkınmayı da kapsamaktadır. İlk olarak Mısır’da başlayan bu hareket, zamanla sınırlarını genişletmiş ve Lübnan, Ürdün, Suriye ve diğer Arap ülkelerine de sirayet etmiştir. Suriye’de yaşamış olan Fransîs el-Marrâş da bu hareketin öncülerinden biri olup şiir, öykü, roman ve gezi edebiyatı türlerinde kaleme almış olduğu eserleriyle Suriye edebiyatının gelişimine katkıda bulunmuştur. Ömrünün erken döneminde Batı edebiyatıyla tanışan Marrâş, bu sayede Arap coğrafyasında henüz olgunlaşmamış olan roman ve öykü gibi türlerde kendisini kanıtlamıştır. Fransız Devrimi’nin özgürlük, eşitlik ve adalet gibi kavramlarından etkilenen yazar, Arap toplumuna modernleşme ve aydınlanma çağrısında bulunmuştur. Marrâş, klasik Arap edebiyatını modern temalarla birleştirerek, özellikle roman ve şiir gibi türlerde önemli eserler vermiştir. Eserlerinde sıkça işlediği özgürlük, akıl, medeniyet ve insan hakları gibi temalar, onun aydınlanma düşüncesini yansıtmaktadır. “Ğâbetu’l-Hakk” adlı sembolik romanı ve “Mir’âtu’l-Hasnâ” adlı divanı modern Arap edebiyatında hem edebi hem de düşünsel bir dönüm noktası olarak kabul edilir. Bu eserleri, yalnızca birer edebi yapıt değil, aynı zamanda Arap toplumuna yönelik bir reform ve modernleşme manifestosu niteliği taşır. Bu çalışmada, Fransîs el-Marrâş’ın hayatı, eserleri, romancılığı ve şairliği aracılığıyla fikri ve edebi kişiliği incelenip onun Nahda hareketindeki ve Arap edebiyatındaki yerine değinilecektir.]]> <![CDATA[The Nahda movement, also known as the Arab Renaissance, which emerged in the Arab geography in the nineteenth century after Napoleon's invasion of Egypt in 1798, is considered to be the beginning of the modernization process of the Arab world. This modernization, not only has a political and cultural structure but also includes a literary development. This movement, which first started in Egypt, expanded its borders in later periods and spread to Lebanon, Jordan, Syria and other Arab countries. Fransîs al-Marrash, who lived in Syria, was one of the pioneers of this movement and contributed to the development of Syrian literature with his works in the genres of poetry, short stories, novels and travel literature. Marrash, who was introduced to Western literature in his early life, proved himself in genres such as novels and short stories that had not yet matured in the Arab geography. Influenced by the French Revolution’s concepts of freedom, equality and justice, the author called for modernization and enlightenment in Arab society. Marrāsh combined classical Arabic literature with modern themes and produced important works, especially in genres such as novels and poetry. The themes such as freedom, reason, civilization, and human rights, which he frequently dealt with in his works, reflect his enlightenment thought. His symbolic novel “Ghâbet al-Haqq” and his divan “Mir'âtu al-Hasnâ” are considered to be both literary and intellectual milestones in modern Arabic literature. These works are not only literary works, but also a manifesto of reform and modernization for Arab society. This study examines the intellectual and literary personality of Fransîs al-Marrash through his life, works, novelism, and poetry, and discusses his place in the Nahda movement and Arabic literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78741 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[45-71]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/230 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Dunâ Gâlî’nin ‘Menâzilu’l-Vahşe’ İsimli Romanında Vatan ve Sürgün الوطن والمنفى في رواية ]]> <![CDATA[Homeland and Exile in Duna Gali’s Novel Menazilu’l-Vahşe]]> <![CDATA[Mohammed ALFRHAD ]]> <![CDATA[Osman DÜZGÜN]]> <![CDATA[Vatan, Sürgün, Romanlar, Duna Gali, Menâzilu’l-Vahşe (Mahrumiyet Evleri) Romanı. الكلمات المفتاحية: (الوطن، المنفى، روايات، دنى غالي، منازل الوحشة) ]]> <![CDATA[Homeland, Exile, Novels, Duna Gali, Menazilu’l-Vahşe (Homes of Deprivation).]]> <![CDATA[Çoğu zaman, insan ve aynı vatandaki diğer bireyler, gerek ülkeleri içinde gerekse dışında, yaşamlarında dalgalanmalara maruz kalmaktadır. Vatan sevgisi, farklı ırklar ve inançlar üzerinde ortak bir manevi unsur ve insanî bir içgüdü olduğundan, bireyler kimliklerini kaybettiklerinde veya vatanlarını terk etmek zorunda kaldıklarında bu durumu derinden hissetmeye başlamaktadır. Bu sebeple, insan, acı dolu gerçekliğini hafifletmek adına farklı yollarla kendini ifade etme arayışına girer; bazen bu gerçekliği çeşitli yöntemlerle resmeder, bazen de okuyucuyu hayal etmeye ve düşünmeye zorlayan alternatif bir anlatım tarzıyla gerçekliğin tersine gitmeye çalışır. Günümüzde, roman, gerçekliği bütün yönleriyle yansıtmaya çalışan edebi türler arasında öne çıkmaktadır. Irak romanı da başlangıcından bu yana bu özelliği ile belirginleşmiştir; çünkü Irak'ın gerçekliği, sıkıntılar ve zorluklar arasında gidip gelen bir yapıdadır ve bu durum, roman üretimini belirgin bir şekilde etkilemiştir. Bu acı dolu gerçeklik, bazı müelliflerin hayatlarını vatanlarının sınırları dışında geçirmesine neden olmuştur. Yazar Duna Gali, vatandan uzak olmanın ve gurbetin yarattığı yabancılaşma duygusunu yaşamış ve özlemin hayatın tadına engel olduğu bir dünyada kimliğini arayışa girmiştir. Yazar, genel olarak edebi üretimiyle, özellikle de romanlarıyla bu gerçekliğe meydan okumaya çalışmıştır. Çalışma kapsamında müellifin adı geçen romanda, vatan ve sürgün kavramını nasıl işlediği ele alınacak ve bunlarla okuyucuya hangi mesajları iletmek istediği üzerinde durulacaktır.  <span lang="TR" style="font-size: 11.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-style: italic;">Anahtar Kelimeler<span lang="TR" style="font-size: 11.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-style: italic;">: Vatan, Sürgün, Romanlar, Duna Gali, Menâzilu’l-Vahşe (Mahrumiyet Evleri) Romanı.   الوطن والمنفى في رواية "منازل الوحشة" للكاتبة  دنى غالي   الملخص   في كثيرٍ من الاحيان يعاني الانسان ونظرائه في الوطن الواحد تقلباتٍ  في واقعهم، سواءً كان في داخل بلادهم او في خارجها، ولان حب الوطن كيان معنوي وفطرة إنسانية على مختلف الاجناس والعقائد فيبدأ معاناتهم متى ما يشعرون بضياع هويتهم او مغادرتهم لوطنهم، ولذلك يلجأ الانسان الى التعبير عن واقعه بشتى الطرق ليخفف من واقعه المؤلم فيرسم الواقع بأساليب مختلفة او يحاول ان يعاكس الواقع بطريقة عرض مغايرة تجبر القارئ للتخيل والتأمل. واليوم الرواية هي الجنس الأقرب لترجمة الواقع، واتسمت الرواية العراقية بهذه الصفة منذ نشأتها لان الواقع العراقي واقع متقلب بين الهموم والمصاعب مما يؤثر تأثيرًا جليًا في الانتاج الروائي، وهذا الواقع المؤلم جعل من بعض المبدعين ان يمضوا حياتهم خارج اسوار وطنهم ، والكاتبة دنى غالي احدى الكاتبات التي عاشت مشاعر البعد والغربة في غربتها واصبحت تبحث عن هويتها في واقعٍ بات فيه الشوق للوطن حائلاً امام لذة الحياة، و سعت الكاتبة الى تحدي واقعها بنتاجها الأدبي عمومًا والروائي خصوصًا.  <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-ansi-font-style: italic;">الكلمات المفتاحية<span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-ansi-font-style: italic;">: (الوطن، المنفى،  روايات، دنى غالي، منازل<span dir="RTL" lang="AR-IQ" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-IQ; mso-ansi-font-style: italic;"> الوحشة)<span dir="RTL" lang="AR-IQ" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-ansi-font-style: italic;"> ]]> <![CDATA[People, along with their compatriots, often experience fluctuations in their lives, both within their countries and abroad. Since love for the homeland is a common spiritual element and a human instinct shared across different races and beliefs, individuals begin to feel a deep sense of loss when they are forced to leave their homeland or lose their identity. Consequently, people seek various ways to express themselves in an effort to alleviate the pain of their harsh reality. At times, they depict this reality through various artistic methods, while at other times, they attempt to go against reality by using alternative forms of narration that compel readers to imagine and reflect. Today, the novel stands out among literary genres as one that endeavors to portray reality in all its dimensions. Iraqi novels have distinguished themselves with this characteristic since their inception, as Iraq’s reality is one of constant hardship and struggle, which has had a profound impact on the production of novels. This painful reality has driven some authors to live their lives beyond the borders of their homeland. Duna Gali, in particular, has experienced the sense of alienation brought on by exile and the distance from her homeland, and has found herself in search of identity in a world where longing for her country obstructs the enjoyment of life. Through her literary works in general, and her novels in particular, Gali has sought to challenge this reality. This study will explore how the author addresses the concepts of homeland and exile in her novel Menazilu’l-Vahşe and will examine the messages she aims to convey to the reader through these themes. <span lang="TR" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-style: italic;">Keywords<span lang="TR" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-style: italic;">: Homeland, Exile, Novels, Duna Gali, Menazilu’l-Vahşe (Homes of Deprivation).]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78708 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[343-355]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/231 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Destanda Kadın/Hikâyesini Anlatmak: Margaret Atwood’un Penelopıad Ve Ayla Kutlu’nun Kadın Destanı'nda Feminist Karşıt Yazın ]]> <![CDATA[Narrating Her/Story in Epic: Feminist Counterwriting in The Penelopiad by Margaret Atwood And Kadın Destanı by Ayla Kutlu]]> <![CDATA[Derya BİDERCİ DİNÇ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Destan, Feminizm, Kadın/tarihi, Karşı-Yazma, Yeniden Yazma]]> <![CDATA[Epic, Counter-Writing, Feminism, Herstory, Rewriting.]]> <![CDATA[Yirminci yüzyılın son yıllarında kanonik eserlerin postmodern yeniden yazımları yapılmıştır. Kanonik anlatılardan esinlenen yazarlar, karşı söylemleri somutlaştırarark onları yeniden yazmışlardır. Son yıllarda kadın yazarların kanonik metinlere yönelik karşı söylemleri önemli ölçüde artmıştır. Kadın yazarlar, ataerkil kültürlerin kanonik öykülerinde, destanlarında veya mitlerinde kadınların temsilini gözden geçirmektedir. Bu çalışma, Margaret Atwood ve Ayla Kutlu'nun feminist karşı-yazma eserleri olan Penelopiad ve Kadın Destanı’nı incelemektedir. Penelopiad Homeros'un Odysseus'unun eleştirel açıdan yeniden yazımıdır, Ayla Kutlu'nun Kadın Destanı Gılgamış'a bir yanıt niteliğindedir. Feminizmin ilkeleri üzerine düşünen bu çalışmanın, iki eser arasındaki önemli benzerlik ve farklılıkları ortaya çıkarması ve edebi gelenekteki baskın ataerkil ideolojinin yapısöküme uğratılmasına dair değerli içgörüler sunması beklenmektedir. Homeros'un Odysseus ve Gılgamış destanları kadınların deneyimlerini ve seslerini dışlar.  Atwood ve Kutlu, karşı-yazının amacına uygun olarak, destanları kaynak alır ve tekrardan gözden geçirirler. Klasik mirasla bir süreklilk oluşturan yeni bir hikâye oluştururlar.  Benzerlikten ziyade farklılığa, eksiklere, boş bırakılan ya da göz ardı edilen kısımlara yoğunlaşır, iki farklı edebi mekanizma olan parodi ve çokseslilikle yeni hakayelerini oluşturular. Eleştirel bir söylem kullanarak destanları tekrardan yazarlar. Karşı yazılarını ataerkil anlatıların kadını itibarsızlaştırma ve susturma stratejilerine karşı kurarlar. Kanonik klasiklerdeki susturulmuş kadınların seslerini geri getirerek ve onların hyatlarını, kendi kişilklerini, deneyimlerini ve destanları kendi bakış açılarından anlatan özneler olarak yeniden tanımlayarak erkek destanlarındaki tarihin yerine destanlarda 'kadın hikâyesi' anlatırlar.<a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>  ]]> <![CDATA[There have been postmodern rewritings of canonical works in the second half of the twentieth century. The writers, inspired by canonical narratives, rewrite them by embodying counter-discourses. In recent years, women writers’ counter-discourse of canonical texts has increased considerably. Women writers revise the representation of women in the canonical stories, epics, or myths of patriarchal cultures. This study analyses Margaret Atwood and Ayla Kutlu’s feminist counter-writing performances, The Penelopiad and Kadın Destanı(the Epic of Women). The Penelopiad disrupts Homer’s Odysseus, and Ayla Kutlu’s Kadın Destanı is a response to Gilgamesh. By contemplating the principles of feminism, this study is expected to reveal important similarities and differences between the two works, offering valuable insights into deconstructing the dominant patriarchal ideology in the literary tradition. The epics, Homer’s Odysseus and Gilgamesh exclude the experiences and voices of women.  Atwood and Kutlu employ a revisionist and critical discourse closely related to counter-writing’s aim; by taking on epics as their sources. They create new stories that form continuity with the ancient epics through polyphony and parody. They have established their counter-writings to decentring and silencing strategies of patriarchal narratives. They replace history in men’s epics with women’s ‘herstory,’ restoring the voices of the silenced women in the canonical classics and re-inscribing these women as subjects who narrate their experiences from their perspectives. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78701 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[973-999]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/232 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Özbek Halk Makalları (Atasözleri) Üzerinden Özbek Türkçesinde Niteleme Ögelerine Bir Bakış]]> <![CDATA[A Look at the Qualification Elements in Uzbek Turkish through “Uzbek Halk Makalları” (Proverbs)]]> <![CDATA[Yahya Kemal BEYİTOĞLU]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Türk Dili, Özbek Türkçesi, Özbek Halk Makalları (Atasözleri), niteleme sıfatı, niteleme zarfı.]]> <![CDATA[Turkish Language, Uzbek Turkish, Uzbek Halk Makalları (Proverbs), qualifying adjective, qualifying adverb.]]> <![CDATA[Türk dillerinin sınıflandırılması, karşılaştırılması ve özelliklerinin belirlenmesi üzerine çalışmalar Kaşgarlı Mahmut’tan beri devam etmektedir. Doğu Türkçesi grubunda değerlendirilen ve önemli bir yere sahip olan Özbek Türkçesi de biçim bilgisinden anlam bilgisine kadar dil biliminin her alanında incelenmektedir. Niteleme ögeleri ise bir dilin hem biçim/yapı hem de anlam bakımından ele alınabilen bir çalışma alanını kapsamaktadır. Niteleme sıfatları ve zarfları, dilde anlatımı derinleştiren ve anlamı genişleten unsurlardır. Niteleme sıfatları, nesnelerin ya da varlıkların durumlarını açıklarken niteleme zarfları fiilleri daha anlaşılır kılmaktadır. Bu iki dil unsuru, iletişimde belirsizliği azaltarak daha detaylı ve anlaşılır bir dil yapısı oluşturmaktadır. Özellikle edebî eserlerde, niteleme sıfat ve zarflarının etkin bir şekilde kullanılması, metnin etkileyiciliğini ve akıcılığını artırmaktadır. Bu çalışmada, zengin niteleme örnekleri sunan Özbek Halk Makalları (Atasözleri) üzerinden Özbek Türkçesinde niteleme ögeleri değerlendirilmiştir. Niteleme ögeleri, niteleme sıfatları ve niteleme zarfları olmak üzere iki başlık altında ele alınmıştır. Niteleme sıfatları “Renk Bildiren Niteleme Sıfatları”, “Soyut Özellikleri Bildiren Niteleme Sıfatları”, “Hacim, Ölçü, Fizikî Görünüş vb. Özellikleri Bildiren Niteleme Sıfatları”, “Duyu Organlarıyla İlgili Özellikleri Bildiren Niteleme Sıfatları”, “Bir Nesnenin Yapıldığı Maddeyi Gösteren Niteleme Sıfatları”, “Yer-Zaman Bildiren Niteleme Sıfatları” ve “Fiilimsilerden Oluşan Niteleme Sıfatları” biçiminde yedi başlık altında incelenmiştir. Niteleme zarfları ise “Asıl Niteleme Zarfları”, “Fiilimsilerden Oluşan Niteleme Zarfları” ve “Edatlarla Öbekleşmiş Niteleme Zarfları” şeklinde üç başlıkta toplanmıştır.]]> <![CDATA[Studies on the classification, comparison and determination of the characteristics of the Turkic languages have been continuing since the time of Mahmud of Kashgar. Uzbek Turkish, which is considered to be in the Eastern Turkish group and has an important place, is also studied in every field of linguistics, from morphology to semantics. Qualification elements of characterization cover a field of study that can be studied in terms of both form/structure and meaning of a language. Qualifying adjectives and adverbs are elements that deepen expression and expand meaning in language. While qualifying adjectives explain the state of objects or entities, qualifying adverbs make verbs more understandable. These two language elements reduce uncertainty in communication and create a more detailed and understandable language structure. Especially in literary works, effective use of descriptive adjectives and adverbs increases the impressiveness and fluency of the text. In this study, the qualification elements in Uzbek Turkish were evaluated through Uzbek Halk Makalları (Proverbs), which provide rich qualification examples. Qualification elements are discussed under two headings: qualifying adjectives and qualifying adverbs. The qualifying adjectives were examined under seven headings as “Qualifying Adjectives Indicating Color”, “Qualifying Adjectives Indicating Abstract Properties”, “Qualifying Adjectives Indicating Properties such as Volume, Measurement, Physical Appearance etc”, “Qualifying Adjectives Indicating Properties Related to Sense Organs”, “Qualifying Adjectives Indicating the Material an Object is Made of”, “Qualifying Adjectives Indicating Place and Time” and “Qualifying Adjectives Consisting of Verbals”. Qualifying adverbs are grouped under three headings: “Primary Qualifying Adverbs”, “Qualifying Adverbs Consisting of Verbals” and “Qualifying Adverbs Clustered with Prepositions”.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78680 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[161-172]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/233 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[L’ethos empathique dans une lettre ouverte d’Atatürk]]> <![CDATA[The Empathetic Ethos in an Open Letter From Atatürk]]> <![CDATA[Ece KORKUT]]> <![CDATA[söylem çözümlemesi, empati, sempati, duygu, özsunum, duygulayım, Atatürk]]> <![CDATA[discourse analysis, empathy, sympathy, emotion, ethos, pathos, Atatürk]]> <![CDATA[Empati ile sempati arasında hem neden-sonuç bakımından bir bağ vardır hem de bu iki kavran birbirini tamamlar. Bu makalede bu ilişki ele alınırken temel olarak “duygulayım” (pathos) olgusundan yola çıkılmıştır. Aristoteles’in retorik anlayışında duygulayım bir yandan mantık-söze (logos) diğer yandan özsunuma (ethos) bağlı bir olgudur. Bu çalışmada özellikle Atatürk’ün Çanakkale savaşını anma vesilesiyle 1934 yılında yazdığı bir açık mektup, duygusal içerik ve duygulayım etkisi açısından çözümlenmiş, 19 yılın ardından düşmanlarıyla kurduğu empatinin muhataplarında nasıl sempatiye dönüştüğü gösterilmiştir. Bu amaçla açık mektupla birlikte Avusturalyalı bir annenin bu mektuba cevabı;  yine aynı yıl Atatürk tarafından yazılmış ve Avusturalya’daki bir günlük gazetede yayınlanmış olan kısa bir anma iletisi ile gazetenin genel yayın yönetmeninin bu iletiye cevabı ele alınmıştır. Bu dört söylem tarihi bağlamı içinde ve iletişimsel işlevleri açısından incelenmiştir. Atatürk, ele alınan iki söyleminde duygularını sözcüklerle dile getirmek yerine dolaylı olarak “gösterme” yolunu seçmiştir. Sonuç olarak, söylem içinde ve söylem dışında olmak üzere, “gösterilen duygu”nun sözcüklerle dile getirilen duygudan daha güçlü bir etki yarattığı anlaşılmaktadır; nitekim Atatürk’ün iki söylemine cevap olarak yazılan diğer iki söylemde bu etki açık bir şekilde gözlemlenmiştir. Duygu aktarımı, özsunum, duygulayım, empati, sempati açılarından çözümlenen dört söylemde Atatürk’ün gösterdiği empati ile birlikte insancıl, barışçıl ve baba özsunumları gibi özsunum özelliklerinin ortaya çıktığı saptanmıştır. ]]> <![CDATA[In this article, the relationship between empathy and sympathy is primarily discussed, focusing on the concept of "pathos". In Aristotle's rhetorical conception, pathos is a phenomenon linked both to logos and to the speaker's credibility (ethos). Specifically, an open letter written by Atatürk in 1934 commemorating the Battles of Gallipoli was analyzed in terms of its emotional content and pathetic effect, demonstrating how the empathy established with his enemies after 19 years transformed into sympathy. In this perspective, the response of an Austrian mother to this letter, as well as a brief commemorative message written by Atatürk the same year and published in an Australian newspaper, and the response of the editor-in-chief of this newspaper to this message, were examined in their historical context and from the perspective of their communicative function. Atatürk chose to show his emotions rather than express them verbally in both examined speeches. As a result, it is understood that the 'emotion shown' is more effective than the emotion expressed through words, both within and outside the discourse. Indeed, this effect has been clearly observed in the two discourses written in response to Atatürk's two speeches. In conclusion, in the four discourses analyzed from the perspectives of emotional transmission, self-presentation, affect, empathy and sympathy, it was observed that the empathy demonstrated by Atatürk highlighted ethos traits such as being humane, peaceful, and paternal.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78670 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[493-502]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/234 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kastedim ve Kastedimi Oluşturan Edimbilimsel Yapılar: “Haybeden Gerçeküstü Aşk” Örneği]]> <![CDATA[Impliciture and the Pragmatic Structures Comprising It: The Example of “Haybeden Gerçeküstü Aşk”]]> <![CDATA[Vural AKBOĞA]]> <![CDATA[kastedim, açığa vurma, zenginleştirme, çıkarımsal bildirişim, edimbilim]]> <![CDATA[explicature, impliciture, enrichment, inferential communication, pragmatic]]> <![CDATA[Kastedim/açığa vurma/açığavurum, çıkarımsal bildirişim sürecinde kullanılan temel kavramlardan biridir. Bildirişim sırasında konuşur tarafından söylenen ve sezdirilen arasındaki edimbilimsel boşluğu karşılamak üzere ortaya koyulmuş, çoğu zaman farklı aşamaların çözümlenmesinin ardından ulaşılması beklenen bir sürecin sonucudur. Araştırmacılar bu boşluğun varlığıyla ilgili aynı fikirde olsa da bunun açık ya da örtük bir süreç oluşu gibi konularda farklı bakış açısına sahiptir. Bu durum “explicature”, “impliciture” ve “contextual ingredients of what is said” gibi farklı adlandırmalara dahi neden olmuştur. Çıkarımsal bildirişim modelinin, bildirişimi açıklarken geleneksel kod modelin cevap veremediği sorulara alternatif cevaplar ürettiği kabul edilmektedir. Bu durumda Türkçe bir bildirişimin çıkarımsal modelle incelenmesinin de Türkçeye özgü olası edimbilimsel süreçlerin görülmesini sağlayacağı varsayılmaktadır. Bu bakış açısıyla, çıkarımsal modelin temel kavramlarından olan kastedimin sınırlarının belirlenmesinin ve kastedimi oluşturan edimbilimsel yapıların ortaya koyulmasının bir ihtiyaç olduğu anlaşılmaktadır. Bu ihtiyacı karşılamak amacıyla öncelikle söylenen ve sezdirilen arasındaki bu edimbilimsel boşluk, bahsi geçen bakış açıları karşılaştırmalı olarak yorumlanarak çeşitli kriterlerle sınırlandırılmaya çalışılmış; ardından kastedimi oluşturan aşamaların neler olduğunu belirlemek amaçlanmıştır. Bunu yaparken dil içi ve dil dışı bağlamsal şartları göstermesi bakımından bir tiyatro eseri, yazarının örtük anlatım biçimini sıklıkla kullanması nedeniyle “Haybeden Gerçeküstü Aşk” (HGA) adlı eser tercih edilmiştir.   Sonuç olarak bu kavramı Türkçede karşılamak üzere kastedim terimi önerilmiş ve kastedimin açıklanmasında iki farklı kriterin belirleyici olacağı vurgulanmıştır. Ardından HGA’da konuşurun kastedimini oluşturan edimbilimsel aşamalar belirlenerek bir sınıflandırma denemesi yapılmıştır.]]> <![CDATA[Explicature/impliciture is one of the fundamental concepts used in the inferential communication process. It emerges to address the pragmatic gap between what is said and what is implicated during communication. It is often the result of a process that is expected to be reached after analyzing various stages. While researchers agree on the existence of this gap, they have different perspectives on whether it constitutes an explicit or implicit process. This situation has even led to different terminologies such as “explicature”, “impliciture” and “contextual ingredients of what is said”. It is accepted that the inferential communication model provides alternative answers to questions that the traditional code model cannot address when explaining communication. In this context, it is hypothesized that examining Turkish communication through the inferential model will reveal language-specific pragmatic processes. From this perspective, it is understood that determining the boundaries of explicature/impliciture and identifying the pragmatic structures that constitute explicature/impliciture are necessary. To meet this need, the pragmatic gap between what is said and what is implicated has been examined comparatively with the aforementioned perspectives, and efforts have been made to delimit it with various criteria. Subsequently, the aim has been to determine the stages that constitute explicature/impliciture. In doing so, a theatrical work has been chosen due to its representation of both in-language and extralinguistic contextual conditions and the frequent use of implicit narrative forms by its author. The work chosen for this purpose is “Haybeden Gerçeküstü Aşk” (HGA). As a result, the term "kastedim" has been proposed to address this concept in Turkish, and it has been emphasized that two different criteria will be decisive in the explanation of “kastedim”. Subsequently, the pragmatic stages that constitute the speaker's “kastedim” in HGA have been identified, and an attempt at classification has been made.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78661 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[793-812]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/235 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tarihi Vakadan Edebi Kurguya: Kabakçı Mustafa İsyanı'nın Tiyatro Uyarlaması Olarak ]]> <![CDATA[From Historical Case to Literary Fiction: “III. Selim Kılıç ve Ney]]> <![CDATA[Bilginç EYAN]]> <![CDATA[-]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Tarih, Uyarlama, Kabakçı Mustafa, III. Selim Kılıç ve Ney]]> <![CDATA[New Turkish Literature, History, Adaptation, Kabakçı Mustafa, III. Selim Kılıç ve Ney. ]]> <![CDATA[<a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk50243642"></a>İki anlatı arasında bir geçiş niteliğine sahip olan uyarlama metinler, orijinale bağlılık ve orijinalden uzaklaşma bağlamları çerçevesinde birçok durum ve gerekliliğin temel yansıtıcısı özelliğine sahiptir. Uyarlama süreci iki eser arasında olabileceği gibi uyarlanan eser, tarihi önemi yoğun olan yaşanmış bir olay üzerinden de oluşturulabilir. Bu noktada varlık gösteren tarihi uyarlama metinleri, özellikle drama fonksiyonları ve anlatmaya olduğu kadar göstermeye dayalı olması gibi etkenlerden dolayı tiyatro oyunları için oldukça uygundur. Bu noktada Osmanlı Tarihi ile alakalı olarak tarihi piyesler yazan Turan Oflazoğlu’nun III. Selim, Kılıç ve Ney yapıtı, eski-yeni tartışmalarının yoğunluk kazandığı dönemde gerçekleşmiş olan Kabakçı Mustafa İsyanı’nın ve bu olayın oluşum sürecinin edebi bir uyarlaması olarak göze çarpmaktadır. Turan Oflazoğlu Kabakçı Mustafa İsyanı temelinde konumlandırdığı bu oyununda, tarihi açıdan büyük önem arz eden kişi ve olayları birer imgeye de dönüştürerek tarih ve edebiyat arasında bir estetizm örneği oluşturmuş ve uyarlama niteliği taşıyan kurgusal metnin işlev alanını genişletmiştir. III. Selim, Kabakçı Mustafa gibi tarihi kişiler ve Nizam-ı Cedit ile Yeni çeri Ocağı gibi kuruluşların karakteristik özelliklerinin birer yansıtım aracına dönüştürüldüğü oyunda, çatışmalar bu kişi, kurum ve olayların metaforik kullanım biçimleri üzerine kuruludur. Bu çalışmada söz konusu piyes, metin merkezli olarak analiz edilmiş, öne çıkan unsurlar tarihi durum ve kişilere ait özelliklerinin uyarlamadaki etkisi değerlendirilmiş ve verilmek istenen aktarımların, tarihi ve edebi perspektiften yansıma biçiminde uyarlama olgusunun etkisi incelenmiştir. ]]> <![CDATA[Adaptation texts, which have the characteristic of a transition between two narratives, have the feature of being the basic reflector of many situations and necessities within the framework of loyalty to the original and distancing from the original. Adaptation texts can show interdisciplinary relations between the original story and the narrative resulting from the rewriting. The adaptation process can be between two works, or the adapted work can be based on a lived event with intense historical significance. Historical adaptation texts that exist at this point are very suitable for theatre plays, especially due to factors such as drama functions and being based on showing as well as telling. Turan Oflazoğlu's Selim III, the Sword and the Ney is a literary adaptation of the Kabakçı Mustafa Rebellion and its formation process, which took place during the period when the old-new debates intensified. Oflazoğlu, in his play, which is positioned on the basis of Kabakçı Mustafa Rebellion, also transformed historical people and events into images, creating an aestheticism between history and literature, and benefited from the wide functional field of adaptation texts. In this study, the play in question was analysed text-centredly. In the play, in which historical figures such as Selim III, Kabakçı Mustafa and the characteristics of institutions such as Nizam-ı Cedit and Yeni çeri Ocağı are transformed into means of reflection, conflicts are based on the metaphorical use of these people, institutions and events.  The effect of the prominent elements in the adaptation together with the features of historical situations and people has been evaluated and the effect of the adaptation in the form of reflection of the desired transfers from the historical and literary perspective has been examined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78642 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[369-385]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/236 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Kültüründe Organ Adları ile Oluşturulan Alkış ve Kargışlar]]> <![CDATA[Prayers and Curses Created with Organ Names in Turkish Culture]]> <![CDATA[Yasemin ÇELİK]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Türk Dili, Yeni Türk Dili, Türk kültürü, organ adı, alkış, kargış.]]> <![CDATA[Turkish Language, New Turkish Language, Turkish culture, organ name, prayer, curse.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk177656668"></a>Bu çalışmada Türk kültüründe içerisinde organ adları geçen alkış ve kargışlar üzerinde durulmuştur. Alkış (dua) sözcüğü Eski Türkçe “beğenmek, övmek, medh ü sena etmek, şükretmek, hamdetmek” anlamına gelen alka- ve kargış (beddua/ilenç) ise karġa- “beddua etmek” fiilinden gelmektedir. Alkış ve kargışlar, uzun süre araştırmacıların ilgisini çeken bir konu olmuştur. Türkçede en eski dönemlerden, sözlü gelenekten, itibaren pek çok konu hakkında alkış ve kargışlar söylenmiş ve bunlar yazılı dile aktarılmıştır. Bu alkış ve kargışlar genel dilde yer almakla birlikte bunların dışında halk ağzında yer bulan pek çok alkış ve kargış da bulunmaktadır. Türkçede yer alan bu alkış ve kargışlara bakıldığında içerisinde organ adları ile kurulan bazı alkış ve kargışların olduğu dikkati çekmektedir. Organ adlarının alkış ve kargışlarda yer bulması, halkın sevinçli, acılı, kızgın, umutlu vb. oldukları anlarda özellikle tercih ettikleri organ adlarını göstermesi bakımından önemlidir.  Bu çalışmaya Türk kültüründe daha önceden derlenmiş olan, pek çok yöreye ait, iyi ve kötü dilekleri bildirmek üzere oluşturulan, en çok kullanılan, organ adları ile kurulan alkış ve kargışlar malzeme olarak alınmıştır. Buna göre, çalışmaya malzeme olan bu alkış ve kargışlar, <a name="_Hlk178017397"></a>içerisinde ağız, ayak, baş, dil, el, göz, yüz sözcüğü bulunan organ adlarından derlenmiştir. Çalışmada öncelikle, organ adları alfabetik olarak sıralanmış, her bir organ adının anlamı ve kökeni hakkında bilgi verildikten sonra Türk kültüründe bu organ adları ile kurulan alkış ve kargış örnekleri sıralanmıştır. Böylelikle hangi organ adı ile kurulan alkış ve/veya kargışın daha sık, hangisinin daha seyrek kullanıldığı ve bunların nedenleri gösterilmeye çalışılmıştır. Buna göre çalışmada baş, el ve göz ile kurulan alkış ve kargışların ağız, ayak, dil, yüz ile yapılanlardan daha fazla olduğu görülmüş, bu da insan vücudunun temel organlarıyla kurulan alkış ve kargışların diğer organlarla kurulanlara oranla alkış ve kargışlarda daha fazla yer bulduğunu göstermiştir. Elbette ki alkış ve kargış üzerine yapılmış olan çalışmalar bulunmaktadır. Bu çalışma da, organ adları ile kurulan alkış ve kargışlar üzerinden alkış ve kargış çalışmalalara katkı sağlayacak ve bu alandaki boşluğu dolduracaktır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">This study focuses on prayers and curses with organ names in Turkish culture. The word prayer (alkış-dua) comes from the Old Turkish verb alka-, which means “to like, praise, praise, thank, praise” and curses (kargış/beddua/ilenç) comes from the verb karġa- “to curse”. The prayer and curses have long been a subject of interest for researchers. Since the earliest periods in Turkish from the oral tradition, prayer and curses have been uttered about many subjects and these have been transferred to written language. Although these prayer and curses are included in the general language, there are also many prayer and curses that find their place in the folklore. When we look at these prayer and curses in Turkish, it is noteworthy that there are some prayer and curses formed with organ names. The inclusion of organ names in prayer and curses are important in terms of showing the organ names that people especially prefer when they are joyful, painful, angry, hopeful, etc.  In this study, prayer and curses, which were previously compiled in Turkish culture, belonging to many regions, formed to express good and bad wishes, and formed with the most commonly used organ names, were taken as material. Accordingly, these prayer and curses, which are the material of the study, were compiled from organ names that contain the words mouth, foot, head, tongue, hand, eye, face. In the study, firstly, the organ names are listed alphabetically, after giving information about the meaning and origin of each organ name, examples of prayer and curses formed with these organ names in Turkish culture are listed. In this way, it was tried to show which prayer and/or curses formed with which organ name are used more frequently and which are used less frequently and the reasons for these. Accordingly, it was observed that the prayer and curses formed with the head, hand and eyes were more frequent than those formed with the mouth, feet, tongue and face, which showed that prayer and curses formed with the basic organs of the human body found more space in prayer and curses than those formed with other organs. Of course, there are studies on prayer and curses. However, it is thought that this study will be a source of prayer and curses formed with organ names and that prayer and curses will be examined from a different perspective.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78629 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1433-1470]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/237 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Ve Suriyeli Öğrenciler Arasındaki İletişime Medyanın Etkisi]]> <![CDATA[The Impact of Media on Communication between Turkish and Syrian Students ]]> <![CDATA[Ayşe Maze SOYLU]]> <![CDATA[Maide Pınar ÖZCAN -Erdinç DOĞRU]]> <![CDATA[eğitim, göç, Suriyeli sığınmacılar, sosyal medya, sığınmacı eğitimi, arkadaşlık ilişkileri ]]> <![CDATA[ education, migration, Syrian refugees, social media, refugee education, friendships]]> <![CDATA[2011 yılında Suriye’de yaşanan iç savaş dolayısıyla Suriyeliler belirli aralıklarla Türkiye’ye göç etmeye  başlamıştır. Bu göç hareketleri, yıllar içerisinde Türk vatandaşları ve Suriyeli sığınmacılar arasında birtakım  uyumsuzluklara sebep olmuştur. Yaşanan uyumsuzluklar, medyada yayınlanan birçok yanıltıcı haberi  beraberinde getirmiştir. Bu haberlerin yansımaları hayatın birçok alanını etkilediği gibi eğitim noktasında da  kendini göstermiştir. Bu durum ülkemizde birlikte eğitim gören Türk ve Suriyeli öğrenciler arasında  Turkish Studies - Language, X(X)  Türk ve Suriyeli Öğrenciler Arasındaki İletişime Medyanın Etkisi      3  arkadaşlık ilişkilerinde problemlere sebep olmuştur. Bu çalışmanın amacı aynı sınıfta eğitim ve öğretim  gören Türk ve Suriyeli öğrencilerin birbirleriyle olan iletişiminin doğrudan veya dolaylı yollarla nasıl  iyileştirilebileceğine dair veri sunmaktır. Bu araştırma Ankara ilinde, Türk ve Suriye uyruklu öğrencilerin  birlikte eğitim gördüğü bir okulda yapılmıştır. Araştırma için 2 öğretmen, bir okul rehberlik öğretmeni, bir  okul müdür yardımcısı ve 9. sınıfta eğitim görmekte olan 14 öğrenci ile çalışılmıştır. Proje kapsamında  medya yayın organlarında paylaşılan kaynağı belirsiz haberlerin, öğrenciler üzerindeki etkisinin boyutu  tartışılarak öğrenciler arasındaki iletişime olumsuz yansımaları olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Bununla doğru  orantılı olarak sosyal medya aracılığı ile elde ettikleri haberlere, doğruluğunu teyit etmeden, inanan  öğrencilerin sınıf ortamında Suriye uyruklu öğrencilere yönelik olumsuz davranışlarda bulundukları tespit  edilmiştir. Proje uygulanırken yapılan çalışmalar ve gerçekleştirilen etkinlikler neticesinde öğrencilerin  sosyal medyada karşılaştıkları haberlere daha bilinçli yaklaşım sergiledikleri ve öğrenciler arasında iletişim  ve empatinin olumlu yönde geliştiği gözlemlenmiştir. Elde edilen bulgular, ilgili literatür ışığında tartışılmış  ve konuyla ilgili öneriler sunulmuştur.  ]]> <![CDATA[in 2011, due to the civil war that broke out in Syria, Syrians started to migrate to Turkiye  periodically. These migration movements have caused some incompatibilities between Turkish citizens and  Syrian refugees over the years. The incompatibilities have brought along many misleading news published in  the media. The reflections of these news have affected many areas of life, including education. It has caused  problems in relations between Turkish and Syrian students who study together in  Turkiye. The aim of this  study is to provide data on how the communication between Turkish and Syrian students studying in the  same class can be improved through direct or indirect ways. This study was conducted in a school in Ankara  where Turkish and Syrian students study together. The participants of the study were, 2 teachers, a guidance  counselor, a school vice principal and 14 students studying in the 9th grade. Within the scope of the project  the effect of unfiltered news shared in media outlets on students is discussed and it has been found that it  negatively affects the communication between students. It was determined that students who believe the  unfiltered news they receive through social media without verifying its accuracy exhibit negative behaviors  towards Syrian students in the classroom environment. As a result of the studies conducted, it was observed  that communication and empathy developed positively between the students and Syrian students who showed  a more conscious approach to the news they encountered on social media. The findings were discussed in the  light of the relevant literature and recommendations on the subject were presented. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78578 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[269-288]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/238 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Endülüs’ten Mezopotamya’ya Uzanan Bir Şair: Federico Garcia Lorca]]> <![CDATA[A Poet Reaching from Andalusia to Mesopotamia: Federico Garcia Lorca]]> <![CDATA[Zafer CEYLAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Arap Dili ve Edebiyatı, Federico Garcia Lorca, Bedr Şâkir es-Seyyâb, Abdulvahhâb el-Beyyâtî, Sa‘dî Yûsuf]]> <![CDATA[Arabic Language and Literature, Federico Garcia Lorca, Badr Shakir Al-Sayyab, Abdulwahab Albayati, Saadi Youssef]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>XX. yüzyıl edebiyatının önemli isimlerinden biri olan Federico Garcia Lorca, 1898 yılında Granada’nın çingeneleriyle ünlü Fuente Vaqueros bölgesinde Endülüs kökenli, liberal, kültürlü ve varlıklı bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelmiş, İspanya İç Savaşı’nın patlak verdiği 1936 yılının Ağustos ayında ise sağcı Falanjistler tarafından yine Granada’da, bölge halkının “gözyaşı kaynağı” adını verdiği eski bir su kuyusunun içinde kurşuna dizilerek öldürülmüştür. Sadece otuz sekiz yıl süren kısa hayatında edebiyat ve sanat alanlarına birçok eser kazandırmıştır. Şair ve oyun yazarlığının yanı sıra çizdiği resimleri ve piyanodaki ustalığıyla aynı zamanda iyi birer ressam ve müzisyendir. Lorca, gerek hayatı ve mücadelesiyle olsun gerek şiire olan yaklaşımı ve onu işleyişiyle olsun modern dönem Arap şairlerinin, özellikle de Iraklı şairlerin üzerinde derin izler bırakır. Hayatı ve mücadelesi, sol hareketlerin ve özgürlük çağrılarının Arap dünyasında geniş yankı bulduğu 1940-1970 arası dönemde ideal bir örnek oluştururken, poetikası da siyasi özgürlüğün edebî özgürlükten geçtiğini düşünen bu sebeple klasik şiirin kuralcı ve modası geçmiş zincirlerinden kurtulma çabasıyla serbest şiire yelken açan genç şairlere yol gösterir. Dönemin bu genç şairleri arasında, Lorca’yı sadece biçim ve üslup yönünden örnek almayan dahası onu bizatihi kendi şiirlerinin, kendi hayatlarının birer kahramanı yapmaları sebebiyle bu çalışmanın da asli unsurları olarak ele alınan ve her biri bugün modern Arap şiirinin mihenk taşlarından biri olarak sayılabilen isimler vardır. Bu Iraklı şairler, şiirlerin kaleme alındığı kronolojik sırayla Bedr Şâkir es-Seyyâb (1926-1964), Abdulvahhâb el-Beyyâtî (1926-1999) ve Sa‘dî Yûsuf (1934-2021)’tur. Her biri sonrasında kendine özgü üslupları ve ifade biçimleriyle serbest şiirin farklı kulvarlarında yol almıştır. Çalışmamızda Endülüs’ten Mezopotamya’ya uzanan bu edebî etkileşimlerin izdüşümleri irdelenmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk178189321"></a><a name="_Hlk178189321"></a>Federico Garcia Lorca, one of the significant figures of 20th-century literature, was born in 1898 in the Fuente Vaqueros area of Granada, famous for its gypsies, as a child of a wealthy, cultured, and liberal family of Andalusian origin. In August 1936, when the Spanish Civil War broke out, he was executed by right-wing Falangists in Granada, in an old water well referred to by the local people as the "source of tears." Despite his short life of only thirty-eight years, he contributed numerous works to literature and the arts. In addition to being a poet and playwright, he was also a talented painter and musician, known for his drawings and piano skills. Lorca left a profound impact on modern Arab poets, particularly Iraqi poets, through both his life and struggle, as well as his approach to and handling of poetry. His life and struggle serve as an ideal example during the period from 1940 to 1970, when leftist movements and calls for freedom resonated widely in the Arab world. His poetics guide young poets who seek to break free from the rigid and outdated constraints of classical poetry, believing that political freedom is attained through literary freedom. Among these young poets, there are figures who not only take Lorca as a model in terms of form and style but also make him a hero of their own poems and lives. This work considers these poets as essential elements, each of whom is regarded as a cornerstone of modern Arab poetry today. These Iraqi poets, in chronological order, are: Badr Shakir Al-Sayyab (1926-1964), Abdulwahab Albayati (1926-1999), and Saadi Youssef (1934-2021). Each of them has forged their own unique styles and expressions, advancing in different avenues of free verse. This study aims to explore the reflections of these literary interactions extending from Andalusia to Mesopotamia.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78531 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[93-103]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/239 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Unutulmuş Şair Enver Alibeyli ve Onun Şiirlerinin Konu Özellikleri ]]> <![CDATA[Forgotten Poet Anvar Alibeyli and The Subject Characterictis of His Poems]]> <![CDATA[Rovshan MAMMADOV]]> <![CDATA[Azerbaycan Edebiyatı, Enver Alibeyli, SSCB Dönemi, II. Dünya Savaşı, Azerbaycan Filmleri]]> <![CDATA[Azerbaijani Literature, Anvar Alibeyli, USSR Period, World War II, Azerbaijani Films]]> <![CDATA[Geçtiğimiz yüzyılda kısa ama anlamlı bir hayat yaşayan Azerbaycan şairlerinden biri de Envar Alibeyli’dir. Zengin bir edebi miras bırakan şair, yüzyıllar boyu gönüllerde ve zihinlerde yaşayacak, sevilecek eserler yaratmıştır. İlginç ve anlamlı şiirleriyle edebiyat dünyasına güzellikler katmıştır. Enver Alibeyli’nin eserlerinde doğup büyüdüğü toprağın sürekli tasviri açıkça görülmektedir. Bu şiirleriyle insan kalbinin zenginliklerine ulaşan Alibeyli, ince duyguları, narin hisleri derinden analiz ederek onları güzel şiirsel parçalara dönüştürebiliyor. Bu nedenle sözlerine yazılan şarkıların birçoğu gönülleri fethediyor ve sanatçıların repertuvarını süslüyor. Gerek şair olarak, gerekse medya adamı olarak her alanda muazzam bir başarı sağlamayı başarmıştır. Azerbaycan Radyo ve Televizyon Kurumu (AZTV), Alibeyli’nin başkanlığıyla yükseliş dönemine girmiş, hazırladığı programlar toplum tarafından rağbetle karşılanmış ve herkes tarafından sevilerek izlenmiştir; temelleri sağlam atmakla Devlet Radyo ve Televizyon Kurumuna bir gelenek getirmiştir. II. Dünya Savaşına dövüşçü gibi katılan şairin, savaşta yazdığı şiirler, hem sanatsal mükemmellik hem de yurttaşlık içeriği açısından güzel şiirsel örneklerdir. Bu şiirlerde Alibeyli, ateşli siperlerden atlayan, zorlu sınavlardan çıkan insanların cesaretini, imanını ve inancını gerçek bir şair-savaşçı olarak kaleme almıştır. Yazdığı şiirlerle dikkat çeken Alibeyli eserlerine besteciler büyük merak sarmış, dönemin ünlü isimleri bu şiirlere güzel şarkılar bestelemişler. Azerbaycan filmlerinin söz yazarı olarak da bilinen Alibeyli, bu alanda da ismini duyurmayı başarmıştır. Samimi, akıcı, içtenlikle yazılan bu şiirler, konu v içerik açısından güzel sanat eserleridir. Bütün bunlardan dolayı edebiyat ve sanat camiası tarafından canlı nağme adlandırılan Alibeyli’nin edebî mirası, Azerbaycan medeniyeti üçün bir salnamedir. Enver Alibeyli hakkında gerek Azerbaycan gerekse Türkiye sahasında akademik çalışma yapılmamıştır. Şairin hayatı, edebi kişiliği ve eserleri ilk olarak bu makalede ele alınmıştır. Bir makale kapsamında şairin tüm eserlerini tahlil ve analiz etmek mümkün değildir. İleriki dönemlerde Alibeyli’nin tüm edebî kişiliği hakkında yine de araştırma yapılacaktır.]]> <![CDATA[Anvar Alibeyli is one of the Azerbaijani poets who lived a short but meaningful life in the last century. The poet, who left a rich literary legacy, created works that will live in hearts and minds for centuries. He added beauty to the world of literature with his interesting and meaningful poems. In the works of Anvar Alibeyli, the continuous depiction of the land where he was born and raised is clearly visible. Alibeyli, who reaches the richness of the human heart with these poems, is able to deeply analyze subtle feelings and transform them into beautiful poetic pieces. For this reason, many of the songs written to his lyrics conquer hearts and decorate the artists' repertoire. Both as a poet and as a media person, he managed to achieve great success in every field. Azerbaijan Radio and Television Corporation (AZTV) entered the period of growth under the leadership of Alibeyli, the programs prepared by him were welcomed by the society and watched with love by everyone; He has brought a tradition to the State Radio and Television Corporation by laying the foundations soundly. The poems written by the poet who participated in World War II as a fighter, are beautiful poetic examples in terms of both artistic excellence and civic content. In these poems, Alibeyli wrote the courage, faith and belief of the people who jumped from the fiery trenches and came out of tough tests as a real poet-warrior. Composers were very interested in the works of Alibeyli, who drew attention with his poems, and famous names of the time composed beautiful songs for these poems. Alibeyli, who is also known as the lyricist of Azerbaijani films, managed to make his name known in this field as well. Sincerely, fluently, written with sincerity, these poems are beautiful works of art in terms of subject and content. For all these reasons, the literary heritage of Alibeyli, which is called a living melody by the literary and artistic community, is a yearbook for the Azerbaijani civilization. There has been no academic study on Anvar Alibeyli in either Azerbaijan or Türkiye. The poet's life, literary personality and works are discussed for the first time in this article. It is not possible to analyze and dissect all of the poet's works within the scope of one article. In the future, research will still be conducted on Alibeyli's entire literary personality.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78516 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[531-547]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/240 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ömür CEYLAN, Kuşlar Dîvânı: Osmanlı Şiir Kuşları, Kapı: İstanbul, 2015, ss. 282, ISBN: 978-8950-89-4.]]> <![CDATA[Ömür CEYLAN, Dîvân of Birds: Birds of Ottoman Poetry, Kapı: İstanbul, 2015, ss. 282, ISBN: 978-8950-89-4.]]> <![CDATA[Sevim ARAS]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Ömür Ceylan, Osmanlı Kuşları, Kitap Tanıtımı]]> <![CDATA[Ömür Ceylan, Ottoman Birds, Book Launch]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78498 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1899-1906]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/241 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçe Nazal Seslerin Algılanmasını Sağlayan Akustik İpuçları]]> <![CDATA[The Acoustic Cues of Turkish Nasals for the Perception of Place of Articulation]]> <![CDATA[Cemil YILMAZ]]> <![CDATA[Fonetik, Nazal sesler, Nazal murmur, Formant geçiş, Akustik ipucu]]> <![CDATA[Phonetics, Nasal sounds, Nasal murmur, Formant transition, Acoustic cue]]> <![CDATA[Farklı üretim yerine sahip nazal ünsüz seslerin duyulduğunda birbirinden ayırt edilmesini sağlayan çeşitli akustik ipuçları bulunur. Bu akustik ipuçlarından biri nazal murmur bölgesi diğeri formant geçiş bölgesidir. Formant geçiş bölgesinin nazal ünsüzlerin ayırt edilmesinde önemli bir akustik ipucu olduğu bilinirken nazal murmur bölgesinin rolü tartışmalıdır. Bu çalışmanın amacı Türkçe nazal ünsüz /m/ ve /n/ seslerinin dinleyiciler tarafından ayırt edilmesinde nazal murmur ve formant geçişlerinin rolünü analiz etmektir. Bu amaçla 2017 yılında kısıtlı sayıda seçeneği olan bir dinleme deneyi yapılmıştır. Nazal ünsüzlerin yer aldığı kelimeler bir konuşucu tarafından sesletilmiş ve kaydedilmiştir. Kayıtlardan nazal murmur bölgesi, formant geçiş bölgesi veya iki bölgeden de ses parçaları içeren çeşitli uzunluklarda ses uyaranları oluşturulmuştur. 30 dinleyici ses uyaranlarını 2 kez dinlemiştir ve /m/ ya da /n/ seçeneğini işaretlemiştir. Alınan yanıtlara göre formant geçiş bölgelerinin her iki nazal ünsüz için de güçlü bir akustik ipucu olduğu, dinleyiciler tarafından /m/ ve /n/’yı birbirinden ayırt etmede kullanıldığı bulunmuştur. /m/ sesinin nazal murmur bölgesinin,  /m/ sesi için güçlü bir akustik ipucu olduğu bulunmuştur. Ancak /n/ sesinin nazal murmur bölgesinin, /n/ sesinin üretim yerinin tanınması için bir akustik ipucu olmadığı, hatta dinleyiciler tarafından /m/ olarak tanınmasına neden olduğu görülmüştür. Ayrıca nazal murmur ve formant geçiş bölgelerinin birlikteyken üretim yeri için güçlü bir akustik ipucu olduğu da bulunmuştur. Son olarak ses uyaranlarının süresinin, nazal seslerin ayırt edilmesinde genellikle etkisinin olmadığı, çok kısa süreli ses uyaranlarının dahi nazal seslerin birbirinden yüksek oranlarda ayırt edilmesini sağladığı görülmüştür. Bu çalışma bulgularının ileride nazal seslerin algılanmasında sorunların olduğu bilinen işitme engeli gibi bazı dil ve konuşma sorunlarında yararlı olması beklenmektedir. ]]> <![CDATA[There are various acoustic cues that allow nasal consonants with different places of articulation to be discriminated from each other when heard. One of these acoustic cues is the nasal murmur region and the other is the formant transition region. While the formant transition region is known to be a strong acoustic cue in distinguishing nasal consonants, the role of the nasal murmur region is controversial. The aim of this study is to analyze the role of nasal murmur and formant transitions in the discrimination of Turkish nasal consonant /m/ and /n/ sounds by listeners. For this purpose, a forced-choice listening experiment was designed. The target words containing nasal consonants were spoken by a speaker and the speech was recorded. The stimuli of various lengths were created from the recordings, including the nasal murmur region, the formant transition region, or sound fragments from both regions. 30 listeners listened to the 152 stimuli twice and selected either /m/ or /n/. According to the answers received, it was found that formant transition regions are strong acoustic cues for both Turkish nasal consonants and are used by listeners to discriminate /m/ and /n/ from each other. The nasal murmur region of the /m/ sound has been found to be a strong acoustic cue for /m/. However, it has been observed that the nasal murmur region of the /n/ sound is not an acoustic cue for the place of articulation of the /n/, and is even perceived as /m/ by the listeners. The nasal murmur and formant transition regions together create a strong acoustic cue for the place of articulation. Finally, it has been observed that the duration of stimuli generally has no effect on the discrimination of nasal consonants, and even very short-term stimuli enable the discrimination of nasal consonants from each other at high ratios. It is expected that the findings of this study will be useful in the future for language and speech problems such as hearing impairment, where there are problems in perceiving nasal consonants.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78489 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1883-1898]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/242 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçe Nazal Ünsüz Seslerin Akustik Özelliklerinin Karşılaştırılması]]> <![CDATA[Comparative Analysis of Acoustical Properties of Turkish Nasal Consonants]]> <![CDATA[Cemil YILMAZ]]> <![CDATA[Fonetik, Nazal sesler, Akustik analiz, Nazal rezonanslar, Formant geçişleri]]> <![CDATA[Phonetics, Nasal consonants, Acoustic analysis, Nasal resonances, Formant transitions]]> <![CDATA[Bu çalışmada Türkçe nazal ünsüzler olan /m/ ve /n/ fonemlerinin birbirinden ayırt edilmesini sağlayan çeşitli akustik özellikler, bu çalışma kapsamında araştırılmıştır. Bu akustik özelliklerin başında nazal ünsüzün süresi, nazal rezonansların frekansları (NR1, NR2) ve nazal sesten ünlüye doğru olan geçiş bölgesindeki formant başlangıç frekansları (F1, F2, F3) yer almıştır. Bu parametrelerden alınan ölçümler, nazal ünsüzler arasında karşılaştırılmıştır ve farklı ünlü ses ile farklı konuşucu faktörlerinin nazal ünsüzler ile etkileşimi de ayrıca analiz edilmiştir. 6 konuşucu hedef sözcüklerin rastgele dağıtılmış olduğu listeleri okumuş ve ses kayıtları alınmıştır. 432 hedef sözcüğün akustik analizi ile 6 parametreye dair ölçümler alınmıştır. İstatistik analizleri sonucunda /m/ sesinin süre değerlerinin /n/ sesinden anlamlı derecede daha düşük olduğu bulundu. /m/ sesinin süre değerleri /n/ sesinden tutarlı bir biçimde daha yüksek gözlense de bu durum farklı ünlü seslere ve konuşuculara göre değişkenlik göstermektedir. /m/ sesinin ölçülen nazal rezonans değerleri genellikle /n/ sesine benzer veya daha düşüktür. Ancak /m/ ve /n/ seslerinin nazal rezonans değerleri ile farklı konuşucu faktörü arasında anlamlı bir etkileşim görülmüştür ve konuşucuya göre nazal rezonanslar /m/ sesinde daha yüksek değerde de olabilir. Nazal ünsüz ile ünlü arasındaki formant geçiş bölgesinin başlangıç frekanslarının ise /m/ sesinde tutarlı bir şekilde /n/ sesinden daha düşük değerlerde olduğu görüldü. /m/ ve /n/ sesleri arasındaki özellikle F2 farkı, çeşitli ünlü seslerin ve konuşucuların etkisinde olsa da her zaman /m/ sesinde kararlı biçimde daha düşüktür. Bu sonuçlara göre Türkçe nazal ünsüzlerin üretim yerleri üzerine yapılacak çalışmalarda formant geçiş bölgeleri analizinin, konuşucu özelliklerinin belirlenmesine yönelik çalışmalarda ise nazal rezonans bölgesi analizinin etkili olduğu ortaya çıkmaktadır.]]> <![CDATA[In this study, various acoustic features that enable the discrimination of Turkish nasal consonants /m/ and /n/ from each other were analyzed. These acoustic features include the duration of the nasal consonant, the frequencies of nasal resonances (NR1, NR2) and the formant onset frequencies (F1, F2, F3) in the transition region from the nasal to the vowel. Measurements taken from these parameters were compared between nasal consonants, and the interaction of different vowel and different speaker factors with the nasal consonants was also analyzed. 6 speakers read randomly distributed lists of target words and audio recordings were made. Measurements of 6 parameters were taken through the acoustic analysis of 432 target words. As a result of statistical analysis, it was found that the duration values of /m/ were significantly higher than /n/. Although the duration values of /m/ are consistently higher than /n/, the duration varies according to different vowels and speakers. The measured nasal resonance values of /m/ are generally similar to or lower than /n/. However, a significant interaction was observed between nasal consonants and different speaker factors on the nasal resonance values that may be higher in /m/ depending on the speaker. It was observed that the onset frequencies of the formant transition region were consistently lower in the /m/ than in the /n/. The difference between /m/ and /n/ consonants, especially F2, is always decisively lower in /m/, although it is under the influence of various vowels and speakers. According to these results, it was evident that the formant transition region analysis could be effective in studies on the place of articulations of Turkish nasal consonants, and nasal resonance region analysis could be effective in studies on determining speaker characteristics.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78488 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[1391-1410]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/243 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Risâle Fî Ta‘rîfi՚l-Mecaz Adlı Eserin Muhteva Açısından İncelenmesi]]> <![CDATA[Internal Examination of the Work Named Risāle Fī Tarīfi՚l-Mecaz]]> <![CDATA[Ayhan CAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Arap Dili ve Belagatı, Mecaz, Tanım, Tavtâzânî, Mîrzâcân]]> <![CDATA[Arabic Language and Rhetoric, Metaphor, Definition, Taftāzānī, Mīrzācān]]> <![CDATA[Hatîb el-Kazvînî (ö. 739/1338)՚nin yapmış olduğu müfred mecazın tanımında yer alan " fî istilahin bihi at-tahattub"  ifadesi üzerine Mes‘ûd b. Ömer et-Taftâzânî (ö. 792/1390) bazı değerlendirmelerde bulunmuştur. Bu değerlendirmelerden biri tartışmalara sebep olan "bu ifade vesilesiyle başka bir terminolojide farklı bir anlam taşıyan salât gibi hakikat türü kelimeler de mecazın dışına çıkar" şeklindeki açıklaması olmuştur. Mîrzâcân Habibüllâh eş-Şirâzî (ö. 994/1586) Teftâzânî՚՚nin bu yorumunu iki hususta eleştirmiştir. Mîrzâcân՚a göre Taftâzânî՚nin zikretmiş olduğu bu bilgide çelişki olup tanımlarda esas alınan mantık ilkeleriyle çelişmektedir. Mîrzâcân’ın eleştirilerine cevap niteliğinde önemli malumatlar, Risâle fî ta̒rîfi’l-mecaz adlı bir eserde yer almaktadır. Öncelikle risâlede ismi belirtilmeyen bir şâhsa ait Mîrzâcân՚a yapılmış bir reddiyeye yer verilmiştir. Ancak bu reddiye, mezkûr risâlenin yazarı tarafından doğru bulunmamıştır. Bunun yerine kendisi bir çözümde bulunmuştur. Buna göre, tanımda geçen "mâ" lafzı merkeze alınarak ispatlanmaya çalışılmıştır. "mâ" lafzının iki muhtemel anlama gelebileceğinden bahsedilmiştir. 1. Her bir fert: Tanımında geçen "mâ" lafzının delalet ettiği anlamının tek tek tüm fertleri karşıladığı veya cins ifade ettiği muhtemeldir. Bu ihtimale göre "fî istilahin bihi et-tahattub" ifadesine, tanımdan bir şey çıkarmak için değil, bir şeyi tanıma dahil etmek için ihtiyaç duyulduğu söylenebilir.  2. Fertlerden biri: Yazara göre Taftâzânî՚՚nin ifadelerine bakıldığında maksadının ikinci muhtemel manaya yönelik olduğu anlaşılmaktadır. Bu itibarla Mîrzâcân՚ın yapmış olduğu itirazların yerinde olmadığı zikredilmiştir.]]> <![CDATA[On the expression "fī istilāhin bihi al-tahāttub" in the definition of the curriculum metaphor made Hatīb al-Qazwīnī (d. 739/1338) Mes‘ûd b. Omer al-Taftāzānī (d. 792/1390) made some evaluations. One of these evaluations, which caused controversy, was his statement that "with this expression, words such as truth, such as salah, which has a different meaning in another terminology, go beyond the metaphor". Mīrzācān Habibullāh b. Abdillāh al-Shirazī (d. 994/1586) criticized this interpretation of Taftāzānī on two issues. According to Mîrzâcân, this information mentioned by Taftāzānī is contradictory and contradicts the principles of logic based on the definitions. Important information in response to Mīrzācān's criticisms is included in a work called Risāle fī tarīfi՚l-mecaz. First of all, a rejection made to Mīrzācān by a person whose name is not mentioned in the treatise is included. However, this rejection was not found correct by the author of the aforementioned treatise. Instead, he came up with a solution. Accordingly, an attempt has been made to prove it by focusing on the word "ma" in the definition. It has been mentioned that the word "mā" can have two possible meanings. 1. Each individual: It is possible that the meaning of the word "mā" in its definition refers to all individuals one by one or refers to the genus. According to this possibility, it can be said that the expression "fī istilāhin bihi al-tahāttub" is needed not to remove something from the definition, but to include something in the definition. 2. One of the individuals: According to the author, looking at Taftāzānī's statements, it is understood that his purpose is towards the second possible meaning. In this respect, it was stated that the objections made by Mīrzācān were not justified. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78484 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[85-92]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/244 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arapçada Kısaltmalar الاختصارات في اللغة العربية]]> <![CDATA[The Arabic Abbreviations ]]> <![CDATA[Hayrullah ÇETİNKAYA]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Arap Dili, Arapçada Kısaltmalar, İḫtiṣâr, Rumûz, Ḥaẕf.]]> <![CDATA[Arabic Language, Abbreviations in Arabic, İḫtiṣâr, Rumûz, Ḥaẕf.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Kısaltma konuşma ve yazışmalarda sık kullanılan sözlerin veya özel adların bir ses, biçim veya söz dizimi biriminin daha kısa, daha kullanılır ve daha kolay telaffuz edilir hâle gelmesidir. Bu çalışmada elde edilen verilere göre Arapçada kısaltma çalışmalarının uzun bir geçmişi olduğundan söz edilmektedir. Özellikle Kur’an-ı Kerîm’de sûre başlarında yer alan ve el-Ḥurûfu’l-Mukaṭṭaʿa bu kısaltma örneklerinin başında yer almaktadır. Hadîs râvîleri ve âlimlerin isimlerinin kısaltmalarına da sıkça rastlanmaktadır. Arapça kısaltmalar konusunda araştırma yapmak isteyen her araştırmacının ilk rastlayacağı kısaltma örnekleri bu alanlarda bulunmaktadır. Modern Arapçada kısaltmalar özellikle ve yoğunlukla basılı yayın, sözlükler, ölçü birimleri, bilimsel araştırma ve akademik araştırma yazım kurallarında görülmektedir. Bu durum Arapçada kısaltmalar konusunda yoğun bir araştırma ve çalışmayı gerektirmektedir. Bu araştırmada nitel yöntem kullanılmış, alanla ilgili kaynaklar taranmış ve medya taramaları yapılmıştır. Araştırmanın ve çalışmanın amacı Arapçayla ilgilenen çevreleri konu hakkında bilgilendirmek ve bu alanla ilgili dağarcıklarına katkıda bulunmaktır. Araştırma sırasında Arapçada kullanılan kısaltmalar araştırılmış ve belgelenmiştir. Türkiye’de Arapçada kısaltmalar konusunda detaylı bir çalışmanın yapılmamış olması bu araştırmaya yönlendiren temel etken olmuştur. Bu araştırmayı inceleyen her okuyucunun da fark edeceği gibi Arapçada kısaltmalar diğer dillere göre fazla değildir. Buna neden olarak Arapça dil ve gramer yapısının kısaltmalara uygun olmadığı gösterilmektedir. Arapçada kısaltmalar konusunda kısaltma örnekleri ile ilgili olarak elde edilen veriler çalışmanın sonunda tablo halinde verilmiştir. Bu çalışmanın Arapça öğretimi ve öğrenimi alanında çalışma yapan çevrelere katkı sağlaması beklenmektedir.]]> <![CDATA[<span lang="EN-US" style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: EN-US;">An abbreviation is a sound, form, or syntactic unit of words or proper names frequently used in speech and correspondence, making them shorter, more usable, and easier to pronounce. The data obtained in this study hints at a long history of abbreviation studies in Arabic. Al-Ḥurūfu al-Muqaṭṭṭaʿa, especially at the beginning of the surahs in the Holy Qur'an, is one of the leading examples of such abbreviations. The names of hadīth narrators and scholars are also frequently abbreviated. These areas contain the first examples of abbreviations that every researcher who wants to research Arabic abbreviations will encounter. In modern Arabic, abbreviations appear especially and predominantly in printed publications, dictionaries, units of measurement, scientific research, and academic writing rules. This situation requires intensive research and study on abbreviations in Arabic. This study used qualitative methods, scanned resources related to the field, and conducted media scans. The study aims to inform the circles interested in Arabic and contribute to their repertoire in this field. Abbreviations used in Arabic during the research were researched and documented. The main factor driving this research was the lack of a detailed study on Arabic abbreviations in Türkiye. As any reader of this study will realize, Arabic does not have more abbreviations than other languages. This results from the unsuitability of the Arabic language and grammar structures for abbreviations. The data obtained regarding abbreviations in Arabic are presented in a table at the end of the study. This study is expected to contribute to the circles working in Arabic teaching and learning.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78474 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[105-123]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/245 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sözlü Edebiyat Unsurları Olarak Mardin Arapça Diyalektinde Yer Alan Ninni, Tekerleme ve Maniler]]> <![CDATA[Lullabies, Nursery Rhymes and Manis in the Mardin Arabic Dialect as Elements of Oral Literature]]> <![CDATA[Ahmet ABDÜLHADİOĞLU]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Arap dili, Mardin, sözlü edebiyat, ninni, tekerleme, mani]]> <![CDATA[Arabic language, Mardin, oral literature, lullaby, nursery rhyme, manis]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: black; mso-themecolor: text1; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Sözlü edebiyat, yazılı edebiyattan farklı olarak nesilden nesile şifahi olarak aktarılan ve günümüze ulaşan bir edebiyat türüdür. Hikâyeler, masallar, atasözleri, ninniler, tekerlemeler ve maniler bu türün en önemli unsurları arasında yer almaktadır. Mardin Arapça diyalekti de birçok sözlü kültür unsurlarını bünyesinde bulunduran önemli bir sözlü edebiyat sahası durumundadır. Söz konusu bu sözlü kültür unsurlarından ninni, tekerleme ve manilerin önemli bir kısmı şifahi olarak günümüze kadar ulaşmıştır. Farklı dil ve kültürlerin sözlü kültür geleneğinde yaygın olarak bilinen maniler, çocukları uyutmak gayesiyle söylenen ninnilerde anneler bir taraftan çocuklarına olan sevgilerini ifade ederken, diğer taraftan kendilerini üzen bir durum ya da olaydan serzenişlerini dile getirmeleri söz konusudur. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Daha çok çocuk oyunlarında rastladığımız tekerlemeler ise belirli bir temadan yoksun, tutarsız hayal ve düşüncelerin sıralanmasından oluşan sözlü kültür unsurlarıdır. Anonim halk şiirinin en önemli türlerinden biri olan maniler ise düğün, bayram gibi münasebetlerde söylenirler. Saydığımız bu üç unsurun, topluma ait kültürel kodları yansıtmaları yanında, ahlaki değerlerin çocuklara öğretilmesinde, dil becerisinin ve özellikle anadilinin erken dönemlerde kazandırılmasında önemli bir yeri vardır.<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: black; mso-themecolor: text1; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;"> Bu çalışmada, kültürel belleğin aktarımında önemli bir role sahip olan ve baskın dil olan Türkçenin yanında Arapça konuşan yerel halkın farklı kültürel yönlerini yansıtan sözlü kültür unsurlarından <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: #333333; background: white; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">ninni, tekerleme ve maniler<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: black; mso-themecolor: text1; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;"> incelenmiştir. Çalışmamızda yer verdiğimiz ninni, tekerleme ve maniler Mardin ile çevre ilçe ve köylerinde 2011-2019 yılları arasında yaptığımız saha çalışması kapsamında elde edilmiştir. On yedi kişiden oluşan katılımcıların yaş ortalaması 66 şeklindedir.]]> <![CDATA[Oral literature, unlike written literature, is a type of literature that is passed down orally from generation to generation and has survived to the present day. Stories, tales, proverbs, lullabies, nursery rhymes, and manis are among the most important elements of this type. Mardin Arabic dialect is also an important area of oral literature that contains many elements of oral culture. A significant portion of these elements of oral culture, such as lullabies, nursery rhymes, and manis, have survived to the present day orally. In the widely known manis and lullabies sung to put children to sleep in the oral culture tradition of different languages and cultures, mothers express their love for their children on the one hand, and on the other hand, express their complaints about a situation or event that upsets them. <span lang="EN-GB" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: EN-GB; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">The nursery rhymes that we mostly encounter in children's games are elements of oral culture that consist of a sequence of inconsistent dreams and thoughts that lack a specific theme. The manis, which are one of the most important types of anonymous folk poetry, are sung on occasions such as weddings and holidays. In addition to reflecting the cultural codes of the society, these three elements we have mentioned have an important role in teaching children moral values, acquiring language skills and especially their mother tongue in early ages. <span lang="EN-GB" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: black; mso-themecolor: text1; mso-ansi-language: EN-GB; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">In this study, lullabies, nursery rhymes and manis, which are elements of oral culture and have an important role in the transmission of cultural memory and reflect the different cultural aspects of the Arabic-speaking local people besides the dominant language Turkish, are analyzed. The lullabies, nursery rhymes, and manis we included in our study were obtained within the scope of the fieldwork we conducted between 2011-2019 in Mardin and its surrounding districts and villages. The average age of the participants, consisting of seventeen people, was 66.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78472 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[939-952]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/246 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hayvan Adlarıyla Kurulmuş Zehirli Bitki Adları Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[A Study on Poisonous Plant Names Formed with Animal Names]]> <![CDATA[Ömer Anıl DÜŞMEZ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Türk dili, hayvan adı, zehirli bitki, fitonomi, zehirli bitki adları, adlandırma]]> <![CDATA[Turkish language, animal names, poisonous plants, phytonomy, poisonous plant names, naming]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Bitkiler, dünya üzerindeki yaşamın sürekliliği için hayati öneme sahip temel unsurlardır. İnsanlar, bitkilerle çok eski çağlardan bu yana simbiyotik bir ilişki içinde olmuşlar ve bu ilişki, medeniyetin başlangıcından modern zamanlara kadar geniş bir yelpazede (beslenme, tıbbi tedavi, tekstil ürünleri vb.) çeşitli şekillerde kendini göstermiştir. Bitkilerin faydalarının yanı sıra, içerdikleri potansiyel toksik maddeler nedeniyle zarar verebilecekleri de bilinmektedir. Bazı bitkiler, insanlar ve hayvanlar için tehlikeli olabilir ve uygun bilgi ve deneyim olmaksızın kullanıldıklarında sağlık sorunlarına neden olabilmektedir. Bitki adları, ad biliminin fitonomi olarak bilinen dalı kapsamında incelenir. Fitonomi, bitkilerin bilimsel adlandırılma süreçlerini ve bu süreçte dilin rolünü araştıran bir disiplindir. Bitki adları, genellikle bitkilerin morfolojik, coğrafi, tarihsel veya kültürel özelliklerine dayanarak oluşturulmuştur. Yaygın olarak, bir bitkinin görünümüne veya yetiştiği yerin adına göre adlandırılması söz konusudur. Türkçe, bitki adları açısından oldukça zengin bir dildir ve bu zenginlik, dilin tarihsel derinliği ve coğrafi çeşitliliği ile yakından ilişkilidir. Halk arasında zehirli bitkilerin adlandırılmasında hayvan adlarının sıkça kullanıldığı görülmektedir. Bu tür adlandırmalar, genellikle bitkilerin özelliklerini veya görünüşlerini hayvanlarla ilişkilendirerek yapılan aktarmalar yoluyla oluşturulmaktadır. Bu çalışmada, zehirli bitki adlandırmalarında kullanılan hayvan adları ele alınmıştır. T. C. Tarım ve Orman Bakanlığının 12.10.2020 tarihli, zehirli ve zararlı oldukları için gıda amaçlı kullanımı yasaklanan bitkiler listesinden yararlanılmıştır. Araştırma, bu listedeki bitki adlarından hayvan adı kullanılarak oluşturulanlara odaklanmıştır. Elde edilen bulgular, Türkçede zehirli bitkilerin adlandırılmasında hayvan adlarının yaygın olarak kullanıldığını ve bu adlandırmaların bitkilerin özelliklerini veya görünümlerini hayvanlarla ilişkilendirerek yapıldığını ortaya koymaktadır. Zehirli bitkilerin adlandırılması, halk arasında bu bitkiler hakkında aktarılan bilgi ve deneyimlerin bir parçası olarak değerlendirilmektedir. Bu adlandırmalar, halk kültüründe nesiller boyu süren gözlemlerin ve deneyimlerin bir yansıması olarak karşımıza çıkmaktadır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Plants are essential elements that are vital for the continuity of life on Earth. Humans have had a symbiotic relationship with plants since ancient times and this relationship has manifested itself in a wide range of ways (nutrition, medical treatment, textiles, etc.) from the beginning of civilization to modern times. In addition to their benefits, plants are also known to cause harm due to the potentially toxic substances they contain. Some plants can be dangerous to humans and animals and can cause health problems when used without proper knowledge and experience. Plant names are studied within the branch of nomology known as phytonomy. Phytonomy is a discipline that studies the scientific naming processes of plants and the role of language in this process. Plant names are often based on morphological, geographical, historical or cultural characteristics of plants. Commonly, a plant is named according to its appearance or the name of the place where it grows. Turkish is a very rich language in terms of plant names and this richness is closely related to the historical depth and geographical diversity of the language. It is seen that animal names are frequently used in the naming of poisonous plants among the people. Such nomenclatures are usually created through transpositions by associating the characteristics or appearance of plants with animals. In this study, animal names used in poisonous plant names are discussed. The Republic of Turkey Ministry of Agriculture and Forestry's list of plants banned for food use because they are poisonous and harmful, dated 12.10.2020, was used. The research focused on the plant names in this list that were created using animal names. The findings reveal that animal names are widely used in the naming of poisonous plants in Turkish and that these names are made by associating the characteristics or appearance of plants with animals. The naming of poisonous plants is considered as a part of the knowledge and experiences transmitted about these plants among the people. These names appear as a reflection of generations of observations and experiences in folk culture.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78452 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1471-1485]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/247 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancı Bir Dil Olarak Arapça Öğretiminde Gramerin Konumu/Yeri ve Rolü]]> <![CDATA[The Position and Role of Grammar in Teaching Arabic as a Foreign Language]]> <![CDATA[Halis DEDE]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Arap Dili ve Belagatı, Arap Grameri, Nahiv, Sarf, Metot ve Yöntem.]]> <![CDATA[Arabic Language and Rhetoric, Arabic Grammar, Sentax, Consumables, Method and Procedure.]]> <![CDATA[Yabancı bir dilin özellikle de Arapçanın öğretiminde gramerin inkâr edilemez bir yeri vardır. Çünkü gramer, ana dili Arapça olmayanların eğitiminde dilsel becerilerin bir düzene konulması ve doğruluk derecesinin ölçülebilmesi için zaruridir. Nahiv ve sarf bölümlerinden oluşan Arapça grameri, öğretim metotlarının bazılarında kısmen etkili olurken diğer bazılarında da temel yapıyı teşkil etmiştir. Temel yapısını teşkil eden metotlardan biri Dilbilgisi-Çeviri metodudur ki burada özellikle gramerin büyük bir bölümünü teşkil eden nahiv ilmi ağırlıktadır. Nahiv ilminin konularının çokluğu, alt dallarının ve kaidelerdeki istisnaların fazlalığı gibi gerekçelerle sadeleştirilmesi ve kolaylaştırılması düşüncesi ortaya çıkmış ve bu bağlamda çeşitli bilimsel ve akademik çalışmalar yapılmıştır. Bu faaliyetler, gramerin daha sade, basit ve kolay bir şekilde işlenmesine ve gramer bazlı değil de alıştırma ve örnekleme bazlı bir öğretimin verilmesi fikrinin savunulmasına zemin hazırlamıştır. Ayrıca dikkat çekilmesi gereken bir hususun da gramer öğretiminin bizatihi amaç değil, bir yabancı dilin ve din dilinin kazanılmasıyla beraber doğru bir ifadeyi/anlamayı sağlayan bir araç olarak ele alınmasıdır. Bu çalışmada özellikle İlahiyat ve İslami İlimler Fakültelerinin hazırlık sınıflarında okutulan Arapçanın dil öğretimindeki rolü ve işlevi üzerinde durulmuştur. Çalışma, öğreticinin, öğrencinin ve ortamın durumuna uygun bir metodun seçilebilmesiyle beraber Arapça öğretiminin tamamen gramersiz olamayacağı, bununla birlikte tamamen gramere boğulmaması gerektiği görüşünü ortaya koymayı hedeflemektedir.]]> <![CDATA[Grammar has an undeniable place in teaching a foreign language, especially Arabic. Because grammar is essential in order to organize linguistic skills and measure the degree of accuracy in the education of those whose native language is not Arabic. While Arabic grammar, consisting of nahiv and grammatical sections, has been partially effective in some of the teaching methods, it has also formed the basic structure in some others. One of the methods that constitutes its basic structure is the Grammar-Translation method, in which the science of syntax, which constitutes a large part of grammar, is predominant. The idea of simplifying and simplifying the science of grammar has emerged due to reasons such as the multitude of subjects, sub-branches and exceptions to the rules, and various scientific and academic studies have been carried out in this context. These activities paved the way for teaching grammar in a simpler, simpler and easier way and for advocating the idea of teaching practice and example-based rather than grammar-based. Another point that is noted is that teaching grammar is not a goal in itself, but rather a tool that provides correct expression and understanding along with the acquisition of a foreign language and a religious language, and is processed accordingly. In this study, the role and function of Arabic grammar, including the grammatical and syntactic parts of Arabic, which is taught in the preparatory classes of the Faculties of Theology and Islamic Sciences, in language teaching is emphasized. The study aims to reveal the view that teaching Arabic is not completely grammar-free, although a method appropriate to the situation of the teacher and the environment can be chosen, and that it should not be completely drowned in grammar.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78438 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[155-169]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/248 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çağdaş Filistin Şiirinde Bir Metafor Olarak Anahtar]]> <![CDATA[Key as a Metaphor in Contemporary Palestinian Poetry]]> <![CDATA[Hayrettin BAHAR]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Arap Dili, Filistin Şiiri, Metafor, Anahtar Metaforu, Umut, Direniş]]> <![CDATA[Arabic Language, Palestinian Poetry, Metaphor, Key Metaphor, Hope, Resistance]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Anahtar, sadece kapıları açmaya ve kilitlemeye yarayan bir nesne değil aynı zamanda farklı alanlarda da kullanımları olan bir kavramdır. Bu yüzden onu sadece açma ve kapama aracı olarak sınırlandırmamak gerekir. Fiziksel anlamının dışında günlük konuşma dilinde kullanıldığı gibi edebiyat ve şiirde de çok yönlü bir metafor olarak karşımıza çıkar. Filistinliler açısından ele alındığında ise anahtarın anlam yelpazesi daha da genişler. Bu anahtar, Filistinli halkın bireysel ya da toplumsal hafızasında çok derin manaları taşır. Bir milletin geçmişine ve vatan toprağına olan bağlılığını yansıtır. Filistin halkı, işgal ve tehcirin ardından anahtarı sadece bir evin kapısını açan ya da kilitleyen bir nesne olarak değil işgal edilmiş topraklarına ve yuvalarına dönüşünü simgeleyen bir umut ışığı olarak görür. Bu anahtarlar, nesilden nesile aktarılır ve halkın vatanına olan aidiyet duygusunu güçlendirir. Anahtar bazen insana ve vatana olan bağını hatırlatan bir uzuv gibi görülür. Bazen de kaldırılması gereken bir bayrak ya da düşmana karşı bir silah gibi kullanılır. Zaman zaman da bir sevgiliye benzetilerek kişileştirilir. Filistin halkı için anahtar, hem fiziksel olarak evlerine geri dönüşe dair inancı hem de ulusal kimlik ve direniş bilincini canlı tutan bir hafıza ve hatıra nesnesi olarak işlev görür. Filistin halkının direnişi, kimliğini koruma mücadelesi ve geleceğe dair umutları bu sembol aracılığıyla dile getirilir. Bu çalışmada Filistin şiirine konu olan anahtar metaforu Muîn Besîsû, Mahmud Derviş, Hârûn Hâşim Reşîd, Murîd el-Bergûsî, Huseyn Muhannâ, Hasan el-Emrânî, Abdu’l-Ganî et-Temîmî, Âişe Abdurrahmân Yûnus gibi çağdaş dönem şairlerin şiirleri üzerinden incelenmiştir. Bu şiirler fişlenerek tasnif edilmiş ve dört başlık altında ele alınmıştır. Bu çalışma, edebiyat alanında metafor literatürüne katkı sağlaması bakımından önem arz etmektedir.<s> </s>]]> <![CDATA[The key is not just an object used to open and lock doors; it is also a concept with uses in various fields. Therefore, it should not be limited to being merely a tool for opening and closing. Beyond its physical meaning, the key emerges as a versatile metaphor in everyday language, literature, and poetry. When considered from the Palestinian perspective, the range of meanings associated with the key expands even further. This key carries profound meanings in the individual or collective memory of the Palestinian people. It reflects a nation’s connection to its past and homeland. For the Palestinian people, following occupation and displacement, the key is seen not just as an object that opens or locks the door of a house, but as a beacon of hope symbolizing the return to their occupied lands and homes. These keys are passed down from generation to generation, reinforcing the people’s sense of belonging to their homeland. The key is sometimes seen as a limb, reminding one of their bond with their homeland. Other times, it is used like a flag that needs to be raised or as a weapon against the enemy. Occasionally, it is personified, being likened to a lover. For the Palestinian people, the key serves as both a tangible reminder of their belief in returning to their homes and as an object of memory that keeps their national identity and resistance consciousness alive. The Palestinian people’s resistance, struggle to preserve their identity, and hopes for the future are expressed through this symbol. In this study, the key metaphor found in Palestinian poetry is examined through the works of contemporary poets such as Muîn Besîsû, Mahmud Derviş, Hârûn Hâşim Reşîd, Murîd el-Bergûsî, Huseyn Muhannâ, Hasan el-Emrânî, Abdu’l-Ganî et-Temîmî and Âişe Abdurrahmân Yûnus. These poems have been categorized and analyzed under four main headings. This study is significant in terms of contributing to the metaphor literature in the field of literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78432 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[19-30]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/249 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Toprak, M. Faruk (2014), Endülüs Şiirinde Mersiye, Ankara: Grafiker Yayınları (1. Baskı), 343 s. ISBN:978-605-4692-73-]]> <![CDATA[Book Review]]> <![CDATA[Gamze YÜCETÜRK KURTULMUŞ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Kitap Tanıtımı, Endülüs, Şiir, Mersiye]]> <![CDATA[Book Review, Andalusian, Poem, Elegiac]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78420 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[983-987]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/250 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arap Dili ve Edebiyatından Necip el-Kîlânî’nin Türkistan Geceleri İsimli Romanında Uygur Türk’ü ve Çin İmajı]]> <![CDATA[Uyghur Turks and the Image of China in Arabic Language and Literature Writer Najib al-Kîlânî's Novel titled Turkistan Nights]]> <![CDATA[Bekir YILDIRIM]]> <![CDATA[Arap Dili ve Edebiyatı, Roman, Necib el-Kîlânî, Türkistan Geceleri, İmaj. ]]> <![CDATA[Arabic Language and Literature, Novel, Najib al-Kīlānī, Turkestan Nights, Image. ]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-weight: bold;">İnsanlığı yaklaşık iki asırdır meşgul eden konulardan biri de Doğu Türkistan’da yaşanan elem verici hadiselerdir. Sözlü ve yazılı araçlarla bu zulüm zaman zaman dünya gündemine getirilmektedir. Edebiyatın da yaşananlardan uzak durması düşünülemez. Konuyla ilgili Uygurların kendilerinden ve başka topluluklardan yaşananları yazıya dökenler olmuştur. Uygur Türk’ünün dışında yaşananları ele alan ediplerden biri de Leyâlî Türkistan/ Türkistan Geceleri adlı romanın yazarı Mısırlı Necip el-Kîlânî’dir. Mezkûr eserinde 1931-1951 yılları arasında, Türkistan'da Çinlilerin yaptığı zulümleri ve Doğu Türkistanlı Müslüman Uygur Türklerinin direnişini ele almaktadır. Bu çalışmada bu roman kapsamında Türk ve Çin imajı ele alınacaktır. Necip el-Kîlânî’nin hayatını anlatan çok sayıda tez ve makale olduğu için bibliyografyasına çok kısa değinilmiştir. Konunun anlaşılması için önce imaj terimi ve Doğu Türkistan tarihi hakkında bilgi verilmiştir. İmajlarla ilgili metinlerin asıl metni ve tercümesi zikredilmiş, çalışmanın temel ekseni imaj olduğu için yüzeysel bir şekilde yazarın kullandığı üsluplara da değinilmiştir. Romanda Çinlilerle ilgili oluşturulan imaj, Çinliler, ihtilalci, zorla Türk kızlarıyla evlenmeye çalışan, acımasızca katliam yapan, Uygur Türklerine ait kutsalları ayaklar altına almaya çalışan, sözüne güvenilmeyen ve materyalist düşünceye sahip bir millettir. Uygur Türkleriyle ilgili oluşturulan imaja gelince yazar Müslüman Uygur Türklerini genel olarak topraklarını savunmaya çalışan, değerlerine bağlı göstermektedir. Ayrıca bir kısmının Çinlilerle barış görüşmeler yoluyla problemin çözüleceğine inandığını, bir bölümünün ise Çinlilerle iş birliği yaptığını ortaya koymaktadır. Türkistan Geceleri adlı romanla ilgili birçok çalışma olmasına rağmen konuyu imaj açısından ele alan başka bir çalışmanın olmaması nedeniyle bu makale önemlidir. Ayrıca Doğu Türkistan’da 1931-1951 yaşananları anlatan edebiyat alanında yazılan ilk kitaplardan olması hasebiyle mezkûr eser önemlidir.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk177583995"></a><span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-fareast-language: EN-US;">One of the issues that have occupied humanity for nearly two centuries is the harrowing events in East Turkistan. This persecution is brought to the world agenda from time to time through oral and written means. It is unthinkable for literature to stay away from what is happening. There have been those who have written about what happened from the Uyghurs themselves and other communities. One of the authors who dealt with what happened outside the Uyghur Turk is the Egyptian Najib al-Kîlânî, the author of the novel Leyâlî Türkistan / Turkistan Nights. In the aforementioned work, he deals with the atrocities committed by the Chinese in Turkestan between 1931-1951 and the resistance of the Muslim Uyghur Turks of East Turkestan. In this study, the image of Turks and China will be discussed within the framework of this novel. Since there are many theses and articles on the life of Najib al-Kīlānī, his bibliography is mentioned very briefly. In order to understand the subject, information about the term image and the history of East Turkestan is given first. The original text and translation of the texts related to images are mentioned, and since the main axis of the study is image, the styles used by the author are also mentioned superficially<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-fareast-language: EN-US;">.The image created about the Chinese in the novel is that the Chinese are revolutionary, try to marry Turkish girls by force, massacre mercilessly, try to trample the holy places of Uyghur Turks, are untrustworthy, and have materialistic thoughts. As for the image of Uyghur Turks, the author portrays Muslim Uyghur Turks as loyal to their values and trying to defend their land. He also reveals that some of them believe that the problem can be solved through peace negotiations with the Chinese, while others cooperate with the Chinese. Although there are many studies on the work, it is important because there is no other study that deals with the subject in terms of image. The work is important because it is one of the first books written in the field of literature describing the events of 1931-1951 in East Turkistan. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78413 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[319-342]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/251 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Moritanya’nın (Şenkît) Gezici/Çöl Üniversiteleri: Mahdaralar]]> <![CDATA[Mauritania's (Chinguetti) Nomadic/Desert Universities: Mahdaras]]> <![CDATA[Sümeyra DEMİREL]]> <![CDATA[İbrahim ŞABAN]]> <![CDATA[Arap dili ve edebiyatı, Moritanya, Şenkît, Mahdara, Mahzara, Batı Afrika, Geleneksel eğitim.]]> <![CDATA[Arabic language and literature, Mauritania, Chinguetti, Mahdara, Mahzara, West Africa, Traditional education.]]> <![CDATA[Moritanya (Şinkit) mahdaraları, Batı Afrika’da İslam’ı ve Arapçayı yayan, bölgeye ilmî ve kültürel değer katan ve Moritanya çöllerinde eğitim hayatını canlı tutan geleneksel eğitim merkezlerinin genel adıdır. Moritanya'nın geleneksel eğitim sisteminde asırlardır varlığını sürdüren ve kökleri derinlere uzanan mahdaralar, dînî ilimlerin yanı sıra dil ve edebiyat eğitimini temel alarak, toplumun kültürel ve dînî değerlerinin nesilden nesile aktarılmasında önemli bir rol oynamaktadır. Modern dünya ile de entegre olan mahdaralar, günümüzde hem geleneksel ilimleri hem de modern disiplinleri öğrencilere sunmaktadır. Bu araştırma, Moritanya'daki geleneksel eğitim kurumları olan mahdaraların eğitim ve kültür hayatındaki rollerini, tarihsel gelişimlerini ve modern eğitim sistemleriyle olan ilişkilerini, mahdaraların eğitim metodolojileri, sosyal işlevleri ve bu kurumların toplumdaki değişen ihtiyaçlara nasıl adapte olduklarını incelemekte olup, Moritanya’daki en önemli mahdaralardan bir kısmını ele aldıktan sonra bazı mahdaraların günümüzdeki eğitim pratikleri ile nasıl şekillendiğini ve modern eğitimle nasıl bir entegrasyon süreci izlediklerini sorgulamaktadır. Bu bağlamda, mahdaraların hem tarihi mirasları koruma kapasitelerini hem de modern bilimlerle entegrasyon potansiyellerini belirlemek bu çalışmanın temel hedeflerindendir. Saha ziyaretleri ve mahdara eğitmenleri ile öğrencileri arasında yapılan görüşmeler araştırma yöntemi olarak kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlar, mahdaraların günümüzdeki durumu göz önüne alındığında, geleneksel bilgiyi muhafaza etme yeteneklerini ve modern bilimlerle nasıl uyum sağladıklarını detaylı bir şekilde göstermekte olup mahdaraların eğitimde sürdürülebilirlik ve kültürel entegrasyon açısından örnek teşkil edebilecek modeller sunduğu verisine ulaşılmaktadır. ]]> <![CDATA[Mahdaras of Mauritania (Chinguetti) are the traditional educational centers in West Africa that spread Islam and the Arabic language, contribute to the intellectual and cultural values of the region, and keep educational life vibrant in the deserts of Mauritania. Having existed for centuries in Mauritania's traditional education system and with deep-rooted origins, the mahdaras play a significant role in transmitting the cultural and religious values of the community from generation to generation, focusing on the education of religious sciences as well as language and literature. Integrated with the modern world, today’s mahdaras offer both traditional sciences and modern disciplines to students. This study examines the roles of mahdaras, the traditional educational institutions in Mauritania, in the educational and cultural life of the region, their historical development, and their relationship with modern education systems. It explores the educational methodologies, social functions of the mahdaras, and how these institutions have adapted to the changing needs of society, specifically questioning how some mahdaras have shaped their educational practices today and the process they have followed in integrating with modern education. In this context, determining both the capacity of mahdaras to preserve their historical heritage and their potential for integration with modern sciences is one of the main objectives of this study. Field visits and interviews with mahdara educators and students were used as research methods. The findings, considering the current state of the mahdaras, show in detail their ability to preserve traditional knowledge and how they have adapted to modern sciences. The study concludes that mahdaras offer exemplary models in terms of sustainability in education and cultural integration.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78404 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[171-185]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/252 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sicilya Arap Şiirinde Bir Mersiye ]]> <![CDATA[An Elegy in Sicilian Arabic Poetry]]> <![CDATA[İclâl ARSLAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Sicilya Arap Şiiri, Mersiye, Ebû Muhammed el-Kâsım b. Abdullah et-Temîmî]]> <![CDATA[Sicilian Arabic Poetry, Elegy, Abu Muhammad al-Qasim b. Abdullah al-Tamimi]]> <![CDATA[Bu çalışma, Sicilya Arap şiirinde mersiye türünün yapısını ve özelliklerini açıklamakta, Sicilyalı şair Ebû Muhammed el-Kâsım b. Abdullah et-Temîmî’nin şiirleri üzerine odaklanmaktadır. Arap şiirinde mersiye türüyle ilgili olarak Prof. Dr. M. Faruk TOPRAK’ın “Endülüs Şiirinde Mersiye” adlı eseri, bize oldukça geniş ve kapsamlı bir malumat sunmaktadır. Batı’da Endülüs’ten sonra bir başka önemli bölge, yaklaşık ikibuçuk asır Müslüman hakimiyetinde kalan Sicilya Adası’dır. Burada da tıpkı Endülüs gibi Arap şiirinin çok kıymetli örneklerine rastlanmaktadır. Bu şiirlerde Sicilyalı şairler, birçok farklı konuyu işledikleri gibi ölüm hakkında da değerli ürünler ortaya koymuşlardır. Ölüm karşısındaki tutumlarını ve bunu şiirlerinde nasıl işlediklerini tesbit edebilmek açısından şiirlerin analizinin önemli olduğu âşikârdır. Konuyla ilgili olarak bu çalışmada, Sicilya şairi Ebû Muhammed el-Kâsım b. Abdullah et-Temîmî ve kardeşi için söylediği mersiye incelenmiştir. Bu şair, Sicilya’nın karışıklık dönemine ve Norman istilasına işaret eden şehir mersiyesi niteliğinde şiirler söylemiştir. Ayrıca kardeşi ve oğlu için de ağıtlar yakmıştır. Çalışmada beyitler, dilsel ve tematik açıdan detaylı bir şekilde analiz edilmiştir. Böylelikle çoğu günümüze ulaşamayan Sicilya şiirine ait mersiyelerle ilgili bilgi edinilmesi amaçlanmıştır. Bu nazım örneklerinin günümüze kısa parçalar halinde ulaştığı göz önünde bulundurulduğunda çalışmanın önemi anlaşılacaktır. Şairin, parçalar halindeki beyitleri arasında bağlantı kurulmaya çalışılmış ve Sicilya şiirinin içeriği ve yapı biçimlerinin kapsamlı olarak incelenmesi hedeflenmiştir. İlk bölümde Sicilya Arap şiirinde mersiye hakkında bilgi verilmektedir. Bu kısımda çalışma, mersiye türünün analizine dayanmaktadır. İkinci bölüm şair Ebû Muhammed el-Kâsım b. Abdullah et-Temîmî’ye ve şiirinin tahliline ayrılmıştır. Böylelikle çoğu kaybolmuş olan Sicilya mersiyeleri hakkında bir kanaat oluşması ve bu konuda yapılacak çalışmalara bir kapı aralanması umulmaktadır. Çalışmada geçen eser isimlerinin, transliterasyonla verilmesine özen gösterilmiştir.]]> <![CDATA[This study explains the structure and characteristics of the elegy genre in Sicilian Arabic poetry, focusing on the poems of the Sicilian poet Abu Muhammad al-Qāsim b. Abdullah al-Tamīmī. Regarding the elegy genre in Arabic poetry, Prof. Dr. M. Faruk TOPRAK's work titled "Elegyya in Andalusian Poetry" provides us with quite extensive and comprehensive information. After Andalusia in the West, another important region is the Island of Sicily, which remained under Muslim rule for nearly two and a half centuries. Just like Andalusia, very valuable examples of Arabic poetry can be encountered here. In these poems, Sicilian poets dealt with many different subjects and also produced valuable products about death. It is obvious that the analysis of the poems is important in order to determine their attitudes towards death and how they dealt with this in their poems. In this study, we will examine the poems of the Sicilian poet Abu Muhammad al-Qāsim b. Abdullah al-Tamīmī and the elegy he wrote for his brother were examined. This poet wrote poems that were like city elegies that pointed to the period of chaos in Sicily and the Norman invasion. He also sang elegies for his brother and son. In the study, the couplets were analyzed in detail in terms of language and thematic aspects. Thus, it is aimed to obtain information about the elegies of Sicilian poetry, most of which have not survived to the present day. When it is considered that these examples of verse have survived to the present day in short pieces, the importance of the study will be understood. An attempt has been made to establish a connection between the poet's couplets in fragments and a comprehensive examination of the content and structural forms of Sicilian poetry has been aimed. In the first section, information is given about elegies in Sicilian Arabic poetry. In this section, the study is based on the analysis of the elegy genre. The second section is devoted to the poet Abu Muhammad al-Qāsim b. Abdullah al-Tamīmī and the analysis of his poetry. Thus, it is hoped that an opinion will be formed about the Sicilian elegies, most of which have been lost, and that a door will be opened for studies to be carried out on this subject. Care has been taken to transliterate the names of the works in the study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78359 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[1-18]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/253 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eski Uygurca Fo Ding Xin Da Tuo Luo Ni Adlı Esere Ait Bazı Belgeler Üzerine]]> <![CDATA[Based on Some Documents Belonging to the Ancient Uighur Work Called Fo Ding Xin Da Tuo Luo Ni]]> <![CDATA[Ümit Özgür DEMİRCİ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Eski Türkçe, Eski Uygurca, Budizm, sūtra, Eski Uygurca tıp metni.]]> <![CDATA[Old Turkish, Ancient Uighur, Buddhism, sūtra, Uighur Ancient medical text]]> <![CDATA[Kırgızların tazyiki sonucunda Tarım havzasına göç eden Uygurlar, burada Soğd ve Çinliler ile yakın ilişki içerisinde olmuşlardır. Bu halkların tesiri ile bilimde ve sanatta ilerlemişledir. Çinlilerden kâğıdı öğrenen Uygurlar hem kâğıdı kullanılması hem de Budizm dininin tesiri ile Uygur alfabesini kabul etmiştir. Yeni dinin tesiri ile Budizm dinine ait çok sayıda dini eser Çince ya da Tohar A/B dillerinden Eski Uygur Türkçesine tercüme edilmiştir. Bu eserlerin çoğu Buddha’nın vaazlarından oluşmaktadır. Daha sonraki yüzyıllarda bölgede İslamiyet’in yayılması ile yaşam alanı daralan Budist ve Maniheizm dinine inanan halklar, daha dağlık alanlara doğru çekilerek çeşitli mağaraları tapınak olarak kullanmaya başlamışlar, hatta dini eserleri bu mağaralara saklamışlardır. Dışarıdan görülüp eserler tahrip edilmesin diye bu mağaraların kapıları örülerek sıva ile kapatılmıştır. Batılı bilim adamlarının bölgeye yaptıkları ziyarette buldukları belgeler sandıklar içerisinde başta Almanya olmak üzere çeşitli ülkelere götürülmüştür. Eski Uygur Türkçesine ait belgelerin çoğu Almanya’daki enstitülere ait kütüphanelerde saklanmaktadır.  Berlin Bilimler Akademisi müzesinde korunan Eski Uygur Türkçesine ait belgeler üzerine tasnif ve sınıflandırma çalışmaları yapıldıkça, bazı eserlere ait yeni belgeler tespit edilmekte, bu belgeler hakkında yapılan kataloglama çalışmaları sonucunda belgeler ortaya konulmaktadır. Yapılan son katalog çalışması Zekine Özertural’a aittir, Verzeichnis Der Orientalischen Hadschriften in Deutschland: Stuttgart: Franz Steiner Verlag. Band XIII, 12 adlı çalışma içerisinde Eski Uygurca Fo Ding Xin Da Tuo Luo Ni <span lang="EN-US" style="font-family: 'Calibri',sans-serif; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: minor-bidi;">佛顶心大陀罗尼经 adlı esere ait yeni belgeler verilmiştir. Bu belgelerin bazıları daha önceki yayınlarda diğer belgelerin paraleli olduğu için dipnotlarda verilerek metin ve dizin içerisine dahil edilmemiş, bazı belgeler ise bu yayınlar yapıldığı sırada bilinmediği için hiç okunmamıştır. Bu makalede Özertural 2021 (VOHD 13/20) içerisinde verilen belgelerin hangi fragmana ait olduğu, metin içerisindeki yeri, harf ve yazı çevrimli metni, paralel belgelere dayanarak metinde tahrip olan yerlerin tamiri yapılmaya çalışılmıştır. Böylece Eski Uygurca Fo Ding Xin Da Tuo Luo Ni <span lang="EN-US" style="font-family: 'Calibri',sans-serif; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: minor-bidi;">佛顶心大陀罗尼经 adlı eser üzerine daha sonra yapılacak çalışmalarda bu belgelerin de dikkate alınarak ilgili eserin metninin yeniden kurgulanması ve tamir edilmiş metin yayını ile eserin mümkün olduğu kadar tam metnini ortaya koymada başvurulacak bir kaynak hazırlanmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[As a result of the pressure of the Kyrgyz, the Uighurs who migrated to the Tarim basin have been in close contact with the Sogdians and Chinese here. It has advanced in science and art with the influence of these peoples. The Uyghurs, who learned paper from the Chinese, adopted the Uyghur alphabet both through the use of paper and the influence of the Buddhism religion. Turkish Chinese with the influence of the new religion, a large number of religious works belonging to the religion of Buddhism have been translated from Chinese or Tohar A/B languages into Old Uyghur Turkish. Most of these works consist of Buddha's sermons. In the following centuries, the peoples who believed in the Buddhist and Manichaeism religion, whose living space was shrinking with the spread of Islam in the region, retreated to more mountainous areas and began to use various caves as temples, and even hid religious artifacts in these caves. The doors of these caves were knitted and closed with plaster so that the artifacts could not be seen from the outside and destroyed. The documents found by Western scientists during their visit to the region were taken to various countries, especially Germany, in crates. Most of the documents belonging to the old Uyghur Turkish language are stored in libraries belonging to institutes in Germany. As classification and classification studies are carried out on the documents belonging to the Ancient Uyghur Turkish preserved in the museum of the Berlin Academy of Sciences, new documents belonging to some works are identified, documents are revealed as a result of cataloging studies conducted on these documents. The last catalog work done belongs to Zekine Özertural, Verzeichnis Der Orientalischen Hadschriften in Deutschland: Stuttgart: Franz Steiner Verlag. In the work entitled Band XIII, 12, new documents belonging to the work called Fo Ding Xin Da Tuo Luo Ni 佛顶心大陀罗尼经 in Old Uighur are given. Some of these documents have not been included in the text and index by being given in footnotes because they are parallel to other documents in previous publications, and some documents have never been read because they were unknown at the time of these publications. In this article, it has been tried to repair the places destroyed in the text based on which fragment the documents given in the Autonomous 2021 (VOHD 13/20) belong to, their location in the text, the text with letter and font cycles, and parallel documents. Thus, in the subsequent studies on the work called Fo Ding Xin Da Tuo Luo Ni 佛顶心大陀罗尼经 in Old Uighur, taking into account these documents, it was tried to prepare a resource to be used in re-editing the text of the relevant work and publishing the repaired text to reveal the full text of the work as much as possible.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78334 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[243-265]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/254 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Enderunlu Fazıl Divanı’nda “Ben” Kavramı Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[A Study on the Concept of "I" in Enderunlu Fâzıl's Divan]]> <![CDATA[Emre TÖRE]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Klasik Türk şiiri, Enderunlu Fâzıl, Divan, ben, birey]]> <![CDATA[Classical Turkish poetry, Enderunlu Fâzıl, Divan, self, individual]]> <![CDATA[Edebiyatta “ben” ve “benlik” kavramı son dönemlerde üzerinde tartışılan hususlardan biridir. “Ben”in anlatımını takip etmek aslında şairin ve dönemin şiire, sanata, topluma, felsefeye bakışını belirleyip yansıtmaktadır. Şair dünyaya “ben” gözüyle bakmakta, “ben”in düşüncelerini, yaşam şeklini, hayata bakış tarzını şiirine yansıtmaktadır. Bu durum klasik Türk şiiri söz konusu olduğunda geleneğin belirlediği sınırlar dâhilinde olsa bile geçerliliğini korumaktadır. Dolayısı ile “ben”in incelenmesi aslında sanatçının ve sanatçının dünyaya bakışının incelenmesi anlamına gelmektedir. Klasik şiirin geleneksel kalıpları şiirin nasıl yazılacağını, konularının neler olacağını büyük ölçüde belirlemiştir. Sanatçı bu kalıplar içinde kalarak orijinal bir söylem gerçekleştirmek zorundadır. Bu sınırlılıklar içinde sanatçının “ben”ini ortaya koyması da kalıpların izin verdiği ölçüde gerçekleşebilmektedir. Osmanlı toplumunun 16. yüzyıldan sonra geleneğin içerinde değişmeye başlayan ve değişikliği arayan sosyolojik yapısının yansımaları şiirde özellikle 17. yüzyıldan itibaren görülmeye başlar. Bu yüzyılda Hikemî Şiir, Sebk-i Hindî, Mahallî Tarz gibi değişim arayışlarında toplumsal değişimin etkisi önemlidir. Bununla birlikte sanatın değişimi isteyen, orijinalliği gerektiren yapısı ve sanatçıların kişisel özelliklerinin de etkisi ile şiirde değişim süreci hızlanmıştır. Bu durum şairin şiirindeki varlığında da değişikliğe sebebiyet vermiştir. Şairin şiirdeki varlığı soyut ve idealize bir görünümden somut ve hayatın içinde bir “ben”e doğru dönüşmeye başlamıştır. Bu çalışma kapsamında 15. yüzyıldan itibaren şairin “ben”inin şiirdeki yeri genel çerçevesi ile değerlendirilmiş, 18. yüzyıl şairi Enderunlu Fâzıl’ın Divan’ında kendisine yer verişi incelenmiştir. Gelenekle örtüşen hususlar ve şiirdeki yeni “ben” ortaya konulmuş, toplumsal dönüşümün sanattaki dönüşüme etkisi, toplumsallıktan bireyselliğe geçiş süreci üzerine bir inceleme gerçekleştirilmiştir.]]> <![CDATA[The concept of “I” and “self” in literature is one of the issues that have been discussed recently. Following the narrative of the “I” actually determines and reflects the poet's and the period's view of poetry, art, society and philosophy. The poet looks at the world through the eyes of “me” and reflects “me”’s thoughts, lifestyle, and outlook on life in his poems. When it comes to classical Turkish poetry, this situation remains valid even within the limits set by tradition. Therefore, analysing the ‘I’ actually means analysing the artist and the artist's view of the world. The traditional forms of classical poetry largely determined how poetry was to be written and what its subjects were to be. The artist has to realise an original discourse by staying within these forms. Within these limitations, the artist can reveal his/her ‘self’ to the extent permitted by the forms. The reflections of the sociological structure of Ottoman society, which began to change and seek change within the tradition after the 16th century, begin to be seen in poetry especially from the 17th century onwards. In this century, the impact of social change is important in the search for change such as Hikemî Şiir, Sebk-i Hindî, and Mahalli Tarz.However, the process of change in poetry has accelerated due to the structure of art that requires change and originality and the personal characteristics of the artists. This situation has also caused a change in the poet's presence in his poetry. The poet's presence in poetry has begun to transform from an abstract and idealized appearance into a concrete and real-life "I". Within the scope of this study, the place of the poet's ‘I’ in poetry from the 15th century onwards has been evaluated with its general framework, and the 18th century poet Enderunlu Fâzıl's inclusion of himself in his Divan has been analysed. The issues that overlap with the tradition and the new ‘I’ in poetry have been revealed, and an analysis has been made on the effect of social transformation on the transformation in art and the process of transition from sociality to individuality based on Enderunlu Fâzıl.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78320 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1813-1836]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/255 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancı Dil Öğretiminde Kültür Öğretimi ve Arapça Öğretiminde Kültür Öğretimine Yönelik Etkinlik Önerileri]]> <![CDATA[Teaching Culture in Foreign Language Teaching and Activity Suggestions for Teachin Culture in Arabic Teaching]]> <![CDATA[Mahmut MANSUR]]> <![CDATA[Ayşe İSPİR KURUN]]> <![CDATA[Arap dili, Dil, iletişim, kültür, kültürel öğeler, kültür öğretimi, yabancı dil öğretimi]]> <![CDATA[Arabic languagei, Language, communication, culture, cultural elements, teaching culture, foreign language teaching]]> <![CDATA[<div class="page" title="Page 2"> <div class="layoutArea"> <div class="column"> Toplumu oluşturan bireyler, dil aracılığıyla iletişim kurarak kültürlerini inşa ederler. Toplum içindeki iletişimi sağlayan en önemli araç ise dildir. Dil, bir yandan kültürün oluşmasını sağlarken, diğer yandan da kültürün özelliklerinden derinlemesine etkilenir. Bu nedenle dil ve kültür, birbirinden bağımsız düşünülemez. Bir toplumun dilini öğrenmek isteyen bireylerin, o toplumun kültürel yapısını ve değerlerini tanımadan dili tam anlamıyla öğrenmeleri mümkün değildir. Dilin, o topluma ait kültürel bağlamlardan kopuk bir şekilde öğretilmesi, dilin etkili bir şekilde anlaşılmasını ve kullanılmasını zorlaştırır. Bu bakış açısıyla, yabancı dil öğretiminde kültür becerisinin öğretilmesi giderek daha fazla önem kazanmaktadır. Özellikle iletişimsel yaklaşım, yabancı dil öğretiminde hedef dilin kültürel bağlamının öğretilmesi gerektiğini savunur. İletişimsel yaklaşım, dilin yalnızca bir iletişim aracı olmadığını, aynı zamanda o dilin konuşulduğu toplumun duygusal tepkilerini, sosyal normlarını ve kültürel ritüellerini de yansıttığını öne sürer. Bir dilin konuşanlarının farklı durumlara verdikleri duygusal tepkiler, o toplumun önemli gün ve bayramlarda gerçekleştirdiği etkinlikler, günlük yaşamda tercih edilen genel giyim tarzları ve damak zevkleri gibi kültürel unsurların öğretilmesi, yabancı dilin daha etkili bir şekilde öğrenilmesi ve kullanılması için kritik öneme sahiptir. Bu çalışmada, ilk olarak dil, iletişim ve kültür kavramlarına detaylı bir şekilde değinilmiştir. Dilin kültürel bağlamı ve iletişimsel işlevi ele alınarak, dil öğreniminde kültürün rolü vurgulanmıştır. Ardından, yabancı dil öğretiminde kullanılabilecek genel kültür öğretim tekniklerine yer verilmiştir. Bu teknikler, dil öğrenenlerin kültürel bağlamları anlamalarını ve bu bağlamları dil kullanımlarına entegre etmelerini sağlayacak şekilde tasarlanmıştır. Son olarak, bu tekniklerin Arapçanın yabancı dil olarak öğretiminde nasıl kullanılabileceğine dair etkinlik önerileri sunulmuştur. Bu öneriler, Arapça öğrenenlerin dili daha etkili ve kültürel bağlamına uygun bir şekilde kullanmalarına yardımcı olmayı amaçlamaktadır. </div> </div> </div>]]> <![CDATA[<div class="page" title="Page 1"> <div class="layoutArea"> <div class="column"> Individuals within a society construct their culture through communication, and the most important tool for facilitating communication within a society is language. Language not only enables the formation of culture but is also deeply influenced by the characteristics of that culture. Therefore, language and culture cannot be considered independently of each other. It is impossible for individuals who wish to learn the language of a society to fully grasp it without understanding that society's cultural structure and values. Teaching a language in isolation from its cultural context hinders the effective understanding and use of that language. From this perspective, the teaching of cultural competence in foreign language education has become increasingly important. The communicative approach, in particular, advocates for the inclusion of the cultural context of the target language in foreign language teaching. This approach posits that language is not merely a means of communication but also reflects the emotional responses, social norms, and cultural rituals of the society in which it is spoken. Teaching cultural elements such as the emotional reactions of native speakers in various situations, the activities carried out on important days and holidays, general fashion styles, and culinary preferences is crucial for the more effective learning and use of a foreign language. In this study, the concepts of language, communication, and culture are first examined in detail. The cultural context and communicative function of language are discussed, highlighting the role of culture in language learning. Subsequently, general cultural teaching techniques that can be applied in foreign language education are presented. These techniques are designed to help language learners understand cultural contexts and integrate them into their language use. Finally, suggestions for activities on how these techniques can be utilized in teaching Arabic as a foreign language are provided. These suggestions aim to help Arabic learners use the language more effectively and in a manner that is appropriate to its cultural context. </div> </div> </div>]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78311 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[243-256]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/256 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tezkireciler ve Şair Kadınlar: Şair Tezkirelerinde Cinsiyetçi Söylem ]]> <![CDATA[Tezkire Writers and Poet-Women: Genderist Discourse in Poet Tezkires]]> <![CDATA[Fatma Sabiha KUTLAR OĞUZ]]> <![CDATA[Şair tezkireleri, kadın şair tezkireleri, kadın divan şairleri, kadın şair değerlendirmeleri, kadın çalışmaları, cinsiyetçi söylem, edebiyatta cinsiyet]]> <![CDATA[Poet tezkires, female poet tezkires, female divan poets, female poet evaluations, women’s studies, gender in literature.]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatının ilk kadın şairleri Anadolu sahası dışındaki edebiyatın temsilcileridir. Tespit edilebildiği kadarıyla bilinen ilk Türk kadın şairlerinden biri 12. yüzyılda Azerbaycan sahasında yetişen ve Müslüman Doğu’nun ilk büyük kadın şairi kabul edilen Mehsetî-i Gencevî’dir. Diğeri ise Dehli Sultanlığı melikesi, Şîrîn mahlasıyla şiirler kaleme alan Radıyye Begüm’dür (ö. 1240). Ancak her iki şairin de Türkçe şiirleri bugüne ulaşmamıştır. Ancak bu iki şair Osmanlı edebiyatı sahasında kaleme alınan şuara tezkirelerinde yer almaz. Osmanlı dönemi şair tezkirelerinin ve diğer biyografik kaynakların verdiği bilgilere göre Anadolu sahasında yetişen kadın şairlerin ilki 15. yüzyılda yaşayan Zeyneb Hâtûn’dur (ö. 1474-75). Ancak birkaç parça Türkçe şiiri elimizde olan şairin kaynaklarda sözü edilen divanı kaybolmuştur. Aynı sahada yetişen ve şiirlerini topladığı Türkçe Dîvân’ı bugüne ulaşan şair ise Mihrî Hâtûn’dur (ö. 1514-15). Sadece 16. yüzyılın ilk yarısında kaleme alındığı tahmin edilen Garîbî Tezkiresi’nde sözü edilen ve diğer tezkirelerde yer verilmeyen Âfitâbî (ö. ?) mahlaslı Şerîfe isimli kadın şairin ise hangi dönemde yetiştiği belli değildir. 15. yüzyıldan sonra sayısı çok olmasa da Anadolu sahasında yetişmiş kadın şairler tezkirelerde ve diğer biyografik kaynaklarda yer almışlardır. Nitekim 20. yüzyıl başlarına kadar geçen zaman diliminde, klasik Türk şiiri özelliklerine uygun olarak şiir yazdığı tespit edilen kadın şair sayısının son çalışmada 90’a ulaştığı belirtilmiştir. Bu makalede Sehî Tezkiresi ile Fatîn Tezkiresi arasındaki dönemde kaleme alınan Osmanlı sahası şair tezkirelerinde sözü edilen “Zeyneb Hâtûn, Mihrî Hâtûn, Âfitâbî, Hubbî Âʾişe Hâtûn (ö. 1589-90), Sıdkî Kadın (ö. 1703-04), Ânî Kadın (ö. 1710), Fâ’ize Mollâ Kadın (ö. 1763), Fıtnat Hanım (ö. 1780), Nesîbe Safvet Hanım (ö. 1837-38), Ferîde Hanım (ö. 1903-04)” olmak üzere 10 kadın şair, tezkire yazarlarının onları hangi özellikleri üzerinde durarak nasıl anlattıkları bağlamında incelenecektir. Tezkirelerde Zeyneb Hâtûn’a ve özellikle Mihrî Hâtûn’a fazlaca yer verilmesi nedeniyle makalede yer alan mevcut değerlendirmelerin büyük kısmının bu iki şair üzerinde yoğunlaştığını, dolayısıyla örneklerin de ağırlıklı olarak bu şairlere ilişkin olanlardan seçildiğini belirtmek gerekir. Tezkirecilerin kadın şairler hakkında yaptıkları değerlendirmeleri merkezine alan bu makalede, tezkire yazarlarınınkullandıkları dilin toplumsal cinsiyet bağlamındaki özellikleri, bu dilin erkek egemen söylem özellikleri taşıyıp taşımadığı ve bunun dil içindeki açık ya da kapalı örneklerinin neler olduğu gösterilmeye çalışılacaktır.]]> <![CDATA[The first female poets of <a name="_Hlk176894701"></a>classical Turkish literature are representatives of literature outside the Anatolian field. As far as can be determined, one of the first known Turkish female poets is Mehsetî-i Gencevî (b.1113-d.?), who grew up in Azerbaijan in the 12th century and is considered the first great female poet of the Muslim East. The other one is Radıyye Begüm (d. 1240), the queen of Dehli Sultanate, who wrote poems under the pseudonym Şîrîn. However, the Turkish poems of both poets have not survived to this day. These two poets are not included in the biographies written in the field of classical Turkish literature. According to the information provided by poet tezkires and other biographical sources of the Ottoman period, the first female poet who grew up in Anatolia was Zeyneb Hâtûn (d. 1474-75), who lived in the 15th century. However, the divan of the poet, of which we have a few pieces of Turkish poetry, mentioned in the sources, has been lost. The poet who grew up in the same field and whose Turkish Dîvân is available is Mihrî Hâtûn (d. 1514-15). It is not clear in which period the female poet named Şerîfe, with the pseudonym of Âfitâbî (d. ?), who is mentioned in the Garîbî Tezkire, which is estimated to have been written only in the first half of the 16th century, and is not included in other tezkires, was brought up. After the 15th century, although not many in number, female poets trained in Anatolia were included in tezkires and other biographical sources. As a matter of fact, it was stated that in the period until the beginning of the 20th century, the number of female poets who were found to have written poetry in accordance with the characteristics of classical Turkish poetry reached 90 in the last study. In this article, the poets mentioned in the poet tezkires of the Ottoman field written in the period between the Sehî Tezkire and the Fatîn Tezkire “Zeyneb Hâtûn, Mihrî Hâtûn, Âfitâbî (d. ?), Hubbî Âʾişe Hâtûn (d. 1589-90), Sıdkî Kadın (d. 1703-04), Ânî Kadın (d. 1710), Fâ'ize Mollâ Kadın (d. 1763), Fıtnat Hanım (d. 1780), Nesîbe Safvet Hanım (d. 1837-38), Feride Hanım (d. 1903-04)” 10 female poets, including, will be examined in the context of how the writers of the memoirs describe them, focusing on their characteristics. In the meantime, it will be tried to show the gender-related characteristics of the language used by the tezkires in their evaluations of women poets, whether this language has the characteristics of male-dominated discourse, and what the explicit or implicit examples of this are in the language. In this context, it should be noted that since Zeyneb Hâtûn and especially Mihrî Hâtûn are given a lot of space in the biographies, most of the existing evaluations focus on both of them, and therefore the examples are mainly chosen from those related to these poets.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78301 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[715-740]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/257 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kıbrıs Türk Masallarında Büyü Motifi]]> <![CDATA[Magic Motif in Turkish Cypriot Tales]]> <![CDATA[Şerife Seher EROL ÇALIŞKAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Türk Halk Bilimi, Kıbrıs, Kıbrıs Türk Edebiyatı, Masal, Motif, Büyü.]]> <![CDATA[Turkish Folklore, Cyprus, Turkish Cypriot Literature, Fairy Tale, Motif, Magic.]]> <![CDATA[İnsanoğlu hayatı boyunca evrene hükmetme, olacakların yönünü kendi istekleri doğrultusunda değiştirme ve dünyevi hırslarla sürekli olarak kazanmaya yönelik bir arzu içerisinde olmuştur. İnsan, özellikle maddi dünyada kolay yoldan pek çok şeyi elde etme arzusuna sahiptir. Bu bağlamda da şahsi ve dünyevi istekleri için sürekli bir çaba içerisine girer. Sergilediği bu çaba bazen hayatın olağan akışında mümkün olmayan şeyleri gerçekleştirmek üzerine olabilir. İşte bu noktada kişi farklı yollara başvurabilir. Bu yolların başında da büyü gelmektedir. Büyü iyi ya da kötü bir amaca ulaşmak adına herkesin yapamayacağı, yetenek gerektiren bir uygulamadır. Büyü uygulamaları insanlığın var oluşundan günümüze kadar hemen her millette, her dinde ve her öğretide görülmüştür. Masal türü de halkın dilinden çıktığı için toplumun zihnindeki ve kültüründeki birçok unsuru içinde barındırmaktadır. Büyü de bunlardan bir tanesidir. Sözlü kültürün en önemli ürünlerinden olan masallarda büyüye dair pek çok uygulama yer almaktadır. Bu uygulamalar çoğu zaman masalın genel havasında, çok fazla ayrıntıya girilmeden, kısa cümlelerle verilmiştir. Masallarda yer alan büyüler iyi amaçlı olarak da karşımıza çıkmakla beraber çoğu zaman aslında kötü niteliktedir. Bir hastalığın tedavisi için yapılan büyü iyi bir büyü iken bir insana zarar vermek amacıyla yapılan bir büyü kötü bir büyü olmaktadır. Dolayısıyla büyülerin de çeşitleri bulunmakta ve masal metinlerinde farklı şekilleriyle karşımıza çıkmaktadır. Kıbrıs Türk kültüründe Karagöz oynatıcılığı, meddahlık, Karagöz ve masal yazarlığı yapan Mehmet Ertuğ tarafından derlenen ve 2018 yılında Kıbrıs Sosyal Bilimler Üniversitesi (KISBÜ) yayınları arasından Kıbrıs Masalları adıyla çıkan, içinde on dört Kıbrıs Türk masalının yer aldığı çalışma inceleme konumuz olarak seçilmiştir. Eserde yer alan bu on dört Kıbrıs Türk masalının sırasıyla isimleri şöyledir: “Akıllı Burçak, On İki Kardeş Meseli, Bit Hanım ile Pire Kadın, Nartane, Gocagarıcık Meseli, Dilruba Sultan, Arabüzengi, Garaböcücük, Biddacık, Portakal Hanım, Üç Kız, Gülperi Civan Hanım, Köse Meseli, Gurgufa Meseli.” Söz konusu bu masallar içerdikleri büyü motifleri ve çeşitleri açısından değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[Human being has been in a desire to dominate the universe, to change the direction of what will happen in line with their wishes, and to consistently obtain worldly ambitions throughout life. Besides, human being has a desire to obtain many things easily, especially in the material world. Therefore, they make a constant effort for their personal and worldly wishes. This effort they exhibit can sometimes be about realizing things that are not possible in the ordinary course of life. At this point, one can resort to different ways. At the beginning of these ways is spell. The spell is a practice that requires skills that not everyone can do to achieve a good or bad purpose. Spell practices have been seen in almost which every nation, every religion, and every teaching survive until today from the existence of humanity. As the tale genre comes out of the language of the people, it keeps many aspects in the mind and culture of the society. Spell is one of them. Tales, which are one of the most significant works of oral culture, have many practices about the spell. These practices are often given in the general mood of the tale, without going into too much detail, in short sentences. Even though the spells in the fairy tales appear with good intentions, they are often actually bad. A spell treat to cure a disease is a good spell, while a spell to harm a person is a bad spell. Therefore, there are different types of spells, and they appear in different forms in fairy tale texts. It has been chosen compiled by Mehmet Ertuğ, who is a player Karagöz and Meddah, fairy tale writer in Turkish Cypriot culture, and published under the name of 'Cyprus Tales' in 2018 among the publications of Cyprus Social Sciences University (KISBU), this subject of study which includes fourteen Turkish Cypriot fairy tales. The names of these fourteen Turkish Cypriot tales in the work are as follows: “Akıllı Burçak, On İki Kardeş Meseli, Bit Hanım ile Pire Kadın, Nartane, Gocagarıcık Meseli, Dilruba Sultan, Arabüzengi, Garaböcücük, Biddacık, Portakal Hanım, Üç Kız, Gülperi Civan Hanım, Köse Meseli, Gurgufa Meseli.” These tales were evaluated in terms of the magic motifs and types they contain.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78288 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1505-1517]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/258 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İshak Reyna’nın Azınlık. Bir Hal Tercümesi Romanında Çevirmen Kimliği]]> <![CDATA[Translator Identity in Ishak Reyna’s Novel ‘Azınlık. Bir Hal Tercümesi’]]> <![CDATA[Nilgin TANIŞ POLAT]]> <![CDATA[çeviribilim, kurguda çeviri, kurgusal çevirmenler, çevirmenin görünürlüğü, çevirmenin sesi, İshak Reyna, azınlık]]> <![CDATA[translation studies, transfiction, fictional translators, translator’s visibility, translator’s voice, Ishak Reyna, minority]]> <![CDATA[20. yüzyılın ikinci yarısında kültürel dönemeç olarak literatüre geçen paradigma değişimiyle edebi metinler kültürel bağlamda değerlendirilip metinlerin kültürel söylemlerle ilişkisine odaklanılmaya başlanmıştır. Dolayısıyla kurgusal eserlerde karakter seçimleri ve karakterlerin nasıl yansıtıldığı da önem kazanmıştır. Kurgusal karakterlerin incelenmesi, bireyin toplumsal ve kültürel bağlamda nasıl anlaşıldığını ve hangi pratiklerle temsil edildiğini anlamak açısından büyük önem taşımaktadır. Özellikle modern varoluşu temsil eden çevirmen figürü, çağımız insanının kimlik ve konumlandırma süreçlerine ilişkin önemli ipuçları sunmaktadır. İshak Reyna’nın Azınlık. Bir Hal Tercümesi (2023) başlıklı romanı, çevirmen ve editör Edi’nin hayatını merkeze alarak Türkiye’nin 1980’lerden 2010’ların ortasına uzanan yakın dönem tarihine ışık tutan bir yapıttır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye’nin çeviri tarihi ve yayıncılık tarihi açısından önemli konuları işleyen bu romandaki çevirmen temsilini çözümlemek ve bu temsilin çağımız insanıyla ilişkilenebileceğini ortaya koymaktır. Pierre Bourdieu (1984)’nün habitus kavramına dayanan ve kurgusal eserlerde çevirmen kimliğinin nasıl yansıtıldığını inceleme olanağı tanıyan Klaus Kaindl (2008)’ın ölçütlerinin temel alındığı bu araştırmada Reyna’nın Çevirmen Edi’nin kimlik inşasında hangi unsurlardan yararlandığı incelenmiş ve nitel araştırma verileri içerik çözümlemesi yoluyla analiz edilmiştir. Fiziksel, psikolojik ve bilişsel boyut üzerinden değerlendirilen Çevirmen Edi birçok yönden ayrıksı bir duruş sergileyen ve kendini farklı biçimlerde azınlıkta hisseden ötekileştirilmiş bir insandır. Yapılan inceleme ile Reyna’nın kısmen otobiyografik unsurlarla şekillendirdiği Edi karakteri üzerinden çeviri piyasası koşulları ve temel dinamikleri içerisinde kendi etkinliğini gösteren, mesleğinde ilerledikçe değer verilen, çevresindekilerin güvenini kazanan bir çevirmen figürü yansıttığı tespit edilmiştir. Önceki yıllarda temsil edilen çevirmenlerden farklı olarak olarak, Edi kusurları veya eksiklikleri ile öne çıkan veya marjinal olarak konumlandırıldığı için tekinsiz bir karakter olarak resmedilen biri değildir. Çevirmen figürü, ben anlatıcı olarak özne konumunda ve kendini ifade eden, iletişim kurmaya çalışan entelektüel bir kahramana evrilmiştir. Çevirmenin görünür olmaya başladığı bir zamanın romanı olarak nitelendirilebilecek bu eserde, Çevirmen Edi karakteri kendi sesi olan, kendini ve çalışma alanını tanıtarak diyalog kurmaya çalışan güçlü bir figürdür ve bu özellikleriyle çevirmen figürü temsili ve rolünde bir dönüm noktası teşkil eder. Araştırmada elde edilen bulguların çevirmenin bir özne olarak ele alındığı çalışmalara açılım sağlayacağı ve azınlık olma durumunu farklı biçimlerde yaşayan çağımız insanını anlama yönünde katkı sağlayacağı düşünülmektedir.]]> <![CDATA[With the paradigm shift that is addressed as cultural turn in the second half of the 20th century, literary texts began to be evaluated in a cultural context and the relationship between texts and cultural discourses began to be focused on. Therefore, character choices and how the characters are reflected in fictional works have also gained importance. Examining fictional characters is of great importance in terms of understanding how the individual is understood in the social and cultural context and with which practices he is represented. Especially the figure of the translator representing modern existence, offers important clues regarding the identity and positioning processes of modern individual. Ishak Reyna’s Azınlık. Bir Hal Tercümesi [Minority. An Interpretation of Existence] (2023) is a work that focuses on the life of translator and editor Edi and sheds light on Turkey’s recent history from the <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">1980s to the mid-2010s. The aim of this study is to analyse the translator representation in this novel, which deals with important issues in terms of Turkey’s translation history and publishing history, and to reveal that this representation can be related to modern individual. This study is based on the criteria of Klaus Kaindl (2008) that is inspired by Pierre Bourdieu’s (1984) concept of habitus which allows examining how the translator’s identity is reflected in fictional works; the content of the qualitative research data is analysed through examining which elements Reyna used in the identity construction of Translator Edi. Translator Edi, evaluated in terms of physical, psychological and cognitive dimensions, is a marginalized person who exhibits an exceptional stance in many aspects and feels himself as a member of minority in different ways. Through the analysis, it has been determined that Reyna reflects the figure of a translator who demonstrates his efficiency within the conditions and basic dynamics of the translation market and is valued as he advances in his profession, and gains the trust of those around him, through the character of Edi, which he partially shaped with autobiographical elements. As in previous years, the translator is not a character who stands out with his/her flaws or shortcomings and is portrayed as an uncanny character because s/he is positioned as marginal. The translator is placed in the subject position as the self-narrator and has evolved into an intellectual hero who expresses himself/herself and tries to communicate. In this work, which can be described as a novel of a time when the translator has become visible, the character of Translator Edi is a strong figure who has his own voice and tries to establish a dialogue by introducing himself and his field of work, and with these characteristics, he constitutes a turning point in the representation and role of the translator figure. It is thought that the findings obtained in the research will open up studies in which the translator is considered as a subject and will contribute to understanding the modern individual who experiences the situation of being a minority in different ways.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78284 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[701-718]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/259 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tevfik el-Hakim'in "Kara Bir Gece" İsimli Öyküsünün Tahlili]]> <![CDATA[Analysis of Tawfik al-Hakim's Short Story "A Black Night"]]> <![CDATA[İbrahim Ethem POLAT]]> <![CDATA[Gürkan DAĞBAŞI -Murat ÖZCAN]]> <![CDATA[Arapça, Kısa öykü, Tevfik el-Hakim, Kara bir gece]]> <![CDATA[Arabic, Short story, Tawfik al-Hakim, A black night ]]> <![CDATA[Kısa öykü, köklü ve zengin bir geçmişe sahip Arap Edebiyatında gerek sözlü gerekse yazılı olmak üzere yüz yıllardır bulunan hikâye türünden ayrışarak özellikle son bir yüzyıldır başlı başına bir tür olarak öne çıkmıştır. Gelişiminin başında çevirinden de fayadalanan kısa öykü türü gün geçtikçe kendi orijinal kimliğini bulmuş; din ve din algısı, eğitim ve cehalat, kadınların durumu, ekonomi, toplumsal bozukluklar gibi Arap toplumuna dair birçok farklı konuyu ele almıştır. Muhammed Teymur'un "Trende" isimli öyküsü modern anlamda kısa öykünün ilk örneği olarak genel kabul görmektedir. Mısır'da kaleme alınan bu eserin akabinde farklı Arap ülkelerinde çeşitli konuları ele alan kısa öyküler yazılmış, bu edebi tür zamanla Arap Edebiyatının en önemli kollarından bir haline gelmiştir. Tevfik el-Hakim Arap Edebiyatının en önde gelen yazarlarından biridir. Hayatı boyunca yetmişten fazla sayıda tiyatro, on bir roman ve yüzlerce kısa öykü kaleme almıştır. Yazar, özellikle tiyatro eserleriyle tanınıp öne çıksa da birçok romanı ve yüzlerce kısa öyküsü de bulunmaktadır. Bu çalışmada Tevfik el-Hakim'in "Kara Bir Gece" isimli kısa öyküsü konu, olay örgüsü, kişi kadrosu, zaman ve mekân, üslup, anlatım tekniği gibi farklı yönlerden incelenmiştir. Kısa öykünün konusunu Mısır'ın taşra bir yerinde savcı vekilliği yapan birinin yaşadığı yaklaşık bir gün içinde yaşadığı zor bir durum oluşturmaktadır. Tahlil sonucunda kısa öyküde fasih bir dil kullanıldığı, diyaloglara, benzetmelere, betimlemelere bolca yerildiği ve bu durumun da kısa öykünün akıcılığını sağladığı, kişi kadrosunun sınırlı olduğu, anlatıcının gözlemci bir bakış acısıyla birinci tekil şahı üzerinden kahraman-anlatıcı formatında kendi başından geçen bir olayı aktardığı, kısa öykünün geçtiği yılın belirli olmadığı ancak sıcak bir temmuz günü taşra merkezine uzak, tehlikeli tarla yollarını geçtikten sonra ulaşılabilen bir yerde yaşandığı, geçmişte sıkca yaşanan ve günümüzde de bazen görülen aileler/aşiretler arası sudan sebeplerle çıkan ama bir çok kişinin ölümüne veya yaralanmasına sebep olan toplumsal gerçekçilikle bağlantılı bir konuyu işlediği sonuçlarına ulaşılmıştır.]]> <![CDATA[The short story stands out as a genre in itself, especially in the last century, by distinguishing itself from the story genre that has existed for centuries, both oral and written, in Arabic Literature, which has a deep-rooted and rich history. The short story genre, which benefited from translation at the beginning of its development, has gradually found its own original identity; It has addressed many different issues about Arab society, such as religion and religious perception, education and illiteracy, the situation of women, economy, and social disorders. Muhammed Teymur's story "On the Train" is generally accepted as the first example of a modern short story. Following this work written in Egypt, short stories dealing with different subjects were written in different Arab countries, and over time, this literary genre became one of the most important branches of Arabic Literature. Tawfik al-Hakim is one of the most prominent writers of Arabic Literature. Throughout his life, he wrote more than seventy plays, eleven novels and hundreds of short stories. Although the author is known and prominent especially for his theater works, he also has many novels and hundreds of short stories. In this study, Tawfik el-Hakim's story called Black Night was examined from different aspects such as subject, cast of characters, time and place, style and narrative technique. The subject of the short story is a difficult situation that a deputy prosecutor in a rural part of Egypt went through in about a day. As a result of the analysis, a descriptive language is used in the short story, dialogues, analogies and descriptions are abundantly criticized and thus ensures the fluency of the short story, the cast of characters is limited, the narrator narrates an event that has happened to him in the hero-narrator format through the first person with an observational embroidery pain, the short story It is related to the social realism that it takes place in a hot July day, in a place that is far from the provincial center and can be reached after passing dangerous field roads, and that conflicts between families/tribes occur due to trivial reasons, which occurred frequently in the past and are sometimes seen today, but cause the death or injury of many people. It has been concluded that he studied a subject.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78250 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[257-267]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/260 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sosyal Psikoloji Yönüyle İran Türklerinin Moncuk Salma/Çıkartma Geleneği]]> <![CDATA[The Tradition Of “Moncuk Salma” Among Iranian Turks From A Social Psychology Perspective ]]> <![CDATA[Nurullah GÖZCÜ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Türk Halkbilimi, İran Türkleri, Moncuk Salma, Sosyal Psikoloji, Grup Kimliği, Sosyal Kimlik.]]> <![CDATA[Turkish Folklore, Iranian Turks, Moncuk Salma, Social Psychology, Group Identity, Social Identity.]]> <![CDATA[Moncuk salma geleneği, kadınların belirli toplumsal ritüellerde bir araya gelerek kısmet açma, sosyal kimliklerini güçlendirme amacı taşıdığı ve toplumsal yapının şekillenmesini sağladığı dikkate değer bir uygulamadır. Farklı toplumlarda muhtelif isim ve değişikliklerle bulunan geleneğin talih, baht açma türleri genellikle Türk bölgelerinde gözlemlenmektedir. İran Türkleri arasında da mevcut olan uygulamanın yalnızca bahtı kapalı olan kadınlar için düzenlenen bir ritüel olmasının ötesinde, toplumsal yapı ve sosyal kimliklerin inşasında önemli bir rol oynayan kültürel bir pratik olması geleneğin sosyal psikoloji yönüyle çok anlamlı bir yapı sergilediğini göstermektedir. Modernleşme ve teknolojinin etkilerine rağmen geleneksel varlığını sürdürmesi ise bu geleneğin toplumsal yapıda derin bir kök saldığının göstergesidir. Mâniler aracılığıyla gerçekleştirilen gelenek, toplumsal hiyerarşiyi ve statü farklılıklarını görünür kılarken aynı zamanda bireylerin grup kimliklerini ön plana çıkarmalarına, grup içi ve dışı ilişkilerinin sınırlarını belirlemelerine olanak tanımaktadır. Bu doğrultuda çalışmanın amacı, İran Türkleri arasında yaygın olan moncuk salma geleneğinin sosyal psikoloji yönüyle ele alınmasıdır. İncelemede bu geleneğin toplumsal kimlik, grup dinamiği ve kültürel aktarım üzerindeki etkileri çeşitli mâni örnekleriyle analiz edilmiştir. Araştırmanın bulguları, geleneğin kadınlar arasında toplumsal dayanışmayı ve sosyal bağlılığı kuvvetlendirmenin yanı sıra kültürel normların sürdürülmesi açısından da önemli bir rol oynadığını ortaya koymaktadır. Geleneğin sürdürülmesiyle bireylerin toplumsal aidiyetleri ve kültürel kimlikleri korunmakta, kuşaktan kuşağa aktarılarak bir süreklilik sağlanmaktadır.]]> <![CDATA[The “moncuk salma” tradition is a noteworthy cultural practice in which women come together for specific social rituals with the purpose of opening one’s fortune and reinforcing their social identities, thus contributing to the shaping of societal structures. While variations of this tradition exist under different names across various communities, fortune-related rituals are commonly observed in Turkish regions. Among the Iranian Turks, “moncuk salma” extends beyond being a ritual solely performed for women with “closed fortunes.” It plays a crucial role in the construction of social structures and identities, demonstrating its significance from a social psychology perspective. The persistence of this traditional practice despite the influences of modernization and technology further indicates the deep roots of this custom within the social fabric. This tradition, carried out through the recitation of mâni, not only brings visibility to social hierarchies and status differences but also allows individuals to express their group identities and define the boundaries of their internal and external relationships. Accordingly, the primary aim of this study is to examine the “moncuk salma” tradition, which is prevalent among Iranian Turks, from the perspective of social psychology. The study analyzes how this tradition influences social identity, group dynamics, and cultural transmission by exploring various examples of mâni. The findings indicate that the tradition not only strengthens social solidarity and cohesion among women but also plays a key role in maintaining social norms. The continuation of this practice preserves individuals’ sense of social belonging and cultural identity, ensuring the transmission of cultural values across generations and fostering cultural continuity.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78247 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1557-1566]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/261 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Beyit Üzerinden Türk-İslam Kültürü ve Klâsik Şiirin Anlam Zenginliğini Okuma Denemesi]]> <![CDATA[An Attempt to Read the Richness of Meaning of Turkish-Islamic Culture and Classical Poetry Through a Couple]]> <![CDATA[Erdem Can ÖZTÜRK]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Türk-İslam Edebiyatı, Klâsik Türk Edebiyatı, Şerh, Türk-İslam Kültürü, Şiir, Kültür, Beyit.]]> <![CDATA[Turkish-Islamic Literature, Classical Turkish Literature, Commentary, Turkish-Islamic Culture, Poetry, Culture, Couplet.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk176524582"></a>Klâsik Türk edebiyatı, gerek İslamî gerekse millî unsurların imtizacıyla meydana gelmiş köklü ve güçlü bir edebî geleneği ifade eder. Bu edebiyatın bünyesinde millî unsurlarla İslamî öğelerin en güçlü ve en estetik şekilde birleştiği; bunun neticesi olarak da ortaya yüksek bir kültür ve medeniyet mahsulü olan ürünler konulduğu açıkça görülür. Millî ve İslamî unsurların birleşimi neticesinde ortaya çıkan bu kültür Türk-İslam kültürü, bunun edebî vechesi de Türk-İslam edebiyatı olarak adlandırılır. Bu edebiyat sadece bu kültürlerin imtizacından değil, doğudan batıya, İslam öncesinden yerel öğelere kadar pek çok unsuru da içerisinde barındırır. Yapısı itibariyle Klâsik Türk edebiyatının dikkati çeken bir başka yönü de mübalağa ve edebî sanatların en yüksek ve güçlü şekilde kullanılıyor olmasıdır. Klâsik şairler, sevgilerini, rakiplere olan kin ve nefretlerini, sultanlara olan saygı ve bağlılıklarını, muhataplarına dualarını, beddualarını hep en yüksek ve en mübalağalı şekilde ifade etmişlerdir. Bunun için de edebî sanatları en yoğun şekilde kullanmaktan geri durmamışlardır. <a name="_Hlk176524720"></a>Bu şairlerin özellikle kendi şairlik kudretlerini göstermek ve şiirlerini diğer manzumelerden daha üst bir noktaya taşımak için kullandıkları bir başka yöntem de başta iham, tevriye, kinaye gibi sanatlar vasıtasıyla mısralarına ilk okuyuşta akla gelenin dışında daha derin ve başka manalar gizlemektir. Bu, başarılı şairler elinde oldukça değerli şiirlerin kaleme alınmasına vesile olmuştur. Bu çalışmadaki maksadımız, bir tek beyitten hareketle, Türk ve İslam kültürlerinin ne derece yüksek bir seviyede imtizac ettiğini; bir beyte, kelimelerin farklı anlamlarından, iktibas ve çağrışımlarından yararlanılarak farklı anlamların nasıl yüklenebildiğini göstermeye çalışmaktır.]]> <![CDATA[Classical Turkish literature represents a deep-rooted and powerful literary tradition that emerged through the fusion of both Islamic and national elements. It is clearly seen that national and Islamic elements are combined in the strongest and most aesthetic way within this literature; as a result, products that are the product of a high culture and civilization are created. This culture that emerged as a result of the fusion of national and Islamic elements is called Turkish-Islamic culture, and its literary aspect is called Turkish-Islamic literature. This literature includes many elements, not only from the fusion of these cultures, but also from the East to the West, from pre-Islamic to local elements. Another striking aspect of Classical Turkish literature in terms of its structure is the use of exaggeration and literary arts in the highest and most powerful way. Classical poets always expressed their love, their grudges and hatred for rivals, their respect and loyalty to sultans, their prayers and curses to their interlocutors in the highest and most exaggerated way. For this reason, they did not refrain from using literary arts in the most intensive way. Another method that these poets used to show their poetic power and to carry their poems to a higher level than others was to hide deeper and different meanings in their lines, other than the ones that come to mind at first reading, through the arts such as iham, tevriye, and allusion. This has led to the writing of very valuable poems by successful poets. Our aim in this study is to try to show, starting from a single couplet, how high a level Turkish and Islamic cultures have converged; how different meanings can be attributed to a couplet by making use of the different meanings of words, quotations and associations.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78236 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1721-1731]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/262 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ʿAdî Bin Zeyd el-ʿİbâdî et-Temîmî’nin Hayatı ve İstiʿtâf Türü Şiirlerinden Bazıları Üzerinde İnceleme]]> <![CDATA[A Study On The Life Of ʿAdī Ibn Zayd al-ʿIbādī al-Tamīmī And Some Of His Poems In The Genre Of Istiʿṭāf]]> <![CDATA[Ahmet BİRİNCİ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Arap Edebiyatı, ʿAdî b. Zeyd, Cahiliye Dönemi, Arap Şiiri, İstiʿṭâf türü şiir.]]> <![CDATA[Arabic Literature, ʿAdī ibn Zayd, Jahiliyyah Period, Arab Poem, The Poem in the genre of Istiʿṭāf. ]]> <![CDATA[İslam öncesi Cahiliye döneminde Arap Yarımadası’nda çok kültürlü Ḥîra çevresinde doğmuş ve yetişmiş olan ʿAdî bin Zeyd el-ʿİbâdî et-Temîmî, Hristiyan Arap şairlerden biridir. Soyu, Yemen asıllı Nizâr b. Maʿad b. ʿAdnân’a kadar dayanmaktadır. Ataları, önce Yemen’den el-Yemâme’ye göç etmiş ve üçüncü kuşaktan dedesi Eyyûb bir kan davası nedeniyle oradan kaçıp Ḥîra’ya yerleşmiştir. Kendi anadili olan Arapçanın yanı sıra Farsçayı da okuma yazma düzeyinde öğrendiği ve bu dilleri çok iyi derecede kullandığı bilinmektedir. O, bir yandan Ḥîra devletiyle iyi ilişkiler içinde olurken diğer yandan da Sasani Kralı Kisra’nın sarayında onun mütercimi ve yazıcısı görevlerinde bulunmuştur. O, aynı zamanda Ḥîra Kralı en-Nuʿmân bin el-Munẕir’in kızı ya da kız kardeşi olduğu söylenen “Hind” adındaki bir kadınla evlidir. Onun şiirlerinde, eğitici, öğretici ve yol gösterici nitelikte hikmet içeren birçok beyit dağınık bir durumda bulunmaktadır. ʿAdî bin Zeyd, en-Nuʿmân bin el-Munẕir’in Ḥîra kralı olması yönünde büyük bir çaba göstermiş ve bunda başarılı olmuştur. Ancak bu girişimi nedeniyle düşmanları tarafından iftiraya uğramış ve kendisine yardımda bulunduğu kişinin eliyle zindana kapattırılıp işkenceyle yaşamına son verilmiştir. ʿAdî bin Zeyd, zindanda kaldığı süre içerisinde haksızlığa ve iftiraya uğradığını ifade eden şiirler söyleyerek en-Nuʿmân bin el-Munẕir’den bağışlanmasını dilemiştir. Onun bu amaçla söylediği şiirler, Arap edebiyatında istiʿṭâf türü olarak değerlendirilmektedir. Bu makalede ele alınan ve dil ve üslup yönlerinden incelenen beyitler de bu türden beyitlerdir.]]> <![CDATA[Born and raised in the multicultural environment of al-Hirah in the Arabian Peninsula during the pre-Islamic Jahiliyyah period, ʿAdī ibn Zayd is one of the Christian Arab poets. His lineage goes back to Nizar ibn MaꜤad ibn ꜤAdnān, who was of Yemeni origin. His ancestors first migrated from Yemen to al-Yemāmah, and his grandfather Ayyūb from the third generation fled from there due to a blood feud and settled in al-Hirah. It is known that he learned Persian at a reading and writing level in addition to his native Arabic and that he used these languages very proficiently. While maintaining good relations with the al-Hirah state, he also served as a translator and scribe in the court of the Sassanian King Khosrow. He was married to a woman named Hind, who is said to be either the daughter or the sister of the king of al-Hirah, al-Nu'man ibn al-Mundhir. His poems contain many couplets with wisdom that are educational, instructive, and guiding in nature, although these couplets are scattered. ʿAdī ibn Zayd made great efforts for al-Nu'man ibn al-Mundhir to become the king of al-Hirah and succeeded in this endeavor. However, due to this initiative, he was slandered by his enemies and was imprisoned and tortured to death by the very person he had helped. During his imprisonment, ʿAdī ibn Zayd composed poems expressing that he had been wronged and slandered, seeking pardon from al-Nu'man ibn al-Mundhir. These poems, spoken for this purpose, are considered to belong to the genre of istiʿṭāf in Arabic literature. The couplets discussed and analyzed in this article in terms of language and style also belong to this genre.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78231 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[31-43]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/263 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[SSCB Döneminde Kısaltmalar]]> <![CDATA[Abbreviations During the USSR Period]]> <![CDATA[Fatma ATAKLI SAÇAK]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Rus dilbilimi, Kısaltmalar, Sovyet dönemi, Zipf, En az çaba ilkesi, Rus dili]]> <![CDATA[Russian linguistics, Abbreviations, Soviet period, Zipf, The principle of least effort, Russian language ]]> <![CDATA[Kısaltmalar, dilsel süreci ve iletişimi hızlandırmak amacıyla bir söz ya da söz grubunu ifade etmek amacıyla bir araya gelen kodlanmış harf ya da harf topluluğudur. Kısaltmalar, yazılı ya da sözlü dilde karşı tarafa aktarılmak istenen bazı bilgilerin en az çabayla iletilmesini sağlayan dil birimleridir. İnsanlar doğaları gereği herhangi bir işi en az çabayla, en az emekle gerçekleştirmek isterler. Konuşma eyleminde ise en az çaba ilkesini gerçekleştiren sözcük araçları kısaltmalardır. Rus dilinde kısaltmalar Çarlık Rusya zamanından beri kullanılsa da asıl patlamasını Sovyetler Birliği döneminde yaşamıştır. Rus dilbiliminde kısaltmalara dair dilbilimsel, anlambilimsel, yapısal, işlevsel, kültürdilbilimsel açıdan pek çok araştırma yapılmaktadır. Yapılan bu araştırmalar neticesinde özellikle SSCB döneminde kullanılan ve türetilen kısaltmalara dair özel bir ilginin olduğu açıkça göze çarpmaktadır. Doğal olarak söz konusu dönemin panoramik bir portresini çekmek isteyen, malzemesi dil olan araştırmacılar sıklıkla kısaltmalara başvurmaktadır. Bu araştırmanın amacı yirminci yüzyılda yani Sovyetler Birliği döneminde yaygın olarak kullanılan, resmi ve günlük dile nüfuz etmiş olan kısaltmaları tarihsel çerçevede sosyo-kültürel yönleriyle birlikte yapısal, anlamsal, biçimsel, dilbilimsel açıdan incelemektir. Çalışma çerçevesinde nitel araştırma yöntemi esas alınmış olup, kısaltma kavramı, türleri, Sovyet gazetelerinde geçen kısaltmalar betimsel analiz yöntemi ve içerik analizi kullanılarak incelenmiştir. Çalışmanın sonucunda kısaltmaların özellikle orduda, donanmada, devletin siyasi organlarında, örgütlerinde, bürokraside basın-yayın dilinde yaygınlık gösterdiği ve halkın diline de yansıdığı gözlemlenmiştir.]]> <![CDATA[Abbreviations are coded letters or a group of letters that come together to express a word or a group of words in order to speed up the linguistic process and communication. Abbreviations are linguistic units that enable certain information to be conveyed to the other party in written or spoken language with the least effort. People naturally want to accomplish any task with the least effort and labor. Abbreviations are lexical devices that implement the principle of least effort in the act of speaking. Although abbreviations have been used in the Russian language since the time of Tsarist Russia, they really took off during the Soviet Union. As a result of these studies, it is clearly evident that there is a special interest in the abbreviations used and derived especially during the USSR period. Naturally, researchers who want to take a panoramic portrait of this period and use language as their material often resort to abbreviations. The aim of this research is to analyse the abbreviations, which were widely used in the twentieth century, that is, during the Soviet Union period, and penetrated into the official and daily language, in terms of structural, semantic, formal and linguistic aspects together with their socio-cultural aspects within the historical framework. The study was based on a qualitative research method, and the concept of abbreviations, their types, and abbreviations used in Soviet newspapers were examined using descriptive analysis and content analysis methods. As a result of the study, it was observed that abbreviations were widespread especially in the army, navy, state political organs, organizations, bureaucracy, language of the press and media and were also reflected in the public language.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78167 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1331-1351]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/264 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Kadın Değil Baş Belası” Adlı Sinema Filmi Örneğinde Kadın Dilinde Argo]]> <![CDATA[Slang in Women's Language in the Example of the Movie ]]> <![CDATA[Ali ŞEYLAN]]> <![CDATA[Argo, Kadın Argosu, “Kadın Değil Baş Belası”, Film, Türk Sineması.]]> <![CDATA[Argo, woman argo, “Not a Woman, a Troublemaker”, Movie, Türkish cinema.]]> <![CDATA[Farklılık ve gizlilik esasına dayanan argoyu ortak dilden ayıran en belirgin özelliği, kelime hazinesidir. Dilbilimsel olarak ele alındığında bu kelime hazinesinin ortak dildeki kelimelerin seslerini değiştirmek veya ses ya da hece ilave etmek suretiyle türetilen yeni kelimeler olduğu görülmektedir. Bir diğer yöntem ise, ortak dildeki kelimelere yeni anlamlar yüklemektir. Genelde konuşurları arasında sınırlı bir anlaşma aracı olan argo dil, Türk kültüründe de zengin bir yere sahiptir. Türkçedeki kelimelere karşıt ya da komik anlamlar verilmek suretiyle oluşturulan bu yeni kelimeler, varlıklarını belli bir döneme kadar devam ettirmekte, daha sonra çoğu unutularak yerine yenileri türetilmektedir. Bu dil; sadece konuşma dilinde kalmamış, yazıya geçirildikten itibaren edebiyatta, sinemada ve tiyatroda da kullanılmış ve kullanılmaya da devam etmektedir. Argo denilince genel bir kanı olarak bu dilin daha ziyade erkekler tarafından üretilip konuşulduğudur. Esas itibariyle bu fikir doğrudur. Ancak bu dilin, örnek olarak seçip üzerinde çalıştığımız Türk sinemasının “Kadın Değil Baş Belası” adlı filminin kadın başrol oyuncusunun argo dille konuşması, bu genel kanıyı değiştirebilecek niteliktedir. Bu çalışmada, argo dilin bir kadının ağzından nasıl vücut bulduğu tespit edilmeye çalışılmış, elde edilen veriler, bu alanda elimizdeki tek kaynak olan Kadın Argosu Sözlüğü ile karşılaştırılmıştır. ]]> <![CDATA[The most distinctive feature of slang, which is based on diversity and confidentiality, that distinguishes it from common language is its vocabulary. When considered linguistically, it can be seen that this vocabulary consists of new words derived by changing the sounds of words in the common language or adding sounds or syllables. Another method is to assign new meanings to words in the common language. Slang language, which is generally an exclusive means of communication between its speakers, also has a rich place in Turkish culture. These new words, which are created by giving opposite or funny meanings to Turkish words, continue their existence until a certain period, and then most of them are forgotten and new ones are derived. This language; It has not only remained in spoken language, but has also been used in literature, cinema and theater since it was written down, and continues to be used. In fact, this idea is relatively true. When it comes to slang, a general opinion is that this language is produced and spoken mostly by men. Essentially, this idea is correct. However, the fact that the female lead actress of the Turkish movie "Not a Woman, but a Troublemaker", which we have chosen and studied as an example of this language, speaks in slang language, may change this general opinion. In this study, we tried to determine how the slang language came into being from a woman's mouth, and the data obtained was compared with the Dictionary of Women's Slang, the only source we have in this field.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78159 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[689-700]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/265 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Prof. Dr. M. Faruk Toprak, Kitâbu'l-Menâzır]]> <![CDATA[Kitab al-manazır, Prof. Dr. M. Faruk Toprak]]> <![CDATA[Derya ADALAR SUBAŞI]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Kitap Tanıtımı]]> <![CDATA[Kitab al-Manazır]]> <![CDATA[Bu çalışmada Prof. Dr. M.Faruk Toprak'ın "Kitâbu'l-Menâzır" çevirisinin değerlendirmesi yapılmaktadır.]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78134 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[977-981]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/266 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hoca Abdurrauf Hikâyesi'nin Kastamonu Nüshası]]> <![CDATA[Kastamonu Copy Of The Story Of Hoca Abdurrauf]]> <![CDATA[Rabia AKSU]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Yeni Türk Dili, Hoca Abdurrauf, Ana Bacı Hikâyesi, 16. yüzyıl Türkçesi, Halk Hikâyesi]]> <![CDATA[New Turkish Language, Hodja Abdurrauf, The Story of Ana Bacı, 16th century Turkish, Folk Tale]]> <![CDATA[Sözlü kültür ürünlerinden olan halk hikâyeleri nesilden nesile aktarılarak toplumların önemli birer kültür değeri hâline gelmiştir. Yazı dilinin olmadığı dönemlerde sözlü olarak aktarılan bu eserler, yazıya da geçirilerek edebiyatın da kalıcı ögeleri olmuşlardır. Türk dilinde de tercüme ya da telif olan pek çok halk hikâyesi bulunmaktadır. Bu hikâyelerden biri olan ve Vaḥdî tarafından kaleme alınan Hoca Abdurrauf Hikâyesi Anadolu’da telif edilen ilk halk hikâyesi olması bakımından önemli bir yere sahiptir. Anlatım tarzı, dil özellikleri gibi hususlar bakımından kıymetli olan bu metnin farklı kütüphanelerde nüshaları bulunmaktadır. Bu çalışmada hikâyenin Kastamonu nüshası dil açısından incelenmiştir. Diğer nüshalar üzerinde yapılan çalışmalardan da faydalanılarak çeviri yazı metni oluşturulmuştur. Çeviri yazı metninden hareketle dil özellikleri tespit edilmeye çalışılarak özellikle dönemin genel dil karakterinden farklı hususlar belirlenmeye çalışılmıştır. Bu tespitler yapılırken dönemin genel hususlarını ortaya koyan çalışmalardan yararlanılmıştır. Türk dili tarihinde özellikle halk metinleri gibi ağız özelliklerinin de kullanıldığı metinlerin şerhi, dilin değişimini, zenginliğini ve gelişimini ortaya koyan çalışmalardır. Halkın dinlemeyi ve okumayı sevdiği, ilgisini çeken gerçek olaylar bazen de hayal ürünü olayların yazarın kendine has uslubuyla anlattığı bu yapıtların dil ve kültür tarihi için önemli bir yeri vardır. Bu çalışmayla da Türk dilinin söz varlığını ve zenginliğini ortaya koyan bir çalışma hazırlanarak muadil çalışmalara kaynaklık etmesi istenmiştir.]]> <![CDATA[Folk stories, which are products of oral culture, have become values of societies by being passed down from generation to generation. These works, which were transmitted orally in the periods when there was no written language, were also put into writing and became permanent elements of literature. There are many folk tales that have been translated or written in the Turkish language. One of these stories, the Story of Hodja Abdurrauf, has an important place as it is the first folk story written in Anatolia. There are copies of this text, which is valuable in terms of its narrative style and linguistic features, in different libraries. In this study, the Kastamonu copy of the story will be examined in terms of language. The transcription text was created by making use of the studies carried out on other copies. By trying to determine the language characteristics based on the translated text, we will try to determine issues that are different from the general language character of the period. These findings have been made with reference to studies that highlight the general characteristics of the period. In the history of the Turkish language, the commentary of texts in which dialect features are used, especially folk texts, are studies that reveal the change, richness and development of the language. The works in which the author narrates real events that captivate the public's interest, as well as imaginary occurrences, in a distinctive style, hold significant importance for the history of language and culture. With this study, we wanted to contribute to revealing the vocabulary and richness of the Turkish language.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78126 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[29-47]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/267 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mevlid Muhtevalı Bir Eski Anadolu Türkçesi Metni]]> <![CDATA[A Text with Mevlid Contents in Old Anatolian Turkish]]> <![CDATA[Hasan KARACA]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Türk Dili, Mevlid, Mesnevi, Eski Anadolu Türkçesi, Yazma eser, dil incelemesi, transkripsiyon]]> <![CDATA[Turkish language, Mevlid, mesnevi, old Anatolian Turkish, manuscript, dialect analysis, transcription]]> <![CDATA[Doğma, doğum, doğum yeri anlamlarına gelen mevlid, İslam kültüründe Hz. Muhammed’in doğumunu, hayatını, mucizelerini anlatan mesnevi ve bu mesnevinin okunduğu dinî töreni ifade eder. Bu çalışmaya konu olan mevlid muhtevalı metni içeren 21 varaklık İlm-i Hâl adlı yazma, Millî Kütüphanede, 06 Hk 1647 katalog bilgisiyle kayıtlıdır. Sekiz varaktan oluşan mevlid muhtevalı kısım aruz vezniyle yazılmış çift sütunlu 174 beyitlik manzum bir metindir. Satır sayısı genellikle 13’tür. Hem İlmihâl kısmı hem mevlid muhtevalı kısım harekeli nesihle ve aynı hatla yazılmıştır. Metinde, bölüm veya başlıkla gösterilmiş herhangi bir tasnif yoktur. Geçişleri gösteren ve dikkat çekme amacıyla kullanılan “dinle imdi” ifadesi genel bir tertip ortaya koymaktadır. İçeriğe göre yapılan toplam sekiz bölümlük tertibin beş bölümü bu ifadeyle başlamaktadır. Eski Anadolu Türkçesiyle yazılmış bu metnin eksik bir mevlid olduğu muhteva ve tertibinden anlaşılmaktadır. Muhtevası genel olarak mevlidlerde ortak anlatılan durum ve olaylardan oluşmaktadır: Mevlid okutan gencin eksik hikâyesi (1-5 beyit), mevlidin faziletleri (6-27 beyit), Yahudi karı kocanın Müslüman olması hikâyesi (28-60 beyit), Allah’ın varlık âlemini, Hz. Muhammed’in ruhunu ve Hz. Âdem’i yaratması (61-79 beyit), Hz. Muhammed’in nurunun intikali ve Hz. Muhammed’in doğumu (80-110 beyit), Hz. Muhammed’in savaşta gözünü kaybeden sahabenin gözünü iyileştirme mucizesi (111-121), Cabir’in kestiği koyunla üç bin sahabenin doyması mucizesi (122-140), Cabir’in ölmüş çocuklarının diriltilmesi mucizesi (141-174). Katalog ya da içerikte müellif veya müstensih bilgisi yoktur. Eserin telif veya istinsah tarihi bilinmemektedir. Söz varlığı, dil ve anlatım özellikleri 16. yüzyıldan önce yazıldığına işaret etmektedir. Metinde görülen ses değişmeleri, ses türemeleri, ünlü yuvarlaklaşmaları ve ünlü düzleşmeleri Eski Anadolu Türkçesinin hususiyetlerini sergilemektedir. Bu çalışmada metnin tür bilgisi, transkripsiyonlu şekli, dil incelemesi ve tıpkıbasımı bir arada verildi.]]> <![CDATA[The word mevlid, which means birth, birth time and birth place, refers to a mesnevi that narrates the birth, life, and miracles of Prophet Muhammad in Islamic culture and the religious ceremony where this mesnevi is recited. The 21-page manuscript titled "Ilm-i Hal," containing the text related to mevlid mentioned in this study, is registered with catalog information 06 Hk 1647 at the National Library of Turkey. The part with mevlid content, consisting of eight leaves, is a verse text of 174 couplets in double columns written in aruz meter. Generally, there are 13 lines per page. Both the Ilmihal section and the part about mevlid content are written in nesih script with diacritical marks using the same calligraphy style. There is no classification in the text, indicated by chapter or heading. The phrase “listen now”, which is used to indicate transitions and attract attention, reveals a general pattern. Five of the eight-chapter arrangement based on content begin with this phrase. It is understood from its content and structure that this manuscript written in Old Anatolian Turkish is an incomplete mevlid. Its content generally consists of the situations and events commonly narrated in mevlids: The incomplete story of the young man who organized the recited of the mevlid (1-5 couplets), virtues of mevlid (6-27 couplets), story of a Jewish couple converting to Islam (28-60 couplets), Allah's creation of the universe, the Prophet Muhammad's soul, and the Prophet Adam (61-79 couplets), transition of Prophet Muhammad's light and his birth (80-110 couplets), the miracle of Prophet Muhammad healing the eyes of a companion who lost his eye in the war, (111-121), the miracle where Jabir fed three thousand companions with a sheep he slaughtered (122-140), the miracle where Jabir's deceased children were resurrected (141-174). There is no information about authorship or transcriptionist in the catalog or content. The date when the work was authored or transcribed remains unknown. Lexical richness, language and expression characteristics indicate that it was written before the 16th century. The phonetic changes, sound variations, vowel roundings and vowel flattenings seen in the text display the characteristics of Old Anatolian Turkish. In this study, the genre information, the transcribed form, the language analysis and the facsimile of the text were given together.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=78058 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1615-1639]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/268 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Syntaktische und Pragmatische Funktionen der Partikel ]]> <![CDATA[The syntactic and pragmatic functions of the particle ]]> <![CDATA[Salih ÖZENİCİ]]> <![CDATA[Kemal DEMİR]]> <![CDATA[dil ve edebiyat, Thomas Mann, bağlaç, bağlayıcı, modal partikel, sentaks ve pragmatik]]> <![CDATA[literature and language, Thomas Mann, sentence equivalenze, conjuntion, connector, modal particle, syntax, pragmatic]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Bu çalışma, Thomas Mann'ın “Der Zauberberg” adlı romanında “doch” sözcüğünün sözdizimsel ve edimbilimsel işlevlerini nicel içerik analizi yoluyla incelemeyi amaçlamaktadır. Bu bağlamda, “doch” sözcüğünün sözdizimsel ve edimbilimsel işlevleri sistematik olarak belirlenerek kategorilere ayrılmıştır. Analiz, “doch ”un özellikle olumsuz ifadelere, ama aynı zamanda da olumlu ifadelere tepki olarak bir cevap edatı veya cümle eşdeğeri olarak sıklıkla kullanıldığını göstermektedir. Bu işlev, “doch ”un zıtlık ve çelişkileri vurgulama aracı olarak rolünü ortaya koymaktadır. Bir bağlaç ya da karşıtlık bağlacı olarak “doch” cümle içinde çeşitli konumlarda, örneğin sıfır konumunda “Nullposition”, tümcelerden önce ya da tümceler arasında yer alır ve genellikle çelişkili ifadeleri vurgular. Bağlaç “ adversativer/konzessiver Konnektor” rolünde, “doch” tezatlık veya karşıt ilişkileri ifade eder.  “Doch” kelimesi zarf olarak kullanımında ise farklı cümle pozisyonlarında ve karmaşık cümle yapıları oluşturmak için “ ve/ ama vb.” gibi unsurlarla kombine edilerek kullanılabilir. Bildirim cümlelerinde “doch” genellikle ifadeleri, çelişkileri veya yorumları vurgulamak için kullanılır. Soru ve rica cümlelerinde, genellikle ifadelere sabırsızlık veya kızgınlık gibi nüanslar ekleyerek karakterlerin duygusal derinliğini vurgular.<span style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;"> Bunun yanı sıra, “doch” yan cümlelerde, özellikle de nedensel ya da tezatlık ilişkileri ifade ederken, genellikle “obwohl” ya da “weil” gibi yan cümlelerle birlikte önemli bir rol oynar. Bu çok boyutluluk, Thomas Mann'ın eserinde ortaya çıktığı şekliyle “doch ”un Alman dilindeki karmaşık ve çok yönlü rolünü göstermektedir.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-weight: bold;">The study investigates the use of the word "doch" in Thomas Mann's novel "The Magic Mountain" through a quantitative content analysis. It systematically captures and categorizes the syntactic and pragmatic functions of "doch." The analysis reveals that "doch" is frequently used as a response particle or sentence equivalent, particularly in reaction to negative statements, but also to positive ones. This function highlights "doch" as a tool for emphasizing contrasts and contradictions. As a conjunction or adversative conjunction, "doch" appears in various positions within the sentence, such as in the zero position, in the foreground, or between clauses, and often marks opposing statements. In its role as a connector or conjunction adverb, "doch" expresses concessive (although) or adversative (but) relations. It is used in different sentence structures and can be combined with elements like "and" to form complex sentence structures. In declarative sentences, "doch" often serves to emphasize statements, contradictions, or comments. In interrogative and imperative sentences, it imparts nuances such as impatience or annoyance, enhancing the emotional depth of the characters. Furthermore, "doch" plays a significant role in subordinate clauses, especially in expressing causal or concessive relationships, often in conjunction with subordinating conjunctions like "although" or "because." This versatility underscores the complex and multifaceted role of "doch" in the German language as it unfolds in Mann's work.  ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77987 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[549-575]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/269 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[A Suggestion of Translation Quality Assessment Model: Translation Errors and Preferences in Research Article Abstracts in the Context of Academic Translation]]> <![CDATA[Bir Çeviri Kalitesi Değerlendirme Modeli Önerisi: Akademik Çeviri Bağlamında Araştırma Makalesi Özetlerindeki Çeviri Hataları ve Tercihleri]]> <![CDATA[Betül KOÇER GÜLDAL]]> <![CDATA[Aslı Özlem TARAKCIOĞLU]]> <![CDATA[Anahtar Sözcükler: çeviribilim, çeviri kalitesi değerlendirme, araştırma makalesi özetleri, akademik çeviri, çeviri hataları]]> <![CDATA[Keywords: translation studies, translation quality assessment, research article abstracts, academic translation, translation errors]]> <![CDATA[Çeviribilim alanında, çeviri kalitesi konusunda birçok çalışma yapılmış olmasına rağmen, çeviri kalitesinin ampirik ve bütüncül bir yaklaşımla ele alındığı çalışmalara ve yeni modellere çok daha fazla ihtiyaç duyulmaktadır. Özellikle akademik yayınlarda İngilizcenin Lingua Franca olarak egemenliği ve akademik alanda çevirinin yaygın kullanımı göz önünde bulundurulduğunda, akademik çevirilerin kalitesine ilişkin çalışmalara duyulan ihtiyaç yadsınamaz bir şekilde artmıştır. Bu bağlamda, bu çalışma yeni bir çeviri kalitesi değerlendirme modeli önermeyi ve bu model yardımıyla araştırma makalesi özetlerinin çeviri kalitesini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Makale özetleri, önceden belirlenmiş ölçütler çerçevesinde hazırlanan bir anket yardımıyla amaçlı örnekleme yöntemiyle toplanmıştır. Ölçütleri karşılayan Türkçe-İngilizce dil çiftindeki toplam 50 araştırma makalesi özetinin çevirileri önerilen model aracılığıyla değerlendirilmiştir. Çalışmanın bulguları, farklı hata türlerinin arasından derlemde gözlemlenen en yaygın çeviri hatası kategorisinin dilbilgisel hatalar (%61) olduğunu göstermiştir. Ayrıca, nitel ve nicel incelemeler sonucu elde edilen çeviri kalitesi değerlerine göre en yüksek puana sahip metinlerin “profesyonel çevirmenler” tarafından yapılan çeviriler olduğu ortaya çıkmıştır. Bu çalışmanın, bir çeviri kalitesi değerlendirme modeli sunması ve bu modelin uygulanabilirliğini test ederek ampirik bir çalışma değeri kazanmasının yanı sıra, çeviri kalitesine ve araştırma makalesi özet geleneğindeki çeviri tercihlerine ilişkin kapsamlı bulgularıyla literatüre ışık tutması beklenmektedir.]]> <![CDATA[Despite numerous studies on translation quality, there is a clear necessity for further research and the development of models that provide an empirical and comprehensive assessment of translation quality. Furthermore, the dominance of English as Lingua Franca in academic publications and the widespread use of translation in the academic domain have undoubtedly heightened the necessity for studies on the quality of academic translations. In this context, this study aims to propose a new translation quality assessment model and to evaluate the translation quality of research article abstracts. The abstracts were collected through the purposive sampling method with the help of a survey prepared under pre-determined criteria. In this manner, the translations of a total of 50 research article abstracts in the Turkish-English language pair that met the specified criteria were evaluated through the proposed model. The results indicated that the most prevalent category of translation errors was linguistic errors (61%), followed by other categories. The translations deemed to be of superior quality and less erroneous were those produced by professional translators. The findings indicated that the quality of the translations varied depending on several factors, including the translator and the translation method employed. In addition to proposing a novel translation quality assessment model and testing it empirically, the study is expected to contribute to the existing literature on translation quality and preferences in the abstract tradition by providing comprehensive findings.  ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77984 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[449-468]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/270 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kazak Türkçesinde Yer Alan Zarf Fiil Ekleri ve Bu Eklerin Türkiye Türkçesine Aktarımı Meselesi]]> <![CDATA[The Issue of Adverbial Verb Suffixes in Kazakh Turkish and Their Transfer to Turkish ]]> <![CDATA[Serdar ÖZDEMİR]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Çağdaş Türk Lehçeleri, Kazak Türkçesi, Türkiye Türkçesi, Lehçeler arası aktarma meseleleri, Zarf-fiil ekleri]]> <![CDATA[Contemporary Turkish Dialects, Kazakh Turkish, Turkish, transfer issues between dialects, adverb-verb affixes]]> <![CDATA[<a name="_Hlk174833516"></a>-(ı)p, -a (-e), -y, -ğanda (-gende, -qanda, -kende), -ğanşa (-genşe, -qanşa, -kenşe), -mayınşa (-meyinşe), -ğalı (-geli, -qalı, -keli), -mastan (-mesten, -bastan, -besten, -pastan,           -pesten), -ısımen (-isimen) zarf-fiil eklerini yapısında bulunduran Kazak Türkçesi bu kullanım alanı açısından oldukça zengindir. Fakat bilhassa son yıllarda hızla artan aktarma çalışmaları ve gerçekleştirilen diğer edebî ve akademik çalışmalarda bu zarf-fiil eklerinin Türkiye Türkçesindeki tam karşılıklarının belirlenmesinde bazı hataların yapıldığı gözlemlenmektedir. Bu hatalar, bilhassa Kazak Türkçesindeki bir zarf fiil şeklini ya gramer kitaplarının verdiği bilgi doğrultusunda zarf fiil şekli ile yahut da cümledeki bağlama dikkat etmeden farklı şekillerde aktarmaya çalışmaktan kaynaklanmaktadır. İşte yapılan bu çalışmada taraması gerçekleştirilen edebî eserlerden alınan örnek cümleler vasıtasıyla bu eklerin Türkiye Türkçesine farklı aktarım biçimleri tespit edilip örneklendirilmiştir. Mesela, “-ğanda, -gende, -qanda, -kende” zarf-fil ekini alan sözcük, temel cümledeki iş hareketi zaman bakımından tamamladığında ek Türkiye Türkçesine “-IncA” şeklinde, temel cümledeki iş hareketin olup olmama şartını bildirdiğinde ise “-sA” şart eki işleviyle aktarılabilmiştir. Bu durum da zarf-fiil eklerinin Türkiye Türkçesindeki karşılıklarını doğru ve tam olarak belirleyebilmek için hem ekin işlevsel alanlarının hem de cümleye kattığı anlamların ayrı ayrı incelenmesinin önemini ortaya koymaktadır. Özellikle, edebî eserlerden alıntılanan örnek cümleler vasıtası ile bu eklerin doğru karşılıklarının saptanması, çeviri sürecinde karşılaşılan zorlukların da önemli ölçüde aşılmasına katkı sağlayacaktır.]]> <![CDATA[Kazakh Turkish is quite rich in terms of its use of adverbial verb suffixes, such as -(ı)p, -a (-e), -y, -ğanda (-gende, -qanda, -kende), -ğanşa (-genşe, -qanşa, -kenşe), -mayınşa            (-meyinşe), -ğalı (-geli, -qalı, -keli), -mastan (-mesten, -bastan, -besten, -pastan, -pesten), and -ısımen (-isimen). However, especially in recent years, there have been a number of mistakes or oversights in determining the Turkish equivalents of these adverbial verb suffixes in Kazakh Turkish, due to the rapid increase in translation efforts and other in literary and academic studies. These errors often result from attempting to translate a specific adverbial verb form from Kazakh Turkish into Turkish without considering the grammatical information provided by the verb forms or without paying attention to the meaning of the sentence, i.e., the context of the sentence. In this study, through examples taken from literary works, various ways of transferring these suffixes to Turkish have been identified and exemplified. For instance, when a word taking the adverbial verb suffixes -ğanda,          -gende, -qanda, -kende completes the action in the main sentence in terms of time, it can be translated into Turkish using the suffix "-IncA." However, when it indicates the condition of whether the action in the main sentence will take place or not, it can be translated using the conditional suffix "-sA." This situation highlights the necessity and importance of determining the areas of usage of these adverbial verb suffixes and the meaning they add to the sentence separately in order to correctly and completely identify their Turkish equivalents. If the correct and precise equivalents of adverbial verb suffixes can be determined through examples from literary works, many of the translation problems can be significantly reduced.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77977 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1679-1693]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/271 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ Yazmak Eyleme Geç(ir)mektir, Ecrire C’est (faire) Agir ]]> <![CDATA[To write Is To (make) Act]]> <![CDATA[Duygu ÖZTİN ]]> <![CDATA[Anahtar sözcükler: Gerekçelendirme, Açık mektup, Dreyfus olayı, Başkaldırı (yergi) söylemi, İnandırma/ikna, Stratejik yönlendirme. Argumentation, Lettre ouverte, Affaire Dreyfus, Parole pamphlétaire, Persuasion/conviction, Manipulation]]> <![CDATA[Argumentation, Open letter, Dreyfus Affair, Pamphletary speech, Persuasion/conviction, Manipulation.]]> <![CDATA[Ünlü Fransız yazarı Emile Zola’nın Fransa Cumhurbaşkanı Félix Faure'a hitaben yazdığı J’accuse yani Suçluyorum başlıklı açık mektup, 13 Ocak 1898 tarihinde L’Aurore gazetesinde yayımlanmıştır. Zola, mektupta Fransız ordusu tarafından casuslukla suçlanan ve mahkûm edilen Yüzbaşı Dreyfus'un masumiyetini savunur. Mektubun yayınlanması sadece bir gazetecilik olayı değildir. Mektup aynı zamanda Fransa adalet sistemini, orduyu ve ülkedeki ırkçılığı da eleştirmektedir.  Bu nedenle, mektubun yayınlanması Fransa’da büyük polemiklere ve tartışmalara yol açar. Hatta Fransız toplumu “dreyfusçular” ve “Dreyfus karşıtları” olarak ikiye bölünür: Sonunda, adil olmayan ve taraflı karar verdiğine inanılan davanın tekrar görülmesine karar verilir. Yüzbaşı Dreyfus beraat etmiştir. Dreyfus’un beraat etmesinde tanınmış yazar olan Zola’nın yazdığı açık mektubun yayımlanması, Fransız halkının Dreyfus'un masumiyetine ikna olmasında büyük rol oynamıştır. Çalışmamız, şu iki soruya yanıt arayacaktır: "Mektupta hangi söylemsel ve sözcelemsel yapılar kullanılmıştır?" ve "Zola'nın karşısındakini ikna etmek/inadırmak için hangi gerekçelendirme stratejilerini kullanmıştır?" Bu nedenle çalışmada iki yaklaşım kullanılacaktır. İlki, mektubun alıcıda yani Fransız halkı üzerindeki etkiyi açıklamayı amaç edinen edimbilimsel yaklaşım (fr.Pragmatique), diğeri ise mektubun inandırma gücünü ortaya koyan sözcelemsel, söylemsel özelliklerini ortaya koyan gerekçelendirme yaklaşımı. Bu iki yöntem aslında iç içe geçmiş yaklaşımlardır. Birisi mektubun yani sözün alıcıdaki etkisini, diğeri ise bu sözün ya da mektubun Açık mektuplar, genellikle bir otorite maskesi altında toplu bir alıcıya hitap edilen yazılı iletilerdir. Suçluyorum biçimsel olarak Félix Faure'a hitaben yazılmış olsa da aslında Fransız halkına seslenmektedir. Dolayısıyla, açık mektuplar çift alıcılı sözceleme türüne girerler. Diğer yandan, açık mektuplarda konuşan kişi söylemini daha önceki bir  başka söylem üzerine kurar ve bu söylemin yanlış ve sahte olduğunu ortaya koymaya çalışır. Bu nedenle açık mektup çatışmalı (Fr. agonique) ve tartışmalı (Fr.polémique) bir yapı sunar. Suçluyorum görüldüğü gibi sadece bir mektup değildir. Zola bu mektubu yazarken hem metnin iç tutarlılığı hem de dış dünya ile tutarlılığını ortaya koymak için tüm verileri ve gerekçeleri karşı gerekçeleri ortaya koyarak ilmek ilmek işlemiş alıcının hem duygularına hem vicdanına hem de aklına hitap etmeyi başarmıştır. Diğer bir deyişle mektup Aristo sözbilimin üçgenini oluşturan duygulayımı (Yun. Pathos) ve mantık-sözü (Yun. Logos) güçlü bir metindir. Bunu yaparken, Zola,  bir yandan, metnin mantık-söz boyutunu, benzetme, abartı, tekrar gibi sözbilim betileri ile zenginleştirmiş, diğer yandan,  alıcının duygularını harekete geçirerek hem başkaldırı hem de öfke duygularını harekete geçirmiştir. Böylece metnin hem duygulayım hem de gerekçelendirme yani inandırma/ikna boyutunu güçlendirilmiştir. Bunda elbette iyi bir yazın adamı olmasının payı büyüktür. Sözün alıcıyı inandırmasında ya da ikna etmesinde konuşanın kimliği ve ortaya koyduğu özsunum (Yun. Ethos) önemlidir. Zola’nın ünlü bir yazın adamı olmasından çok Zola’nın bir Yahudi olmaması onun Dreyfus davasında nesnel ve tarafsız olduğu izlenimini yaratmasında önemli rol oynar bu da metnin inandırıcılığında önemlidir. Sonuç olarak, Suçluyorum adlı bu mektup Fransa başta olmak üzer tüm dünyada özgürlüğün ve demokrasinin sembolü ve göstergesi olmuş, olmaya da devam edecektir. Çünkü, Zola’nın mektubunda yaptığı uyarılar, adaletten sapmalar, devlet bekası maskesi altında ortaya konulan nefret söylemleri günümüzde de giderek artmaktadır.  Ne yazık ki, bugün de gerçeği ve adaleti savunanlar, Zola’nın zamanında olduğu gibi saldırıya uğramakta, manipülasyona dayalı gerçek dışı söylemler, akla ve mantığa dayalı gerekçelerin yerini alarak, duyguları etkilemeyi ve gerçeği çarpıtmayı amaçlayan stratejilere dönüşmektedir.  ]]> <![CDATA[Abstract: The open letter titled J’accuse, addressed by Zola to Félix Faure, President of the French Republic, was published on January 13, 1898, in the newspaper L’Aurore. In this letter, Zola defended the innocence of Captain Dreyfus, who had been accused and convicted of treason by the French army. In this study, we will analyze this letter from two perspectives: argumentative and pragmatic. First, we will analyze the multiple discourses presented in the letter from an enunciative and argumentative standpoint. This letter is both judicial in the sense of ancient rhetoric, through its pursuit of truth, and also epideictic, through its open criticism and condemnation of the judicial machination orchestrated by the army. It also has a pamphleteering role because it defends Dreyfus' cause while criticizing his opponents. Additionally, it is narrative, as it recounts historical events in chronological order. Regarding the second aspect, the publication of the letter in L’Aurore triggered a vast campaign of debates and passionate, even virulent, controversies, which ultimately divided French society into two camps: the Dreyfusards and the anti-Dreyfusards. Eventually, after a review of the hastily conducted and biased trial, Captain Dreyfus was acquitted. By publishing this open letter, Zola, a highly renowned and recognized literary figure, succeeded in convincing/persuading the public of Dreyfus' innocence. Thus, the study seeks to answer the following two questions: "What enunciative and discursive strategies are used in the letter?" and "On what arguments and strategies does Zola build his discourse to convince/persuade the Other?"]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77952 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[577-595]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/272 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ahmed es-Sâfî en-Necefî: Hayatı, Edebi Kişiliği ve Hapishane Şiirleri]]> <![CDATA[Ahmed al-Safi al-Najafi: His Life, Literary Personality, and Prison Poems]]> <![CDATA[Fuat DAŞ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Arap Edebiyatı, Arap Şiiri, Ahmed es-Sâfî en-Necefî, Hapishane Şiirleri, Şiir.]]> <![CDATA[Arabic Literature, Arabic Poetry, Ahmed al-Safi al-Najafi, Prison Poems, Poetry.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">XX. yüzyılın ilk yarısı birçok Arap toprağında siyasi bunalımların, batılı güçlerin sömürge politikalarının başgösterdiği bir dönem olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu dönemde Arap edebiyatında birçok şair siyasi fikirlerinden dolayı sürgün edilmiş ya da hapse düşmüştür. Bu şairlerden biri de Ahmed es-Sâfî en-Necefî’dir. Ahmed es-Sâfî küçük yaşlardan itibaren ülkesi Irak’ta bulunan İngiliz güçlerine karşı mücadele içinde olmuş, onların ülkedeki sömürgeci politikalarını çağdaşı birçok şair gibi şiddetle eleştirmiştir. İngilizlere karşı 1920 devrimine katılmış, devrim başarısız olunca hakkında çıkan idam haberlerinden dolayı ülkesini terk etmek zorunda kalmıştır. Bu süreçten sonra hayatında gurbet, sürekli yerinden edilme ve yalnızlık gibi birçok sorunla karşılaşmıştır. İran, Suriye, Lübnan gibi ülkelerde bulunmuş, Lübnan da olduğu esnada İngiliz güçleri tarafından 1941 yılında hapse atılmıştır. Mahkûmiyetin onda bıraktığı tesirle kaleme aldığı hapishane temalı şiirleri hem onun edebi hayatında hem de modern Arap şiirinde önemli bir yer edinmiştir. Haṣâdu’s-Sicn adlı divanında topladığı bu şiirlerini irdelediğimizde hapishaneyi bir direniş mekânı olarak görmüş ve mahpus olmayı ise baskı altın yaşayan milletinin haklarını savunma yolunda kendisine verilen bir ödül saymıştır. Bu bağlamda çalışmamızda; şairin hayatı, edebi yönü ve hapishane şiirleri üzerine değerlendirmelerde bulunulacaktır. Edebi yönünü etkileyen olgular üzerinde durulacak ve hapishane şiirlerinde hangi temaları daha çok ele aldığına ve bu temalarla okura hangi mesajları göndermeyi hedeflediğine değinilecektir. ]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-fareast-language: EN-US;">The first half of the 20th century was a period marked by political crises and the emergence of colonial policies by Western powers in many Arab lands. During this time, many poets in Arab literature were exiled or imprisoned due to their political views. One such poet was Ahmed al-Safi al-Najafi. From a young age, Ahmed al-Safi was involved in the struggle against the British forces in his country, Iraq, and like many of his contemporaries, he vehemently criticized the colonial policies of the British in the country. He participated in the 1920 revolution against the British; however, when the revolution failed, he was forced to leave his country due to reports of a death sentence being issued against him. Following this period, he encountered numerous challenges such as exile, constant displacement, and loneliness. He lived in countries like Iran, Syria, and Lebanon, and while in Lebanon, he was imprisoned by British forces in 1941. The prison-themed poems he composed, influenced by the impact of his imprisonment, hold a significant place in both his literary life and modern Arabic poetry. When we examine the poems he collected in his diwan Hasadu's-Sijn we see that he viewed prison as a place of resistance and considered imprisonment a reward for defending the rights of his oppressed nation. In this context, our study will explore the poet's life, literary aspect, and prison poems. We will focus on the factors that influenced his literary direction, the themes he emphasized most in his prison poems, and the messages he aimed to convey to the reader through these themes.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77907 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[143-154]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/273 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Osmanlı Harp Tarihi Kahramanlarından: Dağıstanlı Muhammed Fâzıl Paşa ve Hakkında Yazılmış Arapça İki Mersiye]]> <![CDATA[One of the Heroes of Ottoman War Hıstory: Dagestanlı Muhammed Fazıl Pasha and Two Elegıes ın Arabıc Wrıtten about Hım]]> <![CDATA[Muhammet Emin UZUNYAYLALI]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Dağıstanlı Muhammed Fâzıl Paşa, Cemîl Sıdkî ez-Zehâvî, Muhammed Nâcî el-Kıştînî, Mersiye.]]> <![CDATA[Dagestani Muhammad Fazıl Pasha, Jamil Sidki al-Zahavi, Muhammad Naci al-Kishtini, Elegy]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">XIX. ve XX. yüzyıllarda Osmanlı Devleti’nin yaşadığı toprak kayıpları neticesinde İstanbul ve Anadolu hattına temerküz eden göç hareketleri neticesinde oluşan muhacir nüfus, Osmanlı idaresi tarafından askeri ve mülkî sahalarda değerlendirilmiştir. Kafkas direnişinin sembol ismi Şeyh Şâmil’in oğlu Gazi Muhammed öncülüğünde, Muhammed Fazıl Paşa’nın ikinci komutanlığı görevini deruhte ettiği Dağıstan Süvari Bölüğü de bu stratejinin bir parçası olarak teşekkül etmiştir. Bölük uhdesinde, özellikle 93 harbi bağlamındaki muharebelerde birçok askerî başarının elde edilmesine, harp meydanlarındaki serdengeçti hamleleri ve üstün askeri meziyetleriyle katkı sağlayan Muhammed Fazıl Paşa, çeşitli vesilelerle Sultan II. Abdülhamid’in dikkatini çekmeyi başarmış ve kısa süre içinde padişah yaverliğine kadar yükselmiştir. Masal kahramanlarını andıran yiğitliği ve insan aklının sınırlarını zorlayan kuvvetiyle Yıldız Sarayı ve Osmanlı erkân-ı harbi içerisinde kahramanlığın mücessem bir timsali olarak adı dilden dile dolaşan Muhammed Fazıl Paşa, disiplini ve hilâfet makamına olan bağlılığıyla Osmanlı harp tarihi vitrininde kalıcı bir yer edinmeyi başarmıştır. Irak’ta “Süvari Fırka Livası” olarak uzun yıllar görev yapan Fazıl Paşa, bölgedeki Arap ve Kürt aşiretleriyle ilişkilerini güçlendirerek isyanların bastırılmasında aktif ve etkili bir rol oynamıştır. Kadife eldivenin içerisindeki demir bir yumruk misali bölge halkının etnik aidiyetini önemsemeden tek bir bayrak altında yekvücut olmaları hususunda üstün gayretler gösteren Fazıl Paşa, Irak havalisinde de unutulmayacak bir kahraman olarak bölge halkının yadında müstesna bir yer edinmeyi başarmıştır. Türk sebatının İngiliz inadını kırdığı Kûtu’l-Amare zaferinin yol başçılarından Muhammed Fazıl Paşa, 8 Mart 1916’da Ebter Tepesi’nde İngiliz saldırılarını püskürtmeyi başarmış ve vücuduna isabet eden şarapnel parçasıyla şehadete erişmiştir. Bu çalışmada Muhammed Fazıl Paşa’nın hayatına değinilerek şehadeti sonrasında Iraklı şairler Cemîl Sıdkî ez-Zehâvî ve Muhammed Nâcî el-Kıştînî tarafından onun için Arapça olarak yazılan mersiyeler ve Türkçe tercümeleri sunulacaktır. ]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">The immigrant population, which emerged as a result of the migration movements that were concentrated in Istanbul and Anatolia as a result of the territorial losses experienced by the Ottoman Empire in the 19th and 20th centuries, was evaluated by the Ottoman administration in military and civil fields. The Dagestan Cavalry Division, led by Gazi Muhammed, the son of Sheikh Shamil, the symbol of the Caucasian resistance, and with Muhammed Fazıl Pasha as its second in command, was formed as part of this strategy. Muhammed Fazıl Pasha, who contributed to the achievement of many military successes, especially in the context of the 93rd War, with his serdengeçti moves on the battlefields and superior military merits, managed to attract the attention of Sultan Abdulhamid II on various occasions and rose to the rank of aide-de-camp to the Sultan in a short time. With his heroism reminiscent of fairy-tale heroes and his strength that pushed the limits of human reason, Muhammed Fazıl Pasha, whose name was passed from mouth to mouth as an embodiment of heroism within the Yıldız Palace and Ottoman military staff, managed to gain a permanent place in the showcase of Ottoman war history with his discipline and loyalty to the caliphate. Serving for many years as the “Cavalry Brigade Brigade” in Iraq, Fazıl Pasha played an active and effective role in suppressing rebellions by strengthening his relations with the Arab and Kurdish tribes in the region. Showing superior efforts to unite the people of the region under a single flag without caring about their ethnic affiliation, like an iron fist inside a velvet glove, Fazıl Pasha managed to gain an exceptional place in the memory of the people of the region as an unforgettable hero in the Iraqi region. Muhammed Fazıl Pasha, one of the leaders of the Kut al-Amare victory where Turkish determination broke the British stubbornness, managed to repel the British attacks on Ebter Hill on March 8, 1916 and became a martyr with a piece of shrapnel hitting his body. This study will touch upon the life of Muhammed Fazıl Pasha and present the elegies written in Arabic by Iraqi poets Jamil Sidki al-Zahavi and Muhammed Naci al-Kishtini after his martyrdom and their Turkish translations.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77902 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[289-305]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/274 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İçimizdeki Şeytan ve Flanör Olmak]]> <![CDATA[The Devil Inside Us and Being a Flaneur]]> <![CDATA[Sibel BAYRAM]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, flanör, şehir, derive, yürümek.]]> <![CDATA[New Turkish Literature, flaneur, city, derive, walk.]]> <![CDATA[<h2 style="margin-top: 6.0pt; text-align: justify; text-justify: inter-ideograph;"><span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: windowtext;">18. yüzyılda ger<span lang="TR" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: windowtext; mso-ansi-language: TR;">çekleşen Sanayi Devrimi sadece ekonomik alanda değil, kültürel, sosyal hayatı da değiştiren özellikle bireyin yaşam biçimini her yönden etkileyen bir olaydır. Kentleşme, başlar ve insanoğlu, yeni hayat tarzına, düşünce biçimine sahip olur. Erken modern kent yaşamı yeni insan tipleri ortaya çıkarırken, filozoflar da bu durumu irdelemeye, anlamlandırmaya çalışırlar.  Dandy, bohem ve flanör modern hayatla birlikte var olmaya başlayan, kalabalıkların içerisinde yalnız, gezgin tiplerdir. İlk defa Baudelaire, flanörden bahseder sonrasında Benjamin ise bu kavramı genişletir. Flanör başlangıçta Paris sokaklarına aitse de gittikçe diğer coğrafyalarda da fark edilmeye başlanır. Baudelaire, Modern Hayatın Ressamı kitabında doğadan uzaklaşarak kentteki insanın çıkmazlarını, iç sıkıntılarını anlatır. Flanör, önceden davranışları kestirelemeyen, anlık hareket edebilen, sorumsuz, yarın kaygısı gütmeyen şehrin gezginidir.Modern kent flanöre özgürlük sunar, aslında  bu tip modernitenin bir sonucudur.  Türk edebiyatında ise Tanzimat dönemi ile birlikte flanör tiplerine rastlanılır. Felatun Bey, Bihruz Bey’i anmak gerekir. Daha sonra, flaneurizm, Sait Faik'in öykülerinde şehrin bohem atmosferinde sıkılan karakterlerle ve Yusuf Atılgan'ın Aylak Adam'ındaki C. karakteriyle temsil edilir.. Başkahramanı Ömer, İstanbul’un kahvehanelerinde dolaşan, işi hobi olarak gören, sorumluluk duygusu olmayan, sürekli iç sıkıntıısndan şikayet eden nihilist bir iptir. Bu çalışmamızda flanör kavramı ve Ömer’in flanörlük yönleri üzerinde durulacaktır. </h2>]]> <![CDATA[The 18th century Industrial Revolution is an event that changed not only economic, but also cultural and social life, especially affecting the individual's way of life in all aspects. Urbanisation begins and human beings adopt a new lifestyle and way of thinking. While early modern urban life creates new types of people, philosophers try to analyse and make sense of this situation.  Dandy, bohemian and flaneur are lonely, travelling types in crowds, who start to exist with modern life. Baudelaire mentions flaneur for the first time, and then Benjamin expands this concept. Although the flaneur initially belongs to the streets of Paris, it gradually begins to be recognised in other geographies. In his book The Painter of Modern Life, Baudelaire depicts the predicaments and inner troubles of people in the city by moving away from nature. The flaneur is a city traveller whose behaviour is unpredictable, who can act instantaneously, who is irresponsible, who does not worry about tomorrow. The modern city offers freedom to the flaneur, in fact this type is a result of modernity. In Turkish literature, flaneur types are encountered with the Tanzimat period. Felatun Bey and Bihruz Bey should be mentioned. Later, flaneurism is represented by the characters of Sait Faik's stories who are bored in the bohemian atmosphere of the city and the character C. in Yusuf Atılgan's Idle Man. In Sabahattin Ali's novel The Devil Inside Us, flaneurism becomes visible through the protagonist. The protagonist, Ömer, is a nihilist who wanders around the coffeehouses of Istanbul, sees work as a hobby, has no sense of responsibility, and constantly complains of inner distress. In this study, the concept of flaneur and the flaneur aspects of Ömer will be emphasised. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77896 <![CDATA[Volume: 20 Issue 2[959-972]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/275 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Derleme Sözlüğü’nde -GAn Eki ile Biten Söz Varlığı Üzerine]]> <![CDATA[Word Existence That Ends With -GAn Addition in Compilation Dictionary]]> <![CDATA[Dursun KIRMIT]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Dil, Türk Dili, -GAn Eki, Anadolu Ağızları, Derleme Sözlüğü]]> <![CDATA[Language, Turkish Language, -GAn Suffix, Anatolian Dialects, Compilation Dictionary]]> <![CDATA[Dil, en eski çağlardan beri insanlar arasında anlaşmayı sağlayan bir araçtır. İnsanlar birbirleri ile iletişim kurmak ve anlaşmak için dile ihtiyaç duymuşlar ve dili kullanarak anlaşma ve iletişim kurma yoluna gitmişlerdir. Türk dili de eski çağlardan bu yana kullanılan işlek bir dildir. Dünyada diller yapı bakımından eklemeli, çekimli ve bükümlü olmak üzere ayrılır. Türk dili yapı bakımından sondan eklemeli dil ailesine mensuptur ve Türkçede ekler kelimenin sonuna gelir. Bu çalışmada Türk dilinin işlek eklerinden biri olan –GAn ekinin tarihi Türk lehçelerinde ve Anadolu ağızlarında kullanımı incelenmiştir. –Gan ekinin hem Türkçenin tarihi dönemleri olarak kabul edilen Orhun, Uygur, Karahanlı, Harezm, Kıpçak, Çağatay ve Eski Anadolu Türkçesi devirleri hem de günümüz Türkiye Türkçesinde kullanımı üzerinde durulmuştur. Türkçenin tarihi dönemlerinde işlek olarak kullanılan bu ekin Anadolu ağızlarında da işlekliğini koruyan bir türetme (yapım) eki olduğunu ortaya koymak hedeflenmiştir. Bu çalışmada araştırma yöntemi olarak nitel araştırma yöntemlerinden biri olan doküman incelemesi tekniği kullanılmıştır. İnceleme Türk Dil Bilgisi’nin başat kaynaklarından yararlanılarak ekin tanımı, eklerin kökeni, eklerin özellikleri, Türkçede ek türleri, sıfat-fiil ekleri ile -GAn ekinin Tarihi Türk lehçeleri ve Türkiye Türkçesi’nde kullanımı üzerinde durulmuştur. –GAn ekinin Anadolu ağızlarında kullanımını ortaya koymak için Ömer Asım Aksoy tarafından hazırlanan Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü’nde (DS) -GAn eki ile biten sözcükler taranmıştır. Yapılan bu tarama sonucunda elde edilen sözcükler adlar, (bitki adları, coğrafi şekil ve yer adları, eşya adları, gıda adları, hastalık adları, hayvan adları) sıfatlar ve fiiller olarak tasnif edilmiştir.  Tasnif edilen sözcük türleri ile ilgili olarak her bölümün sonunda hem anlam ve kullanım bakımından hem de istatistiksel olarak değerlendirme yapılmıştır.]]> <![CDATA[Language has been a means of communication among people since the earliest times. People have needed language to communicate and understand each other, and they have resorted to using language for this purpose. The Turkish language is also an active language that has been used since ancient times. Languages in the world are classified structurally into agglutinative, inflectional, and fusional. The Turkish language, in terms of structure, belongs to the agglutinative family of languages, where suffixes are added to the end of the word. This study examines the usage of the –GAn suffix, one of the active suffixes in the Turkish language, in historical Turkish dialects and Anatolian dialects. The focus is on the usage of the –GAn suffix both in the historical periods of Turkish, which include the Orkhon, Uyghur, Karakhanid, Khwarezm, Kipchak, Chagatai, and Old Anatolian Turkish eras, and in contemporary Turkish as spoken in Türkiye. The aim is to demonstrate that this suffix, which was actively used in the historical periods of Turkish, remains a productive derivational suffix in Anatolian dialects as well. The research methodology used in this study is the document analysis technique, one of the qualitative research methods. The study focuses on the definition of the suffix, the origins of suffixes, their characteristics, types of suffixes in Turkish, participle suffixes, and the usage of the –GAn suffix in historical Turkish dialects and contemporary Turkish, based on the primary sources from Turkish grammar. To demonstrate the usage of the –GAn suffix in Anatolian dialects, words ending with the –GAn suffix were searched in the "Compilation Dictionary of Folk Dialects in Türkiye" (CD) prepared by Ömer Asım Aksoy. As a result of this search, the words found were categorized into nouns (including plant names, geographical forms and place names, object names, food names, disease names, animal names), adjectives, and verbs. At the end of each section, the categorized word types were evaluated both in terms of meaning and usage, as well as statistically.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77872 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[659-681]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/276 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Misalli Büyük Türkçe Sözlük’e Göre Yabancı Kökten Türetilen Türkçe Kelimeler]]> <![CDATA[Turkish Words Derived from Foreign Roots According to Misalli Büyük Türkçe Sözlük (the Great Turkish Dictionary with Examples)]]> <![CDATA[Mehmet Salih AVCI]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Köken Bilim, Sözlük, Türemiş Kelime, Yabancı Dil, Ödünçleme]]> <![CDATA[Etymology, Dictionary, Derived Word, Foreign Language, Loan Words]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-bidi-font-size: 11.0pt; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: minor-bidi; mso-fareast-language: EN-US;">İnsanlar kelimelerle düşünür, kelimelerle konuşur ve her türlü duygu ve düşüncelerini kelimelerle ifade eder. Tanımı konusunda bir fikir birliği olmamakla birlikte kelimeler genel olarak bir dilin anlamlı ve bölünmez en küçük birimi olarak kabul edilir. Bir dilde kullanılan kelime sayısına o dilin söz varlığı denir. Söz varlığı zamanla önemli ölçüde değişebilir. Geçmişten günümüze bazı Türkçe kelimeler anlam gelişmesi, anlam bozulması, anlam daralması, anlam genişlemesi gibi anlamsal değişimlere uğramıştır. Bu araştırmanın amacı, Misalli Büyük Türkçe Sözlük'te yer alan ancak kaynak dilde bulunmayan yabancı kökenli kelimelerden türemiş Türkçe kelimeleri tespit edip sınıflandırmak ve kökenlerini belirlemektir. Bu türemiş kelimeler türemiş halleriyle kaynak dilde yer almazlar. Bu durum özellikle Arapça ve Farsça kökenli kelimelerde görülür. Bu kelimeler yalnızca yeni anlam ve şekilleriyle Türkçede kullanılmaktadır. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden biri olan doküman incelemesi kullanılmıştır. Araştırmanın verileri Misalli Büyük Türkçe Sözlük'ün internet versiyonu olan Kubbealtı Sözlüğü'nden elde edilmiştir. Sözlükte "Türkçeden türetilmiştir" bilgi notuyla paylaşılan kelimeler tespit edilerek, kelimelerin kökeni, kaynak dildeki anlamları ve Türkçeye kazandırdıkları anlamlar alfabetik sıraya göre listelendi. İstatistiki olarak Misalli Büyük Türkçe Sözlük’te başka dillerden türetilmiş 286 Türkçe kelime bulunmaktadır. Bunlardan 245’i Arapça, 31’i Farsça, 6’sı Fransızca, 2’si İtalyanca, biri Latince ve biri de Yunancadan türetilmiştir. Ödünç kelime kategorisinde ele alınması gereken ve bir kısmı hâlen tedavülde olan bu kelimeler zamanında önemli bir boşluğu doldurmuştur.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Human beings think with words, speak with words, and express all kinds of feelings and thoughts with words. Although there is no consensus on its definition, words are generally accepted as the smallest meaningful and indivisible unit of a language. The number of words used in a language is called the vocabulary of that language. Vocabulary can change significantly over time. Since the past, some Turkish words have undergone semantic changes such as meaning improvement, meaning deterioration, meaning narrowing, and meaning expansion. The purpose of this research is to identify and classify Turkish words derived from words of foreign origin that are included in Misalli Büyük Türkçe Sözlük (the Great Turkish Dictionary with Examples) but are not in the source language, and to determine their origins. These derived words do not exist in the source language in their derived forms. This situation is especially seen in words of Arabic and Persian origin. These words are used only in Turkish with their new meanings and forms. In this study, document analysis, one of the qualitative research methods, was used. The data of the research were obtained from the Kubbealtı Dictionary, the internet version of the Misalli Büyük Türkçe Sözlük. The words shared in the dictionary with the information note "derived in Turkish" were determined, and the origin of the words, their meaning in the source language and the meaning they gained in Turkish were listed in alphabetical order. Statistically, there are 286 Turkish words derived from other languages in the Misalli Büyük Türkçe Sözlük. Of these, 245 are derived from Arabic, 31 from Persian, 6 from French, 2 from Italian, one from Latin and one from Greek. These words, which should be considered in the category of loanwords and some of which are still in circulation, filled an important gap at the time.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77866 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1353-1373]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/277 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arap Alfabesinde “Ü” ve “I” Harfinin Varlığı ve Diğer Harflerin Okunuşu Üzerine Bir Değerlendirme]]> <![CDATA[An Evaluatıon on The Presence of The Letters “Ü” and “I” in The Arabıc Alphabet and The Readıng of Other Letters]]> <![CDATA[Ercan BARAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[ü harfi, ı harfi, dal harfi, zal harfi, şın harfi, lam harfi, nun harfi, vav harfi]]> <![CDATA[letter ü, letter ı, letter dal, letter zal, letter şın, letter lam, letter nun, letter vav]]> <![CDATA[Arap alfabesinde kısa sesliler (harekeler َ ِ) ve uzun sesliler (ا و ي) vardır. Kısa sesliler Türkçe’ye çevrilirken ا  elif a, e olarak, ي ye ı, i olarak  و  vev ise u, ü olarak okunur. Ama burada ü harfi ve ı harfi üzerinde tartışmalar vardır. Arapçada dört, beş ve altı ünlü olduğunu söyleyenler vardır. Arapça’da dört ünlü vardır diyenler şu ünlü harflerin olduğunu söylerler: “a, u, e, i”; Arapça’da beş ünlü olduğunu söyleyenler ise şu altı ünlünün olduğunu savunur: “a, ı, u, e, i”. Arapça’da altı ünlü olduğunu söyleyenler ise şu altı ünlünün olduğunu savunur: “a, ı, u, e, i, ü”. Bazı kitaplar Arapça’da ü ve i harfinin olmadığını söyler. Tarafımızca Arapça’da ü ve ı harfinin olduğunu kanıtlarıyla beraber verilecektir. Ayrıca Arap alfabesindeki harflerin kaynak dilden hedef dile aktarılırken okunuşlarında yani eşdeğerliliklerinde biçimsel olarak sorunlar vardır. Çünkü bizim kuramımıza göre ince harfler ve kalın harfler vardır. Kalın harfler a, ı, u, ince harfler ise e,i, ü şeklinde okunur. Ama atlanmaması gereken önemli noktalardan biri de Kuran başta olmak üzere Arapların harfin ağızdan kolay çıkmasına ve kulağa yani harfin sesinin güzel gelmesine önem vermeleridir. Araplar koydukları bütün kuralları estetik tını için ihlal etmektedirler. Yani Araplar harfin ağızdan kolay çıkması ve kulağa harfin kolay gelmesi yani müziksel tını için  bütün kuralları ihlal etmişlerdir. Ancak Araplar ince harf olan د (del) harfinin okunuşu “Dal” şeklinde;  yine ince harf olan ذ  peltek (ze)  için “Zal” şeklinde;  ince harf ش    (şin) harfinin okunuşunu “Şın” şeklinde; ince harf olan  ل  (lem) harfinin okunuşunu “Lam” şeklinde; ince harf olan   ن (nün) harfinin okunuşunu “Nun” şeklinde;  ince harf olan و  (vev) harfinin okunuşunu “vav” şeklinde okumuşlardır. Ama asıl ilginç olan kaide Arapların harflerin ağızdan kolay çıkışına  ve kulaktaki müziksel tınısına önem vermiş olmalarıdır. Bunu Kuran-ı Kerim’deki Duha Suresindede görmekteyiz. Arapça harflerin biçimsel olarak okunurken yapılan yanlışlıklarını da bu çalışmamızda ayrıca ele alacağız.  ]]> <![CDATA[There are short vowels (movements َ ِ) and long vowels (ا و ي) in the Arabic alphabet. When translating short vowels into Turkish, ا elif is read as a, e, ي ye as ı, i, and و vev as u, ü. However, there are debates here about the letter ü and the letter ı. There are those who say that there are four, five and six vowels in Arabic. Those who say that there are four vowels in Arabic say that there are the following vowels: “a, u, e, i”; those who say that there are five vowels in Arabic argue that there are the following six vowels: “a, ı, u, e, i”. Those who say that there are six vowels in Arabic argue that there are the following six vowels: “a, ı, u, e, i, ü”. Some books say that there are no letters ü and i in Arabic. We will try to provide evidence that there are letters ü and ı in Arabic. In addition, there are formal problems in the reading, that is, the equivalence, of the letters in the Arabic alphabet when transferred from the source language to the target language. Because according to our theory, there are thin letters and thick letters. Thick letters are read as a, ı, u, thin letters are read as e, i, ü. But one of the important points that should not be missed is that the Arabs, especially in the Quran, give importance to the letter being easy to mouth and to the ear, that is, to the sound of the letter sounding nice. The Arabs violate all the rules they set for aesthetic tone. In other words, the Arabs violated all the rules for the letter being easy to mouth and to the ear, that is, for musical tone. However, the Arabs pronounce the thin letter د (del) as “Dal”; the thin letter ذ peltek (ze), which is also a thin letter, as “Zal”; the thin letter ش (şin) is read as “Şın”; the thin letter ل (lem) is read as “Lam”; the thin letter ن (nın) is read as “Nun”; They read the letter و (vev) which is a thin letter as “vav”. But what is really interesting is that the Arabs gave importance to the letters being easy to pronounce and their musical tone in the ear. We see this in the Surah Duha in the Holy Quran. We will also discuss the mistakes made while reading Arabic letters formally in this study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77754 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1405-1415]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/278 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçe deyimlerde metaforik tasavvurlar]]> <![CDATA[Metaphorıcal notıons in turkish idioms]]> <![CDATA[Celal DEMİR]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Anlambilim, deyim, deyimleşme, metafor, metaforik betimleme, mecaz ]]> <![CDATA[Semantics, idiom, idiomization, metaphor, metaphorical description, figurative]]> <![CDATA[Deyimler, kullanıcıların zengin hayal dünyasından (müşterek muhayyile) beslenen ve konuşma kültürü içinde söylene söylene son şeklini alan kalıplaşmış ifadelerdir. Deyimlerin en belirgin özelliği, toplumda umumiyet kazanmış bir metaforla ilişkilendirilmiş olmasıdır. Bu ilişkilendirme, mecazi bir anlam üretmese bile, bir sözün kalıplaşarak bir anlama odaklanmasında en önemli unsurdur. Bu bağlamda, mecazî anlamda kullanılan her söze deyim diyemeyiz. Bir sözün deyim olarak değerlendirilebilmesi için halka özgü anlatım biçimleriyle oluşması, bir metaforla (mecazlık, hatırlatıcı, anekdot, aforizma, tasavvur…) ile ilişkilendirilmesi ve bunun zamanla umumiyet kazanmış olması gerekir. “Deyimleşme” dilde semantik (anlamsal) bir olgu olarak karşımıza çıkmaktadır. Sentaktik (söz dizimsel) bir olay değildir. Çünkü deyimleşme, iki şey arasında kurulan ilginin toplumda umumiyet kazanması sonucunda gerçekleşir. Bu ilişkinin bir tarafında anlatılmak istenen (durum, düşünce, hayal, istek, tasavvur…) bir tarafında da metafor (kendisine benzetilen) yer almaktadır. Bu bağlamda deyimleşme, muhakkak surette bir metafor üzerinde gerçekleşir. Yani, “deyim” sözcüğü bir terim olarak iki veya daha çok sözcükten oluşan yapıların ürettiği metaforik anlamı ifade etmektedir. Bu yapılar zamanla kalıplaşıp toplumsal hafızadan silinmiş veya kanıksanmış olsa bile, ürettiği anlam, ancak bir metaforla ilişkilendirildiğinde bir anlam kazanmakta yahut anlaşılır olabilmektedir. Bu nedenle, deyimleşmenin çok özel bir anlam olayı olduğunu kabul etmek ve bu kalıp sözlerin dilsel kimliğini, sadece ifade ettiği anlam ile sentaktik (söz dizimsel) özellikleri arasındaki ilişkide değil, anlatılmak istenen ile ilişkilendirilen olgu (metafor) arasında aramak durumundayız. Metafor ise bir sözle anlatılmak isteneni anıştıran, açık eden, örnekleyen tasavvurlar yahut gerçeklerdir. Bu nedenle metaforik anlatımlar, daima “hâl” (anlatılmak istenen) ile “tasavvur” (ilişkilendirilen) arasındaki benzerliğe yahut örneklemeye dayanan ifadelerdir. Bu metaforun belirgin ve yaygın olması, doğal olarak sözü anlaşılır ve etkili kılmaktadır. Örneğin “kör” kelimesi, fiziksel özelliğini ve ışığını kaybetmiş bir gözün işlevsiz hâline vurgu yapan bir sıfattır. Işığı sönmüş ve renklerini kaybetmiş bu organ, çok ve çeşitli tasavvurlara konu olmuştur. Böylece kelime üzerinde geniş bir anlam ailesi ve bu anlamları besleyen metaforlar üretilmiştir. Birçok betimlemede bu kelimeyle oluşturulmuş ifade kalıplarını kullanırız: kör kuyu, kör kandil, kör karanlık, kör kurşun, kör şeytan, kör talih, kör topal… Bu sözlerde bilindik bir metaforun aracılığı ile oluşmuş yüksek telmih gücü olduğunu görüyoruz. Bir sözün deyim özelliği kazanmasını “Çeşitli benzetmeler ve aktarmalar yolu ile kelimeye yeni bir anlam yüklenmesi” (Aksan, 1978, s. 123) olarak değerlendirenler de vardır. Buradaki benzetme ve aktarmaların mutlak surette bir metaforla ilişkilendirerek yapılabileceğini vurgulamak gerekir. Bu metaforun zamanla unutulması veya hâl-tasavvur arasındaki ilişkinin zayıflaması durumunda deyimler ya unutulmakta ya da köksüz bir ezber hâline gelmektedir. ]]> <![CDATA[Idioms are stereotyped expressions that draw from the rich imagination of their users (collective imagination) and have taken their final form through repeated use in conversational culture. The most distinctive feature of idioms is their association with a metaphor that has gained general acceptance in society. Although this association may not always produce a figurative meaning, it is the crucial element in the crystallization of an expression into a focused meaning. In this context, not every word used in a figurative sense can be called an idiom. For an expression to be considered an idiom, it must be formed through expressions unique to the people, associated with a metaphor (figurative, reminiscent, anecdotal, aphorism, conception, etc.), and gain general acceptance over time. "Idiomization" appears as a semantic (meaning-based) phenomenon in the language. It is not a syntactic (syntax-based) event. This is because idiomization occurs as a result of the relationship established between two things gaining general acceptance in society. On one side of this relationship is what is meant to be conveyed (situation, thought, imagination, desire, conception, etc.), and on the other side is the metaphor (the thing it is likened to). In this context, idiomization undoubtedly occurs on a metaphor. Thus, the term "idiom" refers to the metaphorical meaning produced by structures composed of two or more words. Even if these structures become stereotyped and either fade from collective memory or are internalized over time, the meaning they produce can only be understood or gain significance when associated with a metaphor. Therefore, we must accept that idiomization is a very specific semantic phenomenon and seek the linguistic identity of these stereotyped expressions in the relationship between the meaning they convey and the associated phenomenon (metaphor), rather than in their syntactic (syntax-based) characteristics. A metaphor is an image or reality that suggests, reveals, or exemplifies what is meant to be conveyed by a word. Thus, metaphorical expressions are always based on the similarity or exemplification between the "situation" (what is meant to be conveyed) and the "conception" (what it is associated with). The clarity and prevalence of this metaphor naturally make the expression understandable and effective. For example, the word "blind" is an adjective that emphasizes the non-functional state of an eye that has lost its physical characteristics and light. This organ, which has lost its light and colors, has been the subject of many and various conceptions. Thus, a broad family of meanings and metaphors nourishing these meanings have been produced around the word. In many descriptions, we use expression patterns formed with this word: blind well, blind lantern, blind darkness, blind bullet, blind devil, blind fate, blind cripple... In these expressions, we see a high power of allusion created through a familiar metaphor. Some consider the idiomatic quality of a word as "assigning a new meaning to the word through various similes and transfers" (Aksan, 1978, p. 123). It should be emphasized that these similes and transfers must absolutely be made by associating them with a metaphor. When this metaphor is forgotten over time or the relationship between the situation and the conception weakens, idioms either fall into oblivion or become rootless memorized expressions.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77724 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[953-965]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/279 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cubrân Halil Cubrân'ın Bana Ney Ver ve Şarkı Söyle Şiirinde Mevlevîlik İzleri]]> <![CDATA[Traces of Mevlevism in Jubrân Halil Jubrân's Give Me Reed Flute Poem]]> <![CDATA[Mehmet BÖLÜKBAŞI]]> <![CDATA[Mevlânâ, Cubrân Halîl Cubrân, Mevlevîlik, Bana Ney Ver]]> <![CDATA[Mevlânâ, Jubrân Khalîl Jubrân, Mevlevism, Give Me Reed Flute]]> <![CDATA[Mevlevîlik tasavvuf örgüsü içerisinde yer alan kendine has usul, erkan ve adabı bulunan bir tarikattır. Mevlevîlik, semâ, sefâ, vecd ve hâl gibi kendi âdâb ve erkânının yanında aşk ve cezbe temellerine dayanarak oluşturulmuştur. Mevlânâ 13. yüzyılda Sûfi’nin semā adı verilen müzik eşliğinde Allah’a olan sevgisi neticesinde kendinden geçerek dönmesi ritüeli ile ney ve rebap gibi çalgı aletlerini semā törenlerinde semāzenlerin kullanmasını teşvik ederek sûfîliği ve Mevlevîliği yeniden yorumlamıştır. Mevlânâ; ney sesi, şiir ve müzik eşliğinde yapılan semā’nın Allah’a ulaşmada önemli etkenler olduğuna inanmıştır.  Mevlânâ’nın öğretilerinin yer aldığı Mesnevî adlı eseri birçok yabancı dile tercüme edilmiştir. Tercümeler neticesinde Mevlâna’nın mistik görüşünden etkilenen kişilerden birisi de Lübnanlı Arap şair ve yazar Cubrân Halîl Cubrân olmuştur. Mevlânâ’dan 600 yıl sonra Cubrân, 1883 yılında Lübnan’da dünyaya gelmiştir. Cubrân Hristiyan olmasına rağmen İslamiyet, Yahudilik ve tasavvuf hakkında araştırmalar yapmıştır. Cubrân tasavvufa olan ilgisini ve inanç yapısını şu sözlerle ifade etmiştir: "Camide secde ettiğinde, Kilisede diz çöktüğüne ve Sinagogda dua ettiğinde ben yine seni seviyorum. Sen benim kardeşimsin. Biz bir inancın çocuklarıyız" diye belirtmiştir. Cubrân’ın bu sözünün temelinin Mevlânâ’nın ‘ne olursan ol yine gel’ hoşgörü felsefesinden etkilenerek söylediğini göstermektedir. Mevlânâ’nın Mesnevî adlı eserinin ilk beyiti "Dinle, bu ney nasıl şikâyet ediyor. Ayrılıkları nasıl anlatıyor" şeklinde başlamıştır. Cubrân, el-Mevâkib isimli şiirinde Mevlânâ’nın Mesnevî’sinde yer alan ilk beyitten etkilenerek "Bana ney ver ve şarkı söyle" (أَعْطِنِي اَلنَّاى وغَنِّ) adlı şiirini yazmıştır. Daha sonra bu şiir Lübnanlı Arap ve Hristiyan bayan sanatçı Feyruz tarafından şarkı olarak seslendirilmiştir. Bu çalışmada Mevlânâ’nın mistik anlayışının Lübnanlı Arap şair ve yazar Cubrân Halîl Cubrân’a etkisine yer verilmiştir.  Ayrıca Cubrân Halîl Cubrân’ın Bana Ney Ver ve Şarkı Söyle adlı şiirindeki Mevlevîlik etkisi tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[Mevleviism is an order within the Sufism weave that has its own procedures, manners and etiquette. Mawlawiism was formed on the basis of love and attraction as well as its own customs and manners such as semâ, sefâ, ecstasy and state. In the 13th century, Mevlānā reinterpreted Sufism and Mevlevism by encouraging the use of musical instruments such as the ney and the rebap by semāzens in semā ceremonies and the ritual of the Sūfi's ecstatic whirling in the musical accompaniment called semā as a result of his love for God. Mevlānā believed that the sound of the ney, poetry and musical accompaniment were important factors in reaching God. Mevlānā's work Masnavi, which contains his teachings, has been translated into many foreign languages. One of the people who was influenced by Mevlânâ's mystical vision as a result of the translations was the Lebanese Arab poet and writer Jubrān Khalīl Jubrān. Jubrân was born in Lebanon in 1883, 600 years after Mevlânâ. Although Jubrân was a Christian, he did research on Islam, Judaism and Sufism. Jubrân expressed his interest in Sufism and his belief structure in the following words. When you prostrate in the mosque, kneel in the church and pray in the synagogue, I still love you. You are my brother. We are children of one faith. This statement of Jubrân shows that he was influenced by Mevlânâ's philosophy of tolerance 'come again, no matter what you are'. The first couplet of Mevlânâ's Masnavi begins with 'Listen, how this ney complains. How it narrates separations'. In his poem al-Mawāqib, Jubrān was influenced by the first couplet of Mawlānā's Masnavi and wrote the poem 'Give me the ney and sing to me (أَعْطِنِي اَلنَّاى وغَنِّ). This poem was later performed as a song by a Lebanese Arab and Christian female singer named Feyruz. In this study, the influence of Mevlânâ's mystical understanding on the Lebanese Arab poet and writer Jubrân Khalîl Jubrân is discussed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77703 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[73-83]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/280 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Beşir AYVAZOĞLU, Kuğunun Son Şarkısı, Ötüken: İstanbul, 1999, ss. 202, ISBN: 975-437-291-8.]]> <![CDATA[Beşir AYVAZOĞLU, Last Song of the Swan, Ötüken: İstanbul, 1999, ss. 202, ISBN: 975-437-291-8.]]> <![CDATA[Sevim ARAS]]> <![CDATA[Beşir Ayvazoğlu, Şeyh Gâlib, Kitap Tanıtımı]]> <![CDATA[Beşir Ayvazoğlu, Şeyh Gâlib, Book Review]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77660 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[1273-1279]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/281 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Boşnak Kadınların İlk Dergisi: “Gülistan”]]> <![CDATA[The First Magazine of Bosniak Women: “Gülistan”]]> <![CDATA[Gülten HALİLOĞLU]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Balkan Çalışmaları, Boşnakça, Gülistan, Kadın sorunu, Boşnak Kadınlar.]]> <![CDATA[Balkan Studies, Bosnian, Gülistan, Women’s Questions, Bosniak Women.]]> <![CDATA[Osmanlı Devleti’nin Bosna’dan ayrılışı, Avusturya-Macaristan’ın 1878 yılında Bosna’yı işgali ve 1908 yılında ilhakı, 1918 yılında kurulan Sırp-Hırvat-Sloven Krallığı dönemi ile Slavları tek çatı altında toplamanın amaçlandığı Yugoslavya fikri ve devleti gibi yeni oluşumlar, Bosna’daki toplumsal yaşama derin etkilerde bulunmuştur. Bu değişen siyasi yapı, Bosna’da yaşayan herkes gibi Boşnak toplumunu da etkilemiştir. Siyasi, ekonomik ve kültürel hayatın değişmeye başlaması, okur-yazarlık ve okullaşmayı arttırmayı amaçlayan politikalar aracılığıyla eğitimin önem kazanması gibi yenilikler Boşnak aydınlar üzerinde büyük bir tesir bırakmıştır. Toplumsal değişim ve gelişim için kadınların yerinin yadsınamaz boyutta olduğu anlaşılmış ve “Bosnalı Müslüman” kadınların yani “Boşnak” kadınların, iktisadi ve sosyo-kültürel hayatta var olmaları için gerekli çalışmalar yapılarak kadın sorunu ele alınmaya başlanmıştır. Bu amaca hizmet etmek amacıyla yola çıkan ve Boşnak kadınların ilk dergisi olan “Đulistan”, Türkçe ismiyle “Gülistan”, Boşnak dilinde Saraybosna’da yayınlanan bir dergidir. Dergide pek çok Boşnak aydınının yazılarına yer verilmiştir. Bununla birlikte kadın sorununun çözümünde kadınların yer alması gerektiği düşünülerek kadın yazarların da olmasına dikkat edilmiştir. Bu değişim ve modernleşme amacı için yola çıkılan dergide Bosna’nın kozmopolit yapısından ötürü İslam dinine atıfla “dini kimlik” baz alınarak Boşnak kadınların sorunlarının çözümüne odaklanılmıştır. Çalışmada dönemin Bosna'sına ve Boşnak kadınların konumuna ışık tutması açısından önemli bir yere sahip olan "Gülistan" dergisi ele alınacaktır.]]> <![CDATA[The departure of the Ottoman Empire from Bosnia, Austira-Hungary’s occupation of Bosnia in 1878 and its annexion of Bosnia in 1908, followed by the establishment of the Serbo-Croat-Slovene Kingdom in 1918, and the formation of Yugoslav state, aiming to unite the Slavs, significantly impacted social life in Bosnia. This changing political structure affected the Bosniak community, like everyone  living in Bosnia. Innovations in political, economic and cultural life, along with the increased importance of education through policies aimed at boosting literacy and schooling had a profound impact on Bosnian intellectuals. It became evident that the role of women in social change and development was indispensable, leading to efforts to adress the issues faced by “Bosnian Muslim” women, i.e., “Bosniak” women, to ensure their participation in economic and socio-cultural life. “Đulistan”, meaning “Gülistan” in Turkish, set out to serve this purpose as the first magazine of Bosniak women, published in Sarajevo in the Bosnian language. The magazine featured articles by many Bosniak intelectuals. Moreover, recognizing that women should be involved in resolving women’s issues, special attention was given to including female writers. The magazine, driven by the goal of change and modernization, focused on addressing the problems of Bosniak women based on “religious identity”, referring to Islam due to Bosnia’s cosmopolitan structure. In this study, the “Gülistan” magazine, which has an important place in terms of shedding light on Bosnia of the period and the position of Bosnian women, will be disscussed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77659 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1597-1614]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/282 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eko-çeviri Yaklaşımları Çerçevesinde Ekolojik Terimlerin Türkçe'ye Çevrilmesinde Kullanılan Stratejiler: Frank Herbert'ın Dune Adlı Eseri]]> <![CDATA[Strategies for Translation of Ecological Terms in Turkish within the Perspective Eco-Translation Approaches: Dune by Frank Herbert]]> <![CDATA[Zeynep KORKMAZ PAŞA]]> <![CDATA[Yeşim DİNÇKAN]]> <![CDATA[Çeviribilim, Ekoloji, Eko-çeviri, Frank Herbert, Bilim Kurgu Edebiyatı]]> <![CDATA[Translation Studies, Ecology, Eco-translation, Frank Herbert, Science Fiction Literature]]> <![CDATA[1962'de Silent Spring'in (Sessiz Bahar) yayımlanmasının ardından ekolojik yaklaşımın etkisi pek çok alanda hissedilmeye başlanmıştır. Özellikle, Dünya'nın geleceği, çevre, iklim krizi, küresel ısınma ve su kıtlığı gibi konularda basılan kitap ve makalelerin sayısında son yıllarda ciddi bir artış görülmektedir. Ancak, Frank Herbert'ın 1965'te basıldığı günden beri çok satanlar listesinde olan Dune adlı romanı ekolojik unsurlar içeren ilk örneklerden biridir. Bilim kurgu türünde yazılan kitapta geçen çok sayıdaki ekolojik terim ve özellikle de neolojizmler dikkati çekmektedir. Bugüne kadar çok sayıda filminin çekilmiş olması ve en son filmin ise Mart, 2024'te vizyona girmiş olması kitabın günümüzde de ne kadar popüler olduğunu göstermektedir. Öte yandan, edebiyat alanındaki ekolojik yaklaşımın bir sonucu olarak çeviribilim alanında çalışan akademisyenler de metinleri eko-eleştirel bağlamda ele almaya başlamışlardır. Bu çerçevede, ekolojik terimlerin aktarılmasında kullanılan çeviri stratejileri, eko-çeviri ile kültür ilişkisi ve çevirmenin çeviri aracılığıyla ekolojik bilinci arttırmadaki rolü tartışılan konulardan bazılarıdır. Bu makalenin amacı Frank Herbert'ın Dune adlı eserindeki ekolojik terimlerin çevrilmesinde karşılaşılan zorlukları saptamak, Türk çevirmen Dost Körpe tarafından kullanılan çeviri stratejilerini belirlemek ve çevirmenin çevirisinde ekolojik anlamda hassas olup olmadığını belirlemektir. Bu çalışma aynı zamanda, çevirmenin bilim kurgu eserleri aracılığıyla ekolojik bilinci arttırmadaki rolüne odaklanarak çevirmenler ile çeviribilim alanında çalışan araştırmacılara bu çerçevede bazı öneriler sunmaya çalışmaktadır.]]> <![CDATA[This article aims to find out the challenges of translating ecological terms in Frank Herbert's Dune, to investigate the translation strategies adopted by Turkish translator, Dost Körpe, and to determine whether the translator is ecologically sensitive during his translation. This study also tries to reflect on the role of the translator in raising ecological awareness through SF works and provide some recommendations for the translators and the scholars of the Translation Studies. In this mixed-method study (qualitative and quantitative), randomly selected 173 ecological terms have been analyzed by comparing the Turkish translations of ecological terms in the novel with the ones used in the source text. For the translation analysis of the ecological terms, the strategies suggested by Venuti (1995), Newmark (1988), Aixelà (1996) and Kansu-Yetkiner et al. (2018) were used (literal translation, foreignization and domestication strategies). Additionally, the strategy of hyponymy (Chesterman 1992) is included under the category of domestication in accordance with the examples in Dune. This study hopes to contribute to the field of eco-translation in three aspects: 1- The new categorization of ecological terms in SF works, 2-The corpus and methodology of the study, 3-The literature review and the findings of the study in a relatively understudied field in Türkiye and the world.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77638 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[469-491]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/283 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Afrika’da Kadın Olmak: Buchi Emecheta’nın The Bride Price’ı ve Özgürlük İçin Ödenen Bedel]]> <![CDATA[Being a Woman in Africa: Buchi Emecheta’s The Bride Price And Price Paid For Freedom]]> <![CDATA[Mahmut AKAR]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Anglofon edebiyatı, cinsiyet rolleri, ataerkillik, özgürlük, sömürgecilik, ayrımcılık.]]> <![CDATA[Anglophone literature, gender roles, patriarchy, freedom, colonialism, discrimination.]]> <![CDATA[<span lang="EN-US" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; color: black; mso-themecolor: text1; mso-ansi-language: EN-US; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Buchi Emecheta’nın The Bride Price adlı romanı, 20. yüzyıl Nijerya’sındaki gelenek, cinsiyet rolleri ve sömürge etkisi temalarını irdeler. Roman, toplumsal beklentilerin ve kişisel arzuların zorluklarıyla mücadele eden genç bir kız olan Aku-nna hakkındadır. Babasının vefatının ardından Aku-nna ve ailesi geleneksel adetleri yerine getirecekleri ve özellikle kızların evliliklerine karşılık başlık parası alma gibi zorluklarla karşılaşacakları bir köye göç etmek zorunda kalırlar. Aku-nna, alt sınıftan genç bir öğretmen olan Chike’ye aşık olur ve birliktelikleri kültürel normlara meydan okurken onun durumunu daha da karmaşık hale getirir. Roman, geleneksel Afrika değerleri ile sömürgeciliğin getirdiği Batı ideolojilerinin gaspedici etkisi arasındaki gerilimi incelemektedir. Emecheta, ataerkil bir toplumda özgürlük arayan kadınların mücadelelerini inceler ve kültürel meydan okumanın kişisel bedeline vurgu yapmaktadır. Roman, ataerkil toplumdaki kadın ayrımcılığının yanı sıra ötekileştirilenlerin dünyasında alt kastların ötekileştirilmesine de değinmektedir. Zengin karakter gelişimi ve canlı hikaye anlatımıyla The Bride Price, baskıcı yapıları eleştirirken direnişi ve bireysel özgürlük arayışını da yüceltmektedir. Bu çalışmamızda ataerkil bir toplumda genç, zayıf ama bir o kadar da güçlü bir kızın, sessizlerin sesi olmanın bedelini hayatıyla ödeyerek özgürlüğünü kanıtlama mücadelesine ışık tutmaya çalışacağız.]]> <![CDATA[The Bride Price, Buchi Emecheta’s novel, explores themes of tradition, gender roles, and colonial impact in 20th century Nigeria. The novel is about Aku-nna, a young girl who navigates the challenges of societal expectations and personal desires. After her father passes away, Aku-nna and her family have to move to a village where she faces the oppression to conform to traditional customs, particularly the practice of paying a bride price for marriage. Aku-nna falls in love with Chike, a young teacher from a lower caste, complicating her situation further as their union defies cultural norms. The novel examines the tension between traditional African values and the encroaching influence of Western ideologies brought by colonialism. Emecheta delves into the struggles of women seeking freedom within a patriarchal society, highlighting the personal costs of cultural defiance. The novel does not only touch the discrimination of women in patriarchal society but also to the otherization of lower caste people in world of the otherised. Through rich character development and vivid storytelling, The Bride Price critiques oppressive structures while celebrating resistance and the pursuit of individual freedom. In this study, we will strive to shed light to the struggle of a young, thin, yet very powerful girl in a patriarchal society to prove her freedom by paying the price for being the voice of the voiceless with her life. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77604 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1281-1292]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/284 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hilmi Ziya Ülken’in ‘Kültürcü Anadoluculuk’ Görüşü ile Ahmet Hamdi Tanpınar’ın ‘Kültürel Devamcılık’ Görüşünün Bir Mukayesesi]]> <![CDATA[A Comparative Approach Between ‘Cultural Anatolianism’ of Hilmi Ziya Ülken And ‘Cultural Constinuationist’ of Ahmet Hamdi Tanpinar]]> <![CDATA[Nilgün KATİPOĞLU]]> <![CDATA[Ahmet Hamdi Tanpınar, Hilmi Ziya Ülken, kültürcü Anadoluculuk, kültürel devamcılık, edebiyat ve felsefe. ]]> <![CDATA[Ahmet Hamdi Tanpınar, Hilmi Ziya Ülken, culturalist Anatolianism, cultural continuity, literature and philosophy. ]]> <![CDATA[<p class="MsoNormal" style="mso-para-margin-top: 1.2gd; mso-para-margin-right: 0cm; mso-para-margin-bottom: .0001pt; mso-para-margin-left: 35.45pt; text-align: justify; text-indent: 35.4pt; margin: 14.4pt 0cm .0001pt 35.45pt;">1901 senesinde doğmakla çağdaş, aynı üniversitede hocalık yapmakla meslektaş olan Ahmet Hamdi Tanpınar ile Hilmi Ziya Ülken arasındaki düşünsel ve kültürel yakınlık bu araştırmanın konusunu oluşturmaktadır. Birisi İstanbul Üniversitesi Yeni Türk Edebiyatı kürsüsünün kurucusu, edebiyat tarihçisi, yazar ve profesör olan, diğeri ise İstanbul Üniversitesi sosyoloji bölümünün kurucusu, sosyolog, felsefeci ve profesör olan bu iki ismin makale ve kitaplarındaki benzer çalışma alanları kıyaslanarak medeniyet görüşlerindeki bağlamsal ilişki ortaya konacaktır. Kurtuluş çareleri arasında önerilen Türkçülük, Osmanlıcılık, İslamcılık gibi devrin hâkim fikir ve önerileri arasında, Memleketçilik görüşünün bir parçası olarak Anadoluculuk savıyla öne çıkan Hilmi Ziya Ülken ile Anadolucular Grubu’na direkt dahil olmayan fakat eserleriyle millî kimlik ve kendilik inşasını savunan Ahmet Hamdi Tanpınar’ın yaklaşımları irdelenecektir. “Kültürcü Anadoluculuk” konumunda bulunan Ülken’e, “Kültürel Devamcılık” tanımlaması ile anmayı teklif edeceğimiz Tanpınar mukayese edildiğinde hem farklı disiplinlerdeki fikirler ortaya çıkacak hem de bu alanların kesişim yerleri medeniyet tarihini kuracaktır. 19. Asır Türk Edebiyatı Tarihi ile Türkiye’de Çağdaş Düşünce Tarihi gibi iki farklı tarih kitabının yazarının, kültür ve medeniyet bahislerinde birbirine çok yakın görüşler ortaya koyması dikkat çekicidir. Cumhuriyet Dönemi’nde edebiyat ve felsefe gibi iki ayrı disiplinin yarattığı bu görüş temâsı, ortak Türk medeniyet tasavvuru için de incelenmesi önemli bir konuyu işaret eder.     ]]> <![CDATA[Born in 1901, Ahmet Hamdi Tanpınar and Hilmi Ziya Ülken were contemporaries and colleagues who taught at the same university. By comparing the similar fields of study in the articles and books of these two names, one of whom was the founder of the New Turkish Literature chair at Istanbul University, a literary historian, writer and professor, and the other was the founder of the sociology department at Istanbul University, a sociologist, philosopher and professor, the contextual relationship between their views on civilization will be revealed. Among the dominant ideas and proposals such as Turkism, Ottomanism, and Islamism, which were suggested as the salvation remedies of the period, Hilmi Ziya Ülken, who came to the forefront with the argument of Anatolianism as a part of the Homelandism view, and Ahmet Hamdi Tanpınar, who was not directly involved in the Anadolucular Group but who advocated the construction of national identity and self-construction with his views, will be compared. When Ülken, who is in the position of “Culturalist Anatolianism”, is compared to Tanpınar, whom we will propose to refer to with the definition of “Cultural Continuity”, both the ideas in different disciplines will emerge and the intersections of these fields will establish the history of civilization. The 19th Century History of Turkish Literature and the History of Contemporary Thought in Turkey, two different history books, present very similar views on culture and civilization. This theme of views created by two different disciplines such as literature and philosophy in the Republican Era points to an important issue to be examined for a common civilizational vision.      ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77598 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[413-423]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/285 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Eski Anadolu Türkçesi Yazmasındaki Grekçe ve Diğer Dillerden Alıntı Bazı Sözcükler Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[a Study on Some Greek and Non-Greek Loanwords in an Old Anatolian Turkish Manuscript]]> <![CDATA[Sedat CAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Sözlükçülük, Türkçe, Grekçe, Arapça, Farsça, Alıntı Sözcükler]]> <![CDATA[Lexicography, Turkish, Greek, Arabic, Farsi, Loanwords]]> <![CDATA[Akdeniz coğrafyasındaki diller birbirlerinden birçok sözcük almıştır. Orta Asya’dan gelen Türkler, İslam medeniyetinin bir parçası olduktan ve Anadolu’yu fethettikten sonra burada çeşitli devletler kurmuşlar; birçok ödünç sözcük içeren telif ya da anonim çok sayıda eser kaleme almışlardır. Bir tıp yazması incelenirken de bu türden birçok alıntı sözcükle karşılaşıldı. Bu sözcükler önemli sözlüklerde araştırıldığında biri bir başkasındaki tanımla çelişen, kafa karıştıran ve bu çelişkileri de Türk sözlükçülüğündeki kimi eksikliklerden kaynaklanan  tanım ve etimolojilere rastlandı. Bunun üzerine, yabancı ansiklopediler, makaler gibi çeşitli başka kaynaklara bakıldığında limon, biber gibi sözcüklerin Türkçenin büyük sözlüklerinde anlatılanlardan farklı etimolojilere sahip olduğu; yazmada yer alan, ancak bu büyük sözlüklerde rastlanmayan baghanos, kostundus gibi sözcükler bulunduğu saptandı. Bu durum sonucunda, -açıklamaları zaten  İngilizce olan bir sözlük hariç-  sözlüklerdeki maddeler İngilizceye çevrilerek Türkçenin büyük sözlüklerindeki tanım ve etimolojilerin bu sözlükler arasında karşılaştırılması ve yabancı sözlükler, çeşitli makaleler gibi başka kaynaklara da başvurularak doğru etimolojinin tespit edilmeye çalışılmasına karar verildi. Bu süreç boyunca Türk sözlükçülüğünde eksik kalmış tarafları gün yüzüne çıkarmak ve sözcüklerin tarihî ve modern anlamları karşılaştırılarak bir tür model önermek amaçlandı. Sözlüklerdeki kusurların sözlüklerin madde başlarında kaynak dil ve aracı dilin her ikisinin de belirtilerek aşılabileceği ileri sürüldü. Ayrıca, alıntı sözcüklere rastlanan elyazması ve bu sözcüklerin araştırıldığı sözlükler kısaca tanıtıldı, alıntı sözcüklerin hem Arap hem de Grek alfabesindeki şekilleri de verildi. Sözcüklerin etimolojileri ve anlamlarına dair ulaşılan sonuçlar yapılandırılmış özette maddeler halinde ifade edildi.]]> <![CDATA[Mediterranean-era languages borrowed many words from each other. After becoming part of Islamic civilization and conquering Anatolia, the Turks, originating from Central Asia, founded various states there. They began writing both authored and anonymous medical texts, which included many loanwords. When examining a medical manuscript, numerous Greek and non-Greek loanwords were identified. When these words were searched in major Turkish dictionaries, contradictory and confusing definitions and etymologies were found, many of which stemmed from lexicographical issues in Turkish. Some external resources were then examined, revealing that some loanwords, such as limon and biber, had different etymologies than those provided in major Turkish dictionaries. Words like baghanos and kostundus attested in the manuscript were not found in these dictionaries but were located in external sources. Consequently, it was decided to compare the definitions and etymologies of Turkish words across major Turkish dictionaries, translating their entries into English—except for the one whose entries are already in English—and to try to determine the correct etymologies using also external resources, such as foreign dictionaries and academic articles. The goal of this process was to highlight deficiencies in Turkish lexicography and to propose a model by comparing the historical and contemporary usage of these words. It was explained that these deficiencies could be addressed by including the source and mediating languages in the dictionary entries. Additionally, the manuscript containing the attested loanwords, along with the dictionaries used to research them, was briefly introduced. The loanwords were provided in both their Arabic and Greek alphabet forms. The conclusions regarding the etymologies and meanings of the words were presented in the structured abstract.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77586 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[173-206]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/286 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yakışıksız Sözcükler]]> <![CDATA[Inappropriate Words]]> <![CDATA[Faik KANATLI]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Dilbilim, dil, dil eleştirisi, önek, yakışıksız sözcük]]> <![CDATA[Linguistics, language, language criticism, prefix, inappropriate word]]> <![CDATA[Dil milletlerin bilgi birikimini içermektedir. Tarihsel olgular, dil içerisinde olgunlaşarak kuşaktan kuşağa aktarımın önünü açmaktadır. Bireylerin ve bunun bir getirisi olan toplumların dışavurumları dil aracılığıyla gerçekleşerek bir özgürlük alanı tanımaktadır. Dilin yapısal, biyolojik ve evrensel hukuk açısından güvence altına alınan ifade özgürlüğü veya dil kullanım özgürlüğü, bir yandan düşünsel gelişime ve toplumsal birlikteliğe belirleyici katkı sunarken; bir yandan da dilin kötüye kullanımına ev sahipliği yapar. Bu açıdan birçok toplum bu düzeni korumak adına dil kurumları tahsis etmektedir. Yakışıksız sözcük kavramı çerçevesinde Türkçe ve Almanca arasında yapılan karşılaştırmalı analiz içerisinde Almancada olumsuz bir önek olan “Unwort” sözcüğünden hareketle belirtilen bu önekin Türkçeye uyarlanabileceği bir karşılık bulmak adına Almanca ve Türkçedeki olumsuzluk ekleri karşılaştırılmıştır. Bu çalışmanın amacı dil içerisinde yer alan yakışıksız sözcük anlamını belirginleştirerek Türk dili içerisinde bu kavramın yerine değinerek yakışıksız sözcüklerin dil içerisindeki önemine bir eleştiri sunmaktır. Çalışmanın sonucunda yakışıksız sözcük kavramına ilk olarak bu kavramın tanımının incelenmesiyle başlamakla birlikte, birçok ülkede gerçekleştirilen yakışıksız sözcük seçim süreci, kavram ve ilkelerine değinerek dil duyarlılığı kapsamında farklı bakış açıları değerlendirilmiştir. Yapılan incelemeler sonucunda Almancadaki “Das Unwort” sözcüğünün Türkçedeki karşılığının “yakışıksız söz-cük” olarak çevrilmesi, birçok toplumda sürdürülen yılın yakışıksız söz-cüğünü seçme sürecinde halkın daha bilinçli ve insancıl bakış açılarını harekete geçirerek dil kullanımının bu yönde özendirilmesi, yılın yakışıksız söz-cük seçiminin Türkiye’de de alan uzmanı dilbilimciler tarafından oluşturulacak bir kurul tarafından seçilerek kamuoyuyla paylaşılması gerektiği önerilmektedir.  ]]> <![CDATA[The language contains the knowledge of nations. Historical facts mature in language and pave the way for transmission from generation to generation. The expression of individuals and societies, which is a consequence of this, is realized through language, allowing a space of freedom. While the freedom of expression or the right to use language, which is guaranteed in terms of structural, biological and universal law, makes a decisive contribution to intellectual development and social cohesion on the one hand, it also hosts the misuse of language on the otherIn this respect, many societies allocate language institutions to protect this order. In the comparative analysis made between Turkish and German within the framework of the concept of inappropriate word, the negativity suffixes in German and Turkish were compared to find a Turkish equivalent of this prefix based on the word "Unwort", which is a negative prefix in German. The aim of this study is to clarify the meaning of inappropriate words in the language and to present a criticism of the importance of inappropriate words in the language by mentioning the place of this concept in the Turkish language. As a result of the study, the concept of inappropriate words is firstly examined by examining the definition of this concept, and then different perspectives are evaluated within the scope of language sensitivity by mentioning the process, concept and principles of inappropriate word selection process carried out in many countries. As a result of the examinations, it is suggested that the German word Das Unwort should be translated as "unseemly word of the year" in Turkish, that in the process of choosing the unseemly word of the year, which is carried out in many societies, the public should be encouraged to use language in this direction by mobilizing more conscious and humane perspectives, and that the selection of the unseemly word of the year should be selected by a committee to be formed by linguists specialized in the field in Turkey and shared with the public.  ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77574 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[967-975]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/287 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mesnevilerde Görünmeyen Kadın Kahramanlar ]]> <![CDATA[Female Heroes Not Appeared in Mathnawi]]> <![CDATA[Şebnem Şerife ŞAHİNKAYA]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Mesnevi, Kadın, Kahraman]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Mathnawi, Woman, Hero]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Klasik Türk edebiyatında cinsiyetin belirsiz olduğu, androjen bir yapı söz konusudur. Genellikle eserlerde tasvir edilen güzel, cinsiyet fark etmeksizin İslam dini etkisinde gelişen edebî geleneğin kalıplaşmış ibareleriyle ifade edilmektedir. Farklı kültürlerden beslenen fakat ortak hafızanın ürünü olan mesnevilerde kadın kahraman çoğunlukla bir gölge olarak karşımıza çıkmaktadır. Bir başka ifadeyle görünmeyendir. <span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Türk toplumunda kadının konumuna bakıldığı zaman yüzyıllar boyunca kadının ailevî ve toplumsal durumunun çok büyük değişimlere maruz kaldığı görülmektedir. Bu durumun sebepleri arasında dinî, siyasî, toplumsal etkileri ve yabancı kültürlerin etkisini saymak mümkündür. <span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Bu çalışmada, ortak hafızanın ürünü olan anlatıların kökeni, anlatılarda yer alan kahramanın yolculuğu ve mücadelesi üzerinde durulduktan sonra kadın kahramanların görünümleri çeşitli yüzyıllarda kaleme alınmış mesnevilerden yola çıkılarak yorumlanmaya çalışılmıştır. İnanç ve yaşam tarzındaki değişim kadının konumunu da mesnevilerde doğrudan etkilemiştir. İslamiyet öncesi göçebe hayatta düşmanla kahramanca savaşan, ata binen, ok atabilen, kılıç tutabilen bir kadın varken İslami kültür çevresine dahil olup yerleşik hayata geçtikten sonra kadının, erkekten daha pasif bir görünüme bürünerek sadece aşk ve haz konusuyla ilişkilendirildiği görülmektedir. Mesnevilerden yola çıkarak kadın kahramanlarla ilgili yapılan değerlendirmelerdeki amacımız, kadın kahramanın psikolojisi, fizikî tasviri, konumu ile ilgili özelliklerini tespit ederek kadının ele alınış biçimini değerlendirmeye çalışmaktır. Böylelikle kadının konumunun nasıl değişime uğradığı ve hangi noktaya geldiğinin görülmesi mümkün olacaktır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Classical Turkish literature has an androgynous structure in which gender is ambiguous. In general, the beauty depicted in the works, regardless of gender, is expressed with the stereotypical expressions of the literary tradition that developed under the influence of Islam. In masnavis, which are nourished by different cultures but are the product of a common memory, the heroine often appears as a shadow. In other words, she is invisible. <span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">If we look at the position of women in Turkish society, we can see that the family and social status of women have undergone great changes over the centuries. Religious, political, social, and foreign cultural influences are some of the reasons for this situation. <span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">In this study, after focusing on the origin of the tales, which are the product of common memory, the journey and struggle of the hero in the tales, the appearance of female heroes is tried to be interpreted on the basis of the mesnevi written in different centuries. Changes in beliefs and lifestyles have directly affected the position of women in masnavi. While in pre-Islamic nomadic life there was a woman who fought heroically against the enemy, rode a horse, could shoot an arrow and hold a sword, after being integrated into the Islamic cultural environment and settling down, it is seen that the woman takes on a more passive appearance than the man and is associated only with the theme of love and pleasure. Our aim in evaluating the female protagonists based on the Mesnevis is to analyze the psychology, physical representation and position of the female protagonist. In this way, it will be possible to see how the position of women has changed and to what point it has reached.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77478 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1803-1811]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/288 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Timurlularda Kuşatma Savaşları: Sultan Ebu Said Dönemi (1451-1469)]]> <![CDATA[Siege Wars in the Timurids: Sultan Abû Sa’id Period (1451-1469)]]> <![CDATA[Muhammed Emin KOÇAK]]> <![CDATA[Musa Şamil YÜKSEL]]> <![CDATA[Orta Çağ Tarihi, Timurlular, Timurlu ordusu, Sultan Ebu Said, Timurlu Kuşatma Savaşları, Timurlu Askerî Tarihi]]> <![CDATA[Medieval History, Timurids, Timurid army, Sultan Abû Sa’id, Timurid siege wars, Military history of Timurid.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a><a name="_Hlk171771838"></a><span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: black; mso-color-alt: windowtext;">Kuşatma savaşları, tarih boyunca pek çok devletin hedeflerine ulaşmak için kullandığı önemli bir savaş türüdür. Kale ve şehir kuşatmaları, meydan savaşlarına nazaran daha uzun süren ve hazırlıklar gerektiren bir savaş şeklidir. Müstahkem yapılara sahip olan kale ve şehirlerin kuşatma süresi bazen aylarca sürmüştür. Orta Asya’da Semerkant merkezli kurulan Timurlular (1370-1507) döneminde de pek çok kale ve şehir kuşatmalarına rastlanır. Timurluların kurucusu Emîr Timur (1370-1405), 1370 yılında rakibi Emîr Hüseyin’i, Belh Kalesi’nde kuşatmış ve onu yenilgiye uğratarak devletini kurmuştur. Dolayısıyla Timurlu Devleti’nin kuruluşu başarılı bir kuşatmanın ardından gerçekleşmiştir. Timurlu hükümdarlarından Sultan Ebu Said’in (1451-1469) zamanında yaşanan kale ve şehir muhasaraları da oldukça dikkat çeker. Bu dönemde stratejik konumda bulunan şehirleri ve güçlü kaleleri ele geçirmek için yoğun mücadeleler görülür. Kuşatma savaşlarının büyük bir kısmı Timurlu hanedanı içerisindeki iktidar mücadelelerden dolayı meydana gelmiştir. Sultan Abdullah’ın Yesi kuşatması, Ebu’l-Kasım Babür’ün Semerkant kuşatması,<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: black; mso-color-alt: windowtext;"> Sultan Hüseyin Baykara’nın Herat kuşatması, Sultan Ebu Said’in İhtiyareddin Kale’si, İmad Kale’si, Niretu/Tiratu Kale’si ve Şahruhiye Kale’si kuşatmaları örnek olarak zikredilebilir. Sultan Ebu Said zamanında kuşatmalar daha çok Mâverâünnehir ve Horasan bölgelerinde gerçekleşmiştir. Bilindiği üzere bu iki bölge Timurlu İmparatorluğu’nun merkezleridir. Timurlulara başkentlik yapmış olan Semerkant ve Herat hem stratejik hem de sembolik öneme sahip olan şehirlerdir. Herat’taki İhtiyareddin Kale’si başta olmak üzere oldukça müstahkem konumda bulunan İmad, Niretu/Tiratu ve Şahruhiye Kale kuşatmaları dönemin muhasara tekniklerine dair mühim örnekler barındırır. Ayrıca sadece kuşatanların değil, savunmacıların faaliyetleri hakkında da kayda değer bilgiler içerir<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: black; mso-color-alt: windowtext;">. Geç dönem Timurlu tarihinde kuşatma savaşlarında öncelikle dikkat edilen ilk mesele iaşe ve askerî teçhizat olmuştur. Bu iki husus hem savunanların hem de kuşatanların oldukça önem verdikleri iki parametredir.  Bir diğer önemli etken istihbarat faaliyetleri olup düşman tarafından casuslar vasıtasıyla güvenilir ve doğru bilgi akşının sağlanmasıdır. Söz konusu durumun olmadığı ya da ihmal edildiği zamanlarda savaş ya kaybedilmiş ya da çok uzun sürmüştür. <span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: black; mso-color-alt: windowtext;"> Kale ve şehir kuşatmalarında dikkat edilen bir diğer uygulama kuşatılan şehir ve kalenin dış dünya ile tamamen bağlantısını kesmektir. Bir başka önemli husus şehir savunmalarında sivil halkın ve şehrin önde gelenlerinin oldukça ön planda yer almasıdır.    ]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Siege wars were an important type of warfare used by many states throughout history to achieve their goals. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Castle and city sieges were a form of warfare that lasted longer and required more preparation than field battles. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">The siege period of castles and cities, which had fortified structures, sometimes lasted for months. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">During the Timurid period (1370-1507), which was established in Central Asia based in Samarkand, there were many castles and city sieges. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">The founder of the Timurids, Amir Timur (1370-1405) besieged his rival Amir Husain at Balkh Castle in 1370, defeated him and established his state. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Therefore, the Timurid State emerged after a successful siege. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">The sieges of the castle and the city during the reign of Sultan Abû Sa’id  (1451-1469), one of the Timurid rulers, also attracted a lot of attention. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">During this period, there were intense struggles to capture strategic cities and powerful fortresses. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Most of the siege wars occurred due to power struggles within the Timurid dynasty. Sultan Abdullah’s siege of Yesi, Abu’l-Qasim Babur’s siege of Samarkand, Sultan Husain Bayqara’s siege of Herat, Sultan Abû Sa’id’s siege of Ikhtiyaruddin Castle, Imad Castle, Niratu/Tiratu Castle and Shahrukhiyya Castle can be mentioned as examples. During the reign of Sultan Abû Sa’id, the sieges mostly occurred in the regions of Transoxania and Khorasan. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">As it is known, these two regions were the centers of the Timurid Empire. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Samarkand and Herat, which were the capitals of the Timurids, were cities of both strategic and symbolic importance. The sieges of the highly fortified fortresses of Imad, Niretu/Tiratu and Shahrukhiyya, especially Ikhtiyaruddin Castle in Herat, were important examples of the siege techniques of the period. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">It also contains noteworthy information about the activities of not only the besiegers, but also the defenders. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">In the late Timurid history, the first issue that was considered primarily in siege wars was food and military equipment. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">These were two parameters that both the defenders and the besiegers attach great importance to.  Another important factor was intelligence activities. It was very important to ensure the flow of reliable and accurate information by the enemy through spies. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">When this situation did not exist or was neglected, the war was either lost or lasted too long. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Another important practice in the siege of fortresses and cities was to completely cut off the besieged city or fortress from the outside world. <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA;">Another important point was that the civilian population and the city’s leaders were at the forefront of the city defenses]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77352 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[701-714]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/289 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ Türkiye Türkçesinde Türetim Eklerinin Başatlığı Üzerine]]> <![CDATA[On the Dominance of Derivational Suffixes in Turkish]]> <![CDATA[Sabire Ceren DEMİR]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Dilbilim, morfoloji, semantik, bağımlı biçimbirim, bağımsız biçimbirim, türetim ekleri, başatlık.]]> <![CDATA[Lingiustics, morphosemantics, morphology, semantics, bound morpheme, free/unbound morpheme, derivational suffixes, dominance]]> <![CDATA[Çalışmada bağımlı biçimbirimlerin anlam kurucular olarak çalıştığı tezi savunulmuş ve kurulan anlam üzerinden bağımsız biçimbirimler ile bağımlı biçimbirimler arasında doğal bir çekim olabileceği görüşü ortaya konulmuştur. Morfemlerin başatlığı, bağımlı biçimbirimlerin türetim yetenekleri ile örneklendirilmiştir. Bağımlı biçimbirimlerin semantik özelliklerinin ortaya konulması ile morfoloji ve semantik arasındaki bağlantıların tespiti böylece dile bütünsel bir bakış açısıyla yaklaşılması, dilin gizemli kapılarını da aralanması bakımından önem taşımaktadır. Bir sözcüğün türetilebilmesi için önce bir anlama, kavrama ihtiyaç duyulması gerekir. İhtiyaç sırası dahil olunacak anlam kategorisinin sırasını da belirlemektedir. Bir sözcük birden fazla türetim ekine ihtiyaç duyduğunda önce türetim eki ile ilk anlam oluşturulmakta, ardından bu anlam üzerine yeni bir türetim eki ile ikinci anlam kurulmaktadır. Türetim eklerinin sözcüğe bağlanma sırası bir nedenlilik üzerinden olmaktadır ve bu neden, anlam ile doğrudan bağlantılıdır. Dilbilimin farklı alanlarında art zamanlı ve eş zamanlı çalışmalar ile farklı yönlerden değerlendirmeler yapılarak eklerin üzerine eğilmek gerekmektedir. Bu çalışmada bağımlı biçimbirimlere farklı bir açıdan bakılarak şu sorular üzerinde durulmuştur: Türkçede bağımsız biçimbirim / sözcük ile bağımlı biçimbirim / ek arasında doğal bir çekim var mı, varsa hangisi daha baskındır? Bağımlı biçimbirimlerin sözcüğe gelmesi bilinçli bir seçim üzerinde gerçekleşiyor olabilir mi? Sözgelimi türetim eki ile sözcük bir araya gelirken nedenlilik ilişkisinin yanında doğal bir seçilim de var mıdır? Başka bir tabirle türetim eki mi sözcüğü seçmekte, sözcük mü eki türetim ekini seçmektedir? Çalışmanın amacı, bağımlı biçimbirimlere yeni bir anlayışla bakarak dilin yapı çözümlemelerine farklı bir gözle eğilmektir. Bu amaçla çalışmada, hipotezi desteklediği düşünülen Bağımlı Biçimbirimler ve Anlam Kategorileri, Biçimbirimler Arasındaki Nedenlilik / Nedensizlik İlişkisi, Bir Gösteren Olarak Türetim Ekleri ve Anlık Oluşumlar başlıkları açılarak türetim eklerinin baskınlığı incelenmiştir.]]> <![CDATA[In the study, the thesis that free morphemes work as meaning builders is defended and the view that there may be a natural attraction between bound morphemes and free morphemes based on the meaning established is put forward. While discussing the dominance of morphemes, the study is limited to derivational morpheme from free morphemes. Determining the semantic properties of bound morphemes and determining the connections between morphology and semantics, thus approaching the language from a holistic perspective, is important in terms of opening the mysterious doors of the language. Before a word can be derived, a meaning or notion must first be needed. This order of need also determines the order of the meaning category to be included. When a word needs more than one derivational morpheme, the first meaning is established with the derivational morpheme, and then the second meaning is established with a new derivational morpheme. The order of attachment of the derivational morphemes to the word is based on causality, and this causality is directly related to meaning. It is necessary to focus on suffixes by making evaluations from different aspects through both diachronic and synchronous studies in different fields of linguistics. In this study, bound morphemes will be examined from a different perspective and the following questions will be emphasised: Is there a natural inflection between the free morpheme / word and the bound morpheme / suffix in Turkish, and if so, which one is more dominant? Could the introduction of bound morphemes into the word be based on a conscious choice? For example, is there a natural selection as well as a causality relationship when the derivational suffix and the word come together? In other words, does the derivational suffix choose the word or the word choose the suffix? The aim of the study is to look at the structure analysis of the language from a different perspective by looking at bound morphemes with a new understanding.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77285 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[463-477]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/290 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Son Dönem Osmanlı Türkçesi Latin Harfli Eserlerinde Art Damak /ŋ/ Ünsüzünün İmlası ]]> <![CDATA[The Orthography of the Velar Consonant /ŋ/ in Late Ottoman Turkish Works in Latin Letters ]]> <![CDATA[Ayhan BAYRAK]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Türkoloji, art damak ünsüzü /ŋ/, ses değişmesi, imla, Osmanlı Türkçesi, Latin alfabesi]]> <![CDATA[Turcology, velar consonant /ŋ/, phonetic change, orthography, Ottoman Turkish, Latin alphabet. ]]> <![CDATA[Art damak ünsüzü /ŋ/ Türkçenin asli seslerinden biridir. Türkçenin bilinen en eski yazılı kaynaklarından  olan Köktürk alfabeli metinlerde bu ses yer almaktadır. Köktürk metinlerinde bu ses ile birlikte /ɲ/ ve /n/  ünsüzleri de bulunur. Bu ünsüzler metinlerde farklı harflerle gösterilmiştir. Uygur, Soğd, Mani ve eski Brahmi  alfabesiyle yazılan eserlerde de kullanılan /ŋ/ ünsüzü Osmanlı Türkçesi Arap harfli metinlerinde özel bir  şekilde gösterilmiştir. Türkiye Türkçesi döneminde Latin alfabesine geçilmesiyle /ŋ/ ünsüzü yazımda artık  gösterilmez. Osmanlı Türkçesinin son zamanlarında çok olmasa da Latin alfabesinin de kullanıldığı  bilinmektedir. Özellikle oryantalistlerin yazdığı birçok eserde Türkçe sözler hem Arap hem de Latin harfleriyle  imla edilmiştir. Latin alfabesinin kullanıldığı eserlerde /ŋ/ ünsüzü gösterilmiş midir, eğer gösterildiyse nasıl  gösterilmiştir, şayet gösterilmediyse bunun sebebi nedir? Bu çalışmada bu sorulara cevap bulmak  amaçlanmıştır. Bu sorulara cevap bulmak için 1890 ve 1911 yılları arasında yazılmış hem Latin ve Arap hem  de sadece Latin harflerinin kullanıldığı 15 sözlük ve gramer kitabı incelenmiştir. Tarihî metinlerdeki imlasında  /ŋ/ ünsüzü bulunan anlamak, benzemek, deniz gibi 10 sözcüğün yazımı bu eserler üzerinde tespit edilmiştir.  Arap harflerinin kullanıldığı yazımlarda art damak /ŋ/ ünsüzü diş-damak /n/ ünsüzünden farklı gösterilmiştir.  Art damak /ŋ/ ünsüzünün diş-damak /n/ sesine döndüğü sözcüklerde ise ﻦ harfi kullanılmıştır. Latin harflerinin  kullanıldığı yazımlardaysa bazı yazarlar bu sesi ñ, n, ng ile gösterirken bazıları ise bu sesi ayırt edecek bir  harf veya işaret kullanmamıştır. Sözcüklerde geçen /ŋ/ sesini de n harfiyle göstermişlerdir. Yazımlarda çoğu  zaman /ŋ/ ünsüzünün n harfiyle gösterilişi /ŋ/ > /n/ değişmesi veya gelişmesini göstermektedir. İncelenen  sözcüklerde 170 imlanın 91’inde art damak /ŋ/ ünsüzü yerine başka ünsüzlerin kullanıldığı görülmektedir. Bu  91 imlanın 82’sinde diş-damak /n/ ünsüzü geçmektedir. 17 kullanımda da ikili imla görülür. Yazımlarda  görülen /ŋ/ > /n/ veya /ŋ/ ~ /n/ hadiselerinin temel sebebi ünsüzlerin formant frekansları farklılığıdır. /ŋ/ art  damak ünsüzünün formant frekansı diş-damak /n/ ünsüzünden daha fazladır. /ŋ/ ünsüzünün boğumlanma  noktası /n/ ünsüzüne göre daha arkadadır. Bunlardan dolayı art damak /ŋ/ ünsüzünü çıkarmak diş-damak /n/  ünsüzünü çıkarmaktan çok daha zor olmaktadır. Bu durumda en az çaba kuralından dolayı art damak /ŋ/  ünsüzü diş-damak /n/ ünsüzüne dönüşmüştür. Bu fonetik değişme de yavaş yavaş yazıya yansımıştır. ]]> <![CDATA[The velar consonant /ŋ/ is one of the primary sounds of Turkish. This sound is included in the  Köktürk alphabetic texts, which are one of the oldest known written sources of Turkish. In Köktürk texts, the  consonants /ɲ/ and /n/ are also found along with this sound. These consonants were shown with different letters  in the texts. The consonant /ŋ/, which was also used in works written in Uyghur, Sogdian, Mani and old Brahmi  alphabets, was shown in a special way in Arabic letter texts of Ottoman Turkish. With the transition to the  Latin alphabet in Türkiye Turkish, the /ŋ/ consonant was no longer shown in writing. It is known that the Latin  alphabet was also used, although not much, in the late Ottoman Turkish period. Especially in many works  written by orientalists, Turkish words were written with both Arabic and Latin letters. Was the /ŋ/ consonant  shown in works where the Latin alphabet was used? If so, how was it shown? If not, what was the reason for  this? In this study, it is aimed to find answers to these questions. In order to find answers to these questions,  15 works having been written between 1890 and 1911, in which both Latin and Arabic and only Latin letters  were used, were examined. The spelling of 10 words containing the /ŋ/ consonant in historical texts, such as  anlamak (understand), benzemek (resemble), deniz (sea), were determined on these works. In spellings used  Arabic letters, the velar /ŋ/ was shown differently from the alveolar /n/. In words where the velar /ŋ/ turned  into the alveolar /n/ sound, the letter ﻦ was used. In spellings used Latin letters, some writers indicated this  sound with ñ, n, ng while others did not use a letter or sign to distinguish this sound, and they also indicated  the /ŋ/ sound in the words with the letter n. That the /ŋ/ consonant is often represented with the letter n indicates  the change or development of /ŋ/ > /n/. In the words examined, it is seen that other consonants were used  instead of the velar consonant in 91 of 170 spellings. Alveolar consonants were used in 82 of these 91 spellings.  Both /ŋ/ and /n/ consonants were used in 17 orthographies. The main reason for the /ŋ/ > /n/ or /ŋ/ ~ /n/ phonetic  events seen in spellings is the difference in the formant frequencies of the consonants. The formant frequency  of the /ŋ/ consonant is higher than that of the /n/ consonant. The articulation point of the /ŋ/ consonant is further  back than the /n/ consonant. For these reasons, it is much more difficult to articulate the velar consonant /ŋ/  than to articulate the alveolar consonant /n/. In this case, due to the rule of least effort, the velar consonant /ŋ/  turned into the alveolar consonant /n/. This phonetic change was also gradually reflected in writing. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77261 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[407-421]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/291 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretiminde Piktes Kazanımları Çerçevesinde Sözlü Miras Kitabının Temel Orta ve İleri Seviyeye Yönelik Eylem Odaklı Dil Öğretim Sürecinde Ders Planı Örnekleri]]> <![CDATA[Examples of Lesson Plans in the Action-Oriented Language Teaching Process for Basic, Intermediate and Advanced Levels of Oral Heritage Book within the Framework of Piktes Outcomes in Teaching Turkish as a Foreign Language]]> <![CDATA[Mesut GÜN]]> <![CDATA[Elif ALKAN]]> <![CDATA[Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi çalışmaları, ders planı, dil öğretimi, PİKTES, sözlü kültür]]> <![CDATA[Teaching Turkish as a foreign language, language teaching, lesson plan, PIKTES, oral culture]]> <![CDATA[: Dil insanlığın üretimde bulunduğu olguların tamamıdır. Bu açıdan üretilen her unsur kültürün oluşmasında katkı sağlamaktadır. Geçmişten bugüne gelen birikimlerle birlikte dinamik bir yapıya sahip olan dil kendisini besleyen bir yapıdır. Bu açıdan yabancı dil olarak Türkçe öğretimi sürecinde dilin dilbilgisi kalıplarını doğrudan sunmanın doğru bir anlayış olmadığı bilinmektedir. Öğrenme sürecinde kültürel unsurlarla birlikte öğrenciyi sosyal bir aktör olarak nitelendirmek kalıcı öğrenmeyi sağlamaktadır. Bundan hareketle çalışmanın amacını yabancı dil olarak Türkçe öğretimi sürecinde Eğitim Bilişim Ağı (EBA) içerisinde yer alan Dil Öğretim Portalı’nda bulunan Sözlü Miras adlı temel, orta ve ileri seviye kitapların her seviye içerisinde Türk kültüründe önemli bir yeri olduğu düşünülen kültürel unsurların incelemesiyle oluşturulan ders planı örnekleri yer almaktadır. Yapılan bu incelemelerle birlikte hazırlanan ders planı örnekleri PİKTES kazanımları çerçevesinde ele alınmıştır. Araştırmanın desenini yabancı dil olarak Türkçe öğretimi içerisinde Eğitim Bilişim Ağı (EBA) içerisinde yer alan Sözlü Miras adlı kitapların önemi, sözvarlığı unsuları, masallar, gölge oyunu ve ortaoyunu, bu unsurların eylem odaklı öğretime katkısı oluşturmaktadır. Araştırma temel, orta ve ileri seviyede oluşturulan Sözlü Miras adlı kitapların içerisinde bulunan tüm sözvarlığı unsurlarını ele almamasıyla sınırlıdır. Araştırma kapsamında ilgili bölümleri incelenmiş olan Sözlü Miras kitabından hareketle dört temel beceriyi içerisinde barındıran ders planı örnekleri yer almaktadır. Bununla birlikte masalların, gölge oyunun ve ortaoyunun incelemesi yapılmış olup belirlenen bu içeriklerin öğretim sürecine uygun olduğu tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[Language is the totality of the phenomena that humanity produces in production. In this respect, every element produced contributes to the formation of culture. Language, which has a dynamic structure with the accumulations from the past to the present, is a structure that nourishes itself. In this respect, it is known that it is not a correct understanding to directly present the grammatical patterns of the language in the process of teaching Turkish as a foreign language. Qualifying the student as a social actor with cultural elements in the learning process ensures permanent learning. Based on this, the study aims to present the lesson plan examples created by the analysis of the cultural elements that are considered to have an important place in Turkish culture in each level of the basic, i intermediate and advanced level boks named Oral Heritage in the Language Teaching Portal in the Education Information Network (EBA) in the process of teaching Turkish as a foreign language. The lesson plan examples prepared with these analyses are discussed within the framework of PİKTES achievements. The research design consists of the importance of the boks named Oral Heritage in the Education Information Network (EBA) within the teaching of Turkish as a foreign language, vocabulary elements, fairy tales, shadow play, middle play, and the contribution of these elements to action-oriented teaching. The research is limited by not covering all the vocabulary elements in the Oral Heritage boks created at the basic, intermediate, and advanced levels, within the scope of the research, lesson plan examples that include four basic skills are presented based on the Oral Heritage book whose relevant sections have been examined. In addition, the analysis of fairy tales, shadow play, and middle play has been done and it has been determined that these contents are suitable for the teaching process.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77251 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[585-606]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/292 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ali Şir Nevayî’de “Kimya”]]> <![CDATA[“Chemistry” at Ali Şir Nevayî]]> <![CDATA[Erkan KIZILARSLAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Türk Dili, Çağatay Türkçesi, Ali Şir Nevayî, kimya, simya.]]> <![CDATA[Turkish Language, Chagatai Turkish, Ali Şir Nevayî, chemistry, alchemy]]> <![CDATA[Ali Şir Nevayî, 15. yüzyılda Çağatay Türkçesiyle eserlerini kaleme almış bir şairdir. Nevayî, şiirlerinde çok yönlü bir dil ve üslup kullanmıştır. Hem çeşitli âlimlerden etkilenmiş hem de edebî ve ilmî mekanlarda bulunarak kendisini geliştirmiştir. Türkçenin yanı sıra Arapça ve Farsçaya da hâkim olan Nevayî, geniş bir terminolojiye sahiptir. Bu dili ustaca kullandığı için de yaşadığı dönemin diline “Nevayî dili” denmiştir. Nevayî’nin,  yetkinlikle çok sayıda eser ortaya koyması, kendisinden sonraki şairleri etkilemiştir. Eserlerinde dille ilgili, edebî, tarihî, dinî, ahlakî ve sosyal konulara yer vermesinin yanı sıra ilmî ve fennî konulara da yer vermiştir. Nevayî’nin ele aldığı ilmi konulardan birisi de “kimya”dır. Maddenin, çeşitli yöntemlerle değişime uğraması kimya olarak nitelendirilmektedir ve bu konu, Nevayî’nin eserlerinde doğrudan ya da dolaylı olarak işlenmiştir. Nevayî’nin şiirlerinde yer verdiği konulardan birisi de “simya”dır. İlm-i huruf olarak da bilinen simya ilmi, kimya ile yakın anlamlı olsa da daha çok bir gizemi aydınlatma, gök bilimsel bir çıkarım yapma veya gelecek ile ilgili bilgiler verme ile onun şiirlerinde yer almıştır. Bu çalışmada, Ali Şir Nevayî’nin eserlerinde yer alan “kimya” ve “simya” terimleri üzerinde durularak Nevayî’nin kimya ve simya konularını nasıl işlediği açıklanmaya çalışılmıştır. Kimyanın öze ulaşma, değişim, yanıltma, çıkarım yapma gibi özelliklerinin, insan ile nasıl ilişkilendirdiği irdelenmiştir. Nevayî’nin şiirlerinde kimya ilminin insan, madde, aşk ve sihir ile ilişkisinin ortaya konulması hedeflenmiştir. Bunun yanı sıra kimya ilmi ile benzer anlamlarda işlenen simya konusu da ele alınmış, Nevayî’nin eserlerinde simyanın kullanım şekilleri yorumlanarak açıklanmaya çalışılmıştır. Çok yönlü eserler veren Nevayî’nin, bir şaire göre uzak olarak nitelendirilebilecek fennî konularda da derin bilgiye sahip olduğu bilgisine ulaşılmıştır.]]> <![CDATA[Ali Şir Nevayî is a poet who wrote his works in Chagatai Turkish in the 15th century. Nevayî used a versatile language and style in his poems. He was both influenced by various scholars and improved himself by being in literary and scientific places. Nevayî, who is fluent in Arabic and Persian as well as Turkish, has a wide terminology. Because he used this language skillfully, the language of the time he lived in was called “Nevayî language”. Nevayî's ability to produce many works influenced the poets after him. In addition to including linguistic, literary, historical, religious, moral and social issues in his works, he also included scientific and scientific issues. One of the scientific subjects that Nevayî deals with is “chemistry”. The change of matter through various methods is described as chemistry, and this subject is covered directly or indirectly in Nevayî's works. One of the subjects that Nevayî includes in his poems is “alchemy”. Although the science of alchemy, also known as ilm-i huruf, is closely related to chemistry, it was included in his poems mostly to illuminate a mystery, make an astronomical inference or give information about the future. In this study, it was tried to explain how Nevayî handled the subjects of chemistry and alchemy by focusing on the terms “chemistry” and “alchemy” in Ali Şir Nevayî’s works. It has been examined how the features of chemistry such as reaching the essence, change, misleading and making inferences are related to humans. In Nevayî’s poems, it is aimed to reveal the relationship between the science of chemistry and human, matter, love and magic. In addition, the subject of alchemy, which is treated with similar meanings as the science of chemistry, was also discussed, and the ways in which alchemy was used in Nevayî’s works were interpreted and explained. It has been learned that Nevayî, who produced versatile works, also had deep knowledge on scientific subjects that could be described as distant for a poet.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77217 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[683-699]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/293 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arap Şiirinde Tıbâk (Oxymoron) ve Anlama Katkısı Ebû Temmâm Örneği]]> <![CDATA[The Use of Oxymoron in Arabic Poetry and Its Contribution to Meaning The Example of Abū Tammām]]> <![CDATA[Muhammed ÇETKİN]]> <![CDATA[Arap Şiiri, Tıbâk, Tezat, Oksimoron, Ebû Temmâm]]> <![CDATA[Arabic Poetry, Tibāq, contradiction, Oxymoron, Abū Tammām]]> <![CDATA[Kelimeler, sözlük anlamlarına sahip olsalar bile, sıra dışı bir dil kullanımı veya şairin dış ve iç duygularını bir araya getirmesi gibi dil bilgisel olarak alışılmadık şekillerde kullanılabilir. Tezat (Tıbâk), anlama güzellik katan sanatlardan biridir ve kısa bir sözde, bir beyit veya mısrada gerçekten veya itibarî olarak aralarında bir tür karşıtlık bulunan iki öğenin zikredilmesidir.  Arap dilinde tezat (tıbâk) terimi, “sözleri ters anlam kullanarak kuvvetlendirme” olarak çevrilmiş ve “hayranlık uyandırmak” veya “alay etmek” ya da retorik bir etki yaratmak için “iki ifade arasında bariz bir çelişki” olarak tanımlanmıştır. İlk dönem belâgat âlimleri, tıbâk sanatının türlerini açıkça tanımlamamışlardır. Fakat, tıbâk genelde hakiki ve mecazi olmak üzere iki kategoriye ayrılmıştır. Ancak sonraki dönemlerde, alimler tıbâkı çeşitli alt kategorilere bölmüşlerdir. Türk edebiyatı kaynaklarında yapılan tıbâk sanatının tanımı ile Arap edebiyatındaki tanımı benzer özellikler taşımaktadır. Tıbâk sanatının Batı edebiyatındaki karşılığı ise Antitez (Antithese), Oksimor (Oximore) ve Oksimoron (Oxymoron) terimleridir. Klasik şiirde bu tekniğin kullanımı, şiir dizelerine ya da bir bütün olarak şiire belirsizlik katmak, metni kaçamaklı hale getirmek ya da okuyucuyu belirsizliği çözmesi için harekete geçirmek için değil; daha fazla süsleme ve yapay güzelliğe odaklanmak içindir.  Bu çalışma, Arap şiirinde oksimoronun yapısını, türlerini ve kullanımını ayrıntılı bir şekilde ele alarak, oksimoronun anlam oluşturmadaki katkılarını vurgulamayı amaçlamaktadır. Ebû Temmâm’ın şiirlerinden örneklerle konuyu pekiştirmek, oksimoronun Arap şiirindeki rolünü daha iyi anlamamıza yardımcı olacaktır.]]> <![CDATA[Even if they have their dictionary meanings, words can be used in grammatically unusual ways, such as a distinctive use of language or a combination of the poet's external and internal feelings. Contradiction (tibāq) is one of the arts that adds beauty to meaning, and it is the mention of two elements in a short phrase, couplet, or verse that are actually or ostensibly in some kind of opposition to each other.  In Arabic, the term tibāq is translated as “to strengthen words by using the opposite meaning” and is defined as “an apparent contradiction between two statements” to “arouse admiration” or “ridicule” or to create a rhetorical effect. The types of tibāq were not clearly defined by early rhetorical scholars. However, tibāq is generally divided into two types: literal and figurative. However, over time, scholars have divided tibāq into many types.  The definition of the art of tıbâk in the sources of Turkish literature and the definition in Arabic literature have similar characteristics. In Western literature, the equivalent of the art of tıbâk is the words Antithesis (Antithese), Oxymoron (Oximore), and Oxymoron. The use of this technique in classical poetry is not to add ambiguity to the lines of poetry or the poem as a whole, to make the text evasive or to stimulate the reader to resolve the ambiguity, but to focus more on ornamentation and artificial beauty. This study aims to elaborate on the structure, types, and use of oxymorons in Arabic poetry and to emphasize its contribution to meaning-making. Reinforcing the subject with examples from Abū Temmām's poems will help us better understand the role of oxymorons in Arabic poetry.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77188 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[125-142]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/294 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[XVI. yy. Aşk Mesnevîlerinde Mev’ize]]> <![CDATA[Mev’iza in XVIth Century Love-Themed Masnavîs]]> <![CDATA[Hanzade GÜZELOĞLU]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Eski Türk Edebiyatı, klasik şiir, mesnevî, mev’ize, nasihat, öğüt]]> <![CDATA[Old Turkish Literature, classical poetry, masnavî, mev’iza, advice, counsel]]> <![CDATA[Eski Türk Edebiyatına ait eserlerde sanat endişesi, söyleyiş ve manada, biçim ve muhtevada güzele ulaşma çabası yanında öğreticilik, eğitme amacı da güdülmektedir. Bu yüzden Eski Türk edebiyatını oluşturan edebî eserlerin bir yönü de öğreticiliktir. Divanlarda didaktik, hikmet tarzında yazılan birçok şiirle karşılaşılabilmektedir. Sanat endişesiyle bile kaleme alınan eserlerde az veya çok nasihat verici sözlerle, ifadelerle; ayet ve hadislerle, mesel ve atasözleriyle desteklenmiş öğüt mesajlarını görmek mümkündür. Belli başlı öğüt veren müstakil eserler var: nasihat-nâmeler, pend-nâmeler vb. Bunlar dışında divanlarda da “mev’ize, nasihat” türünde şiirler yer almaktadır. Eğitmek amacıyla yazılmamış eserlerde bile öğüt vermek, iyiye sevk etmek için öğretici söylemlere veya hikâyelere yer verildiği görülmektedir. Bazı mesnevîlerde nasihat beyitleri dışında öğüt içeren bölüm olarak “mev’ize” başlıklı manzumeler de bulunmaktadır. Mesnevî planındaki giriş, konunun işlendiği bölüm (hikâye) ve hâtime (bitiş) bölümlerinde karşılaşılabilen bu başlıkta şairin çeşitli konularda öğüt ve hikmetli söylemlere yer verdiği görülmektedir. “Mev’ize” başlığını taşıyan bu manzumelere her türden ve her yüzyılda yazılmış mesnevîlerde rastlanır. Çalışmada mev’izenin kavram olarak anlamı, içeriği, tür ve tarz adı olarak kullanımı konusuna değinildikten sonra aşk konulu mesnevîlerdeki mev’izeler incelenmiştir. Makale kapsamını aşmamak için çalışmada bir sınırlandırma yapılarak sadece XVI. yy.’a ait aşk mesnevîleri esas alınmıştır. İçinde mev’ize olan incelenen mesnevîlerden yola çıkarak mev’izenin mesnevîdeki yeri, konusu, oranı ve fonksiyonu hakkında bir değerlendirme yapılmaya çalışılmıştır. Yapılan incelemenin sonucunda mev’izenin mesnevinin düzleniş biçiminde yer alan bir parça ve içerik kompozisyonunda fonksiyonu olan bir manzume olduğu tespit edilmiştir. Mev’izenin tür ve tarz adı olarak kavram genişliğine ve daha kapsamlı araştırmaya muhtaç bir konu olduğuna da dikkat çekilmiştir.]]> <![CDATA[In the works of Old Turkish Literature, in addition to artistic aim and efforts to achieve beauty in expression and meaning, form and content, the purpose of educating and training is also pursued. Therefore, one aspect of the literary works belongs to Old Turkish Literature is educational. Many poems written in didactic and wisdom style can also be encountered in the divans- works of poetry. It is possible to see messages of advice supported by more or less advising words and expressions, verses and hadiths, parables and proverbs, even in works written with artistic concerns. There are individual works that give specific advice: advice-books, pend-books, etc. Apart from these, there are also poems in the divan in the genre of “mev’ize” and “advice”. Even in works that were not written for the purpose of educating, it is seen that didactic discourses or stories were included to give advice and encourage goodness. In some masnavis, in addition to the advice couplets, there are also poems titled “mev’iza” as a section containing advice. In this title, which can be encountered in the introduction, the section where the subject is illustrated (the story) and the Hâtime (the ending) sections of the masnavi plan, it is seen that the poet includes advice and wise discourses on various subjects. These poems, bearing the title “mev’iza”, are encountered in masnavis written in every genre and in every century. In this study, after discussing the meaning of mev’iza as a concept, its content and its use as a genre and style name, the mev’izas in love-themed masnavis were analyzed. In order not to exceed the scope of the article, a limitation was made in the study and only masnavis on theme of love from the 16th century were taken as basis. Based on the analyzed masnavis that include mev’iza, a conclusion has been made about the place, subject, proportion and function of mev’iza in the masnavi. As a result of the analysis, it was determined that the mev’iza is a piece in the arrangement of the masnavi and a poem part that has a function in the content composition. It has also been pointed out that mev’iza, as a genre and style name, is a subject that needs conceptual breadth and more comprehensive research.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77185 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1567-1596]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/295 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ferrî’nin Hece Vezni ve Kalb Sanatıyla Yazdığı Bir Nazire Gazeli]]> <![CDATA[Nazire Ghazal Written by Ferrî in Syllabic Verse and Art of Anagram]]> <![CDATA[Mehmet KIRBIYIK]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[divan şiiri, Ferrî, hece vezni, kalb sanatı, nazire]]> <![CDATA[divan poetry, Ferrî, syllabic meter, art of anagram, nazire]]> <![CDATA[Bu çalışmada, öncelikle hece vezninin özelliklerinden bahsedilmiş; bu vezni kullanan divan şairlerinden,  divan şiirindeki hece vezniyle yazılmış şiir örneklerinden söz edilmiştir. 18. yüzyıl divan şairlerinden hacimli sayılabilecek bir divana sahip Ferrî’nin (ö. 1807-8), divan nüshalarının birinde hece vezni ile yazılmış iki gazeli bulunmaktadır. Çalışmamızın esas konusu teşkil eden bu gazellerden biri,  yine 18. yüzyıl divan şairlerinden Kastamonulu Sa‘dî’nin aruz vezniyle söylediği gazeline Ferrî’nin de açıkça belirttiği üzere nazire niteliğini taşımaktadır. Model şiir (bir şair tarafından tanzir edilen şiir) olan Kastamonulu Sa‘dî’nin gazeli de hikemî tarzın kurucusu ve pek çok şair tarafından üstat kabul edilip takip edilen Nâbî’nin (ö. 1712), “bozundısıdır” redifli zemin şiiri olan (kendisine nazire/ler yazılan ilk şiir)  aruz vezniyle nazmedilmiş gazeline şairin açıkça söylediği üzere naziredir. Ferrî, üstat olarak bilinen Nâbî’nin şiiri yerine, ifadelerinden anlaşıldığına göre çağdaşı ve dostu olan Kastamonulu Sa‘dî’nin gazeline nazire yazmayı tercih etmiştir. Bu nazire gazelini de model şiir ve zemin şiirin yazıldığı aruz vezniyle değil de hece vezniyle yazmıştır. Naziresini, zemin şiir ve model şiirden farklı olarak müzeyyel gazel olarak nazmetmiştir. Yani mahlasını söyledikten sonra Kastamonulu Sa‘dî’yi eklediği bir beyit ile övmüştür. Bu çalışmada, Ferrî’nin nazire gazeli; model şiir olan Kastamonulu Sa‘dî’nin gazeli ve zemin şiir vasfını taşıyan Nâbî’nin (ö. 1712) gazeli ile vezin, kafiye, söyleyiş, muhteva bakımından karşılaştırılarak anlamlandırılmaya gayret edilmiştir. Ayrıca, Ferrî’nin hece vezni ile yazılmış iki şiirinden/gazelinden diğeri de şekil ve anlam itibariyle kısaca ele alınmıştır.]]> <![CDATA[In this study, first of all, the characteristics of syllabic meter are mentioned; divan poets who use this meter, and examples of poems written in syllabic meter in divan poetry are referred. Ferrî (d. 1807-8), one of the 18th century divan poets with a divan which can be considered as voluminous, has two ghazals written in syllabic meter in one of the divan copies. One of these ghazals, which constitutes the main subject of our study, is a nazire (in literature, a poem usually a ghazal written in the same meter and rhyme by another poet.), as Ferrî clearly states, to the ghazal of Sa‘dî from Kastamonu, another 18th century divan poet, written in aruz meter. The ghazal of Sa‘dî from Kastamonu, which is a model poem (a poem that is a nazire by another poet), is also a nazire (in aruz meter), as the poet explicitly states, to the ghazal of Nâbî (d. 1712), the founder of the wise style and considered a master by many poets, whose ghazal has the redif (repeated word after the rhyme) "bozundısıdır" and is a primary poem (the first poem for which nazire(s) were written). Instead of Nâbî’s poem, who is known as the master, Ferrî preferred to write a nazire to the ghazal of his contemporary and friend Sa‘dî from Kastamonu, according to his statements. He wrote this ghazal in syllabic meter, rather than in aruz, the meter in which the model poem and the primary poem were written. Unlike the model poem and the primary poem, he wrote this ghazal as a müzeyyel ghazal. In other words, he praised Sa‘dî from Kastamonu with a couplet he added after using his pseudonym. In this study, Ferrî’s nazire ghazal is compared with the model poem, ghazal of Sa‘dî from Kastamonu and Nâbî’s (d. 1712) ghazal, which has the characteristics of a primary poem, in terms of meter, rhyme, rhetoric and content. In addition, one of Ferrî’s two poems/ghazalles written in syllabic meter is briefly discussed in terms of form and meaning.   ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77180 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[639-657]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/296 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[7. Sınıf Türkçe Ders Kitaplarında Kullanılan Öyküleyici Metinlerin Yaratıcılığın Boyutları Açısından İncelenmesi]]> <![CDATA[Examınatıon of Narratıve Texts in Secondary School 7th Grade Turkısh Textbooks in Terms of Creatıvıty]]> <![CDATA[Kibar YAKIŞIR OĞUL]]> <![CDATA[Selma ERDAĞI]]> <![CDATA[Türkçe ders kitabı, yaratıcı düşünme, yaratıcılığın boyutları, hikâye edici metinler.]]> <![CDATA[Turkish textbook, creative thinking, dimensions of creativity, narrative text.]]> <![CDATA[Yaratıcı düşünme becerisi ve yaratıcı düşünme boyutlarının Türkçe ders kitaplarında yer verilen hikâye edici metinlerde kullanılma durumunun incelendiği bu çalışmada, Türkçe ders kitaplarındaki hikâye edici metinlerde yaratıcı düşünme ve yaratıcı düşünme boyutlarının ne ölçüde kullanıldığının, yaratıcı düşünmenin hangi boyutlarına daha çok yer verildiğinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bundan dolayı MEB tarafından ortaokul 7. sınıflarda okutulması kararlaştırılan iki ayrı yayınevine ait (MEB ve Özgün Yayınlarına ait 2021 yılına ait Türkçe ders kitapları kullanılmıştır.)Türkçe ders kitaplarındaki hikâye edici metinler incelenmiştir. Elde edilen bulgular doküman analizi yöntemi ile analiz edilmiştir.  Her iki yayınevine ait Türkçe ders kitaplarındaki yaratıcı düşünme boyutlarının kullanıldığı hikâye edici metinler tespit edilmiş ve bulgular tablolaştırılmıştır. Daha sonra bu özelliği taşıyan metinlerden örnek bölümler verilmiştir. Her iki yayınevine ait kitaplardaki hikâye edici metinler yaratıcı düşünme boyutlarına göre karşılaştırılarak metinlerin bu boyutları içerme durumlarının frekans ve yüzde dağılımları verilmiştir. Bu çalışmanın sonuncunda, MEB Yayınlarına ait 7. sınıf Türkçe ders kitabındaki hikâye edici metinlerde, Özgün Yayınlarındaki metinlere göre yaratıcılığın boyutlarına daha fazla yer verildiği tespit edilmiştir. Özellikle Özgün Yayınlarında ayrıntılama boyutunun yer aldığı hikâye edici metinlerin daha az olduğu görülmüştür. Ayrıca Özgün Yayınlarında yaratıcılığın hiçbir boyutunun kullanılmadığı metinlere yer verilmişken, MEB Yayınlarında ise her metinde en az bir boyutun yer aldığı hikâye edici metinler kullanılmıştır.]]> <![CDATA[<pre style="margin-top: 6.0pt; text-align: justify; background: #F8F9FA;"> </pre> <pre style="margin-top: 6.0pt; text-align: justify; background: #F8F9FA;"> In this study, which examines the usage of creative thinking skills and creative thinking dimensions in narrative texts in Turkish textbooks, it is aimed to determine to what extent creative thinking and creative thinking dimensions are used in narrative texts in Turkish textbooks and which dimensions of creative thinking are given more space. Because of this narrative texts in Turkish textbooks belonging to two different publishing houses, which were decided by the Ministry of Education to be taught in the 7 th grades of secondary school, were examined. The findings obtained were analyzed using the document analysis method. Narrative texts in which creative thinking dimensions were used in the Turkish textbooks of both publishing houses were identified and the findings were tabulated. Then, sample sections from texts with this feature are given. The narrative texts in the books of both publishing houses were compared according to the creative thinking dimensions, and the frequency and percentage distributions of the texts' inclusion of these dimensions were given. At the end of this study, it was determined that the dimensions of creativity were included more in the narrative texts in the 7 th  grade Turkish textbook of MEB Publications compared to the texts in Özgün Publications. It has been observed that narrative texts containing the detail dimension are fewer, especially in Özgün Publications. In addition, while Özgün Publications included texts in which no dimension of creativity was used, MEB Publications used narrative texts in which at least one dimension was included in each text.</pre>   <pre style="margin-top: 6.0pt; text-align: justify; background: #F8F9FA;"> </pre>  ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77169 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[915-938]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/297 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Monna Rosa Şiirinde Metinsellik Ölçütü Olarak Bağdaşıklık]]> <![CDATA[Cohesion as a Criterion of Textuality in the Poem of Monna Rosa]]> <![CDATA[Erol KUYMA]]> <![CDATA[Arif ÖZDİLLİ]]> <![CDATA[Metindilbilim, Metin, Metinsellik, Bağdaşıklık, Monna Rosa ]]> <![CDATA[Textlinguistics, Text, Textuality, Cohesion, Monna Rosa]]> <![CDATA[Metinler, bağdaşıklık ve tutarlılık ölçütleri ile oluşturulan sözlü ya da yazılı ileŧişim araçlarıdır. Temelinde iletişim sağlama görevi bulunması metinleri kültürel yapının da bir parçası haline getirmektedir. Metin oluşturucu (gönderici) ile metin çözücü (alıcı) arasında gerçekleşen karşılıklı etkileşim bilgi, duygu ve düşünce aktarımın bir gereğidir. Metinler; metin üreticisinin dili, düşünce dünyası ve sanatı hakkında ipuçları barındırdığı gibi ait oldukları dönemin de tanıklarıdır. Bu nedenle metinler, hem dilsel hem de sosyo-kültürel açıdan ayrı bir öneme haizdirler. Metindilbilimsel çözümlemeler, metinlerin taşıdığı söz konusu dilsel ve kültürel nitelikleri görme imkânı sunmaktadır. Bu çalışmada Sezai Karakoç’un en bilindik şiirlerinden Monna Rosa, metindbilimsel bağdaşıklık ölçütleri açısından incelenmiştir. Bu doğrultuda şiir metni; yinelemeler, art gönderim ögeleri, öngönderim ögeleri, eksiltili yapılar, örgeler ve izlek, bağıntı ögeleri, dilbilgisel eylem zamanları, görünüş ve örtük anlatım başlıklarında analiz edilmiştir. Şiirden elde edilen bulgular,  Karakoç’un klasik şiire ait söylemleri, modern şiire taşıdığını göstermektedir. Divan şiirindeki gül-bülbül, âşık-sevgili gibi söylemler, Monna Rosa şiirinde siyah güller, ak güller, kanadı kırık kuş, kanlı kuş tüyü gibi imgesel ifadelerle yeniden tasarlanmıştır. Şiirin bütününde görülen imkânsız aşk izleği; art gönderim unsurları, örgeler ve örtük anlatımlarla desteklenme yoluna gidilmiştir. Ayrıca metinde geçen eksiltili yapılar, eş ve yakın anlamlı  yinelemeler, şiirin akıcılığının sağlanmasında belirleyici olmuştur. Metindilbilimsel çözümlemeler bu araştırmada da olduğu gibi metin oluşturucunun dili, düşünce ve duygu dünyası hakkında somut bilgiler elde edilmesine vesile olmaktadır.]]> <![CDATA[Texts are verbal or written communication tools created with cohesion and consistency criteria. The fact that the texts are based on the task of providing communication makes them a part of the cultural structure. The mutual interaction between the text creator (sender) and the text decoder (receiver) is a requirement for the transfer of information, emotions and thoughts. Texts; while they contain clues about the language, world of thought and art of the text producer, they are also witnesses of the period to which they belong. For this reason, texts have a special importance both linguistically and socio-culturally. Textlinguistic analyzes offer the opportunity to see the linguistic and cultural qualities that texts carry. In this study, Monna Rosa, one of the most well-known poems of Sezai Karakoç, was examined in terms of textological cohesion criteria. In this regard, the text of the poem; It was analyzed under the headings of repetitions, post-referential elements, pre-referential elements, elliptical structures, patterns and theme, relation elements, grammatical verb tenses, aspect and implicit expression. The findings obtained from the poem show that Karakoç brought the discourses of classical poetry to modern poetry. Discourses such as rose-nightingale, lover-beloved in Divan poetry are redesigned with imaginary expressions such as black roses, white roses, bird with broken wings, and bloody bird feathers in Monna Rosa poetry. The theme of impossible love seen throughout the poem; It has been supported with post-reference elements, patterns and implicit expressions. In addition, the elliptical structures, synonyms and close-meaning repetitions in the text were decisive in ensuring the fluency of the poem. Textlinguistic analysis, as in this research, helps to obtain concrete information about the language, thought and emotional world of the text creator.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77148 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[741-758]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/298 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eski Türkiye Türkçesinde Armağan ve Kavram Alanı]]> <![CDATA[Gif and Confeptual Field in Old Türkiye Türkish]]> <![CDATA[Ebru ALAGÖZ BOYRAZ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Türk dili, Eski Türkiye Türkçesi, Türk kültürü, armağan, söz varlığı.]]> <![CDATA[Turkish language, Old Türkiye Turkish, Turkish culture, gift, vocabulary]]> <![CDATA[Birini sevindirmek, mutlu etmek, onurlandırmak, kutlamak için veya anı olarak verilen şey, hediye olarak tanımlanan armağan kavramı, yazıyla takip edilebilen dönemlerden beri bir iletim aracı olarak kullanılagelmiştir. Hediye ve hediyeleşme kavramı, bir topluluğa ait insanların hem kendi ilişkileri hem de başka topluluklarla olan ilişkileri hakkında yorum yapmaya olanak sağlar. Aynı zamanda verilen armağanların nitelikleri incelendiğinde o toplum insanının yaşam biçimi, kültürü, maddi ve manevi değerleri gibi pek çok konuda ipucu verebildiğinden psikolojik ve sosyo-ekonomik bağlamda değerlendirilmesi gereken bir konudur. Türk kültüründe de armağan; herhangi bir gerekçe olmaksızın sevilen kişiye verilebileceği gibi çeşitli sosyal durumlardan kaynaklı olarak evlenen kimselerin (nişanlı olabilirler, genç olmayabilirler) birbirlerine ya da davetlilerin evlenen çifte verdiği, ev sahibinin konuğa ya da konuğun ev sahibine verdiği türden olabilir. Nezaket göstergesi olarak verilen armağanlar bireyler arasındaki etkileşimi ve iletişimi olumlu yönde etkileyerek toplumsal tutkal işlevi görür ve bağlılığı tesis eder. Söz varlığı çalışmaları diller arası sözcük alışverişini dolayısıyla kültür alışverişini göstermesi açısından önemlidir. Armağan konulu söz varlığının tespiti ile Eski Türkiye Türkçesi Dönemi’nde kullanılan yabancı kökenli sözcükler ve Türkçeden başka dillere geçmiş söz varlığı gösterilmiş olacaktır. Eski Türkiye Türkçesi, Anadolu Selçuklu Devleti’nin kurulmasıyla birlikte Türk dilinin XIII-XV. yüzyıllarını kapsayan Türkiye Türkçesinin ilk dönemindeki yazı dilidir. Anadolu Selçuklularının son dönemleri, Beylikler dönemi ve Osmanlı Türkçesine geçiş dönemini kapsayan bu dönemde sade bir Türkçe kullanıldığı görülür. Çalışmada Eski Türkiye Türkçesi eserleri taranarak armağan konulu söz varlığı tespit edilmeye çalışılmıştır. Osmanlı Türkçesi döneminde büyük dil değişiklikleri görüldüğünden bu dönem eserlerine çalışmada yer verilmemiştir. Elde edilen veriler, armağanın veriliş amacına göre tasnif edilmiştir. Armağan Anlamlı Olanlar iki, Evlilik Sebebiyle Verilenler beş, Güzel Haber ve Sonucu Verilenler on bir, İyilik ve Yardım Amaçlı Verilenler on üç, Misafire Verilenler üç, Yapılan Bir İş Sonucu ya da Ödül Olarak Verilenler dört, Uygun Olmayan İşler İçin Verilenler iki olmak üzere toplam kırk dört sözcüğe ulaşılmıştır. Bu sayı, Türk kültüründe hediye kavramına verilen önemi göstermesi bakımından oldukça kıymetlidir. Türkler için armağan kavramı ve alanıyla ilgili söz varlığına yazılı eserlerle takip edilebilen dönemlerden bugüne metinlerde sıkça rastlanması bu kültür ögesinin önemini yitirmeden devam ettiğini göstermektedir. ]]> <![CDATA[The concept of gift, which is defined as something given to brighten up the day, to make someone happy, to honor, to celebrate or given as a memory, has been used as a means of communication since the times that can be traced through writing. The concept of gift and gift-giving allows people belonging to a community to comment on both their own relationships and their relationships with other communities. At the same time, when the qualities of the gifts given are examined, it is an issue that should be evaluated in a psychological and socio-economic context as it can give clues about many issues such as the way of life, culture, material and spiritual values of the people of that society. In Turkish culture, gifts can also be given to a loved one without any reason, or they can be given to each other by married people (they may be engaged, they may not be young) or given by the guests to the married couple due to various social situations, or given by the host to the guest or the guest to the host. Gifts given as a sign of courtesy act as social glue and establish loyalty by affecting the interaction and communication between individuals positively. Vocabulary studies are significant in terms of showing the exchange of words between languages and thus the exchange of culture. With the determination of the vocabulary on the subject of gifts, the words of foreign origin used in the Old Türkiye Turkish Period and the vocabulary that has passed from Turkish to other languages will be shown. Old Türkiye Turkish is the written language in the first period of the Turkish language covering the XIII-XV. centuries of the Turkish language with the establishment of the Anatolian Seljuk State. In this period, which covers the last periods of the Anatolian Seljuks, the period of the Principalities and the transition period to Ottoman Turkish, it is seen that a simple Turkish language is used. In this study, the vocabulary on the subject of gift was tried to be determined by scanning the works of Old Turkish. Since major language changes were observed in the Ottoman Turkish period, the works of this period were not included in the study. The data obtained were classified according to the purpose of the gift. A total of forty-four words were reached, including two for gifts with the meaning of a gift, five for gifts given for marriage, eleven for gifts given as a result of good news, thirteen for gifts given for goodness and help, three for gifts given to guests, four for gifts given as a result of a job or as a reward, and two for gifts given for inappropriate jobs. This number is very valuable in terms of showing the importance given to the concept of gift in Turkish culture. The fact that the concept of gift for Turks and the vocabulary related to its field are frequently encountered in texts from the periods that can be traced in written works to the present day shows that this cultural element continues without losing its importance. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77144 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[357-378]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/299 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İbni Mühennâ Lügati’nin Türkçe Söz Varlığı Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[An Analysis On Turkish Vocabulary on Ibni Muhenna Dictionary]]> <![CDATA[Emine GÜLER]]> <![CDATA[Eski Türk Dili, Harezm Türkçesi, İbni Mühennâ Lügati, söz varlığı]]> <![CDATA[Old Turkish, Khwarezm Turkish, Ibni Muhenna Dictionary, vocabulary.]]> <![CDATA[Sözlükler bir dilin söz varlığını içeren temel başvuru kaynaklarıdır. Dillerin söz varlığına dair yapılacak art zamanlı çalışmalarda tarihî lehçelerde yazılan eserlerin söz varlığından yola çıkılarak hazırlanan sözlükler yanında doğrudan dönem müelliflerinin hazırladığı gramer ve sözlük çalışmaları önem arz etmektedir. Zira müellifin yaşadığı coğrafya ve tarihî dönem sözcüklerle birlikte dönemin kültürel varlığına ilişkin veri sağlar. O nedenle sözlükçülük çalışmaları yalnızca dil araştırmacılarının değil farklı disiplinlerin de ilgi alanı olmuştur. Bu çalışmada ele alınan eser, yaygın görüşe göre 13.yy.ın ikinci yarısında Azerbaycan veya Irak coğrafyasında yazılmış Arapça-Farsça, Arapça-Türkçe, Arapça-Moğolca tematik bir sözlük ve bu dillere ait dil bilgisi kurallarını izah eden bir gramer kitabıdır. Moğollar tarafından kurulmuş İlhanlı Devleti’nin hüküm sürdüğü dönemde İbni Mühennâ tarafından yazılmıştır.  Eserin dili Arapçadır. Yazılma amacının Araplara dönemin geçer dillerini öğretmek olduğu düşünülmektedir Eserdeki gramer açıklamaları ve kavram alanlarına göre hazırlanmış söz varlığı dikkate alındığında eser, yabancılara Türkçe öğretimi alanındaki ilk eser olarak değerlendirilmektedir. Beş nüshası Avrupa kütüphanelerinde bulunan eserin İstanbul’da bulunan altıncı nüshasında adı Hilyetü’l-insān ve Helbetü’l-lisān “İnsanın Güzelliği ve Dilin Alanı” olarak geçmektedir. Eserin Türkçe bölümünün dil özellikleri Avrupa’daki nüshalarda İlhanlılar sahası yerli Türk ahalisinin şivesi (Azerbaycan edebî Türkçesi) olarak değerlendirilirken İstanbul nüshasının dili Doğu Türkçesi (Harezm Türkçesi) özellikleri taşımaktadır. Çalışmada bu nüshanın Türkçe kısmında yer alan sözcüklerden Türkiye Türkçesinde yabancı kökenli karşılıkları yaygınlaşmış olanlar üzerine anlam ve yapı incelemesi yapılacak ve bu sözcükler art zamanlı ve eş zamanlı olarak ele alınacaktır. Böylece İbni Mühennâ Lügati söz varlığından hareketle Türkçede yer edinen yabancı kökenli sözcüklere tarihî lehçelerde karşılıklar bulunduğu tespit edilmiş olacaktır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman\,Bold'; color: black; mso-color-alt: windowtext; background: white; mso-shading-themecolor: background1; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Dictionaries are the main reference sources containing the vocabulary of a language. In the diachronic studies to be conducted on the vocabulary of languages, grammar and dictionary studies prepared directly by the authors of the period are important in addition to the dictionaries prepared based on the vocabulary of the works written in historical dialects. Because the geography and historical period in which the author lived provides data on the cultural existence of the period together with the words. For this reason, lexicography studies have been of interest not only to language researchers but also to different disciplines. The work discussed in this study is a thematic dictionary in Arabic-Persian, Arabic-Turkish, Arabic-Mongolian and a grammar book explaining the grammatical rules of these languages written in Azerbaijan or Iraq in the second half of the 13th century. It was written by Ibni Mühennâ during the reign of the Ilkhanid State founded by the Mongols.  The language of the work is Arabic and from this point of view, it is thought that the purpose of writing the work is to teach the Arabs the valid languages of the period. Considering the grammatical explanations in the work and the vocabulary prepared according to the concept areas, the work is considered to be the first work in the field of teaching Turkish to foreigners. The sixth copy of the work, five copies of which are in European libraries, is called <span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Hilyetü’l-insān ve Helbetü’l-lisān<span style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman\,Bold'; color: black; mso-color-alt: windowtext; background: white; mso-shading-themecolor: background1; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">. While the language features of the Turkish part of the work are evaluated as the dialect of the local Turkish people of the Ilkhanid region (Azerbaijani literary Turkish) in the European copies, the language of the Istanbul copy has the features of Eastern Turkish (Khwarezm Turkish). In this study, among the words in the Turkish part of this copy, the ones whose foreign-origin equivalents have become widespread in Turkey Turkish will be analyzed in terms of meaning and structure, and these words will be discussed diachronically. Thus, based on the vocabulary of Ibni Mühennâ Lügati, it will be determined that there are equivalents in historical dialects for the words of foreign origin in Turkish.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77140 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[535-571]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/300 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eski Türkçe ile Günümüz Kırgız ve Kazak Türkçelerinin Sözcüksel Karşılaştırması]]> <![CDATA[Lexical Comparison of Old Turkish and Modern Kyrgyz and Kazakh Turkish]]> <![CDATA[Ceyhun Vedat UYGUR]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Eski Türkçe, Çağdaş Türk Lehçeleri, Leksikal Karşılaştırma, Karşılaştırma, Kazakça, Kırgızca]]> <![CDATA[Old Turkish, Contemporary Turkish Dialects, Lexical Comparison, Comparison, Kazakh, Kyrgyz]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">Bu çalışma, günümüz Türk lehçelerinden Kıpçak Türk lehçeleri grubuna mensup Kırgız ve Kazak Türkçelerini, Eski Türkçe (Köktürk ve Eski Uygur dönemleri) ile temelde sözcüksel (leksikal) bakımdan karşılaştırmayı amaçlamıştır. Karşılaştırılan sözcük sayısı binin üzerindedir. Fakat genel olarak fonetik ve semantik açılardan karşılaştırmalar içermekte, kısmen de morfolojik karşılaştırmaya imkân tanımaktadır. Karşılaştırmayla, adı geçen günümüz Türk lehçelerini Eski Türkçeye bağlamak; günümüz Türk lehçelerinin izlerini, bilinen en eski şekillerinde tespit etmek amaçlanmıştır. Böylelikle günümüzde Türk topluluklarının kullandıkları lehçelerin (diyalektlerin) ayrı ayrı “dil”ler olmayıp adı “Türkçe”, “Türk dili”, “Türki til” gibi adlandırmalarla ifade edilegelmiş büyük ve genel Türkçenin farklı coğrafyalarda ve farklı zamanları içine alan görünüşlerinden başka bir şey olmadığını leksik açıdan bilimsel temellere dayanarak fark ettirmek, ortaya koymak hedeflenmiştir. Bu maksatla Eski Türkçenin Köktürk (Kuzey Türk lehçesi) ve Uygur (Güney Türk lehçesi) Türkçelerini (6-10 yy.lar arasını) içine alan dönem metinleri temel alınmıştır. Köktürkler döneminin metinleri olan Köktürk yazıtlarından (Orhun Yazıtları/ Abideleri) Köl Tigin, Bilge Kağan ve Tunyukuk yazıtları; Uygur dönemi metinleri içinden de Edgü Ögli Tigin Ayıg Ögli Tigin (İyi Düşünceli Tigin, Kötü Düşünceli Tigin) metni seçilmiştir. Çalışmayla, Eski Türkçeden, Kırgız ve Kazak Türkçelerine kadar kelimelerin geçirdikleri (Hiç değişmeyenler de mevcuttur.) fonetik, morfolojik ve semantik değişiklikleri görmek, göstermek ve “Genel Türk Dili” vurgusunu öne çıkarmak amaçlanmıştır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">This study aims to compare Kyrgyz and Kazakh Turkish, which belong to the Kipchak Turkic dialects group, with Old Turkish (Kokturk and Old Uighur periods) in terms of lexical aspects. The number of words compared is over a thousand. However, it generally includes phonetic and semantic comparisons and partially allows for morphological comparison. The aim of the comparison is to link the present-day Turkic dialects to Old Turkic and to identify the traces of the present-day Turkic dialects in their earliest known forms. In this way, it is aimed to realize and reveal that the dialects (dialects) used by Turkish communities today are not separate “languages”, but nothing but the appearances of the great and general Turkish language, which has been expressed with names such as “Turkish”, “Turkish language”, “Turkic language”, “Turkic language”, “Turkic language”, etc., in different geographies and at different times, based on scientific foundations from a lexical point of view. For this purpose, the texts of the period including the Köktürk (Northern Turkic dialect) and Uyghur (Southern Turkic dialect) Turkic (between 6-10 centuries) of Old Turkic were taken as basis. Köl Tigin, Bilge Kagan and Tunyukuk inscriptions were selected from the Köktürk inscriptions (Orkhun Inscriptions / Monuments), which are the texts of the Köktürk period; Edgü Ögli Tigin Ayıg Ögli Tigin (Good Thoughtful Tigin, Bad Thoughtful Tigin) text was selected from the Uyghur period texts. With the study, it is aimed to see and show the phonetic, morphological and semantic changes that the words have undergone from Old Turkic to Kyrgyz and Kazakh Turkish (there are also those that have never changed) and to emphasize the “General Turkish Language”.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77105 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[875-914]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/301 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İngilizce Deep ve Profound, Fransızca Profond Yakın Anlamlı Sözcükleri Üzerine Diller Arası Bir Çalışma: Yabancı Dil Eğitimine Yönelik Çıkarımlar]]> <![CDATA[A Cross-Lingual Study on Near-synonyms Deep and Profound in English and Profond in French: Implications for Foreign Language Education ]]> <![CDATA[M. Fatih ADIGÜZEL]]> <![CDATA[M. Pınar BABANOĞLU]]> <![CDATA[Anlambilim, eşdizimsel davranış, diller arası eşanlamlılık, yerine konulabilirlik, akraba sözcükler ]]> <![CDATA[Semantics, collocational behaviour, cross-linguistic synonymy, intersubstitutability, cognates ]]> <![CDATA[<span lang="TR" style="font-size: 10.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: TR; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Derleme dayalı bu çalışma, İngilizcedeki yakın-eşanlamlı sözcükler olan “deep” ve “profound” ile Fransızca  “profond” sözcüğü arasındaki diller-arası ve dil-içi ilişkileri incelemektedir. Çalışma, bu sıfatların eşdizimsel davranışlarını analiz ederek, "deep" ve "profound" sözcüklerinin hangi bağlamlarda birbirlerinin yerine kullanılabileceğini ve İngilizcedeki "profound" ile Fransızcadaki "profond" sözcüklerinin anlamsal ve eşdizimsel olarak eşdeğer olup olmadığını belirlemeyi amaçlamaktadır. Bu sıfatlarla sık eşdizim oluşturan sözcükler, İngilizce "50% Sample of ukWaC" ve Fransızca "Europarl 3: French" derlemlerinden elde edilmiştir. Analiz sonucunda, hem diller-arası hem de dil-içi benzerlik ve farklılıklar ortaya çıkmıştır. İngilizcedeki "deep" ve "profound" sözcükleri arasında dil-içi benzerlikler ve farklılıklar gözlemlenirken, Fransızca "profond" ile İngilizce "profound" ve "deep" sözcükleri arasında diller-arası karşılaştırmalar yapılmıştır. Bulgular, "profond" kelimesinin İngilizceye "profound" olarak ödünç alındığında, "deep" ile rekabete girmesi nedeniyle anlamsal alanının bir kısmını kaybettiğini ve sonuçta "profound" kelimesinin Fransızca orijinali olan "profond" ile kısmi bir eşanlamlılık statüsü kazandığını göstermektedir. Fransızcada "profond" hem fiziksel hem de psikolojik/soyut derinliği ifade ederken, İngilizcede "profound" fiziksel ölçülebilir derinlikle ilişkili isimlerle eşleşmez. İngilizcede "deep" ve "profound" arasında da kullanım farklılıkları bulunmaktadır; "deep" fiziksel derinlik, nüfuz ve renk yoğunluğunu ifade ederken, "profound" soyut veya mecazi derinliği tanımlamaktadır. "Deep" ile karşılaştırıldığında, "profound" olumsuz çağrışımları olan duygu ve tutumlarla ilgili kelimelerle daha sık eşdizimlidir; bu durum etki anlamsal alanı için de geçerlidir. İngilizcede genel olarak "deep" önemli ölçüde daha yaygın olarak kullanılmakta ve derlemde "profound "dan beş kat daha fazla görünmektedir. Çalışma, "deep" kelimesinin anlamsal alanının İngilizcede kısmen korunduğu ve ödünç alındıktan sonra "deep" kelimesinin anlamsal alanını işgal etmeye çalışan "profound" kelimesinin kullanımını sınırladığı sonucuna varmaktadır. Bu karşılıklı etki, her bir sözcüğün diğerinin anlamsal alanının bir kısmını işgal etmesiyle, anlamlarında kısmi bir örtüşmeye yol açmıştır. Sonuç olarak, İngilizcedeki "profound" artık Fransızca "profond"un tam karşılığı değildir; bu nedenle diller arası olarak Fransızca orijinaliyle kısmen eşanlamlıdır. Benzer şekilde, "profound" ve "deep" arasında da birbirlerinin anlamsal ve pragmatik haklarına saygı gösterecek şekilde kısmi eşanlamlılık bulunmakta ve bu durum eşdizimsel davranışlarına da yansımaktadır. Sonuçlar, dil öğrenenlerin yakın anlamlı ve akraba sözcükler konusunda dikkatli olmaları gerektiğini vurgulamaktadır. Yabancı ve ikinci dil öğrenimi ve öğretimi açısından bilişsel farkındalık yaklaşımı ve diller arası farklılıklar konusunda bilinçlendirme önerilmektedir.]]> <![CDATA[This corpus-based study investigates the cross-linguistic and intra-linguistic relationships among the English near-synonyms "deep" and "profound," and the French word "profond." By analyzing the collocative behaviors of these adjectives, the study aims to identify the contexts in which "deep" and "profound" are interchangeable and whether "profound" in English and "profond" in French are semantically and collocatively equivalent. Collocations were extracted from the English corpus "50% Sample of ukWaC" and the French corpus "Europarl 3: French." The analysis revealed both cross-linguistic and intra-linguistic similarities and differences. Intra-linguistic similarities and differences were observed between "deep" and "profound" in English, while cross-linguistic comparisons were made between the French "profond" and the English "profound" and "deep." The findings indicate that "profond" lost some of its semantic territory when borrowed into English as "profound," due to competition with "deep," resulting “profound” gradually acquiring a partial synonymy status with its French original – “profond”. In French, "profond" denotes both physical and psychological depths, while in English, "profound" does not collocate with nouns associated with physical measurable depth. Differences in usage are also noted between "deep" and "profound" in English, with "deep" denoting physical depth, penetration, and colour density, while "profound" describes abstract or figurative depth. Compared to “deep”, "profound" collocates more frequently with words related to emotions and attitudes with negative connotations, which is also the case about the domain of effect. As for general frequency in English, "deep" is significantly more commonly used, appearing over five times more often than "profound" in the corpus. The study concludes that the semantic territory of "deep" was partially protected in English, limiting the usage of "profound," which tried to occupy semantic space of “deep” when it was borrowed. This mutual influence has led to a partial overlap in their meanings, with each word occupying some of the other's semantic space. Consequently, "profound" in English is not an exact equivalent of the French "profond," any longer; therefore it is cross-linguistically partially synonymous with the French original. Similarly, “profound” and “deep” are also partially synonymous, respecting each other’s semantic and pragmatic rights, which is reflected in their collocative behaviors. The results emphasize that language learners should be careful about near synonyms and cognates. A cognate-awareness approach and raising consciousness in cross-linguistic differences between languages are recomm-ended for foreign and second language learning and teaching.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77080 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[1-14]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/302 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mirziyoyev Dönemi Özbekistan’da Cedidcilik Üzerine Yapılan Çalışmalar Hakkında Bir Değerlendirme]]> <![CDATA[An Evaluation of Studies on Jadidism in Uzbekistan During the Mirziyoyev Era]]> <![CDATA[Shakhida TASHBAYEVA]]> <![CDATA[Suat BEYLUR]]> <![CDATA[Ceditçilik, Dil, Özbekistan, Eğitim, Kültür, Şavkat Mirziyoyev]]> <![CDATA[Jadidism, Language, Uzbekistan, Education, Culture, Shavkat Mirziyoyev]]> <![CDATA[2016 yılında Şavkat Mirziyoyev’in Cumhurbaşkanı olmasıyla Özbekistan’da yeni bir dönem başlamıştır. Bu dönemde ekonomik, siyasi, sosyal ve kültürel alanlar başta olmak üzere pek çok alanda yapılan geniş ve kapsamlı reformlarla Özbekistan’da dikkat çeken bir modernleşme süreci yaşanmaktadır. Milli kimliğin yeniden canlandırılması ve güçlendirilmesine yönelik çalışmalar da bu sürecin merkezinde yer almaktadır. Bu çerçevede özellikle Ceditçilik üzerine yapılan araştırmaların, yeni yönetimin atfettiği önem ölçüsünde artarak devam ettiği görülmektedir. Eğitim, kültür ve ekonomi gibi kurumların ıslahı suretiyle her alanda toplumsal kalkınmayı amaçlayan Ceditçi hareketin önemli merkezlerinden birisi de Özbekistan’dır. Münevver Kārî Abdürreşid, Ahmed Dâniş, Mahmudhoca Behbudi, İşan Hoca Hanî ve Abdullah Avlani gibi aydınların hem bugünkü Özbekistan’da hem de genel olarak Türk yurtlarındaki siyasi ve fikri uyanışta önemli yerleri vardır. Bu çalışmada, mevcut literatür ile Google Scholar ve ResearchGate gibi bilgi paylaşım ve sosyal ağlar vasıtasıyla derlenen kaynaklar üzerinden 2016 sonrası dönemde Özbekistan’da Ceditçilik üzerine yapılan araştırmalar incelenmiştir. Yapılacak daha kapsamlı çalışmalara giriş niteliğindeki bu çalışmada, bağımsızlık sonrası dönemde başlayan Ceditçilik üzerine yapılan bilimsel etkinlik ve araştırmaların sayısının ve sağlanan devlet desteklerinin Cumhurbaşkanı Mirziyoyev döneminde hissedilir bir şekilde arttığı; 2016 öncesi döneme göre söz konusu bu araştırmaların alan olarak da çeşitlendiği ve son olarak Ceditçilerin mirası ile Özbekistan’da yaşanan demokratikleşme ve yeniden yapılanma süreçleri arasında doğrudan bir bağ kurulduğu bulgularına ulaşılmıştır. ]]> <![CDATA[A new era began in Uzbekistan with Shavkat Mirziyoyev's presidency in 2016. This period has been marked by a noticeable modernization process driven by broad and comprehensive reforms across economic, political, social, and cultural domains. Efforts to revive and strengthen national identity have been central to this transformation. Within this context, research on Jadidism has significantly increased, reflecting the emphasis placed on it by the new administration. Uzbekistan has been one of the key centers of the Jadidist movement, which aimed to foster societal progress in all areas by reforming institutions such as education, culture, and economy. Intellectuals like Munavvar Qori Abdurashid, Ahmed Danish, Mahmudhoja Behbudi, Ishon Khoja Hani, and Abdullah Avloni hold a crucial place in both the political and intellectual awakening of modern Uzbekistan and the broader Turkic world. This study examines research conducted on Jadidism in Uzbekistan after 2016, utilizing sources compiled from existing literature and academic platforms such as Google Scholar and ResearchGate. Serving as an introduction to more comprehensive studies, this research reveals a notable increase in the number of scientific activities and state support for studies on Jadidism during President Mirziyoyev’s tenure compared to the post-independence period. Additionally, it finds that these studies have diversified in scope since 2016 and establishes a direct link between the legacy of Jadidists and the processes of democratization and reconstruction in Uzbekistan.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77073 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[445-461]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/303 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eski Türkçe Fallar Üzerine Bir Değerlendirme]]> <![CDATA[An Evaulation On Old Turkish Fortune Telling ]]> <![CDATA[Nurdan BENLİ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Eski Türkçe, Türk Kültürü, Çin Kültürü, Irk Bitig, Körüm Bitig, Fallar.]]> <![CDATA[Old Turkish, Irk Bitig, Körüm Bitig, Fortune telling, Turkish culture, Chinese culture. ]]> <![CDATA[<span style="font-size: 11.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">İnsanoğlunun var oluşundan itibaren bilinmeyene dair ilgi ve korkular insanlığın tecrübelerinden hareketle kehanet geleneğini var etmiştir. Maddi ve manevi unsurlardan hareketle tahmin, önsezi, kültürel yorumlar çeşitli fal geleneklerinin ortaya çıkmasına neden olmuştur. Türklerin Eski Türkçe dönemine ait Orhun ve Uygur alfabeleriyle kaleme alınmış fal metinleri de yorum ve öğretiler içermektedir. Kadim geleneklerden biri olan Çin kültüründeki kehanet geleneğinin siyasi yakınlık ve etkileşimle Türk kültür hayatını etkilediği bilinmektedir. Aynı etkileşimin Türklerden Çin toplumuna da oluşu yadsınamayacak bir gerçektir. Bu karşılıklı etkileşimlerin yanında toplumların bazı yaklaşımlarının farklılıkları da bilinmektedir. Irk Bitig ve Körüm Bitig üzerine yapılan araştırmaların bazılarında Irk Bitig’in yapı ve üslup bakımından telif bir eser, Körüm Bitig’in de Çince bir fal kitabından bağımsız bir çeviri olabileceği yönünde görüşler bulunmaktadır. Fallarda en çok rastlanılan hususlar açısından iki fal metni ele alındığında ortaklıklar, fal geleneği noktasında yol gösterici olabilecektir. Nitekim erkek çocuk sahibi olmak, ata binmek, atların sayısının artması, hanın tahta oturması, otların kuruması, kap kacakla ilgili yorumlar, kuğu kuşuna ait inanışlar vb. fallar her iki fal kitabında da görülen ortaklıklardır. Bu ortaklıkların Türk ve Çin kültüründeki anlamları ise falların menşei noktasında yorum yapılabilmesine katkı sağlayabilecektir. Irk Bitig konuların işlenişi bakımından bozkır kültürüyle daha çok uyum gösteren bir eserdir. Eser falların içeriği itibariyle doğadaki hayat ekseninde kurgulanmış fallardan oluşmaktadır. Körüm Bitig daha soyut temalardan hareketle öğretici bir üslupla yazılmış olsa da her iki eserde de ortak paydalar ortaya çıkarılıp yorumlanmıştır. Buna göre fallarda ortaklaşan hususlar Türk kültürü ve Çin kültürü açısından ele alındığında bazı falların insanoğlunun ortak kabulleri olarak değerlendirilebileceği, bazı falların içerik bakımından yoğun şekilde Türk kültür izleriyle donatıldığı, bazı yorumların yer yer Çin kültürü ile eşleşmediği böylelikle özgün olabileceği ortaya konulmuştur. Buna göre Irk Bitig ve Körüm Bitig’deki ortak fallar Türk kültür unsurlarını yansıtmakta bilhassa Irk Bitig’in telif bir eser olabileceği, Körüm Bitig’in ise çeviri eserden hareketle müstakil bir eser olabileceği yorumları desteklenmiştir.  ]]> <![CDATA[Since the existence of human beings, interest and fears about the unknown have created the tradition of prophecy based on humanity’s experiences. Predictions, intuition and cultural interpretations based on material and spiritual elements have led to the emergence of varius fortune-telling traditions. Fortuna telling texts written in two different alphabets in the texts of the Old Turkish period of the Turks also contain comments and teachings. It is known that the tradition of prphecy in Chinese culture, one of the ancient traditions, affects Turkish Cultural life with political closeness and interaction. It is an undeniable fact that the same interactions occurs from the Turks to the Chinese society. In addition to these mutual interactions, the differences in some societies appoaches are also known. Research on Irk Bitig and Körüm Bitig agree that Irk Bitig may be a copyrighted work in terms of structure and style, and Körüm Bitig may be an independent translation from Chinese fortune-telling book. When two fortune-telling texts are considered in terms of the most common issues in fortune-telling, their commonality can be guide in terms of fortune-telling tradition. As a matter of fact, having a son, riding a horse, increasing the number of horses, sitting on the throne oh the khan, drying of grass, comments about pots and pans, beliefs about the swan bird, etc. The fotunes are commonalities seen in both fortune-telling books. The meanings of these partnerships in Turkish and Chinese culture will contribute to the ability to interpret the origin of fortune-telling. Irk Bitig is a work that is more compatible with the steppe culture in terms of the treatment of subjects. The content of the work consist of fortune telling based on life in nature. Although Körüm Bitig was written in an instructive style based on more abstract themes, common denominators were revealed and interpreted in both works. Accordingly, when the common issues in fortune telling are considered in terms of Turkish culture and Chinese culture, it has been revealed that some fortunes can be considered as common acceptances of human beings, some fortunes are heavily equipped with traces of Turkish culture in terms of content, and some interpretations do not match the Chinese culture and thus can be original.  Accordingly, the common fortunes in Irk Bitig and Körüm Bitig reflect Turkish cultural elements. In particular, the interpretations that Irak Bitig may be a copyrighted work and Körüm Bitig may be an independent work from the translated work have been supported.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77064 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[423-444]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/304 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçede Sahiplik Bildiren (Bahuvrihi) Birleşik Sözcükler]]> <![CDATA[Possessive Compounds (Bahuvrihi Compounds) In Turkish]]> <![CDATA[Gülşah KADEM]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[bahuvrihi, sahiplik birleşikleri, metafor, metonimi, -lI eki, -cI eki]]> <![CDATA[bahuvrihi, possessive compounds, metaphor, metonymy, -lI suffix, -cI suffix]]> <![CDATA[Bu çalışma Türkçede sahiplik bildiren birleşik sözcüklere yapısal ve anlamsal açıdan odaklanmaktadır. En az iki tabanın çeşitli yollarla bir araya gelerek oluşturduğu ve anlamı tek başına kullanılan tabanların anlamlarından farklı olan sözlükselleşmiş biçimler olan birleşik sözcükler, pek çok çalışmada biçim-sözdizimsel ve anlamsal açıdan tasnif edilmiştir (Van Schaaik, 2002; Scalise- Bisetto, 2009; Çürük, 2017 vd.). Alanyazında bahuvrihi birleşikler (Bloomfield , 1933, Erdal, 2004; Bauer, 2019; Bisetto-Melloni, 2008 vd.) olarak da bilinen sahiplik birleşikleri, bir varlığı sahip olduğu özellikleri aracılığıyla ifade eden, semantik olarak özelliği ifade edilen varlığın birleşikte yer almadığı, dış merkezli birleşiklerdir. Dış merkezli birleşiklerde, birleşiğin semantik açıdan bağlı olduğu ve birleşiğin genel anlamını belirleyen baş, dışta yer alır. Bu çalışmada dış merkezli birleşiklerin alt türünü oluşturan sahiplik birleşiklerinin (bahuvrihi birleşikler), tanımı ve özellikleri üzerinde durulacak, ardından GTS (Güncel Türkçe Sözlük)’den elde edilen örnekler incelenecektir. Sahiplik birleşiklerinin kurulduğu tabanlar, hem türetimsel hem de çekimsel biçimbilgisi açısından değerlendirilecektir. Çalışmada sahiplik birleşikleri, birleşiği oluşturan tabanların sözcük türüne göre tasnif edilecektir. Buna ek olarak sahiplik birleşiklerindeki anlam olaylarından da bahsedilecektir. Sahiplik bildiren birleşik sözcüklerin kavramsal açıdan nasıl oluştuğu metafor ve metonimi odağında incelenecektir. Sözcüklerin birbiriyle olan ilişkisi, bu ilişkinin iletmek istediği anlam üzerinden sunulacaktır. Ayrıca çalışmada, önceki çalışmalarda betimlenmemiş veya tasniflerin dışında bırakılmış taban kuruluşlarına sahip birleşik sözcükler biçimsel ve anlamsal açıdan değerlendirilecektir.]]> <![CDATA[This study focuses on the structural and semantic aspects of exocentric possessive compounds in Turkish. Compound words, which are lexicalized forms created by combining at least two bases in various ways and whose meanings differ from the meanings of the individual bases used alone, have been classified from morphological, syntactic, and semantic perspectives in many studies (Van Schaaik, 2002; Scalise-Bisetto, 2009; Çürük, 2017, etc.). In the literature, possessive compounds, also known as bahuvrihi compounds (Bloomfield, 1933; Erdal, 2004; Bauer, 2019; Bisetto-Melloni, 2008, etc.), express an entity through the features it possesses and are semantically exocentric compounds in which the entity whose feature is expressed is not included in the compound. In exocentric compounds, the head, which semantically governs the compound and determines its overall meaning, is external. This study will focus on the definition and characteristics of possessive compounds (bahuvrihi compounds), a subtype of exocentric compounds, and then examine examples obtained from the GTS (Current Turkish Dictionary). The bases on which possessive compounds are formed will be evaluated in terms of both derivational and inflectional morphology. In the study, possessive compounds will be classified according to the lexical category of the bases forming the compound. Additionally, the meaning phenomena in possessive compounds will be discussed. The conceptual formation of possessive compounds will be examined with a focus on metaphor and metonymy. The relationship between the words will be presented through the meaning intended to be conveyed by this relationship. Furthermore, compound words with base formations that have not been described or classified in previous studies will be evaluated both formally and semantically.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77053 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[607-625]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/305 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kutadgu Bilig Ve Hayretü’l-Ebrar’da Cömertliğin Ortak Yanları ]]> <![CDATA[Common Aspects of Generosity in Kutadgu Bilig and Hayretü'l Ebrar]]> <![CDATA[Ravza KAYGUSUZ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Karahanlı Türkçesi, Kutadgu Bilig; Çağatay Türkçesi, Hayretü’l Ebrar; cömertlik; söz varlığı]]> <![CDATA[Karakhanid Turkish, Kutadgu Bilig; Chagatai Turkish, Hayretü'l Ebrar; generosity; vocabulary]]> <![CDATA[Bu çalışmada, Yusuf Has Hâcip tarafından yazılan, aynı zamanda İslami dönem Türk edebiyatının önemli kaynaklarından birisi olan Kutadgu Bilig ve Ali Şîr Nevaî’nin beş mesnevisi içerisinde yer alan Hayretü’l Ebrar adlı eserde cömertlik kavramının ortak yanları üzerinde durulmuştur. Çalışma sekiz başlıktan oluşmaktadır: Bunlar, Cömert olanın adı yaşar, Cömertlikte dengeli ol, Cömertlik iyidir, Cimrilik kötüdür, Cömert insan sahip olduklarını paylaşandır, Kişinin cömertliğiyle övünmemesi, Cömert insan hakkıyla kazanır, Cömertlik yapan yücelir, Cömert insan itibar sahibidir. Her iki eserde de cömertlik kavramını ifade eden bazı sözcükler mevcuttur. “Cömertlik” anlamında Kutadgu Bilig’de “akı”, Hayretü’l Ebrar’da ise “saḫâ”, “saḫâvet” sözcükleri kullanılmıştır. Beyitlerde cömertlik kavramına dair övgüler yer alırken bunun aşırısının israf olduğu söylenmiş ve bu beyitlerden bazıları hadislerle ve telmihlerle açıklanmıştır. Cömertliğin, gösteriş ve başkalarının gözünde değer görmek için değil, samimi olarak Allah’ın rızasını kazanmak ve insanlığa el uzatabilmek için yapılması gerektiği ifade edilmiştir. İnsanın el açıklığında bulunurken, bunu zorla değil isteyerek yapması gerektiği, zorla yapılan bir hayrın da cömertlik sayılmadığı belirtilmiştir. Aynı zamanda Hz. Muhammed’in cömertliğine ve Hatemi Tai’nin cömertliğine de değinilerek bu davranışın ne kadar yüce olduğu gözler önüne serilmiştir. Bu davranışın tam tersi olan cimrilik kavramı da eleştirilmiştir. Hâcip ve Nevaî bu iki kavramı açıklarken ikili karşıtlıklardan yararlanmıştır. Kutadgu Bilig’de cimri olan kişilerin adlarının kötüye çıkıp onların sövülmeye layık oldukları belirtilmiş, cimriliğin de sıfatların en kötüsü olduğu Hayretü’l Ebrar’da dile getirilmiştir. XI. yy. ilk Türk-İslam medeniyetine ait Kutadgu Bilig ile XV. yy. Türkistan coğrafyasında yazılan Hayretü’l Ebrar karşılaştırıldığında her ikisinde de cömertliğin iyi bir davranış olması, cimriliğin ise yerilmesi, aynı zamanda cömert davranırken dengeli olunması gerektiği şeklinde cömertliğin ele alındığı görülmüştür. Türk-İslam düşünce sistemi içerisinde “cömertlik” kavramının Karahanlı ve Çağatay toplumlarında benzerlikle devam ettiği ortaya konmuştur.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; line-height: 107%; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-fareast-theme-font: minor-latin; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">In this study, the common aspects of the concept of generosity are emphasized in the work named Hayretü'l Ebrar, which is one of the five masnavis of Kutadgu Bilig and Ali Şîr Nevaî, which is written by Yusuf Has Hâcip and is also one of the important sources of Islamic period Turkish literature. The study consists of eight titles. These are, The name of the generous lives on, Be balanced in generosity, Generosity is good, Miserliness is bad, A generous person is one who shares one's possessions, One does not boast of one's generosity, A generous person earns by his right, He who is generous is exalted, A generous person has dignity. There are some words that express the concept of generosity in both works. In the sense of "generosity", the words "akı" are used in Kutadgu Bilig, and the words "saḫâ", "saḫâvet" are used in Hayretü'l Ebrar. While there are praises about the concept of generosity in the couplets, it is said that the excess of it is waste, and some of these couplets are explained with hadiths and references. It has been stated that generosity should not be done to show off and be valued in the eyes of others, but to earn the approval of Allah sincerely and to extend a hand to humanity. It has been stated that one should do it willingly, not by force, while showing openness of hands, and that a charity done by force is not considered generosity. At the same time, St. The generosity of Muhammad and the generosity of Khatami Tai are also mentioned, revealing how sublime this behavior is. The concept of stinginess, which is the opposite of this behavior, has also been criticized. Hâcip and Nevaî benefited from binary oppositions while explaining these two concepts. In Kutadgu Bilig, it is stated that the names of the stingy people are bad and they deserve to be insulted, and it is expressed in Hayretü'l Ebrar that stinginess is the worst of the adjectives. XI. YY. Kutadgu Bilig belonging to the first Turkish-Islamic civilization and XV. YY. When Hayretü'l Ebrar, written in the geography of Turkestan, is compared, it is seen that generosity is considered as a good behavior, stinginess should be reproached, and at the same time, generosity should be balanced while being generous. It has been revealed that the concept of "generosity" in the Turkish-Islamic thought system continues with similarity in Karahanli and Çağatay societies.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77051 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[627-638]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/306 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Edebiyatında Bir İntikam Öyküsü: Ferit Edgü’nün “Öç” Küçürek Öyküsünün Göstergebilimsel Çözümlenmesi]]> <![CDATA[A Story of Revenge in Turkish Literature: Semiotic Analysis Of Ferı̇t Edgü’s Short Story “Öç”]]> <![CDATA[Shaxnoza KARIMOVA]]> <![CDATA[Sezgin DEMİR]]> <![CDATA[Edebiyat, Ferit Edgü, küçürek öykü, Öç, göstergebilim]]> <![CDATA[Literature, Ferit Edgü, short story, The Revenge (Öç), semiotics]]> <![CDATA[Anlatılar; yazar tarafından seçilen ve belirli bir anlatıcı tarafından gerçekleştirilen, anlatma edimiyle şekillenen, kişi, zaman ve uzam birlikteliğine dayalı metinlerdir. Küçürek öyküler ise bu türden metinler içerisinde kimi zaman birkaç satır kimi zaman ise sadece bir sözceden oluşan, metnin gösteren kısmındaki yoğunluğuna karşılık, gösterilen kısmında son derece yoğun bir anlama sahip, okuru şaşırtan ironik kısa metinlerdir. Bu çalışmanın amacı; Ferit Edgü’nün toplumun ön yargılarına ve kalıp değerlerine ötekileştirilmiş bireyin bir isyanı, çığlığı niteliğindeki “Öç” adlı küçürek öyküsünü anlatıbilim ve göstergebilim yöntemleri ışığında öznel yargılardan uzak deneysel bir okumaya/çözümlemeye tabi tutmaktır. Başta yazın bilim, anlatı bilim ve gösterge bilim olmak üzere edebî metinleri çözümlemeye yönelik inceleme yöntemleriyle disiplinler arası bir bakış açısı tercih edilmiştir. İlk olarak metnin söylemsel boyutundaki anlatıcı, bakış açısı, anlatı kişileri, zaman, uzam gibi temel figüratif unsurlar belirlenmiştir. Söylemsel düzeyde belirlenen somut figüratif unsurlardan hareketle anlatısal düzeydeki izlence, sırasıyla eyleyensel örnekçe ve dörtlü şema ile çözümlenmiştir. Daha sonra söylemsel ve anlatısal düzeydeki tespitler doğrultusunda metnin derin yapısına yönelik göstergebilimsel dörtgen kullanılarak temel anlamsal düzey tespit edilmiştir. Soyut devingen anlam ilişkilerinden hareketle metin yorumlanmış, alımlanma düzeyi belirlenmeye çalışılmıştır. Sonuç olarak Edgü, bu anlatısında bireyi kısıtlayan, aynileştiren ve doğal olarak da şeyleştiren; aksi olduğunda da onu en ağır şekilde cezalandıran, farklılıkları hoş görmeyen toplumsal normlara, toplum tarafından belirlenmiş cinsiyetçi kurallara ve dile karşı çıkan genç bir kızın öyküsünü ironik dille bize sunmaktadır. Aslında bu bir tür çığlık ve isyandır aynı zamanda.]]> <![CDATA[Narratives are textual compositions that are characterized by the integration of person, time, and space, which are molded by the process of narration executed by a specific narrator selected by the author. Conversely, shorter stories are concise and sardonic texts that can range from a few lines to just one word. They possess a highly concentrated meaning in the portion of the text that is presented, which contrasts with the intensity found in the portion that is withheld. Additionally, they aim to startle the reader. The purpose of this study is to analyze Ferit Edgü’s short story “Öç” [The Revenge] using an experimental approach that avoids subjective opinions. The analysis will focus on the themes of rebellion and the marginalized individual’s protest against societal prejudices and stereotypes. The study will employ methods from the fields of narratology and semiotics. The current approaches of analyzing literary works, particularly literary science, narratology, and semiotics, have shown a preference for an interdisciplinary approach. Initially, the fundamental aspects of figurative language, such as the narrator, point of view, narrative persons, time, and space, were identified in the textual discourse. The narrative-level curriculum was analyzed by examining the concrete figurative features identified at the discursive level. This analysis was conducted using actantial model. Subsequently, the fundamental meaning of the text was established by employing the semiotic quadrilateral to analyze its underlying structure, in accordance with the determinations made at the discursive and narrative levels. The text was analyzed based on abstract dynamic meaning relations in order to interpret it and assess the level of reception. In this narrative, Edgü employs ironic language to depict the story of a young girl who challenges societal norms, sexist rules, and language. These norms suppress individuality, enforce conformity, objectify individuals, and impose severe punishment for deviating from them. Indeed, this might be characterized as both a vocal expression of intense emotion and a defiant act of resistance.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77013 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[1083-1097]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/307 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Harezm Türkçesi Eserlerinde Allah’ın Adları ve Sıfatları Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[A Study on the Names and Adjectives of Allah in Khwarezm Turkish Works]]> <![CDATA[Muzaffer SAZ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Harezm Türkçesi, Söz varlığı, Dinî terimler, Allah’ın adları ve sıfatları, Esmâ-i Hüsnâ]]> <![CDATA[Khwarezm Turkish, Vocabulary, Religious terms, The names and adjectives of Allah, Esmâ-i Husnâ]]> <![CDATA[Karahanlı Türkçesinden gelişen ve ⅩⅤ. yüzyılda yerini Çağatay Türkçesine bırakan Harezm Türkçesi, Oğuzların, Kıpçakların ve diğer Türk boylarının dil özelliklerini yansıtması bakımından oldukça önemlidir. Harezm bölgesinde Orta Asya İslamî Türk yazı dilinin ikinci aşaması kabul edilen ve Türk dilinin tarihî dönemleri içerisinde Orta Türkçe dönemine dahil edilen Harezm Türkçesi ile birçok eser yazılmıştır. Bu eserler incelendiğinde başta dinî- ahlaki konular olmak üzere dil, edebiyat, askerlik, astroloji, astronomi, bitkiler, giyim-kuşam, hayvanlar, hukuk, kimya, kültür ve sanat, matematik, meslekler, mimari, özel isimler, renkler, organ adları, sayılar vb. konularda eserlerin söz varlığı açısından oldukça zengin olduğu görülmektedir. Bu çalışmada, Allah'ın adları ve sıfatları ile ilgili söz varlığının Harezm Türkçesi dönemine ait olan Mu’înü’l-Mürîd, Mukaddimetü’l-Edeb, Husrev ü Şîrîn, Kısasu’l-Enbiyâ, Nehcü’l Ferâdîs, İbni Mühennâ Lugati ve Satır Arası Kur’ân Tercümeleri (Hekimoğlu Nüshası, Meşhed Nüshası) adlı eserlere nasıl yansıdığı incelenmiş, tespit edilen 330 sözcük veya sözcük gruplarının eserlerde nerede geçtiği metinlerden örnek verilerek tanıklandırılmaya çalışılmış ve verilen bu metin parçalarının  varak/satır/sayfa numaraları belirtilerek yapı ve anlam bakımından incelenmiştir. Bunun yanı sıra Harezm Türkçesi eserlerinden elde edilen bu örnekler konularına göre “Allah'ın adları ve sıfatları ile ilgili genel ifadeler ve Harezm Türkçesi dönemine ait eserlerde Esmâ-i Hüsnâ” başlıkları altında tasnif edilmiş ve sözcüklerin kökenleri hakkında bilgiler verilerek almış oldukları ekler gösterilmiştir.]]> <![CDATA[Khwarezm Turkish, which developed from Karakhanid Turkish and gave way to Chagatai Turkish in the ⅩⅤ th century, is very important in terms of reflecting the language features of Oghuz, Kipchaks and other Turkish tribes. In the Khwarezm region, many works were written in Khwarezm Turkish, which is accepted as the second stage of Central Asian Islamic Turkish writing language and included in the Middle Turkish period within the historical periods of Turkish language. When these works are examined, it is seen that the works are very rich in terms of vocabulary in subjects such as language, literature, military, astrology, astronomy, plants, clothing-dressing, animals, law, chemistry, culture and art, mathematics, professions, architecture, proper names, colours, organ names, numbers, etc., especially religious-moral subjects. In this study, the vocabulary related to the names and adjectives of Allah is analysed in Mu'înü'l-Mürîd, Mukaddimetü'l-Edeb, Husrev ü Şîrîn, Kısasu'l-Enbiyâ, Nehcü'l Ferâdîs, İbni Mühennâ Lugati and Interlinear Qur'ân Translations (Hekimoğlu Nüshası, Meşhed Nüshası), the occurrences of 330 words or phrases in the works were tried to be witnessed by giving examples from the texts, and these text fragments were analysed in terms of structure and meaning by indicating the number of varak/line/page numbers. In addition, these examples obtained from the works of Khwarezm Turkish are classified according to their subjects under the headings "General expressions about the names and adjectives of Allah and Esmâ-i Husnâ in the works belonging to the Khwarezm Turkish period" and information about the origins of the words is given and the suffixes they have received are shown.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=77011 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[783-828]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/308 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tomris Uyar’ın Dizboyu Papatyalar’ında Trajik İnsan Hâlleri]]> <![CDATA[The Tragıc Human Conditions In Tomris Uyar’s Dizboyu Papatyalar]]> <![CDATA[Elif DURAN OTO]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, Tomris Uyar, Dizboyu Papatyalar, öykü, tragedya, modern trajedi, trajik.]]> <![CDATA[New Turkish literature, Tomris Uyar, Dizboyu Papatyalar, story, tragedy, modern tragedy, tragic]]> <![CDATA[Öz: Öykü türüne sadık bir yazar olan Tomris Uyar, Türk öykücülüğünün insan odaklı metinlerinin yetkin bir kalemidir. Dizboyu Papatyalar yazarın merkeze insanı ve onun çatışmalarını yerleştirdiği sekiz hikâyeden oluşur. Her öyküsünde yazar, projeksiyonu bir kişiye yöneltir ve onu, okura trajik yazgısını oluşturan ögeleriyle sunar. Eski Yunan’dan günümüze taşınan bir tür olarak tragedya/trajedi zamanla Türkçede “facia” sözcüğünün yerine kullanılır hâle gelmiştir. Edebî bir tür olarak trajedide de belli dönüşümler gerçekleşmiş olup 20. yüzyıla gelindiğinde modern trajedi kavramı doğmuştur. Burada artık büyük anlatıların, büyük kahramanların trajik yazgısı değil sıradan insan ve onun çatışmalarıyla örülü trajik yaşamları vardır. Hem klâsik trajedi de hem modern trajedi örneklerinde insanın trajik yazgısı karşısındaki edilgenliği vurgulanır. Tiyatrodan edebiyatın diğer türlerine geçiş yapan trajedinin modern öyküde bir örneği olarak okunabilecek Dizboyu Papatyalar’daki metinlerde karşılaştığımız öykü kişileri de trajik yazgılarını yaşarlar. Bu yaşam öykülerinde trajik hatalar vardır ama vaka metinlerde öne çıkmaz. Trajik hata olarak değerlendirilebilecek çatışma veya doğrudan olayların seyrini değiştirecek kırılmalar yaşanır ve bunlar karşısında öykü kişisinin ne hissettiği ile düşünceleri öne çıkarılır. Uyar’ın öykülerinde bazen bu yazgıyı kırma yolunda eyleme kalkışanları bazen de bu yazgısı eylemsizliğinden, edilgenliğinden kaynaklananların öyküsünü okuruz. Her iki durumda da tıpkı klasik ve modern trajedi örneklerinde olduğu gibi kahraman/karakter yazgısını kıramaz ve trajik olanı yaşar. Bu çalışmada öykülerdeki kişilerin varoluşsal sancılarına eşlik eden ve trajik kabul edilebilecek olay ve durumlar irdelenerek trajik sonla biten öyküler incelenmiştir.]]> <![CDATA[Abstract: Tomris Uyar, a writer who was devoted to the story genre, and is a renowned Turkish storyteller known for her human-centered texts. Dizboyu Papatyalar consists of eight stories in which the author places human beings and their conflicts at the center. In each story, the author directs the projection towards a person and presents them to the reader with the elements that constitute their tragic fate. As a genre carried over Ancient Greece to the present day, tragedya/trajedi has come to be used in Turkish as a substitute for the word "facia" (disaster). Certain transformations have also taken place in tragedy as a literary genre, and the concept of modern tragedy was born in the 20th century. Here, it is no longer the tragic fate of great narratives and great heroes, but the tragic lives of ordinary people and their conflicts. Both in classical tragedy and modern tragedy, the passivity of human being in the face of his tragic fate is emphasized. In Dizboyu Papatyalar which can be read as an example of tragedy that transitions from theater to other genres of literature in modern stories, the characters we encounter in the texts live their tragic, tragic fates. In these life stories, there are tragic flaws, but the story does not emphasize the event. In the case of conflicts that can be considered as tragic flaws or breaking points that will directly change the course of the case, the emotional state and thoughts of the story character is emphasized.  In Uyar's stories, we sometimes read the stories of those who attempt to break this fate and sometimes we read the stories of those whose fate results from inactivity and passivity. In both cases, just like in classical and modern examples of tragedy, the character cannot break his/her fate and he/she lives the tragic experiences. In this study, the events and situations that accompany the existential crisis of the character in the stories that can be considered tragic, particularly those with tragic endings, are analyzed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76999 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[283-312]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/309 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Temel Türevler Bağlamında Eski Türkçede Ya- Fiilleri]]> <![CDATA[Ya- Verbs in Old Turkic in the Context of Basic Derivatives]]> <![CDATA[Galip GÜNER]]> <![CDATA[Eski Türkçe. dil tipolojisi, eklemeli diller, etimoloji, farazi kök, ya- fiili]]> <![CDATA[Old Turkic, language typology, agglutinative languages, etymology, hypothetical root, ya- verb.]]> <![CDATA[Bu çalışmada, Türkçenin kök fiillerinden biri olan <span style="font-size: 11.0pt; font-family: Symbol; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-font-kerning: 1.0pt; mso-ligatures: standardcontextual; mso-fareast-language: EN-US; mso-char-type: symbol; mso-symbol-font-family: Symbol;">*ya- fiili türevlerinden yola çıkarak ve etimoloji biliminin ilkelerinden yararlanarak incelenmiştir. Çalışmanın temel amacı Eski Türkçede kök durumunda birden fazla <span style="font-size: 11.0pt; font-family: Symbol; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-font-kerning: 1.0pt; mso-ligatures: standardcontextual; mso-fareast-language: EN-US; mso-char-type: symbol; mso-symbol-font-family: Symbol;">*ya- fiilinin var olduğunu ortaya koymaktır. Bu bağlamda sadece Eski Türkçe metinlerden tespit ettiğimiz kök ve gövde durumundaki isim ve fiillerden hareketle <span style="font-size: 11.0pt; font-family: Symbol; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-font-kerning: 1.0pt; mso-ligatures: standardcontextual; mso-fareast-language: EN-US; mso-char-type: symbol; mso-symbol-font-family: Symbol;">*ya- fiillerinin varlığı fonetik, morfolojik ve semantik kaidelerle bir bütün hâlinde ele alınmıştır. Çalışma Eski Türkçenin metinlerinden seçilmiş örneklerle sınırlı tutulmuş ve etimolojik izahı mümkün örnekleri esas alarak bir inceleme yapılmıştır. Temel türevlerden hareketle yapılan incelemeler sonrasında Eski Türkçede beş farklı anlamda <span style="font-size: 11.0pt; font-family: Symbol; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-font-kerning: 1.0pt; mso-ligatures: standardcontextual; mso-fareast-language: EN-US; mso-char-type: symbol; mso-symbol-font-family: Symbol;">*ya- fiilinin olduğu görülmüştür. Bunlar 1. yaymak, sermek döşemek; 2. yakın olmak, yaklaşmak; 3. ışık saçmak, parlamak; 4. hata etmek, yanılmak ve 5. üstüne koymak, örtmek, kapatmak, yapıştırmak anlamlarına gelen <span style="font-size: 11.0pt; font-family: Symbol; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-font-kerning: 1.0pt; mso-ligatures: standardcontextual; mso-fareast-language: EN-US; mso-char-type: symbol; mso-symbol-font-family: Symbol;">*ya- fiilleridir.]]> <![CDATA[In this study, the *ya- verb, one of the root verbs of Turkish, has been examined based on its derivatives and utilizing the principles of etymology. The primary aim of the study is to reveal the existence of multiple *ya- verbs in their root form in Old Turkic. In this context, the existence of *ya- verbs has been approached as a whole through phonetic, morphological, and semantic rules, based solely on the root and stem forms of nouns and verbs identified from Old Turkic texts. The study has been limited to selected examples from Old Turkic texts, and an examination has been conducted based on examples where etymological explanation is possible. After the examinations based on basic derivatives, it has been observed that there are five different meanings of the *ya- verb in Old Turkic. These are: 1. to spread, lay out, lay down; 2. to be close, approach; 3. to emit light, shine; 4. to make a mistake, be mistaken; and 5. to place on top, cover, close, stick, which correspond to the meanings of the *ya- verb.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76972 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[573-584]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/310 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçe Manzum Sözlük Şerhleri-I (Dibaceler)]]> <![CDATA[Turkish Poetry Dictionary Commentary (Prefaces)]]> <![CDATA[Muhittin TURAN]]> <![CDATA[Eski Türk edebiyatı, manzum sözlük şerhleri, manzum sözlükler, Türkçe manzum sözlük şerhleri, şerh.]]> <![CDATA[Old Turkish literature, poetry dictionary commentary, poetry dictionaries, Turkish poetry dictionary commentary, commentary]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Eski Türk edebiyatında divanlar, manzum veya mensur kaleme alınan dinî, ahlakî, öğretici eserler, nazım şekil ve türleri gibi geniş bir sahada yazılan eserlerin şerhlerinin yanında manzum sözlük şerhleri Türk kültür ve edebiyatında önemli bir yer teşkil etmektedir. Bu önem şerhlerdeki bilgilerin üzerine esasen Kur’ân-ı Kerim’de yer alan kelimelerin manalarını öğretmek gibi bir görevi ittihaz eden; ezber yetisini, öğrettiği vezin, kelime, edebî bilgiler, dil bilgisi, bahirler vb. sayesinde geliştiren ve nihayet nazmın vezin ve kafiye esnekliği sayesinde yüzyıllarca eğitim-öğretimin mühim bir unsuru olan manzum sözlüklerin bu özellikleri üzerine eklenmesinden gelmektedir. İstifade ettikleri özellikle edebî, lisanî, dinî, tarihî ve coğrafî kaynaklarla da bir ders kitabı niteliği taşırlar. Manzum sözlük şerhlerinin dibace ve sözlük kısımlarının şerhleri olmak üzere iki bölümden oluşan bir yapıya sahip olmaları bilgisinden hareketle, sözlük kısımlarının şerhleri herbiri birbirinden farklı şekil ve mahiyette olmaları sebebiyle onları tek tek ele alıp teferruatlı bir incelemeye tabi tutmak gereklidir. Ancak bu şekilde bu şerhlerin Türk dili, edebiyatı ve kültüründeki yeri eksiksiz ve net bir şekilde belirlenebilir. Bu bölümlerin bilhassa gramer ve aruz incelemelerinin hacimli, yekün teşkil edecek ve bir makale sınırını fazlasıyla aşacağı da bir gerçektir. Bu sebeple iki ayrı çalışma olarak hazırlanan manzum sözlük şerhlerinin ilk kısmı olan bu yazıda Türkiye kütüphanelerindeki katalogların taranması sonucunda yazma hâlindeki 38 manzum sözlük şerhi incelenmiş ve dibacelerindeki tüm unsurlar ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Bu unsurlar manzum sözlük şerhlerinin telif sebepleri, şerh usul ve yöntemleri, zemin metin ve şârihler hakkında verdiği bilgiler yanında ayrıca şerhlerin isimlendirilmesi, edebiyat ve aruz bilgileri, Arapça ve Farsça kelimelerin manzum sözlük şerhlerindeki yeri ve önemi, şerhin muhatapları gibi bilgileri içermektedir. Söz konusu hedeflerin yanında bu şerhlerin genel özellikleri ortaya konmuş olacak ve  Arapça-Türkçe, Farsça-Türkçe olarak iki dilli ve Arapça-Farsça-Türkçe şeklinde üç dilli manzum sözlüklerden tarih boyunca hangilerine şerhler yazıldığı da belirlenmiş olacaktır.]]> <![CDATA[In addition to the commentaries of works written in a wide variety of fields such as divans in ancient Turkish literature, religious, moral and didactic works written in verse or prose, verse forms and types, verse dictionary commentaries also have an important place in Turkish culture. This importance is mainly based on the information in the commentaries that undertake the task of teaching the meanings of the words in the Holy Quran; memorization ability, meter, vocabulary, literary knowledge, grammar, expressions, etc. It stems from the addition of verse dictionaries, which have been an important element of education for centuries thanks to the flexibility of verse and rhyme. They also serve as textbooks with the literary, linguistic, religious, historical and geographical sources they use. Considering that the verse dictionary commentaries have a structure consisting of two parts: the preface and the commentaries of the dictionary sections, each of them must be examined one by one and subjected to a detailed examination. The explanations of the dictionary sections are in different formats and qualities. Only in this way can the place of these commentaries in Turkish language, literature and culture be determined fully and clearly. It is also a fact that the grammar and prosody studies of these sections will be voluminous, comprehensive and will exceed the limits of an article. For this reason, in this article, which is the first part of the verse dictionary commentaries prepared as two separate studies, 38 written verse dictionary commentaries and all the elements in the beginning parts were examined as a result of scanning the catalogs in Turkish libraries. These have been tried. will be revealed. These elements include information such as the reasons for the copyright of the verse dictionary commentaries, the procedures and methods of the commentaries, the background text and information about the commentators, as well as the naming of the commentaries, literature and meter information, place and importance. In addition to the stated purposes, the general characteristics of these commentaries will be revealed and it will be determined which of the bilingual Arabic-Turkish, Persian-Turkish and trilingual Arabic-Persian-Turkish verse dictionaries were written throughout history.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76946 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[747-784]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/311 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Aylak Adam ve Aylak Köpek Eserlerinin Yabancılaşma Bağlamında Karşılaştırılması]]> <![CDATA[Comparison of the Works The Idle Man and The Stray Dog in the Context of Alienation]]> <![CDATA[Farnaz RAHİMZADEHASL]]> <![CDATA[Anahtar Kelimeler: Yabancılaşma, Aylak Adam, Aylak Köpek, Karşılaştırmalı Edebiyat, İran Edebiyatı.]]> <![CDATA[Keywords: Alienation, Aylak Adam, Aylak Köpek, Comparative Literature, Iranian Literature.]]> <![CDATA[<span lang="TR" style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-language: FA;">Öz: <span lang="TR" style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-language: FA;">Yabancılaşma, bireyin kendi kimliği ile dış dünya arasındaki uyumsuzluk, çatışma ve etkileşim güçlüğünü ifade eder. Bu yabancılaşma, insanın öz benliği ile toplumsal rolleri arasında yaşadığı uyumsuzluktan kaynaklanır ve bu durum modern toplumlarda epeyce yaygındır. Birey varoluşsal kimliğinden uzaklaştığında, toplumsal uyumunu ve ruhsal dengesini kaybettiğinde yabancılaşır. Yabancılaşma terimi, bireyin toplumla ve çevresiyle kurduğu ilişkilerdeki zayıflık ve kopuklukları ifade etmek için kullanılır. Yabancılaşma, felsefi, sosyal ve psikolojik bir sorundur. Günümüzde genellikle sosyoloji alanında incelenmesine rağmen, yabancılaşma kavramı edebiyat gibi diğer disiplinlerde de araştırmacılar tarafından detaylı bir şekilde ele alınmıştır. Yabancılaşma kavramının bu disiplinler arası niteliği, geniş kapsamını ve etki alanını göstermesi bakımından önemlidir.  Yabancılaşma olgusunun edebiyatta ne şekilde tezahür ettiğini tespit edebilmek, bu anlayışın etkisiyle yazılmış edebî eserlerin derinlemesine incelenmesiyle mümkün olabilir. Bu çalışma, yabancılaşmanın bünyesinde barındırdığı karmaşıklığı ve bu karışıklığın farklı kültürlerdeki yaygınlığını tespit edebilmek için Aylak Adam ve Aylak Köpek adlı edebî eserleri derinlemesine incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, modern dünyanın bireyleri nasıl yabancılaştırdığı ve bu durumun bireyin iç dünyasında ve toplumsal ilişkilerinde nasıl parçalanmalara neden olduğu üzerinde durulacaktır. Ayrıca, modern hayatın koşullarının her toplumda bireyleri nasıl yabancılaştırdığı vurgulanacaktır. Genelde edebiyat sanatında özelde ise Yusuf Atılgan ve Sâdık Hidâyet’in yukarıda belirtilen eserlerinde sanatçılar tarafından yabancılaşma konusunun ve yabancılaşmanın modern insan üzerindeki etkilerinin nasıl ele alındığı irdelenecektir. Bu bağlamda, Aylak Adam’daki C karakteri ile Aylak Köpek’teki Pat’ın arasındaki benzerlikler ve farklılıklar karşılaştırmalı olarak incelenecektir. ]]> <![CDATA[<span lang="TR" style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-language: FA;">Abstract:<span lang="TR" style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-language: FA;"> Alienation refers to the incompatibility, conflict, and difficulty of interaction between an individual’s own identity and the external world. This concept arises from the mismatch between a person’s essential self and societal roles, and it is quite common in modern societies. When an individual deviates from their existential identity and loses social harmony and mental balance, they become alienated. The term alienation is used to express the weaknesses and gap in the relationships that an individual establishes with society and their environment. Alienation is a philosophical, social, and psychological issue. Although it is predominantly studied in sociology nowadays, the concept of alienation exists in other disciplines such as literature and has been extensively examined by various researchers throughout history. This diversity illustrates that alienation is a comprehensive concept and different thinkers and disciplines highlight its different aspects. To deeply understand the phenomenon of alienation, examining the portrayal of alienation in literary works can be highly beneficial. Particularly, analyzing how the concept of alienation is depicted in comparative terms in works like The Idle Man (Aylak Adam) and The Stray Dog (Aylak Köpek) will help us better comprehend this concept through literature. This study aims to look into the literary works of The Idle Man and The Stray Dog to understand the complexity of alienation and its prevalence in different cultures. In this study, the focus will be on how individuals in the modern world are alienated and how this leads to fragmentation in their inner world and social relationships. Additionally, it will be emphasized how the conditions of modern life alienate individuals in every society. Literary work, like the works of writers such as Yusuf Atılgan and Sadegh Hedayet, which address the theme of alienation and reflect the effects of the modern world on people, will be studied. In this article, the similarities and differences between the character C in The Idle Man and Pat in The Stray Dog  will be examined comparatively to help us understand the effects of the theme of alienation on the modern world and individuals.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76918 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[615-631]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/312 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kitâbu Gülistân bi’t-Türkî’de Karşıtlık İlkesine Dayalı Atasözleri]]> <![CDATA[Proverbs Based on the Principle of the Antonymy in Kitâbu Gülistân bi’t-Türkî]]> <![CDATA[Yaşar TOKAY]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[ Kıpçak Türkçesi, Kitâbu Gülistân bi’t-Türkî, atasözleri, dil bilimi, karşıtlık.]]> <![CDATA[Kipchak Turkish, Kitâbu Gülistân bi't-Türkî, proverbs, linguistics, antonymy. ]]> <![CDATA[Kıpçak Türkçesiyle kaleme alınan Kitâbu Gülistân bi’t-Türkî, kendi döneminin en önemli edebî metinlerinden biri olmasının yanı sıra Sâdî tarafından Farsça yazılan Gülistân (1258) kitabının ilk Türkçe tercümesidir. Eser hakkında çalışmaları bulunan birçok araştırmacıya göre, metin, birebir tercüme yapmak yerine uyarlama yöntemiyle Seyf-i Sarâyî tarafından 1391’de Türk dili ve edebiyatına kazandırılmıştır. Kitâbu Gülistân bi’t-Türkî, içerik özellikleri bakımından oldukça önemli bir noktada yer almaktadır. Eserin tam anlamıyla bir tercüme hüviyeti taşımaması, devrin Türkçesinin ifade imkânlarını ortaya koyma fırsatı doğurmuştur. Eserin zengin söz varlığı ve anlam dünyasını yansıtması bir yana, öğüt verme amacıyla metnin içine serpiştirilen atasözleri oldukça dikkat çekicidir. Seyf-i Sarâyî, birçok örnekte Farsça atasözlerini doğrudan tercüme etmek yerine Türk kültüründe yaygın olan ve hedef kitlenin kültürel kodlarına hitap eden atasözlerini tercih etmiştir. Kitâbu Gülistân bi’t-Türkî’deki atasözü sayısı tespit edebildiğimiz kadarıyla 177’dir.  Bu atasözleri, dil biliminin birçok farklı alt başlığını ilgilendiren ve geniş bir yelpazede ele alınabilecek türden dil verileridir. Bu çalışmada, eserde karşıtlık ilkesine göre kurgulanmış 53 atasözü, iki ana başlık altında irdelenmeye çalışılmıştır: Gerçekçi (Kurallı-canonical) Karşıtlıklar ve Metaforik (Kuralsız-non-canonical) Karşıtlıklar. Bunun yanında bahsi geçen ana başlıklardan Gerçekçi (Kurallı-canonical) Karşıtlıklar, 8 alt başlığa; Metaforik (Kuralsız-non-canonical) Karşıtlıklar da 8 alt başlığa ayrılmıştır. Eserde tespit edilen atasözlerinin ele alınması neticesinde 53 atasözünün %53’ü Gerçekçi (Kurallı), %47’si ise Metaforik (Kuralsız) kullanımlardan meydana gelmiştir. Bununla birlikte 53 atasözünün %22’sinin hem Gerçekçi (Kurallı) hem de Metaforik (Kuralsız) özellikler taşıması da ayrıca dikkate değerdir.]]> <![CDATA[Kitâbu Gülistân bi't-Türkî, written in Kipchak Turkish, is one of the most important literary texts of its period, as well as the first Turkish translation of the book Gülistân (1258), written in Persian by Sâdî. According to many researchers who have studied the work, the text was introduced into Turkish language and literature by Seyf-i Sarâyî in 1391 by adaptation rather than literal translation. Kitâbu Gülistân bi't-Türkî is at a very important point in terms of its content features. The fact that the work does not have the identity of a complete translation created the opportunity to reveal the expression possibilities of the Turkish of the period. Aside from reflecting the rich vocabulary and semantic world of the work, the proverbs sprinkled throughout the text for the purpose of giving advice are quite remarkable. In many examples, instead of directly translating Persian proverbs, Seyf-i Sarâyî preferred proverbs that are common in Turkish culture and appeal to the cultural codes of the target audience. As far as we can determine, the number of proverbs in Kitâbu Gülistân bi't-Türkî is 177. These proverbs are linguistic data that concern many different subheadings of linguistics and can be discussed in a wide range. In this study, 53 proverbs constructed according to the principle of opposition were tried to be examined under two main headings: Realistic (canonical) Oppositions and Metaphorical (non-canonical) Oppositions. In addition, Realistic (canonical) Oppositions, one of the main headings mentioned, has 8 subheadings; Metaphorical (non-canonical) Oppositions are divided into 8 subheadings. As a result of the analysis of the proverbs identified in the work, 53% of the 53 proverbs were used in Realistic (canonical) and 47% were in Metaphorical (non-canonical). However, it is also noteworthy that 22% of the 53 proverbs have both Realistic (canonical) and Metaphorical (non-canonical) features.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76911 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[845-858]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/313 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İran Azerbaycan Türkçesinde Atasözleri ve Arkasındaki Hikayeler (Darabad Köyü Örneği)]]> <![CDATA[Proverbs and the Stories Behind Them in Iranian Azerbaijani Turkish (Darabad Village Example)]]> <![CDATA[Mina DOLATI]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Türk Dili, Atasözleri, Halk Hikayeleri, İran Azerbaycan Türkleri, Halk bilimi, Söz varlığı]]> <![CDATA[Turkish Language, Proverbs, Folk Stories, Iranian Azerbaijani Turks, Folklore, Vocabulary]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Atasözleri bir toplumun düşünce, duygu ve kimliğini içinde barındırmaktadır. Değerli bir söz varlığı kaynağı sayılan atasözlerinin amacı halkı eğitmektir. Atasözleri bir toplumun sosyal değerlerini yansıtmaktadır. Dolayısıyla atasözlerinin incelemesi toplumun değerlerini ve kimliğini tanımaya yardımcı olmaktadır. Öğretici öğütler genellikle bir kısa hikâyenin eşliğinde söylenmektedir. Ancak bu hikayeler zamanla unutulabilir ve sadece eğitici söz, atasözü olarak sonraki nesillere aktarılabilir. Diğer taraftan bazı atasözleri tüm toplum tarafından yaygın olarak kullanılırken bazıları bölgesel olarak kullanılmaktadırlar. Dolayısıyla daha az kişi tarafından bilenen atasözleri ve arkasındaki hikayeler daha çok unutulma tehlikesindeler ve bunların tespiti halk bilimi ve söz varlığı açısından önem arz etmektedir. İran coğrafyasında birçok Türk dili ve ağzı konuşulmaktadır. Ancak ülkede yazı dilinin Farsça olması Türk dillerini etkilemektedir. Dolayısıyla bölgeden derlenen materyallerin tespiti ayrıca Türk dilinin hizmetinde bulunacaktır. Bu çalışmada İran’ın batısında Darabad köyünde kullanılan atasözleri ve onların arkasındaki hikayelerin tespiti amaçlanmaktadır. Sosyal şartların etkisiyle köyde yaşayan birçok kişi özellikle de gençler büyük şehirlere göç ediyorlar ve dolayısıyla köyün nüfusu giderek azalmaktadır. Egemen dil olan Farsçanın etkisinde kalan halk zamanla kendi dili ve kültüründen uzaklaşmaktadır. Bu durumda dil ve kültürün önemli ürünü olan atasözlerinin tespiti daha da önem kazanmaktadır. Böylece Türk dünyasının çok bilinmeyen bir köyündeki halk ürünlerinin tanıtılmasıyla beraber bu atasözlerinin tespiti nesiller arası aktarımına da yardımcı olacaktır. Çalışmada kullanılan materyaller 2019 yılının temmuz ayında derlenmiştir.]]> <![CDATA[Proverbs contain a society's thoughts, feelings, and identity. The purpose of proverbs, which are considered a valuable vocabulary source, is to educate the public. Proverbs reflect the social values of a society. Therefore, examining proverbs helps recognize society's values and identity. A short story often accompanies instructive advice. However, these stories can be forgotten over time and can only be passed on to the next generations as educational words and proverbs. On the other hand, some proverbs are widely used by the whole society, while others are used regionally. Therefore, proverbs that are known by fewer people and the stories behind them are in danger of being forgotten, and their detection is vital in terms of folklore and vocabulary. Many Turkish languages and dialects are spoken in the Iranian geography. However, the fact that the written language in the country is Persian affects the Turkish language. Therefore, identifying materials compiled from the region will also serve the Turkish language. This study aims to identify the sayings and the stories behind them used in the Darabad village in the west of Iran. Due to social conditions, many people living in the village, especially young people, migrate to big cities, and therefore, the village population is gradually decreasing. The people under the influence of Persian, the dominant language, are moving away from their language and culture over time. In this case, identifying proverbs, which are essential products of language and culture, becomes even more critical. Thus, along with introducing folk products in a little-known village in the Turkish world, identifying these proverbs will also help their transmission between generations. The materials used in the study were compiled in July 2019.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76880 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[505-517]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/314 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mensur Bir Ashāb-ı Kehf Hikāyesi: Dāsıtan-ı Aśĥāb-ı Kehf ve Sırr-ı Gozeşte-i İşān]]> <![CDATA[A Prose Story of Ashāb-ı Kehf: Dāsıtan-ı Aśĥāb-ı Kehf ve Sırr-ı Gozeşte-i İşān]]> <![CDATA[Ebru SİLAHŞOR ÖZTÜRK]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Ashāb-ı Kehf, Yedi Uyurlar, Kehf suresi, Eski Anadolu Türkçesi, hikâye]]> <![CDATA[Ashāb-ı Kehf, Yedi Uyurlar, Kehf Suresi, Old Anatolian Turkish, story]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; line-height: 115%; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">Hristiyanlıkta “Yedi Uyurlar”, İslamiyet’te de “Ashab-ı Kehf” olarak bilinen bu hikâye çeşitli kaynaklarda farklı şekillerde anlatılmaktadır. “Ashab”, Arapça sahip, dost, arkadaş kelimelerinin çoğuludur. “Kehf” ise mağara, oyuk anlamlarına gelir. Hikâye, dönemin hükümdarının zulmünden kaçarak bir mağaraya sığınan ve burada bellir bir süre uyuyup tekrar uyanan bir grup gencin yaşadıklarını konu alır. <span style="font-size: 10.0pt; line-height: 115%; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">Ashab-ı Kehf hikâyesi tarihi, edebi, dini ve sosyolojik pek çok çalışmaya konu olmuştur. Türkiye’de de son yıllarda Ashab-ı Kehf üzerine yapılan çalışmalarda yoğun bir artış görülmektedir. Kitap, makale, tez ve sempozyumlar vasıtasıyla konu araştırılmakta ve Ashâb-ı Kehf kıssası anlamlandırılmaya çalışılmaktadır. <span style="font-size: 10.0pt; line-height: 115%; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: HiddenHorzOCR; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">Başta İslam ve Hristiyan dini olmak üzere birçok dinde yer alan bu kıssa ile ilgili olarak kaleme almış çok sayıda yazma eser mevcuttur. Bunlar gerek bizim kütüphanelerimizde gerekse yurt dışındaki kütüphanelerde adeta gün yüzüne çıkarılmayı beklemektedir. <span style="font-size: 10.0pt; line-height: 115%; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">Ashab-ı Kehf kıssasını anlatan ve makalemize konu olan yazma eser<span style="font-size: 10.0pt; line-height: 115%; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: HiddenHorzOCR; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">, <span style="font-size: 10.0pt; line-height: 115%; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA;">Fransa Milli Kütüphanesi, Türkçe Yazmaları, Fonds Des Traductions, supplement turc. 905, trad. 69 numarada kayıtlı, Dâstân-ı Ashâb-ı Kehf ve Sırr-ı Gozeşte-i İşân isimli hikâyedir. İlgili hikâye yazı çevrimi yapıldıktan sonra ses ve şekil bilgisi açısından incelenmiş ve elde edilen bulgular sonuç bölümünde yazılmıştır. Bu çalışma ile gerek yurt içi gerekse yurt dışı kütüphane raflarında araştırılmayı bekleyen bir eser daha gün yüzüne çıkarılmış olacaktır.]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; line-height: 115%; font-family: 'Times New Roman','serif'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: Calibri; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-ansi-language: TR; mso-fareast-language: EN-US; mso-bidi-language: AR-SA; mso-bidi-font-weight: bold;">This story, known as “Yedi Uyurlar” in Christianity and “Ashâb-ı Kehf” in Islam, is told in different ways in various sources. “Ashâb” is the plural of the Arabic words for owner, friend, companion. “Kehf” means cave, cavity. The story is about the experiences of a group of young people who fled from the tyranny of the ruler of the time and took refuge in a cave, where they slept for a certain period of time and woke up again. The story of Ashâb-ı Kehf has been the subject of many historical, literary, religious and sociological studies. In Turkey, there has been an intensive increase in the studies on Ashab-ı Kehf in recent years. Through books, articles, theses and symposiums, the subject is researched and the parable of Ashâb-ı Kehf is tried to be made sense of. There are many manuscripts written about this parable, which is found in many religions, especially Islam and Christianity. These are waiting to be unearthed both in our libraries and in libraries abroad. The manuscript that narrates the parable of Ashâb-ı Kehf and is the subject of this article is a manuscript of the National Library of France, Turkish Manuscripts, Fonds Des Traductions, supplement turc. 905, trad. 69, is the story titled Dâstân-ı Ashâb-ı Kehf ve Sırr-ı Gozeşte-i İşân. The story was analyzed in terms of phonology and morphology after the transcription and the findings were written in the conclusion section. With this study, another work waiting to be researched both in domestic and foreign library shelves will be brought to light.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76830 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1777-1802]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/315 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ali Şir Nevâyî’nin “Nesâyimü’l mahabbe min şemâyimi’l fütüvve” Adlı Eserinde Yer Alan Muvelleh Dervişler]]> <![CDATA[Muwallah Dervishes in ʿAlī Shīr Nawāyī’s “Nasā’im al-maḥabba min Şamā’imi al-Futuvve”]]> <![CDATA[Mislina DERDİYOK ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Çağatay Edebiyatı, Ali Şir Nevâyî, muvelleh, derviş, sufizm.]]> <![CDATA[Chagatai Literature, ʿAlī Shīr Nawāyı̇̄, muwallah, dervish, sufism.]]> <![CDATA[13. yüzyıldan itibaren Şam ve Anadolu coğrafyalarında yaşamış, garip hareketleriyle ön plana çıkmış fakat birtakım kerametleriyle insanların nezdinde kutsal bir saygınlık uyandırmış olan “muvelleh dervişler”in varlığına rastlanılmaktaydı. “Muvelleh dervişler”, yaşadıkları harabe yerlerde, cami mescitlerinde ve tekkelerde yaşamlarını sürdürmekteydi. Bu dervişler bir taraftan insanların yardımlarını kabul etmeden toplumdan uzak bir şekilde münzevî bir hayat yaşarlardı.  Muvelleh bir yaşam tarzını tercih eden bu dervişler herhangi bir tarikata da bağlı kalmadıklarından bazı dinî âlimler tarafından hedef tahtasına oturtulmuşlardı. Bu durumun aksine “muvelleh dervişler”, yaşadıkları dönemin hükümdarlarından devlet yöneticilerine kadar önemli mevkideki kişilerin saygı duyduğu ve onların görüşlerini almayı özen gösterdikleri bilinmektedir. Bu dervişler hakkındaki bilgiler için 14.yüzyılda yaşamış Rifâî sûfîlerinden biri olan İbnu’s-Serrâc’ın “Teşviku’l-ervâh ve’l-kulûb ilâ zikri allâmi’l-guyûb” adlı eserinde ele alınmaktadır. Bu eserde ele alınan muvelleh dervişlerin izlerini ise Ali Şir Nevâyî’nin “Nesȃyimü'l mahabbe min şemȃyimi’l fütüvve” adlı eserinde de tespit edilmektedir. Bu çalışmada, “muvelleh” kavramı ile “muvelleh dervişler”in tasavvufî yönleri, etkilendiği tasavvufî ekolü ve tarihsel gelişimleri hakkındaki bilgilere yer verilecektir. Nevâyî’nin “Nesâyimü’l-mahabbe” adlı eseri üzerine kısa bir bilgi verildikten sonra bu eserde geçen muvelleh tipli dervişlerin adları maddeler halinde sıralanarak tanıklanmaya çalışılacaktır. Bu eserde tespit edilen muvelleh derviş sayısı 20 kişi olup her birinin eserden geçtiği yerler gösterilecektir. Nevâyî’nin bu eserinde yer alan muvelleh tipli dervişler kimlikleri, unvanları gibi birtakım değerlendirmeler yapılarak açıklanacaktır.]]> <![CDATA[From the 13th century onwards, there were “muwallah dervishes” who lived in Damascus and Anatolia, who came to the fore with their strange actions, but who aroused a sacred respect in the eyes of people with some of their miracles. “Muwallah dervishes” lived in ruins, mosques, masjids and tekkes. On the one hand, these dervishes lived an ascetic life away from society without accepting the help of people.  These dervishes, who preferred a muwelleh lifestyle, were targeted by some religious scholars because they did not belong to any sect. Contrary to this situation, it is known that “muwallah dervishes” were respected by people in important positions, from the rulers of the period they lived in to state administrators, and that they took care to seek their opinions. Information about these dervishes is found in the work of Ibn al-Sarrāj, one of the Rifāı̇̄ Sufis who lived in the 14th century, titled “Tashviku al-arvāh va al-kulūb ilā zikri allāmi al-guyūb”. The traces of the muwallah dervishes discussed in this work are also found in ʿAlī Shīr Nawāyı̇̄’s “Nasā’im al-mahabba min şamā’imi al-futuvve ”. In this study, the concept of “muwallah” and the soufi aspects of “muwallah dervishes”, the soufi school influenced by them and their historical development will be discussed. After giving a brief information on Nawāyı̇̄'s work “Nasā’im al-maḥabba”, the names of muwallah-type dervishes mentioned in this work will be listed in items and tried to be witnessed. The number of muvelleh dervishes identified in this work is 20 and the places where each of them is mentioned in the work will be shown. Some evaluations such as the identities and titles of the muwallah-type dervishes in this work of Nawāyı̇̄ will be explained.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76823 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[479-504]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/316 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Taşlıcalı Yahya’nın Şiirlerinde Ecel ve Ölüm Olgusuna Ekfraktik Bir Yaklaşım]]> <![CDATA[An Ecphractic Approach to the Phenomenon Time of Death and Death in Taşlıcalı Yahya's Poems]]> <![CDATA[Nazire ERBAY]]> <![CDATA[Taşlıcalı Yahya, Ecel, Ölüm, İşitsel ve Görsel Sanatlar, Ekfrasis]]> <![CDATA[Taşlıcalı Yahya, Time of death, Death, Auditory and Visual Arts, Ekfrasis]]> <![CDATA[İnsan ve sanat ilişkisi zamana, kültüre, teknolojiye bağlı olarak devamlılık arz eder. Tarihi örneklerde işitsel ve görsel sanatların etkileşim hâlinde olduğu görülür. Görsel sanatlardan resimle şiirin üretim şekilleri farklı olmasına rağmen ‘şiirin biraz resim resmin de şiir’ olduğu anlayışı, iki sanat dalının etkileşimiyle yenilikleri ortaya çıkarmıştır. Tarihteki görsel sanatlarla şiir arasındaki bu etkileşim değerlendirildiğinde ekfrasis kavramı dikkat çekmektedir. Ekfrasis’in kökeni antik kültüre dayanmaktadır. Müzelerdeki heykel veya resimlerden esinlenerek şiir yazma olarak başlayan ekfrasiste iki ayrı sanat dalının birbirini desteklediği görülür. Yüzyıllar içinde ekfrasis kavramı genişlemiş ve şiirden resim yapma tekniğine evrilmiştir. Şiirden resim yapma esinlenmelerinde imgelerin, benzetmelerin ve mecazların gücü öne çıkar. Klasik Türk şiirinde doğrudan veya mecazlı betimlemeler vardır, fakat Türk-İslam kültüründe resmetme inanca göre yasaktır. Görsel anlatım ebru, hat, tezhip ve minyatürle varlık gösterir. Klasik Türk şairlerinin mecaz, mazmun ve betimlemeye dayalı şiirlerinde kelimelerle resim çizdikleri açıktır. Soyut düşüncenin, hayalin, inancın, duygunun varlığını ve sadeliği derinliğini geleneksel görsel sanatlarda görmek mümkündür. Kavramsal olarak adı konmayan görselin öne çıktığı şiirlerin ekfraktik üretimlere uygunluğu görülebilir. Bu çalışmada klasik Türk edebiyatı şairlerinden Taşlıcalı Yahya’nın şiirlerinde geleneksel anlatım ve betimlemelerle dikkat çeken ecel ve ölüm olgusu ekfrasis yöntemiyle ele alınması amaçlanmaktadır. Öncelikle, görselin ve gösterenin öne çıktığı bugünün toplum ve kültür dünyasına klasik Türk şiirinin sanatsal etkileşimlere açık, çoklu yönlerini ortaya koymak hedeftir. Bu çalışmada ekfrasisin kavramsal genişlemesinden yola çıkarak klasik Türk şiirinin zengin kültürel dokusunun görsel sanatlarla sonsuz sayıda etkileşime uygunluğu gösterilmektedir. Ayrıca işitsel ve görsel sanatlarla uğraşan araştırmacılara gelenekten bugüne taşınacak yeni ve alternatif ifade biçimleri için tekliflerde bulunulmaktadır. ]]> <![CDATA[The power of images, similes and metaphors come to the fore in inspirations for painting from poetry. In classical Turkish poetry, there are direct or metaphorical depictions, but in Turkish-Islamic culture, painting is forbidden by faith. Visual expression exists through marbling, calligraphy, illumination and miniature. It is clear that classical Turkish poets draw pictures with words in their poems based on metaphor, mazmun and imagery. It is possible to see the existence of abstract thought, imagination, belief and emotion in traditional visual arts with depth as well as simplicity. It can be seen that the method of writing poetry, in which the visual, which was not conceptually named in their own period, is prominent, is suitable for ekphractic productions. In this study, the phenomenon of death and death, which Taşlıcalı Yahya, one of the poets of classical Turkish literature, emphasizes in his poems with traditional expressions and descriptions, is discussed with the method of ekfrasis. First of all, the aim is to reveal the multiple aspects of classical Turkish poetry that are open to artistic interactions in today's society and cultural world where visuals and spectacle are prominent. Based on the conceptual expansion of ekphrasis, this study demonstrates the suitability of the rich cultural texture of classical Turkish poetry for an infinite number of interactions with visual arts. In addition, proposals are made to researchers dealing with audio and visual arts for new and alternative forms of expression that will be carried from tradition to the present.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76822 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[931-945]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/317 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eleştirel Söylem Analizi Bağlamında İsrail’in 2023 Gazze Saldırısı: BBC ve Al Jazeera Örneği]]> <![CDATA[Israel's 2023 Gaza Attack in the Context of Critical Discourse Analysis: The Example of BBC and Al Jazeera]]> <![CDATA[Gülfem KURT]]> <![CDATA[Ümran AKGEDİK]]> <![CDATA[BBC, Al Jazeera, Söylem, Eleştirel Söylem Analizi, Teun van Dijk]]> <![CDATA[BBC, Al Jazeera, Discourse, Critical Discourse Analysis, Teun van Dijk]]> <![CDATA[<span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Bir düşünceyi ifade etmede kullanılan yaklaşım şekline verilen ad olan söylem çeşitli yollarla analiz edilmeye çalışılmış, yıllarca araştırmalara konu edilmiştir. Özellikle bu amaç için pek çok analiz yöntemi ortaya konmuş,  1980’li yıllardan itibaren çalışmalarda çeşitli şekillerde kullanılmıştır. Söylem analizi yapılırken dilbilim, sosyoloji, psikoloji, göstergebilim, antropoloji gibi disiplinlerin analiz yöntemlerinden esinlenilmiş ve pek çok dilbilimci tarafından geliştirilerek söylem analiz yöntemleri ortaya konmuştur. Özellikle haberler söylem analizinin en çok kullanıldığı araçlardır denilebilir. Çünkü haber dilinde, medya kuruluşunun politik duruşu neticesinde kullanılan kelime, kalıp ve ifadelerin çok çeşitli ve değişken olabilmesi durumu aynı haberin birçok farklı basında farklı şekilde yer almasına sebebiyet vermektedir. Söz konusu bu basın organlarının kamuoyunu etkileme gücü de yadsınamaz bir gerçektir. <span style="font-size: 10.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">Bu çalışma da 7 Ekim 2023 tarihinde başlayan Gazze-İsrail olaylarına dair Ekim 2023-Ocak 2024 tarihleri arasında BBC ve Al Jazeera Arabic yazılı medyasında yer alan haber başlıklarının söylem analizini incelemektedir. Çalışmanın analizinde, Teun van Dijk’ın eleştirel söylem analizi modeli kullanılmıştır. Araştırma kapsamında aynı gün her iki medya sitesinde yer alan 12 haber başlığı karşılaştırmalı olarak ele alınmış, haber başlıklarında kullanılan dil ile bağlam arasındaki uyum ve ilişki incelenmiştir. Söz konusu iki kanalın haberleri arasında söylem farklılıklarının olup olmadığı sorularına yanıt aranmıştır. Yapılan analiz sonucunda iki medya kuruluşunun haber başlıklarındaki söylemlerde birtakım farklılıklar tespit edilmiş, karşılaştırmalı olarak sunulmuştur. ]]> <![CDATA[Discourse, which is the name given to the approach used to express an idea, has been tried to be analyzed in various ways and has been the subject of research for years. Many analysis methods have been introduced especially for this purpose and have been used in various ways in studies since the 1980s. While conducting discourse analysis, analysis methods of disciplines such as linguistics, sociology, psychology, semiotics and anthropology were inspired and discourse analysis methods were developed and introduced by many linguists. It can be said that especially news are the tools in which discourse analysis is most used. Because the words, phrases and expressions used in the news language, as a result of the political stance of the media organization, can be very diverse and variable, causing the same news to appear differently in many different presses. The power of these media organs to influence public opinion is an undeniable fact. This study examines the discourse analysis of the news headlines in the BBC and Al Jazeera Arabic print media between October 2023 and January 2024 regarding the Gaza-Israel events that started on October 7, 2023. In the analysis of the study, Teun van Dijk's critical discourse analysis model was used. Within the scope of the research, 12 news headlines published on both media sites on the same day were comparatively discussed, and the harmony and relationship between the language used in the news headlines and the context were examined. Answers were sought to the questions of whether there were differences in discourse between the news of the two channels in question. As a result of the analysis, some differences in the discourses in the news headlines of the two media organizations were identified and presented comparatively.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76805 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[227-242]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/318 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ankara Elmadağ’da Tandır Kültürü: Halk Mimarisi Bağlamında Sosyal Dayanışma ve Kültürel Aktarımın İzleri]]> <![CDATA[Tandoor Culture in Ankara Elmadağ: Traces of Social Solidarity and Cultural Transmission in the Context of Folk Architecture]]> <![CDATA[Mutlu ÖZGEN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Halk Mimarisi, Elmadağ, Tandır, Kadın Folkloru, Kültürel Miras]]> <![CDATA[Folk Architecture, Elmadağ, Tandoor, Women’s Folklore, Cultural Heritage]]> <![CDATA[Bu çalışma, Ankara’nın Elmadağ ilçesinde halk mimarisinin özgün bir unsuru olan tandırı, yapısal özellikleri, toplumsal işlevleri ve kültürel bağlamı açısından incelemektedir. Tandır, yalnızca bir ekmek pişirme alanı olarak değil; toplumsal dayanışmayı, kültürel aktarımı ve mutfak kültürünü şekillendiren bir yapı olarak halk mimarisinde önemli bir yere sahiptir. Araştırma, tandırın yapım sürecine, bu süreçte kullanılan malzemelere ve kadın ustaların oynadığı role odaklanmıştır. Tandır yapımında kullanılan çorak toprak gibi yerel malzemeler, hem çevre dostu bir üretim pratiği hem de halk mimarisinin sürdürülebilirlik ilkesini yansıtmaktadır. Çalışmada, tandır yapımında imece usulüyle gerçekleşen dayanışmanın, kadınlar arasındaki bağları güçlendirdiği ve toplumsal normların aktarımında kritik bir mekanizma sunduğu ortaya konmuştur. Araştırmanın metodolojisi, nitel bir yaklaşımla şekillenmiştir. 2018 yılının temmuz ayında Elmadağ’ın Arka Köy bölgesinde gerçekleştirilen saha çalışması kapsamında, tandır yapım sürecine dair gözlemler yapılmış ve tandır ustalarıyla derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşmeler, tandır yapımında kullanılan tekniklerin yanı sıra, bu süreçteki toplumsal etkileşimlerin detaylarını ortaya koymaktadır. Ayrıca, tandır yapım süreci fotoğraflarla belgelenmiş ve görsel veriler analiz edilmiştir. Bulgular, tandırın kadınlar arasında bir folklor alanı oluşturduğunu ve mutfak kültürünün sürdürülebilirliğinde önemli bir rol oynadığını göstermektedir. Tandır ekmeği ve tirit gibi yemeklerin hazırlanmasında tandırın işlevselliği, toplumsal ritüellerdeki yerini daha belirgin hale getirmiştir. Hanife Yenge gibi ustalar, tandır yapımı konusundaki bilgi ve becerilerini nesilden nesile aktararak, bu kültürel mirasın devamlılığını sağlamıştır. Sonuç olarak, tandır, halk mimarisinin yardımcı yapılarından biri olarak, yalnızca bir yapı değil, aynı zamanda toplumsal dayanışmayı güçlendiren ve kültürel sürekliliği sağlayan bir mekanizmadır. Çalışma, tandırın halk mimarisi içindeki önemini vurgularken, bu mirasın korunması ve gelecek nesillere aktarılması için önerilerde bulunmaktadır.]]> <![CDATA[This study examines the tandoor, a unique element of folk architecture in the Elmadağ district of Ankara, in terms of its structural characteristics, social functions, and cultural context. The tandoor holds an essential place in folk architecture, not only as a bread-baking area but also as a structure that shapes social solidarity, cultural transmission, and culinary culture. The research, conducted in July 2018, focuses on the process of making the tandoor, the materials used, and the role played by female artisans. Local materials like barren soil used in tandoor making reflect both an environmentally friendly production practice and the sustainability principle of folk architecture. The study reveals that the communal solidarity achieved through the collective work (imece) in tandoor making strengthens the bonds among women and serves as a critical mechanism in the transmission of social norms. The methodology of the study is shaped by a qualitative approach. Observations of the tandoor-making process and in-depth interviews with tandoor artisans were conducted as part of the fieldwork carried out in July 2018 in the Arka Köy region of Elmadağ. The interviews document not only the techniques used in making the tandoor but also the details of the social interactions in this process. Additionally, the tandoor-making process was documented through photographs, allowing for the analysis of visual data. Findings show that the tandoor has become a folklore space among women and plays a crucial role in the sustainability of culinary culture. The functionality of the tandoor in the preparation of traditional foods like tandoor bread and tirit highlights its place in social rituals. Masters like Hanife Yenge have ensured the continuity of this cultural heritage by passing on their skills and knowledge in tandoor making from generation to generation. In conclusion, as an auxiliary structure in folk architecture, the tandoor is not just a structure but also a mechanism that strengthens social solidarity and ensures cultural continuity. This study emphasizes the importance of the tandoor within folk architecture and offers suggestions for preserving this heritage and transmitting it to future generations.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76792 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1695-1719]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/319 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Elazığ Ağzında Üzüm Adları ve Üzüme Bağlı Adlandırmalar]]> <![CDATA[Grape Names And Names Related To Grape In Elazıg]]> <![CDATA[Tuğba GÖKBAYIR]]> <![CDATA[Mehtap SUİÇER]]> <![CDATA[Ad bilimi, Elazığ, Elazığ Ağzı, Üzüm, Üzüm adları]]> <![CDATA[Onomastics, Elazig, Elazig Dialect, Grape, Grape Names.]]> <![CDATA[<a name="_Hlk50243642"></a><a name="_Hlk59614503"></a>Üzüm, yüzyıllar boyunca farklı coğrafyalarda yetişen insanlık tarihinin en eski meyvelerindendir. Meyve türleri arasında önemli bir yere sahip olan üzümün 15.000’nin üzerinde türü olduğu tahmin edilir. Ülkemizde bulunan üzüm çeşidinin de 1200’den fazla olduğu bilinmektedir. Türkiye’de birçok bölgede üzüm yetiştirildiği için farklı özellik ve aromalara sahip pek çok yerel üzüm çeşidi görülmektedir.  Bu derece köklü bir geçmişe sahip olan bu meyvenin yetiştiği toprakların dilinin söz varlığında yer alması da kaçınılmazdır.  Uygurlar döneminden itibaren üzüm yetiştiren, hastalıkların tedavisinde kullanan, pekmez ve şarap üreten Türk toplumunun söz varlığında üzüme yer vermesi kaçınılmazdır. Üzüm adları ve üzüme bağlı adlandırmalar bakımından zengin bir söz varlığına sahip olan Türkçenin bu zenginliği Türkiye Türkçesi ağızlarında da kendini göstermektedir. İklim ve toprak yapısı bakımından üzüm yetiştiriciliği için uygun olan Elazığ ilinde de kendine özgü pek çok üzüm türü görülmektedir. Bu üzümlerin her birinin kendine özgü adı da bulunmaktadır. Elazığ Ağzı, meşhur Öküzgözü ve Boğazkere çeşitleri başta olmak üzere Köhnü, Ağın Kırmızısı, Kore, Ağınar, Ternebi, Zehni, Cevzeni, Hasani, Keşbir, Ağın Beyazı ve Şilfoni gibi pek çok üzüm adını içerisinde barındırmaktadır. Bu bildiride Elazığ Ağzına özgü yerel üzüm türlerinin adları tespit edilerek anlamlarına göre sınıflandırılacaktır. Ayrıca Elazığ’da üzüm meyvesinden yapılan ürünlerin adları ve bağcılığa ait terimler de ortaya konulacaktır.]]> <![CDATA[Grape is one of the oldest fruits of human history, grown in different geographies for centuries. Grape, which has an important place among fruit species, is estimated to have over 15.000 species. It is known that there are more than 1200 grape varieties in our country. Since grapes are grown in many regions in Turkey, there are many local grape varieties with different characteristics and aromas. It is inevitable that the language of the lands where this fruit, which has such a deep-rooted history, takes place in the vocabulary. It is quite inevitable that Turkish society, which has grown grapes, used in the treatment of diseases, produced molasses and wine since the Uyghur period, includes grapes in their vocabulary. This richness of Turkish, which has a rich vocabulary in terms of grape names and nomenclatures related to grapes, also shows itself in Turkey Turkish dialects. In Elazig, which is suitable for grape cultivation in terms of climate and soil structure, many unique grape species are seen. Each of these grapes has its own unique name. The dialect of Elazığ contains many grape names such as Köhnü, Ağın Kırmızısı, Kore, Ağınar, Ternebi, Zehni, Cevzeni, Hasani, Keşbir, Ağın Beyazı and Şilfoni, especially the famous Öküzgözü and Boğazkere varieties. In this statement, the names of local grape species unique to Elazig Dialect will be determined and classified according to their meanings. In addition, the names of the products made from grape fruit and the terms related to viticulture in Elazig will be revealed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76770 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[519-534]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/320 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İrani Dillerin Türkçenin Sözdizimi Üzerindeki Etkisi: Doğu Grubu Ağızlarında Yüklem Ardına Atılan Unsurlar]]> <![CDATA[Iranian Influence on Turkish Syntax: Post-verbal Order in East Anatolian Turkish]]> <![CDATA[Bilgit SAĞLAM]]> <![CDATA[Language contact, word order, syntax, East Anatolian Turkish, Iranian languages.]]> <![CDATA[Language contact, word order, syntax, East Anatolian Turkish, Iranian languages.]]> <![CDATA[This study aims at exploring the extent of Iranian influence on East Anatolian Turkish (EAT) word order. Iranian and Turkic varieties have been in intensive contact as neighboring languages for nearly a thousand years. In a vast linguistic area-Arexes-Iran linguistic area- stretching from the Central Asia to the Caucases and central Anatolia, a great number of languages have been scrutinized with regard to their shared contact-induced mechanisms. Little attention, however, has been paid to the degree of Iranian influence on the syntactic features of EAT despite located in the same region. Although Iranian influence can be observed in different degrees in the entire EAT, most intensively influenced language areas are the Southeastern Anatolia and the southern borders of the Eastern Anatolia where bilingual speaker population is high. Thus, this paper zooms in on the Iranian-induced word order features of EAT based on the spoken data collected from the cities Diyarbakır, Elâzığ, Tunceli, Van, and Bitlis. The findings reveal that the Iranian influence on EAT’s post-verbal word order exerts itself on four syntactic domains: dative elements expreesing direction and purpose, direct objects of verb of saying and perception, adverbial clauses, and modal structures. These contact-induced innovations appear to be triggered by modal Iranian codes spoken in the vicinity, i.e., Persian, Kurmanji, and Zazaki.  In all sections, the evaluations are supported with the relevant equivalent examples from possible contact languages.]]> <![CDATA[This study aims at exploring the extent of Iranian influence on East Anatolian Turkish (EAT) word order. Iranian and Turkic varieties have been in intensive contact as neighboring languages for nearly a thousand years. In a vast linguistic area-Arexes-Iran linguistic area- stretching from the Central Asia to the Caucases and central Anatolia, a great number of languages have been scrutinized with regard to their shared contact-induced mechanisms. Little attention, however, has been paid to the degree of Iranian influence on the syntactic features of EAT despite located in the same region. Although Iranian influence can be observed in different degrees in the entire EAT, most intensively influenced language areas are the Southeastern Anatolia and the southern borders of the Eastern Anatolia where bilingual speaker population is high. Thus, this paper zooms in on the Iranian-induced word order features of EAT based on the spoken data collected from the cities Diyarbakır, Elâzığ, Tunceli, Van, and Bitlis. The findings reveal that the Iranian influence on EAT’s post-verbal word order exerts itself on four syntactic domains: dative elements expreesing direction and purpose, direct objects of verb of saying and perception, adverbial clauses, and modal structures. These contact-induced innovations appear to be triggered by modal Iranian codes spoken in the vicinity, i.e., Persian, Kurmanji, and Zazaki.  In all sections, the evaluations are supported with the relevant equivalent examples from possible contact languages.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76742 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1733-1750]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/321 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Rusçanın Son Dönem Çağatay Türkçesi Üzerindeki Sözcüksel Etkisi]]> <![CDATA[The Lexical Influence of Russian on Late Chagatay]]> <![CDATA[Lira MAIRAMBEK KYZY]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Son Dönem Çağatay Türkçesi, Rus İmparatorluğu, Rusça, Sözcük, Sözcüksel Ödünçleme. ]]> <![CDATA[Late Chagatay, Russian Empire, Russian, Word, Lexical Borrowing.]]> <![CDATA[Rus İmparatorluğu’nun Orta Asya’yı işgal etmesi yerel halkın hayatında birtakım yeniliklerin ve değişimin ortaya çıkmasına neden olmuştur. Bu değişime ayak uydurmak için ister istemez bölge halkının sözcük dağarcığı genişlemiş ve Rusçadan azımsanmayacak derecede yeni sözcük ödünçlenmiştir. Böylece Rusçanın etkisi dönemin yazı ve konuşma dili olan Çağatay Türkçesinin bünyesinde bariz bir şekilde belirginleşmeye başlamıştır. Çağatay Türkçesinin son dönemine denk gelen bu etken elimizdeki verilere göre daha çok sözcük bazında olup ödünçlenen sözcükler genellikle maddi kültür unsurlarını barındırmakta ve Rus İmparatorluğu’nun bölgeye getirdiği yenilikleri yansıtmaktadır. Bu yenilikler yenilikçi haber araçları, ulaşım terimleri, meslekler, ölçüler, kimyasal maddeler, boyacılık ürünleri, tütün ürünleri, bitkiler, gıdalar, ev eşyaları ve araç gereçler, kumaş, deri ve kıyafetler, koşum takımları, balık türleri gibi çeşitli konuları temsil etmektedir. Rusçadan ödünçlenen sözcüklerin büyük çoğunluğunun halk dilinde benimsendiği ve ses bakımından yeniden şekillendirildiği dikkat çekmektedir. Kimi sözcükler ise farklı zamanlarda ve farklı şekillerde birkaç kez ödünçlendiği için ağız özelliklerini yansıtmaktadır. Bu çalışmada son dönem Çağatay Türkçesinde görülen Rusça sözcüklerin hangi alanları temsil ettiği ve halk diline nasıl benimsendiği üzerinde durulacaktır. Sözcüklerin bir kısmının Rusçaya Batı dillerinden geçtiği de dikkate alınarak zaman zaman onların etimolojisine ve Rusçaya nasıl ödünçlendiğine yer verilecektir. Rusçadan son dönem Çağatay Türkçesine ödünçlenen bu sözcükler, Rus İmparatorluğu döneminde Türkistan’da meydana gelen yeniliklerin ana hatlarını gözler önüne serecektir.]]> <![CDATA[The Russian Empire’s occupation of Central Asia led to a number of innovations and changes in the lives of the local people. To keep up with this change, the vocabulary of the people of the region inevitably expanded, and a considerable number of new words were borrowed from Russian. In this way, the influence of the Russian language became evident in Chagatay, the written and spoken language of the time. This influence, which coincides with the last period of Chagatay, is mainly lexical. According to the data we have, the borrowed words generally contain elements of material culture and reflect the innovations brought to the region by the Russian Empire. These innovations cover a wide range of subjects, such as innovative news tools, transport terms, professions, measurements, chemicals, dyes, tobacco products, plants, food, household goods and utensils, fabrics, leather and clothing, harnesses, fish species, etc. It is worth noting that the vast majority of words borrowed from the Russian have been adopted into colloquial <a href="https://tureng.com/tr/turkce-ingilizce/colloquial%20language">language</a> and phonetically transformed. Some words reflect the characteristics of a dialect because they have been borrowed a number of times at different times and in different ways. The focus of this paper will be on what areas the Russian words in late Chagatay represent and how they were adopted into the colloquial <a href="https://tureng.com/tr/turkce-ingilizce/colloquial%20language">language</a>. Taking into account that some of the words have been borrowed from Indo-European languages into Russian, their etymology and how they have been borrowed into Russian will be given from time to time. These words, borrowed from Russian into late Chagatay, will reveal the outlines of the innovations that took place in Turkestan during the Russian Empire.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76657 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[759-782]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/322 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Varlık Olarak Edebi Sanat Eseri ve Sınırdaki Hali Olarak Tiyatro: Ontolojik Bir Yaklaşım ]]> <![CDATA[Literary Artwork As An Entity and Theatre As A Borderline State: An Ontological Approach]]> <![CDATA[Tuğçe Gözde PELİSTER]]> <![CDATA[Tiyatro, Edebiyat, Ontoloji, Varlık, Kurgu]]> <![CDATA[Theatre, Literature, Ontology, Entity, Fiction.]]> <![CDATA[Tiyatro oyun yazarı tarafından yazılmış bir metin olarak edebiyatın bir türüdür. Roman ve öykü gibi edebi türlerden ayrılan özelliği ise sahnelenmek için yazılmasıdır. Diğer edebi türler gibi kurgulanmış varlıklardan oluşan bir dünyaya sahiptir. Bu varlılar ontolojide nesne olarak adlandırılmaktadır. Ontoloji var-olanın bilimi olarak varlık tarzları, varlık tabakaları ve varlık kategorileriyle ilgilenen bir çağdaş felsefe görüşüdür. Bu bakımdan kategorilerin analizini yapan bir sistemdir. Konusu varlık olan var-olanın, nasıl bir varlık olduğunu anlamayı amaçlamaktadır. Alt dalı olan sanat ontolojisi ise sanat eserinin nasıl bir varlık olduğunu anlamaya ve açıklamaya çalışmaktadır. Sanat eserini bir estetik obje olarak ele alan ontoloji, sanatı türlerine göre özellikleri ve varlık tabakaları bakımından sınıflandırmaktadır. Edebiyatın bir türü olarak tiyatro ontolojik olarak iki varlık alanına ait olarak kabul edilebilecektir. Bunlardan biri edebi metin diğeri de onun sınırdaki hali olan sahnelenmiş tiyatro oyunudur. Polonya’lı estetikçi Romen Ingarden tiyatroyu edebiyatın sınırdaki hali olarak tanımlamıştır. Bu makale Ingarden’in bu tanımından yola çıkarak tiyatroyu, salt metin ve sahnelenmiş oyun olarak karşılaştırmakta ve ontolojik olarak anlamaya çalışmaktadır. Bunu yaparken yeni ontolojinin kurucusu Nicolai Hartmann ve Türk düşünür İsmail Tunalı’nın değerlendirmelerinden faydalanmaktadır. Ayrıca edebiyat ve tiyatronun varlık alanlarını netleştirmek için son başlıkta erken dönem filozoflarından günümüze, mümkün dünya kavramını da göz önünde bulundurmaktadır. Bu tartışmanın amacı, bir edebi tür olarak tiyatro oyununun metin hali ve sahnelenmiş halinin varlık alanlarını ayrıştırarak tiyatronun hangi özellikleriyle sınırda olarak kabul edildiğini ortaya koymaktır.]]> <![CDATA[Theatre is a type of literature as a text written by a playwright. It’s distinguishing feature from literary genres such as novels and short stories is that it is written to be staged. Like other literary genres, it has a world consisting of fictionalised beings. These entities are called objects in ontology. Ontology is a contemporary philosophical view that deals with modes of entity, strata of entity and categories of entity as the science of existent. In this respect, it is a system that analyses categories. It aims to understand what kind of entity is the existent is. Art ontology, tries to understand and explain what kind of entity the work of art is. Considering the work of art as an aesthetic object, ontology classifies art in terms of its characteristics and layers of entity according to its types. As a genre of literature, theatre can be ontologically accepted as belonging to two spheres of entity. One of these is the literary text and the other is the staged theatre play which is it’s borderline form. The Polish aesthete Roman Ingarden defined theatre as the borderline form of literature. Based on Ingarden's definition, this article compares theatre as pure text and staged play and tries to understand them ontologically. In doing so, article makes use of the evaluations of Nicolai Hartmann, the founder of the new ontology, and the Turkish philosopher İsmail Tunalı. In addition, the last chapter considers the concept of the possible worlds from early philosophers to the present day in order to clarify the spheres of entity of literature and theatre. The aim of this discussion is to differentiate the spheres of entity of the theatre play as a literary genre in its textual and staged form, and to reveal which features of the theatre are considered as borderline.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76653 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[1127-1140]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/323 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Armiye İli Sayrami’nin Şiirlerinde Yiyecek, İçecek Adları ve Tekstil Ürünleri]]> <![CDATA[Names of Food and Beverage and Textile Products in the Poems of Armiye İli Sayrami]]> <![CDATA[Serpil SOYDAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Yeni Uygur Türkçesi, Armiye İli Sayrami, yiyecek adları, içecek adları, tekstil ürünleri]]> <![CDATA[New Uyghur Turkish, Armiye İli Sayrami, food names, beverage names, textile products.]]> <![CDATA[Çağdaş Uygur edebiyatı, Uygurların sözlü ve yazılı metinlerini içermektedir. Dönemin tarihî ve siyasî olayları edebî eserlere de yansıtılmıştır. Bu tarz edebî eserleri kaleme alan yazarlardan biri de Armiye İli Sayrami’dir. Lakabı Nimşehit olan Armiye İli Sayrami, 1906 yılında Aksu’nun Bay ilçesinin Sayram köyünde dünyaya gelmiştir. Nimşehit lakabı, çiftçilerin Çin yönetimine karşı başlattığı ayaklanmada yara alması üzerine verilmiştir. Çoğunlukla şiir türünde yazdığı eserlerinin dışında masal, opera türünde de eserler kaleme almıştır. Nimşehit, şiirlerinde hem konuşma dili hem de yazı dilinin olanaklarından yararlanır. Aynı zamanda halkın gündelik biçimdeki söyleyişlerine de şiirlerinde rastlanır. Şiirlerinde kullandığı sözvarlığının zenginliği onun toplumcu bir şair olduğu göstermektedir. Bu çalışmada, Nimşehit’in on üç şiirindeki yiyecek-içecek adları ve tekstil ürünlerine ilişkin sözvarlığı değerlendirilmeye çalışılmıştır. Yiyecek adları; yemekler / tuzlu gıdalar, meyveler, tatlılar ve şekerli gıdalar, kuruyemişler, baharatlar, tahıllar /unlu gıdalar olarak yedi başlıkta incelenmiştir. Çalışmada tespit edilen yiyecek adları, içecek adları ve tekstil ürünlerine ilişkin sözvarlığı ve sayısal veriler şöyledir: I. Yiyecek Adları: 1. Yemekler / Tuzlu Gıdalar: Aş “aş”, Kavap “Kebap”, Zixta Kavap “şişte kebap”, Qatlima / Qöşnan “yağlı ekmek, gözleme, etli ekmek.”, Şorba “Çorba”: 4;  2. Meyveler: Neşpüt “Armut”, Anar / Alma / Üzüm “Nar, Elma, Üzüm”, Tavuz / Qoğun “Karpuz, Kavun”, Encür / Biye / Neşpüt / Gilas “İncir, Ayva, Armut, Kiraz.”: 10; 3. Tatlılar ve Şekerli Gıdalar: Qendu-Şeker “küp şeker, toz şeker”, Hesel / Gézek “bal, tatlı ve şekerleme”: 2; 4. Kuruyemişler: Yel-Yemiş “kuruyemiş”, Méğizğa “fıstık”, Çilan Qéqi “hünnap kurusu”, Badam, Üzüm, Kişmiş, Méğiz, Piste “badem, üzüm, kuru üzüm, çekirdek, antep fıstığı”: 8; 5.Baharatlar: Zepiran “safran”:1;  6. Tahıllar / Unlu Gıdalar: Aşliq “tahıl”, Un “un”, Buğday “buğday”, Nan “ekmek”, Hornéni “buhar ekmeği”, Gürüç  “pirinç”, Qonaq “mısır”:7; 7. Hayvansal Ürünler / Sakatat: Yağu-göş / göş ve yağ “yağ ve et”, May “yağ” 2; II. İçecek Adları: Çay “çay”, Mey “içki”, Qémiz “kımız”: 3; III. Tekstil Ürünleri: Meşüt / Yipek “ipek”, Paxta / kévez “pamuk”, Yip “ip”,  Rext “kumaş”: 4.]]> <![CDATA[Contemporary Uyghur literature includes verbal and written texts of Uyghurs. The historical and political events of the period were also reflected in literary works. One of the authors who wrote such literary works is Sayrami of Armiye İli. Armiye İli Sayrami, whose nickname is Nimşehit, was born in the Sayram village of Bay district of Aksu in 1906. The nickname "Nimshehid" was given after the farmers were injured in the uprising against the Chinese government. In addition to the works he wrote mostly in the genre of poetry, he also wrote works in the genre of fairy tales and operas. Nimşehit makes use of the possibilities of both spoken and written language in his poems. At the same time, the daily expressions of the people can be found in his poems. The richness of the vocabulary he uses in his poems shows that he is a socialist poet. In this study, it has been tried to evaluate the vocabulary of food and beverage names and textile products in Nimşehit's thirteen poems. Food names; meals / salty foods, fruits, sweets and sugary foods, nuts, spices, cereals / bakery foods were examined under seven topic. The vocabulary and numerical data of food names, beverage names and textile products identified in the study are as follows: I. Food Names: 1. Dishes / Salty Foods: Aş “ash”, Kavap “kebap”, Zixta Kavap “shish kebab”, Qatlima / Qöşnan “bread, flatbread, meat bread.”, şorba “soup”: four, 2. Fruits: Neşpüt “Pear”, Anar / Alma / Grape “Pomegranate, Apple, Grape”, Tawuz / Qoğun “Watermelon, Melon”, Encür / Biye / Neşpüt / Gilas “Fig, Quince, Pear, Cherry.” : ten, 3. Sweets and Sugary Foods: Qen / Qendu-Şeker “sugar, cube sugar, granulated sugar”, Hesel / Gezek “honey, sweets and confectionery”: two,  4. Nuts: Yel-Yemiş “nuts”, Mégizğa “pistachio”, Çilan Qéqi “dry jujube”, Badam, Grape, Mégiz, Piste “almond, grape, raisin, seed, pistachio”: eight, 5. Spices: Zepiran “saffron”: one, 6. Cereals / Floury Foods: Aşliq “grain”, flour “flour”, Wheat “wheat”, Nan “bread”, Hornéni “steam bread”, Gürüç “rice”, Qonaq “corn”: seven, 7. Animal Products / Offal: Yağu-göş / göş ve yağ “ adeps and meat”, May “adeps”: two, II. Beverage Names: Tea “tea”, ,Qemiz “kumis”, Mey “drink”: three, III. Textile Products: Meşüt / Yipek “silk”, Paxta / kévez “cotton”, Yip “rope”, Rext “texture”: four.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76645 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[829-843]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/324 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Budist Öğretilerde Varoluşun Dokuz Bağı: Navasaṃyojana]]> <![CDATA[The Nine Bonds of Existence in Buddhist Teachings: Navasaṃyojana]]> <![CDATA[Sümeyra ALAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Eski Türk Dili, Budizm, Kleśa, Pranga, Navasaṃyojana.]]> <![CDATA[Old Turkic Language, Buddhism, Kleśa, Bond, Navasaṃyojana.]]> <![CDATA[Navasaṃyojana, Budizm'in merkezi doktrinlerinden biri olarak kabul edilir ve insanın samsarik döngüden kurtuluşunu engelleyen bağları temsil eder. Bu kavram, Budist öğretilerde derinlemesine incelenmiştir ve uygulayıcılar için önemli bir odak noktası olmuştur. Varoluşun dokuz prangası anlamına gelen Navasaṃyojana, duyusal arzular, egoizm, cehalet ve kıskançlık gibi faktörleri içerir ve insanın samsarik döngüdeki bağlarını ifade eder. Bu bağlar, Budist uygulayıcıların aydınlanma yolunda ilerlemesini engelleyen temel faktörler olarak kabul edilir. Bu kavramın anlaşılması, Budist uygulayıcıların kendi içsel süreçlerini daha derinlemesine keşfetmelerine ve aydınlanma yolunda ilerlemelerine yardımcı olabilir. Navasaṃyojana’nın kavranması ve üzerinde çalışılması, samsarik döngüden kurtuluşa (nirvanaya) giden yolda kritik bir adımdır ve Budist uygulama için temel bir gerekliliktir. Pratik sonuçlar açısından Navasaṃyojana’nın anlaşılması ise insanların daha bilinçli bir şekilde yaşamalarına ve içsel huzur ve mutluluğu bulmalarına yardımcı olabilir. Budist uygulayıcılar için, bu kavramın anlaşılması ve uygulanması, manevi gelişimin temel bir parçasıdır ve aydınlanma yolunda ilerlemeyi destekler. Navasaṃyojana kavramı, Budizm’in özünde yer alan ve insanın samsarik döngüden kurtuluşunu engelleyen bağları temsil eder. Bu çalışmada, Budizm’in derinliklerinde kök salmış ve uygulayıcılar için kritik bir öneme sahip olan Navasaṃyojana kavramı, anlamı, önemi ve uygulamadaki etkileri üzerinde durulacak ve Budist uygulayıcıların bu bağlardan kurtuluş yolunda nasıl ilerleyebileceklerine dair ipuçları verilecektir. Terimlerin Eski Uygur Türkçesinde hangi kavramlarla ifade edildiği hakkında ayrıntılı bilgi aktarıldıktan sonra kullanım örnekleri dönem eserleri vasıtasıyla okuyucuya sunulacaktır.]]> <![CDATA[Navasaṃyojana is considered one of the central doctrines of Buddhism and represents the bonds that prevent human liberation from the samsaric cycle. This concept has been studied in depth in Buddhist teachings and has been an important focus for practitioners. Navasaṃyojana, meaning the nine fetters of existence, includes factors such as sensual desires, egoism, ignorance, and jealousy, and refers to human attachments in the samsaric cycle. These attachments are considered to be the main factors that prevent Buddhist practitioners from progressing on the path to enlightenment. Understanding this concept can help Buddhist practitioners to explore their own inner processes more deeply and advance on the path to enlightenment. Understanding and studying Navasaṃyojana is a critical step on the path to liberation from the samsaric cycle (nirvana) and is a fundamental requirement for Buddhist practice. In terms of practical results, understanding Navasaṃyojana can help people live more consciously and find inner peace and happiness. For Buddhist practitioners, understanding and applying this concept is an essential part of spiritual development and supports progress on the path to enlightenment. The concept of Navasaṃyojana represents the bonds that are at the core of Buddhism and prevent human liberation from the samsaric cycle. In this study, the concept of Navasaṃyojana, which is deeply rooted in Buddhism and has a critical importance for practitioners, will be emphasised on its meaning, importance and effects in practice, and clues will be given on how Buddhist practitioners can progress towards liberation from these bonds. After providing detailed information about the terms in Old Uighur Turkish, examples of the use of the given information will be presented to the reader through the works of the period.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76642 <![CDATA[Volume: 19 Issue Ö1[379-405]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/325 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kişi Zamirlerinin İsim Tamlamalarında Tamlayan Olması Üzerine]]> <![CDATA[On Noun Phrases Whose Determinant’s A Personal Pronoun]]> <![CDATA[Özlem ERDOĞAN]]> <![CDATA[Türk Dili, Sözcük Öbekleri, İsim Tamlaması, İyelik Öbeği, Adıl Tamlaması.]]> <![CDATA[Turkish Language, Word Phrase, Noun Phrase, Possessive Phrase, Pronoun Phrase]]> <![CDATA[Türkçede Ahmet’in evi gibi bir belirtili isim tamlaması örneğinde birinci isim unsurunun yerine kişi zamirleri de gelebilmekte ve böylece onun evi, senin evin, benim evim gibi örnekler ortaya çıkmaktadır. Bu tip örneklerin diğer isim tamlaması örnekleriyle aynı şekilde oluştuğu hemen her kaynakta belirtilmiş; ancak, kimi kaynaklarda arada bazı farkların olduğu da dile getirilmiştir. Bu farklılıkların başında ise tamlayanın kişi zamiri olması ve tamlananın kişiye göre farklı iyelik eklerini alabilmesi gibi özellikler gelmektedir. Arada gözetilen bu tür ortak ve farklı noktalar, beraberinde söz konusu örneklerin ayrı bir öbek olup olmadığı sorusunu getirmiştir. Buna göre, aynı örneklerin kimi kaynaklarda iyelik öbeği veya bazen de adıl tamlaması olarak değerlendirildiği görülür. Diğer taraftan, böyle bir ayrıma gitmeyerek bu örnekleri yine belirtili isim tamlamaları arasında gösteren kaynaklar da bulunmaktadır. Ayrıca, kimi kaynaklarda da söz konusu örneklerle ilgili öne çıkan tüm özelliklere yer verilmiş; ancak, adlandırma sürecinde bunlardan hangisinin esas alınması gerektiği konusunda çok net bir ayrıma gidilmemiştir. Bu durum, aynı tip örnekler için birden fazla terimin kullanıldığı ve kaynaklar arasında bu açıdan birtakım farklılık veya belirsizliklerin süregeldiği bir tabloyla karşılaşmamıza neden olmaktadır. Bu çalışmada, konuyla ilgili kaynaklarda öne çıkan söz konusu tanım ve adlandırma önerileri karşılaştırılmıştır. Bu bağlamda, mevcut değerlendirmelerde birer ölçüt olarak kabul edilen özellikler belirlenmiştir. Ardından bu ölçütler çerçevesinde “zamirlerin sözcük öbeklerinde asli birleşen olarak bulunup bulunamayacağı”, “tamlayanın yüzeysel yapıda belirtilmemesinin ayrıcı bir özellik olup olmadığı”, “kişiye göre değişen iyelik eklerinin ayrı bir öbek oluşturup oluşturamayacağı” ve “yapısal özelliklerin öbeğin tanımlanmasındaki rolünün ne olduğu” gibi hususlar üzerinde durulmuştur. Sonuçta, söz konusu örnekleri belirtili isim tamlamaları arasında göstermek veya ayrı bir öbek olarak tanımlamak konusunda öne çıkan iki yaklaşımdan hangisinin benimsenmesi gerektiği sorusuna cevap aranmıştır.]]> <![CDATA[In Turkish, personal pronouns can also replace the first noun in a noun phrase such as Ahmet’in evi. In this case, examples like this arise: onun evi, senin evin, benim evim. It’s stated in almost every source that these types of examples are formed in the same way as other noun phrases. However, it’s also written in some grammars that there are some differences. Accordingly, the most important difference is that the determinant is a personal pronoun and the determinated can take different possessive suffixes depending on the person. These common and different points have brought about the question: Are such examples a different group from noun phrases? Accordingly, the same examples are evaluated as a possessive phrase or pronoun phrase in some of the sources. On the other hand, there are also sources that do not make such a distinction and consider these examples as noun phrases. Moreover, in some grammars, all the prominent features of these examples are included, but a clear distinction is not made as to which of these should be taken as basis in the definition and naming process.This situation causes a general picture to be seen that more than one term is used for the same type of examples and there are ongoing dualities among the grammars. In this study, the definitions and naming suggestions that come to the fore in the sources on this subject are compared. In this context, features that are considered criteria in current evaluations have been determined. Then, taking these criteria into consideration, the following issues have been discussed: “Could pronouns be found as primary constituents in word phrases?”, “Is it a distinctive feature that the determinant is not stated in the surface structure?”, “Could possessive suffixes referring to different people create different word phrases?” and “What is the role of structural features to define word phrases?” vb. As a result, the question of whether these examples are noun phrases or different phrases has been tried to be answered.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76594 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[947-955]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/326 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kültür/ Doğa Dikotomisinin Eleştirisi: Gözleri Tanrı’yı Seyrediyordu Romanında Joe ve Janie Starks]]> <![CDATA[The Critique of Culture/Nature Dichotomy: Joe and Janie Starks in Their Eyes Were Watching God]]> <![CDATA[Pınar SÜT GÜNGÖR]]> <![CDATA[İngiliz Edebiyatı, ekoeleştiri, kültür/doğa dikotomisi, Zora Neale Hurston, Gözleri Tanrı’yı Seyrediyordu, cinsiyet rolleri]]> <![CDATA[English Literature, ecocriticsm, culture/nature dichotomy, Zora Neale Hurston, Their Eyes Were Watching God, gender roles]]> <![CDATA[Ekoeleştiri, yirminci yüzyılın sonlarında ortaya çıkan, edebiyat ve kültürün ekolojik ve çevresel kaygılarla ilişki kurma biçimlerini inceleyen bir edebiyat eleştirisi türüdür. Ekoeleştiride kültür/doğa ikilemi, insan kültürü ve doğal dünyanın tarihsel olarak ayrı ve farklı varlıklar olarak kavramsallaştırılma biçimine atıfta bulunan çok yönlü ve karmaşık kavramlardan biridir. Bu ikiliğin hiyerarşik görünümü, yani kültürün doğadan üstün tutulması, doğanın öncelikle insan kullanımı için var olduğunu öne süren insan istisnacılığı kavramını öne çıkarmaktadır. Bu bilgiler ışığında, bu çalışmanın temel amacı Zora Neale Hurston'ın Gözleri Tanrı'yı Seyrediyordu romanındaki kültür/doğa ikilemi temsillerini analiz etmektir. Bu araştırmada, Hurston’ın romandaki kültür/doğa ikilemini nasıl tasvir ettiğini ve bunun romandaki kimlik, özerklik ve kendini keşfetme temalarına yönelik çıkarımlarını incelemek için nitel içerik analizi kullanılacaktır. 1937 yılında yayımlanan bu roman, 20. yüzyılın başlarında Afro-Amerikan yaşamının özünü yakalamakta, toplumsal beklentilere ve güç dinamiklerine rağmen kendi yerini bulmaya çalışan başkahramanı Janie Crawford'un kendini keşfetme mücadelesini ele almaktadır. Roman boyunca yinelenen bir motif olan kültür/doğa karşıtlığının romanda Joe ve Janie tarafından temsil edilmesi, geleneksel toplumsal cinsiyet rolleri ile kültür/doğa karşıtlığı arasında yakın bir bağ olduğu gerçeğini doğrulamaktadır.]]> <![CDATA[Emerging in the late twentieth-century, ecocriticism is a mode of literary criticism that examines the ways in which literature and culture engage with ecological and environmental concerns. The culture/nature dichotomy in ecocriticism is one of the most multifaceted and complex concepts, referring to the ways in which human culture and the natural world have historically been conceptualized as separate and distinct entities. The hierarchical view of this dichotomy, culture as superior to nature, reinforces the notion of human exceptionalism, suggesting that nature exists primarily for human use. Given this, the primary aim of this study is to analyze representations of the culture/nature dichotomy in Zora Neale Hurston’s novel Their Eyes Were Watching God. In this research qualitative content analysis will be utilized to examine how Hurston depicts the culture/nature dichotomy in the novel and its inferences for themes of identity, autonomy, and self-discovery within the novel.  Published in 1937, Their Eyes Were Watching God captures the essence of African American life in the early twentieth-century and explores the struggles of self-discovery of its protagonist, Janie Crawford as she tries to find her place in the face of societal expectations and power dynamics. It has been confirmed that culture/nature, recurring motifs throughout the novel, is represented by Joe and Janie in the novel, affirms the fact that there is a strong link between traditional gender roles and the culture/nature dichotomy.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76544 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[645-660]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/327 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[1980 Kuşağı Şairleriyle İlgili Yapılan Akademik Çalışmalar Hakkında Bir Meta-Analiz Çalışması]]> <![CDATA[A Meta-Analysis Study On Academic Studies Conducted On Poets of The 1980s Generation]]> <![CDATA[Yusuf ÇOPUR]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Türk dili ve edebiyatı, 1980 Kuşağı Türk şiiri, lisansüstü tezler, edebiyat, meta-analiz.]]> <![CDATA[Turkish language and literature, 1980s generation of Turkish poetry, post-graduate theses, literature, meta-analysis.]]> <![CDATA[1980’ler şiiri 80 askeri darbesinin izleri zemininde oluşur. Devletin ağır siyasi ve toplumsal baskısının hâkim olduğu bir döneme karşılık gelen darbe süreci, dönem sanatçılarını da etkiler. Hemen her darbe dönemi ve yakın sonrası dönemde olduğu gibi, “toplumsal suskunluk” sanatçıları da bireysel konulara, sanatsal yaklaşımlara yönlendirir. Toplumsal konulardan ziyade bireysel ve soyut meselelere eğilen sanatçılar verimlerini daha şahsi ve psikolojik alanlarda yoğunlaştırır. 1980 Kuşağı şairleri de, ağırlıklı olarak, dönemin ağır siyasi bakiyesinin de etkisiyle ideolojik ve siyasi alandan ve söylemden uzak durmuş, toplum meselelerinden, toplumcu yaklaşımdan kendini soyutlamış ve bireye ve onun iç yolculuğuna, sanatı önceleyerek, eğilmiştir. 1980 Kuşağı şairleri bir şiir akımı oluşturamamıştır. Onlar, çıkardıkları dergiler, buluştukları mekânlar ve kurdukları yayınevleri çerçevesinde “şiire saygı” ilkesi etrafında birleşmişlerdir. Ortak bir şiir anlayışından ziyade 1980 Kuşağı şairleri şiiri ve sanatı önceleyen farklı eğilimleri olan sanatçılardır. Bu dönemde çıkan dergiler önceki benzer dönemlerdeki gibi aynı edebi ve fikirsel anlayış çerçevesinde şairleri buluşturan dergiler değildir. Dönem dergileri farklı eğilimlere, ideolojilere sahip isimleri şiir zemininde buluşturmuştur. 1980 Kuşağı şairlerinin bu ortak zeminde oluşturdukları şiir evreninin akademik çalışmalara yansıması konusu pek tartışılmamıştır. 1980 Kuşağı, akademik zeminde daha çok dönem olarak ele alınmıştır. Bu bağlamda dönem şairlerinin şiirlerine, şiire yaklaşımlarına dair akademinin “tavrı” bu çalışmanın temelini oluşturmuştur.]]> <![CDATA[The poetry of the 1980s was formed against the traces of the 80's military coup. The coup process, which corresponded to a period in which heavy political and social pressure from the state dominated, also affected the artists of the period. As in almost every coup period and the immediate post-coup period, "social silence" directs artists to individual subjects and artistic approaches. Artists who focus on individual issues rather than social issues concentrate their work on more abstract and psychological areas. The poets of the 1980s Generation, also under the influence of the heavy political balance of the period, stayed away from the ideological and political sphere, isolated themselves from social issues and focused on the individual and his inner journey, prioritizing art. The 1980 Generation poets could not create a poetry movement. They are united around the principle of "respect for poetry" within the framework of the magazines they publish, the places they meet and the publishing houses they establish. Rather than a common understanding of poetry, the 1980s Generation poets are artists with different tendencies that prioritize poetry and art. The magazines published in this period are not magazines that bring poets together within the same literary and intellectual understanding as in previous similar periods. Periodicals of the period brought together names with different tendencies and ideologies on the basis of poetry. The reflection of the poetic universe created by the 1980 Generation poets on this common ground in academic studies has not been discussed much. The 1980 Generation has been treated as a period in academic terms. In this context, the "attitude" of the academy regarding the poems of the poets of the period and their approaches to poetry formed the basis of this study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76534 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[207-227]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/328 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Divan Edebiyatı Nesrinde Dürretü'l-Fusahâ]]> <![CDATA[Durretu'l-Fusahâ in Old Turkish Literature Prose]]> <![CDATA[Maksut BELEN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[İnşa, Dürretü’l-Fusahâ, Seci, Kahire Mahmudiye Medresesi, Osman Ağa ]]> <![CDATA[Insha, Durretu'l-Fusahâ, Seci, Cairo Mahmudiye Madrasa, Osman Aga]]> <![CDATA[  Öz: Düşünce dili olan “Nesir”, nazmın düz yazıdaki karşılığıdır. Güçlü bir nesir, bir milletin entelektüel özellikler bakımından yüksek bir düzeye ulaştığının göstergesidir. Milli özellik, özellikle büyük nesircilerin görüşlerinde ve yargılarında ortaya çıkar. <a href="https://www.turkedebiyati.org/divan-edebiyati/">Divan edebiyatı</a>nda nesir, “inşa” anlamındaki süslü nesirdir. Süslü nesirlerde <a href="https://www.turkedebiyati.org/soz-sanatlari-edebi-sanatlar/">anlam ve sözle ilgili sanatlar</a>a bolca yer verilir. Benzer seslerle oluşturulan <a href="https://www.turkedebiyati.org/seci/">secîler </a>sayesinde şiirdekine benzer bir ritm ve <a href="https://www.turkedebiyati.org/ahenk/">ahenk</a> elde edilir. “Güzel, iyi konuşan ve yazanların incisi” anlamındaki, 1544 kayıt nolu 30 yaprak, 58 sayfalık, “Dürretü’l-Fusahâ” adlı yazma kitap, Manisa Yazma Eserler Kütüphanesi’nde bulunmaktadır. Dili, yabancı söz ve tamlamalarla bir hayli yüklü olan eserde, süslü nesirde ustalık göstermek amaç olduğundan, sanatlı söyleyişe önem verilmiş, çok sayıda öncelikle Farsça sonra Arapça kelimeler kullanılarak <a href="https://www.turkedebiyati.org/edebi-dil-ve-ozellikleri/">edebiyat dili</a> kelime hazinesi zenginleştirilmiş ve bu dillerin tamlama ve anlam grupları aşırı bir şekilde kullanılmıştır. Divan edebiyatımızın süslü nesir örneklerinden olan eser, Kahire’de medrese yaptırmış olan Sultan I. Mahmud’a sunulmuştur. Divan Edebiyatımızda nesir şiir kadar etkili olamamıştır.  Aslında sadece nazmın değil, nesrin de bir o kadar önemli, sanatlı ve sayıca çok olduğu ve nesir eserlerinin de incelenmesi gerektiği bir gerçektir.  Bu mensur eserlerin, dil ve edebiyat sahasıyla birlikte, birçok sosyal bilim alanına ışık tutacağı da muhakkaktır. Bu sebeplerden, Karşılaştırmalı (Mukayeseli) edebiyat, Metin Şerhi ve Araştırma metodlarıyla hazırladığımız yazımızda, şiir çalışma ve incelemeleri yanında nesrin ihmal edilmemesi ve nesir incelemeye önem verilerek araştırıcıların bu dala da eğilmeleri gereğini ortaya koymaya çalıştık.]]> <![CDATA[Abstract: "Prose", the language of thought, is the equivalent of verse in prose. Strong prose is an indication that a nation has reached a high level in terms of intellectual characteristics. National characteristics emerge especially in the views and judgments of great prose writers. In Divan literature, prose is fancy prose meaning "construction". In fancy prose, arts related to meaning and words are given plenty of space. Thanks to the verses created with similar sounds, a rhythm and harmony similar to that in poetry is achieved. The manuscript named "Dürretü'l-Fusahâ", with registration number 1544, consisting of 30 leaves and 58 pages, meaning "the pearl of those who speak and write beautifully", is in the Manisa Manuscript Library. Since the aim of the work, whose language is heavily loaded with foreign words and phrases, is to show mastery in fancy prose, artistic pronunciation was given importance. The literary language vocabulary was enriched by using many Persian and then Arabic words, and the phrases and semantic groups of these languages were used excessively. The work, which is one of the ornate prose examples of our Divan literature, was presented to Sultan Mahmud I, who had a madrasah built in Cairo. In our Divan Literature, prose has not been as effective as poetry. In fact, it is a fact that not only verse but also prose are as important, artistic and numerous in number, and prose works should also be examined. It is certain that these prose works will shed light on many social science fields, as well as the field of language and literature. For these reasons, in our article prepared with Comparative Literature, Text Commentary and Research methods, we tried to reveal the need for prose not to be neglected along with poetry studies and analysis, and for researchers to focus on this branch by giving importance to prose analysis.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76519 <![CDATA[Volume: 20 Issue 1[141-159]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/329 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Distopik Bilim Kurgu Oyunu Örneği Olarak Landscape with Weapon’ın Mühendislik Etiği Bağlamında İncelenmesi]]> <![CDATA[An analysis of Landscape with Weapon as an Example of a Dystopian Science Fiction Play with respect to Engineering Ethics]]> <![CDATA[Kader GÜZEL]]> <![CDATA[Filoloji, Britanya Tiyatrosu, Distopya, Uygulamalı etik, Mühendislik Etiği, Joe Penhall, Landscape with Weapon.]]> <![CDATA[Philology, British Drama, Dystopia, Applied Ethics, Engineering Ethics, Joe Penhall, Landscape with Weapon.]]> <![CDATA[Teknolojik yenilik ve buluşların birçoğu, sağladığı faydanın yanı sıra ahlaki zorlukları ve ikilemleri beraberinde getirir. Keşfetme, üretme ve hizmet verme süreci devam ederken tehlikelerin ve risklerin, teknolojik faydaları gölgede bırakması olağan bir durumdur. Mühendislik alanındaki teknolojik buluşların olumlu tarafları deneyimlenirken hâlihazırda yaşanmış ya da gelecekte ortaya çıkma olasılığı bulunan olumsuz etkileri bu alanın etik boyutlarının tartışılmasını beraberinde getirmiştir. Bilim ve teknolojinin insanın refahı, mutluluğu, sağlığı ve doğanın yararına kullanılması gerekliliği gündeme getirilmiştir. Mühendisliğin etik boyutlarının tartışılması, bu amacın sağlanması yönünde atılan en dikkate değer evrensel ve bilimsel adımlardan biri olarak nitelendirilebilir. Bu bağlamda mühendislik etiği, uygulamalardaki etik boyutları aydınlatmak, kaygıları değerlendirmek ve uygulanacak temel ilkeleri belirlemek gibi prensipler çerçevesinde şekillenir. Silah sistemleri, nükleer santraller, atom bombası ve yapay zekâ gibi teknolojik ürünlerin, insan tarafından amacı dışında kullanılmaya uygun olduğu trajik deneyimlerle kanıtlanmıştır. Bu çalışma, bilimsel ve teknolojik gelişmeler doğrultusunda değişen dünyada ortaya çıkan etik problemlerin distopik kurgular yoluyla yansıtılması üzerine temellenmiştir. Teknolojik gelişmelere, bilim insanları ile mühendislik alanında faaliyet gösteren bireyler yön vermektedir. Bu bağlamda Joe Penhall tarafından yazılan ve savaşların doğasını değiştireceğine inanılan silahlı insansız hava aracı (SİHA) teknolojisini ele alan distopik bilim kurgu oyunu Landscape with Weapon (2007), mühendislik etiği bağlamında tartışılmıştır. Oyunda, geleceğe yönelik kaygılar taşıyan yazarın nasıl bir distopik dünya kurguladığı ve teknolojik gelişmelerin olası evrensel sonuçları mühendislik etiği çerçevesinde incelenmiştir. Landscape with Weapon ile Penhall, silah kullanımının nihai sorumluluğunu politikacılara ya da komutanlara yüklemeden önce ahlaki kaygılardan ve sonuç odaklı analizlerden yoksun bir şekilde gerçekleştirilen teknolojik tasarımları mercek altına alırken seyircileri, teknolojik üretimlerin en zorlu etik sorunlarından olan bilim insanının sorumluluğu kavramıyla yüzleşmeye teşvik eder.]]> <![CDATA[Many technological innovations and inventions, while bringing benefits, also bring along ethical challenges and dilemmas. It is common for the dangers and risks inherent in the process of exploration, production, and service provision to overshadow the technological benefits. As positive aspects of technological inventions in engineering are experienced, the negative effects that have already occurred or may arise in the future have prompted discussions on the ethical dimensions of this field. The necessity of using science and technology for the welfare, happiness, health, and benefit of nature has been emphasized. The discussion of the ethical dimensions of engineering can be considered one of the most significant universal and scientific steps towards achieving this goal. In this context, engineering ethics is shaped within the framework of principles such as enlightening the ethical dimensions in applications, assessing concerns, and determining the basic principles to be applied. Technological products such as weapon systems, nuclear power plants, atomic bombs, and artificial intelligence have been tragically proven to be suitable for use by humans for purposes other than their intended ones. This study is based on reflecting ethical problems arising in the changing world due to scientific and technological developments through dystopian narratives. Individuals in the fields of science and engineering guide technological developments. In this context, Landscape with Weapon (2007), a dystopian science fiction play by Joe Penhall, which focuses on the technology of unmanned combat aerial vehicles (UCAVs) believed to change the nature of warfare, has been discussed in the context of engineering ethics. In the play, the playwright portrays a dystopian world with future concerns and examines the possible universal consequences of technological developments within the framework of engineering ethics. Through Landscape with Weapon, Penhall scrutinizes technological designs carried out without ethical concerns and result-oriented analyses, without attributing the ultimate responsibility for the use of weapons to politicians or commanders, thereby encouraging audiences to confront the concept of the responsibility of scientists, one of the most challenging ethical issues in technological production.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76479 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[617-638]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/330 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Latîfî Tezkiresi'nde Şairler Anlatılırken Kullanılan Şahsiyet Benzetmeleri]]> <![CDATA[Personality Similarities Used While Describing Poets In Latifi’s Tezkire]]> <![CDATA[Ümmüsü Selen ULU]]> <![CDATA[Eski Türk Edebiyatı, Şuara Tezkireleri, Latîfî Tezkiresi, Benzetmeler, Şahsiyetler]]> <![CDATA[Old Turkish Literature, Tezkire of Poets, Latifi Tezkire, Analogies, Personalities]]> <![CDATA[Osmanlı şuara tezkireleri, tezkirenin yazıldığı döneme kadar olan şairlerin hayatı, şiir özellikleri, eserleri ve eserlerinden örnekleri barındıran biyografik kaynaklardır. Fakat şuara tezkireleri, günümüz biyografi yazıcılığından pek çok yönüyle ayrılmaktadır. Divan şairleri gibi nâsirler de dili, lafz ve mânâ sanatlarına ön plana çıkararak kullanmışlardır. Günümüz biyografilerinden farklı olarak tezkirelerde şairler/nâsirler anlatırken onların mahlaslarından yola çıkarak türlü söz oyunları yapılmış, doğum ve ölümlerinden bahsedilirken sanat gösteren ifadelere yer verilmiş, özel hayata ilişkin ayrıntılardan bahsedilmiştir. Bu farklardan birisi de şairlerin sanat gücü anlatılırken ön plana çıkan şiir özelliklerini belirtmek için anlatılan kişinin başka şairlere benzetilmesidir. Bu noktada hangi şairler arasında üslup benzerliği olduğunu o dönemde yaşamış başka bir edibin gözünden görmek, şairler üzerinde yapılacak çalışmalara da katkı sağlayacaktır. Bu şahsiyet benzetmeleri bazen de kişilerin meslekleri ile ilgili olabilmektedir. Bu anlamda şairin mesleğindeki başarısı, türlü benzetmelerle anlatılmış olur. Bu noktada tezkireler, bahsedilen kişilerin şairliği ve mesleği ile ilgili bilgi edinilebilecek benzetmeler barındırırlar. Bunun dışında anlatılan kişilerin tarihî, efsânevî, mitolojik şahsiyetlere veya peygamberlere benzetildiği de görülmektedir. Bu noktada da divan şiirinin hayal dünyasının nesir üslubunda da yer aldığı görülür. Bu çalışmada da Latîfî’nin Tezkiretü’ş-Şu’arâ ve Tabsıratü’n-Nuzemâ adlı tezkiresi, tüm bu durumlardan yola çıkılarak şairler anlatılırken kullanılan şahsiyet benzetmeleri açısından incelenecek, tezkirede yer alan “şair, münşi âlim benzetmeleri”, “hattat ve nakkaş benzetmeleri”, “tarihî, efsânevî ve mitolojik şahıs benzetmeleri” ve “peygamber benzetmeleri” ortaya konmaya çalışılacaktır.  ]]> <![CDATA[Abstract: Ottoman Poets' Tezkires are biographical sources that contain lifes of the poets up to the period when the tezkire was written, charasteristics of poems, works and examples of them. However, Tezkires of poets differ from today's biography writing in many aspects. Also nasirs like Divan poets used language by emphasizing the arts of wording and meaning. Unlike today's biographies, when describing poets/nasirs in the biographies, various word games were made based on their nicknames. When talking about their births and deaths, expressions showing art were used and details about their private lives were mentioned. One of the these differences is that when describing the artistic power of poets, the person being described is compared to other poets in order to indicate the prominent poetry features. At this point, seeing which poets have stylistic similarities through the eyes of another writer who lived in that period will also contribute to the studies on poets. These similarities can sometimes be related to people's occupations. In this mean, the poet's success in his profession is explained with various analogies. At this point, biographies contain analogies from which information can be obtained about the poetry and profession of the people mentioned. Apart from this, it is also seen that the people described are likened to historical, legendary, mythological figures or prophets. At this view, it is seen that dream world of Divan poetry is also included in the prose style. In this study, Latifi's tezkire named Tezkiretü'ş-Şuara and Tabsıratü'n-Nuzema will be examined in terms of the personality metaphors used when describing poets and based on all these situations, and the metaphors of "poet, munshi scholar", "calligrapher and miniaturist" in the tezkire, "parables of historical, legendary and mythological persons" and "parables of prophets" will be tried to be put forward.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76478 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[1225-1250]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/331 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[19. Yüzyılda Yazıldığı Tahmin Edilen Bir Şarkı Mecmuasının İncelenmesi]]> <![CDATA[Analysis of a Song Journal Estimated Written in 19th Century]]> <![CDATA[Melis SUSEM]]> <![CDATA[Anahtar Kelimeler: Klasik Türk edebiyatı, Klasik Türk mûsikîsi, 19. asır, şarkı mecmuası, divan şiiri.]]> <![CDATA[Keywords: Classic Turkish literature, classic Turkish music, 19th century, song-text collection, divan poetry.]]> <![CDATA[Mecmualar, gerek Klasik Türk edebiyatı gerekse Klasik Türk mûsikîsi tarihinin detaylı bir biçimde incelenip aydınlatılmasında alan araştırmalarına önemli ölçüde katkı sağlayan kaynaklardan biri olarak değerlendirilir. Güfte mecmuaları da ait oldukları yüzyılın kadim mûsikî geleneğini ve kültürünü geleceğe taşıyan, müzikoloji alanı çalışanları için tarihî belge niteliğini hâiz kültür hazinelerinden biridir. Derlendikleri dönemin ve derleyicisinin şahsî zevk, beğeni ve edebî tercihlerine göre bir araya getirilmiş beste ve güfteleri ihtiva eden bu eserler, sözlü mûsikî eserlerinin günümüze kadar kaybolmadan gelebilmelerine yardımcı olan kıymetli eserlerdendir. Bu mecmualar, muhtevasındaki eserlerin bestelendiği tarihten bu yana değişime uğrayıp uğramadıkları ve uğradığı değişimlere dair bilgileri sunar. Klasik edebiyatta tezkirelerin değinmediği, Divan’ı bulunmayan unutulmuş şairleri ve tanınmış şairlerin bilinmeyen, Divanlarında bulunmayan şiirlerini ortaya koydukları için ayrıca bir önem teşkil etmektedirler. Güfte ve şarkı mecmualarının bugün tarihsel müzikoloji ve Klasik edebiyat araştırmacıları tarafından transkribe edilerek akademik alana sunulduğu pek çok çalışma bulunmasına rağmen henüz incelemeye konu olmamış birçok mecmuanın da varlığı bilinen bir durumdur. İncelememize konu olan bu mecmua da İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi’nde, 5655 demirbaş numarası ile “Şarkı” başlığı altında kayıtlı bir şarkı mecmuasıdır. Tamamı şarkı formunda bestelenmiş güftelerden oluşan eserin derleniş tarihi belli olmamakla beraber, 19. yüzyılda derlendiği düşünülmektedir. Mecmua fihristinde toplam 50 makam adının kaydı mevcut olmakla beraber, yalnızca 30 tanesinin eser kaydı bulunmaktadır. Tamamı Türkçe yazılmış 79 güfteden oluşan söz konusu eserin incelenmesi ile 19. yüzyıl mûsikî kültürünün ortaya konulması, ayrıca Klasik edebiyatımızın gün yüzüne çıkmamış kıymetli isim ve eserleri hakkında bilgi edinilmesi amaçlanmaktadır.]]> <![CDATA[Journals are regarded as one of the sources that contribute significantly to the field researches in analyzing and elucidating the history of both Classical Turkish literature and Classical Turkish music in detail. Lyrics journals are also one of the cultural treasures that carry the ancient musical tradition and culture of the century to the future and have the quality of historical documents for those engaged in the field of musicology. These works, which include compositions and lyrics assembled according to the personal taste, appreciation and literary preferences of the period in which they were compiled and of the compiler, are among the valuable works that assist oral music works to survive to the present day without being lost. These journals provide information on whether the works in their contents have changed since they were composed and the changes they have undergone. In addition, they are also important because they reveal forgotten poets in classical literature who are not mentioned by tezkires, who do not have a Divan, and poems of well-known poets that are unknown and not included in their Divans. Despite the fact that numerous studies have been conducted in which lyrics and song journals have been transcribed and presented to the field of academic research by researchers in historical musicology and classical literature, it is also known that there are many journals that have yet to be analyzed. The subject of our analysis is a song journal registered in the Istanbul University Rare Works Library under the title "Song" which is catalogued under the number 5655. Although the compilation date of the work, which consists entirely of lyrics composed in song form, is not certain, it is thought to have been compiled in the 19th century. By analyzing the work in question, which consists of 79 lyrics written entirely in Turkish, it is aimed to reveal the music culture of the 19th century, as well as to obtain information about the valuable names and works of our classical literature that have not been come to light.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76418 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[1141-1223]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/332 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçe Verintiler Sözlüğü’nde Askerlik Terimleri]]> <![CDATA[Military Terms in The Turkish Sender Dictionary]]> <![CDATA[Celal ERYİĞİT]]> <![CDATA[Türkçe Verintiler Sözlüğü, terim, söz varlığı, askerlik, anlam]]> <![CDATA[Turkish Sender Dictionary, term, vocabulary, military, meaning]]> <![CDATA[Türkler tarih sahnesine çıkar çıkmaz savaşçı özellikleriyle ön plana çıkmış bir millettir. Milattan önceki dönemlerden günümüze gelinceye kadar askerî sahada pek çok yeniliğe imza atmışlardır. Askerî alanda sağladıkları bu yenilikler sayesinde dile askerlik alanında birçok terim kazandırmışlardır. Çalışmada Türkçenin askerî alanda zengin söz varlığına sahip olması ve bu unsurların yabancı dillere ne kadar geçtiğini tespit etmek için Türkçe Verintiler Sözlüğü’nde yer alan askerlik terimleri incelenmiştir. Türkçe Verintiler Sözlüğü’nde askerlikle ilgili söz varlığı unsurları belirlenerek Askerî Görev, Rütbe ve Ünvan Adları, Askerî Topluluk Adları, Askerî Yer Adları, Askerî Araç, Silah, Eşya, Kıyafet Adları ve Askerî Durum ve İfade Adları olmak üzere beş başlıkta gruplara ayrılmıştır. Çalışmada 114 askerlik terimi tespit edilmiştir. Askerî Görev, Rütbe ve Ünvan Adlarının sayısı 65; Askerî Araç, Silah, Eşya, Kıyafet Adlarının sayısı 32; Askerî Durum ve İfade Adlarının sayısı 8; Askerî Topluluk Adlarının sayısı 6 ve Askerî Yer Adlarının sayısı 3’tür. Askerî terimlerin en çok geçtiği yabancı dil 72 kelimeyle Bulgarcadır. En az geçtiği yabancı dil ise 3 kelimeyle Fincedir. Daha sonra sırasıyla Yunanca 57, Sırpça 65, Arapça 61, Romence 58, Arnavutça 48, Macarca 46, Farsça 46, Rusça 44, Makedonca 39, Ermenice 37, İngilizce 18, Urduca 15, İtalya 14, Çekçe 12, Çince 12, Almanca 8, Fransızca 4 kelime mevcuttur. Askerlik terimleri içinde en fazla çavuş ve sancak kelimeleri yabancı dillere geçmiştir. 16 farklı dilde kullanımı mevcuttur.]]> <![CDATA[Turks are a nation that stood out with their warrior characteristics as soon as they appeared on the stage of history. They have made many innovations in the military field from the times before Christ until today. Thanks to these innovations in the military field, they introduced many terms in the field of military service to the language. In the study, military terms in the Turkish Sender Dictionary were examined to determine the rich vocabulary of Turkish in the military field and to determine how much these elements were transferred to foreign languages. In the Turkish Sender Dictionary, vocabulary elements related to military service are determined and divided into groups under five headings: Military Duty, Rank and Title Names, Military Group Names, Military Place Names, Military Vehicle, Weapon, Item, Clothing Names and Military Situation and Expression Names. 114 military terms were identified in the study. The number of Military Duty, Rank and Title Names is 65; The number of Military Vehicle, Weapon, Item and Clothing Names is 32; Number of Military Situation and Expression Names 8; The number of Military Community Names is 6 and the number of Military Place Names is 3. The foreign language in which military terms are used most is Bulgarian, with 72 words. The foreign language spoken the least is Finnish, with 3 words. Then, respectively, Greek 57, Serbian 65, Arabic 61, Romanian 58, Albanian 48, Hungarian 46, Persian 46, Russian 44, Macedonian 39, Armenian 37, English 18, Urdu 15, Italy 14, Czech 12, Chinese 12, German 8, There are 4 words in French. Among the military terms, the words sergeant and sanjak are the most frequently used in foreign languages. It is available in 16 different languages.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76395 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[957-1003]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/333 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Büyük Orfoz Romanından Söz Varlığına Katkılar]]> <![CDATA[Contributions of The Büyük Orfoz Novel to Turkish Vocabulary]]> <![CDATA[Ali Fuat ALTUNTAŞ]]> <![CDATA[Söz varlığı, Büyük Orfoz, Yaman Koray, denizcilik, balıkçılık.]]> <![CDATA[Vocabulary, Büyük Orfoz, Yaman Koray, maritime, fishing. ]]> <![CDATA[Türkiye’nin en eski dalgıçlarından birisi kabul edilen Yaman Koray, roman türü başta olmak üzere birçok eser kaleme almıştır. Ancak Türkçenin denizcilik ve balıkçılık ile ilgili söz varlığına oldukça hâkim olmasına rağmen Türk edebiyatında layık olduğu değeri yeterince görememiştir. Koray, hayatı boyunca denize ve doğaya tutkun olmuş ve bu tutkusunu eserlerine arı bir Türkçeyle yansıtmıştır. Hem deniz tutkusu hem de kullandığı üslubu, peşi sıra kaleme aldığı ve uzun süre yaşadığı yer olan Erdek çevresindeki izlenimlerine dayanarak kurguladığı ilk romanları Deniz Ağacı (1962), Gelin Taşı (1963), Sığırcıklar (1967), Mola (1970)’da açıkça görülmektedir. İnsan – doğa – deniz ekseninde kurgulanmış Büyük Orfoz romanı da bu felsefenin ürünlerinden birisidir. Koray, diğer eserlerinde olduğu gibi Büyük Orfoz romanını kaleme alırken Türkçeye oldukça özen göstermiştir. Romanda balıkçılık ve denizcilik teması yoğun şekilde kullanılmıştır. Ancak Koray, Büyük Orfoz’ da ilk romanlarının aksine bireyi daha fazla ön plana konumlandırmıştır. Bu düşünceler çerçevesinde incelemeye konu edilen Büyük Orfoz romanından Türk Dil Kurumu Türkçe Sözlük’ te yer almayan 85 adet kavram/sözcük tespit edilmiştir. Tespiti yapılan kavramlar/sözcükler anlamlandırılmaya çalışılmış böylece Türkçenin denizcilik ve balıkçılık başta olmak üzere deyim, ikileme… vs. söz varlığına katkı sağlamak amaçlanmıştır.]]> <![CDATA[Yaman Koray, who is considered one of the oldest divers in Turkey, wrote many works, especially novels. Although he has a good command of the Turkish vocabulary related to seafaring and fishing, he has not received the value he deserves in Turkish literature. Koray was always passionate about the sea and nature throughout his life and reflected this passion in his works with a pure Turkish. Both his passion for the sea and his style can be clearly seen in his first novels Deniz Ağacı (1962), Gelin Taşı (1963), Sığırcıklar (1967), Mola (1970), which he wrote one after the other and based on his impressions around Erdek, where he lived for a long time. The novel Büyük Orfoz, which is constructed on the axis of human - nature - sea, is one of the products of this philosophy. As in his other works, Koray paid great attention to the Turkish language while writing Büyük Orfoz. The theme of fishing and seafaring is used extensively in the novel. However, unlike his first novels, Koray positioned the individual more in the foreground in Büyük Orfoz. Within the framework of these ideas, 85 concepts/phrases that are not included in the Turkish Language Association Turkish Dictionary were identified from the novel Büyük Orfoz. The concepts/phrases identified were tried to be interpreted and thus it was aimed to contribute to the vocabulary of Turkish, especially maritime and fishery, idioms, reduplications... etc.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76389 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1293-1310]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/334 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ Resimli Hikȃye Kitaplarının Fransızca Yabancı Dil Sınıflarında Kullanımı : Küçük Prens’in Örnek Uygulaması ]]> <![CDATA[The Use of Illustrated Story Books in French Foreign Language Classes: Sample Application of The Little Prince]]> <![CDATA[Ali YAĞLI]]> <![CDATA[Resimli Hikâye Kitapları, Yabancı Dil Öğretimi, Fransızca, Exupéry, Küçük Prens]]> <![CDATA[Picture Story Books, Foreign Language Teaching, French, Exupéry, Little Prince]]> <![CDATA[ Resimli hikâye kitapları kısa, eğitici, heyecan verici ve özgün resimlemeleriyle çocuk edebiyatında en çok okunan ve tercih edilen türler arasında yer almaktadır. Çocuklar onlar sayesinde ilk okumayı ve yazmayı eğlenerek öğrenirken hayal dünyasında da eşsiz bir yolculuğa çıkarlar. Resimli hikâye kitapları görsel öğelerinin çekiciliği, kahramanların olağan üstü özellikleri ve akıcı anlatımlarıyla çocuğun dünyasını duygusal ve bilişsel olarak zenginleştirir. Yabancı dil öğretiminde okunması zevkli bir materyal olması bakımından resimli hikâye kitapları öğretmenler ve öğrencilerin çokca tercih ettikleri yapıtlar arında yer alır. Yabancı dil öğrenenlerin sadece dört temel becerilerinin gelişmesine katkı sağlamaz aynı zamanda onların hoşça vakit geçirmelerine imkân tanır. Eğitici, heyecan verici ve anlatı dilinin akıcı ve sadeliğiyle okunması zevkli yapıtlardır. Hikâyelerdeki kahramanların ve karakterlerin öyküdeki olumlu davranışları yabancı dil sınıfındaki öğrencileri hem derse motive eder hem de onlara yol gösterebilir. Hikâyede çocuğun kahramanlarla özdeşleşmesi, resimleri yorumlaması, anlatıya dahil olması onun hayal gücününü büyük ölçüde geliştirir. Resimlerin etkili ifade gücü, diyaloglar ve dilin kolay olması sayesinde yabancı dil öğreniminde resimli hikâye kitapları faydalı bir materyal olarak öğretmenler ve öğrenciler tarafından rahatlıkla  kullanılabilir. Söz konusu çalışma nitel bir araştırma olup bu kapsamında yer alan dokuman analizi yönteminden faydalanılarak hazırlanmıştır. Bu çalışmada, Fransız yazar Antoine de Saint-Exupéry’nin Küçük Prens adlı eserinin yabancı dil olarak Fransızcanın öğretiminde nasıl kullanılabileceği gösterilmiş ve yabancı dil öğretmenleri ve öğrenenler için bazı tavsiyelerde bulunulmuştur.]]> <![CDATA[Illustrated story books are among the most read and preferred genres in children's literature with their short, educational, exciting and original illustrations. Thanks to them, children learn to read and write with fun and go on a unique journey in the world of imagination. Illustrated story books enrich the child's world emotionally and cognitively with the attractiveness of their visual elements, the extraordinary characteristics of the heroes and their fluent narratives. Since they are an enjoyable material to read in foreign language teaching, story books are among the works most preferred by teachers and students. It not only contributes to the development of foreign language learners' four basic skills, but also allows them to have a pleasant time. They are educational, exciting and enjoyable to read with their fluent and simple narrative language. The positive behaviors of the heroes and characters in the stories can both motivate the students in the foreign language class and guide them. The child's identification with the heroes in the story, his interpretation of the pictures, and his involvement in the narrative greatly improve his imagination. Thanks to the effective expression power of the pictures, dialogues and the ease of the language, story books can be easily used by teachers and students as a useful material in foreign language learning. In this study, it is shown how French author Antoine de Saint-Exupery's work The Little Prince can be used in teaching French as a foreign language and some recommendations are made for foreign language teachers and learners.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76325 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1861-1881]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/335 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çuvaşça ve Sümerce Sözcük Denklikleri Üzerine]]> <![CDATA[On the Lexical Equivalences of Chuvash and Sumerian]]> <![CDATA[Süleyman ERATALAY]]> <![CDATA[Sevda ÖZEN ERATALAY]]> <![CDATA[Sözlükbilim, Çuvaşça, Sümerce, Türk Dili Tarihi, Etimoloji.]]> <![CDATA[Lexicology, Chuvash, Sumerian, Turkish language history, Etimology.]]> <![CDATA[Sümerce ile Türkçe arasında en güncel çalışmalara göre 200’den fazla ortak sözcük bulunduğu bilinmektedir. Eklemeli dil yapısına sahip bu iki dilden Sümerce günümüzde kesin olarak bir dil ailesinde kabul edilmemekte; Türkçe ise Altay dil ailesine dahil edilmektedir. Genel olarak Türkçe dışındaki Altay dilleri sözcük içerisinde r-l seslerinin ön planda olduğu diller olarak değerlendirilmektedir. Türk dillerinde ise bu seslere karşılık z-ş seslerinin bulunduğu bilinen bir gerçektir. Türk dilleri içerisinde r- seslerinin tek bir temsilcisi bulunmaktadır; o da Çuvaşçadır. En erken dönemde ayrışma yaşayan tarihi Türk lehçesi olarak kabul edilen Çuvaşça bu özelliği ile Türk dillerini Altay dil ailesine ait diğer dillerle ilişkilendiren son derece önemli bir konumda bulunmaktadır. Türkçe ile Sümerce arasındaki sözcük denklikleri doğal olarakDîvânu Lugâti’t-Türk ve Clauson’un An Etymological Dictionary of pre-thirteenth-century Turkish gibi eldeki en eski sözlükler aracılığıyla yapılabilmiştir. Ancak bu kaynaklar z-ş seslerinin korumuş olduğu tarihi lehçelere ait olduklarından, Sümerce söz varlığındaki r-l seslerini barındıran sözcüklerin tespit edilmesi noktasında verimsizdirler. Bu kaynaklar, Çuvaşçada ?�?�р- (kar-) Örtmek, perde çekmek, Sümercede gur/gur8 Örtmek, sarmak, gizlemek; Çuvaşçada çыр- (şır-) Yazmak, kaleme almak, çizmek, Sümercede sar Yazmak; sir5 yazı, Genel Türkçede boz- ‘bozmak’, Sümercede bur2 ‘silmek, yıkmak, bozmak’ örneklerindeki gibi bazı sözcük denkliklerinin tespit edilmeden kalmış olmalarına neden olmuştur. Çalışmada neticesinde Çuvaşça ile Sümerce arasında toplamda 58 adet sözcük denkliği tespit edilmiştir. Daha önceki çalışmalarda tespit edilmiş olan 10 denklik çıkarıldığında 48 yeni sözcük denkliği tespit edilmiş olmaktadır. Böylece Türk dilleri ile Sümerce arasında 50’ye yakın yeni sözcük denkliği eklenebilecektir.]]> <![CDATA[According to the most recent studies, it is known that there are more than two hundred common words between Sumerian and Turkish. Sumerian, one of these two languages with an agglutinative language structure, is not definitely accepted in a language family today; Turkish is included in the Altaic language family. In general, Altaic languages other than Turkish are considered as languages in which the r-l sounds are in the foreground. It is a known fact that in Turkish languages, there are z-sh sounds in contrast to these sounds. There is only one representative of r-l sounds in Turkic languages; it is also Chuvash. Chuvash, which is accepted as the historical Turkic dialect that experienced disintegration in the earliest period, occupies an extremely important position in linking Turkic languages with other languages belonging to the Altaic language family with this feature. Word equivalences between Turkish and Sumerian could naturally be made through the oldest dictionaries available, such as Dîvânü Lugâtit-Türk and Clausons An Etymological Dictionary of pre-thirteenth-century Turkish. However, since these sources belong to the historical dialects that have preserved the z-sh sound features, they are inefficient in detecting the words containing the r-l sounds in the Sumerian vocabulary. These sources have caused some word equivalences to remain undetected, such as in the examples of Chuvash ?�?�р- (kar-) to cover, to draw a curtain, Sumerian gur/gur8 to cover, to wrap, to hide; Chuvash çыр- (şır-) to write, to pen, to draw, Sumerian sar to write; sir5 writing; boz- 'to break' in Turkish and bur2 'to erase, destroy, destroy' in Sumerian. As a result of the study, a total of 58 word equivalences were identified between Chuvash and Sumerian. When the 10 equivalences identified in previous studies are removed, 48 new word equivalences are identified. Thus, nearly 50 new word equivalences can be added between Turkic languages and Sumerian.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76305 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1487-1504]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/336 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Uygulamalı Fonetik Bağlamında Modern Standart Arapçada Etken Çatılı Ecvef Fiiller ve Bu Fiilerin Geçmiş Zaman Formları]]> <![CDATA[Active Agwaf Verbs and Their Past Forms in Modern Standard Arabic in the Context of Applied Phonetics ]]> <![CDATA[Zeynep ÖZKANLI]]> <![CDATA[Fonetik, Uygulamalı Fonetik, Modern Standart Arapça, Fillerde Zaman, Ecvef Fiillerde Geçmiş Zaman ]]> <![CDATA[Phonetic, Applied Phonetics, Modern Standard Arabic, Verb Tenses, The Agwaf Verbs in Past Tenses.]]> <![CDATA[Araplarda Modern Dönem fonetik çalışmalarının temelleri ilk kez 20. yüzyılda atılmıştır. Uygulamalı fonetik bağlamında değerlendirilen çalışmalar ise 20. yüzyılın sonları ile 21.yüzyılda şekillenmiştir. Uygulamalı fonetik, fonetik biliminin verilerini kullanarak bir dile ait dil bilgisi kurallarını açıklamayı hedefleyen bir alandır. Fonetik, kelimeyi oluşturan en küçük birim olan sesleri ele alan bir bilim dalı olduğundan, başlıca araştırma konusu kelime olan morfoloji ile yakından ilişkilidir. Morfoloji, kelimelerin kök ve ek yapısını, kelime türetme ve çekimleme gibi olguları inceleyen bir bilim dalıdır. Kelimenin uğradığı yapısal değişikler, kelimeyi oluşturan sesler üzerinde de etkili olmaktadır. Bu etki, benzeşme, aykırılaşma ve göçüşme gibi ses olayları üzerinde gözlemlenebilmektedir. Bu nedenle, uygulamalı fonetik denildiğinde akla ilk olarak bir dilin morfolojik yapısına dair çözümlemeler gelebilmektedir. Modern Standart Arapçanın morfolojisinde fiiller ve bu fiillerin zaman formları önemli bir yer tutmaktadır. Özellikle farklı türde ünlü dizilimine sahip muʿtel fiiller ve bu fiillerin zamana göre bükümlendiklerinde kendilerini oluşturan seslerde, diğer kelime türlerine kıyasla daha fazla değişiklik meydana gelmektedir. MSA'nın fonetiğine dair kaleme alınan eserlerde, bu değişikliklerin, fonetik biliminin verilerinden faydalanılarak benzeşme, aykırılaşma ve göçüşme gibi ses olaylarından hangilerine karşılık geldiği bilgisine ulaşılabilmektedir. Ancak bu ses değişikliklerine, ötümlüleşme, ötümsüzleşme v.b gibi seslerin fonetik özelliklerinden hangilerinin sebep olduğu bilgisi araştırılmaya ihtiyaç duyulan bir alan olarak varlığını sürdürmeye devam etmektedir. Bu çalışmada, uygulamalı fonetik biliminin argümanları kullanılarak, muʿtel fiil türlerinden etken çatılı ecvef fiillerin, geçmiş zamana göre bükümlendiklerinde, fiil köklerini oluşturan seslerde ne gibi ses değişiklikliklerinin meydana geldiği tespit edilecek olup, bu değişikliklerin sebepleri Arapçanın parçalı ve parçalarüstü sesbirimlerinden faydalanılarak gerekçelendirilecektir. Nitel araştırma türlerinden biri olan durum çalışması türünde gerçekleştirilen makelede, ihtiyaç duyulan bilgilerin elde edileceği başlıca veri kaynağı, 21. yüzyıl Arap dilbilimcilerinden Dâvud Abduh'un (1931- 2024) iki ciltten oluşan Dirâsât fî ʿİlmiˈl-Eṣvâtiˈl-ʿArabî isimli çalışmasıdır. Bu çalışmaya ek olarak Klasik Dönem'de Arapçanın dil bilgisine dair kaleme alınan eserler ile Modern Dönem Arap fonetikçilerinin alana ilişkin kaleme aldığı eserlerden de faydalanılacağından bu makale çalışmasında literatür taraması yöntemi de kullanılacaktır]]> <![CDATA[Applied phonetics studies in Arabic emerged in the 20th and 21st centuries. Applied phonetics is a field that aims to explain the grammatical rules of a language using the data of phonetics. Since phonetics is a branch of science that deals with sounds, which are the smallest units that make up a word, it is closely related to morphology, the main research subject of which is the word. Morphology is a branch of science that examines the root and suffix structure of words, word derivation and inflection. The structural changes also affect the sounds that make up the word. This effect can be observed on sound events such as convergence, divergence and metathesis. For this reason, when applied phonetics is mentioned, the first thing that comes to mind is the analysis of the morphological structure of a language. Verbs and their tense forms have an important place in the morphology of Modern Standard Arabic. Especially weak verbs with different types of vowel arrangements more changes occur in the sounds that make up them compared to other types of words. In the works written on the phonetics of MSA, it is possible to obtain information about which sound phenomena such convergence, divergence and metathesis correspond to these changes by using the data of phonetics. However, the knowledge of which phonetic features of sounds such as plosive, occlusive, voiceless, etc. cause these sound changes continues to exist as an area that needs research. In this study, using the arguments of applied phonetics, it will be determined what kind of sound changes occur in the sounds forming the verb roots of the active verbs agwaf, one of the weak verb types, when they are conjugate according to the past tense, and the reasons for these changes will be inquire by using phonemes. In this article, case study method which is referred as one of the qualitative research approaches will be used. So the main data source from which the needed information will be obtained is the two-volume work of Daud Abdoh (1931- 2024), one of the 21st century Arabic linguists, titled Dirasaat fī Ilm al-Aswaat al-Arabī. In addition to this method, the literature review method will also be used in this article, as the works written on the grammar of Arabic in the Classical Period and the works written by Modern Period Arabic phoneticians on the field will also be used.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76292 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[775-791]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/337 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Divan Şiirinde Şeker Diyarı Olarak Mısır ]]> <![CDATA[Egypt as a Sugar Region in Divan Poetry]]> <![CDATA[Filiz KALYON]]> <![CDATA[-]]> <![CDATA[Türk edebiyatı, Divan şiiri, şeker diyarı, Mısır]]> <![CDATA[Turkish Literature, Diwan Poetry, Sugar, Egypt]]> <![CDATA[Edebiyatın önemli kollarından biri olan divan şiiri gerek yazıldığı yüzyıllar içerisinde geniş bir coğrafyaya yayılmış olması gerekse farklı mekânlarla alaka kurması açısından önem taşımaktadır. Bu mekânlar kimi zaman divan şiirinin görüldüğü mekânlarken bazen de tüm dünyada farklı bir özelliğiyle öne çıkan mekânlar olmaktadır. Divan şiiri şairlerinin kullandığı mazmun ve benzetmeler Anadolu coğrafyasıyla ilişkili mekânların da edebiyata dâhil olmasına zemin hazırlamıştır. Mazmun kullanımında şairlerin tercih ettiği birçok husus vardır. Bunların başında Osmanlı İmparatorluğunun başkenti olan İstanbul ile ilgili olanlar farklı bir mecrada ele alınmıştır. Özellikle İstanbul’un ekonomisi, kültürel yapısı, yaşam şekli ile ilgili birçok hususa katkı sağlayan mekânlar edebiyatın ana malzemelerinden biri haline gelmiştir. Bu mekânların başında Mısır gelmektedir. Gerek Osmanlı İmparatorluğunun topraklarından oluşu gerekse birçok alandaki zenginliği Mısır’ı kültürel alanda kullanılan bir vasıta haline getirmiştir. Mısır’ın kültürel anlamda kullanılmasının bir sebebi de tarım sahasında yetiştirdiği ürünlerdir. Bu ürünlerin başında şeker gelmektedir. Şeker gerek Osmanlı coğrafyasında farklı alanlarda kullanılması gerekse imparatorluk ekonomisine gelir sağlaması açısından önemli bir değerdir. Bu değerin edebiyatta benzetme aracı olarak kullanılması Mısır’ın kültürel anlamda farklı bir yere oturtulmasına yol açmıştır. Divan şiirinde sevgilinin ağzı, dudağı, tatlı dili gibi unsurların şekerle ifade edilmesi ve şekerin ana vatanının Mısır oluşu bu coğrafyanın edebiyata farklı bir şekilde dâhil olmasına sebep olmuştur. Bu çalışmada Mısır ve Mısır’da yetişen şekerin divan şiirindeki yansıması ele alınmış olup, bu hususun şairlerce işlenişi şiirlerle örneklendirilmiştir.]]> <![CDATA[Divan poetry, one of the important branches of literature, is important in terms of its spread over a wide geography over the centuries it was written and its relevance to different places. While these places are sometimes places where divan poetry is seen, sometimes they are places that stand out with a different feature all over the world. The themes and metaphors used by Divan poetry poets paved the way for the inclusion of places related to Anatolian geography into literature. There are many issues preferred by poets in the use of poetic poems. Among these, the ones related to Istanbul, the capital of the Ottoman Empire, are discussed in a different medium. In particular, places that contribute to many aspects of Istanbul's economy, cultural structure and lifestyle have become one of the main materials of literature. Egypt comes first among these places. Both the fact that it is a territory of the Ottoman Empire and its richness in many areas have made Egypt a tool used in the cultural field. One of the reasons why Egypt is used culturally is the products it produces in agriculture. Sugar comes first among these products. Sugar is an important value both in terms of its use in different areas in the Ottoman geography and in terms of providing income for the empire's economy. The use of this value as a means of comparison in literature has led to Egypt being placed in a different cultural place. In Divan poetry, elements such as the lover's mouth, lips and sweet tongue are expressed with sugar, and the fact that the homeland of sugar is Egypt has caused this geography to be included in literature in a different way. In this study, Egypt and the reflection of sugar grown in Egypt in divan poetry are discussed, and the treatment of this issue by poets is exemplified through poems.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76279 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[685-702]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/338 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Akademik Türkçe Kitaplarının Söz Varlığının ve Akademik Türkçe Sözcük Listeleriyle Uyumunun Karşılaştırmalı İncelenmesi]]> <![CDATA[A Comparative Investigation of the Vocabulary of Academic Turkish Books and Their Compatibility with Academic Turkish Word Lists]]> <![CDATA[Muhammet MEMİŞ]]> <![CDATA[M. Rahman KALYONCU]]> <![CDATA[Yabancılara Türkçe öğretimi, akademik Türkçe eğitimi, ders kitabı, söz varlığı, referans sözcük listeleri]]> <![CDATA[Teaching Turkish to foreigners, academic Turkish education, textbook, vocabulary, reference word lists]]> <![CDATA[Nitel araştırma yöntemlerinden içerik analizi ile yapılandırılmış bu çalışmada akademik Türkçe eğitimine yönelik hazırlanmış kaynakların söz varlığını çeşitli açılardan incelemek, elde edilen sonuçları diğer kaynaklarla ve akademik Türkçe eğitimine yönelik hazırlanmış referans sözcük listeleri ile karşılaştırmak amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda akademik Türkçe eğitimine yönelik hazırlanmış dört kaynak örneklem olarak seçilmiş ve doküman incelemesi ile gerekli veriler toplanmıştır. İnceleme, ilgili kaynaklarda yer alan 170 metin üzerinden yürütülmüş, metinleri oluşturan 94.540 sözcük tek tek, içerisinde yer aldıkları bağlam dikkate alınarak türlerine göre tasnif edilmiştir. Daha sonra gerekli sözcük havuzları oluşturulmuş, kaynaklardaki söz varlığının birbirleriyle ve akademik Türkçe eğitimine yönelik hazırlanmış 20 referans sözcük listesi ile tutarlılığı incelenmiştir. Yapılan analizler sonucunda incelenen kaynaklar arasında toplam sözcük sayısı, farklı sözcük sayısı, metin sayısı, ortalama metin uzunluğu, sözcük türlerinin kullanım sıklığı, oluşturulmuş referans sözcük listelerini temsil etme oranları açısından bir tutarlılık olmadığı; kaynakların referans listelerini kapsama oranının %36 ile %90 arasında değiştiği; tüm kaynaklarda en çok kullanılan sözcük türünün isim, en az kullanılan sözcük türünün ise zamir olduğu, kaynakların yer verdiği sözcüklerin birbirlerinden oldukça farklılaştığı ancak türlerine göre en sık kullanılan sözcükler açısından benzerlikler taşıdığı sonuçlarına ulaşılmıştır. Ulaşılan sonuçlardan yola çıkarak incelenen kaynakların öne çıkan ve eksik kalan yönleri vurgulanmış, bu doğrultuda araştırmacı ve ders kitabı yazarlarına önerilerde bulunulmuştur.]]> <![CDATA[In this study, which is structured through content analysis, one of the qualitative research methods, the vocabulary of resources prepared for academic Turkish education has been examined from various perspectives. The aim was to compare the findings with other sources and reference word lists prepared for academic Turkish education. Towards this goal, four sources specifically prepared for academic Turkish education were selected as samples and the necessary data were collected through document analysis. The review was conducted on 170 texts found in the related sources; 94,540 words from these texts were individually classified according to their types, taking into account the contexts in which they were used. Subsequently, necessary word pools were created, and the consistency of vocabulary in the sources with each other and with 20 reference word lists prepared for academic Turkish education was examined. The analyses revealed that there was no consistency among the examined sources in terms of total word count, different word count, number of texts, average text length, frequency of word types used, and the representation rates of the established reference word lists; the coverage rate of the sources with the reference lists varied between 36% and 90%; in all sources, the most frequently used word type was nouns, while the least used were pronouns, and the words provided by the sources differed significantly from each other, yet they showed similarities in terms of the most frequently used word types. Based on the findings, the prominent and lacking aspects of the examined sources were highlighted, and recommendations were made to researchers and textbook authors accordingly.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76276 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[729-749]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/339 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sait Faik Abasiyanık’in Öykülerinde Doğanın Dili ve Çevre Etiği]]> <![CDATA[The Language Of Nature And Environmental Ethics In Sait Faik Abasiyanik’s Stories]]> <![CDATA[Sema ORUÇ]]> <![CDATA[Sait Faik, öykü, doğa, çevre etiği, insan. ]]> <![CDATA[Sait Faik, story, nature, environmental ethics, human.]]> <![CDATA[<div style="text-align: justify;">Modern öykünün Türk edebiyatındaki öncüsü Sait Faik alışılagelmiş öykü yapısını kıran bir tarz geliştirir. Sait Faik dil, anlatım, teknik gibi daha çok biçimi ilgilendiren yeniliklere öncülük etmenin yanında işlediği konular bakımından da dönemine göre yeni ve özgündür. O, nesneye, doğaya, dış dünyaya yeni bir bakış açısı getirir. Öykülerinin ruhuna hâkim duygu ise insan ve doğa sevgisidir. Yazar, doğayla var olan bir insan profili çizerken doğanın canlı cansız bütün unsurlarını öykülerinin merkezine yerleştirir. Öykülerinin dilini oluşturan söz varlığı bir bakıma doğanın dilidir. Doğa bu öykülerde dile gelir, sadece kendini değil, insanı ve onun problem alanlarını betimleyen varlıksal bir konuma yükselir. Öykülerin atmosfer ve kuruluşunda da önemli bir yer tutan doğa, dekor oluşturmaktan uzaktır ve varoluşsal dinamiklere sahiptir. Doğanın özne statüsüne yükselmesi kendi değerleriyle var olmasının yolunu açar. Makalede insan-doğa ilişkisi doğa merkezli bir yaklaşımla ele alınırken doğaya bakış, yöneliş bağlamında yazarın ilk ve son öyküleri arasındaki farklılık üzerinde de durulmuş, doğanın varoluşsal statüsü içerdiği sembollerle gösterilmiştir.</div>]]> <![CDATA[Sait Faik, the pioneer of the modern story in Turkish literature, develops a style that breaks the traditional structure in stories. Sait Faik is new and original compared to his period in terms of the subjects he deals with, besides leading the innovations mostly related to the form such as language, expression and technique. He brings a new perspective to objects, nature, and the outside world. The emotion that dominates the spirit of his stories is the love of human beings and nature. The author places all the human and non-human elements of nature at the center of his stories while drawing a human profile co-existing with nature. The vocabulary that makes up the language of his stories is, in a way, the language of nature. Nature comes to the fore in these stories and rises to an existential position that describes not only herself but also human and the human condition. Nature, which has an important place in the atmosphere and construction of the stories, is far from creating a décor. It has existential dynamics. The rise of nature to the status of subject paves the way for its existence with its own values. Apart from dealing with the human-nature relationship in the stories from a nature-centered perspective, this paper intends to emphasize the difference between the author’s first and last stories in terms of their orientation towards nature and to show the existential status of the nature with symbols.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76261 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[1099-1110]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/340 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Klasik Edebî Tenkît Anlayışı Bağlamında İmru’u’l-Kays ve Şiirlerine Yöneltilen Eleştiriler]]> <![CDATA[Criticisms Addressed to İmru'u al-Qays and His Poems in the Context of Classical Literary Criticism Understanding]]> <![CDATA[Adem DOĞAN]]> <![CDATA[Anahtar Kelimeler: Arap Edebiyatı, Edebî Tenkit, Şair, Şiir, İmru’u’l-Kays.]]> <![CDATA[Keywords: Arabic Literature, Literary Criticism, Poet, Poetry, Imru'u al-Qays.]]> <![CDATA[Edebî tenkit; şiir ve nesir gibi edebî eserleri ele alıp bunları tahlil eden ve bu eserlerin güzel olup olmadığı hususunda hüküm veren, iyi ve kötü yönlerini ortaya koyan bir sanattır. Arap edebiyatında eleştirinin ne zaman ortaya çıktığı ile ilgili bir görüş birliği yoktur. Ancak cahiliye döneminde eleştirinin temellerinin atıldığına dair bazı ipuçları vardır. Cahiliye döneminden Abbasîler dönemine kadar Arap edebiyatında zevke dayalı bir edebî tenkit anlayışı vardı. Bu klasik edebî tenkit anlayışı genellikle “Arapların en büyük şairi kimdir? En güzel şiir, en güzel beyit hangisidir?” gibi sorular çerçevesinde gerçekleştirilirdi. “Falan daha büyük şairdir, şu şiir en güzel şiirdir” gibi cevaplarla da yetinilirdi. Hicrî ikinci yüzyıldan itibaren eleştiriye yeni ölçütler getirilmeye başlanmıştır. Bu dönemde edebiyat eleştirisi; lügat, sarf, nahiv ve aruz gibi dört temel üzerinde yürütülmekteydi. Abbasîler döneminde Aristo’nun hitabet ve şiir hakkında yazdığı kitapların Arapçaya tercüme edilmesiyle birlikte edebî zevke dayalı tenkidin yanı sıra mantıksal tahlillere ve belâğata dayalı tenkit anlayışı da gelişmeye başlamıştır. Bu bağlamda Cahiliye döneminin ilk şairlerinden sayılan İmru’u’l-Kays ve şiirlerine yukarıda bahsedilen tenkit anlayışı çerçevesinde hem cahiliye döneminde hem de daha sonraki dönemlerde çeşitli eleştiriler yöneltilmiştir. Bu eleştirilerin bir kısmı İmru’u’l-Kays’ın şairliğine yönelik iken, diğer bir kısmı onun şiirleriyle ilgilidir. Onun şairliğine yönelik eleştiriler genellikle “en büyük şair” olgusu etrafında dönerken, şiirlerine yönelik eleştiriler “şu konuda en güzel beyit” olgusunun yanı sıra lugat, aruz, belâğat, dil bilgisi ve mantıksal tahlillere dayanmaktadır. Bu eleştiriler olumlu olduğu kadar olumsuz da olabilmektedir. Bu çalışmada İmru’u’l-Kays ve şiirlerine yöneltilen olumlu ve olumsuz eleştiriler ele alınmıştır.]]> <![CDATA[Literary criticism is an art that deals with literary works such as poetry and prose, analyzing and judging them on whether they are beautiful or not, and revealing their strengths and weaknesses. There is no consensus on when criticism emerged in Arabic literature, but there are some clues that its foundations were laid in the pre-Islamic era. From the pre-Islamic era to the Abbasid period, Arabic literature had a taste-based literary criticism approach. This classical literary criticism was often conducted within the framework of questions like "Who is the greatest poet among the Arabs? Which poem or verse is the most beautiful?" and responses would suffice with statements like "So-and-so is the greatest poet; this poem is the most beautiful." From the second century after Hijra, new criteria began to be introduced to criticism. During this period, literary criticism was conducted based on four fundamentals: vocabulary, grammar, rhetoric, and prosody. With the translation of Aristotle's books on rhetoric and poetry into Arabic during the Abbasid period, alongside taste-based criticism, a criticism approach based on logical analysis and rhetoric also began to develop. In this context, Imru'u al-Qays, one of the first poets of the pre-Islamic era, faced various criticisms both during his time and in later periods within the framework of the aforementioned criticism approach. While some of these criticisms were directed towards Imru'u al-Qays's poetry, others were related to his poems. Criticisms directed towards his poetry were based on vocabulary, prosody, rhetoric, grammar, and logical analysis, in addition to the notion of "the most beautiful verse on this subject." These criticisms could be both positive and negative. This study examines the positive and negative criticisms directed towards Imru'u al-Qays and his poems.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76236 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[549-570]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/341 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Aşk Hikâyesi Adlı Romanda Klasik Türk Edebiyatı Geleneği ve Evliya Çelebi Seyahatnamesi Etkisi]]> <![CDATA[The Effect Of Classical Turkish Literature Tradition And Evliya Çelebi's Seyahatname On The Novel Called Aşk Hikâyesi]]> <![CDATA[Murat ASLAN]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, modern Türk romanı, İskender Pala, metinlerarasılık, edebiyatta gelenek.]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, modern Turkish novel, İskender Pala, intertextuality, tradition in literature.]]> <![CDATA[İskender Pala tarafından yazılıp 2023 yılında yayımlanan Aşk Hikâyesi romanı, klasik Türk edebiyatı geleneğinin aşk anlayışına dair öğeleri yoğun bir şekilde barındırması bakımından dikkat çekici bir eserdir. Âşık-sevgili-rakip üçgeninde geçen eser, âşığın sevgiliden ayrılığını ve tekrar ona kavuşmak için onlarca yıl sabredip uğraşmasını konu almaktadır. Ana karakterler olan Bahşı Yunus ile Kaknusia, ilk önce eşkıyaların Kaknusia’yı kaçırıp köle olarak satmalarıyla birbirinden ayrılır. Bu ayrılık pek kısa sürer. Gerçek ayrılık ise, her ikisinin de içinde bulundukları Slamander kalyonunun Karadeniz’de batması sonucu meydana gelir. Bu olaydan sonra Bahşı Yunus, yaklaşık kırk yıl boyunca sevgilisini arar durur. Kaknusia ise sabrederek ve Bahşı Yunus’tan olma kızı Anka hariç hiç kimseyle konuşmayarak aşkına sadakat gösterir. Bu hikâyede asıl ayrılığı meydana getiren ve romanın temel çıkış noktasını oluşturan gemi kazası, Evliya Çelebi’nin Seyahatname’de anlattığı gemi kazasıyla önemli ölçüde paraleldir. Evliya Çelebi’nin bizzat yaşadığı bu olay, Seyahatname’de oldukça etkileyici ve ayrıntılı bir biçimde anlatılır. İskender Pala, söz konusu hikâyeyi Aşk Hikâyesi romanında büyük oranda kullanır ve kendi eserine adapte eder. Bu çalışmada öncelikle romanın geneline yayılan klasik Türk edebiyatı geleneğine değinilecek; ardından Seyahatname ve Aşk Hikâyesi eserleri gemi kazası bağlamında karşılaştırılarak incelenecek, iki eser arasındaki paralelliklere dikkat çekilecek ve böylece Seyahatname’nin Aşk Hikâyesi adlı romana etkileri ve bu etkinin boyutları ortaya konacaktır.]]> <![CDATA[The novel Aşk Hikâyesi, written by İskender Pala and published in 2023, is a remarkable work in that it intensely contains elements of the understanding of love of the classical Turkish literature tradition. Set in the lover-beloved-rival triangle, the work is about the lover's separation from his beloved and his patience and efforts for decades to reunite with her. The main characters, Bahşı Yunus and Kaknusia, are first separated from each other when bandits kidnap Kaknusia and sell her as a slave. This separation lasts very short time. The real separation occurs when the Slamander galleon they are both on sinks in the Black Sea. After this incident, Bahşı Yunus searched for his lover for about forty years. Kaknusia, on the other hand, shows loyalty to her love by being patient and not talking to anyone except Anka, her daughter from Bahşı Yunus. The shipwreck that creates the main difference in this story and constitutes the main starting point of the novel is significantly parallel to the shipwreck described by Evliya Çelebi in his work Seyahatname. This event, which Evliya Çelebi personally experienced, is described in a very impressive and detailed way in Seyahatname. İskender Pala uses the story in question extensively in his novel Aşk Hikâyesi and adapts it to his own work. In this study, first of all, the classical Turkish literature tradition that spreads throughout the novel will be touched upon; Then, the works Seyahatname and Aşk Hikâyesi will be examined by comparing them, the parallels between the two stories will be drawn, and thus the effects of Seyahatname on the novel Aşk Hikâyesi and the dimensions of this impact will be revealed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76165 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1311-1330]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/342 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Millî Mücadeleyi Konu Edinen Çocuk ve Gençlere Yönelik Tiyatro Eserlerinde Vatan Algısının İncelenmesi]]> <![CDATA[A Study of the Perception of Homeland in Theatrical Works for Children and Young People on the National Struggle ]]> <![CDATA[Dilek Aşkın SARICA]]> <![CDATA[Millî mücadele, vatan, misak-ı millî, tiyatro, çocuk ve genç.]]> <![CDATA[National struggle, homeland, misak-ı millî, theater, children and youth.]]> <![CDATA[I. Dünya Savaşı olarak bilinen “Paylaşımlar Savaşı” 30 Ekim 1918’de imzalanan Mondros Ateşkes Antlaşması ile sona ermiştir. Antlaşmanın hükümleri gereğince savaşı kazanan devletler Anadolu’yu işgale başlamış, yaşanan gelişmeler neticesinde Mustafa Kemal’in 19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıkması ile Millî Mücadele başlamıştır. Millî Mücadele, vatan kavramının “bir halkın hâkim olduğu, üzerinde yaşadığı, kültürünü oluşturduğu toprak parçası, yurt” anlamlarının, üzerinde yaşayanlar tarafından ne şekilde algılandığını yansıtan bir süreç olmuştur. Aynı zamanda Millî Mücadele, yeni Türk devletinin kuruluş sürecini de ortaya koymuştur. Bu noktadan hareketle çalışmada, Millî Mücadele’yi konu edinen çocuklara ve gençlere yönelik yazılmış tiyatro eserlerinde vatan algısı, belirlenen sekiz tema kapsamında ele alınmıştır. Bu temalar; Kuvayı Millîye yanlıları, Kuvayı Millîye karşıtları, ebeveynler, çocuk ve gençler, kadınlar, öğretmenler,  din görevlileri ve düşman mezalimi ekseninde vatan algısıdır.  Her bir tema ile vatan algısının yansımaları üzerinde durulmuştur. Örneğin Kuvayı Millîye yanlıları ve karşıtları ile iki farklı görüş üzerinden vatan algısı gösterilmek istenmiştir. Her iki grubun “vatan”ın kurtuluşunda aradıkları çare birbirinden farklıdır. Ebeveynler ekseninde vatan algısının ele alındığı bölümlerde ise çocuklara vatan bilincinin ve sevgisinin kazandırılmasında ebeveynlerin etkisi ortaya konulmuştur. Böylelikle her bir tema ile vatan algısının yansımaları detaylandırılmış, çalışma ile “vatan algısının” Millî Mücadele’yi konu edinen çocuklar ve gençlere yönelik yazılmış tiyatro eserlerine nasıl yansıdığını belirlemek amaçlanmıştır.]]> <![CDATA[The "War of Shares", known as World War I, ended with the Armistice Treaty of Mondros signed on October 30, 1918. In accordance with the provisions of the treaty, the states that won the war started to occupy Anatolia, and as a result of the developments, the National Struggle started with Mustafa Kemal's landing in Samsun on May 19, 1919. The National Struggle has been a process that reflects how the concept of homeland is perceived by those who live on it in terms of "a piece of land where a people is dominant, lives on it and forms its culture. At the same time, the National Struggle also revealed the establishment process of the new Turkish state. From this point of view, in this study, the perception of homeland in the theater works written for children and young people about the National Struggle was examined within the scope of eight themes. These themes are; supporters of “Kuvayı Millîye” (National Force), opponents of “Kuvayı Millîye”, parents, children and youth, women, teachers and religious officials' perception of homeland and perception of homeland under enemy oppression. With each theme, the reflections of the perception of homeland were emphasized. For example, the perception of the homeland was intended to be shown through two different views with the supporters and opponents of Kuvayı Millîye. The remedy that both groups seek for the salvation of the "homeland" is different from each other. In the part on the perception of homeland on the axis of parents, the effect of parents on the acquisition of homeland consciousness in children is revealed. Thus, the reflections of the perception of homeland with each theme were detailed, and the study aimed to determine how the "perception of homeland" is reflected in the theater works for children and young people about the National Struggle.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76161 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1751-1776]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/343 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Kültür Sözcüğünün Biyografisi: böz / bez]]> <![CDATA[A Biography of a Culture Word: böz / bez]]> <![CDATA[İlhan İNCE]]> <![CDATA[Etimoloji, yeniden yapılandırma, kültür sözcüğü, alıntı sözcükler, Eski Türkçe]]> <![CDATA[Etymology, reconstruction, culture word (kulturwort), loanwords, Old Turkish.]]> <![CDATA[Bu makale; dar anlamda “pamuk veya ketenden yapılmış kumaş veya dokuma”, geniş anlamda “herhangi bir cins kumaş” ve hem tarihî ve çağdaş Türk lehçelerinde hem de ağızlarda “kefen” anlamında kullanılan, Eski Mısır, Asur, Babil ve Antik Yunan dönemlerinde genellikle “değerli bir keten kumaş” anlamıyla karşımıza çıksa da yer yer “pamuk” ve “ipek” anlamında da tanıklanabilen, coğrafi yayılımı ve tarihsel nitelikleri bakımından bir kültür sözcüğü olarak ele alınabilecek Semitik veya Mısır kökenli bȫz / bez sözcüğünün diller arasındaki yeri, Türk lehçeleri ve dünya dillerindeki görünümleri ve kökeni ve yayılım sürecinin tespit edilmesi üzerinedir. ET bȫz ve OT bez / biz sözcüklerinin alıntılanması şu biçimlerde gerçekleşmiştir: ET böz / bȫz (-s > -z ötümlüleşmesinde Ar. bezz etkisi) < ET *bȫs (ön damaksıllaşma, ünlü genişlemesi ve tek hecelileşmede Ar. bezz etkisi) < Sür. būṣā (~ Gr. βύσσος) ~ İbr.‎ bûss / būṣ < ? Mıs. bḏ3 / bḏꜢ / p-wôṣ; OT bez / béz / biz / bı̇̄z < ET *bēz / *bé̄z < Ar. bezz (~ Sür. būṣā ~ ? İbr. bäd / bad < ? Mıs. bḏ3 / bḏꜢ). Bu makale, sözcüğün Türkçeye geçişiyle iligili kimi çıkarımlara yer verdiği gibi bir kültür sözcüğünün yayılım alanınını tespit etmekte ve kültür sözcüklerinin etimolojisi için bir yöntem önermektedir. ]]> <![CDATA[The word bȫz / bez is used in the narrow sense as “cloth or fabric made of cotton or linen”, in the broad sense as “any kind of fabric” and it is used as “shroud” in both historical and modern Turkic dialects. This word, which is of Semitic or Egyptian origin and accepted as a cultural word in terms of its geographical spread and historical qualities is although it is often encountered with the meaning of “a valuable linen fabric” in Ancient Egypt, Assyria, Babylon and Ancient Greek periods, sometimes it can be seen as “cotton” and “silk”. The quotation of the word Old Turkic bȫz and Middle Turkic bez / biz took place in the following forms: Old Turkic böz / bȫz (Arabic bezz effect in -s > -z voicing) < Old Turkic *bȫs (Arabic bezz effect in palatalization, vowel widing and monosyllableization) < Syriac būṣā (~ Gr. βύσσος) ~ Hebrew‎ bûss / būṣ < ? Egyptian bḏ3 / p-wôṣ; Middle Turkic bez / béz / biz / bı̇̄z < Old Turkic *bēz / *bé̄z < Arabic bezz (~ ? Syriac būṣā ~ ? Hebrew bäd / bad < ? Egyptian bḏ3). This article not only includes some inferences about the quotation of the word into Turkic, but also determines the distribution area of a culture word and proposes a method for the etymology of culture words.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76147 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[639-668]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/344 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eski Hastalık, Kavak Yelleri ve Zeliş Romanlarında Mizah ve İroni]]> <![CDATA[Humor and Irony in the Novels of Eski Hastalık, Kavak Yelleri and Zeliş]]> <![CDATA[Havvaana KARADENIZ]]> <![CDATA[Mizah, ironi, Eski Hastalık, Kavak Yelleri, Zeliş.]]> <![CDATA[Humor, irony, Eski Hastalık, Kavak Yelleri, Zeliş.]]> <![CDATA[Gündelik hayatın koşuşturmacası içinde gözden kaçan detay, gerçeklik ve eksiklikler mizah ve ironinin temsil gücüyle somutlaştırılarak vücut bulur. Aynı şekilde ruhi bir ihtiyaç olan gülme ihtiyacı, edebî eserlerde mizah ile görselleştirilir. Bu nedenle edebî eserlerde görüntü ve hareketlerden oluşan görsel bir mizah dili kullanılır. Oluşan bu mizah dili, içinde eleştiriyi de barındırır. Mizah ve ironi aynı zamanda üstü örtülü bir şekilde bir düşünce ya da duruma karşıtlığı sembolize eder. Bu noktada mizah ve ironinin önemi, onu anlayan kişi sayısının az olması ile ortaya çıkar yani edebî metindeki bu unsurları her okuyucu göremeyebilir. Bu durum, üst düzey okumanın gerekliliğini ve okuyucunun donanımını zorunlu kılar. Bu çalışmada Reşat Nuri Güntekin’in Eski Hastalık ve Kavak Yelleri ile Necati Cumalı’nın Zeliş adlı romanları mizahi ve ironik unsurlar bakımından incelenmiştir. Esere canlılık katarak eseri tekdüzelikten kurtaran bu uygulama biçimlerinin, incelenen romanlarda yanlış Batılılaşma, değerler yitimi ve batıl inanışlar gibi gündelik yaşamda sıkça rastlanılan sorunları eleştirel bir şekilde gün yüzüne çıkardığı görülür. Bu sayede söz konusu romanlarda ironi ve mizah unsurlarıyla okuyucunun, bazı toplumsal meselelere eğlendirilirken dikkati çekilir ve eleştirel düşünmesi sağlanır. Böylece bireylerin bilinçlendirilmesi ve farkındalığının oluşturulması amaçlanır. Burada aslında ortaya konmaya çalışılan şey; sorgulayan, araştıran, eleştiren ve bunlardan hareketle doğruya ulaşabilen bir birey ve toplum yapısının inşa edilmesidir.]]> <![CDATA[Details, realities and shortcomings that are overlooked in the hustle and bustle of daily life are embodied by the power of humor and irony. Likewise, the need to laugh, which is a spiritual need, is visualized with humor in literary works. For this reason, a visual humor language consisting of images and movements is used in literary works. This humorous language also includes criticism. Humor and irony also implicitly symbolize opposition to an idea or situation. At this point, the importance of humor and irony is revealed by the small number of people who understand it. This situation necessitates high-level reading and the reader's equipment. In this study, Reşat Nuri Güntekin's novels Eski Hastalık and Kavak Yelleri and Necati Cumalı's novels Zeliş were examined in terms of humorous and ironic elements. It has been observed that these forms of application, which save the work from monotony by adding liveliness to the work, critically bring to light the problems frequently encountered in daily life such as false Westernization, loss of values and superstitious beliefs in the novels examined. In this way, with the elements of irony and humor in the novels in question, the reader's attention is drawn to some social issues while being entertained and he is made to think critically. Thus, it is aimed to raise the awareness of individuals. What is actually trying to be revealed here is; it is the construction of an individual and social structure that questions, researches, criticizes and can reach the truth based on these.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76141 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[1069-1082]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/345 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kara Mizah, Anti-Kahraman ve Bir İnceleme: “Beyaz Mantolu Adam”]]> <![CDATA[Dark Humor, Anti-Hero and an Analyzing: “The Man in the White Coat”]]> <![CDATA[Mecnun KANDEMİR]]> <![CDATA[Modern Türk edebiyatı, Oğuz Atay, “Beyaz Mantolu Adam”, kara mizah, anti-kahraman, Hz. İsa, modernist edebiyat.]]> <![CDATA[Modern Turkish literature, Oğuz Atay, “The Man in the White Coat”, dark humor, anti-hero, Jesus, modernist literature.]]> <![CDATA[“Kara mizah”, dünyanın anlamsızlığına, bir değer hiyerarşisinin bulunmayışına, neden-sonuç ilişkilerinin kolayca geçersizleşebileceğine yahut ters çevrilebileceğine ve bireyin girdiği ya da dışında durduğu tüm mücadelelerde peşinen yenilgisine atıf yapar. Kara mizahın kendini açığa vurduğu metinlerin kurmaca kişisi olan anti-kahraman ise başarısızlıklar silsilesini bünyesinde taşıdığı gibi istikrarsızlığı, saçmalığı ve müdahale alanının dışında durmayı olağanlaştırır. Aynı zamanda anti-kahraman, kara mizahın mütemmim cüzü ve başat ögelerinden biridir. Hem anti-kahraman hem de kara mizah kategorileri, farklı prototipler ya da öncüller olduğu varsayılsa da 20. yüzyıla özgü modernist edebiyatın bileşenleridir. Bu çalışma terminoloji, tanımlar ve tarihçe konularına ana çizgileriyle değindikten ve her iki kavramı da gereken ölçüde berraklaştırdıktan sonra bir kara mizah çözümlemesini örnekleme niyetini taşımaktadır. Söz konusu niyete bağlı olarak öncelikle kara mizah ve anti-kahraman kategorileri kuramsal olarak tanıtılmış, her ikisiyle ilgili tarihsel ve kavramsal tartışmalar üzerinde etraflıca durulmuştur. Bununla birlikte Türk edebiyatında, birbirini tamamlayan bu iki edebî kategoriyi eserleri ve kurmaca kişileriyle örnekleyen, en öne çıkan yazarlardan biri Oğuz Atay’dır. Bu bağlamda Atay’ın “Beyaz Mantolu Adam” başlıklı hikâyesi hem kara mizah hem de anti-kahraman çözümlemesi için uygun bir örnek olarak öne çıkmaktadır. Dolayısıyla bu çalışmada Atay’ın metninin, kara mizah ve onun bileşenleri merceğinden yorumlanmasının ne derece mümkün olduğu sorgulanmıştır; yani ilgili metinde kara mizahın anlatı özellikleri, anti-kahraman kategorisi ve tematik olarak kendisini nasıl açığa vurduğu tespit edilmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[“Dark humor” refers to the meaninglessness of the world, the absence of a hierarchy among values, the fact that relation of causality can easily be invalidated or reversed, and the individual’s a priori defeat in all the struggles she/he gets involved or stands out of. The anti-hero, the fictional character of the dark humor texts, embodies a pile of failures and normalizes instability, absurdity and staying outside the sphere of intervention. At the same time, the anti-hero is an integral part of dark humor and one of its basic elements. Both the anti-hero and dark humor categories are components of 20th century modernist literature, although they are assumed to have different prototypes or premises. After sketching out the terminology, definitions and history and clarifying the aforementioned concepts to the necessary extent, this study aims to exemplify an analysis on dark humor. In line with this purpose, first of all, the categories of dark humor and anti-hero are theoretically introduced, and the historical and conceptual discussions regarding both are elaborated on. Additionally, one of the most prominent writers who exemplify these inseparable literary categories with his works and fictional characters in Turkish literature is Oğuz Atay. In this context, Atay’s story named “Beyaz Mantolu Adam (The Man in the White Coat)” stands out as a suitable sample for both dark humor and anti-hero analyses. Therefore, in this study, it was questioned to what extent it is possible to analyze Atay’s text through the lens of dark humor and its components; in other words, it was tried to determine how black humor manifests itself in Atay's text in terms of narrative features, anti-hero category and themes.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76139 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[1051-1068]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/346 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[An Analysis of Linguistic Landscape in The Old Town of Famagusta (Suriçi)]]> <![CDATA[An Analysis of Linguistic Landscape in The Old Town of Famagusta (Suriçi)]]> <![CDATA[Fatoş EROZAN]]> <![CDATA[Nihat BÜYÜKOĞLU]]> <![CDATA[Sociolinguistics, Linguistic Landscape, Famagusta’s old town, Social-action Theory, Linguistic diversity. ]]> <![CDATA[Sociolinguistics, Linguistic Landscape, Famagusta’s old town, Social-action Theory, Linguistic diversity. ]]> <![CDATA[Bu makale, Gorter (2006) tarafından önerilen üç perspektifte  (gösterimi, iyi nedenler -yani dilin bir mal olarak görülmesi- ve güç ilişkileri) sosyal eylem teorisi çerçevesinde Gazimağusa’nın eski şehir merkezi olan Suriçi’nin dilbilimsel manzarasını. Çalışmada, verilerin hem nicel hem de nitel veri analizlerini içeren karma bir yöntem yaklaşımı kullanılmıştır. Söz konusu bölgenin (Google haritasına bakınız) çekilen fotoğraflarıyla toplanan verilerin analizi, araştırmacılara sosyal-eylem teorisinin üç perspektifini kapsayan bulgular sunmaktadır. Çalışmanın bulguları, genel olarak Gazimağusa’nın eski şehir merkezinde bulunan dilbilimsel manzarasında Türkçe, İngilizce, Yunanca, Rusça vb. dillerin birbiriyle rekabet eder durumda olduğunu göstermektedir. Daha detaylı inceleme yapıldığında, Türkçe’nin resmi dilbilimsel manzarada baskın dil olduğu görülürken, resmi olmayan dilbilimsel manzarada ise İngilizce’nin ağırlıklı olarak hakim olduğu görülmektedir. Bu durum, açık dil politikası önerileri ile dil kullanım uygulamaları arasındaki uyumsuzluğu ortaya koymaktadır. Bu araştırmanın, genel olarak dilbilimsel manzara araştırmalarına ve özelde çok dilli bir ortam olan Kuzey Kıbrıs'ta dilbilimsel manzaranın araştırılmasına, dil görünümüne ilişkin öngörüler sunarak katkı koyabileceği düşünülmektedir.]]> <![CDATA[This paper explores the linguistic landscape (LL) of the old own of Famagusta in the framework of the social-action theory in three perspectives proposed by Gorter (2006) representation of self, good reasons (i.e., language as commodity) and power-relations. The study employs a mixed-method approach to research through both quantitative and qualitative analyses of the data. The analysis of the data, which were collected by photographing the vicinity (see <a href="https://www.google.com/maps/place/Suri%C3%A7i,+Famagusta+99450/@35.1251661,33.9414132,16z/data=!3m1!4b1!4m6!3m5!1s0x14dfc830f4eda4d7:0xe2386d43903d9dd3!8m2!3d35.1241258!4d33.9401578!16s%2Fg%2F1tggdt8k?entry=ttu">Google map</a>), enables the researchers to find evidence referring to all three LL perspectives of the theory to a varying extent. The findings of the study reveal the presence of competing (for visibility in the public space) languages such as Turkish, English, Greek, Russian, etc. in the LL of Famagusta old town. More specifically, while Turkish is the dominant language in top-down LL signs, it is English in the bottom-up ones. This shows the lack of conformity between the propositions of overt language policy and language use practices. This research may have contributions to the linguistic landscape research in general and in North Cyprus specifically by offering insights into language representation in a multilingual urban context.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76135 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1519-1542]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/347 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Son Dakika Haberlerinde Ötekiyi İşaretleme]]> <![CDATA[Marking The Other in Breaking News in Current Newspapers]]> <![CDATA[Neşe AYDIN KARAASLAN]]> <![CDATA[Yeni Türk Dili, Öteki, İşaretleme, Medya, Gazete, Söylem]]> <![CDATA[Turkish Language, Other, Marking, Media, Newspaper, Discourse]]> <![CDATA[Öz: Hemen hemen her kültürde farklı biçimlerde var olan ben ve öteki ayrımının bir tarafı daima  ‘ben’ diğer tarafı da ‘ben olmayan’ ya da ‘öteki’dir. Ben ve öteki kavramı insan varoluşunun çok yönlü ve yaygın bir tarafıdır. Bu kavramlar bireylerin kendilerini nasıl algıladıklarını, başkalarını nasıl anladıklarını ve kişiler arası ve toplumsal ilişkilerin karmaşık ağında nasıl göründüklerini kapsar. Bu anlamda toplumsal süreç içerisinde sosyal bir varlık olan insan olumlu ve olumsuz öteki işaretleyicileri kullanabilmektedir. Bu kavramlar toplumsal, kültürel, fiziksel, tutum, kanaat, inanç, imaj ve anlamlar gibi farklı bilişsel öğelerin bir bütününü ifade eden bir sosyal temsil geliştirmeyi içerir. Bu sosyal temsilin oluşumunda ve yayılmasında medya da önemli bir rol oynamaktadır. Medya organlarından gazeteler ise toplumda haberlerin, bilgilerin ve görüşlerin yayılmasında etkilidir ve sadece olay ve olgulardan ibaret olmadığı için seçilen dil ve kullanılan sözcükler haberin ötekileştirme boyutunu da yansıtabilmektedir. Bununla beraber öteki işaretleyicilerini belirlemede bir araç olarak kullanılabilmektedir. Bu çalışmada amaç gazete haberlerindeki temsillerde istemli veya istemsiz olarak kullanılan öteki işaretleyicilerini tespit etmektir. Bu bağlamda haber metinlerinde öteki işaretleyicilerinin nasıl temsil edildiği ve bu temsil süreçlerinde kullanılan anlatı yapılarının olumlu ve olumsuz işaretleme biçimleri belirlenecek, ötekiyi işaretleyen dilsel ve toplumsal söylemler ortaya konacaktır. Araştırma örneklemini 01-15 Ocak 2022 tarihleri arasına ait Sabah Gazetesinin son dakika haberleri oluşturacaktır.]]> <![CDATA[Abstract: The distinction between self and other, which exists in different forms in almost every culture, is always 'self' on one side and 'non-self' or 'other' on the other. The concept of self and other is a multifaceted and pervasive aspect of human existence. They encompass how individuals perceive themselves, how they understand others and how they appear in the complex web of interpersonal and social relations. In this sense, as a social being in the social process, human beings can use positive and negative other markers. These concepts involve the development of a social representation, which is a collection of different cognitive elements such as social, cultural, physical, attitudes, opinions, beliefs, images and meanings. The media also plays an important role in the formation and dissemination of this social representation. Newspapers, one of the media organs, are effective in the dissemination of news, information and opinions in society, and since they are not only about events and facts, the language and words used can also reflect the marginalization dimension of the news.However, it can also be used as a tool to identify markers of the other. The aim of this study is to identify the other markers used intentionally or unintentionally in the representations in newspaper news. In this context, how other markers are represented in news texts and the positive and negative marking forms of the narrative structures used in these representation processes will be determined, and linguistic and social discourses that mark the other will be revealed. The research sample will consist of the breaking news of Sabah Newspaper between January 01-15, 2022.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76134 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1375-1391]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/348 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mevlüt İhsanî’nin Şiirlerinde Tasavvufî Muhteva ve Yeni Tespit Edilen Bir Şiiri]]> <![CDATA[Mystical Content in Mevlut İhsanî's Poems and One of His Recently Discovered Poem]]> <![CDATA[Oğuzhan AYDIN]]> <![CDATA[Türk Dili ve Edebiyatı, Halk Şiiri, Âşık Mevlüt İhsanî, Tasavvuf, Mürşid.]]> <![CDATA[Turkish Language and Literature, Innate Science, Aşık Mevlüt İhsanî, Sufism, Murshid.]]> <![CDATA[Türk şiirinde, 13. yüzyıldan itibaren dinî ve tasavvufî unsurlar, doğrudan veya dolaylı olarak, edebi sanatlar aracılığıyla sıkça kullanılmıştır. Bu unsurlar, toplumu yönlendirme ve bireyleri irşat etme amacıyla önemli bir rol oynamıştır. Türk halk edebiyatının en önemli kolu olan halk şiirinin kaynakları incelendiğinde, Kur’an ayetleri, hadis-i şerifler, peygamberlerin hayat hikâyeleri, dini ritüeller ve tasavvufî terimlerin önemli bir yer tuttuğu açıkça görülür. İşte bu bağlamda, Âşık Mevlüt İhsanî’nin şiirleri incelendiğinde, temel kaynaklardan beslendiği açıkça müşahede edilir. İhsanî, şiirlerinde 20. yüzyılın halk edebiyatı alanında yazılmış en güzel örneklerini sunar. Sadelik ve içtenlikle ifade ettiği şiirleriyle tanınan İhsanî, çeşitli vesilelerle pek çok tasavvufî kavramı eserlerinde işlemiştir. Hayatında birçok tarikatla temas hâlinde olan âşık, özellikle ustası vasıtasıyla Rufaîlik; çeşitli görüşmeleri vesilesiyle de Nakşbendîlik, Kadirîlik ve Bektaşîlik gibi tarikatların erkânını öğrenmiş ve çeşitli tasavvufî önderlerle temasları olmuştur. Yeni tespit edilen şiirinde; ilm-i vehbi, sıdk, hakikat, habib, ziyaret gibi ifade ve kavramların işlenmesi bütün şiirlerinde de görülen tasavvufi literatüre olan hâkimiyetin bir örneğidir. Diğer şiirlerinde de, mürid, mürşid, esrâr, ârif, kemâlat, hakikat, marifet, hikmet, cemâl, ilm-i vehbî, sıdk gibi tasavvufî kavramları kullanmış olması konuya olan vukufiyetini göstermektedir. Ancak bugüne kadar Âşık Mevlüt İhsanî’nin şiirleri, özellikle tasavvufî içerik açısından kapsamlı bir şekilde ele alınmamıştır. Bu durum, bu çalışmanın temelini oluşturmaktadır.]]> <![CDATA[Since the 13th century, Turkish poetry has frequently used religious and mystical elements through literary arts. These elements have an important role in guiding society and instructing individuals. When we look at the sources of folk poetry, which is the leading branch of Turkish folk literature, it is seen that Qur'anic verses, hadiths, life stories of prophets, religious rituals and mystical terms occupy an important place. In this context, an analysis of the poems of Âşık Mevlüt İhsanî clearly shows that he is fed from the main sources. In his poems, İhsanî presents the most beautiful examples of folk literature of the 20th century. Known for his simplicity and sincerity, İhsanî has dealt with many mystical concepts in his works on various occasions. The minstrel, who was in contact with many sects, learned about Rifaism, especially through his master, and through various meetings he grasped the intricacies of sects such as Naqshbandism, Qadirism and Bektashism and established relations with various Sufi leaders. Although İhsanî was not a member of any sect, he met with the sheikhs or disciples of various sects as a requirement of his faith and art. He participated in gatherings and conversations with Sheikh Muhammed Lutfi Efendi, known as Alvarlı Imam "Efe Hazretleri", who belonged to the Naqshbandi Order. However, his blindness and certain circumstances made these associations not only on a physical level, but also on a spiritual level. In his poems, he demonstrated his mastery of the subject by using Sufi concepts such as murid, murshid, mystery, sagacious, perfection, truth, ingeniousness, wisdom, beauty, innate science, sıdk. However, until today, Āşık Mevlüt İhsanî's poems have not been analyzed comprehensively, especially in terms of Sufi content. This situation forms the basis of this study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=76044 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[465-484]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/349 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Oğuzların Tamam Bilicisi Dede Korkut Kitabı Hakkında Yapılan Lisansüstü Tezlerin Bibliyometrik Açıdan İncelenmesi ]]> <![CDATA[Omniscient of the Oghuzs Bibliometric Analysis of Graduate Theses on Dede Korkut]]> <![CDATA[Hüseyin Kürşat TÜRKAN]]> <![CDATA[Nedim BAKIRCI -Rabia SEKİTMEN]]> <![CDATA[Dede Korkut, tez, analiz, bibliyometrik]]> <![CDATA[Dede Korkut, thesis, analysis, bibliometric]]> <![CDATA[ Türk kültürü, tarihi, edebiyatı ile ilgili olarak sözlü kültür ortamından günümüze ulaşan birçok değerli eser vardır. Bu eserler arasında Dede Korkut Kitabı olarak bilinen diğer adıyla “Kitâb-ı Dedem Korkut Alâ Lisan-ı Tâife-i Oğuzân” adlı başyapıt, kültürel hazine olarak yerini almıştır. Sözlü kültürden yazılı kültüre geçiş görevini hakkıyla üstlenen eser hakkında çok sayıda çalışma yapılmıştır. Söz konusu çalışmalar, Anadolu başta olmak üzere Türk Dünyası’ndan Balkanlar’a kadar dünyanın pek çok yerinde yerli ve yabancı bilim adamları tarafından kaleme alınmıştır. Oğuzların sosyal ve kültürel yaşamlarıyla ilgili bilgi veren eserin bilinen iki nüshası haricinde farklı el yazma nüshaları da son zamanlarda gün yüzüne çıkarılmıştır. Dede Korkut Kitabı, multi-disiplinler olarak değerlendirebileceğimiz bir yapıda farklı bilimler tarafından (Edebiyat, tarih, sosyoloji, antropoloji, psikoloji, kamu yönetimi ve hatta tıp, vb.) geniş bir perspektifle incelenmiştir. Türklüğü ve Türk kültürünü konu alan her disiplin için zengin malzemeye sahip olan Dede Korkut Kitabı, ağırlığını ve değerini her zaman muhafaza etmeyi başarabilmiş nadir eserlerden biridir. Fuat Köprülü'nün İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesindeki derslerinde Dede Korkut Kitabı ile ilgili olarak söylediği o meşhur söz “Bütün Türk edebiyatını terazinin bir gözüne, Dede Korkut'u öbür gözüne koysanız, yine Dede Korkut ağır basar.” halk bilimi alanında çalışan herkes tarafından bilinir. Böyle bir ağırlığa sahip olan eserle ilgili onlarca çalışma yapılması ve eserin dünyanın birçok yerinde tanınması şaşırtıcı bir durum olmasa gerek. Sosyal bilimler için son derece yeni olan bibliyometrik analiz yöntemi bir konu hakkında yapılan çalışmayı çeşitli yönlerden (konu, kaynakça, sayfa sayısı, cinsiyet, vd.) inceleyerek tespit ve tahliller bağlamında çıkarımlar yapılmasını sağlamaktadır. Bu çalışmada “Yök-Tez” veri tabanında yer alan “Dede Korkut Kitabı” ile ilgili toplamda 112 tez tespit edilmiş ve bu tezlerin dosya olarak dijital kopyaları alınmıştır. Bu çalışmaların 19’u “doktora”, 93’ü “yüksek lisans” olarak hazırlanmıştır. 3’ü doktora, 6’sı yüksek lisans olmak üzere 9 teze ise erişim sağlanamamıştır. Söz konusu tezler, 5 farklı enstitüde ve 44 farklı anabilim ve bilim dalı tarafından oluşturulmuştur. “Yök-Tez” veri tabanında yer alan “Dede Korkut Kitabı” ile ilgili çalışmalar, bibliyometrik analiz ve nicel araştırma yöntemine tabii tutularak incelenecek ve çeşitli sonuçlara ulaşılacaktır.]]> <![CDATA[There are many valuable works related to Turkish culture, history and literature that have survived from the oral culture environment to the present day. Among these works, the masterpiece “Kitâb-ı Dedem Korkut Alâ Lisan-ı Tâife-i Tâife-i Oğuzân”, also known as the Book of Dede Korkut, has taken its place as a cultural treasure. Many studies have been carried out on the work, which has rightly undertaken the task of transition from oral culture to written culture. These studies have been written by local and foreign scholars in many parts of the world from the Turkish World to the Balkans, especially Anatolia. Apart from the two known copies of the work, which provides information about the social and cultural life of the Oghuzs, different manuscripts have recently been unearthed. The Book of Dede Korkut has been studied by different sciences (literature, history, sociology, anthropology, psychology, public administration and even medicine, etc.) in a structure that we can consider as multi-disciplines. The Book of Dede Korkut, which has rich material for every discipline dealing with Turkishness and Turkish culture, is one of the rare works that has always managed to maintain its weight and value. Fuat Köprülü's famous words about the Book of Dede Korkut in his lectures at Istanbul University Faculty of Literature “If you put all Turkish literature on one side of the scale and Dede Korkut on the other side, Dede Korkut would still outweigh it.” is known by everyone working in the field of folklore. It should not be surprising that dozens of studies have been carried out on the work that has such a weight and that the work is recognized in many parts of the world. The bibliometric analysis method, which is extremely new for social sciences, enables inferences to be made in the context of determinations and analyzes by examining the study on a subject from various aspects (subject, bibliography, number of pages, gender, etc.). In this study, a total of 112 theses on “The Book of Dede Korkut” in the “Yök-Thesis” database were identified and digital copies of these theses were taken as files. Of these studies, 19 were prepared as “doctoral” and 93 as “master’s”. Access to 9 theses, 3 of which were doctoral and 6 of which were master’s degrees, could not be provided. These theses were prepared by 5 different institutes and 44 different departments and sciences. The studies on “The Book of Dede Korkut” in the “Yök-Thesis” database will be examined by subjecting them to bibliometric analysis and quantitative research method and various results will be reached.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75999 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[823-847]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/350 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Söz Gölgesi İle Kurulan İkilemeler]]> <![CDATA[Reduplications Formed By Söz Gölgesi (Word Shadow)]]> <![CDATA[Selim ÖNLER]]> <![CDATA[Dîvânu Lugâti’t-Türk, Osmanlı Türkçesi, Bülgatü’l-Ahbâb, ikileme, yineleme]]> <![CDATA[Key Words: Dîvânu Lugâti’t-Türk, Ottoman Turkish, Bülgatü’l-Ahbâb, hendiadyoin, reduplication]]> <![CDATA[Dilin işlenmişliğinin bir göstergesi olan ikilemeler anlatımı canlandırmak, konunun önemini vurgulamak, anlatımı sıkıcılıktan kurtarmak, alay etmek, eylemin yapılış şeklini belirtmek gibi türlü sebeplerle kullanılmaktadırlar. Yakın anlamlı, zıt anlamlı ya da ikinci öğesi anlamsız sözcüklerle kurulan ikilemeler, Türk dilinin karakteristik bir özelliği olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu yapılar, Orhon yazıtlarından takip edebildiğimiz kadarıyla varlıklarını 8. yüzyıla ve daha öncesine kadar dayandırmaktadır. Kaşgarlı, Dîvânu Lugâti’t-Türk’te ikilemelerin Türklere özgü olduğunu ancak Oğuzlar tarafından kullanılmadığını belirtmektedir. Osmanlı sahasında yazılan eserlerde de zaman zaman bu konu üstünde durulmuştur. İlk Türkçe dilbilgisi kitabı olan Müyessiretü’l-Ulûm’da Bergamalı Kadri, ikinci öğesi anlamsız sözcükten oluşan ikilemelerin bu anlamsız öğesini mühmelât ‘kuru söz’ şeklinde adlandırmakta, 18. yüzyılda Râsih Ahmed Bey tarafından kaleme alınan Bülgatü’l-Ahbâb’da ise bu yapı söz gölgesi şeklinde adlandırılmaktadır. Bu tür ikilemeler Türkiye Türkçesinde oldukça yaygındır. Batı Türkoloji çalışmalarında hendiadyoin ve reduplication şeklinde adlandırılan yapılar Türkiye Türkçesi dil çalışmalarında ikileme, yineleme ve pekiştirme adlandırmalarıyla karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmanın temelini de Râsih Ahmed Bey tarafından kullanılan söz gölgesi tabirinden hareketle, gölge sözcüklü ikilemelerin Dîvânu Lugâti’t-Türk’teki varlıkları ve Osmanlı sahasındaki adlandırmaları ve tanımları oluşturmaktadır.]]> <![CDATA[Hendiadyoins, which are an indicator of the processedness of the language, are used for various reasons such as enlivening the narrative, emphasizing the importance of the subject, saving the narration from boringness, mocking, and specifying the way the action is done. Hendiadyoins formed by words with close meaning, antonyms, or meaningless second elements appear as a characteristic feature of the Turkish language. These structures date back to the 8th century and earlier, as far as we can trace from the Orkhon Inscriptions. Kaşgarlı states that hendiadyoins in Dîvânu Lugâti't-Türk are peculiar to Turks but not used by Oghuzs. This issue was also emphasized in the works written in the Ottoman field, from time to time. In Müyessiretü'l-Ulûm, the first Turkish grammar book, Bergamali Kadri calls this meaningless element of hendiadyoins, the second element of which consists of meaningless words, as “mühmelat (empty words)”. In Bülgatü'l-Ahbâb, written by Râsih Ahmed Bey in the 18th century, this structure is called “söz gölgesi” (shadow word). The basis of this study is the existence of shadow-word hendiadyoins in Dîvânu Lugâti't-Türk and their nomenclature and definitions in the Ottoman field, based on the phrase “söz gölgesi” (shadow word) used by Râsih Ahmed Bey.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75974 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[765-773]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/351 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Modern Kısa Hikâyenin ilk Gayri Müslim Tutunamayan Kişilerinden Paskal ve Fumagace’nin Karşılaştırılması ]]> <![CDATA[Comparison of Paskal and Fumagace, One of the First Non-Muslim Disconnected Characters of Modern Short Story]]> <![CDATA[Safiye AKDENİZ]]> <![CDATA[Karşılaşrırmalı edebiyat, Samipaşazâde Sezai, Halit Ziya Uşaklıgil, Pandomima, Bravo Maestro, “tutunamayan tipi”.]]> <![CDATA[Comparative literature, Samipaşazâde Sezai, Halit Ziya Uşaklıgil, Pandomima, Bravo Maestro, “the disconnected type”]]> <![CDATA[Türk edebiyatında Batılılaşmayla birlikte gelişmeye başlayan edebi türlerden biri hikâyedir. Modern hikâyenin ilk başarılı örnekleri Samipaşazade Sezai ve Halit Ziya Uşaklıgil tarafından verilir. Batılılaşma kurgusal metinlerin konusunu değiştirdiği gibi unsurları üzerinde de etkili olur.  Kahraman kadrosu/ kişiler bunlardan biridir. Bu çalışmada modern Türk hikâyesinin ilk gayrimüslim kahramanlarından ikisi üzerinde durulmakta, Batılılaşmayla birlikte kahraman seçimi ve kişilik yaratma konusunda yaşanan değişim, bu iki kişi üzerinden belirlenmeye çalışılmaktadır.  Bu amaçla Küçük Şeyler hikâye kitabında yer alan Pandomima başlıklı hikâye ile Halit Ziya Uşaklıgil’in Bir Yazın Tarihi kitabında bulunan Bravo Maestro başlıklı hikâye seçilmiş ve Pandomima’nın başkahramanı Paskal ile Bravo Maestro’nun başkahramanı Fumagace arasında bir karşılaştırılma yapılmıştır. Karşılaştırmadan önce kahramanların özellikleri belirlenmiş ve mevcut özellikleriyle hangi tipin temsilcisi olabileceği ve bunun o günkü edebiyat için taşıdığı anlam üzerinde durulmaya çalışılmıştır. Kahramanların erkek, gayrimüslim ve sanatçı olmaları ilk etapta dikkati çeken özellikleridir. Hayata tutunma, başarılı olma konusunda problemler yaşayan kendilerini yalnız ve değersiz hisseden kahramanlar, içinde bulundukları çıkmazdan kurtulmanın tek yolu olarak ölümü görürler. Mevcut özellikleriyle her iki kahramanın tutunamayan, kaybeden ve beraberinde küçük insan olarak nitelenebilecek insan tipine girdiği değerlendirmesi yapılmıştır. Ancak Paskal, Fumagace’den farklı olarak Eftalya adlı genç kıza duyduğu platonik aşk sebebiyle her şeyden çok romantik bir âşık olarak gözükmektedir. Bu değerlendirmeler neticesinde varılan sonuçlardan biri modern yaşamla birlikte kendisini daha çok gösteren yalnız, topluma yabancı, toplumsal normlara uyma konusunda problemler yaşayan tutunamayan tipinin, söz konusu yazarlar tarafından öncelikle gayrimüslim kahramanlar üzerinde denenmek istendiği ancak mevcut ortamın buna uygun olmadığıdır. Bu tipin hayal hakikat çatışmasını konu edinen metinlerde hakikatlerle baş edemeyip hayal kırıklığı yaşayan kahramanların ifadesi için kullanıldığı varılan bir diğer sonuçtur.  ]]> <![CDATA[One of the literary genres that started to develop with Westernization in Turkish literature is the story. The first successful examples of the modern story are given by Samipaşazade Sezai and Halit Ziya Uşaklıgil. Westernization not only changes the subject of fictional texts, but also affects their elements. Characters /persons are one of them. In this study, two of the first non-Muslim characters of the modern Turkish story are focused on, and the change in character selection and personality creation with Westernization is tried to be determined through these two people. For this purpose, the story titled Pandomima in the story book Küçük Şeyler and the story titled Bravo Maestro in Halit Ziya Uşaklıgil's book Bir Yazın Tarihi were selected and a comparison was made between Paskal, the protagonist of Pandomima, and Fumagace, the protagonist of Bravo Maestro. Before the comparison, the characteristics of the heroes were determined and an attempt was made to focus on which type they could represent with their existing characteristics and the meaning of this for the literature of that day. The first thing that attracts attention is that the characters are male, non-Muslim and artists. The characters, who have problems clinging to life and being successful and feel alone and worthless, see death as the only way out of their predicament. It has been evaluated that both characters, with their current characteristics, fall into “the disconnected type”, “losers”, and can also be described “the ordinary man”. However, unlike Fumagace, Paskal appears to be more of a romantic lover than anything else, due to his platonic love for the young girl named Eftalya. One of the conclusions reached as a result of these evaluations is that the lonely, alien to society, and “the disconnected type”, which shows itself more with modern life, has problems in complying with social norms, were wanted to be tested primarily on non-Muslim characters by the authors in question, but the current environment is not suitable for this. Another conclusion is that this type is used to express the characters who cannot cope with the truth and are disappointed in the texts dealing with the conflict between imagination and reality.  ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75956 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[899-912]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/352 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cenab Şehabeddin’in Münâcât Şiirleri Üzerine Kavramsal Bir İnceleme ]]> <![CDATA[A Conceptual Examination on the Supplication Poems of Cenab Şehabeddin]]> <![CDATA[Ahmet USLU]]> <![CDATA[Türkiye Sahası Yeni Türk Edebiyatı, Servet-i Fünun Dönemi, Münâcât, Cenab Şehabeddin, İnanç Krizi.]]> <![CDATA[Turkish Literature, Servet-i Fünun Period, Münâcât, Cenab Şehabeddin, Crisis of Faith.]]> <![CDATA[Münâcât kelime anlamı olarak duâ ve niyaz anlamlarında kullanılması ile birlikte edebiyatta bir tür olarak da kullanılır. Münâcâtlar dua ve niyaz bildiren şiirler olarak yazıldığı için duygulu ve rikkatli bir üslup dikkat çeker. Allah’a sığınma, her şeyi O’ndan isteme gibi merkeze yalnızca Allah’ı alarak yazılan bu eserler, İlahî kudretin sonsuzluğu karşısında kulun acziyetinin de bir göstergesidir.  Klasik şiirde görülen hamdele, salvele bölümleri, Allah’a yalvarma, yakarış, acziyetini belirterek, af isteme, Allah’ın varlığı, birliği ve yüceliğinin anlatıldığı bu şiirler, Tanzimat’tan sonra bir sorgulama haline dönüşür. Klasik şiirin önemli türlerinden olan Münâcât, Tanzimat’tan sonra da bazı şairler tarafından yazılmaya devam eder. Bu türün yeni edebiyatta ilk örneğini Şinasi verir. Servet-i Fünun döneminde ise bu türde eser veren şair Cenab Şehabeddin’dir. Cenab Şehabeddin de yeni şiir anlayışına uygun olarak şiirinde bir varlık sorgulaması içerisindedir. Şinasi kadar açık açık “var mısın yok musun?” sorusunu sormasa da onun da tereddütleri, varlık ile yokluk arasında akıl ve mantığınca bir arayış içerisinde olması devrin diğer şairlerinde olduğu gibi bir yaratıcının olup olmadığı, ya da olsa da yaratıp bıraktığı artık yarattıkları ile ilgilenmediği gibi bir anlayış hâkimdir. Cenab Şehabeddin’in dört şiirden oluşan münâcâtları 1911 – 1915 tarihler arasında yazılmıştır. Genel olarak sorgulamaların yer aldığı bu şiirlerde ilk münâcât ile diğer münâcâtları arasında muhteva olarak da farklılıklar vardır. Cenab Şehabeddin’in münâcâtları hakkında yapılan çalışmalarda genellikle sadece ilk şiir üzerinde durulmuş, diğerleri üzerinde genel değerlendirmeler yapılarak muhteva incelemesi yapılmamıştır. Cenab Şehabeddin, ilk şiirinden sonra diğer üç münâcâtında açıktan açığa olmasa da bir sorgulama, Allah’ın varlığına bir şekilde akıl yoluyla delil arama, hâlâ ümit kesmemiş olmanın verdiği bir vicdan sızısı, terk edilmişlik duygusundan kurtulmak için çıkış arama, yarattıktan sonra yarattıklarını terk eden yaratıcıya karşı sorumluluklarını hatırlatma ve bu sorumluluklarını yerine getirmesini bekleme gibi bir anlayış söz konusudur. Bu çalışmada şairin dört şiir olarak farklı zamanlarda kaleme aldığı münâcâtları bir bütün olarak ele alınarak kavramsal bir incelemesi yapılmış, aradaki farklara ve şairin inanç konusundaki düşünceleri ortaya konulmaya çalışılacaktır. Çalışmanın Servet-i Fünun döneminde yaşanan inanç krizinin anlaşılmasına katkı sağlayacağı kanaatindeyiz.]]> <![CDATA[The word Münâcât, in its literal sense, is used to express prayer and supplication, and in literature, it is also used as a genre. Münâcâts, being poems conveying prayers and supplications, are notable for their emotional and tender style. As these works are written solely focusing on Allah, seeking refuge in Him and asking everything from Him, they serve as an indication of the servant's weakness in the face of the infinite Divine power. In classical poetry, the sections of praise (hamdele) and salutation (salvele), supplication to Allah, pleading, expressing one's weakness, seeking forgiveness, describing the existence, unity, and greatness of Allah, turn into a questioning after the Tanzimat period. Münâcât, one of the important genres of classical poetry, continued to be written by some poets even after Tanzimat. The first example of this genre in the new literature was provided by Şinasi. During the Servet-i Fünun period, the poet who produced works in this genre was Cenab Şehabeddin. In accordance with the new understanding of poetry, Cenab Şehabeddin is also engaged in an inquiry into existence in his poetry. Although not as explicitly as Şinasi, questioning whether there is a God, or whether even if there is, He does not concern Himself with what He has created, is a prevalent sentiment, as with other poets of his time. Cenab Şehabeddin's Münâcâts, consisting of four poems, were written between 1911 and 1915. Generally, there are differences in content between the first Münâcât and the others, which mostly involve questioning. In studies conducted on Cenab Şehabeddin's Münâcâts, usually only the first poem has been focused on, and general evaluations have been made regarding the others without a detailed content analysis. After his first poem, Cenab Şehabeddin, although not explicitly, engages in questioning in his other three Münâcâts, searching for evidence of Allah's existence through reason in some way, a conscience pangs of not having lost hope yet, seeking a way out from the feeling of abandonment, reminding the Creator who left what He created after creating them of their responsibilities, and expecting Him to fulfill these responsibilities. In this study, Cenab Şehabeddin's Münâcâts, written at different times as four poems, are examined conceptually as a whole, and an attempt is made to reveal the differences and the poet's thoughts on faith. We believe that this study will contribute to understanding the crisis of faith experienced during the Servet-i Fünun period.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75867 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1837-1859]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/353 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ Sait Faik Abasıyanık’ın “Plajdaki Ayna” Öyküsüne Psikanalitik Bir Bakış]]> <![CDATA[A psychoanalitical view to the story “Plajdaki Ayna” of Sait Faik Abasıyanık ]]> <![CDATA[Yasemin ÖSKEN]]> <![CDATA[Şeyma BÜYÜKKAVAS KURAN]]> <![CDATA[Psikanalitik Kuram, Edebiyat, Sait Faik Abasıyanık, Öykü, Plajdaki Ayna, Sigmund Freud, Anna Freud, Savunma Mekanizmaları]]> <![CDATA[Sait Faik Abasıyanık, Plajdaki Ayna, Story, psychoanalysis, psychoanalytical researches, Sigmund Freud, Anna Freud, Carl Gustav Jung ]]> <![CDATA[Sait Faik anlatıcının ve karakterlerin duygu durumlarını ve ruh çözümlemelerini açıkça ya da örtülü olarak sunarken bir psikanalist gibi psikanalizin inceleme alanında yer alan aşk, korku, endişe, kaçış, çatışma gibi duygu durumlarını anlatıcı ve karakterlerle kurguya dahil eder. Yazar, evinin penceresinden dışardaki insanları hayatın olağan akışında izler gibi, onlardan biri “herkes gibi” olma duygusuyla yazar. Yazarken pencereden kendi yansımasını da görür. Kendi yansıması öykülerine, karakterlerine karışır. Okuyucuya seçilmiş karakterler ve nesnelerle bilinçdışının ve arketiplerin etkisinde kurgulanmış öyküler sunar. Hastasını tedavi eden psikanalistin hastasını kendine özgü bir algıyla anlamlandırması gibi yazar da gözlemlerinden ve hayal gücünden doğan anlatıcı ve karakterlerini kendinden bir şeyler katarak şekillendirir. Bu duygu yansımaları yazarın hayatından izler taşır. Yazarın seçilmiş yalnızlığı, avareliği, çatışma psikolojisi, yaşam sevincinin zamanla dönüştüğü melankoli hali; eserlerinde karakterlerinde ve anlatıcılarında vücut bulmuştur. Freud’un yazarlar ve şairlerin ilk psikanalistler olduğunu savunan görüşünü destekler nitelikteki Sait Faik Abasıyanık’ın Plajdaki Ayna öyküsü; anlatıcının ruh çözümlemelerini, okuyucuya merak, acıma, suçluluk duyguları ile yazarın bilinçdışının etkisinde sunmuştur. Öyküdeki bilinç akışı, iç ses itirafları ve metaforlar psikolojik çözümlemeler için ipuçları niteliğindedir.  Bu verilerden yola çıkılarak Sait Faik Abasıyanık’ın Plajdaki Ayna öyküsü, öyküdeki anlatıcılar ve karakterler incelenip, psikanalitik öykü unsurlarına uygun olup olmadıkları tespit edilmiştir. Kapsamlı bir literatür taramasıyla  doküman inceleme tekniği kullanılarak Sigmund Freud, Carl Jung, Anna Freud gibi psikanalitik kuramın temellerini atan ve kuramı katkılarıyla zenginleştiren isimlerin çalışmaları detaylı olarak incelenecek psikanalitik incelemeye dair ölçütler tespit edilmiştir. Bu ölçütler ışığında Sait Faik’in Plajdaki Ayna öyküsündeki anlatıcıların ve karakterlerin psikanalitik kurama uygun olarak ruh çözümlemeleri yapılmış, davranışlarının kökeninde yatan bilinçdışı ögeler ve arketipler belirlenmiştir. Sait Faik ile ilgili  biyografi çalışmalarından yararlanılarak elde edilen verilerin ışığında, anlatıcının ve karakterlerin psikanaliziyle Sait Faik Abasıyanık’ın o öyküyü yazdığı dönemdeki ruh çözümlemeleri arasındaki ilişki incelenmiştir ve analizler karşılaştırmalı olarak ortaya konmuştur.  ]]> <![CDATA[Sait Faik Abasıyanık presents the emotional states and psychoanalysis of the narrater and characters in an either clear or implicit way and incorporates in to the fiction the evotional states like love, fear, worry, escape, conflict which are involved in the area of investigation of psychoanalysis though narraters and characters like an analyst. Author writes from his window like watching the people outside in the natüre of things, with sthe feeling of being one of them, like “anybady else”. He also sees his reflection on the window, while writing. His reflection joins his stories and characters. He presents stories that are fictionalised under the influence of unconscious and archetypes with selected characters and objects to the reader. Author, too, forms his narrater and characters that emerge from his observation and imagination by adding something from himself like an analyst healing his patient with a perception peculiar to him. These sensationals reflections bear traces from the author’s life. The author’s selected loneliness, idleness, conflict psychology, his joy of life’s turning to melancholia in time, come into existence in his Works, characters and narraters. Sait Faik’s Plajdaki Ayna story, which has a supporting relation with Freud’s idea that authors and poets are the first psychoanalysts, is fictionalised under the influence of writer’s unconscious and narrater’s psychoanalysis. The stream of consciousness, inner voice confessions and metaphors in the story have the characters of clues for psychoanalysis. The story Plajdaki Ayna of Sait Faik Abasıyanık and its narraters and characaters have been investigated and revealed whether they are suitable in terms of psychoanalitical story elements. With a comprehensive literature reviewing, the works of Sigmund Freud, Carl Jung and Anna Freud who has laid the foundations of psychoanalytic doctrine and has improved it with their contributions have been investigated in a detailed way and the citeria has been determined regarding psychoanalytical investigation. In the light of these citeria, in Sait Faik’s story Plajdaki Ayna the narraters’ and the caharacters’psychoanalysis has been studied in accordance with the psychoanalytic doctrine and the unconscious components and the archetypes that lay behind the behaviours have been determined.  ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75788 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[1111-1125]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/354 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tefrika Roman Geleneği]]> <![CDATA[Serial Novel Tradition]]> <![CDATA[Adem ARSLAN]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyat, tefrika roman, popüler roman, matbaacılık, süreli yayın, romancı, okur.]]> <![CDATA[New Turkish literature, serialized novel, popular novel, printing, periodical, novelist, reader.]]> <![CDATA[Çalışmanın ilk bölümünde tefrika roman ve popüler romanların tanımları verildikten sonra tefrika roman geleneği ele alınmıştır. Yapılan tanımlamalar, popüler romanların genel özellikleri hakkında bilgi vermenin yanı sıra bu romanları okuyanların düzeyinin algılanışı ile ilgili bir yaklaşım da sunmuştur. Tefrika roman geleneğinin popüler roman geleneği ile birlikte varlığını göstermeye başladığı ve en zirve dönemlerini yaşadığı tespit edilmiştir. Tefrika romanların varlık sebebi, doğuşu, gelişmesi ve basım-yayım hayatı ile olan ilişkileri incelenmiştir. Bu kapsamda yayıncı-gazeteci-romancı-okuyucu ilişkisi irdelenmiştir. Matbaacılığın gelişmesiyle birlikte tefrika romanlar, süreli yayınlar aracılığıyla ucuz bir şekilde topluma sunulmuştur. Bu durum, orta sınıf okuyucu kitlesinin sayıca artmasına ve toplumsal gelişmenin sağlanmasına katkıda bulunmuştur. Buna karşın yayıncıların ticari kaygıları sebebiyle orta sınıf okuyucu kitlesinin seviyesine uygun eser verme çabası yazılan eserlerin sanatsal özelliklerini törpülemeye sebep olmuştur. Büyük kitlelere hitab etmeye başlayan gazetelerin ciddi ekonomik gelirler elde etmesi, birçok yazarın geçim kaynağını da oluşturmuştur. Bu durum kalemiyle geçinen popüler yazar kitlesinin sayıca artmasına ortam hazırlamıştır. Tefrika roman kapsamında sıradan roman ve edebî roman yayımlanma süreci üzerinde durulmuştur. Tefrika romanların yazıldığı dönemin toplumu hakkında ekonomik, siyasal, toplumsal, ahlaki durumları; yaşam seviyeleri ve eğitim düzeyleri hakkında bilgiler sunduğu tespit edilmiştir. Tefrika romanların okuyucu açısından gerek dil gerekse zihinsel olarak daha zorlayıcı olan eserleri okumak için birer basamak olduğu, okurda bir okuma kültürü meydana getirdiği belirlenmiştir. Türk edebiyatında tefrika romancılığın ve popüler romancılığın Tanzimat, Servetifünun ve Cumhuriyet dönemlerinde nasıl geliştiği hakkında bilgiler verilmiştir. Makalenin sonuç kısmında tefrika-popüler romanlar hakkında ele alınan noktalar çerçevesinde tefrika-popüler romanların genel özellikleri belirlenmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[In the first part of the study, the definitions of serialized novels and popular novels are given and then the tradition of serialized novels is discussed. In addition to providing information about the general characteristics of popular novels, the definitions provided an approach to the perception of the level of readers of these novels. It has been determined that the serialized novel tradition began to show its existence together with the popular novel tradition and was at its peak. The reason for the existence of serialized novels, their birth, development and their relationship with the printing and publishing life were examined. In this context, the relationship between publisher-journalist-novelist-reader has been examined. With the development of the printing press, the novels were offered to the public inexpensively through periodicals. This contributed to the increase in the number of middle class readers and social development. On the other hand, due to the commercial concerns of the publishers, the effort to produce works suitable for the level of the middle class readership has led to the dilution of the artistic features of the works written. The fact that newspapers, which began to appeal to large masses, generated significant economic revenues also became a source of livelihood for many writers. This situation paved the way for an increase in the number of popular writers who made a living with their pen. Within the scope of serialized novels, the process of publishing ordinary novels and literary novels is emphasized. The economic, political, social and moral conditions of the society of the period in which the serialized novels were written; It has been determined that it provides information about living standards and education levels. It has been determined that serialized novels are a stepping stone for the reader to read works that are more challenging both linguistically and mentally, and that they create a reading culture in the reader. Information about the development of serialized novelism and popular novelism in Turkish literature during the Tanzimat, Servetifünun and Republican periods is given. In the concluding part of the article, it is tried to determine the general characteristics of serialized-popular novels within the framework of the points discussed about serialized-popular novels.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75722 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[449-464]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/355 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Atebetü’l-Hakayık’ta Birleşik Fiiller]]> <![CDATA[Compound Verbs in Atebetü'l-Hakayık]]> <![CDATA[Serpil ERSÖZ]]> <![CDATA[Türk Dili, Eski Türk Dili, Karahanlı Türkçesi, Atebetü’l-Hakayık, Birleşik Fiil]]> <![CDATA[Turkish Language, Old Turkic Language, Karahanid Turkish, Atebetü’l-Hakayık, Compound Verbs]]> <![CDATA[Birleşik fiil, genel olarak, bir isim ya da fiilin başka bir fiille birleşmesinden oluşan ve tek bir kavramı gösteren bir kelime grubudur. Bu makalede, birleşik fiiller ile ilgili olarak Korkmaz’ın tasnifi esas alınmıştır. Korkmaz birleşik fiilleri bir isim ve bir yardımcı fiilden oluşan birleşik fiiller, tasviri fiiller, karmaşık fiiller, ikili fiiller ve anlamca kaynaşıp deyimleşen fiiller olmak üzere beşe ayırır. Onun bu tasnifi önce fiil+fiil ve sonra isim+fiil yapısında kurulmalarına göre ikiye ayrılarak sunulmuştur. Makalenin asıl amacı Atebetü’l-Hakayık’taki birleşik fiillerin, istemlerini de kapsayacak bir liste hâlinde sunulmasıdır. Atebetü’l-Hakayık’ın Semerkant, Ayasofya, Topkapı ve Hollanda nüshaları taranmıştır. Az önce de ifade edildiği gibi makalenin amacı, yalnızca AH’taki birleşik fiiilleri bir liste halinde ortaya çıkararak konuyla ilgili sonraki çalışmalara kaynaklık yapmak olduğu için eş zamanlı ya da art zamanlı kıyaslamalara girilmemiş, birleşik fiillerin tarihî süreç içerisindeki değişimleri incelenmemiştir. Çünkü birleşik fiillerin eş ya da art zamanlı incelenmeleri, ancak kapsamlı başka bir çalışmanın konusu olabilirdi. Tarihî dönem eserleri üzerinde yapılacak bu tür çalışmalar, konuyla ilgili eş zamanlı ve art zamanlı çalışmalara kaynak oluşturacak niteliktedir. Nitekim, literatürde birleşik fiiller üzerine böyle pek çok kaynak bulunmaktadır. Ancak bu çalışmalardaki en büyük eksiklik, istemlerin dikkate alınmamış olmasıdır. İstemlerin dikkate alınmadığı birleşik fiil listeleri ya da sözlük maddeleri, ne yazık ki bu fiillerin cümledeki kullanımları ile ilgili bilgiden mahrum kalınmasına ve bu sebeple de birleşik fiillerin yönetim alanlarının tespit edilememesine neden olmaktadır. Makalede bu yüzden, her bir birleşik fiilin istemi gösterilmiş ve böylelikle konunun önemine dikkat çekilmek istenmiştir.]]> <![CDATA[In general, a compound verb is a word group that consists of a noun, or a verb combined with another verb to express a single concept. This article adopts Korkmaz's classification as the basis for its analysis of compound verbs. Korkmaz classifies compound verbs into five categories: noun-adjective compounds, descriptive verbs, complex verbs, dual verbs, and idiomatic verbs. The following presents his classification, which is divided into two categories based on the structural composition of the compound verbs: verb-verb and noun-verb. The primary objective of this article is to present a comprehensive list of compound verbs in Atebetü'l-Hakayık (=AH), including their respective arguments. The Semerkand, Ayasofya, Topkapı, and Netherlands copies of Atebetü’l-Hakayık have been scanned. As previously mentioned, the aim of this article is to provide a resource for future research on the topic by simply compiling a list of compound verbs in AH. Therefore, the article does not engage in synchronic or diachronic comparisons, nor does it examine the historical changes of compound verbs. This is because a detailed investigation of the copulative and progressive aspects of compound verbs would warrant a separate and comprehensive study in its own right. Such studies conducted on historical period works have the potential to serve as a valuable resource for both synchronic and diachronic research on the subject matter. Indeed, there is a plethora of resources available in the literature on compound verbs. However, the major shortcoming of these studies is their failure to take into account the role of prompts. Compound verb lists or dictionary entries that disregard argument structure unfortunately deprive us of information regarding the syntactic behavior of these verbs in sentences, which consequently hinders the identification of their government domains. For this reason, the article presents the motivation for each compound verb, thereby emphasizing the importance of the topic.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75716 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[571-603]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/356 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tarihsel Tıp Metinleri Sözlüğü’nde Hayvan Adları ve Bu Adlardan Türemiş Bitki Adları]]> <![CDATA[Animal Names in the Dictionary of Historical Medical Texts and Plant Names Derived from These Names]]> <![CDATA[Şahin YILDIZ]]> <![CDATA[Eski Anadolu Türkçesi, Tarihsel Tıp Metinleri, Söz Varlığı, Hayvan Adları, Bitki Adları]]> <![CDATA[Old Anatolian Turkish, Historical Medical Texts, Vocabulary, Animal Names, Plant Names]]> <![CDATA[Geleneksel tıpta hayvanların tedavi sürecinde önemli bir yeri bulunmaktadır. Et, kan, deri, süt ve benzeri hayvansal ürünler önemli tedavi araçları olarak kullanılmış bu durum da tarihsel tıp metinlerinde hayvan adları ile ilgili söz varlığının artmasına sebep olmuştur. Bu çalışmada Zafer Önler tarafından hazırlanan ve tarihsel tıp metinlerinin söz varlığını önemli oranda ortaya koyan Tarihsel Tıp Metinleri Sözlüğü’nde (2019) hayvan adları ve bu adlar ile türetilmiş bitki adları üzerinde durulmuştur. Çalışmanın giriş bölümünde tarihsel tıp metinleri ve bu metinlerin Türkçenin tarihî dönemlerindeki seyri hakkında bilgi verilmiştir. Çalışmanın devamında hayvan adları ve bunlardan türemiş bitki adları konusunda yapılmış başlıca çalışmalar belirtilmiştir. Daha sonra Tarihsel Tıp Metinleri Sözlüğü taranmış ve hayvan adları tespit edilerek; kuşlar, sürüngenler, sinek - böcek - haşerat, kemirgenler, vahşi hayvanlar, av - yaban hayvanları, ehli hayvanlar, kümes hayvanları, suda yaşayan hayvanlar, binek ve yük hayvanları olmak üzere tasnif edilmiştir. Her sınıfın altında bu adlar ile türetilmiş bitki adları verilmiştir. Çalışmanın sonucunda tarihsel tıp metinlerinde yüz altmış dört (164) hayvan adının kullanıldığı görülmüştür. Bunlar içerisinde en çok kuş adlarının en az ise kümes hayvanı adının kullanıldığı tespit edilmiştir. Buna karşılık en çok ehli hayvan adları en az ise av - yaban hayvanı ve kümes hayvanı adı ile bitki adı türetildiği sonucuna ulaşılmıştır. Çalışmanın hayvan adları ve bundan türemiş bitki adları ile ilgili yapılacak çalışmalar açısından yararlı olacağı düşünülmektedir.]]> <![CDATA[In traditional medicine, animals have an important place in treatment. Animal products such as meat, blood, skin, milk, etc. were used as important treatment tools, which led to an increase in the vocabulary of animal names in historical medical texts. In this study, focused on animal names and plant names derived from these names were in the Dictionary of Historical Medical Texts (2019), prepared by Zafer Önler and which significantly reveals the vocabulary of historical medical texts. In the introduction of the study, information about historical medical texts and the course of these texts in the historical periods of Turkish is given. In the rest of the study, the main studies on animal names and plant names derived from them are given. Then Dictionary of Historical Medical Texts was scanned and animal names were classified as birds, reptiles, flies - insects, rodents, wild animals, hunting and wildlife animals, domesticated animals, poultry, aquatic animals, riding and beasts of burden. Under each class, plant names derived from these names are given. As a result of the study, it was seen that one hundred and sixty-four (164) animal names were used in historical medical texts. Among these, it was found that bird names were used the most and poultry names were used the least. On the other hand, it was concluded that most of the plant names were derived from the names of domesticated animals and least from the names of hunting and wild animals and poultry. It is thought that the study will be useful in terms of studies on animal names and plant names derived from them.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75667 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[849-864]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/357 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İki Şair, Bir Tanrıça: Ali Ulvi ve Mehmet Celal’in Venüs Şiirleri]]> <![CDATA[Two Poets, One Goddess: Poems of Ali Ulvi and Mehmet Celal on Venus]]> <![CDATA[Neşe OKTAY]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Ali Ulvi, Mehmet Celal, Venüs, mitoloji, resim, ekfrasis]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Ali Ulvi, Mehmet Celal, Venus, Mythology, Painting, Ekphrasis]]> <![CDATA[Mehmet Ali Ulvi ve Mehmet Celal, II. Abdülhamit döneminde yazan ve Mehmet Kaplan’ın verdiği isimle “Ara Nesil” sanatçıları arasında kabul edilen iki ediptir. Ali Ulvi daha çok şiirleri ile tanınırken Mehmet Celal şiir, hikâye, roman gibi farklı türlerde eser vermiş bir isimdir. Her iki isim de dönemlerinde Recaizade Mahmut Ekrem ile Muallim Naci arasında yaşanan ayrılıkta Naci’nin yanında durmayı tercih etmişlerdir. İkilinin aynı isme bağlanmalarının yanında birbirlerini tanıdıkları, müşterek kıtalar yazdıkları da bilinmektedir. Edipler arasındaki yakınlık bununla da sınırlı değildir. İki şair yaklaşık on dört yıllık bir ara ile mitolojinin güzelliğiyle meşhur tanrıçası Venüs hakkında şiirler kaleme almış ve bu sebeple makalede incelemeye değer bulunmuşlardır. Şiirler mitolojik bir figüre yer vermelerinin yanında Venüs’ün bilinen hikâyelerine de sadık kalmalarıyla ortaklığı devam ettirirler. O zamanki genel eğilimin aksine Venüs bu şiirlerde yalnızca isim olarak yer almamış, hikâyesiyle birlikte değerlendirilmiştir. Bu bakımdan şiirlerdeki mitolojik etkiler önemlidir. Aynı zamanda iki şiir resme yakınlıkları ile de dikkati çekmektedir. Mitoloji dönem edebiyatında önemli kaynaklardan biridir. Resim ise yenileşme tarihi bakımından hem edebiyatla ortak kadere sahip hem de tıpkı mitoloji gibi edebiyatın, özel olarak şiirin, kaynaklarından biridir. Tarih boyunca şiir ve resim çeşitli vesilelerle yan yana gelmiştir. Bu gibi sebepler dolayısıyla makalede iki şairin Venüs’e dair şiirlerinin sağladığı imkânlar değerlendirilerek edebiyatın mitolojiyle ve resimle bağlarına işaret edilmeye çalışılacak ve bu yolla edebiyatın yenileşme yolunda uğradığı farklı duraklar iki şairin şiirinde gösterilmeye çalışılacaktır.]]> <![CDATA[<div style="text-align: justify;">Mehmet Ali Ulvi and Mehmet Celal were two men of letters who were active in the period of Abdulhamid II and were considered to be among the “Intermediate Generation” of intellectuals as stated by Mehmet Kaplan. While Ali Ulvi is mostly known for his poems, Mehmet Celal produced works in different genres including poetry, stories, and novels. In their period, in the conflict between Recaizade Mahmut Ekrem and Muallim Naci, both poets preferred to stand by Naci. It is also known that the two poets not only followed the same person but also knew each other and wrote stanzas together. The relationship between them was not limited to this. The poets wrote poems dedicated to Venus, the goddess of beauty in Roman mythology, at an interval of fourteen years, and for this reason, they were found worth examining in this article. These poems had mutual characteristics such as including a mythological figure and staying loyal to the known stories of Venus. In contrast to the general tendency in that period, in these poems, Venus was not just mentioned by name, but she was depicted based on her story. This is why the mythological influence in these poems is worth noting. The two poets also had an affinity for the art of painting. Mythology was one of the important sources of the literature of their period. Painting had a shared destiny with literature in terms of the history of modernization, while also being a source of literature, especially poetry, just like mythology. Throughout history, the roads of poetry and painting crossed each other for various reasons. Therefore, in this article, by utilizing the means provided by the poems of the two poets on Venus, it is aimed to discuss the links of literature with mythology and painting, and accordingly, point to different destinations by which literature passed on the road to modernization in the poems of these poets.</div>]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75626 <![CDATA[Volume: 19 Issue 4[1641-1559]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/358 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fantastik Kurgu Çevirisi: Lewis Carroll Tarafından Yazılan Alice’s Adventures in Wonderland Hakkında Bir Örnek Olay İncelemesi ]]> <![CDATA[Translation Of Fantasy Fiction: A Case Study About Alice’s Adventures In Wonderland Written By Lewis Carroll ]]> <![CDATA[İlknur BAYTAR]]> <![CDATA[çeviri stratejileri, fantastik kurgu, fantastik kurgu çevirisi, doğrudan çeviri, dolaylı çeviri]]> <![CDATA[translation strategies, fantasy fiction, translation of fantasy fiction, direct translation, oblique translation ]]> <![CDATA[Fantastik kurgu günümüzde geniş bir okuyucu kitlesine hitap etmektedir ve bu kitaplar birçok dile çevrildiğinden fantastik kurgu hem edebiyat camiasının hem de çeviribilimin ilgi alanına giren bir konudur. Ancak bu kitapların çevirisi çeviribilim alanında önemli bir sorun teşkil etmektedir ve fantastik ögeleri bir dilden diğerine çevirmek son derece karmaşıktır. Çünkü bu konuda kurallar içeren bir kılavuz yoktur ve fantastik kavramlarla ile ilgili kapsamlı bilgi sunan kesin sözlük tanımları da bulunmamaktadır. Literatür taraması yapıldığında ise, fantastik kurgu çevirileri konusunda çok fazla araştırma yapılmadığı sonucuna varılmıştır. Bu yüzden, bu çalışmada, fantastik edebiyat çevirisine ışık tutulması ve Lewis Carroll tarafından yazılan Alice's Adventures in Wonderland başlıklı eserde yer alan fantastik unsurları, Tomris Uyar tarafından çevrilen Alice Harikalar Ülkesinde adlı Türkçe versiyonuna aktarırken, çevirmenin kullandığı stratejilerin tespit edilmesi amaçlanmaktadır. Çeviri stratejilerine karar vermek için ise; Vinay ve Darbelnet (1958/1995, s. 30-41) tarafından ortaya atılan “ödünçleme (borrowing), öykünme (calque) ve bire bir çeviri (literal translation) gibi teknikleri içeren doğrudan (direct/literal) çeviri yöntemi ile “transpozisyon (transposition), modülasyon (modulation), eşdeğerlik (equivalence) ve uyarlama (adaptation)” gibi teknikleri içeren dolaylı (oblique/indirect) çeviri yöntemi dikkate alınmıştır. Elde edilen bulgulara göre, ilk olarak, çevirmenin fastastik unsurları hedef dile aktarırken, çoğunlukla “dolaylı (oblique)” çevirinin bir alt dalı olan “modülasyon (modulation)” tekniğini tercih ettiği görülmüştür. Ancak çevirmenin “transpozisyon (transposition), eşdeğerlik (equivalence) ve uyarlama (adaptation)” tekniklerini kullanmadığı tespit edilmiştir. İkinci olarak, çevirmenin “doğrudan (direct/literal)” çeviri stratejilerinden ise sadece “birebir çeviri (literal translation)” yöntemini tercih ettiği görülmüştür.]]> <![CDATA[Fantasy fiction appeals to a wide audience today and these books have been translated into many languages so fantasy fiction is a topic of interest in both literary community and translation studies. However, translation of these books has been an important problem in translation studies and translating fantasy elements from one language to another is exceedingly intricate. Because there are no established guidelines on this issue and there are no definite dictionary definitions that present comprehensive knowledge about fantasy concepts. When the literature is reviewed, it is concluded that there is a little research on the translation of fantasy fiction. Hence, in this study it is hoped to enlighten the translation of fantasy literature and to find out the strategies used by the translator when transferring fantasy elements in Alice's Adventures in Wonderland written by Lewis Carroll to Turkish version of it titled Alice Harikalar Ülkesinde that was translated by Tomris Uyar. To decide on translation strategies; direct (literal) translation technique which includes “borrowing, calque, and literal translations" and oblique (indirect) translation technique that consists "transposition, modulation, equivalence and adaptation” put forward by Vinay and Darbelnet (1958/1995, s.30-41) were taken into account. According to the findings, firstly, it was seen that the translator mostly preferred “modulation technique” which is a sub-branch of “oblique translation” when transferring the fantasy elements. However, it was found out that the translator didn’t used “transposition, equivalence and adaptation” techniques. Secondly, it was seen that the translator preferred only the “literal translation technique” among “direct translation” strategies. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75623 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[485-446]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/359 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yer Adları Üzerine Bir İnceleme: Osmaniye İli Bahçe İlçesi Örneği]]> <![CDATA[A Study On Place Names: The Case Of Bahçe Dıstrıct Of Osmaniye Provınce]]> <![CDATA[Hayrettin YİĞİT]]> <![CDATA[Adbilim, Yer adları, Toponimi, Osmaniye, Bahçe.]]> <![CDATA[Onomastics, Place Names, Toponymy, Osmaniye, Bahçe.]]> <![CDATA[Adbilimin alt dallarından biri olan yer adbilimi (toponimi), bir yerin geçmişten günümüze ait bazı coğrafi özelliklerini ortaya koyan yer adlarını yapı, anlam ve köken bakımından inceleyen bilim dalıdır. Yer adları; bir milletin dilinden, tarihinden ve kültüründen izler taşıyan,  toplumsal düşünceyi ortaya çıkaran ifadelerdir. Aynı zamanda bölgenin tarihî, siyasi, ekonomik vb. birçok gerçeğini; arazinin toprak ve bitki örtüsünü, hayvan çeşitlerini, tabii kaynaklarını belirten bilgiler vermektedir. Yer adlarının açıklanmasıyla coğrafi alanda yaşayan oymak, aşiretlerle ilgili; meydana gelmiş tarihî olaylar, bölgede yaşamış ünlü kişiler ve halk kahramanlarına ait bilgiler açığa çıkmaktadır. Yer adbilimi; dilbilim açısından ise sözcüklerin yapı, köken ve leksik-semantik özelliklerini inceleyerek bir milletin dilinin söz varlığını ortaya çıkarmaya yardımcı olmaktadır. Osmaniye’nin tarihî ilçelerinden olan Bahçe’nin 15 köy ve 11 mahallesi bulunmaktadır. Geçmiş dönemlerde farklı medeniyetlere ve farklı kültürlere ev sahipliği yapmış olan ilçedeki yer adlarının isimleri, eski yıllarda değişik şekillerde kullanılmış ve günümüze ulaşmıştır. Bu çalışmada Bahçe ilçesi sınırları içinde bulunan yer adları leksik-semantik ve yapı özellikleri bakımından ele alınmıştır. Bu yer adları Bahçe ilçesi idari sınırlarını içerisine alan 1/25000 ölçekli paftalardan, İçişleri Bakanlığı Türkiye Mülki İdare Bölümler Envanteri kayıtlarından, bölgede yaşayan ve kırk yaş üzerindeki kişilerle yapılan görüşmelerden elde edilmiştir. İncelenen yer adları mahalle, köy, belde adları yanında tepe, dağ, ova, sırt, çay, dere, mevki, göl vb. gibi coğrafi unsurlara ait yer adlarından oluşmaktadır.]]> <![CDATA[Toponymy, which is the most important sub-branch of onomastics, it is a branch of science that examines place names, which reveal some geographical features of a place from past to present, in terms of structure, meaning and origin. Place names are expressions that bear traces of a nation’s language, history and culture and reveal social thought. At the same time, it provides information indicating many historical, political, economic etc. facts of the region, the soil and vegetation of the land, animal species and natural resources. With explaining the place names it is about the clan, tribe and communities living in the geographical area; information about historical events that took place, famous people and folk heroes who lived in the region are revealed. In terms of linguistics, it helps to reveal the vocabulary of a nation’s language by examining the structure, origin and lexical semantic properties of words. Bahçe, one of the historical districts of Osmaniye, has 15 villages and 11 neighborhoods that are in habited. The names of the places in the district, which hosted different civilizations and diffirent cultures in the past, were used in different ways in the past, and have survived to the peresent day.In this study, place names within the borders of Bahçe district were discussed in terms of lexical-semantic and structural features. These place names were obtained from 1/25000 scale sheets covering the administrative borders of Bahçe district, ministry of Internal Affairs Turkey Civil Administration Departments ınventory records and interviews with people over a certain age living in the region. The place names which are examined consist of place names belonging to geographical elements such as hill, mountain, plain, ridge, stream, strait, in addition to the names of hamlet, village, town, localities, lakes etc.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75588 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[1251-1271]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/360 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TDK Türkçe Sözlüğünde Arapça Kökenli Olup Arapçada Bulunmayan Kelimeler Üzerine]]> <![CDATA[On Words of Arabic Origin but Not Found in Arabic in the TDK Turkish Dictionary]]> <![CDATA[Ahmet ADIGÜZEL]]> <![CDATA[Türkçe Sözlük, Arapça, Kök (cedir), etkileşim, ödünçleme]]> <![CDATA[Turkish Dictionary, Arabic, Root (cedir), interaction, borrowing]]> <![CDATA[Dönemin en güçlü siyasi iktidarı olan Osmanlı Devleti, üç kıta gibi geniş bir coğrafyaya yayıldı. Bu coğrafyada yaşayan pek çok milleti idaresinde barındırdı. Osmanlı Devletinden güç alan Türk dili, devletin resmi dili olmanın avantajlarını kullandı. Böylece çok dilli bir ülkede resmi dil olan Türkçe, çok dilli coğrafyada kendi bünyesindeki tüm dilsel özelliklerini ve dil yetilerini en iyi şekilde inkişaf etme imkânlarına sahip oldu. Türkçe, bu coğrafyada konuşulan diğer dillerle oldukça etkileşimde bulundu, siyasi güç nedeniyle daha çok etkileyen dil konumundaydı.  Türk dili, gelişim, değişim, yenilenme ve zenginliğini hem kendi bünyesindeki imkânlarıyla hem de sosyal, tarihsel, kültürel, coğrafi ve dini bakımlardan ilişkide bulunduğu diğer dünya dillerinden kavram işareti ödünçleyerek tamamladı. Bu yöntemin yanı sıra Türkçe tarihi, siyasi, kültürel ve dini bakımlardan ilişkide bulunduğu önemli dillerden biri olan Arapça ile diğer dillere göre belki de farklı bir etkileşime maruz kaldı. TDK Türkçe Sözlüğünde Arapça kökenli veya Arapça köken görünümlü olup Arapçada bulunmayan kelimeler tespit edildi. Bu çalışma, kök (cedir) olarak Arapça olup veya Arapça köken görünümlü olup Arap dilinde bulunmayan/kullanılmayan kelimeler hakkındadır. Kökü Arapça olmasına karşın bu kelimeler Arapçada Arapçada kullanılmamakta; fakat Türkçede kullanılmaktadır. Çalışmada, bu yapılar biçim ve anlam bakımından incelenmiştir. Ayrıca Arapça olan veya Arapça köken görünümlü olup TDK Türkçe Sözlüğünde yer alan ve Türkçede (ayrıca Osmanlıcada) canlı bir şekilde kullanılan bu kelimelerin klasik ve modern Arapçada kullanılıp kullanılmadığı da değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[The Ottoman Empire, the most powerful political power of the period, spread over a wide geography such as three continents. He included many nations living in this geography under his rule. The Turkish language, gaining strength from the Ottoman Empire, took advantage of being the official language of the state. Thus, Turkish, which is the official language in a multilingual country, had the opportunity to develop all its linguistic features and language abilities in the best way in the multilingual geography. Turkish interacted with these languages a lot, and was the language that influenced them more due to political power. The Turkish language completes its development, change, renewal and richness by borrowing concept signs from both its own resources and from other world languages with which it has social, historical, cultural, geographical and religious relations. In addition to this method, Turkish has perhaps been exposed to a different interaction with Arabic, one of the important languages with which it has historical, political, cultural and religious relations, compared to other languages. Words of Arabic origin or words of Arabic origin but not found in Arabic were detected in the TDK Turkish Dictionary. This study is about words that have Arabic roots or appear to have Arabic roots but are not found/used in the Arabic language. Although the origin is Arabic, these words are not used in Arabic, they are used in Turkish. In the study, these structures were evaluated in terms of form and meaning. In addition in the study, it was investigated whether these words, which are Arabic or appear to have Arabic origins and are included in the TDK Turkish Dictionary and used vividly in Turkish (and also in Ottoman Turkish), are used in classical and modern Arabic.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75462 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[889-897]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/361 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Hamam” ve “Fırtına” Öykülerinde Post-apokaliptik Temsil]]> <![CDATA[The Post-apocalyptic Representation in the short stories of “The Turkish Bath” and “The Storm”]]> <![CDATA[Ercan GÜROVA]]> <![CDATA[Edebiyat, post-apokaliptik, kısa öykü, Hamam, Fırtına]]> <![CDATA[Literature, post-apocalyptic, short stories, The Turkish Bath, The Storm]]> <![CDATA[Bu çalışmada, yirmi birinci yüzyılın önde gelen iki Türk post-apokaliptik örneğini teşkil eden Funda Özlem Şeran’ın “Hamam” ve Seran Demiral’ın “Fırtına” adlı kısa öyküleri tartışılmakta ve post-apokaliptik anlatılar bağlamında yeterlikleri incelenmektedir. Bu incelemede, Frank Kermode’un Bir Son Duygusu (1967) ve John Berger’in Sondan Sonra: Post-apokaliptik Temsiller (1999) kitabındaki görüşleri temel alınmıştır. Türk Edebiyatının yükselen bir türü olarak öne çıkan post-apokaliptik kurmaca son yirmi yılda daha fazla görünürlük kazandı. Özellikle 2000’li yıllardan sonra pek çok post-apokaliptik türün özelliklerini barındıran roman yayımlanmasına rağmen yayımlanan post-apokaliptik kısa öykülerin sayısı bir hayli sınırlıdır. Bunun yanı sıra, bu öykülerin yeterince ve hak ettiği ölçüde incelendiği ve tartışıldığı söylenemez. Buradan hareketle bu çalışma öncelikle bahsi geçen metinlerde “apokalitik örüntüler”i yoklamayı amaçlamaktadır. Bu örüntüler şu şekilde sıralanabilir: “olması yakın/muhtemel vs içkin/her yerde var olan”, “dehşet ve dekadans”, “geçiş miti” ve “son imgesi”. Söz konusu öyküler üzerinden bu örüntülerin görünürlüğü ve yaygınlığı resmedilecektir. Çalışmanın ikinci amacı ise bahsi geçen iki kısa öyküdeki post-apokaliptik niteliklerin araştırılmasıdır. Bu amaçla, Berger’in “post-apokaliptik temsiller” kavramı kullanılacaktır. Bu temsiller şu şekilde sıralanabilir: “sondan sonra”, “politik ve/veya psikolojik saikleri”, “tarihi travmalar”, “kurulu düzenin yıkılışı”. Bahsi geçen iki öykünün incelenmesi sonucu metinlerin apokaliptik örüntünün ve post-apokaliptik temsillerin büyük bir bölümünü karşıladığı görülmektedir ancak daha adil ve iyi bir dünya düzeni için gerekli olan göstergelerin açık ve doğrudan sunulmadığı tespit edilmektedir. ]]> <![CDATA[In this study, “The Turkish Bath” by Funda Özlem Şeran and “The Storm” by Seran Demiral, two prominent examples of Turkish post-apocalyptic fiction of the twenty-first century, are discussed and their sufficiency as post-apocalyptic narratives are investigated. This investigation is based on the views of Frank Kermode in The Sense of an Ending (1967) and John Berger in After the End: Representations of Post-apocalypse (1999). (Post) apocalyptic fiction, which is an emerging genre in Turkish Literature, has gained much popularity in the last two decades. Although several post-apocalyptic novels have been published especially after the 2000’s, the number of (post) apocalyptic short stories is limited. Furthermore, there is not sufficient investigation and discussion of these works. To this end, this study first aims to examine the “apocalyptic patterns” of the aforementioned texts. These patterns are “imminency vs immanency”, “terror and decadence”, “the myth of transition”, and “the image of the end”. The visibility and prevalence of these patterns will be illustrated through the given stories. The second aim of the study is to look into the post-apocalyptic characteristics of the texts. For this purpose, Berger’s “post-apocalyptic representations” will be used. These are “after the end”, “political and/or psychological purposes”, “historical traumas”, and “demolition of the established order”. “Hamam” and “Fırtına”, which can be considered leading examples of contemporary post-apocalyptic texts, embody several qualities encountered in end-of-the-world narratives. Although both works contain and promote hope in building a new order after the end, they do not present clear and direct indicators on how to establish a more just and better order for both humans and non-human beings.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75456 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[605-616]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/362 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hadengî’nin Yayımlanmamış Bazı Şiirleri]]> <![CDATA[Khadangi’s Some Unpublished Poems]]> <![CDATA[Murat GÜNEŞ]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, Hadengî, III. Murad, III. Mehmed, şiir mecmuaları.]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, Murad III, Mehmed III, poetry majmu‘as.]]> <![CDATA[Bu makalede, Süleymaniye Yazma Eser Kütüphanesi’nin Yazma Bağışlar ve Ali Nihat Tarlan koleksiyonlarında kayıtlı iki şiir mecmuasından hareketle Hadengî mahlaslı şair ve şiirleri ele alınmıştır. Hadengî’nin şiirlerinin belirlenmesinde adı geçen koleksiyonlarda kayıtlı iki yazmanın özellikle seçilmesi nedensiz değildir. Zira anılan mecmualar, şairin bilinmeyen şiirlerinin gün yüzüne çıkarılmasında kaynak özelliği göstermekte, özellikle şiir başlıklarında tesadüf edilen bazı kayıtlar, şiirlerin Hadengî’nin eliyle yazılmış veya ona ait başka bir yazmadan aktarılmış olabileceğine işaret etmektedir. Bu iki mecmuada kayıtlı başka şairlere ait şiirlerin tümü Hadengî tarafından yazılmamıştır; ancak özellikle kendi şiirlerinin başlıklarında, bizzat kaleminden çıktığını ortaya koyan ve meçhul biyografisine dair diğer bazı ayrıntıları da içeren kayıtlar, söz konusu mülkiyet ilişkisini belgeleyen en önemli örneklerdir. İlaveten adı geçen koleksiyonlarda kayıtlı iki mecmua Hadengî’nin şiirlerine Hâşimî, Fursatî ve Nebâtî mahlaslı şairler tarafından yazılan birkaç nazireyi barındırması bakımından da dikkat çekiçidir. Hadengî hakkında klasik Türk edebiyatı tarihinde kaleme alınmış tezkire ve diğer biyografik kaynaklarda bilgi bulunmadığından, adı geçen iki mecmuadan sağlanan bilgiler ve diğer mecmualara yansıyan sınırlı mahiyette kayıtlardan hareketle biyografisinin genel çerçevesi ortaya konulmaya çalışılmış ve değişik nazım şekillerinde kaleme alınmış 35 parça şiiri tespit edilmiştir. Biyografisi hakkında kendi şiirlerine yansıyan ayrıntılardan öğrenildiğine göre Hadengî, III. Murad ve III. Mehmed’in saltanat yıllarının en azından bir devrinde yaşamış şairlerdendir.]]> <![CDATA[In this article, poets and poems with the pseudonym/makhlas Khadangi are discussed based on two poetry majmu‘as recorded in the Yazma Bağışlar and Ali Nihat Tarlan collections of the Sulaymaniyah Manuscript Library. It is not without reason that in determining Khadangi’s poems, two manuscripts recorded in the aforementioned collections were specifically selected. Because, in addition to the fact that the two mentioned reviews are the source to bring forth the poet’s unknown poems, some records that are found in both of them, especially in the titles of the poems, he points out that the poems may have been written by Khadangi’s hand or transmitted from another manuscript belonging to him. Although not all of the poems of other poets recorded in the two manuscripts were written by Khadangi, the records added in the titles of his own poems in particular, proving that the poems were written by himself and containing other details of his unknown biography are the clearest examples documenting this property relationship. In addition, one of the remarkable points of the two reviews recorded in the aforementioned collections is that it contains several naziras written by pseudonyms poets Hashimi, Furshati and Nabathi concerning Khadangi’s poems. Since there was no information about Khadangi in the collection of biographies and other biographical sources written in the history of classical Turkish literature, the general framework of his biography was tried to be put forward and thirty-six poems written in different forms of nazim were published based on the information provided from the two magazines mentioned and the limited records reflected in other reviews. According to the details of his biography reflected in his own poems, Hadengî was one of the poets who lived at least during the years of power of Murad III and Mehmed III.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75357 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[1005-1033]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/363 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ömer Seyfettin’in Eski Kahramanlar Başlıklı Hikâye Serisinde Millî Şuurun İnşası]]> <![CDATA[The Construction Of National Consciousness In Ömer Seyfettı̇n's Short Story Series Titled “Eski Kahramanlar”]]> <![CDATA[Fatma Bilge ŞİMŞEK]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Anthony D. Smith, Ömer Seyfettin, Eski Kahramanlar, millî şuur.]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Anthony D. Smith, Ömer Seyfettin, Eski Kahramanlar, national consciousness.]]> <![CDATA[Bu makalenin temel amacı, Anthony D. Smith’in Millî Kimlik isimli çalışmasında belirlediği etnik topluluğun altı temel özelliğinden yola çıkarak Ömer Seyfettin’in Eski Kahramanlar üst başlıklı on üç hikâyesinde etnik topluluk özelliklerinin hangi şekillerde vurgulandığını tespit etmektir. Smith, belirli bir nüfus ne derece etnik topluluk özelliği gösteriyorsa, o nüfusun ideal etnik topluluk tipine o derece yaklaştığını ifade eder. Etnik bir topluluğun altı temel özelliği vardır: 1. kolektif bir özel ad, 2. ortak bir soy miti, 3. paylaşılan tarihî anılar, 4. ortak kültürü farklı kılan bir ya da daha fazla unsur, 5. özel bir yurtla bağ ve son olarak 6. nüfusun önemli kesimleri arasında dayanışma duygusu. Bu etnik topluluk özelliklerin sayıca fazla olması ve aynı zamanda milliyetçilerin mitik kahramanlarını tekrar gündeme getirmesi, toplumda millî şuurun uyanmasını sağlamaktadır. Ömer Seyfettin (1884-1920) bir Türk milliyetçisi olarak Türklük mefkûresini gerek edebî eserleriyle gerekse fikir yazılarıyla geniş halk kitlelerine ulaştırmayı amaçlamıştır. Yazarın toplumda millî şuur uyandırma yolundaki arzusu neticesinde kaleme aldığı hikâyelerinde Smith’in ifade ettiği ideal etnik topluluk özelliklerinin çoğunun vurgulandığını söylemek mümkün olmuştur. Bu vurgunun yanı sıra hikâyelerine Türk tarihinden örnek kahramanlar seçmesi ve bu kahramanların kimi zaman mitik özellikler göstermesi yine Seyfettin’in millî şuur uyandırmaya ve ideal Türk kimliğini ortaya koymaya yönelik hedefinin bir tezahürüdür. ]]> <![CDATA[The main purpose of this article is to determine in which ways the characteristics of the ethnic community are emphasized in Ömer Seyfettin's thirteen short stories titled Eski Kahramanlar, based on the six basic characteristics of the ethnic community identified by Anthony D. Smith in his study National Identity. Smith states that the more a certain population exhibits ethnic community characteristics, the closer that population is to the ideal type of ethnic community. An ethnic community has six main attributes: 1. a collective proper name, 2. a myth of common ancestry, 3. shared historical memories, 4. one or more differentiating elements of common culture, 5. An association with a specific homeland and lastly 6. a sense of solidarity for significant sectors of the population. The high number of ethnic community characteristics and at the same time nationalists bringing their mythical heroes back to the agenda helps to awaken national consciousness in the society. Ömer Seyfettin (1884-1920), as a Turkish nationalist, aimed to convey the ideal of Turkishness to large masses of people both through his literary works and opinion pieces. It was possible to say that most of the characteristics of the ideal ethnic community expressed by Smith were emphasized in the short stories he wrote as a result of the author's desire to awaken national consciousness in the society. In addition to this emphasis, Seyfettin’s selection of exemplary heroes from Turkish history for his short stories and the fact that these heroes sometimes show mythic features are again a manifestation of Seyfettin's goal of awakening national consciousness and revealing the ideal Turkish identity.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75326 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[793-806]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/364 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[+A kadar, +A değin ve +A dek’li İlgeç Öbekleri Üzerine Derlem Temelli Bir Karşılaştırma Çalışması]]> <![CDATA[A Corpus-Based Comparison Study on Prepositional Phrases with +A kadar, +A değin ve +A dek]]> <![CDATA[Çiğdem KALEGERİ]]> <![CDATA[Ömer Anıl DÜŞMEZ]]> <![CDATA[dil bilim, derlem, ilgeç öbeği, +A kadar, +A değin, +A dek]]> <![CDATA[Linguistics, corpus, prepositional phrase, +A kadar, +A değin, +A dek.]]> <![CDATA[İlgeçler, tümcedeki sözcükler arasında çeşitli anlam ilişkileri kurulmasını sağlayan sözcük türü olarak bilinmektedir. Tümcenin yapısını amaç, sebep, yön gibi açılardan etkileyen ilgeçlerle ilgili çok sayıda tanım ve sınıflandırma çalışması bulunmaktadır. Bu çalışmalarda kimi ortak noktalara vurgu yapılsa da çoğunda farklı yaklaşımlar söz konusudur. Benzer durum, ilgeç öbekleriyle ilgili çalışmalarda da görülmektedir. Bu çalışmada +A yönelme durumu ekiyle birlikte kullanılan kadar, değin ve dek ilgeçleriyle kurulmuş ilgeç öbekleri, derlem temelli yaklaşımla ele alınmıştır. Söz konusu öbeklerin tercih edilme nedeni, bu öbeklerdeki kullanımların yapı ve anlam bakımından benzerlik taşımasıdır. Çalışmaya ait veriler, Türkçe Ulusal Derlemi (TUD) taranarak elde edilmiştir. +A kadar, +A değin ve +A dek ilgeçleriyle kurulan öbekler, öncelikle kullanım sıklıkları bakımından karşılaştırılmıştır. Ardından kadar, değin ve dek ilgeçlerinin +A yönelme durumu ekiyle bağlandığı sözcükler tespit edilerek sınıflandırılmış ve bu sözcüklerin kullanım sayıları karşılaştırılmıştır. Böylece +A kadar, +A değin ve +A dek yapısındaki ilgeç öbeklerinin nasıl oluştuğuna dair bir görüntü ortaya koyulmuştur. Çalışma sırasında, TUD’da yer alan yazılı metin sorgusu dikkate alınmış, sözlü metin sorgusu ise yapılmamıştır. Yazılı metin sorgusunda standart (temel) arama yapılmıştır. Çalışmada, TUD’daki +A kadar, +A değin ve +A dek yapısındaki tüm ilgeç öbekleri tespit edilmiştir. Bu bağlamda toplam 2082 örneğe ulaşılmıştır. Yapılan incelemede, ilgeç öbekleri oluşturulurken en çok +A kadar’ın kullanıldığı görülmüştür. +A değin yapısı, kullanım sayısı bakımından ikinci sırada yer almaktadır. +A dek ile kurulanlar öbekler, sıklık açısından üçüncü sıradadır. Ele alınan ilgeçlerin kendilerinden önce gelen adlar, kısaltmalar, rakamlar, sıfat-fiiller, zarf-fiiller ve isim-fiillere +A yönelme durumu eki ile bağlandıkları görülmüştür. Elde edilen veriler, tablo ve grafiklerle görselleştirilmiştir.]]> <![CDATA[Prepositions are known as a type of word that provides various meaning relationships between words in a sentence. There are many definitions and classification studies on prepositions that affect the structure of sentences in terms of purpose, reason, direction, etc. Although some common points are emphasized in these studies, most of them have different approaches. A similar situation is observed in studies on prepositional phrases. In this study, prepositional phrases formed with kadar, değin and dek prepositions used with the +A orientation suffix are analyzed with a corpus-based approach. The reason for choosing these phrases is that the uses in these phrases are similar in terms of structure and meaning. The data for this study has been obtained through a search of the Turkish National Corpus (TUD). The phrases formed with the prepositions +A kadar, +A değin and +A dek were first compared in terms of their frequency of use. Then, the words in which the prepositions kadar, değin and dek are combined with the prepositional suffix +A were identified and classified, and the number of occurrences of these words was compared. Thus, an image of how prepositional phrases in the +A kadar, +A değin and +A dek structure were formed was revealed. During the study, the written text query in the TUD was taken into account, while the spoken text query was not conducted. In the written text query, a standard (basic) search was performed. In the study, all prepositional phrases in the structure of +A kadar, +A değin and +A dek within the TUD were identified. In this context, a total of 2082 instances were reached. Upon examination, it was observed that +A kadar was predominantly used in the formation of prepositional phrases. The structure +A değin ranked second in terms of usage frequency, while prepositional phrases formed with +A dek ranked third in frequency. It was observed that the prepositions under consideration were connected to preceding nouns, abbreviations, numerals, verbal nouns, verbal adjectives and verbal adverbs through the directional suffix +A. The obtained data were visualized using tables and graphs.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75302 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[669-683]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/365 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sultan III. Ahmed’in Neşredilen Divançesinde Yer Almayan Yeni Bir Gazeli ve Şerhi]]> <![CDATA[A New Ghazal and It’s Commentary Not Included in the Published Divan of Sultan III. Ahmed]]> <![CDATA[Emine ÖTE]]> <![CDATA[Anahtar Kelimeler: Şiir Mecmuaları, III. Ahmed, Necîb, Lale Devri, Naat. ]]> <![CDATA[Keywords: Şiir Mecmuaları, III. Ahmed, Necîb, Lale Devri, Naat.]]> <![CDATA[Divan şairlerinin şiirleri, kendi adlarıyla anılan divan ve divan nüshaları haricinde, şiir mecmualarında kendilerine yer edinmişlerdir. Klasik Türk edebiyatının önemli kaynaklarından birisi de kültürümüze ait pek çok unsuru ihtiva eden şiir mecmualarıdır. Edebi birikim ve zevke sahip olan kişilerin not defteri şeklinde tuttuğu mecmualar, eski edebiyata ait ortaya çıkmamış metinleri barındırması yönüyle halen heyecan verici kaynaklardır. Klasik edebiyata ait birinci derece malzemelerin azalması sonucu araştırmacıların yöneldiği bu kaynaklar yeni metinlerin gün yüzüne çıkmasına ışık olmaya devam etmektedir. Bir divan şairinin bilimsel usullerle neşredilen divanında bulunmayan şiirlerine dair tespitleri içeren çalışmalar literatür içerisinde dikkat çekici sayılara ulaşmıştır. Tenkitli neşirlerde divan nüshalarının tamamına ulaşılamaması, müstensih tasarrufları ve gün geçtikçe şiir mecmualarına yönelik dikkatin artması bu durumun temel sebeplerindendir. Basılı Divançesinde yer almayan şiir bağlamında zikredilmesi gereken şairlerden biri de Necîb mahlası ile şiirler kaleme alan Sultan III. Ahmed’dir. Siyasi mücadelelerle dolu 27 yıllık saltanat müddetinde Sultan III. Ahmed, daha çok Lale Devri ile hatırlanır. Damat İbrahim Paşa’nın da gayretleri ile tanzim edilen bu hususi zaman diliminde, ekonomik ve sosyal açıdan eleştirilerin yanında şiirin ve sanatın lehine bir ivmenin kazanıldığı görülür. III. Ahmed’in şiir ve sanata olan düşkünlüğü, pek çok şair ve sanatkârı himayesi bu ivmenin tetikleyicisidir. Çalışmamız böylesine önemli bir padişah şairin Divançesinde yer almayan bir şiirinin neşri ve şerhi üzerinedir. Böylece hem şairin şiirleri arasına bir yenisi eklenecek hem de edebî portresi gözler önüne serilecektir.]]> <![CDATA[The poems of classical poets are preserved not only in their own divans and manuscript copies named after them but also in poetry anthologies. One of the significant sources of classical Turkish literature is poetry anthologies containing many elements specific to our culture. These anthologies, kept in the form of notebooks by individuals with literary knowledge and taste, are exciting sources as they still hold undiscovered texts from ancient literatüre. Studies that involve observations regarding the poems of a poet not included in the published divan have reached noteworthy figures in the literature. As primary sources of classical literature diminish, researchers continue to turn to these resources, shedding light on the emergence of new texts.The inability to access all copies of divans in critical publications, the discretionary practices of compilers, and the increasing attention towards poetry journals are fundamental reasons for this situation. One of the poets who should be mentioned in the context of poems not included in the printed 'Divançe' is III. Ahmed, who wrote poems under the pseudonym 'Necîb'. During his 27-year reign filled with political struggles, Sultan III. Ahmed is known for a period characterized by high levels of pleasure and luxury, often referred to as the Tulip Period. In this special time frame organized with the efforts of Damat İbrahim Pasha, in addition to criticisms from an economic and social perspective, a momentum in favor of poetry and art is observed. III. Ahmed's affection for poetry and art, and his patronage of many poets and artists, are catalysts for this momentum. Our study focuses on the publication and interpretation of a poem by this significant imperial poet that is not included in his Divançe. Thus, a new poem will be added to the poet's collection, and his literary portrait will be unveiled.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75240 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[311-320]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/366 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Macarcada Yer Alan Arapça Kelimeler ve Geçiş Yolları]]> <![CDATA[Arabic Words and Ways of Transition in Hungarian]]> <![CDATA[Mehmet BÖLÜKBAŞI]]> <![CDATA[Macarca, Arapça Kelimeler, Macarcaya Etkisi, Müslüman Varlığı, Macaristan’da Müslümanlar]]> <![CDATA[Hungarian, Arabic Words, Effects on Hungarian, Muslim Presence, Muslims in Hungary.]]> <![CDATA[Macaristan’da yaşayan Müslümanların sayısı ile ilgili kesin bir rakam bulunmamaktadır. Macaristan’daki siyasi gelişmelere bağlı olarak azınlık durumunda olan Müslümanların sayısı bazı dönemlerde artmış bazı dönemlerde azalmıştır. Müslümanların varlığı Macaristan’da 9. yüzyılın başlarına dayanmaktadır. Bu dönemde Arap kuyumcular Macaristan’a ticaret amacıyla gidip yerleşmişlerdir. 1301 yılına kadar devam eden Árpád Hanedanı devri Macar toprakları fetih edilmeden önceki dönemi kapsamaktadır. Bu devirde Macarlarla birlikte ilk Müslüman kuşak olarak kabul edilen Kabarlar Macaristan’a göç etmiştir. Daha sonra Peçenek, Kuman, Tatar ve Türkmenler gibi gruplar Macaristan’a yerleşmişlerdir. 1541 ile 1699 seneleri arasında Osmanlı egemenliğinde kalan Macaristan’da Müslümanların sayısı artış göstermiştir. Bu dönemde Osmanlı Devleti’nin İskân politikası sonucu Anadolu’dan ve Balkanlardan birçok Müslüman Macaristan’ın farklı bölgelerine yerleştirilmiştir.19.asrın sonunda Avusturya-Macaristan İmparatorluğu tarafından Bosna-Hersek’in kontrol altına alınmasıyla çok sayıda Boşnak Macaristan’a göç etmiştir. Bir dönem Sovyetler Birliğinin siyasi olarak egemenliğine geçen Macaristan’da Arap ülkelerinden eğitim görmek amacıyla gelen Müslüman Arapların varlığı artış göstermiştir. İkinci Dünya savaşından sonra Macaristan’da Müslümanların bir kısmı asimile olmuş diğer kısmı ise ortadan kaldırılmıştır. 9. asırdan itibaren Macaristan’da yaşayan Müslümanlar sayesinde birçok Arapça kelime Macarcaya geçmiştir. Bu çalışmada, Macaristan’da yapmış olduğumuz incelemeler sonucu Arapçadan Macarcaya geçen ve halen kullanılan 23 adet kelime tespit edilmiş ve örneklerle açıklanmıştır.]]> <![CDATA[There is no precise figure on the number of Muslims living in Hungary. Depending on the political developments in Hungary, the number of minority Muslims has increased in some periods and decreased in others. The presence of Muslims in Hungary dates back to the early 9th century. During this period, Arab jewelers went to Hungary for trade purposes and settled there. The period of the Árpád Dynasty, which lasted until 1301, covers the period before the conquest of Hungarian lands. In this period, the Kabars, who are considered to be the first Muslim generation, migrated to Hungary together with the Hungarians. Later, groups such as Pechenegs, Cumans, Tatars and Turkmens settled in Hungary. Between 1541 and 1699, the number of Muslims in Hungary, which remained under Ottoman rule, increased. During this period, as a result of the settlement policy of the Ottoman Empire, many Muslims from Anatolia and the Balkans were settled in different parts of Hungary. At the end of the 19th century, when the Austro-Hungarian Empire took control of Bosnia-Herzegovina, many Bosnians migrated to Hungary. In Hungary, which was politically dominated by the Soviet Union for a period, the presence of Muslim Arabs coming from Arab countries to receive education increased. After the Second World War, some of the Muslims in Hungary were assimilated and others were eliminated. Since the 9th century, many Arabic words have passed into the Hungarian thanks to the Muslims living in Hungary. In this study, as a result of the investigations we have made in Hungary, 23 words that have passed from Arabic to Hungarian and are still used have been identified and explained with examples.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75180 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[497-507]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/367 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Les Marques D’oralité Dans Deux Manuels De Français Langue Étrangère]]> <![CDATA[Marks Of Orality In Two French Foreign Language Textbooks]]> <![CDATA[Emine ÇAVDAR]]> <![CDATA[Fransızca, sözlü, yazılı, konuşma dilinin izleri, ders kitapları.]]> <![CDATA[French, oral, writing, marks of orality, textbooks. ]]> <![CDATA[Yabancı dil öğretiminde dilin, günlük iletişimdeki sözel boyutu genellikle göz ardı edilmiştir. Dil öğrencileri, yabancı dilde okuduğunu anlayabilmekte, ama sözlü iletişim becerilerinde bazen yetersiz kalmaktadır. Yazı dili, kurallarla belirlenmiş bir özelliğe sahipken, sözlü dilin yapısı daha esnek ve serbesttir. Sözlü dilin öğretimindeki güçlüklerin bir nedeni, pedagojik kaynakların genellikle yazı dilinin özelliklerine dayalı olmasıdır. Konuşma becerileri, ancak 70'li yıllarda iletişimsel yaklaşımın ortaya çıkmasıyla birlikte temel bir hedef olarak kabul görmeye başlamıştır. Diller için Avrupa Ortak Başvuru Metni'nde tanımlanan eylem odaklı yaklaşımın ortaya çıkmasıyla birlikte, başlıca hedeflerden biri öğrencileri mümkün olduğunca gerçek yaşam koşullarına hazırlamak olmuştur. Dil öğrenimi doğal ortamlarda gerçekleşmediği için okulda yabancı dil öğrencileri, dilin nasıl kullanıldığını ancak ders kaynaklarında görebilirler. Ders kitabı her öğretmenin ana aracıdır ve bazı öğretmenler için sınıfta kullanılan tek araçtır, bu yüzden ders kitaplarında kullanılan dile özellikle dikkat etmek gerekir. Çalışmanın amacı, basım yılı 1999 olan “Reflets 2” ve basım yılı 2012 olan “Alter Ego+ A2” isimli iki Fransızca metot kitabını birçok boyutuyla sözlü dil özellikleri açısından incelemektir. Laib'in (2019, s.21-22) çalışmasından yararlanılarak, konuşma diline özgü özellikler sınıflandırılmıştır. Reflets 2’de sözlü dil özellikleri oldukça sınırlı şekilde yer alırken, Alter Ego+ A2’de sözlü dile özgü hemen hemen tüm özelliklere metinlerde çokça yer verilmiştir. Sesletim düzeyindeki farklar, yazı dilinin ve sözlü dilin en belirgin ayrımını oluşturur. Konuşma sırasında fonemlerin veya hecelerin kısaltılması ve düşürülmesi, sözlü dilin önemli bir özelliğidir. Yabancı dil öğretiminde, öğrencilere yazı dilinin özelliklerini öğretmeye ek olarak, sözlü dilin daha esnek sözdizimini anlama ve kullanma becerilerini kazandırmak önemlidir.]]> <![CDATA[In foreign language teaching, the verbal dimension of language in daily communication has often been ignored. Language learners are able to understand what they read in a foreign language, but sometimes lack oral communication skills. While written language has a prescribed characteristic, the structure of oral language is more flexible and free. One reason for the difficulties in teaching spoken language is that pedagogical resources are often based on the characteristics of written language. It was only with the emergence of the communicative approach in the 70s that speaking skills began to be recognized as a fundamental goal. With the emergence of the action-oriented approach as defined in the Common European Framework of Reference for Languages, one of the main objectives has been to prepare learners for real-life situations as much as possible. Since language learning does not take place in natural environments, foreign language learners in school can only see how the language is used in course resources. The textbook is the main tool of every teacher and for some teachers it is the only tool used in the classroom, so it is necessary to pay particular attention to the language used in textbooks. The aim of this study is to analyse two French method books, "Reflets 2" (published in 1999) and "Alter Ego+ A2" (published in 2012), in terms of their spoken language features. Using Laib's (2019, pp.21-22) study, the features specific to spoken language were categorised. In Reflets 2, spoken language features are very limited, whereas in Alter Ego+ A2, almost all features specific to spoken language are included in the texts. Differences in the level of pronunciation constitute the most obvious distinction between written and spoken language. The shortening and lowering of phonemes or syllables during speech is an important feature of oral language. In foreign language teaching, in addition to teaching the features of written language, it is important to provide students with the skills to understand and use the more flexible syntax of spoken language.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75161 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[531-547]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/368 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Feżâʾil-i Beytüʾl-Muḳaddes Ve Dil Özellikleri]]> <![CDATA[Feżâʾil-i Beytüʾl-Muḳaddes And Its Linguistic Characteristics ]]> <![CDATA[Serdal KARA]]> <![CDATA[Türk Dili, Kudüs, Hıfzî, Mescid-i Aksa, dil özellikleri]]> <![CDATA[Turkish language, Jerusalem, Hıfzî, Masjid al-Aqsa, linguistic characteristics]]> <![CDATA[Çalışma konumuz 17. yüzyılda Hıfzî tarafından Kudüs ve çevresi hakkında kaleme alınmış Feżâʾil-i Beytüʾl-Muḳaddes adlı eserdir. Eser Hıfzî’nin Kudüs ve çevresini gezip görerek ve “Meʿâricüʾn-Nübüvve, İnsân-ı Kâmil, Kitâb-ı Aʿlâm, Kısas-ı Enbiyâ, Tevârîh-i Hanbelî” gibi birçok eserden faydalanarak kaleme aldığı önemli bir eserdir. Hakkında çok fazla bilgi sahibi olmadığımız yazar ile ilgili bilgileri metinden hareketle öğrenebilmekteyiz. Metinde yazarın bu eseri dışında Sahretullah’ı öven kırk beyitlik manzum bir eserinin yanı sıra iki eserinin daha olduğu bilgisi yer almaktadır. Yazarın H. 1051 yılında Kudüs’e gelip burada kaldığı bilgisini yine incelemeye esas aldığımız eserinden öğrenebilmekteyiz. On iki baptan oluşan, adı, yazılış amacı ve bölümleri ile ilgili bilgileri metnin hemen başlangıç sayfalarında bulabildiğimiz eser genel olarak Kudüs’ün yaratılışı, Kudüs’ün faziletleri, Kudüs’ü ziyaret etmenin önemi, resulullahın miraca çıkması ve nedeni, Sahretullah taşının önemi, Kudüs’ün ilk yapısının nasıl olduğu, peygamberler ve geliş zamanları, ilk mabedin yapılması, Kumame Kilisesi, Ahit Sandığı, Kudüs’e yapılan saldırılar, Kudüs’te gerçekleşen depremler ve sonrası zarar gören Mescid-i Aksa ve Sahretullah’ın yaptırılması, bazı peygamber ve kıssaları, Şam ve bölgeleri, bazı peygamberlerin kökeni, onlara indirilen kitaplar, kaç yaşına kadar yaşadıkları, defnedildikleri yerler, Kudüs’te ziyaret yerleri ve buralarda okunacak dualar, ziyaret adabı, Kudüs’teki gerek Müslüman gerek Hristiyan gerekse de Yahudiler için önemli mekânlar ve bulundukları yerler gibi birçok konuları içermektedir. Çalışmamızda ilk olarak eser ve yazarı hakkında bilgi verildikten sonra metnin yazım, ses, biçim, cümle ve söz varlıklarının anlatıldığı “Dil Özellikleri” bölümü gelmektedir. Bu bölümde metnin daha çok belirgin dil özellikleri üzerinde durulmuştur. Elde edilen bulguların değerlendirildiği Sonuç bölümü ile çalışma tamamlanmıştır.]]> <![CDATA[Our subject of study is the manuscript called Feżâʾil-i Beytüʾl-Muḳaddes, written by Hıfzî about Jerusalem and its surroundings in the 17th century. The manuscript is an important work that Hıfzî wrote by traveling around Jerusalem and its surroundings and benefiting from many works such as "Meʿâricüʾn-Nübüvve, İnsân-ı Kâmil, Kitâb-ı Aʿlâm, Kısas-ı Enbiyâ, Tevârîh-i Hanbelî". We can learn information about the author, about whom we do not know much, based on the manuscript. In the manuscript, there is information that the author has two more works, as well as a forty-couplet verse work praising Sahretullah. We can learn that the author came to Jerusalem in 1051 A.H. and stayed here from his manuscript, which we also take as a basis to examine. The manuscript, which consists of twelve chapters and we can find information about its name, purpose of writing and sections in the first pages of the text, generally covers the creation of Jerusalem, the virtues of Jerusalem, the importance of visiting Jerusalem, the Prophet's ascension and its reason, the importance of the Sahratullah stone, Jerusalem. How the first structure of the city was, the prophets and their time of arrival, the construction of the first temple, the Kumame Church, the Ark of the Covenant, the attacks on Jerusalem, the earthquakes in Jerusalem and the construction of the Masjid al-Aqsa and Sahretullah, which were damaged afterwards, some prophets and stories, Damascus and its regions, the origin of some prophets, the books revealed to them, how old they lived, the places where they were buried, the places to visit in Jerusalem and the prayers to be read there, the etiquette of visiting, the important places in Jerusalem for both Muslims, Christians and Jews and where they are located. It includes many topics such as places. In our study, firstly, after giving information about the manuscript and its author, the " Linguistic characteristics" section comes, where the spelling, phonetic, morphology, sentence and vocabulary of the text are explained. In this section, the focus is on the specific linguistic features of the text. The study was completed with the Conclusion section, where the findings were evaluated.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75154 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[703-727]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/369 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Edebiyatında Huzursuzluğun Doğuşu ve Ütopya ]]> <![CDATA[The Birth of Unrest and Utopia İn Turkısh Literature]]> <![CDATA[Hatice METİN]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı ütopya yenileşme huzursuzluk kaçış]]> <![CDATA[New Turkish literature Utopia innovation unrest escape ]]> <![CDATA[Türk düşüncesinde politik huzursuzluğun başlangıç noktası Tanzimat olarak görülebilir. Bu huzursuzluğun belirginlik kazandığı bağlamda, ütopya düşüncesinin zuhur etmesi söz konusudur. Ütopya şimdi ve burada olana dönük bir huzursuzluğun vurgusudur ve bu niteliği onun Türk edebiyatında neden yenileşmeyle beraber ortaya çıkmış olduğunu açıklamaktadır. Geleneksel Osmanlı aydınının toplum ve devlete dönük güçlü aidiyet hissi ve mükemmellik algısı, bir dizi başarısızlığın ardından gelen sarsıntı ile bozguna uğramıştır. Tanzimat yılları ve sonrasında bu sarsıntıyla baş etmenin yollarını arayan Türk entelektüeli adım adım aidiyet hissini yitirmektedir. İçinde bulunulan buhranlı dönem daha iyi bir yer tasarımını ve kaçış duygusunu beslemiştir. Sanat; ekonomik, siyasal ve toplumsal bir çözülme içinde olan bir ülkede Türk aydınına bir sığınak olarak ütopik düşünceyi armağan etmiştir. Ütopya Türk edebiyatında bir tür olarak Batılı niteliklerin hepsine sahip olmasa da türün doğasındaki reddiye, eleştiri, umut ve kaçış gibi unsurlar bazı metinlere ütopik bir nitelik kazandırmaktadır. Sadullah Paşa’nın kasidesi ile başlayan şimdi ve burada olana yönelik somut dikkat Namık Kemal’de vatan kavramını merkeze alan bir mekan algısı ile devam etmiştir. Servetifünun neslinin önemli ismi Tevfik Fikret’in idealize ettiği tabiat, Ahmet Haşim’in tamamen bireyselleşmiş olan büyülü dünyası ve Sezai Karakoç’un geleneğin belleğinden güç alan daha iyi bir yer ve zaman ideali büyük oranda bu huzursuzluğun açtığı yarıkta beliren birbirinden çok farklı görünümleri olan ütopik tasarımlardır. Bu çalışmada Tanzimat ile başlayan yenileşme süreci; huzursuzluk, kaçış, şimdi ve burada eleştirisi ile belirginlik kazanan ütopik düşünce bağlamında irdelenmektedir. Dönem ve kişiler karşılaştırmalı bir yöntemle ve merkeze huzursuzluk teması alınarak incelenmiştir. Böylelikle Tanzimat’la başlayan yenileşme sürecinin sanatçılarda ve eserlerde bırakmış olduğu etki üzerine yapılan araştırmalara bir katkı sunulması hedeflenmektedir. ]]> <![CDATA[The starting point of political unrest in Turkish thought can be seen as Tanzimat. In the context where this unrest becomes evident, the idea of utopia emerges. Utopia is an emphasis on unrest towards what is here and now, and this quality explains why it emerged along with innovation in Turkish literature. The traditional Ottoman intellectual's strong sense of belonging to society and the state and his perception of perfection were defeated by the shock that followed a series of failures. Turkish intellectuals, who were looking for ways to cope with this shock during the Tanzimat years and afterwards, gradually lost their sense of belonging. The current crisis has fostered a better place design and a sense of escape. Art; He gifted utopian thought as a refuge to Turkish intellectuals in a country that was in economic, political and social disintegration. Although Utopia, as a genre in Turkish literature, does not have all the Western qualities, elements such as rejection, criticism, hope and escape in the nature of the genre give some texts a utopian quality. The concrete attention to the here and now, which started with Sadullah Pasha's ode, continued in Namık Kemal with a perception of space centered on the concept of homeland. The nature idealized by Tevfik Fikret, the important name of the Servetifünun generation, Ahmet Haşim's completely individualized magical world, and Sezai Karakoç's ideal of a better place and time, powered by the memory of tradition, are largely utopian ideas with very different appearances that appear in the rift opened by this unrest. are designs. In this study, the innovation process that started with Tanzimat; It is examined in the context of utopian thought, which becomes evident with the criticism of restlessness, escape, and here and now. Periods and people were examined with a comparative method and with the theme of unrest at the center. Thus, it is aimed to contribute to the research on the impact of the innovation process that started with the Tanzimat period on artists and works.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=75003 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[751-764]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/370 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bâkî’nin Kanunî Sultan Süleyman İçin Yazdığı Kasidelerde ve Mersiyede Benzetme Esasına Dayalı Sanatlar]]> <![CDATA[Arts Based On The Simile/Anology İn Elegiac And Encomium Poems Of Baki Written For Suleyman The Magnificient]]> <![CDATA[Mehmet AKIN]]> <![CDATA[belâgat, teşbih, istiare, Bâkî, Kanunî. ]]> <![CDATA[eloquence, simile, metaphor, Bâkî, Kanunî. ]]> <![CDATA[Bir şey genellikle somutlaştırılarak etkili bir şekilde anlatılmak istendiğinde benzetmeye başvurulur. Bir benzetmede nitelik olarak zayıf olan, üstün olana benzetilir. Benzetmede benzeyen ve kendisine benzetilen unsurların bulunması gerekir. Bunlardan birinin bulunmadığı durumda benzetme istiare (eğretileme) adını alır. İstiare benzetmenin daha estetik boyut kazanmış hâlidir. Bunun yanında teşhis ve intak sanatlarında da benzerlik ilgisi bulunmaktadır. Bu çalışmada 16. yüzyılın büyük şairlerinden Bâkî’nin Kanunî Sultan Süleyman için yazdığı kasidelerde ve mersiyede benzetmeye dayalı sanatlar üzerinde duruldu. Bu sanatlar bazı ölçülere göre sınıflandırılıp uygun örneklerle tanıtılmaya çalışıldı. Çalışmanın girişinde teşbihle ilgili temel bilgiler verildi. Girişten sonra teşbihin türleri sınıflandırıldı. Her teşbih türü ile ilgili bilgiler verildikten sonra örnek beyitler üzerinde açıklamalar yapıldı. Aynı teşbih türü ile ilgili diğer beyitler referans olarak gösterildi. Teşbihten sonra istiare konusuyla ilgili açıklamalar, örnek beyitler ve referanslar verildi. Benzetmeye dayalı sanatların anlama katkısı değerlendirildi. Netice olarak Bâkî’nin incelenen beyitlerinde beliğ teşbihleri fazla tercih ettiği ve bu teşbihleri Farsça tamlamalar yoluyla aktardığı görüldü. Bunun yanında mürettep ve tahkikî teşbihleri fazla kullandığı tespit edildi. Bâkî benzetme yaparken özellikle somutlaştırmalara çok başvurmuştur. Görme duyusuyla ilgili unsurlar diğer duyulara göre daha baskındır. Bâkî bezetmelerde gökle ilgili unsurları yoğun bir şekilde kullanmıştır. İstiarelerde ise genellikle teşhisten yararlanmıştır. Benzetmeye dayalı sanatlar bir şairin şiir üslubuyla ilgili önemli ipuçları verir. Bu çalışma da klasik üslubun en önemli şairlerinden olan Bâkî’nin şiirini benzetmeye dayanan sanatlar bakımından incelendiği için klasik üslupla ilgili veriler sunmaktadır. Dolayısıyla divan şiirinin diğer üsluplarıyla klasik üslubu kıyaslamak için bu çalışma örnek oluşturmaktadır.]]> <![CDATA[Similes are generally used when something is wanted to be explained effectively by making it concrete. In a simile, the weak in nature is likened to the superior one. In the simile, it is necessary that both sides of the anology be present. In the absence of one of these, the analogy is called metaphor. The metaphor is more aesthetic form of the simile/anolgy. Besides, there are similarities between the art of personification (teşhis) and the talking (intak). In this work, we study the arts based on the simile in elegiac and encomium poems, written for Suleyman The Magnificient, of the great poet Bâkî, one of the great poets of the 16th century. We tried to classify these arts according to some measures and introduce them with appropriate examples. In the introduction of the study, basic information about simile was given. After the introduction, the types of similes were classified. After giving information about each type of simile, explanations were made on sample couplets. Other couplets related to the same type of simile were cited as reference. After the simile, explanations, sample couplets and references were given regarding the subject of metaphor. The contribution of analogy-based arts to meaning was evaluated. As a result, it was seen that Bâkî preferred eloquent similes in the examined couplets and conveyed these similes through Persian phrases. In addition, it was determined that he used compilation and investigative similes excessively. Bâkî especially used concretizations when making analogies. Elements related to the sense of vision are more dominant than other senses. Bâkî used celestial elements extensively in his embellishments. In metaphors, he generally used diagnosis. Arts based on analogy give important clues about a poet's poetry style. This study also provides data about the classical style, as it examines the poetry of Bâkî, one of the most important poets of the classical style, in terms of arts based on analogy. Therefore, this study serves as an example to compare the classical style with other styles of divan poetry.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74946 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[35-59]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/371 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kuyma, Erol (2021). Osmanlı Türkçesi İle Yazılmış İlk Kadın İlmihali 'Umdetü'n-Nisâ, İnceleme-Metin-Dizin. Erzurum: Fenomen Yayıncılık, 365 s. ISBN: 978-605-9474-99-3]]> <![CDATA[Kuyma, Erol (2021). Osmanlı Türkçesi İle Yazılmış İlk Kadın İlmihali 'Umdetü'n-Nisâ, İnceleme-Metin-Dizin. Erzurum: Fenomen Yayıncılık, 365 s. ISBN: 978-605-9474-99-3]]> <![CDATA[Selcen KOCA]]> <![CDATA[Kitap Tanıtımı]]> <![CDATA[Kitap Tanıtımı]]> <![CDATA[Temel dinî bilgileri ihtiva eden genel kapsamlı ilmihâllerin yanında akaid, ibadet, insanlar arası ilişki gibi konulardan yalnız birini veya sadece bir mezhebin, bir tarikatın esaslarını ele alan ya da belirli bir kesim ve durumdaki insanlara hitap edecek tarza bilgiler içeren özel amaçlı ilmihâller de bulunmaktadır (Arpaguş, 2000, s. 141; Arpaguş, 2002, s. 39). Gençlere, çocuklara, askerlere vb. yönelik hitap edilen kitlenin beklentisine ve ihtiyacına göre özelleştirilmiş nitelikte ilmihâller söz konusudur. Özel amaçlı ilmihâller arasında kadın ilmihâlleri, Osmanlı döneminde sistemleşen ilmihâl geleneğinde cinsiyeti dikkate alan bir amaca hizmet etmesiyle ayrı bir yere sahiptir. Kahraman'ın (2011) tespitine göre Osmanlı Türkçesiyle kaleme alınmış ilk kadın ilmihâli, Zileli Muharrem Efendi'nin 'Umdetü'n-Nisâ adlı eseridir. Mevcut bilgiler ışığında kadın ilmihâl geleneğinin ilk temsilcisi olan bu eser üzerine Hitit Üniversitesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü öğretim üyelerinden Erol Kuyma inceleme ve metin neşrine dayanan bir çalışma ortaya koymuştur. E. Kuyma tarafından hazırlanan çalışma, Osmanlı Türkçesi İle Yazılmış İlk Kadın İlmihali 'Umdetü'n-Nisâ, İnceleme-Metin-Dizin başlığıyla 2021 yılında Fenomen Yayınları tarafından basılmıştır.]]> <![CDATA[Temel dinî bilgileri ihtiva eden genel kapsamlı ilmihâllerin yanında akaid, ibadet, insanlar arası ilişki gibi konulardan yalnız birini veya sadece bir mezhebin, bir tarikatın esaslarını ele alan ya da belirli bir kesim ve durumdaki insanlara hitap edecek tarza bilgiler içeren özel amaçlı ilmihâller de bulunmaktadır (Arpaguş, 2000, s. 141; Arpaguş, 2002, s. 39). Gençlere, çocuklara, askerlere vb. yönelik hitap edilen kitlenin beklentisine ve ihtiyacına göre özelleştirilmiş nitelikte ilmihâller söz konusudur. Özel amaçlı ilmihâller arasında kadın ilmihâlleri, Osmanlı döneminde sistemleşen ilmihâl geleneğinde cinsiyeti dikkate alan bir amaca hizmet etmesiyle ayrı bir yere sahiptir. Kahraman'ın (2011) tespitine göre Osmanlı Türkçesiyle kaleme alınmış ilk kadın ilmihâli, Zileli Muharrem Efendi'nin 'Umdetü'n-Nisâ adlı eseridir. Mevcut bilgiler ışığında kadın ilmihâl geleneğinin ilk temsilcisi olan bu eser üzerine Hitit Üniversitesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü öğretim üyelerinden Erol Kuyma inceleme ve metin neşrine dayanan bir çalışma ortaya koymuştur. E. Kuyma tarafından hazırlanan çalışma, Osmanlı Türkçesi İle Yazılmış İlk Kadın İlmihali 'Umdetü'n-Nisâ, İnceleme-Metin-Dizin başlığıyla 2021 yılında Fenomen Yayınları tarafından basılmıştır.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74912 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[429-433]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/372 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çevrenin Modern Şiir Ekollerine Etkisi ve Eleştirmenlerin Onlara Yönelik Tutumları “Analitik Bir Çalışma]]> <![CDATA[The Impact of the Environment on Modern Poetic Schools and Critics' Attitudes towards Them “An Analytical Study”]]> <![CDATA[Ahmet İSMAİLOĞLU]]> <![CDATA[Modern edebiyat, Arap dilinde şiir, Modern Arap Şiiri, Arap Şiiri Yapısı, Şiir Eleştirisi.]]> <![CDATA[Modern Literature, Poetry in Arabic Language, Modern Arabic Poetry, Structure of Arabic Poetry, Poetry Criticism.]]> <![CDATA[Bu çalışma modern şiir akımlarında çevrenin etkisi ve eleştirmenlerin tutumunu analitik bir yaklaşımla ele almaktadır. Çalışma, çevre kavramını ve çevrenin şiirsel üretime olan etkilerini analiz ederken, Modern Rönesans dönemindeki şiir ekollerini ve özelliklerini tartışmaktadır. Araştırma çevrenin modern şiir akımlarından Neo-Klasik, Romantizm, Divan, Apollo, serbest ve düzyazı şiiri ekollerine etkisini ele almıştır. Bunun yanı sıra Modernist şiir yani nesir yapısına yönelik eleştirilerle ilişkin olarak, eleştirmenlerin yeni şiir formunu destekleyenleri ve karşı çıkanların konu edinmiştir. Araştırma bir taraftan modernistlerin çevre ile modern medeniyet etkisinin birbirine karışmasıyla ortaya çıkan birçok durumu açıklarken. Diğer taraftan geleneksel şiir yapısında meydana gelen değişimleri konu edinmiştir. Aynı zamanda modernistlerin Arapça diline yönelik eleştiri, görüşleri ve dilin çevresel ve medeniyet referanslı evrimine vakıf olunmayacağı iddialarına yanıt vermektedir. Bu bağlamda araştırma modern şiir tarz ve formlarını destekleyen bazı kişilerin bu formların tamamının ortadan kaybolacağına ve şairin şimdiye kadar direnç ve kalıcılık konusundaki gücünü kaybetmeyen dikey şiirin sabit form ve yapısına geri döneceğine dair iddialarını değerlendirmektedir. Araştırma birtakım sonuçlara varmaktadır. Bu sonuçların en önemlisi çevrenin genel ve özel anlamda birey üzerindeki etkisinin yanı sıra fikir, inanç, entelektüel ve edebi üretimin şekillenmesinde de belirleyici rol oynadığıdır. Ayrıca araştırma nesilden nesile aktarılan serbest nazım şeklinin aksine gelenekçi dikey şiirin halen değişime uğramadan direnç gösterdiğini ortaya koymaktadır.]]> <![CDATA[This research, entitled "The Impact of the Environment on Modern Poetic Schools and Critics' Attitudes towards Them", examines the concept of environment and its impact on poetic production, addressing modern poetic schools and their characteristics in the era of the modern renaissance, and demonstrating the environmental impact on each of them. The research deals with the revival and resurrection school, the romantic school, the Diwan School, the Apollo school, then the free verse school, leading to prose poetry, and then the position of critics towards the modern form of the poem- both supporters and opponents. The research clarifies the confusion that modernists have between the impact of the environment and modern civilization on the one hand and departing from the constants of the agreed upon poetic structure on the other hand, as well as the modernists' attack on the Arabic language and their claims about its inability to absorb the environmental and civilizational developments of the world, and the response to these allegations. In this context, the research also refers to the confessions of some supporters of modern poetic forms that all these forms will disappear and the poet will return to the fixed form of the columnar poem, which has proven its ability to withstand and survive until now. The research concludes with a number of results, most importantly that the general and specific environment have an impact on human beings and shape their ideas, beliefs, intellectual and literary production, that the columnar poem in its inherited formation is capable of enduring and challenging, that the Arabic language is capable of keeping pace with any civilizational developments or environmental changes, and that free verse opened the doors for many who do not have talent or poetic abilities, and was the beginning of the final departure from the constants of Arabic poetry.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74836 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[235-252]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/373 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Süheyl ü Nevbahâr’da Yönelme ve Ayrılma Hâli Eklerin Farklı İşlevleri. ]]> <![CDATA[Different Functions of Dative and Ablative Case Suffixes in Süheyl ü Nevbahâr]]> <![CDATA[Osman TÜRK]]> <![CDATA[Hâl eki, Dönüştürücü ek, Öncül ek, Denkleştirme öbeği, Kısaltma öbeği.]]> <![CDATA[Case suffix, Transformative suffix, Premise suffix, Equalization phrase, Abbreviation phrase.]]> <![CDATA[Süheyl ü Nevbahâr gerek yazıldığı dönemde gerekse sonraki dönemde Türk dili ve edebiyatı açısından önemli eserlerden biri olmuştur. Eser, Türk-İslam edebiyatının ve kahramanlık mesnevilerinin yoğun bir şekilde varlığını sürdürdüğü bir dönemde yazılan ilk beşeri aşk temalı mesnevi olma özelliğiyle büyük önem taşımaktadır. İlk beşeri aşk temalı mesnevi olduğundan kendisinden sonra gelen beşeri aşk temalı mesnevilere öncülük etmiştir. Süheyl ü Nevbahâr dil itibariyle Eski Anadolu Türkçesinin 14. yüzyılına denk geldiğinden döneminin karanlık yönlerini açığa kavuşturacak hüviyete sahip bir eserdir. Her ne kadar yazarı hakkında tam bir bilgi olmasa da eser başlı başına önem arz etmektedir. Eser üzerine birçok dil bilgisel çalışma yapılmıştır; ancak, hâl kategorisi ve hâl kategorisini oluşturan ekler işlevleri açısından yeterince değerlendirilmemiştir. Bu çalışmada, eserin öncelikle yazıldığı dönem ve yazarı hakkında bilgi verilmiştir. Çalışmada yönelme ve ayrılma hâli ekiyle ilgili çeşitli görüşlere yer verilerek Türkçede hâl kategorisi değerlendirilmiştir. Eserde tespit edilen örneklerde yönelme ve ayrılma hâli eklerinin hangi işlevlerde cümle içerisinde yer aldığına değinilmiş ve bu işlevlere uygun başlıklara yer verilmiştir. Başlıklar kendi içinde değerlendirilmiş ve Süheyl ü Nevbahâr’da tespit edilen veriler başlıklara uygun bir şekilde listelenmiştir. Tespit edilen sözcüklerin işlevleri itibarıyla yönelme ve ayrılma hâli ekinin cümle içinde sözcüğün türünü sıfata veya zarfa dönüştürmesi de ayrı bir başlık altında ele alınmıştır. Ayrıca, eserin incelemesinde elde edilen bütün veriler çalışmada yer almamış; bir kısmı dipnot bölümüne eklenmiştir.]]> <![CDATA[Süheyl ü Nevbahâr is one of the important works in terms of Turkish language and literature both in the period it was written and afterwards. As of the work period, while Turkish-Islamic literature and heroic masnavis continue to exist intensively, it is of great importance with its feature of being the first human love-themed masnavi. Since it was the first masnavi with the theme of human love, it pioneered the masnavi with the theme of human love after it. Süheyl ü Nevbahâr is a work that will reveal the dark aspects of its period since it coincides with the 14th century of Old Anatolian Turkish in terms of language. Although there is no complete information about the author, the work is important in itself. Many grammatical studies have been done on the work. However, it has not been evaluated in terms of case category and functions of suffixes. In this study, information is given about the period in which the work was written, its author and the work. Afterwards, the category of case in Turkish was evaluated by giving the opinions of various studies on the suffix of the case of orientation and departure. Afterwards, it is mentioned which functions of the inclination and departure suffixes are included in the sentence and the appropriate titles for these functions are given. The titles were evaluated within themselves and the data determined in Süheyl ü Nevbahâr were given in accordance with the titles. In addition, in terms of their functions, the way the suffix of the case of direction and separation transforms the type of the word into an adjective or an adverb is given under a separate heading. In addition, all the data obtained in the study of the work could not be included, but a limited number of examples were given.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74802 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[375-393]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/374 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Klasik Çin Şiirinde Bambu Sembolü]]> <![CDATA[Bamboo Symbol in Classical Chinese Poetry]]> <![CDATA[Ertuğrul CEYLAN]]> <![CDATA[Çin edebiyatı, bambu, bambu şiiri, bambu sembolü, Klasik Çin şiiri]]> <![CDATA[Chinese literature, bamboo, bamboo poetry, bamboo symbol, Classical Chinese poetry]]> <![CDATA[Klasik Çin kültürünün temelini oluşturan gök ve insan arasındaki uyum Çin edebiyatını derinden etkilemiştir. Çin edebiyatının ana bileşenlerin biri olan Çin şiiri ise gök ve insan arasındaki uyumu tema alan zengin bir içeriğe sahiptir. Çin şiirlerinde doğanın insanoğluna hediyesi olan çeşitli nesneler bazen tema bazen ise metafor olarak kullanılmıştır. Kimi zaman bir taş, kimi zaman bir dağ, kimi zaman bir nehir, kimi zaman bitkiler ve kimi zaman ise hayvanlar bu semboller arasında yerini almıştır. Çin şiirinin başat sembollerinden biri olan bambu, geçmişten günümüze hem bir yazı malzemesi hem de bir sembol olarak Çin şiirinde önemli bir rol üstlenmiştir. Bambunun zorlu koşullara rağmen büyüyebilen ve her mevsim yeşil kalan bir bitki olması, Çin şiirinde önemli bir yer edinmesinde etkili olmuştur. Bu özelliğinden dolayı farklı tema ve metaforlar ile Çin şirinde çok farklı duygu ve düşüncelerin sembolü olarak kullanılmıştır. Klasik Çin edebiyatında şairler, genellikle bambuyu entelektüel kişiliğin bir sembolü olarak kabul etmişlerdir. Bu düşünce tarzının bir sonucu olarak da şairler şiirlerinde bambunun doğal özelliklerini insan karakteriyle benzerlik gösteren nitelikleri ile karşılaştırarak toplumun değer yargılarını ve estetik arayışlarını şiirlerine yansıtmışlardır. Böylelikle bambu sembolü, Çin şiirinde düşünsel gelişimin kavramdan imgeye aktarımında önemli bir rol oynamıştır. Alan yazın taranarak doküman inceleme yöntemi kullanılan bu çalışmada, Çin şiirinde bambu sembolünün tarihçesi, yeri ve önemi ortaya koyulmaya çalışılmıştır. ]]> <![CDATA[The harmony between heaven and man, which forms the basis of classical Chinese culture, has deeply influenced Chinese literature. Chinese poetry, one of the main components of Chinese literature, has a rich content that takes the harmony between heaven and man as a theme. In Chinese poetry, various objects, which are the gifts of nature to mankind, are sometimes used as themes and sometimes as metaphors. Sometimes a stone, sometimes a mountain, sometimes a river, sometimes plants and sometimes animals have taken their place among these symbols. Bamboo, one of the main symbols of Chinese poetry, has played a significant role in Chinese poetry as both a writing material and a symbol from past to present. The fact that bamboo is a plant that can grow despite harsh conditions and remains green in all seasons has been influential for it to gain a far-reaching place in Chinese poetry. Due to its distinctive feature, it has been used as a symbol of many different feelings and thoughts in Chinese poetry with various themes and metaphors. In classical Chinese literature, poets generally embraced bamboo as a symbol of intellectual personality. As a result of such a way of thinking, poets reflected the value judgements and aesthetic pursuits of the society in their poems by comparing the natural characteristics of bamboo with the qualities that are similar to human character. Thus, the bamboo symbol has also had a meaningful role in the transfer of intellectual development from concept to image in Chinese poetry. In this study, in which the document analysis method was used by reviewing the literature, it was tried to reveal the history, place and importance of the bamboo symbol in Chinese poetry.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74766 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[509-529]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/375 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İstanbul’un Çatalca İlçesi Özelinde Balkan Kültürünün İzleri]]> <![CDATA[The Traces of Balkan Culture in Çatalca District of Istanbul]]> <![CDATA[Serdar GÜRÇAY]]> <![CDATA[Alev DURAN]]> <![CDATA[İstanbul, Balkan, Çatalca, kültür, tarih, mübadele.]]> <![CDATA[Istanbul, Balkans, Çatalca, culture, history, population exchange.]]> <![CDATA[Savaşlar, göçler, din ve medeniyet değişiklikleri topluma ve toplumun yarattıklarına farklı şekillerde tesir eder. Bu durum muhtelif değişiklikleri ve ilerlemeleri de beraberinde getirir. Toplumsal hayatta tezahür edebilecek değişiklikler başta dil olmak üzere; edebiyatta, mimaride, sanatta, musikide, sinema ve tiyatroda vb. kendini gösterir. Milleti millet yapan değerlerle içkin hale gelir ve yoğun bir mozaik meydana getirir. Bu çok kültürlü yapılanmanın ortaya çıkardığı denge ve uyum sayesinde ilişkiler sağlam temeller üzerine inşa edilir. Tarih boyunca var olmuş Türk milleti de etkileşimler hasebiyle çeşitli aşamalar kat etmiştir. Özellikle coğrafî ve stratejik konumu hasebiyle kültürel alışverişin yoğun olarak yaşandığı bölgelerden olan Anadolu sahası ve Balkanlar bünyesindeki baskın etkileşim; dilde, kültürel farklılaşmada, dinî yaşamda ve sanat anlayışlarında derhal göze çarpmaktadır. Çalışmamızda konu aldığımız binlerce yıllık bir yerleşim yeri olan Çatalca ise konumu, tarihsel özellikleri, tarım ve temiz içme suyu kaynaklarının bol olması açısından dikkate değer bir yerleşkedir. Buranın yerel halkında çok kültürlü bir yapıdan söz etmek mümkündür. Çalışmada, bu yapıyı ortaya çıkaran hususlardan özellikle Çatalca’nın mevkii, tarihsel, kültürel ve dinî durumları, festival/ritüel gelenekleri, bölgede yaşanan savaşlar ve Lozan Nüfus Mübadelesi ile doğrudan münasebeti olması hasebiyle zuhur eden kültürel etkileşimi saha derleme çalışmamızdan elde edilen bulgular ve kaynak taramalarımız neticesinde ulaştığımız nitel ve nicel verilerle mercek altına alacağız. Sahip olunan bu geniş kültürel niteliklerin geleneklere/dinî-büyüsel ritüellere, danslara, yemeklere ve halk edebiyatı numuneleri gibi folklorun başat ögelerine yansımalarını değerlendireceğiz. Çatalca, gerek Anadolu sahasının gerek Balkan coğrafyasının unsurlarına adaptasyon sağlamış, bu unsurları potasında eritmeyi başarmış güzide bir merkez mekân olarak öne çıkmaktadır.]]> <![CDATA[Various changes and progressions occur in societies as a result of wars, migrations, religious influences, and shifts in civilization. These transformations manifest themselves in diverse forms, notably in language, literature, architecture, art, music, cinema, theater, and more. They become intrinsic to the values that define a nation, creating a rich and diverse mosaic. The balance and harmony resulting from these multicultural structures pave the way for relationships built on solid foundations. Throughout history, the Turkish nation, like many others, has gone through various stages of change. Especially due to its geographical and strategic location, the regions of Anatolia and the Balkans have been places where cultural exchange has flourished, leading to noticeable effects on language, cultural differentiation, religious practices, and artistic expressions. In this study, we focus on Çatalca, a settlement that has existed for thousands of years, which is noteworthy for its location, historical characteristics, and abundant agricultural and clean drinking water resources. The local population of Çatalca reflects a multicultural structure. Our study aims to shed light on the factors that have contributed to this structure, particularly Çatalca's location, historical, cultural, and religious conditions, festival/ritual traditions, the wars experienced in the region, and its direct connection to the population exchange that occurred after the Treaty of Lausanne. We will analyze this cultural interaction based on the qualitative and quantitative data we have obtained from field research and source surveys. We will evaluate the reflections of these extensive cultural qualities in various aspects of folklore, such as traditions, religious and magical rituals, dances, cuisines, tools, and folk literature samples. The modern-day population of Çatalca is respectful of these diversities, speaking highly of this respect. As a place that has successfully adapted and assimilated elements from both Anatolia and the Balkans, Çatalca stands out as a distinguished center of cultural exchange.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74580 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[159-180]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/376 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Elektronik Kültür Ortamında Yeniden Oluşturulan Mevlâna]]> <![CDATA[Mevlana Reconstructed in the Electronic Cultural Environment ]]> <![CDATA[Büşra BAYSAL]]> <![CDATA[Türk halk bilimi, sözlü kültür, yazılı kültür, elektronik kültür, Mevlâna, imaj ]]> <![CDATA[Turkısh folklore, oral culture, written culture, electronic culture, Mevlana, image]]> <![CDATA[Sözlü ve yazılı kültür ortamını takip eden elektronik kültür ortamı, kültürün etkin bir şekilde varlık gösterdiği alanlardandır. Elektronik kültürün, sözlü ve yazılı kültür temelinde yükselen bir alan olması onu içeriğinin zengin bir forma kavuşmasına yardımcı olmuştur. Her kültür alanı oluşum özelliğine göre içerisinde birtakım farklılıklar barındırmaktadır. Bu anlamda elektronik kültür ortamı da diğer kültür ortamlarından farklılık gösterir. Elektronik ortam bir bilginin doğruluğundan ziyade mevcut olanı dikkate aldığından bir konuya dair içerisinde pek çok kabul barındırır. Bu durum da kültürel unsurlar açısından bazen çeşitlenmeyi bazen de yeniden oluşturulmayı beraberinde getirir. Mevlâna da elektronik kültür ortamında varlık gösteren kültürel değerlerdendir. Onu bu çalışmanın konusu yapan husus Mevlâna’nın dijital ortamda yeniden oluşturulmasıdır. Mevlâna elektronik ortamda yeniden oluşturulurken toplumsal konularda yorum yapar, insanların içinde bulundukları duygu durumuna göre sözler söyler. İnsanlar bu paylaşımları kırgınlıklarını, öfkelerini, farkındalıklarını, sınırlarını göstermek hoşlandıkları yahut içinde bulunmak istemedikleri alanları belirlemek için gerçekleştirirler. Mevlâna her ne kadar 13. yüzyılda yaşamış olsa da eserleriyle, eserlerinden ve yaşayışından yola çıkılarak oluşturulan anlayışla insanların üzerindeki etkisi bugüne kadar devam eden Türk kültürünün önemli şahsiyetlerindendir. Bugün Türk-İslam âlimi Mevlâna’nın elektronik ortamda yeniden oluşturulmasının sebepleri onun fikirlerinin toplum tarafından kabulünde, onun oluşturduğu ve sonradan kaleme alınan eserlerle oluşmuş olan alanda insanların bulunmak istemesinde aranabilir. Bu makalede elektronik kültür ortamında varlık gösteren Mevlâna’ya ait olmayıp Mevlâna’ya atfedilen paylaşımlar incelenmiş bu durumun Mevlâna imajına olan katkısı yahut zararları tartışılmıştır. İncelemeler neticesinde elektronik kültür ortamında dolaşımda olan Mevlâna’nın aşinalık düzeyinde bilindiği, bu sebeple ona dair yapılan paylaşımların dijital ortamın üslubuyla, paylaşımda bulunan kişilerin içinde bulundukları ruh haline göre yapıldığı görülmüştür. Bu durumun Mevlana’nın bilinirliğinin daha iyi bir şekilde sağlanması ve konuya dair bilinç kazandırılmasıyla iyileştirilebileceği sonucuna varılmıştır.]]> <![CDATA[The electronic culture environment, which follows the oral and written culture environment, is one of the areas where culture exists effectively. The fact that electronic culture is a field rising on the basis of oral and written culture has helped its content to attain a rich form. Each cultural field contains some differences according to its formation characteristics. In this sense, the electronic culture environment also differs from other cultural environments. Since the electronic environment takes into account what is available rather than the accuracy of information, it contains many assumptions about a subject. This situation sometimes brings about diversification and sometimes reconstruction in terms of cultural elements. Mevlana is one of the cultural values that exist in the electronic cultural environment. What makes him the subject of this study is the reconstruction of Mevlana in the digital environment. While Mevlana is reconstructed in the electronic environment, he comments on social issues and says words according to the emotional state people are in. People share these posts to show their resentment, anger, awareness, boundaries, and to determine the areas they like or do not want to be in. Although Mevlana lived in the 13th century, he is one of the important figures of Turkish culture whose influence on people continues to this day with his works and the understanding created based on his works and life. Today, the reasons for the reconstruction of the Turkish-Islamic scholar Mevlana in the electronic environment can be sought in the acceptance of his ideas by the society and the desire of people to be in the field created by him and the works written later. In this article, the posts that do not belong to Mevlana but are attributed to Mevlana, which exist in the electronic cultural environment, have been analyzed and the contribution or harm of this situation to the image of Mevlana has been discussed. As a result of the analysis, it was seen that Mevlana, who is in circulation in the electronic culture environment, is known at the level of familiarity, and for this reason, the posts about him are made in the style of the digital environment, according to the mood of the people who share them. It is concluded that this situation can be improved by ensuring better awareness of Mevlana and raising awareness on the subject.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74574 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[95-106]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/377 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kendi Kaleminden Prof. Dr. Mehmet Mehdi Ergüzel]]> <![CDATA[Kendi Kaleminden Prof. Dr. Mehmet Mehdi Ergüzel]]> <![CDATA[Mehmet Mehdi ERGÜZEL]]> <![CDATA[......]]> <![CDATA[..............................]]> <![CDATA[...................................]]> <![CDATA[.................................]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74570 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[I-L]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/378 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Veysel Çolak'ın Şiirlerinde Yunan ve Latin Mitlerinin Toplumcu Gerçekçi Yansımaları]]> <![CDATA[Socialist Realistic Reflections of Greek and Latin Myths in Veysel Çolak's Poems]]> <![CDATA[Safiye DOĞAN]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, Yunan ve Latin mitolojisi, toplumcu gerçekçilik, Cumhuriyet dönemi şiiri, Veysel Çolak. ]]> <![CDATA[New Turkish literature, Greek and Latin mythology, social realism, Republic period poetry, Veysel Çolak.]]> <![CDATA[Öz: İlkel insanın henüz sırrını çözemediği hayatı ve kendi varoluşunu anlamlandırma çabasının birer ürünü olan mitler, ele aldıkları meseleler ve bu meseleleri ele alma şekilleriyle birçok sanat dalına ilham kaynağı olur. Edebiyat ve edebî bir tür olan şiir de mitolojiden beslenir. Türk edebiyatı bağlamında konuya yaklaşıldığında, Tanzimat dönemindeki Batılaşma hareketlerinin ardından başlayan çeviri faaliyetleri sayesinde Batı mitolojisiyle tanışan aydınların özellikle Nevyunanilik ve Hümanizma girişimlerinin etkisiyle Cumhuriyet döneminde Yunan ve Latin mitolojisinden bilinçli bir şekilde beslenerek özgün eserler ürettiği görülür. Bu aydınlardan biri de Veysel Çolak’tır. 1970’li yılların hâkim şiir anlayışıyla şiire başlayıp daha sonra politikayla estetiği sentezlediği bir poetika üzerinden kendine özgü bir şiir anlayışı geliştiren Çolak, Cumhuriyet dönemi şiirinde toplumcu gerçekçi sanat anlayışıyla yer alır. Şiirlerinde hayat, aşk, ayrılık-özlem, kent, kentleşme, kapitalizm, devrimci mücadele, devlet-iktidar-otorite, halk gibi çeşitli temalara yer veren şair, temalarının iletisini pekiştirmek için Yunan ve Latin mitolojisine ait unsurlardan faydalanır. Bu mitolojik unsurları, beslendiği ideoloji bağlamında, çağın sorunlarına göre yeniden yorumlar. Kapitalist sistemin sebep olduğu sorunları eleştirerek hem bu sorunlara hem bu sorunlar arasında sıkışıp kalan bireyin yaşadığı trajediye dikkat çeker. Çalışmanın amacı, Çolak’ın şiirlerinde Yunan ve Latin mitolojisine ait unsurların neler olduğu ve bu unsurların onun şiirine nasıl yansıdığı sorularını cevaplandırmaya çalışmaktır. Çalışmada şairin şiirlerine taşıdığı Yunan ve Latin mitolojisine ait unsurların öykülerine genel hatlarıyla yer verildikten sonra söz konusu mitolojik unsurların şairin şiirlerinde toplumcu duyarlılık bağlamında yansımaları üzerinde durulmuştur. Çalışmada aynı zamanda metne dayalı yöntem kullanılarak konunun akışına göre şairin şiirlerinden alıntılar yapılmıştır. ]]> <![CDATA[Abstract: Myths, which are the products of primitive man's effort to make sense of life and his own existence, the secrets of which he has not yet solved, inspire many branches of art with the issues they deal with and the way they deal with these issues. Literature and poetry, which is a literary genre, are also nourished by mythology. When the subject is approached in the context of Turkish literature, it is seen that the intellectuals who were introduced to Western mythology thanks to the translation activities that started after the Westernization movements in the Tanzimat period, produced original works by consciously feeding on Greek and Latin mythology during the Republican period, especially under the influence of Nevyunanism and Humanism initiatives. One of these intellectuals is Veysel Çolak. Çolak, who started poetry with the dominant understanding of poetry in the 1970s and later developed a unique understanding of poetry through a poetics in which he synthesized politics and aesthetics, takes part in the poetry of the Republic period with his socialist realist understanding of art. The poet, who includes various themes such as life, love, separation-longing, city, urbanization, capitalism, revolutionary struggle, state-power-authority, and people in his poems, uses elements of Greek and Latin mythology to reinforce the message of his themes. He reinterprets these mythological elements according to the problems of the age, in the context of the ideology that feeds them. By criticizing the problems caused by the capitalist system, he draws attention to both these problems and the tragedy experienced by the individual who is stuck between these problems. The aim of the study is to try to answer the questions of what the elements of Greek and Latin mythology are in Çolak's poems and how these elements are reflected in his poetry. In the study, after the stories of the elements of Greek and Latin mythology that the poet carries into his poems are given in general terms, the reflections of these mythological elements in the context of social sensitivity in his poems are emphasized. In the study, some verses from Çolak’s poems were also quoted according to the course of the subject by using the text-based method.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74569 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[107-125]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/379 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yazmayı Arap, Kiril, Latin Alfabesiyle Öğrenmiş Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğrenen Öğrencilerin Yazılarının Okunaklılığının İncelenmesi]]> <![CDATA[Investigating the Legibility of Students’ Writings Learning Turkish as a Foreign Language Who Learned to Write with Arabic, Cyrillic and Latin Alphabets]]> <![CDATA[Şükrü BAŞTÜRK]]> <![CDATA[Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi, El Yazısı, Okunaklılık]]> <![CDATA[Teaching Turkish as a Foreign Language, Handwriting, Legibility]]> <![CDATA[Yabancı dil olarak Türkçe öğrenen -Arap, Kiril, Latin alfabesiyle yazmayı öğrenmiş- öğrencilerin Latin alfabesiyle yazılmış yazılarının okunaklılığını değerlendirmek amacıyla yapılan bu çalışma, nicel desende yürütülmüş olup çalışmada betimsel ve ilişkisel tarama yapılmıştır. Çalışmaya 2023-2024 eğitim-öğretim yılı 1. kurs döneminde Bursa Uludağ Üniversitesi, Türkçe Öğretimi Uygulama ve Araştırma Merkezi (Ulutömer)’de yabancı dil olarak Türkçe öğrenen 105 öğrenci katılmıştır. Bu öğrencilerin kur sonu yazma sınavlarından elde edilen veriler “Tahta Yazılarının Okunaklılığını Değerlendirme Dereceli Puanlama Anahtarı” ölçeği kullanılarak 7 puanlayıcı tarafından puanlanmış ve 7 puanlayıcının verdiği puanların ortalaması esas alınarak analizler yapılmıştır.Bulgulara göre öğrencilerin yazılarının okunaklılığının alt boyutlardaki ortalamalarının normal olduğu anlaşılmaktadır. Öğrencilerin toplam puanlarına bakıldığında ise 12 tam puandan uzak oldukları, orta değer olan 8 civarında bir puana sahip oldukları görülmüştür. Arap, Kiril ve Latin alfabesiyle yazmayı öğrenen öğrenciler arasında okunaklılık puanları açısından satır takibi hariç her boyutta Kiril alfabesiyle yazmayı öğrenen öğrencilerin Arap alfabesiyle yazmayı öğrenen öğrencilerden daha okunaklı yazdıkları tespit edilmiştir. Ortalamalar arasında anlamlı farklılık olmadığı durumlar da hesaba katılırsa, Kiril alfabesi ile yazmayı öğrenen öğrenciler her zaman en okunaklı yazarken Latin alfabesiyle yazmayı öğrenen öğrenciler ikinci sırada, Arap alfabesiyle yazmayı öğrenen öğrenciler ise son sırada yer almıştır. Kız öğrenciler bütün boyutlarda erkek öğrencilerden anlamlı ölçüde daha okunaklı yazmışlardır. Öğrencilerin eğitim durumuna göre ise anlamlı bir farklılık tespit edilememiştir. ]]> <![CDATA[This study, which was implemented to evaluate the legibility of the writings written in the Latin alphabet by the students who learned Turkish as a foreign language - who learned to write in Arabic, Cyrillic and Latin alphabets - was carried out with a quantitative design and descriptive and relational scanning was utilized in the study. A total of 105 students who learnt Turkish as a foreign language at the Turkish Teaching Application and Research Center (Ulutömer) of Bursa Uludağ University, in the 1st course period of the 2023-2024 academic year participated in the study. The data obtained from the end-of-course writing exams of these students were scored by 7 raters using the "Rubric for Evaluating the Legibility of Blackboard Writing" scale, and analyzes were made based on the average of the scores given by 7 raters. As far as the findings are concerned, it is clear that the legibility averages of the students' writings in the sub-dimensions were normal. When the total scores of the students were examined, it was evident that they were far from 12 max points and had a score around 8, which was the medium value. Among the students who learned to write with the Arabic, Cyrillic and Latin alphabet, it was found that in terms of legibility scores, the students who learned to write with the Cyrillic alphabet wrote more legibly than the students who learned to write with the Arabic alphabet in every dimension except line following. If the cases where there was no significant difference between the averages were taken into account, the students who learned to write with the Cyrillic alphabet always wrote the most legibil ones, while the students who learned to write with the Latin alphabet ranked second, and the students who learned to write with the Arabic alphabet ranked last. The female students wrote significantly more legibly than the male students in all dimensions. No significant difference was identified by the educational level of the students.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74531 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[61-73]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/380 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eski Türkçede “Umut” ve “Umutsuzluk” Kavram Alanı İçerisindeki Deyimler]]> <![CDATA[Idioms Within the Concept Field of “Hope” and “Hopelessness” in Old Turkic]]> <![CDATA[Ümit Özgür DEMİRCİ]]> <![CDATA[Aysun SOYER]]> <![CDATA[Türk dili, Eski Türkçe, deyim, tarihi lehçeler, “umut/umutsuzluk”]]> <![CDATA[Turkish language, Old Turkic, idiom, historical dialects, “hope/hopelessness”]]> <![CDATA[Eldeki çalışmada, temelde Eski Türkçe ve genelde tarihî lehçelerde kullanılan “umut” ve “umutsuzluk” anlamlarına gelen deyimler ele alınmıştır. Bu çalışmada, deyimlerin kullanıldığı dönemler ve bu deyimleri oluşturan kelimelerin anlamları incelenmiştir. Eski Türkçedeki deyimlerin tespiti için Serkan Şen tarafından hazırlanan Eski Türkçenin Deyim Varlığı adlı eserden faydalanılmıştır. Ardından deyimlerin Karahanlı Türkçesi, Harezm-Kıpçak Türkçesi, Çağatay Türkçesi ve Osmanlı Türkçesi gibi dönemlere kadar olan süreçteki varlığı ve deyimleri oluşturan kelimelerin kazandıkları anlamlar ve yapısal değişiklikler incelenmiştir. Karahanlı Türkçesi için Dîvânu Lugâti’t-Türk, Kutadgu Bilig, Atabetü’l-Hakayık gibi kaynaklar taranmıştır. Harezm Türkçesi için Nehcü’l-Ferâdis, Mukaddimetü’l-Edeb, Kıssasü’l-Enbiyâ, Kutb’un Husrav u Şirin’i; Kıpçak Türkçesi için Gülistan Tercümesi ve Türk Dil Kurumu tarafından yayımlanan Kıpçak Türkçesi Sözlüğü incelenmiştir. Çağatay Türkçesi için ise Abuşka Lugati, Çağatayca Fıkıh Kitabı, ‘Ali Şir Nevāyi’nin Risaleleri gibikaynaklara başvurulmuştur. Batı Türkçesi için ise Tarama ve Derleme Sözlükleri vealanla ilgili bazı eserler de kullanılmıştır. Çalışmada her bir dönem için ilgili kaynaklar ve sözlükler taranmış, deyimlerin evrimi ve anlam değişiklikleri üzerinde durulmuştur. Eski Türkçede “umut” ve “umutsuzluk” anlamlarında kullanılan deyimler arasında bodug tut-, elgin yu-, köŋüli çök-, köŋüli bat-, köŋüli karını çök-, köŋüli karını bat-, köz tut-, közi tongıt-, sav ber-, telmire köz, umug ber-, umug ınag üz-, umug tut-, umugı üzül-, umunç kes-, üdik kelür-, vade ber- gibi deyimler bulunmaktadır. Ayrıca, çalışmada deyimlerin kalıplaşma derecesini ve biçimini gösteren değerlendirmelere de yer verilmiştir.]]> <![CDATA[In this study, the idioms conveying the concepts of “hope” and “hopelessness” in Old Turkic and various historical dialects are examined. The investigation delves into the periods during which these idioms were prevalent and explores the meanings of the constituent words comprising these idiomatic expressions. To identify idioms in Old Turkic, Serkan Şen’s work titled “Idiom Existence of Old Turkic” serves as a primary reference. Subsequently, the presence of idioms in periods ranging from Karakhanid Turkish to Khwarezm-Kipchak Turkish, Chagatai Turkish, and Ottoman Turkish is explored, alongside an analysis of the semantic and structural shifts within the component words of these idioms. For Karakhanid Turkish, sources such as “Dîvânu Lugâti’t-Türk,” “Kutadgu Bilig,” and “Atabetü’l-Hakâyık” were consulted. In the case of Khwarezm Turkish, references including “Nehcü’l-Ferâdis,” “Mukaddimetü’l-Edeb,” “Kıssasü’l-Enbiyâ,” “Kutb’s Husrav u Şîrîn,” and the Gülistân Translation for Kipchak Turkish, as well as the Kipchak Turkish Dictionary published by the Turkish Language Association, were examined. For Chagatai Turkish, resources such as the Abushka Dictionary, the Fiqh Book of Chagatai, and the Treatises of Ali Şîr Nevâyi were consulted. Western Turkish sources were explored through Scanning and Compilation Dictionaries, along with relevant literature in the field. The study meticulously scrutinizes pertinent sources and dictionaries for each historical period, highlighting the evolution of idiomatic expressions and their semantic nuances over time. Among the idiomatic expressions conveying “hope” and “hopelessness” in Old Turkic are phrases such as “bodug tut-,” “elgin yu-,” “köŋüli çök-,” “köŋüli bat-,” “köŋüli karını çök-,” “köŋüli karını bat-,” “köz tut-,” “közi tongıt-,” “sav ber-,” “telmire köz,” “umug ber-,” “umug ınag üz-,” “umug tut-,” “umugı üzül-,” “umunç kes-.” Furthermore, the study provides assessments regarding the formulation and structure of these idiomatic expressions, as well as evaluations pertaining to the extent and nature of their stereotypical usage.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74477 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[865-888]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/381 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Figür Olarak Kapı ve Tarihi Türk Dillerinde Dilsel Kodları]]> <![CDATA[The Door as a Figure and Its Linguistic Codes in Historical Turkic Languages]]> <![CDATA[Neslihan KARACAN]]> <![CDATA[Türk dili, anlam, dilsel kodlar, figür, figüratif dil, kapı.]]> <![CDATA[Turkish language, meaning, linguistic codes, figure, figurative language, door.]]> <![CDATA[Dil, insan zihninde oluşan anlamların aktarılması için kullanılan bir araç olmakla birlikte bu aktarma işlemi sırasında çoğunlukla sınırlı ve kısıtlayıcıdır. Zihinde üretilen anlamlarla karşılaştırıldığında elbette görece sınırlıdır, demek daha doğru olur. Bu sınırları aşmak için insan dili zorlar ve böylece sözcükler anlamsal açıdan genişler. Bu vesileyle bir sözcüğün yeni anlamlar yüklenmesi sağlanır. Figüratif dil anlamın gelişmesine bir sözcüğün daha farklı ve yani anlamlar yüklemesine yardımcı olur. Dili figüratif açıdan kullanırken sözcüklere bazı dilsel kodlar yüklenir. Bu kodlar sözcüğün birincil anlamından farklı yeni, ikincil anlamlardır. Yapısalcı dil bilim yaklaşımında artçıl anlam (connotation) olarak tanımlanan bu yeni anlamlar dilsel kodları oluşturur. Türk dili tarihinde ilk yazılı metinlerin miras kaldığı Orhun Türkçesinden bu yana Türk dilinde yaşayan kapı sözcüğü bu dilsel kodlar bakımından oldukça zengindir. Kapı sözcüğünün tarihi metinlerde pek çok farklı figüratif kullanımına rastlamak mümkündür. Çalışma, Orhun Türkçesinden Osmanlı Türkçesine kadar süregelen tarihi dönem içerisinde yazılmış metinlerin taranması yöntemi ile elde edilen verilerin değerlendirilerek dilsel kodların tespit edilmesini amaçlamıştır. Bu kapsamda “kapı” göstergesinden yola çıkarak Türk dilinde var olan dilsel kodların Türkçenin anlam dünyasını genişlettiği görülmüştür. Bu dilsel kodların bugün irili ufaklı farklarla Türkiye Türkçesinde yaşadığını, bunun da dilsel kodların Türk kültür tarihinden geliştiğini ve Türk kolektif dil bilincinin bir bütün olduğunu bir kez daha göstermiştir. ]]> <![CDATA[Although language is a tool used to convey the meanings formed in the human mind, it is often limited and restrictive during this transfer process. It would be more accurate to say that it is of course relatively limited compared to the meanings produced in the mind. To exceed these limits, human beings force language and thus words expand semantically. In this way, a word is given new meanings. Figurative language helps develop the meaning and give different meanings to a word. When using language figuratively, some linguistic codes are loaded into words. These codes are new, secondary meanings different from the primary meaning of the word. These new meanings, defined as connotation in the structuralist linguistics approach, constitute linguistic codes. The word "kapı", which has been living in the Turkish language since Orkhon Turkish, where the first written texts in the history of the Turkish language were inherited, is very rich in terms of these linguistic codes. It is possible to come across many different figurative uses of the word door in historical texts. The study aimed to determine the linguistic codes by evaluating the data obtained by scanning the texts written in the historical period from Orkhon Turkish to Ottoman Turkish. In this context, based on the sign "door", it has been seen that the linguistic codes existing in the Turkish language expand the semantic world of Turkish. It has once again been shown that these linguistic codes survive in Turkey's Turkish today with large and small differences, and that these linguistic codes have developed from Turkish cultural history and that the Turkish collective language consciousness is a whole.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74439 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[253-267]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/382 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Prof. Dr. Cemal Kurnaz - Öz Geçmişi ve Eserleri]]> <![CDATA[Prof. Dr. Cemal Kurnaz’s Curriculum Vitae and His Works]]> <![CDATA[Yaşar AYDEMİR]]> <![CDATA[Halil ÇELTİK]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74426 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[I-XLIX]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/383 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tanpınar ve Türküler]]> <![CDATA[Türkülerde Şiir]]> <![CDATA[Mustafa KUTLU]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74319 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[207-212]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/384 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cemâlin Vasfını Dimege Ruhsat Dilerem]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Sibel ÜST]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74294 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[171-172.]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/385 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cemal Kurnaz Hocamın Öğretmenlik Sevdası]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Hayri ATAŞ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74285 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[23-25]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/386 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Gizli Şair]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Mehmet Can DOĞAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74282 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[203-205]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/387 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Halk ve Divan Şiirini Birlikte Okumak]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Hüseyin ÖZBAY]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74266 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[111-114]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/388 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ömrümüzə - Yolumuza İşıq Adam...]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Xəyalə ZERRAPKIZI ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74235 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[185-190]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/389 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Muhammed Ferîd Ebû Hadîd’in el-Muhelhil Seyyidu Rabî‘a Adlı Romanında Yapı ve Anlatım Teknikleri]]> <![CDATA[Structure and Narrative Techniques in Muhammad Farid Abu Hadid’s Novel Named al-Muhalhil Sayyidu Rabi'a]]> <![CDATA[Muhammet Bilal TOLAN]]> <![CDATA[Roman, Muhammed Ferîd Ebû Hadîd, el-Muhelhil seyyidu Rabî‘a, yapı, anlatım teknikleri.]]> <![CDATA[Novel, Muhammad Farid Abu Hadid, al-Muhalhil sayyidu Rabi'a, structure, narrative technique.]]> <![CDATA[Muhammed Ferîd Ebû Hadîd Mısırlı önemli bir edebiyatçıdır. Erken yaşlardan itibaren edebiyatın farklı türlerinde edebi çalışmalar yapmıştır. Yazarın ağırlıklı olarak ürünler verdiği türlerden biri de romandır. Yazar çoğu tarihi olmak üzere birçok roman yazmıştır. Bu romanlardan biri de el-Muhelhil seyyidu Rabî‘a adlı tarihi romanıdır. Roman ilk olarak 1939 yılında es-Sekâfe dergisinde tefrika şeklinde yayınlanmıştır. Yazar bu romanda Cahiliye döneminin önemli şairlerinden ve savaş kahramanlarından Muhelhil b. Rabî‘a’nın halk hikâyelerine konu olan ve tarih kitaplarına geçen hayat hikâyesini konu edinmiştir. Tarihi bir roman olan el-Muhelhil’de olay örgüsü cesaret, onur, zorbalık ve intikam üzerine kurulmuştur. Romanda Cahiliye döneminde birbirleriyle akraba olan iki kabilenin sınırlı miktardaki otlak alanlar üzerinde hak sahibi olma mücadelesi neticesinde patlak veren ve uzun yıllar devam eden savaşları ele alınmaktadır. Tağlib kabilesi lideri Kuleyb gittikçe zorbalaşarak bölgede bulunan sulak arazilerin tek hak sahibi olarak kendisini görmektedir. Onun bu tavrı başta Cessâs olmak üzere komşu kabileler arasında rahatsızlığa neden olmaktadır. Olaylar Bekir kabilesinin misafirine ait cılız bir devenin Kuleyb tarafından öldürülmesiyle gelişmektedir. Yazar bu romanında okuyucuya iç savaşların halkları sayıca azaltmaktan, düşmana karşı zayıf hale getirmekten ve onları eski yaşantılarından daha kötü duruma sokmaktan başka bir işe yaramadığı mesajını vermektedir. Bu çalışmada el-Muhelhil seyyidu Rabî‘a romanında yapı ve anlatım teknikleri incelenmiştir. Romanın olay örgüsü, özeti, karakterleri, zaman ve mekânı hakkında bilgi verildikten sonra tespit edilen teknik unsurlar romandan verilen örneklerle açıklanmıştır. Yazıldığı dönem itibariyle Arap edebiyatında genel olarak roman sanatının, özel olarak da tarihi romanın henüz gelişim aşamasını temsil eden bu romanda kullanılan teknikler çok güçlü olmasa da yazarın bu türe önemli bir mesafe aldırdığı görülmektedir.]]> <![CDATA[Muhammad Farid Abu Hadid is a prominent Egyptian literary figure who has worked in various literary pursuits from an early age. One of the primary genres in which the author has produced works is the novel. He has written several novels, many of which are historical. One such novel is al-Muhalhil Sayyidu Rabi'a a historical novel. The novel was first serialized in the as-Sekafe journal in 1939. In this novel, the author explores the life story of al-Muhalhil b. Rabi'a, an important poet and war hero from the Jahiliyyah period, which has become the subject of folk tales and found its way into history books. al-Muhalhil is a historical novel where the narrative is built around themes of bravery, honor, oppression, and revenge. The novel delves into the prolonged wars that erupted because of the struggle for ownership of limited grazing lands between two related tribes during the Jahiliyyah period. Kulayb, the leader of the Taghlib tribe, becomes increasingly tyrannical and sees himself as the sole rightful owner of the fertile lands in the region. This attitude, particularly by Kulayb, causes discontent among neighboring tribes, notably Jassas. The events in the novel are set in motion by the killing of a meager camel belonging to a guest of the Bakr tribe, perpetrated by Kulayb. In this novel, the author conveys the message that internal wars only serve to diminish the population, weaken them against external enemies, and worsen their living conditions compared to their previous way of life. In this study, the structure and narrative techniques in the novel al-Muhalhil Sayyidu Rabi'a were examined. After providing information about the plot, summary, characters, time, and place in the novel, the identified technical elements are explained through examples from the novel. Considering the time when it was written, it is observed that while the techniques used in this novel may not be very advanced in the broader context of Arabic literature, the author has significantly contributed to the development of the genre, especially historical novels.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74191 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[807-822]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/390 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hocam Cemal Kurnaz’dan Bana Kalanlar]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Muhsin MACİT]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74186 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[105-107]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/391 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hatıralar Işığında Prof. Dr. Cemal Kurnaz Hocam]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Yasin ŞEN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74161 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[119-128]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/392 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İnsanlığın Geleceği Hakkında Bilimkurgu Ne Diyor?: Ruhun Parmak İzi – Varlıklar 1]]> <![CDATA[What Does Science Fiction Say About the Future of Humanity?: Ruhun Parmak İzi – Varlıklar 1]]> <![CDATA[Emir Can Tuğra ERGÜN]]> <![CDATA[Hayrunisa TOPÇU]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Mehmet Eroğlu, Ruhun Parmak İzi – Varlıklar 1, Sert Bilimkurgu, Feminist Bilimkurgu]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Mehmet Eroğlu, Ruhun Parmak İzi – Varlıklar 1, Hard Science Fiction, Feminist Science Fiction]]> <![CDATA[Mehmet Eroğlu’nun, 2023 yılında yayımlanan Ruhun Parmak İzi – Varlıklar 1 adlı romanı, bilimkurgu türünde kaleme alınmıştır. Dünya’nın ve diğer gezegenlerin sonunun gelmesi sonucu, hayatta kalmayı başaran ve anaerkil bir toplum yapısını kuran “varlıklar” üretilir. Bu durum, eril sistemin yıkıcılığına karşı bir ütopya denemesidir. Fakat varlıkların, ruh ve köken arayışı onları değişime iter. Böylece inşa edilen ütopya, karşı ütopyasını beraberinde getirir. Roman, “Sağlık, eğitim, beslenme, barınma, bilim, eğitim, adalet gibi pek çok alanda kusursuz bir sistemin işletildiği fakat bireylerinin ruhsal doyumdan uzak olduğu bir toplumun devamlılık gösterebilmesi mümkün müdür?” sorusuna yanıt arar. Eser, kurgunun tutarlılığını sağlayan bilimsel neden sonuç zinciri ve eser için hazırlanan ansiklopedi ile sert bilimkurgu kategorisinde yer alır. Kadının toplumdaki yeri ve rolü ile ilgili unsurlarıyla ise feminist bilimkurguya uygunluk gösterir. Ayrıca, insanlığın geçirdiği evrim ve kültürel değişim ile antropolojik bilimkurgunun izlerini sürmeyi mümkün kılar. Bir bilimkurgu romanı olarak Ruhun Parmak İzi, bilimkurgunun farklı alt türleriyle bağlantılıdır. Çalışmada ilk olarak bilimkurgunun kuramsal çerçevesi çizilmiş ve bunlar bilimsellik, projeksiyon ve spekülasyon başlıklarında verilmiştir. Bu kavramların örneklemi roman üzerinde yapılmıştır. Çalışmamızın tematik inceleme kısmı ise sert bilimkurgu, feminist bilimkurgu ve antropolojik bilimkurgu alt türlerinden ve bu türlere ait örneklerin roman üzerinde gösterilmesinden oluşmaktadır. Böylece Ruhun Parmak İzi adlı roman hem kuramsal hem de tematik düzlemlerde çözümlenmiştir.]]> <![CDATA[Mehmet Eroğlu's novel titled Ruhun Parmak İzi – Varlıklar 1, published in 2023, was written in the science fiction genre. As a result of the end of the Earth and other planets, "entities" are produced that manage to survive and establish a matriarchal social structure. This situation is an attempt at utopia against the destructiveness of the masculine system. However, beings search for soul and origin pushes them to change. The utopia thus constructed brings with it its counter-utopia. The novel looks for an answer to the question: "Is it possible for a society in which a perfect system operates in many areas such as health, education, nutrition, shelter, science, education and justice, but whose individuals are far from spiritual satisfaction, to maintain continuity?". The work is in the hard science fiction category with its scientific cause and effect chain that ensures the consistency of the fiction and the encyclopedia prepared for the work. It is in line with feminist science fiction with its elements related to the place and role of women in society. In addition, it makes it possible to trace the evolution and cultural change of humanity and anthropological science fiction. As a science fiction novel, Ruhun Parmak İzi is linked to different subgenres of science fiction. In the work, firstly, the theoretical framework of science fiction was drawn and these were given under the headings of scientificity, projection and speculation. These concepts are exemplified in the novel. The thematic analysis part of our study consists of hard science fiction, feminist science fiction and anthropological science fiction subgenres and showing examples of these genres in the novel. Thus, the novel Ruhun Parmak İzi was analyzed on both theoretical and thematic levels.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74136 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[127-144]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/393 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Rehberlerimden: Cemal Hoca]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Filiz KILIÇ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74105 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[93-94]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/394 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Orhan Pamuk’un Veba Geceleri’nde İmagoloji ve Müslüman-Hristiyan İmgeleri]]> <![CDATA[Imagology and Muslim-Christian Images in Orhan Pamuk’s Plague Nights]]> <![CDATA[Buğra ŞENGEL]]> <![CDATA[Türk Edebiyatı, Karşılaştırmalı Edebiyat, İmagoloji, Orhan Pamuk, Veba Geceleri]]> <![CDATA[Turkish Literature, Comparative Literature, Imagology, Orhan Pamuk, Plague Nights]]> <![CDATA[Yirminci yüzyılın ikinci yarısıyla birlikte özellikle kitle iletişim araçlarının gücünü ortaya koymak için başlatılan imagoloji çalışmaları hem toplumu yansıtması hem de imgelerin edebiyatta yoğun şekilde kullanılması sebebiyle edebi eserlerin analizinde ve yorumlanmasında kullanılır hale gelmiştir. İmagoloji; yazarın dil ve görsel imgelerinin anlamını, sembolik değerini ve edebi metin içerisindeki işlevini inceleyerek metnin derinlemesine anlaşılmasına olanak sağlayan bir disiplindir. Bu nedenle edebiyat eserlerinin toplumsal, kültürel ve tarihsel bağlamlarını göz önünde bulundurarak yazarın ötekine bakış açısını da gözler önüne seren imagoloji çalışmaları, özellikle milletlerin birbirini algılama biçimini ortaya çıkarabilmesi açısında önem kazanmaktadır. Orhan Pamuk, Doğu ve Batı kültürleri arasındaki çatışmaları ve etkileşimleri temel alarak farklı kültürlerin bir arada bulunduğu kurgular içerisinde eserler vermektedir. Bu özelliği sayesinde Pamuk, romanlarında modernleşme sürecindeki Türk ve Müslüman kültürünün Hristiyan kültürüyle etkileşimde bulunduğu anlatılar kaleme alarak imagoloji çalışmalarına uygun zemini hazırlar. Bu çalışmada, eserlerinde genellikle doğuyla batıyı karşı karşıya getiren Nobel ödüllü yazar Pamuk’un Veba Geceleri adlı romanı Daniel-Henri Pageaux’nun imagoloji yöntemi çerçevesinde analiz edilmiştir. Pamuk’un eserinde, veba imgesini kullanarak yabancılaşmayı, insanlık durumunu, toplumun öteki olarak algıladığı gruplara bakışını ve hükümetlerin siyasi politikalarını eleştirdiği ortaya konmuştur. Bununla birlikte, imagoloji çalışmaları bağlamında anlatıcının Müslüman ve Hristiyan imajı analiz edilmiş ve farklı toplumların ötekini tanımlamak için kullandığı anlamsal birimlerden yola çıkarak ötekine bakış açısı ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[<div style="text-align: justify;">Imagology studies were initiated in the second half of the twentieth century, especially to reveal the power of mass media. These studies have become used in the analysis and interpretation of literary works because they reflect society and are used extensively in literature. Imagology is a discipline that allows a deep understanding of the text by examining the meaning, symbolic value and function of the author’s language and visual images within the literary text. For this reason, imagology studies consider the social, cultural, and historical contexts of literary works and reveal the author’s perpective. They gain importance especially in revealing the way nations perceive each other. Orhan Pamuk creates works in fictions where different cultures coexist, based on the conglicts and interactions between Eastern and Western culture. Thanks to this feature, Pamuk prepares the appropriate grounds for imagoloy studies by writing narratives in which Turkish and Muslim cultures in the process of modernization interact with Christian culture in his novels. In this study, the novel Plague Nights by Nobel Prize-winnig author Pamuk, who often pits east against west in his works, was analyzed within the framework of Daniel-Henri Pageaux’s imagology method. It has been revealed that Pamuk uses the image of plague to criticize alienation, the human condition, society’s view of groups perceived as other, and the political policies of gouvernements. However, within the context of imagology studies, the narrator’s Muslim and Christian image was analyzed and his perpective on the other was tried to be revealed based on the semantic units used by different societies to define the other.</div>]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74073 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[359-373]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/395 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Divan Şiirinde Akarsular]]> <![CDATA[Rivers in Divan Poetry]]> <![CDATA[Hanzade GÜZELOĞLU]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Divan şiiri, akarsular, nehir, coğrafî unsur]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Divan poetry, streams, rivers, geographical element]]> <![CDATA[Muhteva, kullanılan malzeme ve beslendiği kaynaklar bakımından Klasik Türk Edebiyatı büyük bir zenginliğe sahiptir. İster hayalî bir tablo içerisinde olsun ister doğanın bir tasviri tabiat unsurları şiirde geniş bir yer tutmuştur. Tabiat unsurları arasında deniz ve akarsular Divan şairinin şiirlerinde en çok kullandığı unsurların başında gelir. Genel olarak su motifi ve onun içinde akarsular, Divan şairleri için farklı çağrışımlara nesne olmuştur. Akarsular, hem suyundan içme, ulaşım, taşımacılık vb. ihtiyaçlarda yararlanılması hem de kenarına gidilerek rahatlama ve ruhu dinlendirme imkânı sağlaması, mesire ve bezm meclislerine mekan olması bakımından eskilerin yaşantısında önemli bir yer taşımaktaydı. Divan şiirinde de tabiat tasvirlerinin çoğunda yer alan akarsu, vazgeçilmez bahçe unsurlarından servi ile birlikte çeşitli benzetmeler ve imajlarda yer alır. Şiirde genel olarak akarsu, âb-ı revân, cû (cûy), cûybâr vb. kelimelerle ifade edilir. Akarsuların özel isimleri ile kullanımlara da Divan şiirinde sıkça rastlanmaktadır. Tıpkı meşhur özellikleriyle ülke, şehir, yerleşim noktaları vb. zikredildiği gibi, Divan şairleri akarsu, nehir, ırmak isimlerini de çeşitli bağlamlarda kullanmaktadırlar. Bazen bunlar herkesin kullandığı kalıp unsurlar olsa da çoğu zaman gerçek coğrafî unsurlardır. Divan şiirinde coğrafî unsur olarak kullanılan nehirler, çıktıkları kaynak, geçtikleri yerler, akış özellikleri; taşmaları veya kurumaları; sularının bolluğu ve coşkunluğu, mevsimsel görünümleri, suyunun tadı vb. yönleriyle çeşitli sanatlar eşliğinde beyitlerde yer almaktadır. Akarsuların adları çeşitli çağrışım, benzetme, telmih ve diğer sanatlar içerisinde kullanılmaktadır. Özellikle âşığın gözyaşı için benzetme unsuru olarak kullanılan akarsular, birçok beyitte de tabiattaki gerçeklilik özelliğiyle, şairin hayal gücü ve sanatının kudretiyle birleşerek tasvir edilen doğal bir tabloda da yer almaktadır.]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature has a great richness in terms of content, materials and sources. Natural elements, whether in an imaginary panorama or a depiction of nature, take an important place in the poetry. Among the natural elements, sea and rivers are the elements, that the Divan poets used most in their poems. In general, the water motif and the rivers within it have been the object of different connotations for Divan poets. Rivers always had an important role in the life of the ancient people, both in terms of using their water for drinking, transportation, etc., as well as providing the opportunity to relax and taking breath by going to the riverside, and as a venue for entertainment. The streams, which is included in most of the descriptions of nature in Divan poetry, is featured in various metaphors and images together with the cypress tree, one of the indispensable garden elements. In poetry, generally streams, expressed in words like âb-ı revân, cû (cûy), cûybâr etc. The use of special names of rivers is also frequently encountered in Divan poetry. Just like countries, cities or settlements etc. with their famous features as mentioned in the poetry, Divan poets also use the names of streams and rivers in various contexts. Although sometimes these are stereotyped elements that everyone uses, most of the time they are real geographical elements. Rivers used as geographical elements in Divan poetry, wiht their sources, the places they pass through, their flow characteristics; overflow or drying out; the abundance and flushed of their waters, their seasonal appearance, the taste of their water, etc. are included in couplets within various arts. The names of rivers are used in various connotations, similes, allusions and other arts. Streams, which are used as an analogy element especially for the lover's (âshik) tears, are also included in many couplets in a natural panorama depicted by combining the reality of nature with the poet's imagination and the power of his art.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74056 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[181-233]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/396 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Köyünü Şehre Taşıyan ve Türküyle Gazeli Buluşturan Entelektüel: Cemal Hoca]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Ali YAKICI]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74052 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[175-177]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/397 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cönkler]]> <![CDATA[Junks]]> <![CDATA[Mehmet Fatih KÖKSAL]]> <![CDATA[Cönk, şiir mecmuası, Türk kültürü, Türk halkbilimi, Türk halk şiiri ]]> <![CDATA[Junk, poetry collection, Turkish culture, Turkish folklore, Turkish folk poetry]]> <![CDATA[Türk kültürü, dili ve edebiyatının en önemli yazılı kaynaklarından biri de cönklerdir. Sözcük anlamı olarak “gemi” anlamına gelen cönk, tıpkı bir gemi gibi içinde çok farklı türden şeyleri barındırdığı için bu adı almış olmalıdır. Bir tür şiir mecmuası olan cönkleri diğer bütün yazma kitap türlerinden ayıran temel özelliği biçimidir. “Kodeks” tabir edilen yanlamasına açılan diğer kitap türlerinin aksine cönkler günümüzün bloknot defterleri gibi diklemesine açılan ve içindeki metinlerin de uzunlamasına yazıldığı eserlerdir. Cönk yazıcılığı, XVIII. yüzyıl ile XX. yüzyıl arasında daha yoğun olmak üzere XV. yüzyıldan beri devam eden köklü bir gelenektir. Özellikle Klasik Dönem diyebileceğimiz XV-XVIII. yüzyıllar arasında divan şairlerinin şiirlerinin bulunduğu kimi şiir mecmualarının da cönklerde toplandığı, başka bir ifadeyle bazı şiir mecmualarının cönk tipinde tertip edildiği anlaşılmaktadır. Bu sebeple başta şair tezkireleri olmak üzere birçok kaynak, belirtilen dönemde cönk ve şiir mecmuası terimlerinin yer yer birbirinin yerine kullanıldığını göstermektedir. Cönkler her ne kadar daha çok halk şiiri ve âşık edebiyatına dair yazmalar olarak bilinse de eldeki yüzlerce örnek, azımsanmayacak miktar ve oranda divan ve tekke şairlerinin şiirlerini de barındırır. Bu itibarla cönkler, Türk halk edebiyatı ve Türk halkbilimi kadar bu saha çalışanları için de değerli kaynaklardır. Aslında cönkler, şiir mecmuaları gibi müstakil birer “eser” olmakta çok, kendisini tertip eden şiir meraklısı tarafından, onun zevki, dünya görüşü, bilgi birikimi, hayal ve beklentilerine uygun düşen şiirlerin yanı sıra türlü ilaç tarifleri, muhtelif dualar, tılsım, fal, vefk, remil gibi eski zaman insanının inanışlarını yansıtan “fevayid” denilen bilgiler, yer yer bazı şekil ve resimler hatta tamamen kişisel bazı notlar gibi çok çeşitli kayıtlara yer veren defterler mesabesindedir. Bu bakımdan büyük çoğunluğunun mürettibi (derleyici) ve tertip tarihi kayıtlı değildir. Bu yazıda Anadolu Türk irfanının, üzerine yapılan bilimsel çalışmaların yetersizliği sebebiyle “öksüz hazinesi” olarak nitelediğimiz cönkler, giriş ve sonuç bölümlerinden başka “Köken ve Terim Anlamı Olarak Cönk”, “Eski Cönklerden Günümüze”, “Şekil ve İçerik Bakımından Cönkler” ana başlıkları altında tanııtılmış, cönklerin kimi özellikleri görsellerle desteklenmiştir.]]> <![CDATA[One of the most important written sources of Turkish culture, language and literature is the junk. junk, which literally means "ship", must have taken this name because, like a ship, it contains many different kinds of things. The main feature that distinguishes junk, a kind of poetry collection, from all other types of written books is its form. Unlike other types of books called "codexes" that open sideways, junks are works that open vertically like today's notebooks and the texts inside are written lengthwise. Junk writing is a deep-rooted tradition that has been going on since the XVth century, more intensely between the XVIIIth and XXth centuries. Especially between the XV-XVIIIth centuries, which we can call the Classical Period, it is understood that some poetry collections containing the poems of divan poets were also collected in junks, in other words, some poetry collections were organized in the cönk type. For this reason, many sources, especially poet tezkires, show that the terms junk and poetry mecmuası were sometimes used interchangeably during this period. Although junks are mostly known as manuscripts of folk poetry and minstrel literature, the hundreds of examples available also contain a considerable amount and proportion of poems by divan and tekke poets. In this respect, junks are valuable sources for Turkish folk literature and Turkish folklore as well as for those working in this field. In fact, cönks are not stand-alone "works" like poetry collections, but rather notebooks that contain a wide variety of records such as the poems of the poetry enthusiast who compiled them, poems that correspond to his taste, world view, knowledge, imagination and expectations, as well as various medicine recipes, various prayers, talismans, fortune telling, fortune telling, fortune telling, remil, information called "fevayid" reflecting the beliefs of the people of ancient times, sometimes some figures and pictures, and even some purely personal notes. In this respect, the compiler and date of composition are not recorded for the vast majority of them. In this article, cönks, which we characterize as the "orphaned treasure" of Anatolian Turkish lore due to the insufficiency of scientific studies on them, are introduced under the main headings of " Junk as Origin and Term Meaning", "From Old Junks to the Present", " Junks in Terms of Form and Content" besides the introduction and conclusion sections, and some features of junks are supported with visuals.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74041 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[587-612]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/398 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Gönül Dünyamdaki Özgün Portrelerden: Cemal Kurnaz Hoca]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Nesrin KARACA]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=74038 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[83-86. ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/399 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arketipsel Eleştiri Kuramı Bağlamında “Kürk Mantolu Madonna” Romanında Anima ve Animus Arketipi]]> <![CDATA[Anima and Animus Archetype In The Novel “Madonna In The Fur Coat” In The Context Of Archetypical Criticism Theory]]> <![CDATA[İbrahim BİRİCİK]]> <![CDATA[Edebiyat, roman, psikanalitik, arketip, kuram, Sabahattin Ali.]]> <![CDATA[Literature, novel, psychoanalysis, archetype, theory, Sabahattin Ali.]]> <![CDATA[Edebiyat ve psikolojinin ana çalışma alanı insan olduğundan her iki bilim dalının birbirlerinden bereketli döngü şeklinde istifade etmeleri kaçınılmazdır. Bu yönüyle edebiyat, modern ve postmodern sürecin etkisiyle oluşan insan tekinin edebi eserlerdeki yansımasını, psikoloji biliminin ortaya koyduğu teknikler yoluyla bulur. Böylelikle insanı anlamak amacında olan bu iki alanın birbirlerinden yararlandıkları ve etkilendikleri ilk nokta böylece psikanalitik edebiyat eleştirisi olmuştur.Toplumsal gerçeklik ekseninde yazdığı eserleriyle tanınan Sabahattin Ali; şiirleri, romanları ve hikâyeleriyle Türk edebiyatında önemli bir yerdedir. Sabahattin Ali 1943 yılında kitap halinde “Kürk Mantolu Madonna” romanını yayımlar. Bu roman, 20. yüzyılda gelişen psikanaliz biliminin keşiflerinden bazı özellikler barındırır. Böylelikle arketipsel eleştiri kuramı bağlamında yapılan bu romanın analizinde bireyin toplumsal normlar karşısındaki tutumlarında psikanaliz odağında arketipsel öğelerin varlığı etkilidir. Anima, erkekteki dişil psiko-sosyal eğilimler ve feminen tavırlar olurken Animus, kadındaki eril psiko-sosyal eğilimler ve maskülen tavırlardır. Romanda anima arketipinin Raif Efendi’de; animus arketipinin Maria Puder’de yansımalarının bulunduğu görülür. Her iki arketipin oluşumunda karakterlerin çocukluk çağlarındaki çevresiyle bağdaşıklıkları önemlidir. Raif Efendi karakterinin anima arketipini barındırarak toplum karşısındaki çekingenliğine karşın Maria Puder karakterinde animus arketipi kaynaklı toplumsal normlar karşısında eril söylem ve cinsiyetçi kalıplar karşısında maskülen fiiller görülmektedir. Bu makalede amaç, romanın sadece sokağa tutulan ayna olmadığını aynı zamanda yazarın zihnine ve karakterlerin ruhlarına da tutulan bir ayna olduğunu göstermek ve psikanalizin yardımıyla arketiplerin varlığını gözler önüne sermektir.]]> <![CDATA[Since the main field of study of literature and psychology is human beings, it is inevitable for both branches of science to benefit from each other in a fertile cycle. In this respect, literature finds the equivalent of the human prototype created by the modern and postmodern process in literary texts through the methods developed by psychology. Thus, the first point where these two fields, which aim to understand humans, intersected was psychoanalytic literary criticism.Sabahattin Ali, known for his works written on the axis of social reality; He has an important place in Turkish literature with his poems, novels and stories. Sabahattin Ali's novel "Madonna in a Fur Coat", published as a book in 1943, contains some features of the discoveries of the science of psychoanalysis that developed in the 20th century. Thus, in the analysis of this novel made in the context of archetypal criticism theory, the presence of archetypal elements in the focus of psychoanalysis is effective in the individual's attitudes towards social norms. Anima is the feminine psycho-social tendencies and feminine attitudes in men, while Animus is the masculine psycho-social tendencies and masculine attitudes in women.In the novel, the anima archetype is in Raif Efendi; It is seen that the animus archetype has reflections in Maria Puder. In the formation of both archetypes, the characters' compatibility with their childhood environment is important. Despite the timidity of the character of Raif Efendi in the face of society due to the anima archetype, the character of Maria Puder displays masculine discourse against social norms originating from the animus archetype and masculine actions against sexist stereotypes.The aim of this article is to show that the novel is not only a mirror held up to the street, but also a mirror held up to the mind of the author and the souls of the characters, and to reveal the existence of archetypes with the help of psychoanalysis]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73995 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[913-929]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/400 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kurnaz Olmayan Cemal Bir İnsan: Cemal Kurnaz]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Mustafa UĞURLU]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73994 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[153-167]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/401 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sevdası Öğretmenlik Olan Hoca: Cemal Kurnaz]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Ali BAL]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73962 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[39-40]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/402 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk’e, Türkçeye ve Öğretmenliğe Adanmış Bir Ömür “Öğretmenlik Sevdası” [Cemal Kurnaz, Öğretmenlik Sevdası, Uzam Yayınları, Ankara 2023.]]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Avni ERDEMİR]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73961 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[53-56]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/403 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Prematüre]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Yudum GÖRMÜŞ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73958 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[59-60]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/404 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Demokrat Parti Dönemi Yaşar Kemal Romanlarında Direniş ve Başkaldırı]]> <![CDATA[The Perıod Of The Democratıc Party Yaşar Kemal In Hıs Novels Resıstance And Rebellıon]]> <![CDATA[Merve YILMAZ]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, roman, başkaldırı, direniş, Yaşar Kemal]]> <![CDATA[New Turkish Literature, novel, rebellion, resistance, Yaşar Kemal]]> <![CDATA[Edebiyat tarihinde önemli bir yere sahip olan ve genellikle kurgusal karakterler ve olaylar aracılığıyla insanı ve ona dair olanı anlatan roman, toplumun siyasi, sosyal, ekonomik ve kültürel olgu yahut olaylarından etkilenmektedir. Toplumda var olan olay ve olgular, kurgusal evrende yeniden yaratılmaktadır. Toplumu anlatmayı ilke edinen Yaşar Kemal de kaleme aldığı romanlarıyla topluma karşı ayna görevini üstlenmiştir. Bu makalede Yaşar Kemal’in 1950-1960 yılları arasında kaleme aldığı Teneke, İnce Memed 1 ve Ortadirek isimli romanlarında başkaldırı ve direnişin metinsel tezahürleri ele alınmıştır. Başkaldırı, bireyin unsurlara karşı takındığı muhalif tutumun neticesinde ortaya çıkan bir durumdur. Birey, mevcuda karşı çıkmakta, ona karşı durmaktadır. O, dayatılanı reddetmekte, ona başkaldırmaktadır. Mevcudun yarattığı durum yahut olguya hayır diyerek direnen birey, özellikle hak ve adaletin yittiğini düşündüğü durumlarda harekete geçmektedir. Birey, en büyük otoriteye sahip olana – bu kimi zaman ağa, muhtar, eşraf olabildiği gibi kimi zaman bireyin kendisi ya da doğa olabilmektedir- karşı çıkmaktadır. Bu noktada toplumsal düzlemde var olan durumun kurgu evrenine yansıması da kaçınılmazdır. Başkaldırı pek çok edebî üründe kendisine yer bulmaktadır. Çalışma, Yaşar Kemal'in henüz yeni bir romancıyken 1950-1960 yılları arasında yazdığı ve kurgusunu isyan ve direniş unsurlarıyla besleyen eserlerini incelemenin yanı sıra sosyolojik bir durum olan isyanın kurgu evrenindeki yapısökümünü romanlar aracılığıyla ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Çalışmada bireyin benlik algısındaki ‘kendiliğe’ vurulan darbe sonucu ortaya çıkmakta olan başkaldırı, roman içerisinde beslenen olgulara da değinilerek verilmektedir.]]> <![CDATA[The novel, which often portrays fictional characters and events, narrates human experiences through its vast and imaginative realms. It is influenced by society’s political, social, economic, and cultural phenomena existing in society are recreated within the fictional universe. Yaşar Kemal, who aimed to depict society through his novels, assumed the role of a mirror to society through his Works. This article examines the textual manifestations of rebellion and resistance in Yşar Kemal’s novels written between 1950 and 1960, namely Teneke, İnce Memed 1, Ortadirek. Rebellion is a result of the individual’s oppositional stance towards elements. The individual confronts and opposes the status quo, rejecting and rebelling against it. Resisting the situation or phenomenon created by the status quo, especially when the individual perceives the loss of justice and rights, prompts action. The individual challenges the ultimate authority – a local chief, headman, notable figure, or sometimes the individual themselves or nature. The reflection of the existing situation in the societal realm onto the fictional universe is inevitable. Rebellion finds its place in numerous literary Works. This study aims to examine Yaşar Kemal’s a early novels written between 1950 and 1960, infused with themes of rebellion and resistance, and uncover the deconstruction of rebellion in the fictional universe as a sociological phenomenon through novels. The study also addresses the rebellion arising from the blow to the individual’s self- perfection of ‘self’ and its reflection in the fictional World. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73899 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[401-416]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/405 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Safevi Döneminde İran’da Kahve ve Kahvehane Kültürü (Edebî, Kültürel Mekânlar Bağlamında İsfahan Kahvehaneleri)]]> <![CDATA[The Coffee and Coffeehouse Culture in Iran during the Safavid Period (Isfahan Coffeehouses in the Context of Literary and Cultural Spaces)]]> <![CDATA[Nurgül BAĞCI]]> <![CDATA[Safevi Dönemi, kahve ve kahvehane kültürü, I. Şah Abbas, İsfahan kahvehaneleri, edebiyat, şiir]]> <![CDATA[Safavid Period, coffee and coffeehouse culture, Abbas I, Coffeehouses of Isfahan, literature, poetry]]> <![CDATA[Kahve bitkisinin meyve çekirdiğine Arapça bün adı verilmiştir. Bon kelimesi, Fars kültüründe Safevi döneminden sonra kahve kelimesinin eş anlamlısı olarak kullanılmıştır. Pek çok ülkede oldukça popüler bir içecek olan kahvenin İran’a giriş tarihi kesin olarak bilinmemektedir. Edebî ve kültürel mekânlardan olan kahvehaneler ise halkın, sanatçıların ve şairlerin en önemli buluşma yerlerinden biridir. Bu kahvehanelerde değişik meslek gruplarından kişiler randevulaşarak bir araya gelmişlerdir. Safevi hükümetinin merkezi olan İsfahan şehri, Safevi padişahları arasında özellikle I. Şah Abbas’ın (Safevilerin beşinci padişahı, 996-1038 h.ş./1588-1629 m.) yürüttüğü politika sebebiyle sosyal ve kültürel açıdan ilerleyip yükselişe geçmiştir. Ayrıca, Şah Abbas zamanında İsfahan’da kahvehaneler canlılık kazanarak yaygınlaşmaya başlamıştır. Çalışmamızın giriş kısmında Safevi döneminde halk kültürünün edebiyata etkisi hakkında bilgi verilmiştir. Ardından kahvenin tarihî geçmişine, Safevi döneminde kahve kültürüne, kahve kelimesi ve türevlerine (kahvehâne, kahvenişîn, kahvecîbâşî, kahveçî, kahveçîgerî, kahvehorî, kahve’î, kahvedân, kahve-i Kâcerî, kahverîz, kahve-i Tork, kahve-i Ferânse, kahve-i sînî), kahve hakkında yazılmış kitaplara ve İsfahan kahvehanelerine değinilmiştir. Ayrıca makalemizde Safevi döneminde farklı ülkelerden İran’a gelmiş Adam Olearius, Jean Baptiste Tavernier, Pietro Della Valle, Jean Chardin ve Giovanni Francesco Gemelli Careri gibi gezginlerin kaleme aldıkları seyahatnâmelerde kahve, kahvehane ve İsfahan şehriyle ilgili gözlemlerine yer verilmiştir. Yapılan araştırmada Safevi döneminde İran’da kahve ve kahvehane kültürüne değinilmesinin yanı sıra, Şah Abbas zamanında İsfahan kahvehanelerinin edebî ve kültürel mekânlar bakımından insanların sosyal hayatları üzerindeki etkileri incelenmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[The fruit seed of the coffee plant is called bün in Arabic. As of the Safavid period, the word, bon, was used as a synonym of the word, coffee, in the Persian culture. On which date coffee, which is a quite popular drink in several countries, arrived in Iran is not exactly known. The coffeehouse, which is among literary and cultural spaces, is one of the most crucial places for the meeting of people, artists, and poets. Upon arranging an appointment, individuals from different occupational groups came together in these coffeehouses. Isfahan city, which was the center of the Safavid government, socially and culturally progressed and achieved ascent, in particular, due to the policy carried out by Abbas I (the fifth shah of Safavids, 996-1038 Hijri /1588-1629 Gregorian). Also, during the period of Abbas I, coffeehouses came to life and began to be more widespread across Isfahan. In the introduction of our study, information on the effect of folk culture on literature during the Safavid period was given. Next, the study mentioned the historical background of coffee, coffee culture during the Safavid period, the word, coffee, and words derived from it (kahvehâne, kahvenişîn, kahvecîbâşî, kahveçî, kahveçîgerî, kahvehorî, kahve’î, kahvedân, kahve-i Kâcerî, kahverîz, kahve-i Tork, kahve-i Ferânse, kahve-i sînî), books about coffee, coffeehouses of Isfahan. Additionally, our article included the observations about coffee, coffeehouses, and Isfahan city in travel books written by voyagers, such as Adam Olearius, Jean Baptiste Tavernier, Pietro Della Valle, Jean Chardin, and Giovanni Francesco Gemelli Careri, who came to Iran from different countries during the Safavid period. In the research, efforts were made to examine the effects of the coffeehouses of Isfahan on human beings’ social lives in terms of literary and cultural spaces during the period of Abbas I, as well as addressing the coffee and coffeehouse culture in Iran during the Safavid period.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73892 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2347-2364]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/406 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkiye Türkçesinde Basit Ek-Birleşik Ek Ayrımı Bakımından +lA(n)-, +lA(ş)-, lA(t)- Ekleri]]> <![CDATA[+lA(n)-, +lA(ş)-, lA(t)- Suffixes in Turkish in Terms of Simple Suffix-Compound Suffix Issue]]> <![CDATA[Ahmet Turan DOĞAN]]> <![CDATA[Türkçe, yapı, ek, basit ek, birleşik ek]]> <![CDATA[Türkçe, structure, suffix, simple suffix, compound suffix]]> <![CDATA[Eklemeli dillerde dilin işleyişi çeşitli yapı, işlev ve anlamsal özelliklere sahip ekler üzerinden döner. Eklemeli bir dil olan Türkçede de aynı durum geçerlidir. Dolayısıyla Türkçe dil bilgisi çalışmalarında eklerin kategorisi, işlevi ve yapısı gibi çalışmalar da önem kazanmaktadır. Hatta, denebilir ki Türkçe dil bilgisi çalışmalarının en önemli kısmını eklerin tasnif ve değerlendirme çalışmaları oluşturmaktadır. Türkçede eklerin değerlendirilmesi öncelikle onların sınırları ile ilgilidir. Yani ilk olarak eklerin nerede başlayıp nerede bittiği ele alınır. Yapıyla ilgili bu durum, eklerin değerlendirilmesinin ilk basamağıdır. Bundan sonra eklerin ait olduğu kategori, işlev ve eklendiği kelimede oluşturduğu anlam özellikleri gelir. Ekin yapısı tam olarak belirlendikten sonra diğer başlıklar bir değer taşır. Yapı değerlendirmesinde ise basit, birleşik ve birlikte ek yapılarıyla karşılaşılır. Bu çalışmada da Türkiye Türkçesinde sık kullanıma sahip +lA(n)-, +lA(ş)-, +lA(t)- ekleri basit veya birleşik olma durumlarına göre ele alınmıştır. Öncelikle Türkçedeki eklerin yapı değerlendirmelerine yer verilmiş, ardından örnekler üzerinden söz konusu eklerin hangi kelimelerde iki ayrı basit ek olarak kullanıldığına ve hangi kelimelerde birleşik ek olarak kullanıldığına değinilmiştir. Yapılan değerlendirmelerde Türkçe dil bilgisi çalışmalarında söz konusu eklerin basit veya birleşik olma durumlarının genel olarak karıştırıldığı görülmüştür. Dolayısıyla da söz konusu eklerin basit veya birleşik olma durumlarıyla ilgili bir çerçeve sunulmuştur. Bunun yanında birleşik olan +lAn-, +lAş- ve +lAt- eklerindeki -n-, -ş- ve -t- eklerinin kalıplaşmış olarak çatı, oluşlama veya kılışlama meydana getirmesiyle ilgili durumu da değinilmiştir.]]> <![CDATA[Agglutinative languages operate with affixes of various structures, functions, and semantic properties. The same situation is valid in Turkish, which is an agglutinative language. Therefore, studies such as the category, function and structure of suffixes gain importance in Turkish grammar studies. In fact, it can be said that the most important part of Turkish grammar studies is the classification and evaluation of suffixes. The evaluation of suffixes in Turkish is primarily related to their boundaries. So, first of all, where the suffixes start and end is discussed. This structural situation is the first step in the evaluation of suffixes. This is followed by the category to which the affixes belong, their function and the meaning they create in the word. Once the structure of the suffix is fully determined, other headings have value. In the structure evaluation, simple, compound and correlative suffix structures are encountered. In this study, the suffixes +lA(n)-, +lA(ş)-, +lA(t)-, which are frequently used in Turkish, are analyzed according to their simple or compound status. First of all, the structure of the suffixes in Turkish was evaluated, and then it was mentioned in which words these suffixes are used as two separate simple suffixes and in which words they are used as compound suffixes. In Turkish grammar studies, it has been observed that the suffixes in question are generally confused as to whether they are simple or compound. Therefore, a framework has been put forward regarding whether the suffixes in the study are simple or compound. In addition, the -n-, -ş- and -t- suffixes in the compound +lAn-, +lAş- and +lAt- suffixes are not related to forming a formulaic voice, process or action form.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73863 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2487-2494]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/407 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Muhyiddin İbnü’l-Arabî’nin Anadolu Mirası: Torunların İzinde İlmî ve Kültürel Etki]]> <![CDATA[Muhyiddin İbnü'l-Arabi's Anatolian Heritage: Scientific and Cultural Impact in the Footsteps of Descendants]]> <![CDATA[Oğuzhan AYDIN]]> <![CDATA[Muhyiddin İbnü’l Arabî, İbnü’l Arabî ve Anadolu, Anadolu’daki İrfan Geleneği, İbnü’l Arabî’nin Evlilikleri, İbnü’l Arabî’nin Anadolu’daki Torunları.]]> <![CDATA[Muhyiddin Ibn al-'Arabī, Ibn al-'Arabī and Anatolia, the tradition of wisdom in Anatolia, Ibn al-'Arabī's marriages, Ibn al-'Arabī's descendants in Anatolia]]> <![CDATA[İbnü’l-Arabî, tasavvufun öncü isimlerinden biri ve kendi ekolünün kurucusu olarak, İslam dünyasına ve tasavvuf geleneğine büyük katkılarda bulunan önemli bir şahsiyettir. Endülüs’te doğmuş olmasına rağmen, irfan yolculuğunu Anadolu’ya taşımasıyla bu coğrafyada da derin izler bırakmıştır. Böylelikle Anadolu, İbnü’l-Arabî’nin fikirlerinin ve öğretilerinin kök saldığı önemli merkezlerden biri olmuştur. Onun Anadolu’daki irfan yolculuğu, düşünce dünyasını büyük ölçüde zenginleştirmiş ve bu topraklarda kendine özgü bir miras bırakmıştır. İslam dünyasının yanı sıra özellikle Anadolu’daki sufiler ve düşünürler, İbnü’l-Arabî’nin öğretilerini benimsemiş ve bu öğretileri Anadolu tasavvuf geleneğinde yaşatmaya çalışmışlardır. İbnü’l-Arabî’nin tasavvuf anlayışı, “Vahdet-i Vücud” (Varlığın Birliği) doktrini etrafında şekillenir. Bu doktrin, evrenin bir bütün olarak Allah’ın varlığında birleştiğini öne sürer. Ona göre yaratılmış her şey Allah’ın tecellisi ve birliğinin yansımasıdır. İbnü’l-Arabî’nin bu anlayışı, tasavvuf düşüncesinde önemli bir değişikliğine işaret etmektedir. Zira İslam tasavvufunda sıkça kullanılan semboller ve metaforlar üzerine derinlemesine çalışmalarıyla İbnü'l-Arabî, aynı zamanda insanın Allah’a ulaşma sürecini açıklamış ve tasavvufi yolları detaylı bir şekilde ele almıştır. Şiirsel eserleri ve felsefi yazıları, onun düşüncelerini daha geniş bir kitleye ulaştırmış ve tasavvuf dünyasında etkileyici bir figür olmasını sağlamıştır. Dolayısıyla İbnü’l-Arabî’nin Anadolu’da bıraktığı miras, öğrencileri, müridleri ve takipçileri aracılığıyla nesilden nesile aktarılarak yaşatılmıştır. Onun irfan yolculuğu, bu topraklarda bir manevi zenginlik ve düşünsel derinlik kaynağı olarak hâlâ etkisini sürdürmektedir. Makale, İbnü’l-Arabî’nin torunlarının biyografik yaşamlarını ve devraldıkları mirası nasıl sürdürdüklerini ele almaktadır.]]> <![CDATA[Ibn al-Arabi, as one of the pioneering names of Sufism and the founder of his own school, is an important figure who made great contributions to the Islamic world and the Sufi tradition. Although he was born in Andalusia, he left deep traces in this geography by carrying his journey of wisdom to Anatolia. Thus, Anatolia became one of the important centers where Ibn al-Arabi's ideas and teachings took root. His journey of wisdom in Anatolia greatly enriched the world of thought and left a unique legacy in these lands. In addition to the Islamic world, Sufis and thinkers especially in Anatolia adopted the teachings of Ibn Arabi and tried to keep these teachings alive in the Anatolian Sufi tradition. Ibn al-Arabi's understanding of Sufism is shaped around the doctrine of "Vahdet-i Vücud" (Unity of Being). This doctrine suggests that the universe as a whole is united in the existence of God. According to him, everything created is a reflection of God's manifestation and unity. This understanding of Ibn al-Arabi points to an important change in Sufi thought. With his in-depth studies on the symbols and metaphors frequently used in Islamic Sufism, Ibn al-Arabi explained the process of man reaching God and discussed the Sufism in detail. His poetic works and philosophical writings brought his thoughts to a wider audience and made him an impressive figure in the world of Sufism. Therefore, the legacy that Ibn Arabi left in Anatolia was kept alive by being passed on from generation to generation through his students, disciples and followers. His journey of wisdom still maintains its influence in these lands as a source of spiritual richness and intellectual depth. The article deals with the biographical lives of Ibn al-Arabi's grandchildren and how they continued the legacy they inherited.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73856 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[311-330]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/408 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bâkî’nin “Mûsikâr”ı Kuş mu, Müzik Âleti mi?]]> <![CDATA[Is Bāqī's "Mûsikâr" a Bird or a Musical Instrument?]]> <![CDATA[Namık AÇIKGÖZ]]> <![CDATA[Klasik Türk şiiri, Bâkî, mûsikâr, kuş, müzik âleti]]> <![CDATA[Classical Turkish poetry, Bâkî, musician, bird, musical instrument]]> <![CDATA[Klasik Türk şiiri açıklama ve şerhlerinde dönemin kültür hayatının izleri de takip edilmelidir. Maddî kültür unsurları, soyut kavramlar, inançlar, tabiat unsurları, kozmografya ve her türlü bireksel ve toplumsal telakki ve kabuller çerçevesinde yapılacak bir açıklama ve şerh ile klasik şairin dünyasına girilmiş olunacaktır. Şayet bu hususlar dikkatlice ele alınmazsa, ele alınan metinle ilgili eksik değerlendirmeler yapılmış olur. 16. yüzyıl şairi Bâkî (1526-1600) Klasik Türk şiirinin geleneğinin zirvesini oluşturan birkaç şairden biridir. Onun divanı ile ilgili çalışmalar yapılmış ve Divan’ından seçmeler yapılarak onun şiirleri 20. yüzyıl kamuoyuna mal edilme gayretleri de gösterilmiştir. Bâkî’nin şiirleri ile ilgili yapılan çalışmalarda, onun şiirlerinin literal okuması yapılarak açıklamaları da eklenmiştir. Yapılan çalışmalarda, Bâkî’nin “görsünler” redifli gazelindeki “Beni seyretmedin ahbab mûsikârı görsünler” (Dostlar beni seyretmeden önce mûsikâra baksınlar) mısraında geçen “mûsikâr” kelimesine çoğunlukla “rüzgâr estikçe gagasındaki deliklerden ses çıkaran mevhum kuş” anlamında kullanılmış veya “mûsikâr” kelimesinin anlamları üzerinde durulmamıştır veya müzik âleti anlamı da verilmiş olmakla beraber, beytin açıklamasında müzik âleti üzerinde durulmamıştır. Şair beytinde, aşığın zayıf bedeninde kaburga kemiklerinin şekil itibariyle mûsikâra benzediğini söyleyen bir imge kurgulaması yapar. Klasik Türk şiirinde “mûskâr”ın kuş olarak kullanılmadığı, bütün şairler tarafından müzik âleti olarak kullanıldığı görülmüştür. Mûsikâr, Avrupalıların “pan flüt” dedikleri bir müzik âletidir ve sıralanmış kamışlar hem şekil hem de diziliş açısından kaburgaya benzer. Osmanlı döneminde de mûsikâr müzik meclislerinde kullanılmıştır ve bu konuda minyatürler vardır. Çocukların oyuncak olarak çaldığı mikadan yapılma mızıka da mûsikârın şekil değiştirilmiş hâlidir; adı da oradan gelir.]]> <![CDATA[Traces of the cultural life of the period should also be followed in the explanations and commentaries of classical Turkish poetry. The world of the classical poet will be entered with an explanation and commentary within the framework of material culture elements, abstract concepts, beliefs, natural elements, cosmography and all kinds of individual and social perceptions and acceptances. If these issues are not handled carefully, incomplete evaluations will be made regarding the text discussed. The 16th century poet Bâkî (1526-1600) is one of the leading poets of Classical Turkish poetry and one of the few poets who constitute the peak of this tradition. Studies have been carried out on his Divan and efforts have been made to make his poems available to the 20th century public by making selections from his Divan. In the studies on Bâkî's poems, literal readings of his poems were made and explanations were added. In the studies carried out, the word "mûsikâr" in the line “Friends should look at the musikar before watching me” in Bâkî's ghazal with the rhyme "they should see", is mostly used in the sense of "an imaginary bird that makes sounds through the holes in its beak as the wind blows" or the word "mûsikâr" Their meaning is not emphasized or although the meaning of musical instrument is also given, the musical instrument is not emphasized in the explanation of the couplet. In his couplet, the poet constructs an image that says that the ribs in the lover's weak body resemble those of a musician in shape. It has been seen that in classical Turkish poetry, "mûsikar" is not used as a bird, but as a musical instrument by all poets. Musician is a musical instrument that Europeans call "pan flute", and the lined up reeds resemble ribs in terms of both shape and arrangement. It was also used in musical assemblies during the Ottoman period and there are miniatures on this subject. The harmonica made of mica, which children play as a toy, is a modified form of the musician; That's where the name comes from.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73851 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2275-2284]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/409 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hocam Prof. Dr. Cemal Kurnaz]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[İbrahim Halil TUĞLUK]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73850 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[151-152]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/410 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Klâsik Türk Şiirinde İhlâs Kavramı ]]> <![CDATA[The Concept of Ikhlas (Sincerity) in Classical Turkish Poetry]]> <![CDATA[İbrahim Halil TUĞLUK]]> <![CDATA[Klasik Türk şiiri, din, divan, ihlas, kavram]]> <![CDATA[Classical Turkish poetry, religion, divan, sincerity, concept]]> <![CDATA[Dinî kavramların sanat eserlerinde işlenip aktarılması bu kavramlar etrafında zengin bir çağrışım dünyasının oluşmasını netice vermiştir. Sanatın dinden etkilenmesi ya da dinin sanat üzerindeki etkisini ortaya koymak açısından sanatla din ilişkisinin irdelenmesi ve bu irdelemenin en temel kavramlar üzerinden ele alınması dinî kavramların zengin dünyasına ulaşmak açısından önemlidir. Klasik Türk şiirinde kavramlar, belirli bir estetik anlayış dâhilinde işlenmiştir. Klasik Türk şiirinde bu estetik anlayışı içerisinde birçok kavram ele alınmış, bu kavramlar estetik anlatı geleneği içinde yüzyıllarca işlene işlene geniş bir çerçeveye oturtulmuştur. Dilin ya da ait olduğu alanın lügatinin bir madde başı konumundaki herhangi bir kelime zaman içinde edebiyatın / şiirin bir kavramı olmuştur. İhlâs, dinî bir terim olarak Kur’ân-ı Kerim’de, hadislerde ve dinî litertürde sıkça kullanılan, kulluğun özü, gayesi olarak görülen bir kavramdır. İbadetlerin bir nevi özü mahiyetindeki ihlâs ibadetlerin hem mukaddimesi, hem mütemmimi hem de sonucu olarak değerlendirilmiştir. Bundan dolayı ihlâs ile makbuliyet kavramı hep birlikte düşünülmüştür. Dinde haiz olduğu ehemmiyet itibariyle de başta ibadet olmak üzere dünyevî, uhrevî hemen hemen bütün iş ve işleyişlerin üzerinde döndüğü âdeta bir nirengi noktası ya da mihenk taşı vazifesi görmüştür.“İhlas” bir kavram olarak klasik Türk şiiri metinlerinde beytin anlam çerçevesi içinde kullanılmıştır. Bu çalışmada ihlas kavramının klasik Türk şiiri metinlerinin toplandığı divanlarda, kazandığı anlamlar üzerinde durulmuştur.]]> <![CDATA[The processing and transfer of religious concepts in works of art has led to the formation of a rich world of associations around these concepts. In order to reveal the influence of art by religion or the effect of religion on art, examining the relationship between art and religion and handling this analysis through the most basic concepts is important in order to reach the rich world of religious concepts. In classical Turkish poetry, concepts are processed within a certain aesthetic understanding. Many concepts have been discussed within this aesthetic understanding in classical Turkish poetry, and these concepts have been processed and placed within a wide framework within the aesthetic narrative tradition for centuries.Any word that is an entry in the dictionary of the language or the field it belongs to has become a concept of literature / poetry over time. Ikhlas (sincerity), as a religious term, is a concept that is frequently used in the Holy Quran, hadiths and religious literature, and is seen as the essence and purpose of servitude Ikhlas (sincerity), which is a kind of essence of worship, has been evaluated as both the introduction, complement and result of worship. Ikhlas which is a kind of essence of worship, has been evaluated as both the introduction, completion and result of worship. For this reason, the concepts of ikhlas and makbuliyet (acceptability) are considered together. Due to the importance it has in religion, it has served as a touchstone on which almost all worldly and otherworldly affairs and processes, especially worship, revolve. “Ikhlas” as a concept is used within the meaning of the couplet in classical Turkish poetry texts. In this study, the meanings of the concept of ikhlas in the divans where classical Turkish poetry texts are collected are emphasized.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73849 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[695-707]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/411 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eşyanın İçinden Konuşmak: Einfühlung ve Nesnel Bağlılaşım Kavramları Açısından Behçet Necatigil’in Şiiri]]> <![CDATA[Speaking Through Things: Einfühlung and Objective Correlation Behçet Necatigil’s Poetry in Terms of Concepts]]> <![CDATA[Serhat DEMİREL]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, einfühlüng, nesnel bağlılaşım, poetik persona, eşya, modern şiir]]> <![CDATA[Modern Turkish literatüre, einfühlung, objective correlative, poetic persona, object, modern poetry]]> <![CDATA[Bu makalede modern Türk şiirinin usta şairlerinden Behçet Necatigil’in eşyayı merkeze alan veya ona değinen şiirleri “einfühlung” ve “nesnel bağlılaşım” bağlamında, metin merkezli yöntem doğrultusunda okunarak her iki kavram açısından şairin poetik tutumu açıklanmaya çalışılmaktadır. Batı kaynaklı bu kavramlar kısaca şairin bir nesne veya nesneler dünyası ile özdeşleyim içine girerek onlar üzerinden kendi duygu ve düşüncelerini okura yansıtması anlamına gelmektedir. Birbirleriyle çok yakın ilişki içinde olan “einfühlung” ve “nesnel bağlılaşım” kavramlarının Necatigil’de, Türk şiirinde daha önce hiç olmadığı kadar önemli bir yer tuttuğu görülmektedir. Bu durum, sözü edilen kavramların Necatigil’in şiirine poetik olarak ne kattığına eğilmek gereğini doğurmaktadır. Necatigil kimi şiirlerinde eşyanın ruhuna nüfuz ederek elde ettiği özdeşleşme neticesinde kendi ben’ini eşya aracılığıyla poetik düzlemde dışa vurmakta, bunu yaparken eşyayı birer metafor olarak kullanmaktadır. Böylece eşyanın içinden konuşan şair, o eşyayı sadece bir şiirsel özne, bir başka deyişle paravan olarak kullanmakta ve aslında eşyanın dilinden kendi hislerini açığa vurmaktadır. İncelememizde örnek olarak özellikle Necatigil’in bu tekniği çok belirgin şekilde uyguladığı “Travers” ve “Varsa Ev” şiirleri üzerinde durulmaktadır. Ancak şairin bazen şiirin bütününde olmasa bile bir dize veya söz grubu içerisinde de bu kavramları işaret eden kullanımlara başvurduğu anlaşılmaktadır. Behçet Necatigil’in eşya ile olan bu ilişkisi eşyada kendini duyma ve dile getirme ya da eşyanın kimi özelliklerini kendine atfetme şeklinde karşımıza çıkmaktadır. Her iki durumda da şairin nesneler dünyası ile yoğun ve derinlikli bir iletişim içine girdiği görülür. Böylece ortaya çok katmanlı ve derinlikli bir şiir evreni çıkmaktadır. Necatigil’in bu türdeki her bir şiiri ayrı ayrı ele alınıp yorumlanmayı hak etmektedir. ]]> <![CDATA[In this article, the poems of Behçet Necatigil, one of the master poets of modern Turkish poetry, which center on touch on things, are read in the context of "einfühlung" and "objective correlation", in line with the text-centered method and the poet's poetic attitude is tried to be explained in terms of both concepts.These Western-derived concepts briefly mean that the poet identifies with an object or world of objects and reflects his own feelings and thoughts to the reader through them.It is seen that the concepts of "einfühlung" and "objective correlation", which are very closely related to each other, have a more important place in Necatigil than ever before in Turkish poetry. This situation creates the need to focus on what the mentioned concepts add poetically to Necatigil’s poetry. In some of his poems, Necatigil expresses his self on the poetic plane through objects as a result of the identification he achieves by penetrating the spirit of things, and while doing this, he uses objects as metaphors.Thus, the poet who speaks from within the object uses that object only as a poetic subject, in other words, as a screen, and actually reveals his own feelings through the language of the object.In our analysis, we focus on the poems "Travers" and "Varsa Ev", where Necatigil applies this technique very clearly.However, it is understood that the poet sometimes resorts to uses indicating these concepts within a line or group of words, even if not in the whole poem.This relationship of Behçet Necatigil with things appears in the form of feeling and expressing himself in things or attributing some features of things to himself.In both cases, it is seen that the poet enters into an intense and deep communication with the world of objects. Thus, a multi-layered and deep poetic universe emerges. Each of Necatigil’s poems in this genre deserves to be considered and interpreted separately.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73846 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2477-2486]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/412 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eski Uygurca ı Sözcüğü ve Köktürkçe ı Olduğu Varsayılan Sözcükler]]> <![CDATA[The Word ı in Old Uygurish and The Words which are Assumed as ı in Köktürk Turkish]]> <![CDATA[Mithat USTA]]> <![CDATA[Eski Türkçe, ı, ıgaç, ıt, ık, ısar, ikiz ünsüz]]> <![CDATA[Old Turkish, ı, ıgaç, ıt, ık, ısar, twin consonants]]> <![CDATA[Eski Uygur Türkçesinde geçen, “ağaç, orman, bitki, çalı” vb anlamlar verilen ı sözcüğünün tam olarak ne anlama geldiği, Altun Yaruk’ta geçtiği yerler ve Türk lehçeleri sözlükleri taranarak bulunmaya çalışıldı. Ses ve anlam olan benzerliği olan tek sözcüğe yalnızca bir kaynakta rastlandı. Köktürkçede de bulunduğu varsayılarak benzer anlamlar verilen ı isminin geçtiği öne sürülen Tunyukuk Yazıtı’ndaki ıda ve ıka şeklinde yazılmış sözcükler ve bulundukları cümleler incelendi. Bu sözcükler için Türkologlar tarafından verilen ağaç vb. anlamların bağlama uymadığı tespit edildi. Köktürk yazım sisteminde ikiz ünsüzler genelde yazılmadığı için bu sistemle okunarak sözcüklerin köklerinin ıt ve ık isimleri olduğu sonucuna varıldı. Sözcüklerin birbirinden farklı oldukları gibi Uygur Türkçesindeki ı sözcüğünden de hem ses hem anlam olarak farklı oldukları görüldü. Elde edilen sözcükler hem tarihî hem de günümüz lehçelerinde ses benzerliği olan sözcükler de dikkate alınarak tespit edilmeye çalışıldı. ıt sözcüğü aynı formda olmasa da benzer formlarda kök olarak tespit edildi. ık sözcüğü ise kaynaklarda aynı formda kök olarak pek çok tanıkla belirlendi. Her iki sözcüğün anlamlarıyla ilgili değerlendirmeler yapıldı. Bilge Kağan’ın kullandığı ısar- sözcüğünün kökü olduğu ve ıd- “göndermek” sözü ile ilişkilendirilen ı- fiili için Türkologların okuma ve anlam teklifleri ile bu teorilerdeki sorunlar belirtilerek bu sözcükte de ikiz ünsüz bulunduğu değerlendirildirilerek ıs- / ış- fiili için de yeni anlam önerisi sunuldu.]]> <![CDATA[The exact meaning of Old Uyghurish ı which is assumed meanings like “tree, forest, plant, bush” was researched by scanning in Uyghurish and in dictionaries of Turkish dialects. Only a single word that phonetically and semantically similar to ı was encountered in one source. Researchers have claimed that the word also exist with similar meanings in Köktürk Turkish. Cause of this assumption the words ıda and ıka and the belonged sentences written in Tunyukuk monument were analyzed. It was determined that meaning of tree or similar meanings are not appropriate for the text. In Köktürk writing system if there are twin consonants in the word usually only one is written, when the words are read in this way it was decided that roots of words are ıt and ık and they are different from Uyghurish ı and also different from each other. Emerging words and phonetically similar words were scanned both in dictionaries of historical dialects and in the contemporary dialects of Turkish. The noun ıt was detected as root with similar meanings in various forms. The noun ık as root with the same form and different forms was detected in these sources. The meanings of both words have evaulated. Furthermore, scholars claim’s about reading and meaning for the ı- verb which is supposedly related the verb ıd- and also the word ısar Bilge Kagan used and the problems of these theories have been mentioned. It was concluded also there are twin consonants in the word ısar and new reading and meaning suggestions were offered.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73842 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2939-2950]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/413 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Prof. Dr. Mehmet Mehdi Ergüzel’in Özgeçmişi ve Hakkındaki İzlenimler]]> <![CDATA[Prof. Dr. Mehmet Mehdi Ergüzel’in Özgeçmişi ve Hakkındaki İzlenimler]]> <![CDATA[Ayşe AYDIN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Mehmet Mehdi Ergüzel]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73835 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[LI-LXXXI]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/414 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cemal Kurnaz Hoca’nın Açtığı Kapı]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Mustafa TATÇI]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73805 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[129-131]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/415 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Gönül İnsanı, Bir Ağabey ve Bir Hoca: Prof. Dr. Cemal Kurnaz]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Necati SUNGUR]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73778 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[117-118]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/416 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mehmet Fuad’ın Tarihçe-i Lisân-ı Osmânî Adlı Eseri]]> <![CDATA[Mehmet Fuad’s Work Titled History of the Ottoman Language]]> <![CDATA[Bahri KUŞ]]> <![CDATA[Türk dili, Türk edebiyatı, edebiyat tarihi, Mehmet Fuad, Tarihçe-i Lisân-ı Osmânî]]> <![CDATA[Turkish language, Turkish literature, literature history, Mehmet Fuad, History Of The Ottoman Language]]> <![CDATA[Bu çalışmada Tarihçe-i Lisân-ı Osmânî hakkında genel bir değerlendirme yapılmış ve eserin metnine yer verilmiştir. Tarihçe-i Lisân-ı Osmânî, Mehmet Fuad tarafından kaleme alınan Osmanlı Türkçesinin başlagıncından yirminci asrın başlarına kadar geçen süredeki gelişmelerini ele alan bir eserdir. Eserin müellifi olan Mehmet Fuad Bey, Milli Kütüphane tarafından hazırlanan Mehmet Fuat Köprülü Bibliyografyasına göre Köprülü olarak görülse de durum böyle değildir. Eserin yazıldığı ve neşredildiği tarih ile Köpülü’nün doğum yılı aynıdır. Ayrıca eserin kapağında müellifin mesleği de mektûbî-i maliye mümeyyizi olarak kaydedilmiştir. Eserde yaklaşık altı asırlık bir müddet boyunca başta Farsça ve Arapça olmak üzere birçok dil ile münasebet kurmuş olan Osmanlı Türkçesinin geçirdiği değişiklikler ve kaydettiği ilerlemeler manzum ve mensur eserlerden verilen örneklerle gösterilmeye çalışılmıştır. Müellif, 1892 yılında Londra’da toplanacak olan Dokuzuncu Oryantalistler Kongresinde sunmak üzere II. Bâyezid divanını anlatan bir tebliğ hazırlama arzusundayken Osman Gazi devrinden başlamak üzere Osmanlı Türkçesinin safahatını örneklerle anlatan bir eser yazma fikirinin de uyandığını eserinde belirtir. Tarihçe-i Lisân-ı Osmânî’de Türk dilinin kökeni hakkında kısa ve genel bir bilginin dışında, lehçe, şive, ağız gibi şubeler ya da fonetik ve morfoloji alanlarını içeren bölümler yoktur. Tarihîlik, fonetik ve morfoloji gibi hususiyetler yerine Osmanlı Türkçesinin sadeleşme yolundaki görünümü genel olarak ele alınmaktadır. Tarihçe-i Lisân-ı Osmânî’de çok sayıda şair ve yazar adı adı gemesine rağmen risalenin hacminin artmamaası için hepsinden örnek verilmemiştir. Eserlerinden/yazışmalarından örnek verilen isimler şunlardır: Ebul Gazi Bahadır Han, Sultân Alaaddin-i Selçukî, Osman Gazi, Ahmed-i Daî, Ezherî, Şevkî, Hümamî, Avnî, Sinan Paşa, Sa’yî, Adnî, Adlî, Muhibbî, Fuzulî, Nef’î, Nedîm, Nâbî, Mütercim Asım, Reşit Paşa, Koca Ragıp Paşa, Şeyh Galip, Hakkı Bey, Şinasi ve Muallim Naci.]]> <![CDATA[In this study, a general evaluation was made about Tarihçe-i Lisân-ı Osmânî and the text of the work was included. Tarihçe-i Lisân-ı Osmânî is a work by Mehmet Fuad that deals with the developments of Ottoman Turkish from the beginning to the beginning of the twentieth century. Although Mehmet Fuad Bey, the author of the work, is seen as Köprülü according to the Mehmet Fuat Köprülü Biography prepared by the National Library, this is not the case. The date the work was written and published is the same as Köpülü's birth year. In addition, on the cover of the work, the author's profession is recorded as a finance officer clerk. In the work, the changes and progress made by Ottoman Turkish, which had contact with many languages, especially Persian and Arabic, for a period of about six centuries, were tried to be shown with examples from verse and prose works. The author states that while he wanted to prepare a paper describing II. Bâyezid's divan to be presented at the Ninth Orientalist Congress to be held in London in 1892, he also had the idea of writing a work describing the evolution of Ottoman Turkish with examples, starting from the era of Osman Gazi. It does not have a comparative content such as the origin of the language, its branches such as dialect, accent, dialect, or phonetic and morphological sections, as can be thought from the name of the work. Instead of features such as historicity, phonetics and morphology, the view of Ottoman Turkish towards simplification is discussed in general. The names of many poets and writers are mentioned in Tarihçe-i Lisân-ı Osmânî. On the other hand, there are no sample texts from all of them in the work. Names given as examples from his works/correspondences are: Ebul Gazi Bahadır Han, Sultân Alaaddin-i Selçukî, Osman Gazi, Ahmed-i Daî, Ezherî, Şevkî, Hümamî, Avnî, Sinan Paşa, Sa'yî, Adnî, Adlî, Muhibbî, Fuzulî, Nef'î, Nedîm, Nâbî, Translator Asım, Reşit Pasha, Koca Ragıp Pasha, Şeyh Galip, Hakkı Bey, Şinasi and Muallim Naci.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73766 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2707-2726]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/417 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Eğitim Sevdalısı: Cemal Kurnaz]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Elif Beyza AYDEMİR]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73764 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[27-29]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/418 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bosnalı Alaaddin Sâbit Ujîçevî’nin Şiirlerine Edebiyat Sosyolojisi Bağlamında Bir Yaklaşım]]> <![CDATA[An Approach to Bosnian Alaaddin Sâbit Ujîçevî's Poems in the Context of Literary Sociology]]> <![CDATA[Zülküf KILIÇ]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, Balkan, Bosna, Sâbit, sosyoloji, şiir, gerçek]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Balkan, Bosnia, Sabit, sociology, poem, reality]]> <![CDATA[Klâsik Türk şiirinin toplumla olan ilişkisini ortaya koymaya çalıştığımız bu çalışmamızda, sosyoloji bilimiyle edebiyat münasebeti üzerinden hareket etmeye çalıştık. Sosyoloji ne kadar toplumla ilgiliyse klasik Türk şiiri de sanıldığının aksine toplumdan o kadar kopuk değildir. Hangi sanat veya bilim dalı olursa olsun, meydana getirildiği toplumun kültüründen muhakkak izler taşır. Klâsik Türk şiiri hakkında genel bir görüş haline gelmiş olan “Sadece estetik kaygısıyla meydana getirilmiş bir edebiyattır.” şeklindeki tezlerine inat, klâsik Türk Şiiri’nin Balkan doğumlu bir şairinin Anadolu’nun uzağında doğmuş olsa bile Anadolu gerçeğini, sosyal bozulmaları şiirinde nasıl işlemiş olduğunu göstermeye çalıştık. Balkan/Bosna Ujîçeli Sâbit, toplum sorunlarına giderken toplumun sorunlarına doğrudan değindiği gibi fertlerden hareket ederek de topluma ulaşmayı hedeflemiştir. Toplumun temelini oluşturan bireylerin sorunlu hareketlerinden yola çıkan Sâbit, kişilerin aksak ve kusurlu yanlarından bahsedip o kişiden ziyade ferdin temsil ettiği insan tipini eleştiri konusu yapmıştır. Edebiyatın estetik yanı kadar toplumsal bir yanı da vardır. Edebiyat sosyolojisi bağlamında incelemiş olduğum işbu çalışmam, Türk Edebiyatında, yaklaşık bir asırdır ki yanlış kodlanmış olan birtakım bilgilerin güncellenmeleri gerektiği sonucuna hizmet etmesi yönünden bakir bir konudur. Özellikle klâsik Türk şiirindeki birçok şair hakkındaki bilgiler eksik olup o şairin eksik bilinmesine, yani dolaylı olarak yanlış bilinmesine sebep olmaktadır. Bosnalı Sâbit de sadece klâsik Türk şiirinin geleneksel yapısı etrafında şiir yazan bir şair olmayıp yaşamış olduğu toplum içerisindeki aksaklıklara şiirlerinde yer veren bir şairdir.]]> <![CDATA[In present study attempting to demonstrate the association of classical Turkish poetry with society, the driving point has been the connection between sociology science and literature. Unlike common belief, classical Turkish poetry bears similarities with sociology and it is too involved with society. Any piece of artistic or scientific work necessarily bears the traces from the culture of society it is created. As opposed to the long-lasting hypothesis that “Classical Turkish poetry is a literature prioritizing aesthetics only”, we attempted to manifest hereby how a Balkan originated poet of classical Turkish poetry-despite being born away from Anatolia, could analyze the reality of Anatolia and social deterioration in his poetry. While dwelling on social problems Balkan/Bosnia Sâbit from Ujîçe either directly referred to social issues or aimed to reach society through individuals. Based on the problematic actions of individuals who form the basis of society, Sabit talked about the flawed and flawed aspects of people and criticized the type of human being represented by the individual rather than that person. Literature has a social side as well as an aesthetic side. This study of mine, which I have examined in the context of the sociology of literature, is an untouched issue in that it serves the conclusion that some information that has been miscoded for nearly a century in Turkish Literature needs to be updated. Especially, the information about many poets in classical Turkish poetry is incomplete, causing that poet to be known incompletely, that is, indirectly, to be known incorrectly. Bosnian Sabit is not only a poet who writes poetry around the traditional structure of classical Turkish poetry, but also a poet who includes the problems in the society he lives in in his poems.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73753 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2663-2678]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/419 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sözlüksel Tanımlarda Nesnellik Arayışı: Duyu Verilerinin İşlenmesi]]> <![CDATA[The Search for Objectivity in Lexical Definitions: Processing Sensory Data]]> <![CDATA[Engin YILMAZ]]> <![CDATA[Türk dili, anlam, sözlüksel tanım, görme duyusu, dil felsefesi.]]> <![CDATA[Turkish language, meaning, lexical definition, sense of sight, philosphy of language.]]> <![CDATA[Çok disiplinli bir işlem olan sözlüksel tanımlama; mantık, dil bilimi, dil felsefesi, bilim felsefesi, bilgi kuramı vb. disiplinleri (ve alt disiplinleri) ilgilendirmektedir. Sözlüksel tanımlamada karşılaşılan en önemli problematik “anlam”dır. Kavramsal ve kuramsal düzlemde tam olarak çözülemeyen anlam sorunsalı, bilim insanlarının ilgisini çekmeye devam etmektedir. Farklı disiplinlerdeki bilim insanları; “bağlam, niyet, gönderim, değer, zihin, etkileşim” vb. anlamı etkileyen ve belirleyen faktörleri açıklamaya çalışmıştır. Sözlüksel tanımlamada; anlamın kaynağı olarak deneysel verilerin sonuçları, a priori kabuller ve temel duyu verilerinin esas alındığı görülmektedir. Temel duyu verileri içinde de, “görme”ye özel bir önem verildiği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla sözlüksel tanımlamalarda, görme verisinin doğal ve zorunlu bir sonucu olarak betimleme tekniğinin yoğun bir şekilde kullanıldığı gözlenmektedir. Bu araştırmada; sözlüksel tanımlama işlemi, sözlükbilimsel, mantıksal yönünden ziyade, dil felsefesi bağlamında kuramsal olarak değerlendirilmiş ve Güncel Türkçe Sözlük’ten ve Kubbealtı Lugati’nden alınan örnek sözlük birimler (ağaç, beyaz, elma) ışığında tartışılmıştır. Bu kapsamda, öncelikle dil felsefesindeki öncü düşünürler temelinde anlam sorunsalı kısaca özetlenerek yazının kavramsal çerçevesi oluşturulmuştur. Araştırmanın temel amacı, sözlüklerde yapılan tanımlamalarda görme duyusu verilerinin yanı sıra diğer duyuların verilerinden de yararlanılması gerektiğine dikkat çekmek ve sözlük hazırlayıcı/larına kuramsal düzlemde katkı sunmaktır. Araştırma, betimsel yöntem ışığında yapılandırılmıştır. Araştımanın sonunda; incelenen mevcut sözlüklerdeki tanımlama stratejilerinin çoğunlukla, betimsel bir anlayışa ve görme duyusuna dayalı verilere dayandırıldığı belirlenmiştir. Ancak, tanımların daha kapsayıcı ve kuşatıcı olması bakımından diğer duyu verilerinden de yararlanılmasının önemli bir gereklilik olduğuna vurgu yapılmıştır.]]> <![CDATA[Lexical definition, which is a multidisciplinary process; logic, linguistics, philosophy of language, philosophy of science, theory of knowledge, etc. It concerns disciplines (and sub-disciplines). The most important problematic encountered in lexical definition is “meaning”. The problem of meaning, which cannot be fully resolved on a conceptual and theoretical level, continues to attract the attention of scientists. Scientists from different disciplines; “context, intention, reference, value, mind, interaction” etc. He tried to explain the factors that affect and determine meaning. In the dictionary definition; It is seen that the results of experimental data, a priori assumptions and basic sensory data are taken as the source of meaning. It is understood that, among the basic sensory data, special importance is given to “vision”. Therefore, it is observed that the descriptive technique is used extensively in lexical definitions as a natural and necessary consequence of vision data. In this study; The lexical definition process has been evaluated theoretically in the context of philosophy of language, rather than in its lexicographical and logical aspects, and discussed in the light of sample lexical units (tree, white, apple) taken from the Current Turkish Dictionary and Kubbealtı Dictionary. In this context, first of all, the conceptual framework of the article was created by briefly summarizing the meaning problem on the basis of the leading thinkers in the philosophy of language. The main purpose of the research is to draw attention to the need to use data from other senses as well as visual data in the definitions made in dictionaries and to contribute to the dictionary preparers on a theoretical level. The research was structured in the light of the descriptive method. At the end of the research; It has been determined that the definition strategies in the existing dictionaries examined are mostly based on a descriptive understanding and data based on the sense of sight. However, it was emphasized that it is an important necessity to benefit from other sensory data in order to make the definitions more inclusive and encompassing.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73752 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[395-400]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/420 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Prof. Dr. Mehmet Mehdi Ergüzel ile İlgili Hatıralar]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Işıl ALTUN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73751 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2207-2274]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/421 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mehabetli, Muhabbetli, Şefkatli, Ferasetli Bir İnsan: İsmiyle Müsemma Cemal Hocam]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Hasan KAPLAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73741 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[75-78]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/422 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Lâmi’î Hakkında Bir Bibliyografya Çalışması]]> <![CDATA[A Bibliography Study About Lâmi'î]]> <![CDATA[Süleyman YİĞİT]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, Lâmi’î, Bibliyografya, Kaynakça, Divan]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Lâmi’î, Bibliography, Source, Divan]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatının en üretken yazarlarından biri olan Lâmi’î, tezkire yazarları tarafından genellikle Câmi’î Rûm olarak anılmıştır. Bu şekilde anılmasının başlıca sebebi Fars edebiyatı şairlerinden Molla Câmi’î’den yapmış olduğu tercümelerdir. Hem bu tercümelerde hem de Fars edebiyatının diğer şairlerinden yaptığı tercümelerde özgün bir eser ortaya koymayı başaran Lâmi’î, söz konusu çeviri eserleri telif seviyesine yükseltmesini bilmiştir. Bu durum gelenekte şairin başarılı oluşunun bir göstergesidir. Başta Divan’ı olmak üzere, iki hamse oluşturabilecek kadar mesnevi de kaleme alan Lâmi’î’nin farklı konularda pek çok eseri de mevcuttur. Lâmi’î’nin kaleme aldığı eserlerin çok büyük bir kısmı günümüze ulaşmıştır. Bu eserlerin araştırmacılar tarafından akademik ve popüler neşirleri yapılmıştır. Ayrıca bu çalışmalar üzerinden makale, bildiri ve ansiklopedi maddeleri de kaleme alınmıştır. Şair üzerine yapılan çalışmaların fazlalığı bir bibliyografya çalışmasını gerekli kılmıştır. Daha önce Günay Kut-Alpay ve Gönül Ayan tarafından yapılan literatür taraması denebilecek çalışmalardan sonra Süleyman Eroğlu tarafından hazırlanan bibliyografya çalışması bu ihtiyacı karşılamıştır. 2011 yılında hazırlanmış olan söz konusu bibliyografya çalışmasından sonra aradan geçen süreçte araştırmacılar tarafından kaleme alınan çalışmaların fazlalığı yeni bir bibliyografya çalışmasını da zaruri hâle getirmiştir. Bu sebeple bu çalışmada Lâmi’î ve eserlerinin konu edildiği kitap, makale, bildiri, ansiklopedi maddesi, kitap değerlendirme yazıları tespit edilmiş ve tespit edilen bu çalışmalar tasnif edilerek araştırmacıların dikkatine sunulmuştur. Bu bibliyografya çalışmasının Lâmi’î hakkında yapacakları yeni çalışmalarda araştırmacılara hareket noktası olması beklenmektedir. ]]> <![CDATA[Lâmi'î, one of the most productive writers of classical Turkish literature, was often referred to as "Câmi'î Rûm" by the writers of the memoirs. The main reason why he is remembered in this way is the translations he made from Molla Câmi'î, one of the poets of Persian literature. Lâmi'î, who managed to produce an original work both in these translations and in the translations he made from other poets of Persian literature, was able to elevate these works to the level of copyright. This situation is an indicator of the poet's success in tradition. Lâmi'î, who wrote primarily his Divan and also enough mesnevi to constitute two hamse, has many works on different subjects. Most of the works written by Lâmi'î have survived to the present day. Academic and popular studies have been carried out by researchers to publish these works. In addition, articles, papers and encyclopedia articles were written based on these studies. The abundance of studies on the poet necessitated a bibliography. After the literature review previously carried out by Günay Kut-Alpay and Gönül Ayan, there is a bibliography study prepared by Süleyman Eroğlu. After the bibliography study in question prepared by S. Eroğlu in 2011, the abundance of studies written by researchers in the intervening period made a new bibliography study necessary. For this reason, in this study, books, articles, papers, encyclopedia articles and book reviews on Lâmi'î and his works were identified, classified and presented to the attention of researchers. It is expected that this bibliography study will be a starting point for researchers in their new studies about Lâmi'i.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73705 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2999-3020]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/423 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hamzanâme Elli Dördüncü Cildinin Tanıtımı ve İçerisindeki Arapça ve Farsça İsimlerden Türemiş Birleşik Fiillerin Kullanımı]]> <![CDATA[Introduction of the Fifty-Fourth Volume of Hamzaname and the Use of Compound Verbs Derived from Arabic and Persian Nouns in It]]> <![CDATA[Nazlı Hatun BATUR]]> <![CDATA[Eski Anadolu Türkçesi, Hamzavî, Hamza-nâme, 54. Cilt, Birleşik Fiiller]]> <![CDATA[Old Anatolian Turkish, Hamzavî, Hamza-name, 54. Skin, Combined Verbs]]> <![CDATA[Türklerin İslamiyet’i kabulünden sonra, İslamiyet’i yaymak, benimsetmek, kurallarını, emir ve yasaklarını öğretmek amacıyla bazı destanî halk hikâyelerinin ortaya çıktığı görülür. Bu hikâyelerin en önemlilerinden biri de Hamzavî’nin Hamza-nȃmeler’dir. Hamza-nȃmeler’in 72 cilt olduğu bilinmektedir. Türklerin İslâmiyet’i kabul etmeleriyle birlikte Araplardan Farslara oradan da Türk kültür dünyasına girmiştir. Hz. Hamza’nın hayatının esin kaynağı olduğu Hamza-nȃmeler, önce sözlü kültürde ortaya çıkmış, 14. yüzyılda da şair Ahmedî’nin kardeşi Hamzavî tarafından kaleme alınarak hayata geçirilmiştir. Hamzanȃme’nin yazarı olan Hamzavî’nin hayatı, hakkında elimizde yeterli bilgi bulunmamaktadır. İslami destan kahramanlarının da anlatıldığı Hamza-nȃmeler, Türkler tarafından benimsenen ilk İslami destan olmasının yanı sıra Eski Anadolu Türkçesinin söz varlığı ve dil özelliklerini yansıtmasıyla da oldukça değerli bir eserdir. Üzerinde çok az araştırma yapılmış olan eser sade ve akıcı bir dile sahiptir. Hamzavî, eserlerini halk dili unsurlarını ağırlık vererek canlı bir üslupla yazmıştır. Canlılık kattığı, karakterleri ve onların dünyasını gerçekçi bir anlatı ile okuyucuya sunmuş ve okuyucu, sürükleyici bir hikâye silsilesinin içine almıştır. Ne yazık ki eserin kıymeti anlaşılamamış ve sade dili nedeniyle eleştirilmiştir. Âşık Çelebi, kaleme almış olduğu tezkirede, Hamzavî’yi halk arasında okunmaya mahsus sade bir eser yazdığından dolayı şairler zümresinden saymayarak yer vermemiştir. Destansı bir söyleme sahip olan Hamzanâmeler’in oluşumu Hz. Hamza’nın şehit edilmesinden sonra Araplar arasında başlamıştır. Hz. Hamza’nın hayatı ve kahramanlıklarının anlatıldığı “Hamzanâme” adlı destanî hikâyelerin Arap kaynaklı olduğu aşikârdır. Daha sonra İranlılar aracılığıyla Türk Edebiyatına geçmiştir. Hamzanâmeler, yazıldığı dönemlerde Türkler, özellikle Arap devletleri ve İran’la çeşitli yönlerden sıkı ilişkiler içerisindeydi. Bunda dinî inançlar, yaşayış, ekonomi, coğrafya gibi nedenler etkili olmuştur. Bu sebeple, ilgili dönemde edebiyat alanında yazılan pek çok eserde Arapça ve Farsça kelimeler yoğun bir şekilde kullanılmıştır. Bir dilin söz varlığını zenginleştirmenin yöntemlerinden biri, o dildeki mevcut yapılarla yeni sözcükler türetmektir. Bu faaliyet, bazen yapım ekleriyle bazen de sözcükleri birleştirme yoluyla yapılmaktadır. Bu çalışmada, birleştirme yoluyla oluşturulan ve Türk dilinin söz varlığını zenginleştiren birleşik fiiller üzerinde, Hamzanâme elli dördüncü cildi bağlamında durulacaktır. Çalışmamızda, Eski Anadolu Türkçesi dönemine ait Hamzanâme’nin elli dördüncü cildinde yer alan genel olarak isim unsuru Arapça ve Farsça kelimelerden oluşan birleşik fiiller üzerinde durulacaktır. İsim + yardımcı fiil yapısındaki birleşik fiillerin özellikleri, çeşitleri ve kullanım sıklıklarının tespit edilecektir. Bu hem o dönem için hem de Türkiye Türkçesinin tarihine yönelik incelemeler için önem arz etmektedir. Biz de bu açıdan çalışmamızda, Türkiye Türkçesinin bu tarihî dönemindeki isim + yardımcı fiil yapısındaki birleşik fiillerde yer alan isim unsurlarının çeşitliliğini, kullanım sıklıklarını; isim unsuru ile fiil unsuru arasındaki sözdizimini, tespit etmek ve göstermek amacıyla döneme ait Hamzanâme’nin 54. Cildi üzerinde bir inceleme gerçekleştirdik.]]> <![CDATA[After the Turks accepted Islam, it is seen that some epic folk tales emerged in order to spread Islam, to make people adopt it, and to teach its rules, orders and prohibitions. One of the most important of these stories is Hamza-nȃmeler by Hamzavi. It is known that Hamza-nȃmeler has 72 volumes. After the Turks accepted Islam, it entered the Turkish cultural world from the Arabs to the Persians. Hz. Hamza-nȃmes, inspired by Hamza's life, first appeared in oral culture and were put into practice in the 14th century by being written by Hamzavî, the brother of the poet Ahmedî. We do not have enough information about the life of Hamzavî, the author of Hamzanȃme. In addition to being the first Islamic epic adopted by the Turks, Hamza-nȃmeler, in which Islamic epic heroes are described, is also a very valuable work as it reflects the vocabulary and linguistic features of Old Anatolian Turkish. The work, on which very little research has been done, has a simple and fluent language. Hamzavi wrote his works in a lively style, focusing on folk language elements. It presents the characters and their world to the reader with a realistic narrative that adds liveliness and takes the reader into a gripping story line. Unfortunately, the value of the work was not understood and it was criticized for its plain language. Âşık Çelebi did not include Hamzavî in his memoirs, as he did not consider him among the group of poets because he wrote a simple work intended to be read by the public. The formation of Hamzanames, which have an epic discourse, is Hz. It started among the Arabs after the martyrdom of Hamza. Hz. It is obvious that the epic stories called "Hamzanâme", in which Hamza's life and heroism are told, are of Arab origin. Later, it passed into Turkish Literature through Iranians. At the time when Hamzanames were written, Turks were in close relations with Arab states and Iran in various aspects. Reasons such as religious beliefs, lifestyle, economy and geography were effective in this. For this reason, Arabic and Persian words were used extensively in many works written in the field of literature in the relevant period. One of the methods of enriching the vocabulary of a language is to derive new words with existing structures in that language. This activity is sometimes done with derivational suffixes and sometimes by combining words. In this study, we will focus on compound verbs that are formed by combining and enrich the vocabulary of the Turkish language, in the context of the fifty-fourth volume of Hamzanâme. In our study, we will focus on the compound verbs whose noun elements consist of Arabic and Persian words in the fifty-fourth volume of Hamzanâme, which belongs to the Old Anatolian Turkish period. The characteristics, types and frequency of use of compound verbs in the noun + auxiliary verb structure will be determined. This is important both for that period and for studies on the history of Turkey Turkish. In this respect, in our study, we examine the diversity and frequency of use of noun elements in compound verbs in the noun + auxiliary verb structure in this historical period of Turkey Turkish; In order to identify and show the syntax between the noun element and the verb element, we conducted an examination on the 54th Volume of Hamzaname from the period.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73692 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[75-94]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/424 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Meçhul Bir Şair; Şevkî ve Divanına Dair]]> <![CDATA[An Unknown Poet; on Shawki and His Diwan]]> <![CDATA[Mustafa ERDOĞAN]]> <![CDATA[Klasik Türk Şiiri, Azerbaycan Türkçesi, Divan, Şevkî]]> <![CDATA[ Classical Turkish Poetry, Azerbaijani Turkish, Diwan, Shawki]]> <![CDATA[Elimizde divanı bulunan ve Şevkî mahlasını kullanan şairle ilgili ne kaynaklarda ne de kendi eserinde ciddi bir bilgi bulunmamaktadır. Yalnız divanındaki 12 tahmisinden hareketle Fuzuli’den sonra yaşadığı ve Fuzuli takipçisi olduğu anlaşılmaktadır. Bunun dışında onun ayırıcı vasıflarından biri de daha çok Azerbaycan Türkçesini kullanmasıdır. Bununla birlikte şair, zaman zaman Osmanlı ve Çağatay Türkçesini de kullanmaktadır. Yaklaşık elli varaktan oluşan ve tek yazma nüshası bilinen Şevkî Divanı’nda kaside, gazel, mesnevi, müseddes, muhammes, tahmis, terkib-bend, rubai, murabba, müstezat gibi nazım şekillerinin yanında, klasik Türk şiirinde pek fazla görülmeyen geraylı ve bayatı şekilleri de yer almaktadır. Daha çok âşıkâne, rindâne, dini-tasavvufi ve hikemi ağırlıklı şiirler söyleyen Şevkî’nin 4 Hz. Hüseyin mersiyesi, 1 yaş-namesi ve 1 tevbe-namesi de bulunmaktadır. Bilhassa dil açısından önemli olan Şevkî’nin şiirlerinde klasik Türk edebiyatı metinlerinde çok görmeye alışık olmadığımız; kavurka, gözgü, koşa, güllük, sorkı, hayvan suyu, tutuk (dolunay), gökçek, yamanlık, yahşılık, yürek, yığınak, düzetmek, sınık, ötmek (geçmek), çatmak, çeğin, sataruk, kara çarkıt gibi daha birçok Türkçe ya da halk dilinden alınmış kelimelere rastlanmaktadır. Şevkî’nin şiirlerinde kimi zaman şuurlu bir biçimde Türkçe kelimeleri tercih ettiği görülmektedir. Nitekim divan şiirinde daha yaygın olan gülistan ya da gülşen yerine güllük, sual yerine sorku, âb-ı hayvân yerine hayvan suyu, bedr yerine tutuk gibi kelimeleri kullanması buna işarettir. Divanda yer yer ağız özelliklerini yansıtan kallam, koparram, hecce, ideller, yirri (yerli), kıymetti (kıymetli), ülfetti (ülfetli) gibi kullanımlar/yazımlar da bulunmaktadır. Şevkî’nin şiirlerinde ayrıca diğer klasik divanlardan farklı olarak Efrasiyab, Alparslan, Sencer gibi Türk kahramanlarının da adı geçmektedir. Bu yazıda Şevkî Divanı tanıtılacak ve şiirlerinden örnekler sunulacaktır.]]> <![CDATA[There is no serious information about the poet, whose divan we have and who uses the pseudonym Shawki, neither in the sources nor in his own work. Only from his 12 tahmis in his Diwan, it is understood that he lived after Fuzuli and was a follower of Fuzuli. Apart from this, one of his distinctive features is that he mostly used Azerbaijani Turkish. However, the poet also used Ottoman and Chagatai Turkish from time to time. In Shawki Diwan, which consists of approximately fifty leafs and of which only one manuscript copy is known, besides verse forms such as qasida, ghazal, masnavi, museddes, muhammes, tahmis, terkib-bend, rubai, murabba, müstezat, there are also gerayli and bayati forms, which are not seen much in classical Turkish poetry. Shawki, who mostly sings poems of love, rindane, religious-sufistic and wisdom, also has 4 Huseyin elegies, 1 age-peom and 1 tawbah-peom. In Shawki's poems, which are especially important in terms of language, there are many words that we are not used to seeing in classical Turkish literature texts; kavurka, gözgü, koşa, güllük, sorkı, hayvan suyu, tutuk (full moon), gökçek, yamanlık, yahşılık, yürek, yığınak, düzetmek, sınık, ötmek (to pass), çatmak, çeğin, sataruk, kara çarkıt and many other words taken from Turkish or folk language. It is seen that Shawki, sometimes consciously prefers Turkish words in his poems. As a matter of fact, his use of words such as güllük instead of gülistan or gülşen, which are more common in Diwan poetry, sorku instead of question, hayvan suyu instead of water of life, and tutuk instead of bedr is a sign of that. In the Diwan, there are also usages/spellings such as kallam, koparram, hecce, ideller, yirri (local), kıymetti (precious), ülfetti (ülfetli) that reflect dialectal features. Shawki's poems also mention the names of Turkish heroes such as Efrasiyab, Alparslan and Sencer, unlike other classical diwans. In this article, Shawki’s Diwan will be introduced and examples of his poems will be presented.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73691 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[487-503]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/425 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tamlamalarda Kişi Uyumu: Kendi+iyelik+ilgi biçiminin fiilimsi kuruluşundaki tamlananı ile uyumu üzerine]]> <![CDATA[Person agreement in noun phrases: on the agreement between kendi+possesive+genitive form and its non-finite verbal complement]]> <![CDATA[Nihal ÇALIŞKAN]]> <![CDATA[Türk Dili, kendi, tamlama, kişi uyumu, fiilimsi.]]> <![CDATA[Turkish language, kendi, noun phrase, person agreement, non-finite verbal complement.]]> <![CDATA[u çalışmada 1. ve 2. kişi iyelik ekinden sonra ilgi eki alan “kendi” sözcüğünün fiilimsi kuruluşundaki tamlananı ile uyumu sırasında ortaya çıkan düzensizliğe dikkat çekilmiş; dil bilgisi kaynaklarındaki tespitler ile doğal dil kullanımları arasındaki farklılıklar betimlenerek olgunun nedenleri üzerinde durulmuştur. Çalışma derlem temelli olarak gerçekleştirilmiştir. Doğal dil kullanımlarını gözlemlemek üzere Türkçe Ulusal Derlemi’nin 3.0 versiyonu kullanılmıştır. İnceleme “kendimin, kendimizin, kendinizin” biçimlerinden hareketle yapılmış; “kendinin" biçimi “senin kendinin” ve “onun kendinin” şeklinde yorumlanmaya açık bir belirsizlik taşıdığı için dışarıda bırakılmıştır. Araştırmada şu sorulara cevap aranmıştır: 1. Doğal dil kullanımlarında “kendi+iyelik (1. ve 2. kişi)+ilgi fiilimsi+iyelik” kuruluşlarında tamlayan ile tamlanan arasındaki uyum nasıl gözlemlenmektedir? 2. Doğal dil kullanımlarında “kendi+iyelik (1. ve 2. kişi)+ilgi fiilimsi+iyelik” ile “kendi+iyelik (1. ve 2. kişi)+ilgi isim+iyelik” kuruluşları arasında tamlayan ile tamlanan uyumu açısından farklılık var mıdır? 3. Doğal dil kullanımlarında “kendi+iyelik (1. ve 2. kişi)+ilgi fiilimsi+iyelik” kuruluşlarında gözlemlenen düzensizliğin sebebi nedir? İnceleme sonucunda elde edilen verilere göre “kendim(iz)in, kendin(iz)in” sözcüklerinin isim türündeki tamlananları neredeyse tamamen 3. kişi iyelik eki alırken fiilimsi kuruluşundaki tamlananlarda ikili kullanımlar ortaya çıkmaktadır. Çalışmada, bu duruma fiilimsiden önce kullanılan “kendi” biçimlerinin kimi zaman isim, kimi zaman da zarf olarak yorumlanmasının neden olduğu savunulmakta; bu yorumlamada ise tamlayan ile tamlanan arasındaki fiziksel mesafenin rol oynayabileceği öne sürülmektedir. ]]> <![CDATA[This study highlights an irregularity in the agreement between the complement and the modifier during the construction of the verbal complement of the term "kendi," which incorporates possessive suffixes of the 1st and 2nd person, along with the interest suffix. The investigation delves into the causes of this irregularity by elucidating variations between linguistic observations and natural language usage, drawing on insights from grammatical sources. Employing corpus analysis, the study utilizes the 3.0 version of the Turkish National Corpus to scrutinize natural language usage. The analysis concentrates on the forms "kendimin, kendimizin, kendinizin," excluding the form "kendinin" due to its ambiguous interpretation as "senin kendinin" and "onun kendinin." The research addresses three key questions: 1. How is the agreement observed between the complement and the modifier in formations of "kendi+possessive (1st and 2nd person)+interest verbal noun+possessive" in natural language usage? 2. Does a distinction exist in the agreement between the complement and the modifier in formations of "kendi+possessive (1st and 2nd person)+interest verbal noun+possessive" and "kendi+possessive (1st and 2nd person)+interest noun+possessive" in natural language usage? 3. What accounts for the observed irregularity in formations of "kendi+possessive (1st and 2nd person)+interest verbal noun+possessive" in natural language usage? Based on the study's findings, noun-type complements in words such as "kendim(iz)in, kendin(iz)in" predominantly take the 3rd person possessive suffix, whereas verbal-type formations exhibit dual usage in their complements. The study posits that the varying interpretation of the forms "kendi" preceding the verbal complement, alternately as a noun and adverb, underlies this situation. Additionally, it suggests that the physical distance between the complement and the modifier may contribute to this interpretation. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73685 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[423-431]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/426 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yahya Kemal’den Cemal Kurnaz’a Kalan Miras: Kökü Mazide Olan Ati Şuuru]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Sema LEVENT]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73666 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[213-216]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/427 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cemâl Hocamız ile Kırk Yıllık Yolculuğumuz]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Abdulhakim KOÇİN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73663 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[95-100]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/428 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nasıl Geçti Kırk Beş Yıl…]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Bayram Bilge TOKEL]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73661 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[133-137]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/429 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Yiğit Gurbete Gitse: Devellioğlu’nun Farsçada Unuttuğu Türkçe Kelimeler]]> <![CDATA[If a Valiant Goes to Foreign Land: TurkishWords Devellioğlu Forgot in Persian]]> <![CDATA[İsrafil BABACAN]]> <![CDATA[Sözlükbilim, Lûgat, Ferit Devellioğlu, Farsçada Türkçe Kelimeler, Osmanlı Türkçesi ]]> <![CDATA[Lexicology, Dictionary, Ferit Devellioğlu, Turkish words in Persian, Ottoman Turkish]]> <![CDATA[Bu yazıda, akademik çevrelerce uzun süre temel başvuru kaynağı olarak kullanılan Ferit Devellioğlu’nun Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lûgat adlı eserinde yer alan kimi Türkçe kelimelerin, Farsça orijinli gösterilmesi ile ilgili hatalar ele alınmıştır. Çalışmamız, etimolojik veya yapısal dilbilim esaslı değildir. Leksikografik yöntemleri esas tutar. Bu yöntemlerle ele aldığımız sözcükler, Farsça lûgatlerde Türkçe gösterilenler, Farsça sözlüklerde dil orijini yer almadığı halde Farsçaya âit sayılanlar, kökeni şüpheli olanlar ve Türkçe-Farsça birleşik yapıdakiler biçiminde tasnif edilmiştir. Ele aldığımız maddeler, Türkçe ve Farsçanın en eski sözlüklerine, örneğin Dîvânü Lûgati’t-Türk, Pehlevîce Lûgat ve Avesta Sözlüğü gibi, her iki dilin en eski kaynaklarına dayanılarak incelenmiştir. Öte yandan bu dillerin kelime hazinesini geniş ve tarihî süreç içerisinde değerlendiren modern sözlükler de mümkün olduğunca ihmal edilmemiştir. Yazıda elde ettiğimiz en temel sonuç, Ferit Devellioğlu’nun, Türkçeden Farsçaya geçen sözcükleri Farsça telaffuzlarını esas almak suretiyle bu dile mensup saymasıdır. Söz konusu uygulama, sözlükbilimin, maddelerin dil orijinini esas almak kuralına aykırıdır. Daha da önemlisi yazar, kökeni Farsça sözlükbilimciler tarafından dahi Türkçe ya da şüpheli görülen bazı kelimeleri, hiç incelemeden Farsçaya atfetmiştir. Ayrıca çalışmamızda, Farsça lûgatlerde bu dile âit kabul edilen bazı Türkçe sözcüklerin tespiti de yapılmıştır. Dolayısıyla daha önce yazılan iki makalede imla yöntemi ve Sami-Arapça kelimelerin manaları hususundaki yanlışlıkları gösterilen Devellioğlu sözlüğünün bir başka akademik hatası, bu yazı vasıtasıyla görülecektir. ]]> <![CDATA[This article deals with the errors in Ferit Devellioğlu's OttomanTurkish-Turkish Encyclopedic Dictionary, which has long been used as the main source of reference in academic circles, regarding the Persian origin of someTurkish words. Our study is not based on etymological orstructural linguistics. It is based on lexicographic methods. With the semethods, the words we deal with are classified as those that ares hown as Turkish in Persian dictionaries, those that are considered to belong to Persian although their language origin is not included in Persian dictionaries, those of doubt fulorigin, and those in Turkish-Persian compounds. The items we reanalyzed based on the oldest dictionaries of Turkish and Persian, such as Dîvânu Lugati't-Türk, Pahlavî Dictionary and Avesta Dictionary, the oldest sources of both languages. On the otherhand, modern dictionaries that provide a broad and historical overview of the vocabulary of these languages have not been neglected as much as possible. The main conclusion of this article is that Ferit Devellioğlu considers the words from Turkish into Persian as belonging to this language based on their Persian pronunciation. This practice is contrary to the rule of lexicography, which is based on the linguistic origin of the items. More importantly, the author attributed to Persian some words whose origin is considered Turkish or doubt fuleven by Persian lexicographers with out examining them at all. Inaddition, in ourstudy, we have also identified some Turkish words in Persian dictionaries that are considered to belong to this language. Therefore, another academic error of Devellioğlu's dictionary, whose in accuracies in the spelling method and the meanings of Semitic-Arabic words were shown in two previous articles, will be seen through this article. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73657 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[331-338]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/430 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Masalın Zarı Sıyrılırsa: Masallara Hazineye Girer Gibi Girilir]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Dursun Ali TÖKEL]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73637 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[139-149]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/431 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kitabın Canına Okumak]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[İbrahim USLAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73605 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[169-170]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/432 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kurnaz, Cemal (2022), Yurttan ve Dünyadan Haberler Gezi Yazıları, İstanbul: Post Yayınevi.]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Bülent KAYA]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73594 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[733-736]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/433 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sarı Kızım]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Yakup KARASOY]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73589 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[243-245]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/434 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İstiklal’den İstikbale Gençlik ve Âkif]]> <![CDATA[From Independence to the Future Youth and Âkif]]> <![CDATA[Ali TAŞTEKİN]]> <![CDATA[Âkif, gençlik, istiklal, istikbal, ülkü]]> <![CDATA[Âkif, youth, ındependence, future, ıdeal]]> <![CDATA[İstiklal şairi Mehmet Âkif Ersoy, yaşadığı dönemin acı gerçeklerinden ilham alan şiirlerinde istikbalin yeniden güven ve huzur ortamına dönmesi için gerekli tespit, tahlil ve önerilerde bulunmaktadır. Özellikle Âsım’da bölüme adını veren kahraman üzerinden önemli değerlendirmeler yapmakta, gençlere ümit ışığı olacak nitelikte hedefler göstermektedir. Gençlerin ruhen, bedenen ve zihnen sağlıklı, zinde ve güçlü olmaları gerektiğini her fırsatta vurgulayan şair, onlara savaşın şahini barışın güvercini olmaları yönünde telkinlerde bulunmaktadır. Asım’ın nesli olarak tanımladığı gençlerin Doğu irfanını idrak eden ve Batı ilmini öğrenerek yolunu çağın gereklerine göre en doğru ve en verimli bir şekilde belirleyen Şair, "Allah'a dayan, sa'ye sarıl, hikmete râm ol! / Yol varsa budur, bilmiyorum başka çıkar yol!” diyerek en doğru yolun irfan mektebinden geçtiği düşüncesindedir. Bilim çağının gençlerden beklediği, bütün bilgileri öğrenmeleri ve sonsuz bilgi hazinesinin labirentlerinde kaybolmaları değildir. Yeni nesillerin hangi bilgiye en kolay nereden ve nasıl ulaşılabileceğini bilmeleri ve yeni bilgiler ile yararlı projeler üretmeleri gerekmektedir. İstiklal savaşı yıllarında teknolojinin kaynağı Batı’ydı, ama şimdi artık yeni medya sayesinde Batı da bütün dünya da avuçlarımızın içinde. Ulaşım ve iletişim araçlarının baş döndürücü bir hızla geliştiği çağımızda, yapay zekâ yazılımları sayesinde insan üretim becerisi bakımından ikinci plana düşmekte, evrensel değerler değişim ve dönüşüm sürecinin cenderesinde gençliği çeşitli arayışlara itmektedir. Bilgiyi ayıklamak ve doğru bilgiye en kısa sürede erişmek dijital dünyayı iyi okumakla mümkündür. İstiklal bilinci, güncel bilgi ve bilimsel yenilikleri doğru zamanda uygun koşullarda yakalamak suretiyle, insanî değerleri örselemeyecek ve doğayı koruyacak bir biçimde hizmete sunan gençler sayesinde güvenli bir gelecek ümidi doğuracaktır.]]> <![CDATA[The poet of independence, Mehmet Âkif Ersoy, in his poems inspired by the painful realities of his time, makes the necessary determinations, analysis and, suggestions for the future to return to an environment of security and peace. Especially in Âsım, he makes important considerations through the hero who gives the chapter its name and shows goals that will be a glimmer of hope for the youth. Emphasizing at every opportunity that young people should be spiritually, physically and mentally healthy, fit and strong, the poet advises them to be the hawk of war and the dove of peace. He wants the young people, whom he defines as the generation of Asım, to be "free of thought, free of wisdom, free of conscience" generations who comprehend the wisdom of the East and learn Western science and determine their path in the most accurate and efficient way according to the requirements of the age. The age of science does not expect young people to learn all the information and get lost in the labyrinths of an endless treasure of knowledge. New generations need to know where and how to access information most easily and to produce useful projects with new knowledge. During the years of the War of Independence, the West was the source of technology, but now, thanks to the new media, we have the West and the whole world in the palm of our hands. In our age where transportation and communication tools are developing at a dizzying pace, artificial intelligence software makes human beings secondary in terms of production skills, and universal values push the youth to various searches in the process of change and transformation. It is possible to extract information and access the right information as soon as possible by reading the digital world well. Independence awareness will give birth to the hope of a secure future thanks to young people who do not harm human values and protects nature by catching up-to-date information and scientific innovations at the right time under appropriate conditions.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73580 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2835-2845]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/435 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kıymetli Hoca’m, Büyüğüm, Ustam]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Tuba DERE]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73548 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[49-50]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/436 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İtidal ve Müşterekler Arasında Bir Ömür: Prof. Dr. Cemal Kurnaz]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Yaşar AYDEMİR]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73547 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[31-37]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/437 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Platon’un İdealar Âlemi Teorisi ile Divan Şiirindeki Bazı Anlatıların Benzerlikleri]]> <![CDATA[Similarities between Platon's Theory of the World of Ideas and Some Narratives in Divan Poetry]]> <![CDATA[Ruken KARADUMAN]]> <![CDATA[Mehmet Halil ERZEN]]> <![CDATA[Platon, idea, klasik şiir, tasavvuf, tecelli]]> <![CDATA[Platon, idea, classical poetry, Sufism, manifestation]]> <![CDATA[Antik Yunan filozoflarından Platon, düşünce tarihinde oldukça önemli bir yere sahiptir. O, kendisinden sonraki birçok düşünürü derinden etkilemiş ve düşünce hareketlerinden bazılarının temellerini atmıştır. Platon’un ahlak, estetik, metafizik gibi alanlardaki görüşleri arasında geliştirdiği en dikkat çekici teorilerinden biri olan idealar teorisinde, orijinalin yani hakikatin yansıması olarak idealardan söz edilir. İdealar kuramına göre nesneler (görüngüler) ve idealar şeklinde iki farklı dünya vardır. Bedensel varlığı nesneler dünyasında yer alan insanın sahip olduğu zannına kapıldığı bilgiler birer doksa (sanı)dan başka bir şey değildir. Gerçek bilgi ancak idealar âlemine aittir. Nitekim idea; gerçek, kalıcı, sürekli ve değişmez olandır. Nesneler ise ideanın sûretinden başka bir şey değildir. Bu teorideki özellikle zaman ve mekândan bağımsız, fiziksel dünyanın ötesinde ancak bu dünya ile sıkı biçimde bağlantılı bir dünya olarak ideaların izahı, tasavvuf düşüncesiyle ve divan şiirindeki bazı metaforlar ile çeşitli noktalarda benzerlikler göstermektedir. Bilhassa Platon’un mağara alegorisinin tasavvufi okumalara imkân sunan anlatım özellikleri çağrışımın niteliğini artırmaktadır. Bu benzerliklerdeki esas nokta tasavvuftaki tecelli anlayışına paralel biçimde ideanın doğruluk, güzellik ve iyiliğin aslı kabul edilirken dünyadaki nesnelerin ise ideaların yansımaları olduğu fikridir. Buradan hareketle çalışmamızda, idealar kuramı klasik Türk şiiri bağlamında ele alınmakta; Platon’un idealar âlemi ve ilgili görüşlerinin bilhassa tasavvufi şiirlere koşut yönleri üzerinde durulmaktadır. Bu bağlamda Divan şairlerinin nesneler dünyası üzerine söylemlerinde sıklıkla kullandıkları rüya, ayna, fânûs-ı hayâl, zıll-ı hayâl, serab gibi motiflerin idealar kuramındaki düşünüş şekilleri ile ortaklıkları dikkat çeker. Ancak bu çalışmada tasavvufî düşünüş şekillerinin eski Yunan felsefesinden ne kadar ve nasıl etkilendiğini ortaya koymaktan ziyade divan şiirindeki bazı anlatımlara farklı bir çerçeveden bakmak amaçlanmıştır.]]> <![CDATA[Platon, one of the ancient Greek philosophers, has a very important place in the history of thought. He deeply influenced many of the thinkers after him and laid the foundations for some of his thought movements. In the theory of ideals, which is one of Platon's most remarkable theories developed among his thoughts in fields such as morality, aesthetics and metaphysics, ideas are mentioned as the reflection of the original, that is, truth. According to the theory of ideals, there are two different worlds in the form of objects (images) and ideals. The information that the person, whose physical existence is in the world of objects, has the assumption is nothing but conjecture. Real knowledge is only about the realm of ideals. As a matter of fact, idea is the real, unchangeable, permanent and unchanging. Objects, on the other hand, are nothing but the image of the idea. The explanation of ideals in this theory, especially as a world independent of time and space, beyond the physical world but closely connected to this world, shows similarities at various points with the thought of Sufism and some metaphors in divan poetry. In particular, the expression features of Platon's cave allegory, which allow mystical readings, increase the quality of the connotation. The main point in these similarities is the idea that, in parallel with the understanding of the manifestation in Sufism, the idea is accepted as the essence of truth, beauty and goodness, while the objects in the world are the reflections of ideas. Based on this, in our study, the theory of ideas is discussed in the context of classical Turkish poetry; The parallel aspects of Platon's world of ideas and related views, especially to mystical poems, are emphasized. In this context, the partnerships of motifs such as dreams, mirrors, fânûs-i hayâl, zıll-i hayâl and serab, which Divan poets frequently use in their discourses on the world of objects, draws attention to their ways of thinking in the theory of ideas. However, in this study, it is aimed to look at some narratives in divan poetry from a different perspective rather than revealing how much and how Sufi thinking forms were fed from ancient Greek philosophy.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73546 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2625-2639]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/438 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Alî Şîr Nevâyî’nin Mensur Münâcât’ı ve Farsça Tercümesi ]]> <![CDATA[Alî Şîr Nevâyî's Prose Munâcât and its Persian Translation ]]> <![CDATA[Ahmet KARTAL]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, Alî Şîr Nevâyî, Çağatay Türkçesi, nesir, münâcât, seci, Farsça tercüme.]]> <![CDATA[Classic Turkish literature, Alî Şîr Nevâyî, Chagatai Turkish, prose, Münâcât, assonance, Persian translation.]]> <![CDATA[Alî Şîr Nevâyî, yazmış olduğu eserlerle sadece Çağatay edebiyatının değil, bütün Türk edebiyatının dikkat çeken en büyük ve önemli şahsiyetlerindendir. O, Fars edebiyatının özellikle Mollâ Câmî ile zirveye ulaştığı bir dönemde hem dîvân tertip edecek kadar Farsçaya hâkim olduğunu göstermiş hem de sahip olduğu birikim ve yetenekle Türkçe ile yüksek ve gelişmiş bir edebiyatın oluşturulabileceğini ve Türkçenin birçok yönlerden Farsçadan daha üstün olduğunu savunarak manzum ve mensur birçok Türkçe eser yazmıştır. Bu eserlerden biri; Türkçe Külliyât’ın bazı nüshalarının başında yer alan, birkaç varaktan oluşan ve Allah’a yakarış konusunda olan Münâcât’tır. Bu çalışmada önce sanatkârane ve ahenkli bir dil ve üslupla kaleme alınan, baştan sona secili cümle ve söylemlerin en güzel ve yetkin örnekleriyle donatılarak oluşturulan, ilahi vecd ve dinî/irfani lirizmin en mükemmel nümulerinden biri kabul edilen, Allah’a yapılan yakarış ve edilen dualardaki içtenlik ve samimilikle dikkat çeken Münâcât hakkında bilgi verilecektir. Bilgi verilirken Münâcât’ın tertip özelliği, tertibi oluşturan bölümler ve bu bölümlerde bahsedilen konular açıklanacaktır. Daha sonra Alî Şîr Nevâyî’nin Çağatay Türkçesiyle kaleme aldığı bu mensur Münâcât’ının Doktor Emîr Ni’meti-yi Lîmâyî ve Doktor Mehdî Kâsımniyâ Rodserî tarafından yapılan Farsça tercümesi tanıtılacaktır. Ayrıca tercümenin ne şekilde yapıldığı, tercüme edilirken nelerin göz önünde bulundurulduğu, nasıl hareket edildiği ve nelere dikkat edildiği belirtilecektir.]]> <![CDATA[Alî Şîr Nevâyî is not only one of the prominent and significant figures in Chagatai literature but also in all of Turkish literature, thanks to his written works. During a time when Persian literature, especially with poets like Molla Cami, was at its peak, he demonstrated his command of the Persian language by compiling a divan. Moreover, he believed that the accumulation of knowledge and talent he possessed could be used to create a high-level and advanced Turkish literature. He argued that Turkish was superior to Persian in many aspects and, as a result, composed numerous works in both poetry and prose. One of these works is Munâcât, which is a few folios length and which is included at the beginning of some copies of his Türkçe Külliyât. The focus of this study is the Munâcât, that is known as one of the most perfect examples of divine ecstasy and religious/mystical lyricism, filled with heartfelt sincerity and devotion, and composed in a poetic and harmonious language and style. While giving information, the organizational feature of Munâcât, the sections that make up the organization and the topics mentioned in these sections will be explained. Then, the Persian translation of this prose Munâcât, written by Alî Şîr Nevâyî in Chagatai Turkish, made by Doctor Emîr Ni’meti-yi Lîmâyî and Doctor Mehdî Kâsımniyâ Rodseri will be introduced. Additionally, it will be stated how the translation was done and what was taken into consideration. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73536 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[545-560]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/439 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkülerle Divanlar Arasında: Cemal Hoca]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Seher ERDOĞAN ÇELTİK]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73513 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[57-58]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/440 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Rübâb-ı Şikeste'de Aile ]]> <![CDATA[The family in Rübâb-ı Şikeste (Broken Instrument)]]> <![CDATA[Seher ERDOĞAN ÇELTİK]]> <![CDATA[Tevfik Fikret, Rübâb-ı Şikeste, anne, baba, hemşire, nine, aile, imge.]]> <![CDATA[Tevfik Fikret, Rübâb-ı Şikeste, mother, father, nurse, grandmother, family, image.]]> <![CDATA[Aile, bireyin yetişmesinde, duygusal gelişimini tamamlamasında, kendini gerçekleştirmesinde ve toplum içerisinde konumunu belirlemesinde önemli bir yere sahiptir. Aile kaybı ya da aile bireylerinden birinin kaybı bireyin karakter ve duygusal gelişimini sekteye uğratmakta, ruhsal yaşamında travmalar yaratmakta ve bireyin toplumla uzlaşmasına engel teşkil edebilmektedir. Kişinin yaşadığı kaybı anlamlandırması ve onu bir şekilde dönüştürmesi bu acıyla baş etmeyi öğrenmesidir. Türk edebiyatında bu şekilde aile bireylerinin kaybı ve sanatkârın bu kayıpla baş etme ve onun yarattığı duygusal yoksunluğu dönüştürmesi neticesinde pek çok sanatkâr ve kıymetli eser karşımıza çıkar. Edebiyât-ı Cedîde topluluğuna mensup olan Tevfik Fikret de küçük yaşta önce annesini sonra kız kardeşi ve babasını kaybetmiştir. Aile bireylerinin kaybı şairin hayatında ve eserlerinde önemli değişim ile dönüşümlere sebep olmuştur. Bu kaybın Tevfik Fikret'in eserlerindeki izdüşümleri takip edilerek şairin hissettiği duygular ortaya çıkarılabilir. Buradan hareketle şair için ailenin ne ifade ettiği tespit edilebilir. Bu çalışmada Rübâb-ı Şikeste'de karşılaşılan aile ile fertlerini ifade eden kelimeler üzerine yoğunlaşılmış ve buradan hareketle Tevfik Fikret'in şiirlerinde anne, baba, kardeş, dayı, amca, gibi aile bireyleri ve yakın akraba üzerinden aile imgesi çerçevesinde oluşturulan anlam ve imaj dünyası ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[The family has an important role in an individual's upbringing, emotional development, self-realization and determining his/her position in society. Loss of family or loss of one of the family members interrupts the character and emotional development of the individual, creates traumas in his/her psychological life and may prevent the individual from reconciling with the society. Making sense of the loss and transforming it in some way is how the individual learns to cope with this pain. In Turkish literature, we encounter many artists and valuable works as a result of the loss of family members and the artist's coping with this loss and transforming the emotional deprivation it creates. Tevfik Fikret, a member of the Edebiyât-ı Cedîde community, lost his mother, then his sister and father at a young age. The loss of family members caused significant changes and transformations in the poet's life and works. The emotions felt by the poet can be revealed by following the projections of this loss in Tevfik Fikret's works. From this point of view, it can be determined what family means to the poet. This study focuses on the words that express the family and its members encountered in Rübâb-ı Şikeste (Broken Instrument), and from this point of view, it is tried to reveal the world of meaning and image created within the framework of family image through family members and close relatives such as mother, father, brother, sister, uncle, uncle, etc. in Tevfik Fikret's poems.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73512 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[473-485]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/441 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Uzun Bir Yolculuğun Kısa Hikâyesi]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Mustafa KURT]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73493 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[101-103]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/442 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hiçbir Şey, Her Şey, Başka Birkaç Şey]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Yusuf DOĞAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73492 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[51-52]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/443 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Azize Caferzade’nin Türkiye Sefernameleri]]> <![CDATA[Azize Caferzade's Turkey Expeditions]]> <![CDATA[Parvana BAYRAM]]> <![CDATA[Seyahat edebiyatı, VI. Milletler Arası Türkoloji Kongresi, İstanbul Üniversitesi, Bursa, Edirne]]> <![CDATA[Travel literature, VI. International Turkology Congress, Istanbul University, Bursa, Izmit, Konya, Kars, Erzurum, Ankara, Edirne]]> <![CDATA[<ol start="20"> <li style="text-align: justify;">yüzyıl Azerbaycan edebiyatında müstesna bir yeri olan Azize Caferzade (d. 1921-ö. 2003), 15 roman, birçoğu roman kadar hacimli olan 18 povest ve 109 hikâye; piyes, anı, günlük ve seyahatname yazarıdır. Prof. Dr. Azize Caferzade, aynı zamanda bir akademisyen olup ciltler dolusu bilimsel makale ve araştırmanın da sahibidir. 20. Yüzyıl Azerbaycan edebiyatının önemli seyyahlarından olan yazarın, dünyanın birçok ülkesine yaptığı seyahatlerini anlatan gezi yazıları 2022 yılında Bakü’de 2 cilt halinde basılmıştır. Azize Caferzade, bu sefernamelerde Sovyetler Birliği bünyesindeki 15 ülkeden başka Afrika, Hindistan, Singapur, Malezya, İran, Irak, Türkiye, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Yugoslavya ve İsrail’e yaptığı gezilerin izlenimlerini de kaleme almıştır. Yazarın Türkiye sefernameleri, 1987-1996 yılları arasındaki Türkiye’yi, Türkiyeli akademisyen ve bilim insanlarını anlatması bakımından büyük önem arz etmektedir. Bu sefernamelerde yazar, İstanbul, Ankara, Bursa, Çanakkale, İzmit, Konya, Erzurum, Kars vb. şehirleri gezmiş, buralardaki tarihi abideleri ziyaret etmiştir. Gittiği bütün ülkelerde önce okul ve kütüphaneleri görmek ve kütüphanelerdeki zengin yazma eserleri incelemek isteyen yazar Türkiye’deyken de birçok kütüphaneyi gezme fırsatını bulmuştur. Türkiyeli akademisyen ve yazarlarla, gazetecilerle tanışmış, onlarla tasavvuf başta olmak üzere çeşitli konularda sohbet etmiştir. Hem Türk edebiyatıyla ilgili yeni bilgiler öğrenmiş hem de Azerbaycan edebiyatı, yetişen Azerbaycanlı şair ve yazarlarla ilgili buradaki akademisyenlere bilgiler vermiştir. Yaklaşık 36 yıl önceki Türkiye ilmî, edebî, kültürel ve sosyal muhitinin yansımalarını ve Türk dünyasının önemli şahsiyetlerinin iletişimini görmek açısından bu sefernameler önemli bilgiler içermektedir.</li> </ol>]]> <![CDATA[Azize Caferzade (b.1921-d.2003) has a distinguished place in 20th century Azerbaijani literature. She wrote 15 novels, 18 long stories, many of them novel-sized and 109 short stories; plays, memoirs, diaries and travelogues. Prof. Dr. Azize Caferzade is also an academician and the author of volumes of scientific articles and research. The author is one of the important travelers of 20th century Azerbaijani literature. The author's travel writings, describing her travels to many countries of the world, were published in 2 volumes in Baku in 2022. In these expeditions, Azize Caferzade wrote her thoughts about 15 countries in the Soviet Union. She also wrote down the impressions of her trips to Africa, India, Singapore, Malaysia, Iran, Iraq, Turkey, Yugoslavia and Haifa, Israel. The author's travels on Turkey are of great importance in terms of describing Turkey and Turkish academics and scientists between the years 1987-1996. In these expeditions, the writer writes about places such as Istanbul, Ankara, Bursa, Canakkale, Izmit, Konya, Erzurum, Kars, etc. and she toured the cities and visited the historical monuments there. In all the countries she visited, the author first wanted to see schools and libraries and examine the rich manuscripts in the libraries. In this way, the author had the opportunity to visit many libraries in Turkey. She met Turkish academics, writers and journalists and chatted with them on various topics, especially Sufism. She both learned new information about Turkish literature and gave information to the academics about Azerbaijani literature and newly grown Azerbaijani poets and writers. These expeditions contain important information in terms of seeing the reflections of the scientific, literary, cultural and social environment of Turkey approximately 36 years ago and the communication of important figures of the Turkish world.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73491 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[361-377]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/444 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Muʿînü’l-Mürîd’de Sıfatlama Fonksiyonlu İsim Tamlaması Kuran Ekler ve Fonksiyonlarının Adlandırılması]]> <![CDATA[Naming Suffixes and Their Functions Forming Noun Phrases with Adjective Function in Muʿînü'l-Mürîd]]> <![CDATA[Ayşe AYDIN]]> <![CDATA[Ebru Öveç]]> <![CDATA[Sıfatlama eki, isim tamlaması, İslâm, Muînü’l-Mürîd, niteleme, sıfat tamlaması, yapım eki]]> <![CDATA[Adjective Suffix, Noun Clause, Islam, Muînü'l-Mürîd, Attribution, Adjective Phrase, Derivational Suffix]]> <![CDATA[Mevcut gramere hâkim olan Türkçedeki kelime ve ek tasnifi, ortaya konulan yeni görüşlerle birlikte doğruluğunu yitirmiştir. Türk dilinin ekleşme dizisinde kaç üst fonksiyonun ve bunlara bağlı kaç alt fonksiyonun bulunduğu dilciler tarafından sorgulanmaya başlanmıştır. Yapılan çalışmalar neticesinde Türk dilinde isim ve fiil olmak üzere iki kelime sınıfının olduğu tespit edilmiş ve geçmişte sadece “şekil odaklı” yaklaşımdan dolayı, sıfat diye adlandırılan yeni bir kelime türünden söz edilemeyeceği kanıtlanmıştır. Sıfat adı altında kelime grubu olmadığı için sıfatın ismi nitelemesiyle oluşan tamlama grubuna “sıfat tamlaması” adını vermek de yanlış olacaktır. Verilen örnekler dikkatle incelendiğinde sıfat olarak adlandırılan kelimenin aslında isim olduğu ve yandaş ilişkiyle, tamladığı kelimeye karşı sıfat görevi kazandığı görülecektir. Tamlamaları isim veya sıfat tamlaması olarak sınıflandırmaktansa hepsini bir çatı altında toplamak, dilimizin ekleşme düzenini daha doğru bir şekilde gözler önüne serecektir. Bu tespitler sonucunda, dilimizde oluşturulan isim tamlamalarını Türk dilinin ekleşme düzenine göre çözümlediğimizde bazılarının sıfatlama ekleriyle, bazılarının da belirtme ekleriyle kurulduğu görülür. Bu iki alt fonksiyon niteleme ve belirtme görevleriyle birbirlerinden ayrılır fakat tamlama oluşturma ortaklığıyla da “isim tamlaması kuran ekler” üst fonksiyonunda birleşir. Mevcut gelenek anlayışında sıfat diye bir kelimenin varlığının düşünülmesi ve +sIz, +lI, +CI, +lIK, +CIK gibi eklerin daima yapım eki kategorisinde değerlendirilmesi sıfatlama eklerinin varlığına gölge düşürmüş ve dilciler tarafından araştırma konusu yapılmasına engel olmuştur. Biz bu çalışmayı yaparak Türk dilinde “sıfatlama ekleri” olarak adlandırılan bir ek çeşidinin olduğunu ve birçok üst şeklin bu fonksiyonu icra ettiğini, en nihayetinde görevinin niteleme/sıfatlama fonksiyonlu isim tamlaması kurmak olduğunu göstermek istedik. Çalışmamız Harezm sahasında İslâm adlı bir şair tarafından yazılmış Muînü’l-Mürîd adlı eserin, sıfatlama/niteleme fonksiyonlu eklerle kurduğu tamlamalar bağlamında taranması ve bu eklerin alt fonksiyonlarının belirlenmesiyle şekillenmiş, tespit edilen örneklerin icra ettikleri görevlere göre sınıflandırılmasıyla neticeye ermiştir.]]> <![CDATA[The classification of words and suffixes in Turkish, which dominates the current grammar, has lost its accuracy with the new views put forward. Linguists have begun to question how many upper functions and how many sub-functions there are in the affixation sequence of the Turkish language. As a result of the studies, it was determined that there are two classes of words in the Turkish language, namely noun and verb, and it was proven that there cannot be a new type of word called adjective due to the form-oriented approach in the Turkish language. the past. Since there is no group of words under the name of the adjective, it would be wrong to call the group of sentences formed by calling the name of the adjective as the group of sentences adjective. When we carefully examine the examples given, we see that the word called adjective is actually a noun and acquires the function of an adjective in relation to the word it defines with a participle relationship. Rather than classifying expressions as nouns or adjectives, bringing them all together under one roof will more accurately reveal our language's affixation pattern. As a result of these determinations, when we analyze the sentences formed in our language according to the affixation order of the Turkish language, we see that some of them are formed with adjective suffixes and others with accusative suffixes. These two sub-functions are separated from each other by their functions of qualification and specification, but they unite in the parent function of “suffixes which form noun phrases” with the common point of forming sentences. Considering the existence of a word called adjective in the current tradition and the fact that suffixes such as +sIz, +lI, +CI, +lIK, +CIK are always evaluated in the category of derivational suffixes, has eclipsed the existence of adjective suffixes and they have not been the subject of research by linguists. By conducting this research, we wanted to show that there is a type of suffix called "adjective suffix" in Turkish and that many subforms perform this function, and ultimately, its task is to establish noun phrases with functions qualifiers/adjectives. Our study was shaped by scanning the sentences formed by adjective/qualifying suffixes in the work called Muînü'l-Mürîd, written by a poet named İslâm in the Khwarezm region, and determining the sub-functions of these suffixes, and concluding by classifying the identified examples according to the functions they fulfill.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73481 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2321-2346]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/445 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Alanya (Antalya) İlçesi Ağızlarından Tespit Edilen Atasözleri ve Deyimler]]> <![CDATA[Proverbs and Phrases Detected From the Dialects of Alanya (Antalya) District]]> <![CDATA[Serdar BULUT]]> <![CDATA[Türkiye Türkçesi Ağızları, Alanya Ağzı, Antalya Ağzı, atasözleri, deyimler]]> <![CDATA[Turkey Turkish Dialects, Alanya Dialect, Antalya Dialect, proverbs, idioms]]> <![CDATA[Atasözleri ve deyimlere bakılınca atasözleri, yazım ve anlatım uzunluğuna karşılık; deyimler çoğunlukla iki üç kelimelik birleşik fiil, isim tamlaması, sıfat tamlaması vb. kuruluşunda veya kısa cümleler hâlinde bulunurlar. Kapsam alanı olarak deyimler, toplumsal hayatın çeşitli alanlarıyla ilgili gözlem, tecrübe, değer yargıları gibi özelliklerden meydana gelen ve belli ifade güzellikleri ihtiva eden özlü sözlerdir. Alanya ağzı, Leyla Karahan’ın Anadolu Ağızlarının Sınıflandırılması isimli çalışmasına göre Batı Grubu Ağızları içinde Afyon, Antalya, Aydın, Balıkesir, Bilecik, Burdur, Bursa, Çanakkale, Denizli, Eskişehir, Isparta, İzmir, Kütahya, Manisa, Muğla, Uşak ve Nallıhan (Ankara) ağızları ile I. Grup (Karahan, 1996: 150) içinde yer alan Antalya ağzı bünyesindedir. Bölgede yaşayan Yörük/Türkmen halkı, Alanya ağzı olarak adlandırılan bir konuşma şeklinin oluşmasını sağlamıştır. Yöre, söz varlığı bakımından zengin bir ağız kullanımına sahiptir. Sözcüklerin yanında kalıp ifadelerin de çokluğu dikkat çekmektedir. Bu kalıp ifadeler içinde atasözleri ve deyimler önemli yer edinmektedir. Ömer Asım Aksoy’un bölge ağızlarında tespit ettiği atasözleri ve deyimlere ek olarak yörede henüz derlenmemiş çok sayıda atasözü ve deyim mevcuttur. Bu çalışmamızda yazılı ve sözlü kaynaklarda yer alan Alanya işaretli atasözleri ve deyimler atasözleri ve deyimlerle ilgili sınıflandırmalar baz alınarak ele alınacaktır. Bu çalışmanın hem Türkiye Türkçesi ağızlarına hem de atasözü ve deyimlerle ilgili sözlüklere katkı yapması amaçlanmaktadır. Atasözleri ve deyimlerin anlamsal çözümlemeleri yapılırken yöredeki insanlardan da metin derlemeleri yapılmıştır ve anlamsal bağlam bu şekilde oluşturulmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[When we look at proverbs and idioms, proverbs differ in length of writing and expression; Idioms are mostly two or three word compound verbs, noun phrases, adjective phrases, etc. They are found in the structure or in short sentences. As a scope, idioms are aphorisms that consist of features such as observations, experiences and value judgments related to various areas of social life and contain certain expressive beauty. According to Leyla Karahan's work titled Classification of Anatolian Dialects, Alanya dialect is among the Western Group Dialects, including Afyon, Antalya, Aydın, Balıkesir, Bilecik, Burdur, Bursa, Çanakkale, Denizli, Eskişehir, Isparta, İzmir, Kütahya, Manisa, Muğla, Uşak and Nallıhan. (Ankara) dialects and the Antalya dialect, which is included in Group I (Karahan, 1996: 150). The Yoruk/Turkmen people living in the region have created a way of speaking called Alanya dialect. The region has a rich dialect in terms of vocabulary. Besides the words, the abundance of formulaic expressions also attracts attention. Proverbs and idioms have an important place among these formulaic expressions. In addition to the proverbs and idioms that Ömer Asım Aksoy identified in the dialects of the region, there are many proverbs and idioms that have not yet been compiled in the region. In this study, Alanya proverbs and idioms found in written and oral sources will be discussed based on the classifications of proverbs and idioms. This study aims to contribute to both Turkey Turkish dialects and dictionaries related to proverbs and idioms. While making semantic analysis of proverbs and idioms, support was received from local people and the semantic context was tried to be created in this way.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73468 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2429-2442]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/446 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Muallim Feyzî’nin Hayyam’ın İki Rubaisini Tercümesi]]> <![CDATA[Muallı̇m Feyzî's Translation of Khayyam's Two Rubai]]> <![CDATA[Fatih YERDEMİR]]> <![CDATA[Hayyâm, Rubai, Muallim Feyzî, Tercümân-ı Hakîkat, Tercüme.]]> <![CDATA[Khayyâm, Rubai, Muallim Fayzi, Tercuman-ı Hakikat, translation.]]> <![CDATA[Osmanlı Devleti’nde 19. yüzyılda Tanzimat’ın ilanıyla sosyal ve siyasal alanda birçok değişiklik meydana gelmiştir. Yüzyılın getirdiği gelişmeler Türk edebiyatının da seyrini değiştirmiş, yönünü Batı’ya döndürmüştür. Edebî hareketliliğin çok yoğun olduğu bu dönem, edebiyatta farklı mahfillerin ortaya çıkmasına ve yeni yayın, okuyucu-yazar kitlelerinin oluşmasına zemin hazırlamıştır. Türk edebiyatı Batı'dan etkilenmiş; yeni tür ve biçimler denenmiştir. Klâsik Türk edebiyatının kendi içinde dönüşümler yaşanmış, yeni temalar girmiştir. Oluşan edebiyat mahfilleri kitapların yanı sıra gazete ve dergilerde de görünür olmuştur. Batı etkisinde gelişen Türk edebiyatının başlangıç dönemlerinde gazete ve dergiler müstakil eserlerden daha etkili olmuştur. Tanzimat dönemi ile başlayan kimi yeni tür ve şekillerin ilk örnekleri Batılı yazar ve şairlerin eserlerinin tercümesi biçiminde gerçekleşmiştir. Türk edebiyatında zaten var olan tercüme ve şerhler kabuk değiştirmiş, Batı eksenli çeviri şekli ve eserleri rağbet görmeye başlamıştır. Arapçadan ve Farsçadan yapılan tercüme ve şerh faaliyetlerinin görünür olduğu gazetelerden birisi de Tercümân-ı Hakîkat gazetesidir. Batı dillerinden yapılan yeni edebî türler yanında Farsçadan yapılan şiir çevirileri edebî tercümelerimizin farklı bir yönünü ortaya çıkarmıştır. Tercümân-ı Hakîkat gazetesinde Farsça şiir tercüme edenlerden biri de Muallim Feyzî’dir. Muallim Feyzi, Hayyam’ın rubailerini ilk defa tercüme eden kişidir. Mütercim, Hayyâm’ın bütün rubailerini tercüme etmeden önce Tercümân-ı Hakîkat gazetesinin “Edebiyât” sütununda “Fıkra-ı Edebiyye” başlığı ile iki rubaisini tercüme etmiştir. Çalışmamıza konu olan tercümeler Tercümân-ı Hakîkat gazetesindeki “Fıkra-ı Edebiyye” başlığı altındaki Ömer Hayyâm’ın iki rubaisinin Muallim Feyzî tarafından yapılan tercümesidir. Muallim Feyzî’nin ve Hayyâm’ın kısa hâl tercümelerine yer verilecek, Farsça rubailer ve tercümeleri bir inceleme ile neşredilecektir.]]> <![CDATA[In the Ottoman Empire, many changes occurred in the social and political spheres with the declaration of Tanzimat in the 19th century. The developments of the century also changed the course of Turkish literature and turned its direction towards the West. This period, in which literary mobility was very intense, prepared the ground for the emergence of different neighborhoods in literature and the formation of new publications, reader-writer masses. Turkish literature was influenced by the West; new genres and forms were experimented with. Classical Turkish literature underwent transformations and new themes were introduced. The literary circles that emerged became visible in newspapers and magazines as well as books. In the early periods of Turkish literature, which developed under Western influence, newspapers and magazines were more effective than independent works. The first examples of some new genres and forms that started with the Tanzimat period were translations of the works of Western writers and poets. The translations and commentaries that already existed in Turkish literature changed their shells, and Western-oriented translations and works began to gain popularity. Tercümân-ı Hakîkat was one of the newspapers where translation and commentary activities from Arabic and Persian were visible. In addition to new literary genres from Western languages, poetry translations from Persian revealed a different aspect of our literary translations. One of those who translated Persian poetry for Tercuman-ı Hakikat newspaper was Muallim Fayzî. Muallim Fayzi was the first person to translate Khayyam's rubaies. Before translating all of Khayyam's rubaies, the translator translated two rubaies under the title "Fıkra-ı Edebiyye" in the “Literature" column of Tercuman-ı Hakikat. The translations that are the subject of our study are the translations of two rubaies by Muallim Fayzi under the title "Fıkra-ı Edebiyye" in Tercuman-ı Hakikat newspaper. Short biographies of Muallim Fayzi and Khayyâm will be given, and the Persian rubaies and their translations will be published with a review.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73443 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[709-719]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/447 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Öğretici Eserlerde Dilin Kullanımı ve Biçem Özellikleri: Terceme-i Kitâbü’l-Ahlâk Örneği]]> <![CDATA[The Use of Language and Stylistic Features in Instructive Works: The Case of Terceme-i Kitâbü'l-Ahlâk]]> <![CDATA[Ayşe ERBAY]]> <![CDATA[Türk dili, öğretici eserler, dilin kullanımı, biçem, ahlak kitapları, Terceme-i Kitâbü’l-Ahlâk]]> <![CDATA[Turkish language, instructive works, use of language, style, moral books, Terceme-i Kitâbü'l-Ahlâk]]> <![CDATA[Yazarlar, şairler edebî eserlerini estetik bir amaç güderek oluşturmanın yanında insanları çeşitli yönlerden eğitmek amacıyla da meydana getirmişlerdir. Edebî eserler insana ait değerlerin toplumda yerleşmesi ve kalıcı olmasında birer araçtır. Bu bağlamda dil, aktarma işlevini edebî eserlerle somut bir şekilde gerçekleştirir. Bir eserin içeriği ile yazarın o eserde dili kullanış şekli yani biçemi arasında sıkı bir bağ vardır. Eser, içeriğe uygun dil malzemesi ile daha etkili ve yazılış amacına uygun hâle getirilir. Bu durum öğretici eserler için de geçerlidir. Öğretici eserlerde yazar, bir konu hakkında ilgili bilgiler sunar. Öğretici eserlere en güzel örneklerden biri de ahlak kitaplarıdır. Ahlak kitapları bireyin ve toplumun ahlaki yönden iyi yetiştirilmesi ve eğitilmesi amacıyla yazılan öğretici nitelik taşıyan eserlerdir. Bazı ahlak kitapları doğrudan nasihatname, pendname, ders ve öğüt verme amaçlı kıssalar vb. şeklinde; bazıları da ahlak ve ahlak felsefesinin anlatılması şeklinde kaleme alınmıştır. Böylece birey ve toplum ahlaki bakımdan eğitilmek istenmiştir. Bu konuda edebiyatımızda birçok telif ve tercüme eser yazılmıştır. Bu eserlerden biri de ‘Terceme-i Kitâbü’l-Ahlâk’ adlı eserdir. Bu çalışmada, Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı bünyesinde Çorum Hasan Paşa İl Halk Kütüphanesi’nde 19 Hk 34879 demirbaş numarası ile kayıtlı olan Terceme-i Kitâbü’l-Ahlâk adlı eserden hareketle öğretici metinlerde dilin hangi işlevde kullanıldığının, nasıl bir anlatım tekniği uygulandığının, dil ve içerik uyumunun nasıl sağlandığının, öğretici metinlerin ne gibi biçem özellikleri taşıdığının belirlenmesi amaçlanmıştır.]]> <![CDATA[In addition to creating their literary works for aesthetic purposes, writers and poets have also created them to educate people in various aspects. Literary works are tools for the establishment and permanence of human values in society. In this context, language realizes its transfer function in a concrete way through literary works. There is a close connection between the content of a work and the way the author uses language in that work, i.e. style. The work is made more effective and suitable for the purpose of writing with language material appropriate to the content. This situation is also valid for instructive works. In instructive works, the author presents relevant information about a subject. One of the best examples of instructive works is moral books. Moral books are instructive works written for the moral upbringing and education of the individual and society. Some ethical books were written directly in the form of advice books, pendnames, parables, etc.; others were written in the form of explaining morality and moral philosophy. Thus, the individual and society were intended to be morally educated. Many copyrighted and translated works have been written on this subject in our literature. One of these works is 'Terceme-i Kitâbü'l-Ahlâk'. In this study, based on the work titled Terceme-i Kitâbü'l-Ahlâk, which is registered in Çorum Hasan Paşa Provincial Public Library under the Presidency of the Manuscript Works Institution of Turkey with the fixture number 19 Hk 34879, it is aimed to determine in which function the language is used in instructive texts, what kind of narrative technique is applied, how the harmony of language and content is ensured, and what stylistic features the instructive texts have.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73437 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2555-2565]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/448 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancı Dil Öğretiminde Ortak Alan Temalarının Tespiti]]> <![CDATA[Determination of Common Field Themes in Foreign Language Teaching]]> <![CDATA[İnci ARAS]]> <![CDATA[Oğuz İbrahim DÜNDAR -Nimet Merve AKBAŞ -Naime DURAN TURUŞKAN -Gamze EREN -Engin TURNA -Yiğit SAVURAN]]> <![CDATA[Yabancı dil öğretimi, çokdillilik, diller için Avrupa ortak başvuru metni, ortak alan temaları]]> <![CDATA[Foreign language teaching, multilingualism, Common European Framework of Reference for Languages, common area themes]]> <![CDATA[Diller için Avrupa Ortak Başvuru Metni’ne göre A1, A2 ve B1 düzeyinde yabancı dil olarak Türkçe, İngilizce, Almanca, Fransızca, İspanyolca, İtalyanca ve Arapça öğretimi sürecine katkı sağlayacak bu çalışma, söz konusu yedi dili ortak tema ve kazanımlar bağlamında bir araya getirmektedir. Dünya dillerini Diller için Avrupa Ortak Başvuru Metni’nin kazanımları doğrultusunda tematik ve bakışımlı olarak ortak bir paydada bir araya getiren bu çalışma ile küreselleşen ve çokdilliliğin giderek daha da elzem hale geldiği dünyamızda farklı diller arasında tematik bir köprü kurularak yabancı dil öğretiminin farklı dillerle eşzamanlı öğrenimi mümkün olacaktır. Türkçe, İngilizce, Almanca, Fransızca, İtalyanca, İspanyolca ve Arapça dillerinin günlük iletişim ortamlarında sıklıkla karşılaşılan ortak alan temalarını tespit etmeyi amaçlayan bu çalışma kapsamındaki veriler Diller için Avrupa Ortak Başvuru Metni tarafından belirlenen becerileri ve kazanımları göz önünde bulunduran düzey bazlı ders kitapları, derlem çalışmaları ve sözlüklerin taranması sonucu uzman görüşü desteği ile ikinci elden veri toplama tekniği ile elde edilmiştir ve çalışma kapsamındaki yedi dil Diller için Avrupa Ortak Başvuru Metni’nin dil düzeylerine göre hedeflediği kazanımlar çerçevesinde A1 düzeyinde 25, A2 düzeyinde 22 ve B1 düzeyinde 23 ortak temada bir araya getirilmiştir. Bu şekilde ülkeler ve kültürlerarası iletişimin ön plana çıkmasının bir sonucu olarak çokdilliliğin ve kültürlerarasılığın önem kazandığı günümüz dünyasında yabancı dil öğretiminde sistematik bir bütünlük sağlamaya ve çokdilliliği teşvik etmeye katkı sağlanmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[This study, which will contribute to teaching and learning Turkish, English, German, French, Spanish, Italian, and Arabic as a foreign language at A1, A2 and B1 levels according to the Common European Framework of Reference for Languages (CEFR), brings these seven languages together under common themes and outcomes. With this study, which aims to present one language in perspective with the other languages, language learners who learn one or more than one of these seven languages will be able to access common themes related to the words they may encounter in different areas of daily life. In this respect, this study brings the world languages together thematically and symmetrically in line with the outcomes of the CEFR, and it will enable simultaneous learning of a foreign language together with other languages by establishing a thematic bridge among different languages in our globalising world where multilingualism is becoming increasingly essential. In this way, the study aims to promote systematic integrity in foreign language teaching and learning, and multilingualism in today’s world, where multilingualism and interculturalism have gained importance as a result of the growing prominence of transnational and intercultural communication.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73434 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2303-2320]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/449 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Toplulukçu-Bireyci Bağlamında “Keşke Anne Olmasaydım”]]> <![CDATA["I Wish I Was Not A Mother" In The Context Of Collectivism-Individualism ]]> <![CDATA[Zekeriya MERDİN]]> <![CDATA[Halk bilimi, toplulukçuluk, bireycilik, kültürel psikoloji, kültürlerarası psikoloji, türkü]]> <![CDATA[Folklore, collectivism, individualism, cultural psychology, intercultural psychology, folk song]]> <![CDATA[Folklor, antropoloji, sosyoloji başta olmak üzere birçok sosyal ve beşerî alan kültür çalışmalarında bulunmaktadır. Kültürler arasındaki farklılıkları incelemek, kültürel süreçlerin tüm toplumlar için evrensel mi kültüre özgü mü olduğunu araştırmak için kültürlerarası psikoloji, kültürel psikoloji, yerel psikoloji çalışmalarını yürütmeye devam etmektedir. Kültürlerarası psikoloji ile kültürel ve yerel psikolojinin ayrıldığı nokta kültürün evrenselliği-göreliliğidir. Kültürel psikoloji ve yerel psikolojiyi birbirinden ayıran ise yerel psikolojinin savunduğu “içeriden bakış” anlayışıdır. Toplulukçuluk ve bireycilik, kültürel farklılıkları açıklamak için kullanılan kavramlardır. Toplulukçu kültürlerde gruba aidiyet ve grup çıkarları ön plana çıkarken bireyci kültürlerde kişi özgürlüğü önemsenmektedir. Toplulukçu kültürlerde ilişkisel benlik, bireyci kültürlerde ise ayrık benlik görülür. Başlangıçta toplulukçu-bireyci anlayış modernizm anlayışı ile açıklanmıştır. Toplulukçu kültürlerin geleneksel, bireyci toplumların modern olduğu kabul edilmiştir. Ekonomik gelişmişliğin artması ile toplulukçuluktan bireyciliğe geçişin olacağı tüm toplumlar için ortak kabul edilmiştir. Daha sonraki araştırmalar ise bu geçişin dikey biçimde olamayacağını, toplum içerisinde bireysellik artsa dahi duygusal bağların korunabileceğini ortaya koymuştur. Yapılan bu çalışmada ise toplulukçu-bireyci kültür özelliği gösteren toplumların özellikleri tanıtıldıktan sonra iki kavramın oluşturduğu bağlam içerisinde kına gecelerinde söylenen kına türkülerini incelemek amaçlanmaktadır. Türkü örneği olarak Çankırı yöresinden derlenen “Keşke Anne Olmasaydım” seçilmiştir. Çalışmanın araştırma yöntemi nitel araştırma yöntemidir. Sözlü kültürden derlenen türküler ve yazılı kaynaklardan bulunan örnekler doküman olarak kabul edilmiş ve elde edilen veriler doküman analizi ile incelenmiştir. Araştırmanın bulgularından hareketle düğün törenlerinde gerçekleştirilen iş birliğine dayalı geleneklerin, sözlü ve yazılı kaynaklardan derlenen kına türkülerinin toplulukçu kültürün özelliklerini yansıttığı görülmüş fakat türkülerin özelliklerinin yalnızca toplulukçuluk kavramı ile açıklamanın yetersiz olacağı sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen sonuçlar Çiğdem Kağıtçıbaşı’nın Türkiye gibi toplumlar için önerdiği “duygusal/psikolojik bağımlı” aile modelinin özelliklerini desteklemiştir.]]> <![CDATA[Folklore, anthropology, sociology, and many other social and humanitarian fields are involved in studying culture. Cross-cultural psychology, cultural psychology, and local psychology continue to carry out studies to examine the differences between cultures and to investigate whether cultural processes are universal or culture-specific for all societies. The point where intercultural psychology differs from cultural and local psychology is the universality-relativity of culture. What separates cultural psychology and indigenous psychology is the "insider's view" approach advocated by indigenous psychology. Collectivism and individualism are concepts used to explain cultural differences. In collectivist cultures, group belonging and interests come to the forefront, while individualistic cultures emphasize individual freedom. In collectivist cultures, there is a relational self, while in individualist cultures, there is a separate self. Initially, the collectivist-individualist understanding was explained by the understanding of modernism. It is accepted that collectivist cultures are traditional and individualist societies are modern. The transition from collectivism to individualism with increasing economic development was common for all societies. Later research has shown that this transition cannot be vertical and that emotional ties can be maintained even if individualism increases within the society. After introducing the characteristics of societies showing collectivist-individualist cultural characteristics, this study aims to examine the henna folk songs sung at henna nights within the context created by the two concepts. As an example of a folk song, "Keşke Anne Olmasaydım" compiled from Çankırı region, was selected. The research method of the study is qualitative. Folk songs collected from oral culture and samples from written sources were accepted as documents and the data obtained were analyzed by document analysis. Based on the findings of the research, it was seen that the collaborative traditions performed in wedding ceremonies and henna folk songs compiled from oral and written sources reflect the characteristics of collectivist culture. Still, it was concluded that it would be insufficient to explain the characteristics of folk songs only with the concept of collectivism. The results obtained supported the characteristics of the "emotionally/psychologically dependent" family model proposed by Çiğdem Kağıtçıbaşı for societies like Turkey.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73427 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[633-644]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/450 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sözlük Bilimi (Leksikografi) Bağlamında Yahya Kemal’in Bütün Eserlerinde Geçen Batı Kökenli Kelimeler]]> <![CDATA[Words of Western Origin in All Works of Yahya Kemal in the Context of Lexicography]]> <![CDATA[Firdevs Temizel AKAR]]> <![CDATA[Sözlük bilimi, şair ve yazar sözlükleri, Batı kaynaklı kelimeler, Yahya Kemal Beyatlı]]> <![CDATA[Lexicography, poet and writer dictionaries, Western words, Yahya Kemal Beyatlı]]> <![CDATA[Dil biliminin alt dalı olan sözlük biliminin ilkeleriyle yapılan sözlük çalışmaları yüzyıllar içinde çeşitlilik kazandı. Son yüzyılda gittikçe ivme kazanan bir sözlük türü de “şair ve yazar sözlükleri” oldu. Bin üç yüz yıldan fazla zamandır yazı dili olan Türkçe’nin zirvesi olan şair ve yazarlarımızın söz varlıklarının bilinmesi ve onların sözlüklerinin hazırlanmasının çok ayrı bir değeri vardır. Şair ve yazar sözlüklerinin hazırlanması hem Türk dilinin tarihi seyrinin hem de dilin ferdȋ plandaki gelişiminin takip edilmesi açısından gereklidir. Şair ve yazar sözlükleri bize birçok açıdan inceleme alanı sunar. Bunlardan biri de dile giren alıntı kelimelerin tespitidir. Sözlük biliminin ilkeleriyle hazırlanan şair ve yazar sözlükleri, diller arasındaki ilişkilerin ortaya konması, dilde mevcut alıntı kelimelerin tespit edilmesi açısından önemli birer kaynaktır. Bu makale ile biz de Yahya Kemal Beyatlı’nın eserlerinin örnekli sözlüğündeki Batı kaynaklı kelimeleri tespit ettik. Yahya Kemal, eserlerinde 16 ayrı Batı dilinden kelime kullanmıştır. Eserlerde Fransızca: 370, İtalyanca: 101, Rumca: 68, İngilizce: 20, Yunanca: 17, İspanyolca: 5, Ermenice: 5, Latince: 7, Macarca: 3, Rusça: 3, Bulgarca: 5, Makedonca: 2, Slavca: 3, Sırpça: 3, Arnavutça: 1, Almanca: 3 kelime vardır. Eserlerde geçen özel adlar dışındaki Batı kaynaklı kelimelerin toplam sayısı: 616’dır. Eserlerde geçen özel adlar dışındaki Batı kaynaklı kelimelerin toplam geçiş sıklığı: 4691’dir. Batı kaynaklı özel adların toplam sayısı: 1373’tür. Batı kaynaklı özel adların toplam geçiş sıklığı: 7032’dir. Eserlerdeki bütün Batı kaynaklı kelimelerin sayısı: 1989, geçiş sıklığı 11723’tür. Yahya Kemal, özel adlar dışındaki Batı kaynaklı kelimelerin 111 tanesini orijinal haliyle kullanmıştır.]]> <![CDATA[Dictionary studies based on the principles of lexicography, a sub-branch of linguistics, have diversified over the centuries. Another type of dictionary that has gained momentum in the last century has been "poet and writer dictionaries". Knowing the vocabulary of our poets and writers, the pinnacle of Turkish, which has been the written language for more than thirteen hundred years, and preparing their dictionaries has a very special value. Preparation of dictionaries of poets and writers is necessary in order to follow both the historical course of the Turkish language and the development of the language on an individual level. Dictionaries of poets and writers offer us a field of analysis from many aspects. One of these is the detection of loanwords that enter the language. Dictionaries of poets and writers prepared with the principles of lexicography are important sources in terms of revealing the relationships between languages and identifying loan words existing in the language. With this article, we identified Western words in the exemplary dictionary of Yahya Kemal Beyatlı's works. Yahya Kemal used words from 16 different Western languages in his works. The works include French: 370, Italian: 101, Greek: 68, English: 20, Greek: 17, Spanish: 5, Armenian: 5, Latin: 7, Hungarian: 3, Russian: 3, Bulgarian: 5, Macedonian: 2, Slavic. There are: 3, Serbian: 3, Albanian: 1, German: 3 words. The total number of words of Western origin, excluding proper names, in the works is 616. The total frequency of occurrence of Western words, excluding proper names, in the works is 4691. The total number of proper names of Western origin is 1373. The total frequency of occurrence of Western proper names is 7032. The number of all Western words in the works is 1989, the frequency of occurrence is 11723. Yahya Kemal used 111 of the Western words, except proper names, in their original form.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73411 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2863-2908]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/451 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arûz Tasarrufları Bağlamında Muhibbî’nin Gül Redifli Gazelleri]]> <![CDATA[Muhibbî's Ghazals with Gül Rhymes in the Context of Arûz Practices]]> <![CDATA[Yavuz BAYRAM]]> <![CDATA[Muhibbî dîvânı, gül redifli gazeller, arûz tasarrufları, sayısal veriler]]> <![CDATA[Muhibbî's dîvân, ghazals with gül rhymes, arûz applications, numerical data]]> <![CDATA[Makalede Muhibbî’nin gül redifli gazellerinde vezni uygun düşürebilmek adına başvurduğu yöntemler üzerinde durulmuştur. Bu yöntemler, arûzla ilgili çalışmalarda genellikle arûz tasarrufları veya arûz uygulamaları şeklinde adlandırılmaktadır. Makalede şairin arûzla ilgili yaklaşımlarının ve arûzu kullanma noktasında yakaladığı başarı düzeyinin ortaya konulması amaçlanmaktadır. Bununla bağlantılı olarak şairin vezni tutturabilmek adına metne ne kadar müdahale yaptığının da ortaya konulması hedeflenmektedir. Ardından söz konusu müdahalelerin ne oranda kabul edilebilir tasarruflar olduğu ve ne oranda arûz hatası sayılmaları gereken tasarruflar olduğu hususu değerlendirilecektir. Tamamı sayısal verilere dayalı olarak ortaya konulacak bu sonuçlar, Muhibbî’nin arûzu kullanma noktasındaki eğilimi ve başarısı hakkında sağlıklı bir değerlendirme yapma imkânı sağlayacaktır. Şüphesiz bu değerlendirme, şairin gül redifli gazelleri ekseninde olacaktır. Bu arada benzer biçimde başka şairlerin şiirlerindeki arûz tasarruflarının sayısal verilerle desteklenerek ortaya konulduğu çalışmalardan da yararlanılacak ve bir karşılaştırma yapılacaktır. Böylece şairlerin arûzu kullanma noktasındaki eğilimleri yanında başarı düzeylerine ilişkin olarak da somut sonuçlara ulaşılması planlanmaktadır. Bu kapsamda Muhibbî’nin makale konusu yapılan şiirleriyle aynı vezin ve aynı redifle yazılmış şiirler değerlendirilmiştir. Makalenin arûzla ilgili tasarrufların şairler arasında hangi oranda yaygın olduğu, hangi tasarrufların hangi oranda hata sayıldığı, hangilerinin hata sayılmadığı, arûzu kullanma bakımından hangi şairlerin daha başarılı olduğu gibi hususlarda somut veriler ortaya koyacağı ve arûzla ilgili çalışmalar açısından bir karşılaştırma imkânı sağlayacağı düşünülmektedir. Bu kapsamda değerlendirilebilecek sayısal veriler titizlikle hazırlanmış, tablo ve grafikler hâline getirilerek paylaşılıp yorumlanmıştır. Ayrıca makalenin içerdiği ayrıntılı örnek uygulamalar sayesinde, arûz çözümlemeleri bağlamında, özellikle öğrenciler için bir standart oluşturulması çalışmalarına da katkı sağlayacağı ümit edilmektedir.]]> <![CDATA[The article focuses on the methods used by Muhibbî to make the meter appropriate in her gül rhymed ghazals. These methods are generally called aruz savings or aruz applications in studies on aruz. The article aims to reveal the poet's approaches to prosody and the level of success he achieved in using it. In connection with this, it is aimed to reveal how much the poet intervened in the text in order to achieve the meter. Then, it will be evaluated to what extent the interventions in question are acceptable savings and to what extent they should be considered as aruz errors. These results, which will be based entirely on numerical data, will provide the opportunity to make a healthy evaluation about Muhibbî's tendency and success in using aruz. Undoubtedly, this evaluation will be based on the poet's ghazals with gül rhymes. Meanwhile, similarly, studies in which the aruz usages in other poets' poems are supported by numerical data will be used and a comparison will be made. Thus, it is planned to reach concrete results regarding the poets' tendencies in using aruz as well as their success levels. In this context, poems written in the same meter and with the same rhyme as Muhibbî's poems, which are the subject of the article, were evaluated. It is thought that the article will provide concrete data on issues such as the prevalence of aruz-related usages among poets, the extent to which aruz-related usages are considered mistakes, which ones are not, and which poets are more successful in terms of using aruz, and will provide an opportunity for comparison in terms of studies on aruz. Numerical data that can be evaluated in this context have been prepared meticulously, turned into tables and graphs, shared and interpreted. In addition, it is hoped that the article will contribute to the work of establishing a standard, especially for students, in the context of prosodic analysis, thanks to the detailed sample applications it contains.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73404 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[379-410]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/452 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Derleme Sözlüğü’ne Adıyaman İli ve Yöresi Söz Varlığından Katkılar: Ad]]> <![CDATA[Contributions to the Compilation Dictionary from Adıyaman Province and Region: Noun]]> <![CDATA[Türker Barış BULDUK]]> <![CDATA[Türk Dili, Türkiye Türkçesi Ağızları, Adıyaman ili ve yöresi ağızları, söz varlığı, ad]]> <![CDATA[Turkish Language, Turkish Dialects of Turkey, Dialects of Adıyaman province and region, vocabulary, noun]]> <![CDATA[Türkiye Türkçesi ağızları Türkçenin söz varlığının önemli bir kaynağıdır. Ana yurttan Anadolu’ya göç eden Oğuz boyları Anadolu’da dağınık bir biçimde yerleşmişlerdir. Konuşmuş oldukları Türkçe ile Anadolu’daki farklı Oğuz boylarının konuştukları Türkçenin etkileşimi ile birbirinden farklı ses ve şekil özellikleri barındıran ağızlar ortaya çıkmıştır. 1928’deki harf inkılabı ve akabindeki Türkçeleştirme faaliyetleri ile ağızlara olan ilgi artmaya başlamıştır. 1932’de Türk Dili Tetkik Cemiyetinin kurulmasıyla Türkiye Türkçesi ağızlarındaki söz varlığı çalışmalarına başlanmış ve hâli hazırdaki kelimeler dönemin zor şartlarına rağmen fişleme şeklinde toplanmaya başlanmıştır. On yıllarca süren bu çalışmalar neticesinde Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü oluşturulmuş ve bu sözlüğe farklı dönemlerde birçok eklemeler yapılarak eser daha kapsamlı hâle getirilmiştir. Türk Dil Kurumu tarafından 6 cilt olarak basılan Derleme Sözlüğü, 1932-1934 ve 1952-1959 yıllarında yapılan derlemelerin birleştirilmesinden oluşmuştur. Son yıllardaki sosyal, ekonomik ve kültürel gelişmelere bağlı olarak Türkiye Türkçesi ağızlarına olan ilgi de artmış ve Derleme Sözlüğü araştırmacılara ilham kaynağı olmuştur. Buna bağlı olarak da birçok bölge, il, ilçe ve hatta köylerin söz varlığı ile ilgili çalışmalar yapılarak Derleme Sözlüğü’nün güncellenmesi çalışmalarına katkı sağlanmıştır. Bu çalışmada Adıyaman ili ve yöresi ağızlarındaki söz varlığı incelenmiştir. Derleme Sözlüğü’nde hâli hazırda Adıyaman ili ve yöresine ait sadece 81 kelime kayıtlıdır. Türklerin en eski yerleşim yerlerinden biri olan Adıyaman’daki söz varlığından Derleme Sözlüğü’nde kayıtlı olmayan ya da farklı anlamda olan birçok kelime tespit edilmiştir. Bu kelimelerin sayısı oldukça fazla olduğu için bu çalışmada sadece yörede tespit edilen adlar üzerinde durulacaktır.]]> <![CDATA[Turkish dialects are an important source of Turkish vocabulary. Oghuz tribes migrated from their homeland to Anatolia and settled in Anatolia in a dispersed manner. With the interaction between the Turkish they spoke and the Turkish spoken by different Oghuz tribes in Anatolia, dialects with different phonetic and morphological features emerged. With the alphabet reform in 1928 and the subsequent Turkification activities, interest in dialects began to increase. With the establishment of the Turkish Language Research Society in 1932, studies on the vocabulary of Turkish dialects in Turkey were started and the existing words were started to be collected in the form of a receipt despite the difficult conditions of the period. As a result of these studies that lasted for decades, the Compilation Dictionary of Folk Dialect in Turkey was created and many additions were made to this dictionary in different periods and the work was made more comprehensive. The Compilation Dictionary, which was published in 6 volumes by the Turkish Language Association, was formed by combining the compilations made in 1932-1934 and 1952-1959. Depending on the social, economic and cultural developments in recent years, interest in the dialects of Turkish dialects has also increased and the Compilation Dictionary has become a source of inspiration for researchers. Accordingly, studies on the vocabulary of many regions, provinces, districts and even villages have contributed to the updating of the Compilation Dictionary. In this study, the vocabulary in the dialects of Adıyaman province and its region is analyzed. Currently, only 81 words belonging to Adıyaman province and its region are recorded in the Compilation Dictionary. In Adıyaman, which is one of the oldest settlements of Turks, many words that are not registered in the Compilation Dictionary or have different meanings have been identified. Since the number of these words is quite high, this study will only focus on the names identified in the region.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73394 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2407-2428]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/453 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçe ve Büyükçül Önses İlkesi]]> <![CDATA[Turkish and The Maximal Onset Principle]]> <![CDATA[Engin Evrim ÖNEM]]> <![CDATA[Türkçe, Büyükçül Önses İlkesi, Türkçe Sesbilim, Türkçe Biçimbilim, Heceleme, Sonekleme.]]> <![CDATA[Turkish, The Maximal Onset Principle, Turkish Phonology, Turkish Morphology, Syllabification, Suffixation. ]]> <![CDATA[Heceler sesbilim ve eklemlemede temel birimlerdir ve içsel yapıları ile belirtilirler. Bir hece, daha titreşimli bir sesi (bir ünlü) çevreleyen daha az titreşimli seslerden (ünsüzler) oluşur. Bu bağlamda, bir hece, merkezinde çekirdek olarak kabul edilen ünlü bir ses, önses ve sonses(ler) olarak kabul edilen ünsüz seslerden oluşur. Büyükçül Önses İlkesi sesbilimsel kısıtlamalara dayanır ve seslerin titreşimlilik özelliklerini dikkate alırken bir dizide izin verilen en fazla ünsüz sayısını tanımlayarak hece sınırlarının yerleşimini belirler. Büyükçül Önses İlkesi, İngilizce gibi dillerde bir seslem sonu öğesi yerine hece başına mümkün olduğunca çok sayıda ünsüz atayarak sonekleme yoluyla hecelemede görülen karmaşıklıkları ortadan kaldırmak için kullanılır. İşlevli eklerin birbiri ardına eklenmesi ile yeni birimler oluşturduğu dillerden olan Türkçe gibi bitişimli dillerde hecelemede farklılık görülebilir. Bir başka deyişle, her ne kadar tek heceli sözcükleri hecelerine ayırmak kolay olsa da eklerin bu bileşik sistemi nedeniyle heceleme karmaşıklaşabilir. Bu makale, son eklerin neden olduğu karmaşık heceleme sürecinin Büyükçül Önses İlkesi ile nasıl çözülebileceğini göstermeyi amaçlamaktadır. Bu nedenle, bu çalışma hecelerden başlayarak bileşik ad oluşturmaya kadar heceleme ile ilgili bir örüntü ortaya koymayı hedeflemekte ve Büyükçül Önses İlkesinin Türkçede hecelemeye yansıtılabileceğine dair kanıtlar sunmayı hedeflemektedir. Bu makalede ortaya konan örüntü ile yabancı dil olarak Türkçe öğrenenlerin ve öğretmenlerinin son eklerin neden olduğu heceleme zorluklarını anlamalarına ve çözmelerine katkıda bulunulacaktır.]]> <![CDATA[Syllables are fundamental units in phonology and articulation, and are characterized by internal structures. A syllable consists of less sonorant sounds (consonants) surrounding a more sonorant sound (a vowel). In this sense, a syllable is composed of a nucleus, which is a vowel, and initially and finally placed consonants (onset and coda, respectively). The Maximal Onset Principle is based on phonological constraints and it determines the placement of syllable boundaries by defining the maximum number of consonants allowed in a sequence while taking their sonority into account. The Maximal Onset Principle is used to eliminate complexities seen in syllabification caused by suffixation by assigning as many consonants as possible to an onset instead of a coda in languages like English. On the other hand, Turkish is an agglutinative language in which words are formed by joining multiple morphemes together in a way that allows for the separation and identification of individual word stems and affixes, thereby indicating specific inflections or derivations. In other words, even though syllabification is relatively easier for monosyllabic words, it can get complicated due to this complex system of suffixes in Turkish, which relies heavily on suffixation. The present paper aims to demonstrate how the complicated syllabification process caused by suffixation can be resolved by the principle of maximal onset. Therefore, beginning from syllables and moving on to noun compounding, this study will illustrate a pattern concerning syllabification and provide evidence that Turkish abides by the principle of maximal onset and the principle can be reflected in syllables to even noun compounding. The pattern revealed in the present paper can help teachers and learners of Turkish as a foreign language understand and solve the syllabification difficulties caused by suffixation.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73379 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[293-309]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/454 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Yunus’un Gurbetinde” Yunus Olmak ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Bilal KEMİKLİ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73375 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[89-91]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/455 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ Makhtumkuli Fragi’nin “Türkmenin” İsimli Şiiri Üzerine Dilbilimsel Bir Çözümleme ]]> <![CDATA[A Linguistic Analysis on Makhtumkuli Fragi's Poem Named ]]> <![CDATA[Cem ERDEM]]> <![CDATA[Türk dil ve edebiyatı, Türkmenistan, Türkmen edebiyatı, Mahdumkulu, Metindilbilim, Özetleme, Şiir]]> <![CDATA[ Turkic language and literature, Turkmenistan, Turkmen Literature, Mahdumkulu, Textlinguistics, Summarization, Poetry.]]> <![CDATA[Türkmenistan edebiyatının şüphesiz en büyük yazarlarından biri Makhtumkuli Fragi’dir. 18. yüzyılın sonları ve 19. yüzyılın başlarında yaşamış olan Makhtumkuli Fragi, Türkmenistan'ın kültürel mirasında önemli bir rol oynamıştır. Harezm bölgesinde doğmuş olan bu büyük şair, halk ve divan edebiyatı geleneğine bağlı şiirler yazmıştır. "Divan" adlı şiir koleksiyonu, Türkmen edebiyatının önemli bir parçası olarak kabul edilir. TÜRKSOY tarafından doğumunun 300'üncü yılı olması dolayısıyla 2024'ün Türk dünyasının büyük şair ve düşünürü “Mahdumkulu Firaki Yılı” ilan edilmesinin kararlaştırılmıştır. Mahtumkulu Divanı’ndaki şiirlerin büyük bölümü dil, vezin ve şekil bakımından daha çok halk şiirinin şekil özelliklerini taşımaktadır. Genellikle 8’li, 11’li ölçüsüyle yazılan şiirler vardır. Halk şiirinde çok görülen redifle pekiştirilmiş yarım kafiyeler kullanılmıştır. Divan’da bulunan özellikle beş ve üzerinde dizeli bentlerden oluşan şiirler çoğunlukla 14, 15 ve 16’lı hece ölçüleriyle yazılmıştır. Mahtumkulu’nun dil kullanmadaki incelik ve estetik değerleri, Türkmenistan'ın kültürel kimliğini güçlendirmiştir. Şair şiirlerinde hem duygusal hem de düşünsel bir kişilik özelliği gösterir. Şairin kişiliği, şiirlerindeki derin duyguları ve insan doğasının karmaşıklığını ve inançsal motifler içerir. İnsan haklarına olan inancı ve halkın refahı için duyduğu kaygı, şairin kişiliğinin önemli bir parçasıdır. Şiirlerinde aşk, doğa ve insanlar arasındaki ilişkiler gibi evrensel temalar işlenir. Şiirlerindeki derin anlam ve dil inceliği, Türkmenistan edebiyatının zenginliğini ortaya koyması ve arttırması bakımından önemlidir. Bu makalede, Türkmenistan dil ve edebiyatında önemli bir yere sahip olan Makhtumkuli Fragi'nin şiiri metindilbilimsel yöntemlerle analiz edilmiştir.]]> <![CDATA[Abstract: Makhtumkuli Fragi is undoubtedly one of the greatest writers of Turkmenistan literature. Makhtumkuli Fragi, who lived in the late 18th and early 19th centuries, played an important role in the cultural heritage of Turkmenistan. This great poet, who was born in the Khwarezm region, wrote poems in the tradition of folk and divan literature. The poetry collection "Divan" is considered an important part of Turkmen literature. It has been decided by TURKSOY to declare 2024 as the "Year of Mahdumkulu Firaki", the great poet and thinker of the Turkish world, on the occasion of the 300th anniversary of his birth. Most of the poems in Mahtumkulu Divan have the formal characteristics of folk poetry in terms of language, meter and form. There are poems generally written in 8th and 11th meter. Half rhymes reinforced with redif, which are common in folk poetry, were used. The poems in the Divan, especially consisting of stanzas of five or more lines, were mostly written in meters of 14, 15 and 16 syllables. Mahtumkulu's elegance and aesthetic values in using language have strengthened the cultural identity of Turkmenistan. The poet shows both emotional and intellectual personality traits in his poems. The poet's personality includes deep emotions, the complexity of human nature and religious motifs in his poems. His belief in human rights and his concern for the welfare of the people are an important part of the poet's personality. The deep meaning and subtlety of language in his poems are important in terms of revealing and increasing the richness of Turkmenistan literature. In this article, the poetry of Makhtumkuli Fragi, which has an important place in the language and literature of Turkmenistan, was analyzed with text linguistic methods.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73338 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[459-472]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/456 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[‘Atom Karınca’dan ‘Karışık Atom’a Yiyecek İçecek Adlarında Bir Anlam Değişmesi Örneği: Atom]]> <![CDATA[From 'Atom Ant' to 'Mixed Atom' An Example of Semantic Change in Food and Beverage Names: Atom]]> <![CDATA[Arife Ece EVİRGEN]]> <![CDATA[Türk dili, atom, anlam değişmesi, yiyecek içecek adları, anlam bilimi]]> <![CDATA[Turkish language, atom, semantic change, food and beverage names, semantics]]> <![CDATA[Sözlük birimlerin anlamları zaman içerisinde daralabilir, genişleyebilir hatta değişebilir. Anlam olayları tarihî, toplumsal, kültürel nedenlerle olabileceği gibi doğrudan dilsel nedenlerle de gerçekleşebilir. Temel anlamı “birkaç türü birleştiğinde çeşitli molekülleri, bir tek türü ise bir kimyasal ögeyi oluşturan parçacık” olan “atom” sözlük biriminin son yıllarda gıda sektöründe hem yiyecek hem de içecek adlarındaki kullanımının yaygınlaştığı görülmüştür. Makale, “atom”un yiyecek içeceklerdeki kullanımlarını incelemek ve bu gıdaların atom olarak adlandırılmasındaki nedenleri ortaya koymak için hazırlanmıştır. Bu amaçla öncelikle “atom”un TDK Türkçe Sözlük, Kubbealtı Lugati, Dil Derneği Türkçe Sözlük ve Büyük Türkçe Sözlük’te hangi anlamlarının yer aldığı belirlenmiştir. Daha sonra, yiyecek ve içeceklerdeki kullanımların derleme girecek yaygınlığı olup olmadığının tespiti için Türkçe Ulusal Derlem taranmıştır. Ardından, genel ağ araştırmasıyla sözcüğün çoğunlukla biber, bitki çayı, meyve suyu, meze, kokoreç, kurabiye, kuruyemiş, sandviç, tatlı, tost gibi farklı gıdalar için kullanıldığı belirlenmiştir. Sözü geçen yiyecek ve içeceklerin acılık, boyut/biçim, enerji verme, karışık olma gibi özellikleri nedeniyle “atom” adını aldığı görülmüştür. Adlandırmalardaki en yaygın özellik enerji vermedir. Daha sonra, esasında bir kimya terimi olan “atom”un enerjiyle ilişkisinin gıdalarda kullanılacak kadar toplumsal belleğimize yerleşmesinin sebepleri tartışılmıştır. Sonuç itibarıyla; “atom”un enerji verme, biçim ve boyut özelliklerinin metaforik aktarmalar yoluyla yiyecek ve içeceklerde kullanılmaya başlandığı, atom-enerji münasebetinin Amerikan çizgi roman ve film endüstrisinin de etkisiyle yaygınlaştığı, bilhassa “atom karınca”nın hızlı ve çalışkan kimseler için lakap olarak kullanılmaya başlanmasıyla ilişkili olduğu kanaatine varılmıştır.]]> <![CDATA[The meanings of words may narrow, expand, or even change. Reasons sometimes cause these semantic events. The lexical unit "atom", whose first meaning is given in the Turkish Dictionary as "a particle that forms various molecules when several types are combined and a single type forms a chemical element", has become widespread in the food sector in recent years, both in food and beverage names. The article aims to examine the uses of "atom" in food and beverages and reveals why these foods are called atoms. For this purpose, the meanings of "atom" in the TDK-Türkçe Sözlük, Kubbealtı Lugati, Dil Derneği-Türkçe Sözlük and Büyük Türkçe Sözlük were determined. Then, the Turkish National Corpus was scanned to determine whether the uses of food and beverages were common enough to be included in the corpus. Afterward, it was determined that the word is mainly used for foods such as pepper, herbal tea, theriac, fruit juice, appetizers, kokoreç, cookies, nuts, sandwiches, desserts, and toast. It was observed that these foods and beverages were named "atom" due to their characteristics such as bitterness, size/shape, energizing, and mixed. The most common feature in the naming is energizing. Then, the reason why the relationship between "atom" is basically a chemistry term and energy is so embedded in our social memory that it is used in foods was discussed. In conclusion, shape, size, and the energizing properties of the "atom" began to be used in food and beverages through metaphorical transfers; the atom-power relationship emerged under the influence of the American comic book and movie industry and was primarily related to the use of the Atom Ant cartoon for fast and hardworking people.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73312 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[505-516]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/457 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Şa‘bân-ı Velî Menâkıbı”nın Yazma Nüshaları Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[An Study on the Manuscripts of “ Şa‘bân-ı Velî Menâkıbı”]]> <![CDATA[Gülten KÜÇÜKBASMACI]]> <![CDATA[Halk Edebiyatı, El Yazmaları, Menakıpname, Şaban-ı Veli, Ömer Fuadî]]> <![CDATA[Folk Literature, Manuscripts, Menakıpname, Şaban-ı Velî, Ömer Fuadî]]> <![CDATA[Menkıbeler velilere has keramet olarak adlandırılan olağanüstü olayları, hâlleri anlatan hikâyelerdir. Menkıbelerinin bir araya getirildiği eserlere ise menakıpname denilmektedir. Sözlü gelenekte bir velinin etrafında anlatılmaya başlayan menkıbeler zamanla yazıya geçirilir. Menakıpnameler tasavvuf tarihi, kültürü ve edebiyatı açısından önemli olduğu kadar tarihe de kaynaklık edebilmektedir. Bu çalışmanın konusu olan Şa‘bân-ı Velî Menâkıbı, XVII. yüzyılın başında Ömer Fuadi tarafından kaleme alınmıştır. Menakıpnameye konu olan Şeyh Şaban-ı Veli, tasavvuf tarihinde önemli bir yere sahip Halvetiyye tarikatının Şabaniyye kolunun kurucusu olup XVI. yüzyılda Kastamonu’da yaşamıştır. İstanbul’da medrese eğitimini tamamlayan Şaban-ı Veli, tasavvuf terbiyesini Bolu’da Hayreddin Konrapavi’den almıştır. Kurduğu tasavvuf kolu Anadolu dışında da etkili olmuştur. Tekkesinin bahçesindeki türbesi, Kastamonu halk kültüründe önemli bir yere sahiptir. Şaban-ı Veli’yle ilgili daha sonraki eserlere kaynaklık eden Ömer Fuadî’nin yazdığı menakıpnamenin pek çok kez istinsah edildiği anlaşılmaktadır. Menakıpname, müellifi tarafından “mufassal”, “mutavassıt” ve “muhtasar” olarak üç farklı hacim ve üslupla yazılmıştır. Muhtasar menakıpname 1877’de Kastamonu Vilayet Matbaasında bastırılmıştır. Bu matbu nüsha daha sonra Latin harflerine aktarılmıştır. Bu çalışmada Şa‘bân-ı Velî Menâkıbı’nın otuz altı el yazma nüshası tespit edilmiş ve bu nüshalar hakkında bilgi verilmiştir. Menakıpnamenin kütüphane kataloglarında yer alan nüshalarından en eskisi 1620 tarihlidir. Otuz altı nüsha arasında mufassal menakıpnameye rastlanmamış ancak mutavassıt olarak nitelenen nüsha veya bu nüshadan istinsah edilen nüshalar bulunmaktadır. Kataloglara farklı eserlerin Şaban-ı Veli Menakıpnamesi olarak kaydedildiği de görülmüştür. Şa‘bân-ı Velî Menâkıbı, Türk menakıpname edebiyatı ve tasavvuf kültür tarihi için olduğu kadar Şaban-ı Veli hakkındaki en temel kaynak olduğu için de önemlidir. Müellifin sözlü gelenekte teşekkül eden menkıbeleri bir araya getirerek farklı uzunluk ve üslupta üç menakıpname kaleme alması menakıpnameyi sözlü ve yazılı icra bağlamı açısından da incelemeye değer kılmaktadır.]]> <![CDATA[Legends are stories that tell about extraordinary events and situations called miraculous deed specific to saints. The works in which legends are brought together are called menakıpnames. In oral tradition legends that begin to be told around a saint, are summered in time. Legends can be a source to history as much as they are important for history, culture and literature of mysticism. Şa‘bân-ı Velî Menâkıbı which is a subject for this study, is written by Ömer Fuadi at the beginning of the XVII. century. Şeyh Şaban-ı Veli, who is a subject in menakıpname, is founder of the Şabaniyye branch of the Halvetiyye sect, which is important in terms of the history of mysticism. He lived in Kastamonu at sevnteenth century. Şaban-ı Veli, who accomblished madrasah education in İstanbul, took mysticism discipline from Hayreddin Konrapavi in Bolu. Branch of mysticism in which he created was also effective outside of Anatolian. His tomb, located the garden of his lodge, has an important place in Kastamonu folk culture. It is understood that menakıpname written by Ömer Fuadi, which is the source of later works about Şaban-ı Veli, was copied many times. Menakıpname was written by writer with three different volumes and wording as “elaborate”, “mesne” and “compendious”. Compendious menakıpname was published in Kastamonu province press in 1877. This printed copy was later transferred to Latin letters. In this study, thirty six manuscript copy of the Şa‘bân-ı Velî Menâkıbı has determined and informed about them. The oldest copy of the copies of menakıpname is placed in library catalogs, is dated 1620. Elaborate menakıpname could not be found among the thirty-six copies, however there is a copy called mesne or copies copied from this copy. It has seen that some different works was saved to catalogs as Şaban-ı Velî Menakıpnamesi. Şa‘bân-ı Velî Menâkıbı is important because it is a fundamental source for Şaban-ı Veli as well as its importance in terms of litetarture of menkıpname and mysticism cultural history. Tha fact that the author brought together the legends formed in the oral tradition and wrote three menakıpname of different lenghts and styles makes the legend remarkable in terms of the context of oral and written performance.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73303 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[613-626]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/458 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cemâl Mektebinde Kemâli Aramak]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Fatih YERDEMİR]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73302 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[179-182]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/459 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Şeyhülislam Yahyâ’nın Şiir Dünyası ve “Nesîm” Gazelinin Şerhi]]> <![CDATA[Shaykh Al-Islam Yahya's World Of Poetry And The Commentary Of Hıs Ghazal ]]> <![CDATA[Yaşar AYDEMİR]]> <![CDATA[Şeyhülislam Yahyâ, aruz uygulamaları, edebî sanatlar, söz dizimi, ses, duygu durumu]]> <![CDATA[Shaykh al-islam Yahya, prosodypractices, literary arts, syntax, voice, emotional state]]> <![CDATA[Şeyhülislam Yahyâ 17. yüzyıl şair ve bürokratlarındandır. Medreselerde müderrislik, farklı seviyelerde kadılık yapmıştır. Anadolu ve Rumeli kazaskerliğinden sonra bürokraside gelebileceği en üst mevki olan şeyhülislamlık makamına üç kez atanmış, ölümüne kadar bu makamda kalmıştır. Başta padişah olmak üzere geniş bir kitlenin takdirini kazanmıştır. Yahyâ yaşadığı dönemin güçlü şairlerinden birisidir. Kaynaklar onu Bâkî’yi Nedîm’e bağlayan isim olarak görürler. Şeyhülislam Yahyâ’nın Divanı dışında dört eseri daha vardır. Ancak edebî açıdan en önemli eseri divanıdır. Yahyâ, devrinde ve sonraki dönemlerde edebiyat tarihinde iz bırakan isimlerden olmuştur. Şairliği ve şiirleri birçok akademik çalışmaya konu olan Yahyâ’nın şiirleriyle ilgili en geniş çalışma Hasan Kavruk’un doktora tezi olarak hazırlayıp neşrettiği Şeyhülislam Yahyâ Divanıdır. Bu çalışmada şairin hayatı, eserleri ve edebî kişiliği tezkireler başta olmak üzere kaynakların verdiği bilgiler çerçevesinde değerlendirilmiştir. Yazımızda şairin hayatı ve eserlerine dair bilgiler, ilgili kaynaklardan yararlanılarak kısaca özetlenecektir. Ancak şairin edebî kişiliği; etkilendiği ve etkilediği şairler, şiirlerinin karakteristik özelliği, tabiatı gözlemleri, şiir kurgusu gibi hususlar, örneklerle ortaya konmaya çalışılacaktır. Şairin söz dizimi ve gözlemlerini temsil ettiğini düşündüğümüz bir şiiri bu çerçevede ele alınacaktır. Her beyit; nesir cümlesi, dil içi aktarım, söz dizimi, metne katkılarıyla aruz uygulamaları ve edebî sanatları; duygu durumları ile ses ve şiiriyet unsurlarının oluşturduğu bütünlük gözetilerek şerh edilecektir. Ulaşılan sonuçlar okuyucuyla paylaşılacaktır]]> <![CDATA[Shaykh al-islam Yahya is a poet and bureaucrat of the 17th century. He worked as a teacher in madrasahs and as a judge at different levels. After being a Kazasker of Anatolia and Rumelia, he was appointed to the position of Shaykh al-Islam, the highest position in the bureaucracy, three times and remained in this position until his death. He gained the appreciation of a wide audience, especially the sultan. Yahya is one of the powerful poets of his time. Sources see him as the name that connects Baki to Nadim. Shaykh al-islam Yahya has four other works besides his Divan. However, his most important literary work is his divan. Yahya was one of the names that left a mark on the history of literature in his time and later periods. Yahya’s poetry and poems have been the subject of many academic studies, and the most extensive study on his poems is the Divan of Shaykh al-islam Yahya, which Hasan Kavruk prepared and published as his doctoral dissertation.In this study, the poet’s life, works and literary personality were evaluated within the framework of the information provided by sources, especially tezkires. In our article, the poet’s life and works will be briefly summarized by making use of relevant sources. However, the poet's literary personality; Issues such as the poets he influenced and was influenced by, the characteristic features of his poems, his observations of nature, and his poetry fiction will be tried to be revealed with examples. A poem of the poet, which we think represents his syntax and observations, will be discussed within this framework. Each couplet will be annotated by considering its prose sentence, in-language transfer, syntax, prosody practices s and literary arts with their contributions to the text, and the integrity formed by the elements of sound and poetry with their emotional states. The results achieved will be shared with the reader. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73283 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[287-298]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/460 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Klasik Türk Edebiyatında Eleştiri Anlayışı ve Eleştiri Terimlerine Genel Bakış]]> <![CDATA[Ölçülerin içinde hür ve sınırsızlığa tutsak şair]]> <![CDATA[Namık AÇIKGÖZ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73282 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[191-201]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/461 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Prof. Dr. Cemal Kurnaz Hocamızın Sosyal Medyada Eğitim Paylaşımları Bize Neler Söyler?]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Mahmut Abdullah ARSLAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73280 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[7-22]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/462 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cemal Kurnaz Hocamız]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Bilge KAYA YİĞİT]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73279 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[87-88]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/463 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tokatlı Kânî’nin Divanı’nda Yer Almayan Bazı Şiirleri]]> <![CDATA[Some Poems of Tokatlı Kânî that are not Included in His Printed Divan]]> <![CDATA[Süleyman SOLMAZ]]> <![CDATA[Metin neşri, nüsha, Tokatlı Kânî, Divan, Münşeat, şiir]]> <![CDATA[Critical edition, copy, Tokatlı Kânî, Divan, Munşeat, poetry]]> <![CDATA[Metin neşri, Klasik Türk Edebiyatı alanının en vazgeçilemez konusudur. 1928 öncesinde ortaya konan gerek elyazması gerekse matbu metinlerin, günümüz okuyucusuna mutlaka ulaştırılması gerekmektedir. Bu gerekçe, asla yadsınamaz bir gerçektir, çünkü kültürümüzün yaklaşık bin yıllık bir dönemi Arap harfli metinlerden oluşmaktadır. Bugün Arap alfabesini kullanmıyor olmamız, o dönemde oluşturulan, ortaya konan birikimin anlaşılmasını güçleştirmektedir. Bu güçlüğün aşılması, dünü daha iyi anlaya bilme gerekçesi bu metinlerin yeni kuşaklara aktarılabilmesine bağlıdır. Metin neşrinin esasları aşağı yukarı belirlenmiştir. Bu konuda birçok araştırma yayımlanmıştır. Bu yayımlarda araştırmacılar elde ettikleri sonuçları ilgililerin dikkatine sunmuşlar ve diğer araştırmacılarla paylaşmışlardır. Ancak yazma eserlerin her nüshası başlı başına ayrı bir dünyadır. Tıpçıların çok kullandığı “hastalık yok, hasta vardır” tezine uygun nüsha ailesinden çok, tek tek her nüsha üzerinde çalışmak ve tespitlerde bulunmak bizim işte esas olmalıdır. Şu günlerde üzerinde çalıştığımız Tokatlı Kânî’nin Münşeatı’nın nüshaları ile ilgili bu hüküm çok geçerlidir. Birçok nokta birbirine benzese de, birbirine benzemeyen çok fazla yan ve yön vardır. Örneğin “Dibâce”ler, istinsah eden müstensihe göre değişmektedir; kimisi “sûret” derken kimisi “mektûb” demektedir. Bu farklılığın bir faydası şöyle ifade edilebilir: Bir nüshada sadece “sûret-i kâime” olarak başlıklanan mektup, bir başka nüshada mektubun yazılış gerekçesiyle birlikte verilmektedir. İşte yazma eserlerde görülen bu özelliklerden biri de Tokatlı Kânî’nin Divanı’nda yer almayan bazı şiirlerinin Münşeat nüshaları içinde bulunmasıdır. Bazı şiirler bir nüshada görülürken bazıları birkaç nüshada yer almaktadır. Bu yazının konusunu da bu şiirler oluşturmaktadır.]]> <![CDATA[Critical edition is the most indispensable subject in the field of Classical Turkish Literature. Both manuscript and printed texts produced before 1928 must be delivered to today's readers. This justification is an undeniable fact, because Turkish texts with Arabic letters constitute a period of nearly a thousand years of our culture. The fact that we do not use the Arabic alphabet today makes it difficult to understand the knowledge created and put forward at that time. Overcoming this difficulty and understanding the past better depends on the ability to transfer these texts to new generations. The principles of critical edition are more or less determined. Many studies have been published on this subject. In these publications, researchers brought the results to the attention of other researchers. However, each copy of the manuscripts is a separate world in itself. In line with the saying "there is no disease, there is a patient", which is frequently used by medical professionals, it should be essential in our work to study and make determinations on each copy one by one, rather than a specific family of copies. This provision is very valid regarding the copies of Tokatlı Kânî's Munşeat that we are about to publish. Although the copies are similar to each other in many respects, they also have many aspects that differ from each other. For example, “dibāce”s vary depending on the copyist; while some writes "sûret" and some "mektûb". One benefit of this difference can be expressed as follows: In one copy, the letter titled simply "sûret-i kâime" is given with the reason for writing the letter in another copy. One of the benefits of the Munşeat copies we examined is that some of Tokatlı Kânî's poems, which are not included in his printed Divan, are included in the Munşeat copies. While some poems are found in only one copy, some are included in several copies. These poems constitute the subject of this article.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73278 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[679-694]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/464 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Adı Cemal Kendi Cemal Hocam]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Halil ÇELTİK]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73277 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[41-44]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/465 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kadim Bir Dostluk Hikâyesi]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Mustafa İSEN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73261 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[71-73]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/466 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cemal Kurnaz ile Bol Türkülü, Şiirli ve Hikâyeli 47 Yıl]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Namık AÇIKGÖZ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73260 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[1-6]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/467 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eğitimci/Akademisyenin Edebiyat Yolculuğu]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Ayşe YÜCEL ÇETİN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73257 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[183-184]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/468 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Şerif Aydemir’in Hayatı ve “Mendilim Sende Kalsın” Hikâyesi Üzerine Bir Değerlendirme]]> <![CDATA[Life of Şerif Aydemir and Evaluation on the Story “Mendilim Sende Kalsın”]]> <![CDATA[Erol ÜLGEN]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, hikâye, kültür, sanat, sohbet]]> <![CDATA[New Turkish Literature, story, culture, art, conversation]]> <![CDATA[Şerif Aydemir, Türk edebiyatında hikâyeci, yazar ve şair kimliği ile yerini alanlardan biridir. Onun yazma serüveni ortaokul yıllarında şiirle başlar. Bu yıllarda doğup yetiştiği yörede anlatılan sözlü kültürden çok etkilenir. Lise yıllarında kütüphaneye gitme ve okuma alışkanlığı kazanır. Üniversite sınavı için geldiği ve kısa süre kaldığı İstanbul, onun rotasını gazete ve dergi dünyasına yöneltir. Memleketi Ağın’a döner evlenir ve askere gider. Askerlik dönüşü Ağın Adliyesi’nde memur olarak göreve başlar. 1979 yılına kadar burada çalışır. Aynı yıl tayini İstanbul Sultanahmet Adliyesi’ne çıkar. Aydemir, İstanbul’a geldikten sonra basın ve kültür hayatının canlı bir şekilde yaşandığı Sultanahmet ve Cağaloğlu civarındaki kültür, sanat, edebiyat mahfilleri başta olmak üzere diğer kültür mekânların da müdavimi olur. Kırk yıl bir ay çalıştığı kurumdan emekli olur. Emeklilik sonrası üyesi olduğu “Türk Edebiyatı Vakfı”, “İLESAM (Türkiye İlim Edebiyat Eseri Sahipleri Meslek Birliği)”, “Türkiye Yazarlar Birliği”nde, kurucuları ve bir ara yöneticiliğini de yaptığı ESKADER (Edebiyat Sanat ve Kültür Araştırmaları Derneği) gibi sivil topluk kuruluşlarında “Bu Toprağın Hikâyesi”, “Bizim Hikâyemiz” ana başlığı altında sohbet toplantıları yapar, konferanslar verir. Bir yandan da hikâye, deneme ve şiirlerini gazete, dergi, internet sitelerinde yayınlar. Aydemir’in hikâye ve denemelerden oluşan beş kitabı bulunmaktadır. Onun iki binli yılların başından itibaren yazdığı hikâyelerinin bütünü değerlendirildiğinde, Türk hikâye geleneğinin izlerini taşıdığı görülür. Bu çalışmada, önce Aydemir’in hayatından kısaca söz edilmiş ve bir türküden esinlenerek yazdığı, aynı zamanda kitabına ad olan “Mendilim Sende Kalsın” hikâyesinin kısa bir özetine yer verilmiştir. Sonra bu hikâye, kahramanlar, mekân, zaman ve üslup yönünden incelenmiş, Aydemir’in hikâyeciliğimizdeki yeri üzerinde durulmuştur.]]> <![CDATA[Şerif Aydemir is one of those who took his place in Turkish literature as a storyteller, writer and poet. His writing adventure begins with poetry in his secondary school years. In these years, he is very much influenced by the oral culture in the region where he was born and raised. During his high school years, he acquires the habit of going to the library and reading. Istanbul, where he came for the university exam and stayed for a short time, directed his route to the world of newspapers and magazines. He returns to his hometown Ağın, gets married and goes to military service. After returning from military service, he starts to work as a civil servant at the Ağın Courthouse. He works here until 1979. In the same year, he was transferred to Istanbul Sultanahmet Courthouse. After arriving in Istanbul, Aydemir became a regular at the cultural, artistic and literary venues around Sultanahmet and Cağaloğlu, where the press and cultural life was lively. He retired from the institution where he worked for forty years and one month. After his retirement, he gives talks and conferences under the main title of “Story of This Land”, “Our Story” in non-governmental organisations such as “Turkish Literature Foundation”, “İLESAM (Turkish Professional Association of the Owners of Scientific and Literary Works)”, “Türkiye Yazarlar Birliği (Writers’ Union of Türkiye)”, and ESKADER (Association for Literature, Art and Culture Research), of which he was a founder and director for a while. He also publishes his stories, essays and poems in newspapers, magazines and websites. Aydemir has five books of stories and essays. When the entirety of his stories written since the early 2000s are evaluated as a whole, it is seen that they bear traces of the Turkish story tradition. In this study, firstly, Aydemir’s life is briefly mentioned and a brief summary of the story “Mendilim Sende Kalsın”, which he wrote inspired by a folk song and which is also the title of his book, is given. Then this story is analysed in terms of heroes, place, time and style, and Aydemir's place in our storytelling is emphasised.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73255 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2967-2976]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/469 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Osmanlı Biyografik Kaynaklarında Bir Himaye Tabiri Olarak “Zimmet” ]]> <![CDATA[“Zimmet” as a Term for Patronage in the Ottoman Biographical Sources]]> <![CDATA[Ayşe YILDIZ]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, Osmanlı sahası biyografik kaynakları, tezkire, himaye, zimmet. ]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, Ottoman biographical sources, tezkire, patronage, zimmet]]> <![CDATA[Tarihte düzenli bir imparatorluk yapısının görüldüğü devirlerden itibaren Çin, Hint, Roma, Sasani ve Abbasî gibi dönemlerine yön vermiş pek çok devlette kurumsal olarak mevcut olan himaye, Doğu ve Batı Dünyası’nın tek erkli yönetimlerinde hem sanatçının daha rahat koşullarda sanatını icra etmesi hem de haminin isminin ölümsüzleşmesini sağlayan bir sistemdir. İslam kültür dairesindeki diğer devletlerde olduğu gibi Osmanlı Devleti’nde de mevcut olan sanat himayesine dair Osmanlı dönemi biyografik kaynaklarında dikkate değer kayıtlar yer alır. Osmanlı devletinde himayenin maddi ve manevi yönünü vurgulayan bazı kelime ve tabirler ile bunların biyografik kaynaklarda kullanımına ilişkin daha önceki çalışmalarda tespitler mevcuttur. Bu makalede ise bunlara ilave olarak “zimmet” kelimesinin himaye bağlamında kullanımı değerlendirilecektir. Bu amaçla Osmanlı sahası şair tezkireleri ile Şakâiku’n-Nu’mâniyye tercüme ve zeyilleri taranmış, kelimenin kullanıldığı tamlamalı yapılar ve ibare içerisinde birlikte yer aldığı diğer kelimeler tasnif edilmiştir. Osmanlı şair tezkirelerine modellik etmiş olması açısından Farsça şair tezkirelerinde benzer bir kullanımın olup olmadığını tespit etmek için de Osmanlı sahasını en çok etkileyen Lubâbü’l-Elbâb, Devletşah ve Tuhfe-i Sâmî tezkireleri taranmış ve her iki sahada elde edilen sonuçlar değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme sonucunda; Osmanlı sahasında 16-19.yy. arası kaleme alınan yedi şair tezkiresi ve üç Şakâik tercümesi/zeylinde “zimmet” kelimesi kullanılmış olmakla beraber bunların tamamının himaye anlamında olmadığı görülmüştür. Himayeye karşılık gelen kullanımlar, 16.yy.da Latifî (ö. 1582)’nin Tezkiretü’ş-Şu’arâ ve Tabsıratü’n-Nuzamâ, Âşık Çelebi (ö. 1572)’nin Meşâ’irü’ş-Şu’arâ ve Hasan Çelebi (ö. 1604)’nin Tezkiretü’ş-Şu’arâ adlı şair tezkireleri ile Mecdî (ö. 1591)’nin Şakâ’ik tercümesi Hadâ’iku’ş-Şakâ’ik ve 17.yy.da Nev’î-zâde Atâî(ö. 1635)’nin Şakâik zeyli Hadâ’iku’l-Hakâ’ik fî Tekmîleti’ş-Şakâ’ik’da bulunmaktadır. Fars tezkirelerinde 15.yy.da Devletşah (ö. 1494-95 ?)’ın Tezkiretü’ş-Şu’arâ’sında ardından 16.yy.da Sam Mirzâ (ö. 1566-67)’nın Tuhfe-i Sâmî’si ve Takiyüddîn Muhammed Kâşânî (ö. 1607-8)’nin Hulâsatü’l-Eş’âr ve Zübdetü’l-Efkâr’ında da kelimenin Osmanlı sahasındakine paralel bir şekilde maddi ve manevi himaye anlamında kullanıldığı görülmüştür. ]]> <![CDATA[The patronage, which was institutionally present in many states that were influential in their periods, such as China, India, Rome, Sassanid and Abbasid states since the times when a regular imperial structure was seen in history, is a system that enables both the artist to perform his art under more comfortable conditions and the patron’s name to be immortalised in the single authority governance of the Eastern and Western World. There are remarkable records in Ottoman biographical sources regarding the patronage of the arts, which was present in the Ottoman Empire as in other states in the Islamic cultural sphere. Previous studies identified some words and expressions emphasising the material and spiritual aspects of patronage in the Ottoman state and their use in biographical sources. In this article, in addition to these, the use of the word “zimmet” in the context of patronage will be examined. For this purpose, the Ottoman poet tezkires and the translations and addendums of Şakâik’un-Nu’mâniyye were scanned, and the phrasal constructions in which the word is used, and other words with which it appears in the phrase were classified. In order to determine whether there is a similar situation in the Persian poet tezkires since it had been a model for Ottoman literature, Lubâb al-Albâb, Devletşah and Tuhfe-i Sâmi tezkires, which influenced the Ottoman field the most, were scanned and the results obtained in both fields were evaluated.As a result of this evaluation, it was seen that although the word zimmet was used in seven poet tezkires and three Şakâik translations/addendums written between the 16th and 19th centuries in the Ottoman field, not all of them meant patronage. Among the usages that correspond to patronage are Latifî's (d. 1582) Tezkiretü'ş-Şu'arâ ve Tabsıratü'n-Nuzamâ, Âşık Çelebi's (d. 1572) Meşâ'irü'ş-Şu'arâ and Hasan Çelebi's (d. 1604) Tezkiretü'ş-Şu'arâ, and Mecdî's (d. 1591) translation of Şakâ'ik, Hadâ'iku'ş-Şakâ'ik in the 16th century. In the 17th century, there is Nev'î-zâde Atâî's (d. 1635) Şakâ'ik addendum Hadâ'iku'l-Hakâ'ik fî Tekmîleti'ş-Şakâ'ik. In the Persian tezkires, in Devletşah’s (d. 1494-95?) Tezkiretü’ş-Şu’arâ in the 15th century, and then in Sam Mirzâ’s (d. 1566-67) Tuhfe-i Sâmî and Takiyüddîn Muhammed Kâşânî’s (d. 1607-8) Hulâsatü’l-Eş’âr ve ‘Zübdetü’l-Efkâr in the 16th century, it is observed that the word was used in a manner parallel to its use in the Ottoman realm, meaning material and spiritual patronage.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73254 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[721-731]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/470 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cemal Kurnaz'ın Yeni Divan'daki Şiirleri Üzerine Öğretmen Okulundan Hacettepe Türk Dili ve Edebiyatı Bölümüne]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Zeki GÜREL]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73245 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[61-68]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/471 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İsmail Habib’in Eserlerinde Vezin yahut Aruzu Mehmet Âkif’le Anlatmak]]> <![CDATA[Explaining Meter or Prosody in İsmail Habib’s Works through Mehmet Âkif]]> <![CDATA[Muhammet Sani ADIGÜZEL]]> <![CDATA[Yeni Türk Eebiyatı, Mehmet Âkif, Aruz Vezni, İstiklal Marşı, İsmail Habib]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Mehmet Âkif, Prosody, İstiklal Marşı, İsmail Habib]]> <![CDATA[İsmail Habib Sevük’ün eserlerinde Mehmet Âkif Ersoy’dan bahsederken aynı zamanda aruzdan da bahsetmesi dikkati şayandır. Yirmi civarında eseri bulunan İsmail Habib’in başta "Türk Teceddüd Edebiyatı Tarihi" adlı eseri olmak üzere "Edebi Yeniliğimiz II”, “Yeni Edebi Yeniliğimiz I: Edebiyat Tarihi”, “Yeni Edebi Yeniliğimiz II: Edebiyat Antolojisi”, “Avrupa Edebiyatı ve Biz”, “Edebiyat Bilgileri” ve “Dil Davası” gibi hemen birçok eserinde Mehmet Âkif ve aruz vezninden bahis vardır. Bu bahis “Edebiyat Bilgileri” adlı eserde ayrı bir bölüm hâlindedir. İsmail Habib bu bölümde aruzu Türk şiiri açısından ele alır. Konuyla ilgili olarak da Yunus Emre, Şeyhî, Nef’î, Şeyh Galib, Tevfik Fikret ve Mehmet Âkif’in şiirlerinden örnekler verir. Aruz vezninin Türkçe ve edebiyat eğitimindeki yerine de işaret edilen söz konusu eserde en büyük önem Mehmet Âkif'e atfedilir. Eserde Mehmet Âkif ismi büyük bir kısmı aruzla ilgili olmak kaydıyla toplam kırk bir defa geçer. Mehmet Âkif’in özellikle “Gölgeler” adlı eserinin aruz vezni açısından neredeyse hemen tam bir incelemesin yapıldığı eserde “İstiklâl Marşı” da kapsamlı bir şekilde irdelenmiştir. Bu çalışmada İsmail Habib’inMehmet Âkif’in şiirlerine aruz vezni açısından bakışı eserleri üzerinden detaylıca taranıp incelenmiştir. Araştırma sonucunda İsmail Habib’in incelenen eserlerinden hareketle Mehmet Âkif’in aruzu başarıyla kullanan şairlerin başında geldiği kanaatine varılmıştır. İsmail Habib bu başarıyı “20’inci asırda aruzu Türk hançeresine tıpatıp intibak ettirmek bakımından son tekâmülü gösteren Mehmet Âkif.” şeklinde açıklamıştır.]]> <![CDATA[It is noteworthy that İsmail Habib Sevük also mentions prosody (aruz) while discussing Mehmet Akif Ersoy in his works. Mehmet Akif and prosody are mentioned in many of İsmail Habib’s works, total number of which is around twenty, such as "Türk Teceddüd Edebiyatı Tarihi" at the foremost, " Edebi Yeniliğimiz II ", " Yeni Edebi Yeniliğimiz I Edebiyat Tarihi", "Yeni Edebi Yeniliğimiz II Edebiyat Antolojisi", "Avrupa Edebiyatı ve Biz", "Edebiyat Bilgileri" and "Dil Davası". This topic is in a separate section in the work called "Edebiyat Bilgileri". In this section, İsmail Habib discusses the prosody from the perspective of Turkish poetry. Regarding the subject, He gives examples from the poems of Yunus Emre, Şeyhî, Nef'î, Şeyh Galib, Tevfik Fikret and Mehmet Âkif. In this work, which also points out the place of the prosody in Turkish and literature education, the greatest importance is attributed to Mehmet Âkif. Mehmet Âkif’s name is mentioned forty-one times in total, most of which are in relation to prosody. Mehmet Akif's work "Shadows", in particular, is almost completely analyzed in terms of prosody, and the "İstiklal Marşı" is also comprehensively examined. In this study, İsmail Habib's perspective on Mehmet Akif's poems in terms of prosody has been analyzed in detail through his works. As a result of the research, based on the examined works of İsmail Habib, it was concluded that Mehmet Âkif is one of the poets who used prosody successfully. İsmail Habip describes this success as “Mehmet Âkif, who made the last evolution in terms of adapting the prosody to the Turkish larynx in the 20th century.”]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73242 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[247-268]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/472 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Gılgamış Destanı: Şan ve Ölümsüzlük Çabası ve Arayışı ]]> <![CDATA[Epic of Gilgamesh: The Strive and Search for Glory and Immortality]]> <![CDATA[Umar Mukhtar SHAGO]]> <![CDATA[Şan, ölümsüzlük, çağrışım, kahraman, destan]]> <![CDATA[Glory, immortality, connotations, hero, epic]]> <![CDATA[İnsanoğlu hayatını, değerini ve ömrünü uzatmanın yollarını geçmişten bugüne dek aramıştır. Bu ihtiyaç arayışı ve nedenleri anlamakta büyük fayda sağlar çünkü bu arayışı şan ve ölümsüzlük arayışıdır. Geçmiş bugüne ışık tutarken, günümüzün teknolojik ilerlemelerinin ve tıbbının kesin bir şekilde anlaşılması, insanoğlunun yaşamı daha derinlemesine araştırdığının kanıtı haline gelir. Bu sebepten dolayı bu makale, Gılgamış Destanı’nı inceleyerek insanın şan ve ölümsüzlük arayışındaki ihtiyacını araştırmıştır. Analiz yapma aşamasında, eklektik yöntemden yardım alınmıştır. Bu makale, şan ve ölümsüzlüğün anlamlarını sorgulamaktadır. Şan ve ölümsüzlük temaları çoğu toplumlar tarafından bilinmediği veya kullanım alanları farklı olduğundan, bu makalede filozifik bakış açısından ele alınmıştır. Şanın çağrışımlarına ve geniş bir yaşam süresine duyulan arzuya yanıtlar vermiştir. Şanın evrimine bakarak geçmişi günümüze getirmiş ve ölümsüzlüğün teknolojinin merceğinden elde edilmiş olabileceği varsayımında bulunmuştur. Makale, insanoğlunun geçmişte şana verdiği anlam ve şanın zaman içinde ne anlam taşıdığına dair cevaplar sunmuştur. Ayrıca zaman geçtikçe ihtişam ve ölümsüzlük arayışının insanoğluyla birlikte sonsuza dek sürebileceğini öne sürmüştür. Bunun yanında, şan ve ölümsüzlük daima insanoğlu ile kalacağına dair hipotez öne sürülmüştür. Gılgamış Destanı insanoğlunun merakı kadar zengindir. Böylelikle, içinden hayatımıza aktarabilecek birkaç hayat dersi bulunabilir. Elbette, bu derslerin, insandan insana farkı algılanması oldukça doğaldır. Bu sebepten dolayı, bu makale geçmişten günümüze bir köprü görevinde olup geleceğin olasılıkları üzerine tahminlerde bulunmuştur.]]> <![CDATA[Mankind has always looked for ways to extend their worth and life. It is, then, of great benefit to understand how mankind sought glorified livelihood and immortality. As the past shines light on the present, a conclusive comprehension of today’s technological advances and medicine becomes proof of man’s deeper inquiry into and in life. This paper looked at the Epic of Gilgamesh and explored the need for man in search of glory and immortality. The analysis of the epic is eclectic in nature. The paper questions the meanings of glory and immortality. It provided answers to the connotation of glory and the desire for an extensive life span. It brought the past into the present by looking at the evolution of glory and hypothesized that immortality might have been achieved through the lens of technology. It further suggested that the search for glory and immortality might forever be with mankind as the passage of time continues. The paper emphasizes the search of meaning as the human story furthers itself in the perpetual epic of mysteries. The epic is as rich as mankind’s curiosity. In that, the paper ended up building a bridge that the past to the present and possible tomorrow.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73221 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[3057-3068]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/473 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nabi’nin Müzeyyel Gazelleri Bağlamında Devlet Adamlarıyla İlişkisi]]> <![CDATA[Nabi’s Relationship with Statesmen in the Context of Muzeyyel Ghazals]]> <![CDATA[Özlem ERCAN]]> <![CDATA[Klasik Türk şiiri, müzeyyel gazel, övgü, Nabi, devlet adamları]]> <![CDATA[Classical Turkish poetry, muzeyyel ghazal, praise, Nabi, statesmen]]> <![CDATA[Küçük bir kaside niteliği taşıyan müzeyyel gazeller, memduh ile şair arasındaki bağın belirlenmesi adına değerlendirilmesi gereken nazım biçimlerindendir. Klasik Türk edebiyatında Hikemî tarz, kaside ve gazel deyince akla gelen isimlerden biri olan Nabi’nin devlet adamlarıyla münasebeti, sadece kasideleri ya da tarih kıtaları temelinde değil; müzeyyel gazellerini de içine alarak incelenmelidir. Nabi; Sultan II. Süleyman (ö. 1691), Sultan IV. Mehmed (ö. 1693), Sultan II. Ahmed (ö. 1695), Sultan II. Mustafa (ö. 1703) dönemlerine tanıklık ederek özellikle Sultan Mehmed ve Sultan Mustafa’nın saltanatları esnasında itibar kazanmış; hem padişahlarla hem de onların çevresindeki devlet adamlarıyla da yakınlaşmıştır. Şair, kaside sunduğu aynı devlet adamları için onları övmek maksadıyla müzeyyel gazeller de kaleme almıştır. Divan’ında ve biri Münşe’ât-ı Nâbî’de olmak üzere on beş müzeyyel gazeli bulunan şairin söz konusu gazellerinden sekizi, döneminde önemli mevkilerde yer alan devlet adamları için yazılmıştır. Tahallüs beytinin ardından en az bir, en fazla altı beyitlik zeyil beyitlerinde övülen kişiler; Nişancı Abdurrahman Abdi Paşa, Silahdar İbrahim Paşa, Damad / Silahdar/ Çorlulu / Şehid Ali Paşa, Baltacı Mehmed Paşa, Musahip Mustafa Paşa ve adı tespit edilemeyen bir vezirdir. Makalede müzeyyel gazelle ilgili kısa bir giriş yapıldıktan sonra gazellerin beyit sayıları, aruz vezinleri, kafiye ve redif özellikleri ile bölümleri hakkında bilgi verildi. Ardından adı geçen paşalar tanıtılarak Nabi ile muhatapları arasındaki bağ, kaynaklar ve özellikle Münşe’ât-ı Nâbî temelinde tayin edilmeye çalışıldı ve memduhların zeyil beyitlerinde geçen övgüleri üzerinde duruldu. Hamisi Musahip Mustafa Paşa’ya sadece bir müzeyyel gazel sunan şairin en fazla Damad Ali Paşa’ya müzeyyel gazel yazdığı ve gazellerin nesip, methiye, fahriye ve dua bölümlerine her zaman sadık kalmadığı görüldü.]]> <![CDATA[Muzeyyel ghazals, which have the characteristics of a small ode, are among the verse forms that should be evaluated in order to determine the bond between the praised person and the poet. Nabi, who is one of the names that come to mind when talking about the Hikemi style, odes and ghazals in classical Turkish literature, has a relationship with statesmen not only on the basis of his odes or historical stanzas; it should be examined by including his muzeyyel ghazals. Nabi; Sultan II. Süleyman (d. 1691), Sultan IV. Mehmed (d. 1693), Sultan II. Ahmed (d. 1695), Sultan II. Mustafa (d. 1703) and gained reputation especially during the reigns of Sultan Mehmed and Sultan Mustafa; he became close to both the sultans and the statesmen around them. The poet also wrote embellished odes for the same statesmen to whom he wrote odes, in order to praise them. The poet has fifteen muzeyyel ghazals, including one in his Divan and one in his Münşe’ât-ı Nâbî. Eight of these ghazals were written for statesmen in important positions during his period. People who are praised in the addendum couplets of at least one and at most six couplets after the tahallus couplet: Nişancı Abdurrahman Abdi Pasha, Silahdar İbrahim Pasha, Damad / Silahdar / Çorlulu / Şehid Ali Pasha, Baltacı Mehmed Pasha, Musahip Mustafa Pasha and a vizier whose name cannot be determined. In the introduction part of the article, after giving brief information about the muzeyyel ghazal, information was given about the number of couplets, aruz meter, rhyme and rhyme features and sections of the ghazals. Then, the mentioned pashas were introduced and the bond between Nabi and his interlocutors was tried to be determined, especially on the basis of his Münşe’ât-ı Nâbî, and the praises of the praised ones in the addendum couplets were emphasized. It was observed that the poet, who presented only one muzeyyel ghazal to his patron Musahip Mustafa Pasha, mostly wrote emphatic odes to Damad Ali Pasha and did not always remain faithful to the prose, eulogy, fahriye and prayer sections of the ghazals.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73220 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2567-2586]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/474 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Aziz Efendi’nin Muhayyelâtı: Türk Fantazi Sanatının Başlangıç Eseri?]]> <![CDATA[Aziz Effendi’s Muhayyelât: Inception Point of the Turkish Fantasy Art?]]> <![CDATA[Emrah ÖZTÜRK]]> <![CDATA[Edebiyat, Fantazi, Masal, Halk Hikâyesi, Muhayyelât, Aziz Efendi, Türk Edebiyatı]]> <![CDATA[Literature, fantasy, fairy tale, folk tale, Muhayyelât, Aziz Effendi, Turkish literature]]> <![CDATA[Türk edebiyatında oldukça az fantastik kurgu yazılmıştır. Türk yazarların bu türde edebi eserler ürettiğini ancak son yirmi yılda görebiliyoruz. Bu çalışma, 1797 senesinde Aziz Efendi tarafından yazılan Muhayyelât-ı Ledünn-i İlahi adlı kitabın yıllar içindeki ilerleyişini incelemektedir. Bu kitabı ilginç kılan unsur; tür tanımının ve okurlarda yarattığı algının yıllar içinde değişkenlik göstermesidir. Aziz Efendi Muhayyelât’ı 1797 yılında yazmış olmasına karşın kitap, 1852 senesinde Tanzimat Dönemi’nde basılabilmiştir. Halk tarafından sevilmesi ve belirli aralıklarla iki kere daha basılmasına karşın kitaptaki fantastik elementler o dönemin aydınlarını ve yazarlarını pek etkilememiştir. Onlara göre bu kitap, bir an önce terk edilmesi gereken bir eski zaman geleneğine sahiptir. Ne var ki takip eden yüzyılda Muhayyelât, bireysel kurgunun da dâhil olduğı bir halk masalı derlemesi olarak değerlendirilmiştir. Özellikle Andreas Tietze başta olmak üzere, Nihad Sami Banarlı ve Emine Kırcı gibi araştırmacılar kitabın hangi edebi kaynaklardan beslendiğini ortaya koymuştur. 21. Asır’a gelindiğindeyse, Türk fantazi edebiyatının yükselişi bağlamında, kitap bu türün başlangıç noktası olarak nitelendirilmiştir. Zeynep Uysal, gerçekleştirdiği incelemesinde eserin fantazi türüne uygunluğuna bakmış ve Tanzimat yazarlarının olumlu karşılamadıkları bu kitabın aslında Türk edebiyatındaki ilk fantazi eseri olması durumu üzerinde durmuştur. Bu çalışma kitabın dört asıra yayılan tanımlamaları ve değerlendirmelerine yakından bakacaktır. Netice bölümünde ise Muhayyelât’ın hangi kategoride yer alabileceğine yanıt arayacaktır.]]> <![CDATA[There has only been more than a handful of fantasy fiction written within Turkish literature. It is only recently within the last two decades that we see Turkish authors produce literary works within this genre. This paper investigates the journey of Muhayyelât-ı Ledünn-i İlahi [Phantasms from Divine Presence], written as early as 1797, by Aziz Effendi. The interesting aspect of this book is that the definition of its genre and its perception changed throughout the years. Despite the fact that Aziz Effendi wrote the Muhayyelât in 1797, the book was published in 1852, within the era of Tanzimat Reformation. Correspondingly, it did not impress the intellectuals and authors of that time due to its fantastic content. According to them the book was signifying an old folk tale tradition that must be left behind immediately. However, in the following century, the book acknowledged as an individualized folk tale compilation by scholars. Therefore, in the 21st Century, with the emergence of Turkish fantasy literature, Muhayyelât has been accepted as the inception point of this genre. This study will summary these different acknowledgments under the four centuries. Consequently, in the conclusion chapter, within the light of these four centuries, the relevant genre of the book will be reconsidered.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73213 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[2781-2791]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/475 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Prof. Dr. Âmil Çelebioğlu ve Metin Şerhi ]]> <![CDATA[Prof. Dr. Amil Celebioglu and Text Interpretation]]> <![CDATA[İbrahim AKYOL]]> <![CDATA[Metin şerhi, edebî metin, ders notları, Mevlana, Âmil Çelebioğlu]]> <![CDATA[Text ınterpretation, literary text, lecture notes, Mevlana, Amil Celebioglu]]> <![CDATA[“Bir metnin sırlarını ince dikkatler gerektiren” ifadeleri açıklama olarak tanımlanabilecek olan Metin Şerhi, daha çok anlaşılma güçlüğü ve farklı yorumlara müsait olan eserler için yapılmıştır. Türk Edebiyatında genellikle dînî ve tasavvufî metinler şerh edilirken bunların yanında edebî ve lâdînî eserlerin hatta bazı lügatların bile şerhi yapılmıştır. Türk Edebiyatında modern metin şerhi ve tahliline geçiş sürecinde köprü vazifesi görenlerden biri olan Prof. Dr. Âmil Çelebioğlu, Mevlana’nın soyundan gelen ve klasik geleneği çok iyi bilen bir bilim adamıdır. Metin Şerhi ile ilgili yazdığı makaleler ve verdiği derslerde edebi metinleri zengin bir kültür birikimiyle belirli bir sistem dâhilinde şerh etmiştir. Onun kaleme aldığı diğer makaleler ise edebî metnin zengin arka planını görmeye yardımcı olacak bilgiler ile doludur. Böylece Âmil Çelebioğlu, Metin Şerhi disiplinine önemli katkılar sağlamıştır. Onun vermiş olduğu derslerin notlarının çok azı yayımlanmış önemli bir kısmı ise yayımlanmayı beklemektedir. Bu makalede, Prof. Dr. Âmil Çelebioğlu’nun bir edebî metnin nasıl şerh edilmesiyle ilgili görüşleri, bu bilim dalına katkıları değerlendirilmiştir. Ayrıca ikisi doktora seviyesinde birisi ise lisans seviyesinde vermiş olduğu derslerde talebelerinin tuttuğu notlardan örnek şerhler sunulmuştur. ]]> <![CDATA[The interpretation of the text, which can be defined as explaining the secrets of a text, expressions that require subtle attention, has been made for works that are more difficult to understand and are available for different interpretations. While religious and sufi texts are usually annotated in Turkish Literature, literary and ladini works have also been annotated, and even some dictionaries have been annotated. One of those who serve as a bridge in the process of transition to modern text interpretation and analysis in Turkish Literature, Prof. Dr. Amil Celebioglu is a scientist who is a descendant of Mevlana and knows the classical tradition very well. He has annotated literary texts within a certain system with a rich cultural accumulation in the articles he has written about text annotation and the courses he has given. Other articles he has written are filled with information that will help you see the rich background of the literary text. Therefore, Amil Celebioglu has made important contributions to the discipline of text interpretation. Very few of the notes of the courses he gave have been published, and a significant part of them are waiting to be published. In this article, Prof. Dr. Amil Celebioglu's views on the interpretation of the text and his contributions to this branch of science have been evaluated. In addition, sample annotations are presented from the notes taken by his students in the courses he gave, two at the doctoral level and one at the undergraduate level.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73202 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[277-285]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/476 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mekteb-i Cemâl]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Ömer ÖZKAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73201 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[115-116]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/477 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Makale der-Hakk-ı Kıl u Tüy]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[M. Kayahan ÖZGÜL]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73185 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[217-227]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/478 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Necip Fazıl’ın “Çile” Adlı Kitabında Tasarlama Kipleri]]> <![CDATA[Design Modes in Necip Fazıl’s Book Named “Çile”]]> <![CDATA[Mehmet Malik BANKIR]]> <![CDATA[Dilbilim, Kısakürek, Çile, kip, kiplik]]> <![CDATA[Linguistics, Kısakürek, Çile, mode, modality]]> <![CDATA[Dil, işaretten sese, sesten heceye, heceden kelimeye, kelimeden kelime öbeklerine, kelime öbeklerinden cümleye, cümleden daha büyük yapılara oradan da anlam ve anlam derinliğine doğru bir değişim ve gelişim göstermiştir. Farklı görüşler olmakla birlikte dilde on dokuzuncu yüz yıla kadar geleneksel dil bilgisi hâkimiyetini sürdürürken yirminci yüzyıldan itibaren Saussure ile birlikte yerini modern dil bilimine bırakmıştır. Yirminci yüzyıldan itibaren dil bilgisi kuralları da modern dil bilimi çerçevesinde ele alınmaya başlanmıştır. Bu bakış açısı bilimsel ve teknolojik ilerlemelerle kendisini yenilemeyi sürdürmüş ve günümüzde de farklı disiplinlerle desteklenerek devam etmektedir. Bu yenilikçi bakış açılarından biri de daha sonra çalışma sahası bulan kip/kiplik konusudur. Türklük bilimi dünyasında kip/kiplik üzerinde yapılan çalışmalar yeni olmasına rağmen hızlı bir şekilde ilerlemektedir. Bununla birlikte felsefî bir konu olması sebebiyle kip ve kiplik konusu, netliğe kavuşturulamamış konulardan biridir ve bütün yönleriyle ele alınarak ince noktaları açıklığa kavuşturulmadığı sürece kiplik konusunun tam bir netliğe kavuşması mümkün değildir. Kip ve kipliğin tanımlanması, açıklanması ve kendisinden kaynaklanan ihtilaf, kişisel düşünce ve fikirlerin öznelliğiyle birleşince bu durum daha da zorlaşmaktadır. Bu çalışmada, Türkçe üzerine yapılan kipsel çalışmalara küçük bir katkı sağlanması amaçlandı. Bilindiği gibi edebiyat dünyamızın üretken şair ve yazarlardan biri olan Necip Fazıl Kısakürek, edebiyatın birçok türünde eser kaleme almıştır. Eserlerinde sade ve anlaşılır bir dil kullanmakla birlikte derin anlamlı ve felsefî şiirler yazan Kısakürek, tasarlama kiplerini etkin bir biçimde kullanmıştır. Bu eserlerin tamamının kipsel yönden incelenmesi, geniş çaplı bir araştırma olacağından bu çalışmada, sadece şairin şiir kitabında yer alan dil bilgisel biçim birim kipleri üzerinde duruldu ve şairin Çile adlı eseri üzerinden yola çıkılarak kiplik konusunda bir değerlendirme yapıldı. Hatta makale boyutunu aşmamak için kip konusundan tasarlama kipleri tercih edildi. Eserdeki örnekler, kipsel yönden incelenirken modern dil bilimi bilgilerine ve şairin poetikasında şiir hakkında dile getirdiği görüşlere de bağlı kalınarak bir bakış açısı oluşturulmaya çalışıldı.]]> <![CDATA[Language has changed and developed from sign to sound, from sound to syllable, from syllable to word, from word to phrases, from phrases to sentences, from sentences to larger structures, and from there to meaning and depth of meaning. Although there are different opinions, traditional grammar continued to dominate the language until the nineteenth century, and from the twentieth century onwards, it was replaced by modern linguistics with Saussure. Since the twentieth century, grammar rules have begun to be discussed within the framework of modern linguistics. This perspective has continued to renew itself with scientific and technological advances and continues today, supported by different disciplines. One of these innovative perspectives is the subject of mode/modality, which later found a field of study. Although the studies on mood/modality in the world of Turkology are new, they are progressing rapidly. However, since it is a philosophical issue, the subject of mode and modality is one of the issues that have not been clarified, and it is not possible to achieve complete clarity on the subject of modality unless all its aspects are addressed and its fine points are clarified. This situation becomes even more difficult when the definition and explanation of mode and modality and the controversy arising from it are combined with the subjectivity of personal thoughts and ideas. In this study, it was aimed to make a small contribution to modal studies on Turkish. As it is known, Necip Fazıl Kısakürek, one of the productive poets and writers of our literary world, has written works in many genres of literature. Kısakürek, who wrote deeply meaningful and philosophical poems while using a simple and understandable language in his works, used the modes of design effectively. Since examining all of these works from a modal perspective would be a large-scale research, in this study, we focused only on the grammatical morpheme modes in the poet's poetry book and an evaluation was made about modality based on the poet's work called Çile. In fact, in order not to exceed the size of the article, design modes were preferred from the topic of mood. While examining the examples in the work from a modal perspective, an attempt was made to create a perspective by adhering to modern linguistics knowledge and the poet's opinions about poetry expressed in his poetics.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73164 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2365-2394]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/479 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Muaşaka Şairi”nin Natüralist Romanı: Yeis yahut Bir Cürm-i Meşhut]]> <![CDATA[Naturalist Novel of the ‘‘Muaşaka Poet’’: Yeis yahut Bir Cürm-i Meşhut]]> <![CDATA[Süheyla YÜKSEL]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Beşir Fuat, Mustafa Reşit, Emile Zola, Deneysel Roman, natüralist roman]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Beşir Fuat, Mustafa Reşit, Emile Zola, Experimental Novel, naturalist novel]]> <![CDATA[Bu makalenin konusunu teşkil eden Yeis yahut Bir Cürm-i Meşhut’un yazarı Mustafa Reşit edebiyat tarihlerinde iki farklı başlık altında geçer. Birisi santimantal şiirler yazan Mustafa Reşit’tir ki bu cephesiyle Ara Nesil şairleri arasında sayılır. Diğeri ise Gözyaşları isimli eserine yazdığı ön sözde gözyaşına fizyolojik bir olay olarak yaklaşan Mustafa Reşit. Birbirine zıt gibi görülen bu iki tutum yazarın çelişkisi değil hayaliyyun-hakikiyyun tartışmasının da yaşandığı dönemin gerçeğidir. Yeis yahut Bir Cürm-i Meşhut Türk romanının natüralizm yolculuğunda ihmal edilen bir eser olarak görülmüş ve dikkat çekilmek istenmiştir. Söz konusu romana dair daha önce müstakil bir çalışma yapılmadığı ve günümüz alfabesine aktarılmadığı göz önüne alınarak makalenin başlangıcında eserin özeti, yayımlandığı dönemde hakkında kaleme alınan yazılara yer verilmiştir. Tanzimat dönemi romanına dair yapılan çalışmalarda Yeis yahut Bir Cürm-i Meşhut’a değinildiği tespit edilmiş makalede bu çalışmalar tanıtılarak eserin farklı cepheleri olduğu gösterilmeye çalışılmıştır. Yeis yahut Bir Cürm-i Meşhut’un natüralist özellikleri Emile Zola’nın Deneysel Roman’ından hareketle değerlendirilmiştir çünkü Beşir Fuat’ın Victor Hugo isimli eleştirel monografisinde Emile Zola’nın Deneysel Roman’ına atıflar vardır. Ayrıca ilk Türk pozitivisti ve natüralisti olarak düşünülen Beşir Fuat ile Mustafa Reşit yakın arkadaştır. Yaşadığı yıllarda ve günümüzde daha çok santimantal eserler veren bir sanatçı olarak bilinen Mustafa Reşit’in niçin natüralist bir eser kaleme almış olduğu da makalede tartışılmıştır. Devir ve yazarının biyografisi göz önünde bulundurularak Yeis yahut Bir Cürm-i Meşhut’a yönelik yapılan bu incelemede ulaşılan sonuçlar yine yazar, dönemi ve eseriyle ilgili olmuştur.]]> <![CDATA[Mustafa Reşit, who is the author of Yeis yahut Bir Cürm-i Meşhut, which is the focus of this study, is mentioned under two different categories in literary history texts. One of these is the Mustafa Reşit who writes sentimental poems, placing him among the poets of the Intermediary Generation. The other one is the Mustafa Reşit who describes tears as a physiological event in the preface he writes for his work Gözyaşları. These two seemingly opposing attitudes are not the dilemma of the author but the reality of the period of the debate on “romanticism versus realism-naturalism”. It is thought that Yeis yahut Bir Cürm-i Meşhut is an often-neglected work in the naturalism journey of the Turkish novel, and this article aims to draw attention to it. Considering that no dedicated study has been conducted on the novel in question and that the novel has not been transliterated into the alphabet used today, the introduction part of the article provides a summary of the work and texts written about it in the period of its publication. It is determined that studies on the novel genre in the Tanzimat period mentioned Yeis yahut Bir Cürm-i Meşhut, and it is aimed to show the multifaceted nature of the work by introducing these studies. The naturalist characteristics of Yeis yahut Bir Cürm-i Meşhut are investigated based on the Experimental Novel by Emile Zola because the critical monograph of Beşir Fuat named Victor Hugo makes references to the Experimental Novel. Moreover, Beşir Fuat, who is known as the first Turkish positivist and naturalist, and Mustafa Reşit are known to be close friends. This article also discusses why Mustafa Reşit, who is known in his period and today as an artist mostly producing sentimental works, would write a naturalist piece. The findings reached as a result of this analysis conducted on Yeis yahut Bir Cürm-i Meşhut by keeping the period and the biography of the author in mind are given in the context of the author, his period, and his works.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73160 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[3043-3056]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/480 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İstiklal Marşı’nın Kavram ve Anlam Dünyası Üzerine Tespitler ]]> <![CDATA[Cognitions on the Conceptual and Semantic Realm of the İstiklal Marşı]]> <![CDATA[Salim PİLAV ]]> <![CDATA[Türk dili ve edebiyatı, İstiklâl Marşı, Mehmet Akif Erosy, Millî destan, Türk Milleti ]]> <![CDATA[Turkish language and literature, İstiklal Marşı, Mehmet Akif Erosy, National epic, The Turkish nation ]]> <![CDATA[İstiklâl Marşı, Türk milletinin millî mutabakat metni, hürriyet manifestosudur. Bir kehânet-i şairane, bir hiss-i kable’l vukûdur. Şairinin ifadesiyle her satırında Türk ve İslam ruhunun ulvî ve mübarek hisleri titreyen bir âbide-i sanattır. Bir milletin fertlerini tek başına millet bilincine yükseltebilecek millî ve doğal bir destan; kodlarını Kur’an’dan alan bir âbidevî sanat eseridir. Bu çalışmada böylesine önemli bir şah eserin kavram ve anlam dünyası üzerine bazı tespitler ortaya konularak metnin değerinin ve kıymetinin daha iyi anlaşılması amacına matuf değerlendirmeler yapılmıştır. Buna göre İstiklâl Marşı, herhangi bir sanatkârın alelâde duygularını dile getiren herhangi bir şiir değil, millî bir destan kıymetindedir. Türk Kurtuluş Savaşı’nın en çetin günlerinde yazılan bu marşta Mehmet Akif, Kurtuluş Savaşı’na şahit olan bir şairin hassasiyetini aktarmıştır: Tarih boyunca özgür ve bağımsız yaşayan Türk milletinin, mukaddes değerlerinden olan bayrağına, yurduna, kültür ve tarihî mirasına yönelik sömürgeci eylemler karşısında takındığı (ve takınması gereken) tavrı azimli, inançlı ve gür bir sesle adeta haykırmıştır. Bu marş, Millî Mücadele yıllarının en zor günlerinde, başta Türk ordusu olmak üzere bütün milletin hararetle ihtiyaç duyduğu özgüven, millî heyecan, azim, kararlılık, şevk ve imanın manzum dili olarak doğmuştur. Bu marş, necip Türk milletinin istiklâl, hürriyet, vatan, din ve bayrak aşkının, top yekûn ve bir ağızdan bütün dünyaya karşı gür bir haykırışıdır. Bundan dolayı bu marş Türk milleti için öncelikle Millî Mücadelenin; sonra da bütün zamanların destanıdır]]> <![CDATA[The İstiklal Marşı serves as the national consensus statement and manifesto of the Turkish people, a declaration of freedom. It embodies a poetic prophecy and a sensation of what is to come. As expressed by the poet, it stands as a masterpiece of art where every line trembles with the sublime and blessed emotions of the Turkish and Islamic spirits. It is a national and natural epic capable of elevating the individuals of a nation to a collective consciousness, a feat akin to a monument of art derived from the codes of the Quran. In this analysis, several observations are presented about the conceptual and semantic realm of such a significant work, aiming to provide assessments that lead to a better understanding of its value and significance. Accordingly, the 'Independence March' is not a mere poem expressing an artist's ordinary emotions; rather, it possesses the value of a national epic. In this march, penned during the most challenging days of the Turkish War of Independence, Mehmet Akif conveys the sensitivity of a poet who bore witness to this struggle: he passionately and resolutely conveys the unwavering, determined, and resounding stance (and the necessary stance) of the Turkish nation, which has historically lived as a free and independent entity, in the face of colonial actions targeting its sacred values such as its flag, homeland, culture, and historical heritage. This march is the birth of the poetic language of self-confidence, national enthusiasm, determination, resolve, fervor, and faith that the entire nation, particularly the Turkish army, fervently required during the years of the National Struggle. This march is a resounding collective outcry of the honorable Turkish nation towards independence, freedom, homeland, religion, and flag, echoing loudly and harmoniously to the entire world. Therefore, this march is primarily the epic of the National Struggle for the Turkish nation, and subsequently, it stands as the epic of all ages.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73144 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[667-677]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/481 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Yaz Günü Geçtik Taşlıca'dan]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Muharrem ÖK]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73136 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[109-109]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/482 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Redifli Kafiyesiz Şiirler]]> <![CDATA[Unrhymed Poems with Redif]]> <![CDATA[Halil ÇELTİK]]> <![CDATA[Eski Türk Edebiyatı, kafiye, redif, şiir, Ahmed Sûzî]]> <![CDATA[Old Turkish Literature, rhyme, redif (voice repetition), poetry, Ahmed Sûzî]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatının belagat kuralları çerçevesinde şiir, vezinli ve kafiyeli söz olarak tanımlanır. Bu sebeple vezinsiz veya kafiyesiz sözler şiirden sayılmaz. Kafiye kurallarına uymak konusunda Halk ve Divan şairleri farklı davranabilirler. Halk şiiri yazıdan ziyade sözlü ürünlerden oluştuğu için birbirine yakın sesli kelimelerle kafiyeli şiirler normal karşılanır. Divan şiiri yazıya dayandığı için kulakla birlikte göze de hitap etmesi sebebiyle yakın sesli kelimelerle kafiye yapmak tercih edilen bir durum değildir. Şekil bakımından her iki gelenekten beslenen mutasavvıf şairler ise kafiye konusunda hem Halk hem de Divan şiirinin estetik ölçülerine göre hareket ederler. Şiiri, sanattan ziyade hedef kitleye mesajlarını aktarmak için bir araç olarak kullanan mutasavvıf şairlerin kafiye konusunda daha rahat davrandıkları görülmektedir. Divanını incelediğimiz 18.-19. yüzyıl mutasavvıf şairlerinden Ahmet Sûzî'nin şiirlerinde yakın sesli kelimeleri kafiye olarak kullandığı, bazen de kafiyesiz şiirler yazdığını tespit ettik. Sûzî, bu kafiyesiz şiirlerinde ek hâlindeki redifleri, tek kelime veya kelime gruplarından oluşan redifleri kullanmıştır. Kafiyesiz mısralardaki bu redifler, şiire ahenk katarak ritmik bir yapı oluşturmuştur. Böylece kafiyesiz şiirler, redifin katkısıyla kafiyeli izlenimi oluşturmuş ve redif, kafiye kusurlarını gizlenmiştir. Arkadan gelen, yedek anlamındaki redif; terim olarak şiirin kafiyesini güçlendirmek amacıyla asıl kafiyeden/ revîden sonra gelen kısım olarak tanımlanmaktadır. İncelenen örneklerde redif, kafiyeden sonra değil, kafiyesiz mısraların sonunda yer almıştır. Redif, tanımı dışında kullanılmış, kafiyenin yerini almıştır. Kafiyesiz mısralar redifle kafiye düzenine kavuşturulmuş ve kafiyeli gibi gösterilmiştir. Burada, redifli, kafiyesiz şiirlerden örnekler verilmiştir.]]> <![CDATA[Within the framework of the rhetorical rules of classical Turkish literature, poetry is defined as words with meter and rhyme. For this reason, words without rhyme or meter are not considered poetry. Folk and Divan poets may behave differently when it comes to following the rules of rhyme. Since Folk poetry consists of oral products rather than written poetry, rhyming poems with words that sound close to each other are considered normal. Since Divan poetry is based on writing and appeals to the eye as well as the ear, rhyming with words with close sounds is not a preferred situation. Sufi poets, who are fed by both traditions in terms of form, act according to the aesthetic criteria of both Folk and Divan poetry in terms of rhyme. Sufi poets, who use poetry as a tool to convey their messages to the target audience rather than art, seem to be more comfortable with rhyme. We have determined that Ahmet Sûzî, one of the 18th-19th century Sufi poets whose Divan we analyzed, used words with close sounds as rhymes in his poems and sometimes wrote unrhymed poems. In these unrhymed poems, Sûzî used redifs in the form of suffixes, redifs consisting of single words or word groups. These redifs in unrhymed verses created a rhythmic structure by adding harmony to the poem. Thus, unrhymed poems created the impression of rhyme with the contribution of the redif, and the redif concealed rhyme mistakes. Redif, which means "coming from behind" or "substitute", is defined as the part that comes after the main rhyme to strengthen the poem's rhyme. In the analyzed examples, the redif is not placed after the rhyme but at the end of unrhymed lines. Redif is used outside of its definition and replaces rhyme. Unrhymed verses were brought into a rhyme scheme with redif and shown as rhymed. In this study, examples of poems with redifs and without rhyme are given.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73116 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[433-448]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/483 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Yanlışa Dur Demek II: Bâkî Divanı’ndaki Muhammese Dair]]> <![CDATA[Saying Stop to a Wrong II: About the Muhammes in Bâkî's Divan]]> <![CDATA[Hasan KAPLAN]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, Bâkî, Bâkî Divanı, eleştirel neşir, muhammes, tahmis.]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Bâkî, Bâkî’s Divan, critical publication, muhammes, tahmis.]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatının “sultânu’ş-şu‘arâ” ünvanlı şairi Bâkî, mensur eserleri bir yana daha çok Divan’ı ile tanınmış; şair üzerine yapılan muhteva, dil ve üslup çalışmalarına da Divan’ı kaynaklık etmiştir. Bâkî Divanı hem Arap hem de Latin harfleriyle basılmış, eserin eleştirel neşri yapılmıştır. Bâkî Divanı’nın ilk baskısı İstanbul’da 1859-60’tadır. Daha sonra Dvorak (1908, 1911) bir incelemeyle birlikte Leiden’de Divan’ın ikinci baskısını yapmıştır. Sadeddin Nüzhet Ergun (1935), İstanbul kütüphanelerindeki 25 nüsha ve şahsi kütüphanesindeki 3 nüshayı esas alarak Divan’ı neşretmiştir. Ergun’un bu neşri uzun yıllar kullanılmıştır. Sabahattin Küçük, Bâkî Divanı üzerine hazırladığı doktora tezini 1994’te bastırarak ilim âlemine Divan’a dair şimdilik en muteber yayını sunmuştur. Küçük, on iki nüshayı esas alarak metni kurmuştur. Bugün bu neşirlerin yetersizliği farklı araştırmalarda ortaya koyulmuştur. Bu araştırmalarda neşirlerde Bâkî’ye ait olmayan şiirlerin varlığı, Bâkî’ye ait iken neşirlere girmeyen şiirlerin durumu çözülmesi gereken sorunlar olarak durmaktadır. Şairin Divan’ının bilinen/bilinmeyen nüshaları incelendikçe farklı türden hataların ortaya çıktığı görülmektedir. Hatalardan birisini de bu çalışmanın konusunu oluşturan, Ergun ve Küçük neşirlerindeki “muhammes” başlıklı şiir oluşturmaktadır. Her iki neşri referans alarak yapılan bilimsel çalışmalarda da muhammes olarak sunulan şiir, aslında şairin kendi gazeline bir tahmisidir. Bu makalede Bâkî Divanı neşirlerinin, Divan’ın muhtelif nüshalarının ve şiir mecmualarının tanıklığı ile şiirin muhammes değil şairin kendi gazeline tahmisi olduğu gösterilmiştir.]]> <![CDATA[The poet Bâkî, known as the "sultân of poets" in classical Turkish literature, is primarily recognized for his Divan rather than his prose works. His Divan has been a source for content, language, and style studies about the poet. Bâkî's Divan has been published in both Arabic and Latin scripts, and a critical edition of the work has been produced. The first edition of Bâkî’s Divan was printed in Istanbul in 1859-60. Later, Dvorak (1908, 1911) published the second edition of the Divan with a review in Leiden. Sadeddin Nüzhet Ergun (1935) published Divan based on 25 copies in Istanbul libraries and 3 copies in his personal library. This publication of Ergun used to be used for many years. Sabahattin Küçük, by publishing his doctoral thesis on Bâkî's Divan in 1994, provided the most authoritative publication on the subject for the scholarly community. Küçük constituted the text based on twelve copies. Today, the inadequacy of these publications has been revealed in different studies. In these studies, the existence of poems that do not belong to Bâkî in the publications and the situation of poems that belong to Bâkî but are not included in the publications stand out as problems that need to be solved. As the known/unknown copies of the poet's Divan are examined, it is seen that different types of errors emerge. One of these errors is the poem titled "muhammes" in the Ergun and Küçük editions, which is the subject of this study. In scientific studies based on both editions, the poem presented as “muhammes” is actually a tahmis (response) by the poet to his own gazelle. This article demonstrates that, based on the testimonies of Bâkî’s Divan editions, various manuscript copies, and poetry collections, the poem is not a “muhammes” but rather the poet’s response to his own gazelle.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73110 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[517-526]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/484 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Kültüründeki Üç Ana Rengin Redifler Ekseninde Bitlisli Şükrî Divanı’ndaki İzdüşümleri]]> <![CDATA[The Projections On The Axis of Redifs Of Three Primary Colours ın Turkish Culture In The Diwan of Bitlisli Sukri]]> <![CDATA[Kamile ÇETİN]]> <![CDATA[Klâsik Türk Edebiyatı, Bitlisli Şükrî, Divan, Redif, Renkler]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Bitlisli Şükri, Diwan, Redif, Colours]]> <![CDATA[İyi birer gözlemci olan Klâsik Türk edebiyatı şairleri, tabiatı büyük bir dikkatle gözlemlemişlerdir. Bu bağlamda, mevsimlere bağlı olarak meydana gelen değişimlere de kayıtsız kalmamışlardır. Çiçeklerin açması, doğanın yeşermesi veya tam tersi sararması, bütün nebatatın yapraklarını dökmesi vb. ilgilerini çekmiştir. Mevsimlerin değişimiyle tabiatta oluşan türlü renk geçişleri ve renkler de dikkatlerinden kaçmamıştır. Renkleri şiirlerine konu edinirken mensubu bulundukları Türk Milleti’nin onlara yükledikleri farklı mana ve çağrışımlardan geniş şekilde istifade etmişlerdir. Beyitlerde veya mısralarda söz konusu ettikleri renklerin yanında tek veya birden fazla rengin redif olduğu şiirler de kaleme almışlardır. Bahsi geçen şairlerden biri de, daha ziyade Selim-nâme adlı eseriyle tanınan Bitlisli Şükrî’dir. 16. asır Klâsik Türk edebiyatı şairlerinden olan Şükrî’nin doğum ve vefat tarihleri kesin olarak bilinmemektedir. Kaynakların birden fazla dil bildiğini ve farklı dillerde gazel yazabildiğini söylediği Şükrî’nin bir Divan’ı da vardır. Bahsi geçen Divan’da redifleri renklerden oluşan iki gazel tespit edilmiştir. Gazellerden ilki “yaşıl kızıl” (yeşil kızıl), ikincisi ise “saru” (sarı) redifiyle kaleme alınmıştır. Redifi “yaşıl kızıl” olan gazelde sevgilinin giydiği kaftandan yola çıkılarak daha çok bir bahar anlatımı söz konusu edilmiştir. Buna mukabil, “saru” (sarı) redifiyle yazılan gazelde, renk çağrışımından da yararlanılarak sonbahar tasvirine yer verilmiştir. Makalede, Türklerde ana renkler durumundaki yeşil, kırmızı ve sarının Klâsik Türk edebiyatı geleneğine mensup bir şairde nasıl konu edildiği üzerinde durulmuştur.]]> <![CDATA[The poets of Classical Turkish literature, who were good observers, observed nature and its elements with great care. In this context, they were not indifferent to the changes that occurred depending on the seasons. Flowers bloom, nature turns green or, on the contrary, turns yellow, all plants shed their leaves, etc. attracted their attention. The various color transitions and colors that occur in nature with the change of seasons did not escape their attention. While using colors as the subject of their poems, they made extensive use of the different meanings and connotations attributed to them by the Turkish Nation to which they belonged. In addition to the colors they mentioned in couplets or verses, they also wrote poems in which single or more colors were used as redifs. One of the poets mentioned is Bitlisli Sükri, who is mostly known for his work called Selim-nâme. Sukri, who one of the poets of 16th century Classical Turkish literature are not known the exact dates of birth and death of his. Sources say that he knew more than one language and could write ghazals in different languages, has got a Diwan. In this Diwan, two ghazals’ redifs consisting of colors, have been detected. The first of the ghazals with the redif of “yasıl kızıl” (green red), the second of the ghazals with the redif of “saru” (yellow) had been written. In the first ghazal, there is more of a spring narrative based on the caftan worn by the lover. On the other hand, in the second ghazal autumn depiction is included by also making use of color association. The article focuses on how green, red and yellow, which are the primary colors of Turks, are discussed in a poet belonging to the Classical Turkish literature tradition.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73044 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[449-458]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/485 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Memleket Sevdalısı Akademisyen: Cemal Kurnaz]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[İsmet ÇETİN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=73043 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[45-47]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/486 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ahmet Hamdi Tanpınar’ın “Huzur” ile Safiye Erol’un “Ülker Fırtınası” Romanlarının Kadın ve Müzik İlişkisi Bağlamında Karşılaştırılması]]> <![CDATA[A Comparison of Ahmet Hamdi Tanpınar's Novel "Huzur" and Safiye Erol's "Ülker Fırtınası" in The Context of The Relationship of Women and Music]]> <![CDATA[Nesrin KARACA]]> <![CDATA[Vedat ŞEN]]> <![CDATA[Roman, Huzur-Nuran, Ülker Fırtınası-Nûran, Kadın, Müzik]]> <![CDATA[Novel, Huzur-Nuran, Ülker Fırtınası-Nûran, Woman, Music]]> <![CDATA[Ahmet Hamdi Tanpınar, Türk edebiyatında kaleme aldığı romanlarla büyük yenilikler getirmiştir. Bu yeniliklerden biri hiç kuşkusuz farklı sanat dallarının edebiyat sahasına dahil edilmesidir. Tanpınar, Huzur romanı içerisinde müzik, resim, heykel, mimari ve minyatür gibi farklı sanat dalları hakkında bilgiler vermiştir. Bu sanat dallarını aktaran yazar, en çok müzik sanatı üzerinde durmuştur. Romandaki Nuran karakteri, müzik sanatının eserin içeriğine dâhil edilmesinde önemli bir rol oynamıştır. Nuran, bilgili, eğitimli, sanata ilgili ve zevkli bir kadındır. Tanpınar, Nuran karakterini erkek kahramanlarından farklı olarak güçlü bir kadın karakter olarak kurgulamıştır. Romanda müzik sanatı Nuran’ın bilgisi, görgüsü, zevkleri ve güçlü karakteri ile birleşerek tezahür etmektedir. Romandaki müzik sanatı Nuran ve Mümtaz’ın aşkını besleyen bir unsurdur. Böyle bir örnekleme, Safiye Erol’un Ülker Fırtınası romanında da söz konusudur. Romandaki Nûran (Yerli) karakteri de güçlü, bilgili ve eğitimli bir kadındır. İyi bir müzik tahsili alan Nûran, alaturka müziğe karşı ön yargılıdır. Bu romanda da müzik aracılığıyla Nûran ve Sermet arasında bir aşk başlamıştır. Huzur romanından farklı olarak burada, müzik üzerinden birçok tartışma ve tezat durumları kurgulanmıştır. Nûran ve Sermet arasındaki müzik ilişkisi bir tezat yaratırken, Nuran ve Mümtaz arasındaki müzik ilişkisi bir birliktelik ve paralellik göstermektedir. Bu çalışmada Nuran ve Nûran karakterlerinin benzer- farklı ve ortak yönleri ele alınacaktır. Romandaki olaylar ile şahıslar Nuran ve Nûran karakteri etrafında konumlandırılacak, iki güçlü kadının müzik ile olan ilişkileri, müziğe bakışları ve müziğin romandaki etkisi ele alınacaktır. Roman kurgusu, olay zinciri içinde karakterler mukayeseli bir metotla müzik merkezli tahlil edilecektir. Romanlardaki kadın kahramanlar gibi erkek kahramanların da benzer özellikleri üzerinde durulacak, genel olarak değerlendirmeler romanların başkahramanları üzerinde yapılacaktır. ]]> <![CDATA[Ahmet Hamdi Tanpınar has brought great innovations with his novels in Turkish literature. One of these innovations is undoubtedly the inclusion of different branches of art in the field of literature. Tanpınar gave information about different branches of art such as music, painting, sculpture, architecture and miniature in his novel Huzur. Translating these branches of art, the author mostly focused on the art of music. The character of Nuran in the novel played an important role in incorporating the art of music into the work. Nuran is a knowledgeable, educated, artistic and enjoyable woman. Tanpınar has fictionalized the character of Nuran as a strong female character, unlike her male protagonists. Music art manifests in the novel by combining with Nuran's knowledge, tastes and strong character. The art of music in the novel is an element that nourishes the love of Nuran and Mümtaz. Such an example is also in question in the novel Ülker Fırtınası. Nûran (Native) character in the novel is also a strong, knowledgeable and educated woman. Having a good music education, Nûran is prejudiced against Turkish music. In this novel, a love affair began between Nûran and Sermet through the music channel. Unlike the novel Huzur, many discussions and contrasts have been fictionalized here over music. While the musical relationship between Nuran and Sermet creates a contrast, the musical relationship between Nuran and Mümtaz provides a unity. In this study, the similar-different and common aspects of Nuran and Nuran characters will be discussed. The events and persons in the novel will be positioned around the character of Nuran and Nuran. The relations of two powerful women with music, their views on music and the effect of music on the novel will be discussed. The characters in the fiction of the novel will be analyzed with a comparative method based on music. Similar characters of male protagonists as well as heroines in novels will be emphasized. In general, evaluations will be made on the protagonists of the novel.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72988 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[527-543]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/487 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arap Edebiyatında Mizojinik Yaklaşımlar]]> <![CDATA[Misogynic Approaches in Arabic Literature]]> <![CDATA[Emin UZ]]> <![CDATA[Arap dili ve belagatı, mizojini, kadın, düşmanlak, şiddet]]> <![CDATA[Arabic language and rhetoric, misogyny, women, hostility, violence]]> <![CDATA[Mizojini, üstünlük düşüncesinden hareketle kadınlara yönelik aşağılayıcı tutum ve davranışları ifade eden bir kavramdır. Söz konusu yaklaşım ataerkil bir toplum pratiği olup sosyal, siyasi, iktisadi ve edebî alanlarda kadının kendisini ifade etmesinin önünde bir engel niteliğindedir. Erkek cinsinin kendisini ispatlama ihtiyacı hissettiği bütün alanlarda yansıması görülmekle birlikte mizojininin en son aranacağı saha edebiyat olsa gerektir. Zira isminden de anlaşılacağı üzere bu alan nefret ifadelerinin kendisi hakkında düşünülmemesi gerektiğini beraberinde getirmektedir. Fakat üzücüdür ki, durum bu analizin muhalifine cereyan etmiş, cinsiyet yaklaşımının sonucu olan bazı hak kısıtlamaları ve sadece cinsiyeti sebebiyle bir kesimin maruz kaldığı hakaret söylemleri edebiyat alanına da sirayet etmiştir. Arap edebiyatı özelinde düşünüldüğünde ise bu alanın klasiklerinde yer alan manzum ve mensur ürünler içerisinde kadın, fikriyatını despot yönetim mekanizmasına, boşama yetkisini tehdit unsuru olarak kullanan kocasına ve kendisinden utanan ebeveynine karşı savunma aracı olarak kullanmak zorunda kalan aciz bir figüran konumunda olmuştur. Halbuki edebiyat kalem ve söz sahibinin, okuyucu ve dinleyicinin, yetiştirdiği nesillerin insan olduğu bir sahnedir. Yani bu alanda sahnelenen bütün yapıtların asabiyet ve cinsiyet ayrımından uzak kurgulanması elzemdir. İnandığımız değerler açısından da her ne kadar insanı hakkaniyete sevk eden sorumluluk alanı oluşturulsa da içinde bulunulan toplumun kültür hegemonyasından kurtulunmuş değildir. Nitekim tarih boyunca Müslüman toplumlarda da zaman zaman kadının hakir görüldüğü edebî ürünlere rastlanmıştır. Araştırma alanımız olan klasik Arap literatüründe kısıtlı türlerde rol alan kadın karakteri, erkeğin hayatını kolaylaştırmakla mükellef yardımcı pozisyonundadır. Doğası gereği Doğu edebiyat ürünlerinin kadına yaklaşımı daha latif olması beklenirken metinsel bağlamda cinsiyetçi bakışın kurbanı olmuş ve onu iffetsizlikle yargılamıştır. Söz konusu sâikler sebebiyle bu çalışmada mizojini, Arap edebiyatı özelinde değerlendirilmiş; Arap ediplerin kadının fiziksel kusurlarına, sosyal statüsüne ve ahlakî vasıflarına yönelik ithamları klasik kaynaklardan elde edilen örnekler ışığında ortaya konulmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Misogyny is a concept that expresses derogatory attitudes and behaviors towards women based on status superiority. The approach in question is a patriarchal social practice and is an obstacle for women to express themselves in social, political, economic and literary fields. Although it is reflected in all areas where the male gender feels the need to prove itself, the last field where misogyny should be sought is literature. Because, as the name suggests, this field brings with it that hate expressions should not be thought about themselves. However, it is sad that the situation has occurred in opposition to this analysis, and some rights restrictions as a result of the gender approach and insulting discourses that some people are exposed to just because of their gender have spread to the field of literature. When considered specifically in Arabic literature, among the poetic and prose products in the classics of this field, the woman has been in the position of a helpless extra who has to use her ideas as a means of defense against the despotic management mechanism, her husband who uses his authority to divorce as a threat, and her parents who are ashamed of her. However, literature is a stage where the author and speaker, the reader and listener, and the generations it raises are human beings. In other words, it is essential that all works staged in this area be constructed free of racism and gender discrimination. In terms of the values we believe in, although a field of responsibility that leads people to justice has been created, we have not been freed from the cultural hegemony of the society we live in. In classical Arabic literature, which is our research area, the female character, who plays roles in limited genres, is in the position of an extra who is responsible for making the life of men easier. Use to the aforementioned reasons, misogyny was evaluated specifically in Arabic literature in this study; The accusations of Arab scholars against women's physical defects, social status and moral qualities have been tried to be revealed in the light of examples obtained from classical sources.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72960 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2951-2966]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/488 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hayrânî (Âmil Çelebioğlu)’nin Hafiflemeleri]]> <![CDATA[Hayrânî’s (Âmil Çelebioğlu) HAFİFLEME Poems]]> <![CDATA[Nihat ÖZTOPRAK]]> <![CDATA[Hafifleme şiirleri, Hayrânî, Âmil Çelebioğlu, klasik Türk edebiyatı]]> <![CDATA[Hafifleme Poems, Hayrânî, Âmil Çelebioğlu, Old Turkish Literature]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı alanının yakın dönem tanınmış araştırmacılarından Prof. Dr. Âmil Çelebioğlu aynı zamanda Hayrânî mahlasıyla şiirler yazan bir şairdir. “Yıldızlar ve Çiçekler” başlığıyla bir araya toplanarak temize çekilmiş bir şiir defterinde toplam 284 parça manzumesi bulunmaktadır. Şiirlerin sonuna koyduğu tarihlerden anlaşıldığına göre Hayrânî, ilk şiirini 1952, son şiirini 1987 yılında yazmıştır. Hac vazifesini ifa ederken 2 Temmuz 1990’da Mekke’de Tünel Faciası olarak bilinen el-Muaysem Tüneli’nde meydana gelen kazada Hakk’ın rahmetine kavuşmuş olan Hayrânî’nin şiirleri arasında 15 “Hafifleme” başlıklı sosyal tenkit içerikli şiiri vardır. Bazı şiirlerini sağlığında çeşitli dergilerde yayımlayan Prof. Dr. Âmil Çelebioğlu maalesef şiirleriyle pek tanınmamaktadır. O daha çok Türk edebiyatı tarihi ve metin şerhi üzerine yaptığı araştırmalarıyla tanınmıştır. Bilhassa Sultan II. Murat devri mesnevileri üzerine yaptığı doçentlik çalışması alanın baş yapıtlarındandır. Bu makalede onun “Hafifleme” başlığıyla yazmış olduğu şiirleri incelenmiş, yaklaşık 1950-1990 yılları arası 40 yıllık bir zaman diliminin sosyal hayatına ışık tutacak bilgiler tespit edilmeye çalışılmıştır. Bir edebiyat tarihçisi olan Âmil Çelebioğlu’nun sosyal hayata dair fikirlerinin yer aldığı şiirlerde bilhassa toplumsal dejenerasyonu yıl yıl izlemek mümkündür. Bu tür şiirlerinden onun ülkesinde ve dünyada olup bitenleri, insanların değişimlerini ciddî bir şekilde gözlemlediği ve bunlara kayıtsız kalmadığı anlaşılmaktadır. Bu şiirlerine neden “Hafifleme” başlığını verdiği ile ilgili elde bir kayıt olmamakla beraber onun olumsuzlukları dile getirip anlatmakla topluma karşı sorumluluklarını yerine getirdiğini ve böylece rahatladığını düşünebiliriz. Ayrıca “Hafifleme” şiirleriyle Hayrânî, toplumdaki sıkıntıların farkında olduğunu göstermiştir. Klasik Türk edebiyatı alanında bilimsel çalışmalarıyla ve yetiştirdiği yetkin araştırmacılarla tanınan Âmil Çelebioğlu’nun Hayrânî mahlasıyla yazdığı şiirleri erbabınca pek bilinmemektedir. Hazırlanan bu yazı, onun şairlik yanını tanıtırken yakında yayımlanacak olan şiir kitabını da müjdelemektedir.]]> <![CDATA[Prof. Dr. Amil Çelebioğlu, a well-known researcher in the field of classical Turkish literature, was also a poet who wrote poems under the pseudonym Hayrani. There were 284 pieces of verse in a poetry notebook, which was collected together under the title of “Stars and Flowers”. According to the dates he placed at the end of the poems, it is understood that Hayrani wrote his first poem in 1952 and his last poem in 1987. While performing the pilgrimage duty, on July 2, 1990, during the incident known as the Mekke Tunnel Disaster in the el-Muaysem Tunnel, Hayrani, may he rest in peace, met his demise. Among Hayrani’s poems, there are 15 poems titled “Lightening”, which contain social criticism. Unfortunately, Prof. Dr. Amil Çelebioğlu is not widely recognized for his poetry, despite having published some of his poems in various journals during his lifetime. He is more widely recognized for his research on Turkish literary history and textual commentary. His associate professorship thesis, particularly on the mesnevis of the era of Sultan Murat II, is considered one of the major works in the field. In this article, his poems written under the title “Lightening” have been examined, and efforts have been made to identify information that sheds light on the social life of a period spanning approximately 40 years from 1950 to 1990. The poems of Amil Çelebioğlu, a literary historian, particularly contain ideas about social life, and it is possible to trace social degeneration year by year in these poems. It is understood from such poems that he seriously observed what was going on in his country and in the world, the changes in people and was not indifferent to them. Although there is no record of why he titled these poems “Lightening”, we can think that he fulfilled his responsibilities towards the society by expressing and narrating the negativities and thus relaxed. Hayrani also showed that he was aware of the problems in the society with his poems “Lightening”. Amil Çelebioğlu, who is known for his scientific studies in the field of classical Turkish literature and the competent researchers he has trained, is not known by the connoisseurs of his poems written with the pseudonym Hayrani. This article introduces his poetry and heralds his forthcoming book of poems.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72956 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[645-666]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/489 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çaresizliğini Dizelere Döken Aşk Şairi Bir Anne: Azerbaycanlı Han Kızı Hurşîd Bânû Nâtevân]]> <![CDATA[Poems of a helpless love poet mother: Azerbaıjan khan's daughter Khurshidbanu Natavan]]> <![CDATA[Şevkiye Kazan NAS]]> <![CDATA[Klasik Türk şiiri, klasik Azerbaycan edebiyatı, Hurşîd Bânû Nâtevân, han kızı, Karabağ hanlığı]]> <![CDATA[Classical Turkish poetry, classical Azerbaijani literatüre, Khurshidbanu Natavan, khan's daughter, Karabakh khanate]]> <![CDATA[Azerbaycan sosyal-siyasî tarihinde “güçlü kadın lider”; edebiyatında ise Fuzulî mektebini devam ettiren “kadın şair” olarak kabul edilen Hurşîd Bânû Nâtevân 19.yüzyılda yaşamıştır. “Han kızı” ve “dürr-i yektâ” lakablarıyla tanınan Hurşîd Bânû, han torunu ve Karabağ Hanlığı’nın son varisi olarak hayırseverliğiyle, şiir, edebiyat, resim ve musikiye ilgisiyle, yaşayışıyla çevresindekilere örnek olmuş bir Türk kadınıdır. Nizâmî ve Fuzûlî gibi sanatçılardan etkilenmiş; ilk şiirlerini “Hurşîd”, daha sonrakileri “Nâtevân” mahlasıyla yazmıştır. Özel hayatındaki huzursuzluklar, bir anne olarak hem evlat hasreti hem evlat acısı yaşaması gibi bazı sebeplerden dolayı üzüntüsünü, acizliğini, çaresizliğini gazellerinde hasb-i hâl tarzında dile getirmiştir. Hurşîd Bânû Nâtevân ve onun eserleri hakkında yapılan çalışmaların büyük bir kısmı Bakü’de ve Azerbaycan Türkçesiyledir. Klasik Türk edebiyatı sahasında yeterince tanıtılmamış ve bilinenlerden farklı olarak hakkında fazla bir çalışma olmamıştır. Çalışmamızın amacı Azerbaycan Türk edebiyatında Nâtevân adıyla yer edinen ancak klasik Türk edebiyatında fazla bilinmeyen ve edebiyat tarihlerinde yer almayan Hurşîd Bânû Nâtevân’ın ve geleneğin etkisiyle yazdığı gazellerinin tanıtılmasını sağlamaktır. Makalemizde Azerbaycanlı Hurşîd Bânû Nâtevân’ın hayatı ve edebî yönü kısaca anlatıldıktan sonra İslam Qəribli (Garibli) tarafından Azerbaycan Türkçesiyle hazırlanan ve Bakü’de 2022 yılında Azerbaycan Milli İlimler Akademisi Nizâmî Gencevî adına Edebiyat Enstitüsü’nce bastırılan “Xurşidbanu Natəvan, Əsərləri / Hurşidbanu Natevan, Eserleri” adlı kitaptaki gazeller tarafımızdan Türk alfabesine uyarlanmış, çaresiz bir annenin psikolojisi içinde ele alınıp değerlendirilmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[“Strong female leader” in Azerbaijani social-political history; In literature, Hurşîd Bânû Nâtevân, who is considered the "female poet" who continued the Fuzulî school, lived in the 19th century. Hurşîd Bânû, known by the nicknames "Khan's daughter" and "dürr-i yekta", is a Turkish woman who, as the granddaughter of the khan and the last heir of the Karabakh Khanate, has set an example for those around her with her philanthropy, her interest in poetry, literature, painting and music, and her lifestyle. She was influenced by artists such as Nizâmî and Fuzûlî; she wrote her first poems under the pseudonym "Hurşîd" and the later ones under the pseudonym "Nâtevân". Due to some reasons such as the unrest in her private life and the longing and pain of a child as a mother, she expressed her sadness, helplessness and helplessness in her ghazals in the style of hasb-i hal. Most of the studies on Hurşîd Bânû Nâtevân and her works are in Baku and in Azerbaijani Turkish. It has not been introduced sufficiently in the field of classical Turkish literature and unlike what is known, there has not been much study on it. The aim of our study is to introduce Hurşîd Bânû Nâtevân, who has a place in Azerbaijani Turkish literature under the name of Nâtevân, but who is not well known in classical Turkish literature and does not take place in literary history, and her ghazals written under the influence of tradition. In our article, the life and literary aspects of Azerbaijani Hurşîd Bânû Nâtevân were briefly explained, and then we examined the ghazals in the book titled "Xurşidbanu Natəvan, Əsərləri", prepared in Azerbaijani Turkish by İslam Qəribli and published by the Literature Institute on behalf of Nizâmî Ganjavî of the Azerbaijan National Academy of Sciences in Baku. In our article, the life and literary aspects of Azerbaijani Hurşîd Bânû Nâtevân are briefly explained. Later, the ghazals in the book titled "Xurşidbanu Natəvan, Əsərləri", prepared in Azerbaijani Turkish by İslam Qəribli and published by the Institute of Literature in the name of Nizâmî Gencevî of the Azerbaijan National Academy of Sciences in Baku in 2022, were examined by us and adapted to the Turkish alphabet. The poems have been tried to be handled and evaluated within the psychology of a helpless mother.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72937 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[561-586]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/490 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çince Zaman Eklerinin Tipolojik Açıdan Değerlendirilmesi]]> <![CDATA[Typological Examination of Chinese Tense Suffixes]]> <![CDATA[Mesut KESKİN]]> <![CDATA[Tipoloji, Eğilim, Çin dili, Zamanlar, Eylem Zaman Ekleri.]]> <![CDATA[Chinese, affixes, suffixes, prefixes tense, typology, linguistic tendency]]> <![CDATA[<div style="text-align: justify;">Eylemlere getirilen ekler çoğunlukla cümle ögeleri ve eylemlerinin sıralama özelliklerine uygun bir kullanım sergilerler. Eylemlerini nesnelerinin önlerinde kullanma eğiliminde olan “VO” tipindeki dillerde ekler eylemlerin önlerinde, nesnelerini eylemlerinin önlerinde kullanma eğiliminde olan “OV” tipindeki dillerde ise ekler eylemlerin sonlarında yer alırlar. Eklerin çoğunlukla eylemlerden türediği göze alındığında bu tipolojik bir yönelimi temsil ettiği basitçe görülmektedir. Çin dili morfolojik değişim özelliği bulunmayan bir dil olmasına karşın ek yönünden oldukça zengin olan bir dildir. Çin dilinde eylemlere eklenerek çeşitli zaman dilimlerinin belirtilmesinde rol oynayan bu ekler birçok kaynak kitapta eylemlerin sonlarına getirilerek kullanılan ekler şeklinde sınırlandırılmıştır. Bu açıdan bir değerlendirme yapıldığında Çin dilinin eylem zaman eklerinin kullanım şekilleri yönünden eylemlerini nesnelerinden sonra kullanma eğiliminde olan “OV” tipindeki diller ile benzer olduğu açık bir şekilde görülmektedir. Çalışmada, Çin dili içerisinde eylemlere getirilen eklerin yalnızca sona eklenen zaman eklerinden ibaret olmadığı, eylemlerin önlerine getirilerek zaman eki rolü üstlenen ögelerin de mevcut olduğu ve bu eklerin diğer işlevsel dil bilgisi ögelerinden nasıl ayırt edilebileceğinin yolları örnekler yardımı ile ayrıntılı bir şekilde işlenmiştir. Buna göre Çin dilindeki eylem zaman eklerinin basitçe tanımlanabilen zaman ekleri ve zor tanımlanabilen zaman ekleri olacak şekilde iki başlık altında toplanması mümkündür. Basitçe tanımlanabilen zaman ekleri çok fazla işleve sahip olmayan eklerdir. Bu ekler çoğunlukla zaman belirtirler. Zor tanımlanabilen eklerin aynı anda başka işlevleri de mevcuttur. Bu nedenle hangi işlevi üstlendiklerinin anlaşılabilmesi için birkaç yönteme ihtiyaç duyulmaktadır. Çin dilinde basitçe tanımlanabilen zaman ekleri eylemlerden sonra, zor tanımlanabilen zaman ekleri ise eylemlerden önce kullanılma eğilimi sergilemektedirler. Çin dilinin zaman eklerinin kullanımları yönünden “OV” tipli diller ile daha fazla bir benzerlik taşıdığı da ortadadır. Ancak, yine de Çin dilinde “VO” tipi diller ile benzer olan kullanım özelliklerini barındıran zor tanımlanabilen zaman eklerinin de mevcut olduğu reddedilemeyecek bir gerçektir. Çin dilinde hangi zaman ekinin hangi zaman dilimlerini belirtmede rol oynadığının ve hangi tip dillerin kullanım özelliklerini taşıdığının anlaşılması, Çin dilinin karakteristik özelliklerinin daha yakından tanınması açısından büyük bir öneme sahiptir. </div>]]> <![CDATA[The affixes added to verbs are often used in accordance with sentence elements and the order of verb placement. In the VO type languages, which tend to place objects after verbs, affixes are placed before verbs, whereas in the OV type languages which tend to place objects in front of verbs, affixes are placed at the end of verbs. Given that affixes are often derived from verbs and adverb, this typological tendency is quite evident. Despite the fact that Chinese is a language without morphological changes, it is rich in terms of affixes. In Chinese, affixes are used to indicate various time frames when attached to verbs. These affixes generally are placed after verbs. In many reference books, these affixes have been limited to being used suffixes used at the end of verbs. When evaluated from this perspective, the usage of tense affixes in the Chinese language is clearly similar to languages of the "OV" type, which tend to place verbs after objects. In this study, it has been elaborated in detail with examples how affixes attached to verbs in the Chinese language are not limited to tense suffixes added at the end but there are also elements that are placed in front of verbs to take on the role of tense marker. Additionally, ways to distinguish these affixes from other functional syntactic component have been discussed. Accordingly, verb tense suffixes in Chinese can be grouped under two headings: tense suffixes that can be simply defined and those that are difficult to define. Tense suffixes that can be simply defined do not have many functions and they mainly indicate time. On the other hand, affixes that are difficult to define such as zai jiang yao have multiple functions, they are not only affixes so several methods are needed to understand what are their function in the sentence. In Chinese, tense affixes that can be simply defined are generally used after verbs, while those that are difficult to define tend to be used before verbs. It is also evident that Chinese shares more similarities in the usage of tense suffixes with "OV" type languages. However, it is an undeniable fact that there are also tense affixes in Chinese that are difficult to define that exhibit usage characteristics similar to "VO" type languages. Understanding which tense suffix in Chinese indicates which time frames and understanding these suffixes exhibit what type of language characteristics is of great importance in gaining a deeper understanding of the characteristics of the Chinese language.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72923 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[269-291]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/491 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Acem Elçisi Nâmî-i Serahsî’nin Şiirleri]]> <![CDATA[Persian Ambassador Nâmî-i Serahsî’s Poems]]> <![CDATA[İsmail Hakkı AKSOYAK]]> <![CDATA[Türkmen şairi, Osmanlı Edebiyatı, Serahs, Sultan III. Ahmet, Lâle Devri]]> <![CDATA[Turkmen poet, Ottoman Literature, Serahs, Sultan II Ahmad, Tulib Age]]> <![CDATA[18. yüzyıl şairlerinden olan Nâmî-i Serahsî (Serahslı, Serahs kasabasından Nâmî) hayatı hakkında bilinenler sınırlıdır. Doğumu ve ölüm tarihi bilinmemektedir. Sadece Salim Tezkiresi’nde Arif Nâmî olarak anılmaktadır. Vanlı Dürrî, sadrazam İbrahim Paşa tarafından İran’a elçi olarak gönderildiğinde (1135/1722), O da Safevi padişahı tarafından iyi ilişkileri güçlendirmek üzere İstanbul’a elçi olarak atandı (1134/1721-22). İstanbul’da Sultan III. Ahmet, Sadrazam İbrahim Paşa ve diğer devlet yetkilileri tarafından kabul edildi. Şah’ın mektubunu takdim ederken çok yakın bir ilgi gösterildi; gördüklerinden oldukça şaşırdı. Karşılama esnasında tarihçi Râşid, hattat Veliyyüddin Efendi ve dönemin şairleri Dürrî, Seyyid Vehbî gibi dönemin önem şairleri ve sanatçıları hazır bulundu. Nâmî, Dürrî ve Râşid Farsça beyitler söylediler. Lale devrinin eğlencelerini yakından tanığı oldu. Her nereye gitse hediyeler verildi. . Beşiktaş sarayındaki Hüseyin Vehbî ve Nedim’in huzurunda karşılıklı şiir söylemelere katıldı. Aslında bu durum yani yöneticinin etrafındaki şair ve sanatçılar aynı zamanda Osmanlı zamanındaki “hamilik sistemine işaret ediyordu. Devlet protokolü gibi şiir söylemek içinde gerekli şartlar oluşmuştu. Bu makaleyle hem Nâmî’nin şiirleri yayınlanmış hem de bu geleneğe dikkat çekilmiştir. Şair, bürokrat ve entelektüel Nâmî, görevi tamamlandığında yeniden memleketine döndü. Bu makaleyle Nâmî’nin memleketine dair mecmuada belirtilen yeni bilgi verildi ve eldeki şiirleri günümüz Türkçesine transkribe edilmiştir. Yayınlanan 2’si Farsça 2’si Türkçe şiirlerinin dışında da Nâmî’nin yeni şiirler bulunacaktır.]]> <![CDATA[What is known about the life of Nâmî-i Serahsî (Nâmî from Serahs town), one of the 18th century poets, is limited. The poet, whose birth and death dates are unknown, was mentioned as Arif Nâmî in the Sâlim Tezkire. After Grand Vizier İbrahim Pasha sent Durrî of Van (1135/1722) to Iran as an ambassador, he was appointed as ambassador to Istanbul by the Safavid shah in the same year (1134/1721-22) in order to strengthen good relations. He is received in Istanbul by Sultan Ahmed III, Grand Vizier İbrahim Pasha and other state officials. While he was very pleased with the close attention shown to him during the presentation of the Shah's letter, he could not hide his surprise at what he saw. During the reception, the most important poet poets and artisan in his era, Chronicler Râşid, Calligrapher Veliyyüddin Efendi and poets of the period Dürrî and Seyyid Vehbî were present. He sings Persian couplets together with Nâmî, Dürrî and Râşid. He also witnessed the Tulip Era entertainments closely. He is given gifts wherever he goes, and he participates in poetry conversations in the Beşiktaş palace, in the presence of Hüseyin Vehbî and Nedim. When his duty is completed, he returns to Iran again. The stuation showed that poemts an artisian gathared near the padishah and grand veziers with the patronage system in the Ottoman literature tradation. The conditions which in speaking poems was ready. İt is published Nami’s poems and pay attantion patrotronaj system in Ottoman literature traditionwith this article. Poet, bureaucrat and entelectul Nâmî, comleted his mission and came back to his contryWith this article was given nwe infomation Nami’s country derived from macmua. And Nâmî’s poems translated into latin alphabet. Except from publishing 2 persian and 2 Turkish poems, it is hopewd that new poems will be find beklongs to Nami.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72870 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[269-276]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/492 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Postmodern Tarih Romanlarında Tarih Olan ve Olmayan Zamanların Bir Arada Kurgulanması]]> <![CDATA[Fictionalization of Historical Times and Non-Historical Times in Postmodern Historical Novels ]]> <![CDATA[Semiha ÖZEL YAMAN]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, tarihî roman, postmodern tarih romanı, yeni tarihselcilik, tarih bilinci, tarih olan zaman, tarih olmayan zaman]]> <![CDATA[New Turkish literature, historical novel, postmodern historical novel, new historicism, historical consciousness, historical time, non-historical time]]> <![CDATA[Yeni tarihselcilik anlayışının getirdiği farklı bakış açısı ile tarih biliminin bazı noktalarda reddi veya farklı yorumlanması, tarihî romanların görüntüsüne de değişiklikler getirmiştir. Romanda tarih olan ve olmayan zamanların aynı kurgu içinde, paralel bir şekilde kullanılması değişikliklerden biridir. Bu çalışmanın konusu; postmodern tarih romanlarının, tarihî zamanı romanın merkezine almak yerine tarihî olmayan zamanla birlikte kurgulamasıdır. Tarihî niteliği ortaya çıkacak şekilde üzerinden belirli bir zaman geçmiş tarihî zamanlar ile henüz üzerinden objektif değerlendirme sağlanacak kadar süre geçmemiş tarih olmayan/çağdaş zamanların romanda bir arada kullanılması, bu romanların tarihî roman olma özelliğini ortadan kaldırmaz. Çünkü geleneksel tarihî romanda gizlenerek kullanılan tarihî zaman-çağdaş zaman aralığı, çok zamanlı postmodern tarih romanlarında okuyucuya gösterilerek kullanılır. İki veya daha çok zamanlı postmodern tarih romanları insanlar, zamanlar, mekânlar arasında karşılaştırmayı içerir. Bu romanlarda anlatıcı adeta somutlaşarak karşımıza çıkar. Zamanlar arasındaki paralellik, doğrudan veya dolaylı olarak karşılaştırma ve yorumlama amacı gütmektedir. Bu romanlar ‘bugün’ ile ‘tarihî zaman’ aralığını vurgular. İki veya çok zamanlı postmodern tarih romanları klasik tarihî romanlardan daha fazla tarih bilincini ortaya çıkarmaktadır. Tarih ve şimdi karşılaştırması postmodern tarih romanında kurgunun içindedir. Postmodern tarih romanlarında ortaya çıkan bu durum aslında zamanın bütünselliği yaklaşımı ile ilgilidir. Ancak postmodern tarih romanı zamanın bütünselliğini vurgulamak için tarihî zamanların kendisine ihtiyaç duymaktadır. Bu, tarihin inkâr edilmesidir; ancak bu romanlar tarihi inkâr etmek için tarihe ihtiyaç duyar ve içinde tarih barındırmaya devam eder. Bu durum bahsi geçen zamanın tarih olduğu bilincini vurguladığı için tarihî roman algısını güçlendirmektedir. Postmodern roman; ortaya koyduğu üstkurmaca, metinler arasılık, fantastik ve mistik ögelerin kullanımı ile tarih olan ve olmayan zamanları bir arada kurgulamayı sağlamış; tarihî romanı eğlenceli ve ilgi çekici bir noktaya taşımıştır. Bu çalışmada kavramsal çerçeve analizi yaklaşımı ile tarih, tarihî roman, yeni tarihselcilik, tarihî romanda tarih olan ve tarih olmayan zamanlar ile tarih bilinci kavramlarının içerik ve sınırları belirginleştirilmeye, bu kavramlar arasındaki ilişkilerin ortaya konmasına çalışılmıştır. Amaç postmodern tarih romanlarında tarih olan ve olmayan zamanların bir arada kullanılmasının tarihi özneleştirerek geleneksel tarihî romandan daha fazla ön plana çıkaran özelliği dolayısıyla çok zamanlı postmodern romanların da tarihî roman niteliğini hak ettiğini ortaya koymaktır.]]> <![CDATA[With the different perspective brought by the new historicism understanding, the rejection or different interpretation of the science of history at some points has also brought changes in the appearance of historical novels. The use of historical and non-historical times in the same fiction is one of the changes. The subject of this study is, postmodern historical novels fictionalize historical time together with non-historical time, instead of putting historical time at the center of the novel. This situation does not remove the feature of these novels as historical novels. Because the historical time-contemporary time interval, which is hidden in the traditional historical novel, is used by showing it to the reader in multitemporal postmodern historical novels. Postmodern historical novels with two or multitemporal involve comparisons between people, times, and places. In these novels, the narrator appears before us almost in concrete form. The parallelism between times is for the purpose of comparison and interpretation, directly or indirectly. These novels emphasize the gap between 'today' and 'historical time'. Postmodern history novels of two or multiple periods reveal more historical awareness than classical historical novels. The comparison of history and present is included in the fiction of the postmodern history novel. This situation that emerges in postmodern history novels is actually related to the approach that integrity of time. However, it needs historical times themselves to emphasize the integrity of time. This is a denial of history; however, postmodern history novels need history in order to deny history, and they continue to contain history. This situation strengthens the perception of historical novel as it emphasizes the awareness that the mentioned time is history. Postmodern historical novels have been able to construct the historical and non-historical times together with metafiction, intertextuality, the use of fantastic and mystical elements. It has brought the historical novel to an entertaining and interesting point. In this study, with the conceptual framework analysis approach, it has been tried to clarify the content and boundaries of the concepts of history, historical novel, new historicism, historical and non-historical times in historical novels, and historical consciousness, and to reveal the relationships between these concepts. The aim is to show that multi-time postmodern novels, which center and highlight the concept of history more than traditional historical novels, also deserve to be called historical novels.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72842 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2769-2780]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/493 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çevirmenlerin Sosyolojik Aynası Olan Yan Metinler: Orwell’in 1984 Adlı Romanının İki Türkçe Çevirisinin Bourdieu Sosyolojisi Perspektifinden Analizi]]> <![CDATA[Paratexts as Sociological Mirrors for Translators: Analysis of Two Turkish Translations of Orwell’s 1984 from a Bourdeuisian Perspective]]> <![CDATA[Tuğçe Elif TAŞDAN DOĞAN]]> <![CDATA[Çeviribilim, yanmetin, Gérard Genette, Pierre Bourdieu, çeviri sosyolojisi, George Orwell, 1984]]> <![CDATA[Translation Studies, paratext, Gérard Genette, Pierre Bourdieu, sociology of translation, George Orwell, 1984. ]]> <![CDATA[Gérard Genette'in önerdiği anlamda yanmetinsel unsurlar; yazarın adı ve biyografisi, çevirmenin adı ve biyografisi, önsözler, dipnotlar, sonnotlar, resimler vb. tamamlayıcı metin bileşenleridir. Bu unsurlar, okurun içeriği daha etkili bir şekilde anlaması için ek bilgiler sunarak edebi bir metni geliştirir ve metni tamamlanmış bir edebi üretime dönüştürür. Yanmetinler, edebi işlevlerinin yanı sıra, özellikle çevirmen tarafından oluşturulmuşlarsa, çevirmenin görünürlüğünü artırırlar ve çeviri sürecinde ideolojik bir konum üstlenirler. Böylelikle, çevirinin ve çevirmenin sosyal statüsünü ortaya koyarak sosyolojik bir rol üstlenirler. Bu çalışma, yanmetinlerin bahsi geçen önemli rolüne odaklanarak, George Orwell'in 1984 adlı eserinin iki farklı Türkçe çevirisinde (Can Yayınları'ndan Celal Üster tarafından 2016 yılında çevrilen 1984 [en popüler çeviri] ve Everest Yayınları'ndan Mustafa Bal tarafından 2020 yılında çevrilen 1984 [en son çevirilerden biri]) yanmetinsel unsurların kullanımı veya göz ardı edilmesi durumlarının ardındaki sosyolojik ideolojiye ışık tutmayı amaçlamaktadır. Bu amaç çerçevesinde, çalışmada nitel araştırma deseni kullanılmış, elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Çevirmenlerin yanmetinsel unsurları kullanma ve kullanmama konusundaki bakış açıları Pierre Bourdieu'nün çeviri sosyolojisi kapsamında incelenmiştir. Gérard Genette’in yanmetinsel kavramları Pierre Bourdie’nün alan, habitus, sermaye ve illusio kavramları ile harmanlanarak George Orwell’in 1984 romanının iki Türkçe tercümesi özelinde söz konusu birleşimin etkileri irdelenmiştir. Bu bağlamda, çevirmenlerin yorumları ve açıklamaları, yanmetinleri kullanma/kullanmama tercihleri açısından analiz edilecek ve edebi metinleri çevirirken yanmetinlerin kullanımında sosyolojik süreçlerin önemini anlamak için habitus ve sermayenin rolü karşılaştırmalı bir perspektiften tartışılmıştır. Veri analizi ve tartışma süreçlerinin sonunda, çevirmenlerin habitüslerinin, sermayelerinin ve illusiolarının çevrilecek eseri seçme ve yanmetinsel unsur kullanıp/kullanmama tercihlerini önemli ölçüde etkilediği tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[Paratextual elements, in the sense suggested by Gérard Genette, are complementary components of the text such as the author’s name and biography, the translator’s name and biography, prefaces, footnotes, endnotes, illustrations, etc. These elements enhance a literary text by offering extra information for the reader to understand the content more effectively and transform the text into a completed literary production. Besides their literary functions, the paratexts play a significant role in translation, especially if they are created by the translator because they increase the visibility of the translator and assume an ideological position in the translation process. By focusing on this significant role of paratexts, the present study aims to shed light on the sociological ideology behind the use and non-use of paratextual elements in two different Turkish translations of George Orwell’s 1984 (1984 translated by Celal Üster from Can Publishing House in 2016 [the most popular translation] and 1984 translated by Mustafa Bal from Everest Publishing House in 2020 [one of the latest translations]). For this purpose, relevant translations have been examined through the qualitative research model, and the collected data have been evaluated through the content analysis method. The mindsets of the translators in using and not using paratextual elements have been analyzed within the scope of Pierre Bourdieu’s sociology of translation. The comments and explanations of the translators have been analyzed in terms of their choices in using/not using paratexts, and the role of the habitus and capital have been discussed from a comparative perspective to understand the significance of sociological processes in creating translations of literary texts with or without paratextual elements. After the processes of data analysis and discussion, it has been found that the translators’ capital, habitus and illusio have significantly influenced their preferences in choosing the novel in question for translation and in using paratextual elements or not.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72825 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2811-2834]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/494 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Âlim, Ârif, Şair ve Mütefekkir: Prof. Dr. Cemal Kurnaz]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Mahmut KAPLAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72789 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[79-81]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/495 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ozan - Şair Çatışması Bağlamında Divan Şairlerinin Türk Halk Edebiyatı Bilgisine ve Algısına Dair]]> <![CDATA[Perception and Knowledge of Divan Poets On Turkish Folk Literature In The Context Of The Conflict Of Poet And Minstrel]]> <![CDATA[Alper GÜNAYDIN]]> <![CDATA[Eski Türk edebiyatı, Türk halk edebiyatı, divan edebiyatı, sözlü kültür, yazılı kültür]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, Turkish folk literature, divan poetry, oral culture, literate culture ]]> <![CDATA[Çalışmada, divan şairinin halk edebiyatı bilgisi icra, icracı, muhit, ölçü, tür, işlev vb. unsurlar üzerinden incelenip değerlendirilmiştir. Doğrudan eski Türk edebiyatının birincil kaynakları olan divanlardan ve tezkirelerden yararlanılmış, yorum yapılırken de yine onların kullandığı lafızlar ve bağlam üzerinden hareket edilmiştir. Divan şairlerinin, halk edebiyatının kıssa, hikâyet, dâstân, fesâne, mesel, türkî, ilâhî, türkmânî, koşma vb. türlerini bildikleri; dörtlük nazım birimini kullandıkları ve hece ölçüsüyle mersiye, mesnevi, koşma, gazel vb. türlerinde manzumeler yazdıklarına dair bir literatür taraması yapılmıştır. Divan şairlerinin Köroğlu Türkîsi, Kıssa-i Nasreddîn, Geyik Fesânesi, Yunus İlâhîsi vb. bazı halk edebiyatı mahsullerini yalnızca bir telmih malzemesi olarak kullanmadıkları; tür, işlev ve bağlam noktasında da bu ürünler hakkında ciddi malumat sahibi oldukları tespit edilmiştir. Divan şiirinde, halk edebiyatının en önemli malzemelerinden olan atasözü ve deyimlerin kullanımı da oldukça geniş bir yer tutar. Münferit bazı karşı çıkışlar olsa da darb-ı mesel kullanımını ifade eden mesel-gûluk divan şairlerince takdir edilen bir meziyettir. Ayrıca divan şairlerinin ozan, âşık, şeyyâd, râvî, çögür şairi vb. halk edebiyatının icracılarını da yakından tanıdıkları fakat onlara karşı oldukça menfi bir tavır takındıkları, onları küçük gördükleri ve onlardan tahkir ile bahsettikleri görülmektedir. Çalışma neticesinde elde edilen sonuçlar kısaca şöyle sıralanabilir: Divan şairleri, halk edebiyatını oldukça yakından tanımaktadır ve bu edebiyatla ilgili teferruatlı malumat sahibidir. Fakat bu bilgiyi, kuruluş ve ilk klasik dönemde ekseriyetle tenkit ve istihza malzemesi yapmalarına rağmen daha sonraki süreçte dönüştürerek yeniden kullandıları tespit edilmektedir. Osmanlı sahası için, klasik yazılı kültürü temsil eden divan şairlerinin, sözlü halk edebiyatına bakışları, ilk yüzyıllarda oldukça menfi iken klasik dönemden itibaren müspete doğru giden bir çizgide geliştiğinden de söz edilebilir.]]> <![CDATA[This study focuses on how much the divan poet knows the folk literature. In addition, divan poets’ perception of folk literature also covered. Divan poets’ knowledge about folk literature was examined and evaluated by the elements of genre, function, performer, performance, literary milieu, syllabic meter etc. In this study, the main sources of classical Turkish literature, the divans and the tezkires were used. The data that we gathered in this study shows that the divan poets knew the folk literature genres such as kıssa, hikâyet, dâstân, fesâne, mesel, türkî, ilâhî, türkmânî, koşma and so on; and they used quatrain verse which is identical for the Turkish folk literature and they wrote some poems with the syllabic meter in the form of mersiye, mesnevi, koşma, gazel etc. Divan poets do not use some folktales only as a reference material, they also assure us that they know the genre, function and context of these folkloric products such as Köroğlı Türkîsi, Kıssa-i Nasreddîn, Geyik Fesânesi, Yunus İlâhîsi etc. In divan poetry, although there are some individual contradictions, usage of proverbs and idioms which are the most important elements of the folk literature is also very common and well appreciated. In addition, the divan poets knows the performers of the folk literature such as ozan, âşık, şeyyâd and râvî very well but they have a very negative attitude towards them and they underrate their artistic skills and their performanses. As a result for the study we can say that divan poets have very detailed information about Turkish folk literature. However, this information is often used as criticism and mockery. For the Ottoman field, it is quite possible to say that the negative perspective of the representatives of the classical literature against to the folk literature in the first centuries, began to change and eventually turned to a pozitive especially in the post-classical period.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72731 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2607-2624]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/496 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Benim Hocam Prof. Dr. Cemal Kurnaz]]> <![CDATA[My teacher is Prof. Dr. Cemal Kurnaz]]> <![CDATA[Kaplan ÜSTÜNER]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72701 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[173-174]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/497 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Prof. Dr. Cemal Kurnaz’ın Twitter/X Yazıları]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Kaplan ÜSTÜNER]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72700 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[229-242]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/498 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Baravlı Fıkra Tipinin Türk Fıkra Tipleri İçindeki Yeri]]> <![CDATA[The Place of Baravlı Joke Type in Turkish Joke Types]]> <![CDATA[Muhammet Faruk EKİCİ]]> <![CDATA[Fıkra, mahallî tip, Baravlı, Tunceli, Pertek]]> <![CDATA[Joke, local type, Baravli, Tunceli, Pertek]]> <![CDATA[Türk kültür tarihine ışık tutan halk anlatıları, kolektif bilincin kusursuz ve çok işlevli ürünleridir. Bunlardan biri de az sözle çok şey anlatan ve güldürürken insanı düşünmeye sevk eden fıkralardır. Günlük hayatta yaşanan sıradan olaylar, özel tipler sayesinde sıra dışı bir görünüm kazanıp fıkra türünü oluşturmuştur. Söz konusu özel tipler ya bütün dünyaca tanınmış ya sadece Türk dünyasında tanınmış ya da yaşadığı bölge ve yörede tanınmıştır. Sadece yaşadığı bölge ve yörede tanınan tipler için “mahallî tip” ifadesi kullanılmaktadır. Sadece yaşadığı bölge ve yörede tanınan tiplerden biri de Tunceli’nin Pertek ilçesine bağlı Barav (Çukurca) köyünün sakinlerini ifade eden Baravlı’dır. Daha çok saflığıyla fıkralarda ön plana çıkan Baravlı; Tunceli, Erzincan, Malatya gibi illerde yaşayan Şavak aşiretine mensuptur. Türk fıkra tipleri içerisine dahil edilebilecek Baravlı fıkralarına konargöçer yaşam tarzı süren Şavak aşiretinin kültürel kodları yansımıştır. Fıkralar, Çemişgezek ilçesine bağlı olan ve Şavak aşiretine mensup Yenimahalle, Cebe, Sarıbalta gibi köylerde anlatılmaktadır. Bu çalışmada 2015 yılında tarafımızdan Sarıbalta köyünde derlenen Baravlı fıkraları incelenmiştir. Fıkralar hem yapısal yönden incelenmiş hem de gülme teorilerinden uyumsuzluk teorisine göre değerlendirilmiştir. Yapısal olarak şahıs kadrosu, zaman, mekân, dil, üslup bakımından incelenen ve uyumsuzluk teorisi kapsamında değerlendirilen fıkra sayısı yedidir. Fıkralarıyla iki farklı yönden ele alınan Baravlı tipi, bu çalışma vesilesiyle literatüre kazandırılmış olacaktır. ]]> <![CDATA[Folk narratives that shed light on Turkish cultural history are perfect and multifunctional products of collective consciousness. One of these is the jokes that tell a lot with few words and make people think while making them laugh. Ordinary events in daily life have gained an extraordinary appearance thanks to special characters and formed the joke genre. These special characters are either known all over the world, known only in the Turkish world, or known only in the region and region where they live. The term "local type" is used for the types recognized only in the region and locality where they live. One of the types recognized only in the region and locality where he lives is Baravli, which refers to the inhabitants of Barav (Çukurca) village in Tunceli's Pertek district. Baravlı, who comes to the forefront in jokes mostly with his naivety, belongs to the Şavak tribe living in provinces such as Tunceli, Erzincan and Malatya. The cultural codes of the Shavak tribe, which leads a nomadic lifestyle, are reflected in Baravlı jokes, which can be included in Turkish joke types. The jokes are told in villages such as Yenimahalle, Cebe, Sarıbalta, which are connected to Çemişgezek district and belong to the Şavak tribe. In this study, Baravlı jokes compiled by us in 2015 in Sarıbalta village were analyzed. The jokes were both structurally analyzed and evaluated according to the incompatibility theory, one of the theories of laughter. The number of jokes structurally analyzed in terms of person cast, time, place, language, style and evaluated within the scope of incompatibility theory is seven. The Baravlı type, which is handled from two different aspects with his jokes, will be introduced to the literature on the occasion of this study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72659 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2545-2553]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/499 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Afrika Ekoloji Kültürünü Keşfetmek: Sahraaltı Masalları Türkçe Çevirilerinin İncelenmesi ]]> <![CDATA[Exploring African Ecological Culture: An Analysis of African Folktales Translations in Turkish Context]]> <![CDATA[Hatice DELİBAŞ]]> <![CDATA[Murat ÖZCAN]]> <![CDATA[: Çeviri, Afrika Masalları, Ekoloji, Aixela, Venuti]]> <![CDATA[Translation, African Folktales, Ecology, Aixela, Venuti]]> <![CDATA[Afrika’ya dair doğa anlayışı, tüm yaşam formlarının birliğini vurgulayan bir tutumdan oluşmaktadır. Afrika masalları incelendiğinde Afrika insanının doğaya karşı hassas tutumunun Afrika masallarına sirayet ettiği gözlemlenmiştir. Çeviri, bu anlamda, Afrika toplumlarının ekolojiye dair görüşlerini diğer toplumlara aktarmak için kültürlerarası bir köprü görevi üstlenmektedir. Ancak, alanyazın tarandığında Türk ve Afrika kültürleri arasındaki çeviri vasıtasıyla oluşan bu tür kültürel etkileşim üzerine gerçekleştirilen araştırmaların sınırlı düzeyde olduğu gözlemlenmiştir. Buradan hareketle oluşturulan bu araştırma, genelde çevre hassasiyetine ilişkin bir bilinç geliştirmeyi özelde ise Afrika’ya dair çevre ve ekoloji kültürünün Türk kültürüne aktarımında çevirinin rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. Betimsel bir analiz olarak gerçekleştirilen araştırmada çevre, kültüre özgü bir alt öğe olarak ele alınmaktadır. Çalışmanın veri tabanını orijinali İngilizce olan 87 Afrika masalı ve Türkçe çevirileri oluşturmaktadır. Toplanan veriler, çevreye yönelik sözcük ve ifadelerin aktarımı için belirlenen altı kategoriye göre tasnif edilmiş ve Aixela'nın (1996) kültürel ifadelere yönelik çeviri stratejileri temel alınarak Venuti'nin (1995) "Yerlileştirme-Yabancılaştırma" yaklaşımları çerçevesinde analiz edilmiştir. Gerçekleştirilen veri analizi sonucunda çevirmenlerin “yabancılaştırma” stratejisinden %97 oranında faydalanmayı tercih ettiği, yerlileşme stratejisinden ise %3 oranında yararlandıkları ortaya çıkmıştır. Bu sonuç, çevirmenlerin Afrika'nın çevresel yapısının çeşitliliği ve zenginliğine ilişkin hedef kitlenin bir anlayış geliştirmesine olanak sağlayan ve böylece Türk kültüründe geleneksel Afrika eko-felsefesine ilişkin kültürlerarası bir farkındalık yaratan bir çeviri yaklaşımı tercih ettiklerini ortaya çıkarmaktadır. Afrika eko-felsefesinin aktarımında çevirini rolüne ışık tutan bu araştırmanın eko-bilinç ile ilgili farkındalık yaratarak kültürler arası iletişime katkı sağlayacağı düşünülmektedir.]]> <![CDATA[African understanding of nature consists of an attitude that emphasizes connectivity of all life forms. When African folktales are examined, it is observed that the sensitive attitude of African people towards nature is also reflected in their folktales. In this sense, translation serves as an intercultural bridge to convey the views of African societies on ecology. Nevertheless, the impact of such cultural exchange that occurs through translation between Turkish and African cultures have yet to be thoroughly investigated. In this context, the purpose of this study is to raise environmental awareness in general and explore the role of translation in the transmission of African ecological culture to Turkish culture in particular. Environment is considered as a culture-specific sub-item in the research carried out as descriptive analysis. The corpus of the study consists of 87 African folktales and their Turkish translations. The data was classified according to six categories that were determined for the transfer of environment-related words and expressions and examined with "Domestication-Foreignization" approaches (Venuti,1995) based on translation strategies for cultural components (Aixela, 1996). The findings of research indicate that the “foreignization” approach was benefitted with a rate of 97% whilst “domestication” was used with a rate of 3%. This result suggests that the translators prioritize a translation approach that allows target audience to develop an understanding of the diversity of Africa's environmental structure. It is expected that the study will contribute to intercultural communication by shedding light on the significance of translation in the transmission of African eco-philosophy. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72629 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2463-2475]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/500 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir “Devr-i Kadîm Efendisi”: Cemal Kurnaz]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Osman HORATA]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72586 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[69-70]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/501 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İki Medeniyetten İki Şairin Benzer Şiirleri: Fuzûlî ve Shakespeare’in Şiirlerinde “Aşk” Üzerine Ortak Söylem Özellikleri]]> <![CDATA[Similar Poems of Two Poets from Two Civilizations: Common Features of Utterance on “Love” within the Poems of Fuzuli and Shakespeare]]> <![CDATA[Fettah KUZU]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Fuzûlî, Shakespeare, şiir, karşılaştırmalı edebiyat, aşk]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Fuzuli, Shakespeare, poetry, comparative literature, love]]> <![CDATA[Tüm sanat eserleri millî özelliklerinden bağımsız olarak birtakım evrensel nitelikler taşımaktadırlar. Bu manada, farklı kültürlerde telif edilen şiirlerin de ortak özellikleri bulunmaktadır. İnsanoğlunun aşk, korku, heyecan, mutluluk, hayal kırıklığı, hüsran, üzüntü ve fedakârlık gibi ortak duygulara sahip olmasına bağlı olarak şairler de rüyalarını, hayallerini ya da hislerini birbirlerine paralel bir tarzda kaleme almaktadırlar. Bu paralellik bağlamında Doğu ve Batı edebiyatlarında yetişmiş iki önemli şairin şiirlerinin, işlemiş oldukları “aşk” kavramına bağlı olarak karşılaştırılması ve bu karşılaştırma ile şiirdeki evrensel özelliklerin örneklendirilmesi bu sahadaki çalışmalara az da olsa katkı sunacaktır. Bu iki şairden biri “Osmanlı Şiiri” olarak da adlandırılan klasik Türk şiiri sahasının 16. yüzyılda yaşamış ünlü şairi Fuzûlî, diğeri ise İngiliz edebiyatının aynı dönemdeki en meşhur şairlerinden biri olan William Shakespeare’dir. Belli bir edebî gelenek içerisinde dahi bütün şairler ve şiirleri içerikten bağımsız olarak kişisel farklılıklara bağlı bir değişim göstermektedir. Ancak bu değişim daha ziyade üslup boyutunda gerçekleşmektedir. Şiirsel içerik zamana, mekâna ve insanlara göre değişse de asıl konular nadiren değişmektedir. Faklı medeniyetlerde yetişmiş iki şairin şiirlerinde de değişen, içerikten ziyade dil, sembolik malzeme, üslup ve kişisel sanatçı tarzları olarak tezahür etmektedir. Bu çalışmada, şiire dair ortak özellikler aşk kavramı bağlamında iki farklı medeniyetin farklı kültürlerinden yetişmiş iki şair örneğinde değerlendirilmeye çalışılacaktır.]]> <![CDATA[As any other art works, poetic traditions in all over the world have some universal features besides their distinctive national and local characteristics. Throughout the human history common emotions like love, fear, excitement, happiness, disappointment, frustration, sadness, devotion etc. have structured the themes of poems in all literatures of the world. In this regard a famous poet from classical Turkish poetry, Fuzuli and one of the most popular poets of English literature, William Shakespeare both of whom lived approximately in same time period have created their artworks, which have been counted as the most popular artworks of their cultures, depending on the common universal themes mostly based on the theme of love and beloved. The poetic language equipment in terms of figurative terminology, symbol systems, love and beloved perceptions of these two poets are in many aspects similar in spite of their cultural, religious and philosophical differences. In this study, common poetic features in terms of love and beloved are to be analysed in the sample of poems belonging to two poets of two civilisations as a comparative poem analysis due to the necessity for comparative studies on different literature traditions in the world for an exact universal literature theory.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72564 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2727-2743]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/502 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Altyazı Çevirisine Yardımcı Araçlar: En Yaygın Kullanılan Ücretsiz Uygulamalara Genel Bir Bakış]]> <![CDATA[Translation Tools for Subtitling: An Overview of the Most Commonly Used Free Applications]]> <![CDATA[Celal SARIOĞLU]]> <![CDATA[Uygulamalı çeviribilim, altyazı çevirisi, çeviriye yardımcı araçlar, görsel-işitsel çeviri, ücretsiz görsel-işitsel BDÇ araçları]]> <![CDATA[Applied translation studies, subtitle translation, translation aids, audio-visual translation, free AV CAT tools]]> <![CDATA[Teknolojik ilerlemeler, hayatın pek çok yönünü etkilediği gibi, çeviri alanını da kökten değiştirmiştir. Eskiden sadece kalem ve kağıtla yapılan çeviriler, teknolojik cihazların yardımıyla çok daha etkili ve hızlı bir hale gelmiştir. Bu dönüşümü sağlayan şey ise “çeviriye yardımcı araçlar” olarak adlandırılan çeşitli araçlar ve kaynaklar olmuştur. Bu araçlar, çevirmenlere içeriği başka bir dile aktarmak için yardımcı olurken, tutarlılık ve hız gibi konularda da büyük kolaylık sağlar. Bu çeviri yardımcıları arasında eşanlamlı sözlükler, tek veya çok dil içeren sözlükler ve Çeviri Belleği (ÇB) sistemleri gibi bilgisayar destekli çeviri (BDÇ) araçları bulunur. Bu araçlar, sadece doğru ve tutarlı çevirilerin yapılmasına yardımcı olmakla kalmaz, aynı zamanda çevirmenlerin daha verimli çalışmasına da imkân tanır ve bu sayede çeviriler daha hızlı ve kaliteli bir şekilde tamamlanır. Teknolojik gelişmelerle birlikte, çeviri kalitesini artırmak amacıyla genel amaçlı yazılımların yanı sıra özel amaçlı çeviri yardımcı araçları da ortaya çıkmıştır. Örneğin, sunumlar, videolar ve filmler gibi görsel-işitsel materyallerin farklı dillere çevrilmesi görsel-işitsel çeviri olarak adlandırılır. Bu alanda kullanılan yöntemler arasında dublaj, altyazı, seslendirme ve sesli betimleme bulunur. Bu alanda, kaynak materyalin kültürel bağlamının korunması büyük önem taşır ve dublaj, altyazı, seslendirme ve sesli açıklama gibi yöntemler, orijinal içeriğin özünün korunmasını ve genellikle çeşitli bir izleyici kitlesine erişilebilir hale getirilmesini amaçlar. Bu çalışma, görsel-işitsel çevirinin alt kategorisi olan altyazı çevirisine odaklanmaktadır. Altyazı çevirisi, metni ekranda görüntülemeyi ve aynı zamanda orijinal sesi korumayı içerir. Bu yöntem, yabancı dildeki içeriği anlayabilmek isteyen izleyiciler için sıkça kullanılır. Ancak altyazı çevirisi, yalnızca kelime çevirisi yapmakla kalmaz, aynı zamanda metnin ekranda okunabilir olmasını, zamanlamasını ve anlamın korunmasını gerektirir. Bu zorlukları aşmak ve altyazı çevirisi sürecini geliştirmek için çeşitli yazılım çözümleri geliştirilmiştir. Bu yazılım programları, eğitim amaçlı veya profesyonel altyazı çevirmenleri tarafından kullanılabilir ve dilbilgisi, zamanlama ve kültürel hassasiyet gibi alanlarda becerileri geliştirmelerine yardımcı olur. Bu konuyu daha derinlemesine incelemek için, bu çalışma çeviribilim alanındaki gelişmeleri ele alarak başlamakta ve özellikle Uygulamalı Çeviribilim ve çeviriye yardımcı araçların önemine vurgu yapmaktadır. Ardından, görsel-işitsel çevirinin alt alanı olan altyazı çevirisine odaklanarak, bu alandaki teoriyi ve temel konuları incelemektedir. Alanyazın taramasında görsel-işitsel çeviri kapsamında gerek ulusal gerekse de uluslararası birçok araştırmayla karşılaşılmış olmasına rağmen hem ücretli hem de ücretsiz altyazı çevirisine yardımcı araçları inceleyen çalışmaların sayısının azlığı göze çarpmış ve bu anlamda bu eksikliğin giderilmesi amaçlanmıştır. Betimleyici olması hedeflenen çalışma, gözlem yoluyla belirlenmiş yaygın olarak kullanılan ve altyazı çevirisini kolaylaştıran ücretsiz dört yazılım programının nitel ve nicel genel bir incelemesini sunmaktadır: Tero Subtitler, Aegisub, Jubler ve Subtitle Edit. Bu araçların bazıları her ne kadar güncellenmemiş olsalar da kullanılırlıkları tartışılmaz bir şekilde sürmektedir. Çalışma odağında ücretsiz uygulamalar yer aldığı için aynı amaca hizmet eden ücretli uygulamalar ve çevrimiçi platformlar incelemeye dahil edilmemiştir. Farklı çalışmalarda benzeri uygulamaların da incelenmesinin faydalı olabileceği düşünülmektedir. İncelenen ücretsiz yazılımların açık kaynaklı oluşları dünya genelindeki altyazı çevirmenlerinin bu araçları istekleri doğrultusunda şekillendirebilmelerini sağlamıştır. Teknolojik gelişmeler, çeviri alanında büyük bir dönüşümü beraberinde getirmiştir. Çeviri artık daha hızlı ve daha verimli hale gelmiştir. Ayrıca görsel-işitsel çeviri gibi özel alanlarda da teknolojinin etkisi büyük olmuştur. Bu çalışma, çevirmenlerin ve öğrencilerin işlerini kolaylaştırmak için kullanabileceği çeviriye yardımcı araçların önemini vurgulamaktadır ve görsel-işitsel çevirinin alt başlığı olan altyazı çevirisine yardımcı araçlar incelenmektedir. Bu araçlar, çeviri sürecini geliştirmek ve dil engellerini aşmak için güçlü birer destek sağlamaktadır. İncelenen yazılımlar eğitim kuruluşlarında altyazı çevirisi dersinde öğrencilerin eğitimlerinde kullanılabilecekleri gibi profesyonel veya “gönüllü” olarak altyazı çevirisi edimi ile uğraşanlarca da edim sürecinde kullanılabilecek araçlardır. Her ne kadar farklı yazılımların kullanım sebepleri kullanıcıların istekleri doğrultusunda şekilleniyor olsa da en güncel olması ve kurulum gerektirmeyen taşınabilir sürümü de olması nedeniyle Subtitle Edit programının öne çıktığı düşünülmektedir.]]> <![CDATA[Technological advances have radically changed the field of translation, just as they have affected many aspects of life. Translations that used to be done only with pen and paper have become much more effective and faster with the help of technological devices. This transformation has been enabled by various tools and resources called “translation aids”. These tools help translators to translate content into another language, while providing great convenience in terms of consistency and speed. These translation aids include computer-assisted translation (CAT) tools such as thesauri, single or multilingual dictionaries and Translation Memory (TM) systems. These tools not only help to ensure accurate and consistent translations, but also allow translators to work more efficiently, resulting in faster and higher quality translations. With technological advances, general-purpose software as well as specialized translation aids have emerged to improve translation quality. For example, the translation of audiovisual materials such as presentations, videos and movies into different languages is called audiovisual translation. Methods used in this field include dubbing, subtitling, voice-over and audio description. In this field, preserving the cultural context of the source material is of great importance, and methods such as dubbing, subtitling, voice-over and audio description aim to preserve the essence of the original content and make it accessible to a generally diverse audience. This study focuses on subtitling as a sub-category of audiovisual translation. Subtitling involves displaying the text on the screen and at the same time preserving the original audio. This method is often used for audiences who want to be able to understand foreign language content. Subtitle translation, however, requires not only translating words, but also ensuring that the text is readable on screen, maintaining its timing and meaning. Various software solutions have been developed to overcome these challenges and improve the subtitling translation process. These software programs can be used for educational purposes or by professional subtitle translators and help them improve skills in areas such as grammar, timing and cultural sensitivity. In order to explore this topic in more depth, this paper begins by discussing developments in the field of translation studies, with a particular emphasis on Applied Translation and the importance of translation aids. Then, focusing on subtitling as a sub-field of audiovisual translation, it examines the theory and key issues in this field. In the literature review, although many national and international studies on audiovisual translation were encountered, the scarcity of studies examining both paid and free subtitling aids was striking, and in this sense, this study aimed to fill this gap. This descriptive study presents a qualitative and quantitative overview of four widely used free software programs that facilitate subtitling, identified through observation: Tero Subtitler, Aegisub, Jubler and Subtitle Edit. Although some of these tools have not been updated, their usefulness remains unquestionable. Since the focus of the study was on free apps, paid apps that serve the same purpose were not included in the analysis. It may be useful to examine similar applications in a different study. The open-source nature of the free software analyzed has enabled subtitle translators around the world to shape these tools according to their wishes. Technological developments have brought about a major transformation in the field of translation. Translation has become faster and more efficient. Technology has also had a great impact on specialized fields such as audiovisual translation. This study emphasizes the importance of translation aids that translators and students can use to facilitate their work and examines aids for subtitle translation, which is a sub-heading of audiovisual translation. These tools provide powerful support to improve the translation process and overcome language barriers. The examined software can be used in educational institutions for training students in subtitling courses as well as for professional or “volunteer” subtitling translators. Although the reasons for using different software are shaped in line with the wishes of the users, Subtitle Edit program is considered to stand out, as it is the most up-to-date and has a portable version that does not require installation.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72560 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2793-2810]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/503 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nâbî’nin Onyedinci Yüzyıl İktisadî Hayatına Dair Düşünceleri]]> <![CDATA[Nâbî’s Thoughts On Seventeenth Century Economic Life]]> <![CDATA[Ali Fuat BİLKAN]]> <![CDATA[Onyedinci yüzyıl, Nâbî'nin şiirleri, Osmanlı ekonomisi, fiskalist politika, merkantilist politika, yerli sanayi]]> <![CDATA[Seventeenth century, Nâbî's poems, Ottoman economy, fiscalist policy, mercantilist policy, local industry.]]> <![CDATA[<ol start="17"> <li style="text-align: justify;">yüzyıl dünya ekonomisinde yeni stratejiler ve düşünceler ortaya çıkmış ve rekabetçi bir ekonomi anlayışı hâkim olmuştur. Bu ortamda Osmanlı ekonomisi, daha muhafazakâr ve ihtiyaçların teminine odaklanan bir politikayla yönetilmiştir. Uzun yıllar bir ticaret kenti olan Halep’te yaşayan Nâbî’nin ekonomik krizin yaşandığı bir süreçte konuyla ilgili görüşleri, Osmanlı yöneticilerine tavsiyeler mahiyetindedir. Bu dönemde dünya ekonomisinde ihracata yönelik merkantilist bir politika takip edilmesine karşın, Osmanlı İmparatorluğu’nda gelir ve gider dengesine dayanan fiskalizmin esas alındığı bilinmektedir. Daha çok tedarikçi bir ekonomi politikasını ifade eden bu kavram, söz konusu dönemde Batı’da izlenen ekonomi politikalarının tam tersi mahiyetindedir. İhracata dayalı lüks tüketimin bütçenin erimesine yol açması, bilhassa tarih yazarları ve şairlerin tepkisine yol açmıştır. Naîmâ, Koçi Bey, Nâbî gibi yazarların yanısıra, Râmî Mehmed Paşa gibi yöneticilerin eleştirilerinden anlaşılacağı gibi, bu dönemde izlenen ekonomi politikaları bütçe açığına sebep olmuştur. Nâbî, toplumda kanaat kültürünün yerleşmesi için telkinlerde bulunurken, lüks tüketim alışkanlığını da eleştirir. Bilhassa ithal eşyaya gösterilen ilginin gelir-gider dengesinin bozulmasına sebep olması, yerli üretimin yapılandırılmasını gündeme getirmiştir. Nâbî’nin yakın dostu olan Râmî Mehmed Paşa’nın yerli bir sanayi oluşturmak için gösterdiği çaba bu konudaki tedbirleri yansıtır. Özellikle Naîmâ’nın ithalatın zararlarını anlatarak yerli ürünlerin tüketilmesini dile getirmesi, bu konuda dünyadaki gelişmelerin yakından takip edildiğini göstermektedir. Nâbî’nin şiirlerinde yer alan sosyo-ekonomik semboller, bu dönemdeki ekonomi gündemini takip etmemizi de sağlamaktadır. Klasik dönem şairlerinin eserlerinde yer alan bu tür bilgiler, araştırmacıların edebî eserlerden yararlanmalarının önemini de ortaya koymaktadır.</li> </ol>]]> <![CDATA[In the 17th century, world’s economy, new strategies and ideas emerged and a competitive economic approach prevailed. In this environment, the Ottoman economy was managed with a more conservative policy focused on the supply of needs. The views of Nâbî, who lived in Aleppo, which was a commercial city for many years, on the subject during a period of economic crisis, are in the nature of advice to the Ottoman rulers. Although a mercantilist policy towards exports was followed in the world economy in this period, it is known that fiscalism based on the balance of income and expenditure was taken as the basis in the Ottoman Empire. This concept, which expresses more a supplier economic policy, is the opposite of the economic policies followed in the West in the mentioned period. The fact that the export-based luxury consumption led to the meltdown of the budget led to the reaction of history writers and poets in particular. As can be understood from the criticisms of writers such as Naîmâ, Koçi Bey and Nâbî, as well as administrators such as Râmî Mehmed Pasha, the economic policies followed in this period caused a budget deficit.While Nâbî makes suggestions for the establishment of the culture of contentment in society, he also criticizes the luxury consumption habits. In particular, the interest shown in imported goods caused the income-expenditure balance to deteriorate, which brought the structuring of domestic production to the agenda. The efforts of Râmî Mehmed Pasha, who was a close friend of Nabi, to create a local industry reflects the measures in this regard. In particular, Naîmâ's advocacy of the consumption of domestic products by explaining the harms of import shows that the developments in the world are followed closely. The socio-economic symbols in Nâbî's poems also enable us to follow the economic agenda of this period. This kind of information in the works of classical period poets also reveals the importance of researchers making use of literary works.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72557 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[411-422]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/504 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İzzet Ali Paşa İçin Yazılan Bir Tarih Manzumesi Üzerine]]> <![CDATA[On a Historical Poem Written for Izzet Ali Pasha]]> <![CDATA[Muhsin MACİT]]> <![CDATA[İzzet Ali Paşa, Nedîm, Kırımlı Rahmî, defterdarlık, tarih manzumesi.]]> <![CDATA[Izzet Ali Pasha, Nedim, Crimean Rahmi, treasurer, historical poem.]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatında bir gazelin farklı iki şaire, hatta bazen daha fazla kişiye atfedilmesi istisnai bir durum değildir. Nazire geleneği içerisinde pek çok şairin öykünerek ortaya koyduğu ürünler kolaylıkla öykünülen şaire mal edilebilir. Bu durumun tersi de mümkündür. Aynı şiirin farklı şairlere atfedilmesi daha çok gazel tarzındaki manzumelerde rastlanılan bir sorun olmakla birlikte başka nazım biçimlerinde yazılan manzumelerde de benzer durumlarla karşılaşılır. İşte bu makalede hem Nedîm Dîvânı’nda hem de Rahmî Dîvânı’nda bulunan aynı tarih manzumesinin hangi şaire ait olduğu üzerinde durulacaktır. Söz konusu edilen şiir, 18. yüzyılın bürokrat şairlerinden İzzet Ali Paşa’nın defterdarlık makamına atanması vesilesiyle yazılmış bir tarih manzumesidir. Bilindiği üzere İzzet Ali Paşa’nın defterdarlığa tayini ve vezirlik rütbesine yükseltilmesi vesilesiyle döneminin şairleri onun için kaside ve kıta yazmış, pek çok tarih düşürmüşlerdir. Defterdarlık makamına atanmasını bir manzumeyle tebrik edenler arasında yakın dostu Nedîm de vardır. Nedîm Dîvânı’nda bu vesileyle söylenmiş iki tarih manzumesi bulunmaktadır. Bunlardan biri Nedîm Dîvânı’nın eski ve yeni harfli baskılarında ve yazma nüshalarının neredeyse tamamında yer alır. Diğeri ise Nedîm Dîvânı’nın Kahire ve İstanbul baskılarında bulunmamakla birlikte Halil Nihad neşrinde ve yeni harfli baskılarında mevcuttur. İkinci şiir, Nedîm Dîvânı’nın sadece muahhar (geç dönem) birkaç nüshasında bulunmaktadır. Aynı tarih manzumesi Kırımlı Rahmî’nin Dîvân’ının yazma nüshalarında da yer almaktadır. Bu makalede hem Nedîm Dîvânı’nda hem de Rahmî Dîvânı’nda bulunan “Utârid-menkabet Bircîs-fıtnat Bû Alî-tıynet / Cenâb-ı Mîr İzzet ya‘ni mektûbî-i bü'l-himmet” beytiyle başlayan manzumenin şairin Rahmî olduğu kanısına varılmıştır.]]> <![CDATA[In classical Turkish literature, it is not an exceptional situation for a ghazal to be attributed to two different poets, and sometimes even more. The works produced by imitation of many poets within the nazire tradition can easily be attributed to the emulated poet. The opposite of this situation is also possible. Although attribution of the same poem of different poets is aproblem mostly encountered in ghazal style poems, similar situations are also encountered in poems written in other verse styles. In this article, we will focus on which poet the same historical poem in both Nedim’s Divan and Rahmi’s Divan belongs to. The poem in question is a historical poem written on the occasion of the appointment of Izzet Ali Pasha, on of the bureaucrat poets of the 18th century, to the office of treasurer. As it konwn, on the occasion of Izzet Ali Pasha’s appointment as treasurer an his elevation to the rank of vizier, the poets of this time write odes and stanzas for him and wrote many historical poems. His close friend Nedim was among those who congratulated him with a poem on his appointment to the position of treasurer. There are to historical poems written on this occasion in Nedim’s Divan. One of these is included in the old and new lettered editions and in almost all of the manuscripts copies of Nedim’s Divan. The other one is not found in the Cairo and Istanbul editions of Nedim’s Divan, but it is available in the Halil Nihad publication and in the new lettered editions. The second poem is found only in a few late copies of Nedim’s Divan. The same historical poem is also included in the manuscript copies of Crimean Rahmi’s Divan. In this article, it has been concluded that the poet of the poem starting with the couplet “Utârid-menkabet Bircîs-fıtnat Bû Alî-tıynet / Cenâb-ı Mîr İzzet ya‘ni mektûbî-i bü'l-himmet” in the both Nedim’s Divan and Rahmi’s Divan is Rahmi.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72528 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[627-632]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/505 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Hakanlığı Eserlerinde Kuş Adları]]> <![CDATA[Bird Names in Turkish Khaqani Works]]> <![CDATA[Özge EKER KAVALÇALAN]]> <![CDATA[Karahanlı Türkçesi, Hakaniye Türkçesi, Türk Hakanlığı dönemi, kuş adları, adbilim, zoonimi]]> <![CDATA[Karakhanid Turkısh, Khaqani Turkısh, Era of Turkish Khaqani, bird names, onomastics, zoonomy]]> <![CDATA[Tarih boyunca sosyal, siyasî, ekonomik ve kültürel alanda önemli rollere sahip olan kuşlar, Türk hakanlığı dönemi eserlerinde soyut düşünceleri kavramlaştıran önemli varlıklardan biridir. Dîvânu Lugâti’t Türk, Kutadgu Bilig, Atebetü’l- Hakâyık, Dîvân-ı Hikmet, TİEM 73 ve Rylands Kurân tercümelerinde kuş adlarına doğa tasvirlerinde, duygu ve düşünceleri kavramlaştırmada, miktar belirlemede ve haber verme bağlamında yer verilmiştir. Fakat bu eserlerde kuşlara dair ortak bir söz varlığı takip edilememektedir. Bu konuda en fazla ortaklık Dîvânu Lugâti’t Türk ve Kutadgu Bilig arasındadır. Dîvân-ı Hikmet de ayrıntılı incelendiğinde anlamsal ve kültürel açıdan bu ortaklığa dahil olmaktadır. Atebetü’l- Hakâyık’ta kuş çeşitliliği görülmemektedir. Dîvân-ı Hikmet’te kuşların kavramlaştırdığı anlamlar, dönemin diğer eserlerinden farklılık göstermektedir. TİEM 73 ve Rylands nüshalarında kuş adlarına dayalı söz varlığı ise sınırlıdır. TİEM 73 ve Rylands nüshalarındaki kuş, bıldırcın ve ibibik/ hüdhüd, haberdar etme ve tasvir açısından yer almaktadır. Türk hakanlığı metinlerindeki av, avcı veya seyirlik unsur bağlamındaki kuşlar, Türklerin hayat akışındaki düşüncelerini ve niyetlerini yansıtan önemli kültür unsurları olmuştur. Metinlerdeki bağlamlar da göz önüne alındığında bu dönemde kuşlar, pek çok duyguyu ve zihinsel yeteneği karşılamışlardır. Bu çalışmada Türk hakanlığı dönemi eserleri Dîvânu Lugâti’t Türk, Kutadgu Bilig, Atebetü’l- Hakâyık, Divan-ı Hikmet, TİEM 73 ve Rylands Kurân tercümelerindeki kuş adlarının oluşturduğu söz varlığı tarihî adbilim yöntemi açısından betimlenecektir.]]> <![CDATA[Birds, which have important roles in social, political, economic and cultural fields throughout history, are one of the important creatures conceptualized abstract thoughts in the works of Turkish Khaqani era. It is give place to bird names descriptions of nature, in conceptualizing feelings and thoughts, determining quantity and context of communication in Dîvânu Lugâti’t Türk, Kutadgu Bilig, Atebetü’l- Hakâyık, Dîvân-ı Hikmet, TİEM 73 and translations of Rylands Qur’an. But, it cannot be followed a common vocabulary about birds in these works. The most concern in this topic is between Dîvânu Lugâti’t Türk and Kutadgu Bilig. When Dîvân-ı Hikmet is researched in detail, it is included this partnership in terms of meaning and culture. Bird diversity isn’t seen in Atebetü’l- Hakâyık. The meanings conceptualized birds in Dîvân-ı Hikmet differ from other works of period. Vocabulary based on bird names is limited in TİEM 73 and Rylands copies. Birds, quails and hudhud in TİEM 73 and Rylands copies are located in terms of notifying and descriptions. Birds in context of prey, hunter or theatrical in the Turkish Khaqani texts have been important cultural elements, reflect thoughts and intentions of the Turks in life flow. In view of the contexts in texts, birds have correspond many emotions and mental abilities in this period. In this study, the vocabulary constituted by bird names in Turkish Khaqani works Dîvânu Lugâti’t Türk, Kutadgu Bilig, Atebetü’l- Hakâyık, Divan-ı Hikmet, TİEM 73 and translation of Rylands Qur'an will be described in terms of historical onomastic method.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72521 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2495-2510]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/506 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çeviri Metinlerde Çevirmenin Sesi: Nil Üstünde Gevezelik Romanı Örneği]]> <![CDATA[The Voice of the Translator in Translated Texts: Example of the Novel: Nil Üstünde Gevezelik]]> <![CDATA[Gülfem KURT]]> <![CDATA[Çeviribilim, Arapça-Türkçe Çeviri, Çevirmenin Sesi, Necîb Mahfûz, Sersera Fevka’n-Nîl]]> <![CDATA[Translation Studies, Arabic-Turkish Translation, Translator’s Voice, Naguib Mahfouz, Sersera Fevka’n-Nîl]]> <![CDATA[Kaynak dilden hedef dile yapılan çevirilerde kültürlerin farklılığı, çeviri sürecinde çevirmene birtakım zorluklar ortaya çıkarmaktadır. Kalıpsal ifadelerin, deyimlerin, atasözlerinin ya da tarihi arka planı olan bir kavramın çevrilmesi için hem kaynak dile hem de hedef dile tam bir hâkimiyet gerekmektedir. Bununla beraber kaynak ve hedef kültüre de egemen olmak mühimdir. Böyle durumlarda çevirmenin kullandığı stratejiler ve kuramlara olan yakınlığı önem arz etmektedir. Bu noktada çevirmenin durduğu yer, sesini ne kadar duyurabildiği, çevirmen olarak görünür olmayı mı görünmez olmayı mı tercih ettiği mühim bir araştırma konusu olarak görülmektedir. Çeviribilim incelemelerinin ilerlemeye başladığı günümüzde Arapça-Türkçe alanyazında bu tarz çalışmalara ihtiyaç olduğu ve varolan çalışmaların diğer bilim dallarına nazaran az olduğu gerçeği oldukça açıktır. Çalışmanın Türk yazın dizgesini kapsayan gelecek çalışmalar için yararlı olacağı, özelde ise Arapça-Türkçe çeviribilim çalışmalarına farklı bir boyut kazandıracağı düşünülmektedir. Çevirmenlerin çeviri sürecinde hangi stratejilerden nasıl yararlanabileceklerini göstermesi açısından da mühim bir çalışma olarak görülmekte, bundan sonra alanyazında yapılacak çalışmalar ve çalışmacılar ayrıca çeviribilim alanına ve çeviribilimcilere yol gösterici olması bakımından da önem arz ettiği düşünülmektedir. Çeviride çevirmenin görünürlüğü, çeviri sürecinde çevirmenin metne bıraktığı izlerin ve etkinin bir yansımasıdır. Bu kavram, çevirinin bir tür eleştirel veya analitik yaklaşımı olarak ortaya çıkar ve çevirmenin çeviri sürecindeki rolünün ve etkisinin daha belirgin bir şekilde anlaşılmasını amaçlar. İlk olarak, Lawrence Venuti’nin ortaya attığı bu kavram Theo Hermans tarafından çevirmenin sesi şeklinde kullanılmıştır. Hermans bu anlayışla çevirmenin metin içindeki söylemsel varlığını odak noktası kabul etmiştir. Bu çerçevede hazırlanan bu çalışmada öncelikle geçmişten günümüze çeviri ve çevirmen hakkında yapılan tanımlamalar, çevirmene yüklenilen rollerle ilgili bilgiler verilmiş ve eser incelemesi kısmında da Necîb Mahfûz’un Arapçadan Türkçeye çevrilmiş olan, Sersera Fevka’n-Nîl (Nil Üstünde Gevezelik) eserinde çevirmenin izleri incelenmiştir. Söz konusu inceleme yapılırken kaynak metindeki kültürel öğelerin hedef metne hangi strateji ve çevirmenin hangi tercihleri yaparak çevrildiği aynı zamanda hedef kültürde karşılığı olmayan ifadelerde çevirmenin çeviri tavrı da ele alınmıştır.]]> <![CDATA[In translations from the source language to the target language, the differences in cultures pose various challenges to the translator during the translation process. A thorough command of both the source and target languages is required for translating idiomatic expressions, sayings, proverbs, or concepts with a historical background. Furthermore, it is essential to be knowledgeable about both the source and target cultures. In such situations, the translator's proximity to the strategies and theories used becomes significant. At this point, where the translator stands, how well their voice can be heard, and whether they prefer to be visible or invisible as a translator are considered important research topics. In today's world, as translation studies continue to advance, it is clear that there is a need for such studies in the Arabic-Turkish literature, and the existing studies are relatively limited compared to other fields of science. This study is believed to be beneficial for future research covering the Turkish literary system, and specifically, it is expected to provide a different dimension to Arabic-Turkish translation studies. It is also considered an important work in terms of showing translators how to benefit from various strategies during the translation process, and it is believed that future studies and researchers in the field will be guiding to the field of translation studies and translators in this regard. The visibility of the translator in translation is a reflection of the traces and impact left by the translator on the text during the process of translation. This concept emerges as a form of critical or analytical approach to translation, aiming to enhance the understanding of the translator's role and influence in the translation process. Initially introduced by Lawrence Venuti, this concept has been further developed and referred to as "translator's voice" by Theo Hermans. Within this framework, Hermans places emphasis on the translator's discursive presence within the text. In this study, which is prepared within this context, firstly, descriptions of translation and the translator from the past to the present are provided, along with information regarding the roles attributed to the translator. Subsequently, in the section analyzing literary works, the traces of the translator are examined within the context of the translation of Naguib Mahfouz's work, "Sersera Fevka’n-Nîl" from Arabic to Turkish.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72514 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2691-2705]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/507 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mütercim ve Tercümanlık Bölümlerinde Çeviri Kabini Kullanımının Öğrenci Görüşlerine Göre Değerlendirilmesi: Selçuk Üniversitesi Örneği]]> <![CDATA[Evaluation of Use of the Interpreting Booth in Translation and Interpreting Departments According to Student Opinions: A Case of Selçuk University]]> <![CDATA[Onur KÖKSAL]]> <![CDATA[Nuray PAMUK ÖZTÜRK -Yonca Gül UĞURLU]]> <![CDATA[Mütercim ve tercümanlık, sözlü çeviri, çeviri teknolojileri, sözlü çeviri laboratuvarı, çeviri kabini]]> <![CDATA[Translation and interpreting, interpreting, translation technologies, interpreting laboratory, interpreting booth]]> <![CDATA[Dünyamız dilsel sınırlarını giderek yok etmektedir. Bu süreçte çeviriye eskisinden daha çok ihtiyaç duyulmaktadır. Çeviri, bu ihtiyacı karşılayabilmek için sürekli gelişmektedir. Kendi içerisinde birçok alana ayrılan çevirinin en çok çaba gerektiren türlerinden bir tanesi de sözlü çeviridir. Teknolojinin pek çok alana girmesiyle çeviri hizmetleri de teknolojik gelişmeler doğrultusunda yenilenme ve gelişme imkânı bulmuştur. Gelişen teknoloji araçları sayesinde sözlü çeviri yapmak hem hızlanmış hem de kolaylaşmıştır. Bu çalışma, Selçuk Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri kapsamında Mütercim ve Tercümanlık Bölümüne kurulan sözlü çeviri laboratuvarı merkezinde yürütülmüştür. Çalışmanın amaçları; kurulumu tamamlanan çeviri kabini sayesinde Mütercim ve Tercümanlık Bölümü öğrencilerinin sözlü çeviri becerilerinin gelişmesi; öğrencilerin çeviri kabini teknik ekipmanlarını kullanmayı öğrenmeleri; öğrencilerin profesyonel çeviri sürecine adaptasyonlarının sağlanması; çeviri kabininin çeviri sürecindeki etkinliğini ve öğrencilerin öğrenme süreci üzerindeki etkisini ortaya çıkarması; öğrencilerin çeviri konusunda gelişim sürecini takip edilmesi ve görüşlerinin alınmasıdır. Bu amaçlar doğrultusunda kurulan sözlü çeviri laboratuvarında öğrenim gören Selçuk Üniversitesi Yabancı Diller Yüksekokulu 3. ve 4. sınıf İngilizce Mütercim ve Tercümanlık Anabilim Dalı ile Arapça Mütercim ve Tercümanlık Anabilim Dalı öğrencilerinin görüşleri alınmıştır. Nitel araştırma deseniyle oluşturulan bu proje kapsamında alınan öğrenci görüşleri içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Araştırmanın sonucunda, sözlü çeviri laboratuvarının öğrencilerin bir veya iki temel becerisinin gelişimine ve mesleki hazır bulunuşluklarına olumlu yönde etkisi olduğu ve öğrencilere pratik kazandırdığı ortaya konmuştur.]]> <![CDATA[The linguistic boundaries of our world have been disappearing. In this process, translation is needed more than ever. The translation is constantly evolving to meet this need. One of the most labor-intensive types of translation which is divided into many sub-fields is interpreting. Following the integration of technology into many fields, translation services have also found the opportunity to renew and develop in line with technological developments. By virtue of the developing technology tools, interpreting has become faster and easier. This study was carried out focusing on the interpreting laboratory established in the Department of Translation and Interpreting within the scope of Selçuk University Scientific Research Projects. The purposes of this study are, as a result of the installation of the interpreting booth, to improve the interpreting skills of students of the Department of Translation and Interpreting, to help students learn how to use the technical equipment of the interpreting booth, to ensure students’ adaptation to the professional interpreting process, to reveal the effectiveness of the interpreting booth in the interpreting mechanism and its impact on the student’s learning process, to follow the development process of the students in interpreting and to obtain the opinions of the students. For these purposes, the opinions were obtained from 3rd- and 4th-grade Department of English Translation and Interpreting and Department of Arabic Translation and Interpreting students taking courses in the interpreting laboratory at the Selçuk University School of Foreign Languages. The study was designed in a qualitative framework, and the student opinions were collected and analyzed through the content analysis method. As a result of the research, it was observed that the interpreting laboratory positively affected the development of one or two basic skills and professional readiness of the students and enabled them to gain practice.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72502 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2679-2690]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/508 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Modern Irak Edebiyatında Siyasi Şiir (1908-1932)]]> <![CDATA[Polıtical Poetryin Modern Iraqi Literature (1908-1932)]]> <![CDATA[Fuat DAŞ]]> <![CDATA[Arap edebiyatı, Irak edebiyatı, Irak şiiri, siyasi şiir, II. Meşrutiyet, Arap milliyetçiliği]]> <![CDATA[Arabic literature, Iraqi literature, Iraqi poetry, political poetry, The second constitutional monarchy, Arab nationalism]]> <![CDATA[<ol> <li style="text-align: justify;">yüzyılın ilk çeyreği Irak siyasi hayatının en çalkantılı yılları olur. Özellikle 1908 yılında ilan edilen ve Osmanlı hakimiyetindeki Arap coğrafyasında büyük yankı uyandıran II. Meşrutiyet ve akabindeki siyasi ve toplumsal gelişmeler, Irak halkı için yeni bir sürecin kapılarını aralar. Bu yeni süreçte insanlar siyasal ve toplumsal alanlarda yapılacak ıslahatlar açısından daha fazla ümitvar olur. Hem Osmanlı Devleti’ne karşı bağlılıklarını dile getirirler hem de eşitlik, hürriyet ve adalet konularında atılımlar isterler. Ancak I. Dünya Savaşı’yla birlikte Irak toprakları İngiliz hakimiyetine geçince rüzgâr tam tersi yönde esmeye başlar ve halk, İngilizlerin sömürgeci politikalarına maruz kalır, ilerleyen yıllarda bağımsızlık için büyük bir mücadele içine girer. Bu dönemde meydana gelen siyasi olayların Irak edebiyatında da yansımaları görülür. Özellikle hemen her siyasi olayın yer edindiği siyasi şiir türü en önemli şiir türlerinden biri olarak karşımıza çıkar. Bu bağlamda çalışmamızda Irak siyasi şiirinin gelişim süreci değerlendirilmiş, 1908 ve 1932 yılları arasında şair divanlarında çokça işlenen II. Meşrutiyet’in ilanı, sömürge güçleriyle mücadele, İngiliz manda yönetimi, Arap milliyetçiliği ve Arap birliği düşüncesi, yönetici sınıfı gibi başlıca siyasi şiir temaları irdelenmiştir. Iraklı şairlerin bu siyasi temaları ne şekilde ele aldıklarına, onlara karşı tutum ve davranışlarına dikkat çekmek amaçlanmıştır. Ayrıca şairlerin bu siyasi temalara dair düşüncelerini daha kanıtlayıcı bir şekilde sunmak için şiirlerinden örnekler verilmiştir.</li> </ol>]]> <![CDATA[The first quarter of the 20th century would be the most turbulent years of Iraqi political life. Especially the Second Constitutional Monarchy, which was declared in 1908 and had great repercussions in the Arab geography under Ottoman rule, and the subsequent political and social developments opened the doors of a new process for the Iraqi people. In this new process, people become more hopeful in terms of reforms to be made in political and social fields. They both express their loyalty to the Ottoman Empire and demand breakthroughs in equality, freedom and justice. However, when the Iraqi lands came under British domination with the First World War, the wind started to blow in the opposite direction and the people were exposed to the colonial policies of the British, and they entered into a great struggle for independence in the following years. These political events that took place in this period are also reflected in Iraqi literature. In particular, the type of political poetry, in which almost every political event takes place, is one of the most important types of poetry. In this context, in our study, the development process of Iraqi political poetry was evaluated, and the main political poetry themes such as the declaration of the Second Constitutional Monarchy, the struggle with the colonial powers, the British mandate, Arab nationalism and the idea of Arab unity, and the ruling class, which were widely covered in poets' divans between 1908 and 1932, were examined. It is aimed to draw attention to how Iraqi poets handle these political themes, their attitudes and behaviors towards them. In addition, examples from the poets' poems are given to give more evidence of their thoughts on these political themes.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72470 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2443-2462]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/509 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Halk ve Divan Şiirinin Müşterek Şairi: Kastamonulu Âşık İhsan Ozanoğlu]]> <![CDATA[Joint Poet of Folk and Divan Poetry: Kastamonulu Âşık İhsan Ozanoğlu]]> <![CDATA[Abdullah AYDIN]]> <![CDATA[Divan Edebiyatı, Halk Edebiyatı, Müşterek, Âşık İhsan Ozanoğlu, Kastamonu.]]> <![CDATA[Divan Literature, Folk Literature, Joint Poet, Âşık İhsan Ozanoğlu, Kastamonu.]]> <![CDATA[Kastamonu, kuruluşu tarih öncesi dönemlere kadar giden bir şehirdir. Anadolu’da hüküm süren pek çok devletin kuruluşuna ve yıkılışına tanık olmuştur. Şehrin Türklerle tanışması 499/ 1105 yılında Danişmentliler tarafından fethedilmesiyledir. 610/ 1213’te Selçuklular’ın, 692/ 1292 yılında Candaroğulları’nın egemenliği altına girmiştir. 865/ 1460 yılında Fatih Sultan Mehmet zamanında Osmanlı sınırlarına dâhil olmuştur. Kastamonu, Millî Mücadele Dönemi’nde de çok önemli gelişmelere sahne olmuştur. Türklerin İslâmiyet iklimine geçişiyle başlayan edebî tarz Divan Edebiyatı, Klasik Türk Edebiyatı, Eski Türk Edebiyatı veya Osmanlı Edebiyatı isimleriyle anılmaktadır. Bu edebî gelenek dikkat çekecek derecede ön planda olmamakla beraber yeni devletimiz Türkiye Cumhuriyeti döneminde de varlığını sürdürmektedir. Yeni çalışmalarda yirminci asırda yazılan divanlarla karşılaşılmaktadır. Yetiştirdiği yüz elliden fazla divan şairiyle edebiyat tarihinde önemli bir yeri olan Kastamonu’nun yirminci asırdaki divan şairi temsilcisi ise İhsan Ozanoğlu olmuştur. İhsan Ozanoğlu, 1907 – 1981 yılları arasında yaşamış, değişik sahalarda yüzlerce eser vermiş önemli bir yazar ve şairdir. O aynı zamanda öğretmen, din adamı, gazeteci, edebiyat tarihçisi, folklor araştırmacısı, ozandır. Eskilerin ifadesiyle yed-i tûlâ sahibi, nevi şahsına münhasır, âşık, ârif ve âlimdir. Çok yönlü kişiliğiyle sadece Kastamonu’nun değil bütün Türk kültür ve medeniyetine önemli katkılar sağlamıştır. Bu makalede tertip ettiği divanıyla hem şekil hem de tür olarak divan şiiri geleneğini yirminci asırda devam ettiren İhsan Ozanoğlu tanıtılmıştır.]]> <![CDATA[Kastamonu is a city whose foundation dates back to prehistoric times. It witnessed the establishment and collapse of many government that ruled in Anatolia. When the city was conquered by the Danishmends in 499/1015, it met the Turks. It came under the rule of the Seljuks in 610/1213 and the “Candaroğulları” in 692 /1292. It was included in the Ottoman borders in 865/1460 during the reign of Mehmet, the Conqueror. Kastamonu also witnessed many important developments during the National Struggle Period. The literary style that started with the acceptance of Islam by the Turks is known as "Divan Literature", "Classical Turkish Literature", "Old Turkish Literature" or "Ottoman Literature". Today, although the mentioned literary style does not attract much attention, it continues to exist in the period of our new government, the Republic of Turkey. With the new studies, the divans written in the twentieth century have been discovered. Kastamonu has an important place in the history of literature by educating or brining up more than one hundred and fifty divan poets. The representative of Kastamonu of the divan poetry in the twentieth century is İhsan Ozanoğlu. İhsan Ozanoğlu is an important writer and poet who lived between 1907-1981 and produced hundreds of works in different fields. He is also a teacher, religious man, journalist, literary historian, folklore researcher and bard. In the words of ancient people, he is the owner of "yed-i tula (extensive knowledge)", a unique characteristics, wise and scholar. With his versatile character, he has made important contributions not only to Kastamonu but also to all Turkish culture and civilization. In this article, İhsan Ozanoğlu who continued the tradition of divan poetry in the twentieth century in terms of form and genre by his divan which were edited by him is introduced.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72435 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[299-310]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/510 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çarh-Nâme’de Yer Alan Fiillerin Anlamları ve Kullanımları Üzerine Bir Değerlendirme]]> <![CDATA[An Evaluation on The Meanings And Uses of Verbs In Çarh-nâme]]> <![CDATA[Fatma KOÇ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Çarh-nāme, Ahmet Fakîh, Eski Anadolu Türkçesi, fiil, semantik]]> <![CDATA[Çarh-nāme, Ahmet Fakîh, Old Anatolian Turkish, Verb, Semantic]]> <![CDATA[Fiiller iş, oluş ve hareket bildiren sözcüklerdir. Bir işin gerçekleşmesi veya yargının meydana gelmesi fiilin varlığıyla bilinir. Fiillerin semantik görünümü kullanıldığı yere göre farklılık gösterebilir. Bunun yanı sıra fiilin cümle içerisindeki kullanımı veya dizilimi onun anlamını etkileyen bir faktördür. Dolayısıyla fiilin yapısı gerçekleşen işin anlamını ortaya koyar. Çarh-nâme Eski Anadolu Türkçesi döneminin fonetik ve morfolojik özelliklerini temsil eden önemli eserlerdendir. Kaside şeklinde yazılan eser 83 beyitten oluşmakta olup dinî ve tasavvufî bir içeriğe sahiptir. Didaktik bir üslupla kaleme alınan eser manzume biçiminde oluşturulmuştur. Eserde her şeyin geçici olduğu, kıyamet günü, ölümün hakikat oluşu gibi temalardan bahsedilmektedir. Ahmet Fakîh tarafından yazıldığı bilinen eser hakkında ilk bilgi Mehmet Fuat Köprülü tarafından verilmiştir. Eserde Arapça ve Farsça sözcüklere rastlanmakla birlikte genel olarak halkın anlayabileceği sade bir dil kullanılmıştır. Eser, fonetik ve morfolojik açıdan Eski Anadolu Türkçesinin dil özelliklerini taşımaktadır. Eser, dünyanın geçiciliği, kıyamet gününün gerçekliği, ibadetin önemi, ölüm ve mahşer gibi konuları içermekle birlikte kaside türünde yazılmıştır. Ayrıca sanat kaygısı taşımayan eser, halkın anlayabileceği şekilde sade bir dille yazılmıştır. Çalışmada eser içerisinde yer alan fiiller taranarak tespit edilmiştir. Tespit edilen fiillerin anlamları bağlamlarına göre açıklanmış olup kullanımları ve kulanım sıklıkları hakkında bilgi verilmiştir. Buna bağlı olarak ulaşılan çıkarımlar sonuç bölümünde verilmiş olup gerekli açıklamalar yapılmıştır. ]]> <![CDATA[Verbs are words that express action, occurence and action. The realization of an action or the occurence of a judgment is known by the existence of the act. The semantic appearance of verbs may differ depending on where they are used. In addition the use or sequence of the verb in the sentence is a factor that affects its meaning. Therefore the structure of the verb reveals the meaning of the action. Çarh-nâme is one of the important works representing the phonetic and morphological features of the Old Anatolian Turkish period. Written in the form of an ode the work consists of 83 couples and has a religious and mystical content. Written in a didactic style the work was created in the form of a verse. In the work themes such as the fact that everything is temporary the day of judgment and death are the truth are mentioned. The first information about the work known to have been written by Ahmet Fakîh was given by Mehmet Fuat Köprülü. Altought Arabic and Persian words are found in the work a plain language that can be understood by the general public is used. Although Arabic and Persian words are found in the work, a plain language that can be understood by the general public is used. The work bears the linguistic features of Old Anatolian Turkish in terms of phonetics and morphology. The work was written in the style of eulogy, including the transience of the world, the reality of the Day of Judgment, the importance of worship, death and the apocalypse. In addition, the work, which does not have artistic concerns, is written in a simple language that the public can understand. In the study the verbs in the work were determined by scanning. The meanings of the detected verbs are explained according to their context and information is given about their usage. Accordingly the conclusions reached are given in the conclusion section and necessary explanations are made.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72344 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2921-2938]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/511 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ruşen Eşref’in “Diyorlar Ki” Eseri Bağlamında Eski-Yeni Tartışmaları]]> <![CDATA[Old-New Debates in the Context of Ruşen Eşref's ]]> <![CDATA[Emir Ali ŞAHİN]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Ruşen Eşref Ünaydın, Diyorlar Ki, eski, yeni, röportaj. ]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Ruşen Eşref Ünaydın, Diyorlar Ki, old, new, interview]]> <![CDATA[Ruşen Eşref Ünaydın, edebî hayatına Batı edebiyatından yaptığı tercümelerle başlar. Deneme, çocuk şiiri, mensur şiir, edebî röportaj, hatıra gibi türlerde eser veren yazar, asıl ününü Türk edebiyatına “edebî röportaj”ı kazandırmakla sağlar. Türk edebiyatının önde gelen şair ve yazarlarıyla yaptığı röportajları, önce 1917 ve 1918 yıllarında Vakit gazetesi ve Türk Yurdu dergilerinde tefrika ettirir, akabinde de “Diyorlar Ki” adıyla kitaplaştırır. Eser, sadece bir türün başlangıcına kaynaklık etmekle kalmaz uhdesinde taşıdığı orijinallikle, önemini günümüze kadar artırarak devam ettirir. Bu eserinden mütevellit sanat ve edebiyat camiasında “Diyorlar ki muharriri” diye anılan Ruşen Eşref, mezkûr eserini on sekiz şair ve ediple yaptığı röportajla vücuda getirir. Eserde yer alan zatlar, Tanzimat’tan Servet-i Fünûn’a, Fecr-i Âti’den Millî Edebiyat’a 19.yüzyılın ikinci yarısından 20.yüzyılın ilk yarısına kadar kaleme aldıkları eserlerle Türk edebiyat tarihinde iz bırakmış kişilerdir. Röportaja katılan şair ve yazarların Ruşen Eşref’in sorduğu sorulara -siyasî konulara hemen hiç girmeden- kültür, sanat, dil ve edebiyat çerçevesinde verdikleri cevaplar, ilgili araştırmacı ve sanatseverler açısından kıymetlidir. Ayrıca bu zevatın yaşadıkları devirle kendilerinden önceki devri algılayış ve açıklayıştaki tavırları; akranlarıyla selefleri hakkındaki mülahazaları, günümüz araştırmacılarına önemli ipuçları vermektedir. Bu çalışmada, mahdut başlıklar altında, eserdeki kültür, sanat, dil ve edebiyata dair fikirler ele alınıp incelenmiş ve neticede Türk edebiyatında eski - yeni, halef - selef mevzularıyla ilgili tartışmaların güncelliğini kaybetmeden devam ettiği kanaatine varılmıştır.]]> <![CDATA[Ruşen Eşref Ünaydın's literary life begins with his translations from Western literature. The author, who works in genres such as essays, children's poetry, prose poetry, literary conversation, and memoir, achieves his real fame in Turkish literature by arranging "literary conversation". He had his interviews with the leading poets/authors of Turkish literature serialized in the Vakit newspaper and Türk Yurdu magazines in 1917 and 1918, and then published them as a book under the name "Diyorlar Ki ". The work not only serves as a source for the beginning of a genre, but maintains its value until today with the originality it carries. Ruşen Eşref, who is known as "they say his author" in the art and literature community after this work, brings his work together with an interview with eighteen poets and writers. The people in the work are the people who left their mark in the history of Turkish literature with the works they wrote from the Tanzimat to Servet-i Fünûn, from Fecr-i Âti to National Literature, from the second half of the 19th century to the first half of the 20th century. The answers to the questions of the poets and writers who participated in the interview with the content of culture, art, language and literature -without going into the political conversations- are valuable for the researchers and art lovers. In addition, this person's perception of the period they lived in and the period before them and their clear understanding; Operational considerations of their peers and their predecessors provide important clues to our researchers. In this case, under limited beliefs, the clues about culture, art, language and literature in the work were discussed and examined, and as a result, it was concluded that the discussions on the old - new, successor - predecessor issues in Turkish literature continue without losing their currency.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72312 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[337-358]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/512 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Deyiş Bilimsel Araçlar Açısından Necip Fazıl Kısakürek’in Şiirleri]]> <![CDATA[Necip Fazıl Kısakürek’s Poems in Terms of Stylistics Tools]]> <![CDATA[Mediha MANGIR]]> <![CDATA[Deyiş bilimi, yineleme, koşutluk, önceleme, sapma, Necip Fazıl Kısakürek]]> <![CDATA[Stylistics, repetition, foregrounding, parallelism, deviation, Necip Fazıl Kısakürek]]> <![CDATA[Necip Fazıl’ın şiirlerinde deyişsel tercihlerin incelendiği bu çalışmada, onun şiirlerinde yer verdiği deyiş bilimsel araçlardan öncelemelerin, koşutlukların, yinelemelerin ve sapmaların ancak bir bölümüne yer verilmiştir. Çalışma, şairin “Çile”sini anlama yolunda deyiş bilimsel araçlara yönelik bütüncül bir bakışla bir model teşkil edebilir. İncelenen şiirlerde, ses birimsel yinelemeler ile biçim birimsel yinelemelerin farklı şekilleri (ön, art, paralel, zıt paralel, çaprazlama, ikizleme, ek yinelemesi) tespit edilmiştir.Bunlardan ses birim yinelemesinin daha çok aliterasyon, asonans ve uyak; ek yinelemesininde redif olarak işaretlendiği görülür. Biçim birimsel yinelemelerden ek yinelemesinin yanı sıra ikizleme de şair tarafından çok tercih edilen bir türdür. Anlamı pekiştirme, kuvvetlendirme, ahenk ve ritm oluşturma işlevleri olan ikilemeleri çağrıştıran ikizlemeler de Necip Fazıl’ın şiir kurgusunda ön plandadır. Koşutluk, şiirdeki genel düzen olarak nitelendirilir. Necip Fazıl’ın şiirlerinde deyiş bilimsel araçlardan koşutluğu sağlayan en önemli yapının yinelemeler olduğu görülür. İncelenen şiirlerde takip edilebilen, anlamın pekişmesine, duygu değerinin güçlenmesine, alıcıda estetik etkiye, kolay söyleyişe neden olan yinelemeler, söz dizimsel koşutluklar oluşturmuştur. Aynı kavram etrafında farklı göstergelerin öncelenmesiyle de şiirlerin genelinde kavramsal koşutluğu görmek mümkündür. Deyiş bilimsel araçlardan önceleme, her ne kadar sınırları tam belirlenmemiş bir kavram olsa da yineleme, koşutluk ve sapmayla birlikte ele alınır. Necip Fazıl’ın şiirlerinde ses bilgisel, biçim birimsel ve söz dizimsel yinelemeler, derin yapıdaki anlama ulaşmada kılavuzluk yaparlar. Böylece bu yinlemelerle ses bilgisel, biçim birimsel ve söz dizimsel öncelemeler gerçekleşir. Şiirlerin bazılarında yüklemler, zamirler; bazılarında şahıs işaretleyicileri (iyelik, şahıs ekleri gibi), bazılarında da şiir izleği olan göstergenin ses birimleri öncelenmiş ve bunların tespit edilmesiyle anlam haritaları oluşturulmuştur. Necip Fazıl’ın şiirleri sapmalar açısından da dikkate değerdir. Şair, dile yeni bir güç kazandırmayı, kelimeleri ses ve anlam açısından daha etkili kılmayı, zihinde değişik tasarımlar ve duygu değerleri oluşturmayı amaçlayan sapmalara şiirlerinde sıklıkla yer vermiştir. Onun şiirleri; alışılmamış bağdaştırmalar, aktarmalar ve özgün benzetmeler açısından oldukça zengindir. Bu itibarla, şair anlamsal sapma başta olmak üzere, kullandığı yazımsal, lehçesel ve ses bilimsel sapmalarla şiir dilini özgünleştirmiş, alıcıya anlama ulaşmada çeşitli kodlar sunmuştur. Bu çalışma, Necip Fazıl şiirlerindeki deyiş bilimsel araçlardan tamamını sınırlı tanıklarla modellemek ve böylece bütüncül bir bakış sunmak gayesindedir. Necip Fazıl’ın şiirlerinde her bir deyiş bilimsel aracın ayrıntılı analizi ile çıkacak sonuçlar; çeşitli anlam haritaları oluşturacak ve meraklıların, araştırmacıların, okurların genel olarak alıcıların çoğul okuma serüvenine katkı sağlayacaktır.]]> <![CDATA[Only a part of the foregrounding, parallels, repetitions and deviations from stylistics tools that he includes in his poems are included in this study, in which the stylistic preferences in Necip Fazıl's poems are examined. The study can serve as a model for understanding the poet's "Çile" with a holistic view ofstylistics tools. In the analyzed poems, different forms of phonemic repetitions and morpheme repetitions (front, back, parallel, opposite parallel, crossover, replication, suffix repetition) were identified. Of these, it can be seen that phoneme repetition is marked mostly as alliteration, assonance and rhyme; the additional repetition is also marked as redif.In addition to suffix repetition, one of the morphological repetitions, replication is also a type preferred by the poet. Reduplications that evoke replications that have the functions of reinforcing the meaning, strengthening, creating harmony and rhythm are also at the forefront in Necip Fazıl's poetry fiction.Parallelism is described as the general order in poetry. It is seen that the most important structure that provides parallelism among the stylistic tools in Necip Fazıl's poems is repetition. The repetitions that can be followed in the analyzed poems, causing consolidation of meaning, strengthening of emotional value, aesthetic effect on the recipient, and easy pronunciation have created syntactic parallels. It is possible to see conceptual parallelism throughout the poems with foregrounding of different indicators around the same concept. Foregrounding, one of the stylistics tools, is considered together with repetition, parallelism and deviation, even though it is a concept whose boundaries are not fully defined. Phonological, morphological and syntactic repetitions in Necip Fazıl's poems provide guidance in reaching the deep structure meaning. Thus, phonological, morphological and syntactic foregrounding occurs with these repetitions. Predicates and pronouns in some of the poems; personal markers (such as possessives, personal suffixes) in some of them, and the phonemes of the sign, which is the theme of poetry in some others were prioritized and meaning maps were created by identifying these. Necip Fazıl’s poems are also noteworthy in terms of deviations.He often included deviations in his poems that aimed to give new power to the language, to make words more effective in terms of sound and meaning, and to create different designs and emotional values in the mind. His poems are very rich in terms of unusual associations, quotations and original similes. In this respect, the poet has individuated the poetic language with the orthographic, dialectal and phonological deviations he uses, especially the semantic deviation, and has presented various codes to the recipient in reaching the meaning. This study aims to model all of the stylistic tools in Necip Fazıl's poems with limited witnesses and thus present a holistic view. The results that will come out with the detailed analysis of each stylistic tools in Necip Fazıl's poems will create various meaning maps and contribute to the plural reading adventure of enthusiasts, researchers, readers and buyers in general.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72231 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1885-1906]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/513 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ritüeller ve Ritüellerde Kırgız Kadını]]> <![CDATA[Rituals and The Kyrgyz Woman in Rituals]]> <![CDATA[İlknur BAYRAK İŞCANOĞLU]]> <![CDATA[Halkbilimi, Ritüel, Kültür, Kırgızlar, Kırgız kadını.]]> <![CDATA[Folklore, Ritual, Culture, Kyrgyz, Kyrgyz woman.]]> <![CDATA[Kültürün devamında önemli rolleri üstlenen kadın, özellikle doğum, evlilik gibi geçiş dönemlerinde sözüyle ve davranışıyla toplum hayatında toplumun huzurunu, birlik ve beraberliğini sağlayıcı çeşitli uygulamaları yerine getirmiştir. Bu uygulamalar bünyesinde ses ve olayları barındıran, içinde oluştuğu topluma özgü özellikler taşıyan ritüeller olarak dikkat çekmektedir. Ritüel en temel anlamı ile bir törendir, davranış kalıbıdır. Din, sosyoloji gibi farklı bilim dalları ritüele farklı açılardan yaklaşmış, pek çok farklı bilim insanı ritüeli tanımlamıştır. Tüm yapılan tanımlarda ritüelin kutsalla ilişkisi olması ve kendine ait davranış kurallarının bulunması, bir topluma aitlik özelliği taşıması, değişmez olması ile tekrar özelliğinden bahsedilmiştir. Ritüel toplum hayatı içerisinde birlikte yaşamanın yazısız kuralları olarak görülmektedir. Farklı toplumlarda ve farklı kültürlerde farklı anlamlar taşıyan ritüeller bulunmakla beraber özellikle pek çok kültürde genel olarak kadının ritüelleri gerçekleştirmekte birincil rol aldığı görülür. Türk kültüründe kadının ritüelde aldığı roller, Şamanist dönemdeki kadın şamanların rolleri ile benzerlik göstermekte ve kadın şamanın toplum hayatı içerisinde yerine getirdiği doğumu kolaylaştırma, hasta iyileştirme, doğum ve evlilik durumlarında çeşitli ritüellerde yer alma gibi görevlerinin zaman içerisinde değişen inanışa rağmen kadının görev ve sorumluluğunda kaldığı, kadın şamandan doğumdaki ebeye, düğünde de gelinin yanındaki yengeye evrildiği görülmektedir. Bu çalışmada da kadın şamanlardan günümüze uzanan ve toplum hayatında önemli bir yeri olan ritüellerin Kırgız kültüründeki yerine ve günümüzdeki görünümlerine yer verilmiş ve Kırgız kültüründe Kırgız kadınının ritüellerdeki rolü tespit edilmeye çalışılmış, ritüeller sırasında Kırgız kadınının söylediği sözler ile davranışlarından da örnekler verilmiştir. ]]> <![CDATA[The woman, who plays an important role in the continuation of the culture, has fulfilled various practices that ensure the peace, unity and solidarity of the society in social life with her words and behavior, especially in transition periods such as birth and marriage. These practices draw attention as rituals that contain sounds and events and have characteristics specific to the society in which they are formed. Ritual, in its most basic sense, is a ceremony, a pattern of behavior. Different branches of science such as religion and sociology have approached ritual from different angles, and many different scientists have defined the ritual. In all the definitions, it is mentioned that the ritual has a relationship with the sacred and has its own rules of behavior, it has the feature of belonging to a society, it is unchangeable and the repetition feature is mentioned. Ritual is seen as the unwritten rules of living together in social life. Although there are rituals that have different meanings in different societies and different cultures, it is seen that women play a primary role in performing rituals, especially in many cultures. The roles of women in rituals in Turkish culture are similar to the roles of women shamans in the shamanist period, and the duties of female shamans such as facilitating childbirth, healing the sick, taking part in various rituals in childbirth and marriage situations remain the duty and responsibility of the woman despite the changing beliefs over time. It is seen that she evolved from a female shaman to a midwife at birth, and to a sister in law next to the bride at the wedding. In this study, the place of rituals in Kyrgyz culture and their current appearances, which date from female shamans to the present and have an important place in social life, are given. In the Kyrgyz culture, the role of the Kyrgyz woman in the rituals was tried to be determined, and examples were given from the words and behaviors of the Kyrgyz woman during the rituals.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72228 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[351-360]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/514 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ortaokul Öğrencileri İçin Bilgilendirici Metin Dereceli Puanlama Anahtarı Geliştirme Çalışması]]> <![CDATA[Development of Informative Text Rubric for Secondary School Students]]> <![CDATA[Yusuf TAŞKIN]]> <![CDATA[Osman Kürşat YORGANCI -Mustafa Özgün HARMANKAYA]]> <![CDATA[Türkçe eğitimi, Türkçe dersi, yazma eğitimi, bilgilendirici metin, dereceli puanlama anahtarı]]> <![CDATA[Turkish education, Turkish course, writing education, informative text, rubric]]> <![CDATA[Öğrencilerin zihinsel, fiziksel ve görsel-algısal yeterliği ile diğer dilsel becerileri öğrenciler tarafından hazırlanan metinlerde görünür hâle gelir. Dolayısıyla bu metinlerin belirli ölçütler bakımından çeşitli ölçme araçları ile incelenmesi ve değerlendirilmesi bu becerilerin yetkinlik derecesi hakkında öğretmenlere detaylı bilgiler verir. Değerlendirme sürecinde geçerli ve güvenilir referans noktaları olan ölçme araçlarının kullanılması öğretmenler arasında puanlamada objektifliği sağladığı gibi değerlendirilmesi amaçlanan yeterlik ve beceriler ile ilgili de daha kapsamlı ve detaylı bilgiler verir. Bu doğrultuda araştırmanın amacı 7 ve 8. sınıf seviyesindeki öğrencilerin sınıf içinde gerçekleştirdikleri bilgi vermeye/açıklamaya dayalı yazma çalışmalarını değerlendirmeye yönelik geçerli, güvenilir ve kullanışlı bir dereceli puanlama anahtarı geliştirmektir. Nitel ve nicel araştırma yöntemlerinin bir arada kullanıldığı bu araştırmada veriler Aksaray’da bir ortaokulun 7 ve 8.sınıfında eğitim görmekte olan 30 öğrenciden toplanmıştır. Dereceli puanlama anahtarı geliştirme sürecinde kapsam geçerliği uzman görüşleri ile sağlanmıştır. Puanlayıcılar arası güvenirliğin belirlenmesinde ise Krippendorff Alfa güvenirlik katsayısı değerleri kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgular maddeler ve maddelere ilişkin tanımlayıcıların uzmanlar tarafından uygun kabul edildiğini göstermektedir. Krippendorff Alfa değerleri ise puanlayıcılar arasında yüksek düzeyde güvenirlik olduğuna işaret etmektedir. Geliştirilen Bilgilendirici Metin Dereceli Puanlama Anahtarı öğrencilerin bilgilendirici metinlerini farklı boyutlarıyla değerlendirmek amacıyla çeşitli düzeylerde ölçütler içermektedir. Dereceli puanlama anahtarından alınabilecek en yüksek puan 72, en düşük puan 18’dir.]]> <![CDATA[Students' mental, physical, visual-perceptual and other linguistic skills become visible in the texts prepared by students. Therefore, analysing and evaluating these texts with various measurement tools in terms of certain criteria provides teachers with detailed information about the degree of competence of these skills. The use of measurement tools with valid and reliable reference points in the evaluation process provides objectivity in scoring among teachers and provides more comprehensive and detailed information about the competences and skills intended to be evaluated. Accordingly, the aim of this study is to develop a valid, reliable and useful rubric for evaluating the informative/explanatory writing activities of 7th and 8th grade students in the classroom. In this study, in which qualitative and quantitative research methods were used together, data were collected from 30 students studying in the 7th and 8th grades of a secondary school in Aksaray. In the process of developing a rubric, content validity was ensured by expert opinions. Krippendorff Alpha reliability coefficient values were used to determine inter-rater reliability. The findings obtained from the research show that the items and the descriptors related to the items are accepted as appropriate by the experts. Krippendorff Alpha values indicate a high level of reliability among the raters. The developed Informative Text Rubric contains criteria at various levels in order to evaluate students' informative texts in different dimensions. The highest score that can be obtained from the rubric is 72 and the lowest score is 18.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72227 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1971-1988]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/515 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ana Dilinde Kelime Öğrenme Stratejileri Ölçeği]]> <![CDATA[The Word Learning Strategies Scale in L1 ]]> <![CDATA[Muhammet MEMİŞ]]> <![CDATA[Ana dili eğitimi, kelime öğrenimi, kelime öğrenme stratejileri, D1, ölçek geliştirme]]> <![CDATA[Mother tongue education, vocabulary learning, word learning strategies, L1, scale development]]> <![CDATA[Bu çalışmada, ana dili eğitimi sürecinde bulunan öğrencilerin ders sırasında ve ders dışında söz varlıklarını genişletmek için kullandıkları kelime öğrenme stratejilerini belirlemeye yardımcı olmak üzere bir ölçme aracı geliştirmek amaçlanmıştır. Bu amaçla belirlenen yol haritası doğrultusunda sırasıyla alan yazın taraması yapılmış, elde edilen bilgilerden hareketle kelime öğrenme stratejileri tanımlanmış ve maddeler halinde yazılmış, bu maddeler daha sonra uzman görüşüne sunularak uygulama öncesi taslak bir ölçek oluşturulmuş, nihayetinde ortaya çıkan ölçek formu ile çalışma grubuna ulaşılarak kelime öğrenme stratejileri ölçeğinin geçerlik ve güvenirlik analizleri gerçekleştirilmiştir. Bu çerçevede ölçekteki maddelerin görünüş ve kapsam geçerliğini belirlemek üzere dil eğitimi alanında uzmanlığı bulunan 6 akademisyenden uzman görüşü alınmış, ölçeğin geçerlik ve güvenirlik analizleri içinse ortaokul düzeyindeki toplam 525 öğrenciden bir çalışma grubu oluşturulmuştur. Analizler için kullanılan veriler 2021-2022 ve 2022-2023 eğitim-öğretim yıllarında devlet ortaokullarında okuyan 11-14 yaş grubundaki öğrencilerden elde edilmiştir. Beşli likert türünde tasarlanan ölçek ile toplanan veriler üzerinde gerçekleştirilen açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri sonucunda toplam 36 madde ve 3 faktörden oluşan bir yapı ortaya çıkmış; bu faktörlerin toplam varyansın %59,6’sını açıkladığı hesaplanmış, ölçeğin Cronbach alfa güvenirlik değerinin ise .96 olduğu belirlenmiştir. Ortaya çıkan faktörler öğrenme odaklı stratejiler, pekiştirme odaklı stratejiler, kesinleştirme odaklı stratejiler şeklinde isimlendirilmiştir. Açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizlerinin sonuçları, kelime öğrenme stratejileri ölçeğinin geçerli ve güvenilir olduğuna işaret etmektedir. Bu ölçek yardımıyla özellikle 11-14 yaş grubunda bulunan çocukların kelime öğrenirken kullandıkları stratejiler ile bu stratejileri kullanım sıklıklarını belirlemek mümkün olacaktır. Ölçek aracılığıyla elde edilecek bilgiler sayesinde ortaokul düzeyindeki çocukların söz varlıklarını zenginleştirme yolları hakkında bilgi sahibi olunabilecek, sözcük öğrenimi konusundaki yeterlikleri ve eksiklikleri tespit edilebilecek ve bu doğrultuda kelime hazinesinin geliştirilmesi çerçevesinde öğrencilere kazandırılması gereken farkındalık, bilgi ve becerilerle ilgili planlamalar şekillendirilebilecektir. Bu ölçeğin maddelerini oluşturan ana dilinde kelime öğrenme stratejilerinin, kelime hazinelerini zenginleştirmek isteyen öğrencilerin kendi öğrenimlerini düzenlemek üzere yapabileceklerine ilişkin yol gösterici nitelik taşıdığı da söylenebilir.]]> <![CDATA[This study aimed to develop a measurement tool to help to determine the word learning strategies that students in the process of mother tongue education use to expand their vocabulary during and outside the lesson. In line with this purpose, expert opinions were obtained from 6 academicians with expertise in the field of language education to determine the face and content validity of the items in the draft scale, and a study group of 525 middle school students was formed for the validity and reliability analysis of the final generated scale. The data used for the analyses are from students in the 11-14 age group studying in public middle schools in the 2021-2022 and 2022-2023 school years. As a result of the exploratory and confirmatory factor analyses, a structure consisting of a total of 36 items and 3 factors emerged; it was calculated that these factors explained 59.6% of the total variance, and Cronbach's alpha reliability value of the scale was .96. The results of exploratory and confirmatory factor analyses indicate that the word learning strategies scale is valid and reliable. With the help of this scale, it will be possible to determine the strategies used by children, especially in the 11-14 age group, while learning vocabulary, as well as the frequency of using these strategies.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72226 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1907-1925]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/516 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kedi Günlüğüne Yansıyan Tedirginlik: Mustafa Miyasoğlu’nun Kaybolmuş Günler Romanında Yapı ve İzlek]]> <![CDATA[Nervousness Reflecting to The Diary Of Cat: Structure And Theme in Mustafa Miyasoğlu’s Novel Lost Days]]> <![CDATA[Abdulhalik AKER]]> <![CDATA[Türk Dili ve Edebiyatı, Mustafa Miyasoğlu, Kaybolmuş Günler, 68 kuşağı, yapı ve izlek]]> <![CDATA[Turkish Language and Literature, Mustafa Miyasoglu, Lost Days, Generation 68, structure and theme]]> <![CDATA[Edebiyatımızın hak ettiği ilgiyi görememiş romanlarından biri olan Kaybolmuş Günler, Türkiye Cumhuriyeti’nin 50. yılında yönetimin çok ağır baskıları altında toplumsal benliklerini ararken bireysel benliklerini de kaybetme tehlikesi ile yüz yüze gelen gençlerin simge ismi Beşir Güner’in aşk, inanç ve değer yargıları bağlamında iç dünyasını anlatır. Eser her ne kadar üniversiteden mezun olmaya çalışan bir gencin aşk ve inanç ekseninde iç dünyasını anlatıyor olsa da çoğu zaman bu olaylara dönemin toplumsal meseleleri de eşlik etmektedir. Bir dönem romanı olarak nitelendirebileceğimiz Kaybolmuş Günler, 68 Kuşağı’na farklı bir açıdan bakabilme cesaretini göstermiş ve aynı konuya değinen romanlar arasında farklı ve müstesna bir yer edinmiştir. Siyasi istikrarsızlık içerisinde sağ-sol olarak kamplara ayrılan genç kitlenin geleceğe dair düşledikleri her şey, dönemin acımasız rüzgârı önünde uçuşurken kendilerini bir tedirginlik içerisinde görmeleri kaçınılmazdır. Bu ruh hâli içerisinde olan gençlik asıl uğraşlarına odaklanamamakta ve ideallerinden yavaş yavaş uzaklaşmaktadırlar. Onları düşledikleri bir hayata ulaştıracak olan yarınlardan hiçbir umudu kalmayan bu nesil, içerisinde bulundukları zamanı da verimli geçirememekte ve gerek bugünleri gerekse gelecekleri olmak üzere günlerini kaybetmektedirler. Bu çalışmamızda Mustafa Miyasoğlu’nun bu ilk romanını yapı ve izlek bakımından inceleyerek romancının hem roman tekniğine ilişkin izlediği yolu hem de dönemin sosyal ve politik meselelerine değinerek aktarmış olduğu olayları gün yüzüne çıkarmaya çalıştık.]]> <![CDATA[Lost Days, one of the neglected novels of our literature, narrates the inner world of Beşir Güner, symbol of youth that comes face to face with losing their individualities under the heavy pressure of the regime at the fiftieth year of the Turkish Republic, in the context of his love, belief and value systems. Whereas the work narrates the inner world of a youngster who tries to graduate from university with focus on his love and belief, social issues of the day accompanies these events. Lost Days, a novel which we can call a period novel, has dared to look at a different angle to the Generation 68 and has acquired a different and special place among the novels that cover the same issue. It is inevitable that the young mass, who are divided into right-left camps amid political instability, see themselves in a state of uneasiness as everything they dream of about the future is flying in front of the brutal wind of the period. The youth in this mood are unable to focus on their main pursuits and gradually move away from their ideals. This generation, which has no hope for the future that will lead them to the life they dream of, cannot spend their time productively and they lose their days, both today and their future. In this work, we tried to uncover the path the novelist took and the events he relayed in terms of writing technique as well as touch upon the social and political issues of the period by inspecting his first novel in terms of structure and theme.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72203 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2285-2301]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/517 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[-رواية "خطأ مقصود" قراءة في ضوء النقد الثقافي -دراسة نقدية تحليلية]]> <![CDATA[Hata Maksut' Novel Read in the Light of Cultural Criticism]]> <![CDATA[Murad KAFİ ]]> <![CDATA[ الأدب، النقد، الثقافي، الأنساق، الرواية]]> <![CDATA[Literature, criticism, cultural, patterns, novel.]]> <![CDATA[<span lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: black; mso-themecolor: text1;">الملخص<span lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi; color: black; mso-themecolor: text1;">: شغل النقد الثقافي كغيره من المناهج والنظريات والمذاهب التي ظهرت بعد ما يعرف بـــ"ما بعد الحداثة" اهتمام النقاد والباحثين، ولا سيما أنه فن وافد على الثقافة العربية، فظهرت دراسات عدّة حاولت شرحه وتبسيطه وتقريبه إلى ذهن القراء والباحثين، فعرفته تارة بأنه ليس بحثاً أو تنقيباً في الثقافة إنما هو بحث في أنساقها المضمرة، وفي مشكلاتها المركبة والمعقدة، وقالت فيه تارة أخرى بأنه نشاط يحاول دراسة الممارسات الثقافية في أوجهها الاجتماعية والسياسية والنفسية والفلسفية وغيرها، بناء على ما تقدم ذكره نود أن نضع ورقة بحثية تسعى إلى تسليط الضوء على معطيات النقد الثقافي وأنساقه المضمرة في رواية "خطأ مقصود" للكاتب العراقي "محمد صابر عبيد". <span lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">تنقسم الورقة البحثية إلى قسمين، الأول: قسم نظري يدرس مصطلح النقد الثقافي، وذلك عبر تحديد مفهومه، ونشأته، وتكوينه، وخصائصه، وأهم رواده في الغرب والعالم العربي، ودراسة العلاقة بينه وبين بقية النظريات والمذاهب والمناهج والعلوم المكونة لأنساقه الثقافية المضمرة في خبايا النص الأدبي. <span lang="AR-SA" style="font-size: 11.0pt; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-theme-font: major-bidi;">أما القسم الثاني فهو عبارة عن قسم تطبيقي يقوم على دراسة رواية "خطأ مقصود"، دراسة قائمة على النقد الثقافي؛ ليكشف من خلاله عن الأنساق الثقافية التي لا تطفو على سطح اللغة، بل تبقى مخفية في ثناياها تنتظر من يحلل النص ويفكك بنيته الداخلية؛ ليصل إلى أفكار بثّها الكاتب في نصه بشكل لا واع منه، وفي الخاتمة تصل الدراسة إلى عدّة نتائج تؤكد أنّ نظرية النقد الثقافي هي من أهم النظريات التي ظهرت في ميادين الدراسات النقدية في العقود الأخيرة، كذلك تعد من النظريات المنفتحة على العديد من المناهج السابقة لها، فواضعوها لا ينكرون أنهم استفادوا من النظريات التي سبقتهم، فبنوا عليها بعض خصائص  نظريتهم الجديدة، أي إن هذه النظرية لم تكن وليدة المصادفة أو ناشئة من العدم بل جاءت نتيجة سياقات مرتبطة بما قبلها من نظريات. وقد أسهم كثير من الدول الغربية في تقديم عدد كبير من نقاد هذه النظرية ومفكريها ومنظّريها ، بالإضافة إلى نتائج أخرى.]]> <![CDATA[Cultural criticism, like other approaches, theories, and doctrines that emerged after what is known as “post-modernity,” occupied the attention of critics and researchers, especially since it is an art that was introduced to Arab culture. An excavation in culture is rather a research in its implicit systems, and in its complex and complex problems, in which she said at other times that it is an activity that attempts to study cultural practices in their social, political, psychological, philosophical and other aspects. Cultural and its implicit patterns in the novel "An Intentional Mistake" by the Iraqi writer "Muhammad Saber Obaid". The research paper is divided into two parts, the first: a theoretical section that studies the term cultural criticism, by defining its concept, origin, composition, characteristics, and its most important pioneers in the West and the Arab world, and studying the relationship between it and the rest of the theories, doctrines, approaches, and sciences that make up its cultural systems embedded in the mysteries of the literary text. . As for the second section, it is an applied section based on the study of the novel "An Intentional Mistake", a study based on cultural criticism. To reveal through it the cultural patterns that do not float on the surface of the language, but rather remain hidden in its folds, waiting for someone to analyze the text and dismantle its internal structure. In order to reach the ideas that the writer spread in his text unconsciously, and in the conclusion, the study reaches several results that confirm the theory of cultural criticism, which is one of the most important theories that have appeared in the fields of critical studies in recent decades. Its founders do not deny that they benefited from the theories that preceded them, so they built on them some of the characteristics of their new theory, meaning that this theory was not the result of chance or arising out of nowhere, but rather came as a result of contexts related to the previous theories. Many Western countries contributed to presenting a large number of critics, thinkers and theorists of this theory, in addition to other results.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72157 <![CDATA[Volume: 19 Issue 3[1035-1049]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/518 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fuzȗlȋ’nin Gönlünden Sıdkȋ’nin Gönlüne Bir Yol: Vezinleri Tutmayan İki Gazelin Yapısalcılık Kuramıyla Nazireciliğe Bakışı]]> <![CDATA[A Path from Fuzûlî’s Bosom To Sidkî’s Bosom: The Views of Two Gazelles Written without Metrics on the Nazira Tradition Through the Theory of Structuralism]]> <![CDATA[Ayşegül EKİCİ]]> <![CDATA[Divan şiiri, yapısalcılık, gazel, nazire, Fuzûlî, Sıdkî]]> <![CDATA[Divan poetry, structuralism, ghazal, nazira, Fuzûlî, Sıdkî]]> <![CDATA[Sanat, insan ruhunun ve yaşamının vazgeçilmez unsurlarındandır. Onun doğanın aynaya yansıması olduğunu düşünürsek mutlaka o aynanın arkasında önemli kodlar vardır. Bu kodları iyi görmek gerekir, çünkü edebȋ metin, yüzeysel yapının arkasındaki derin yapıyı görüp onun önemli ögelerini tespit eden ve işlevi sağlayan tekniğin bilinmesiyle anlaşılır. Bir metni anlama ve anlatma konusu tarih boyunca tartışılan konulardan olmuştur. 19. yüyılda dil bilimi alanındaki reformlar birçok alanda uygulama alanı bulmuş ve malzemesi dil olan edebiyatı da etkilemiştir. Sanat eseri yıllarca anlama doymuştur. Anlam demek bilgi yoğunluğu demektir ve bilginin çok olduğu yerde ise iletişim zayıflayacaktır. Bu nedenle metnin göndergesi yine kendisine çevrilmiştir. Böylece bir metnin anlaşılmasında, gelenekçi şerh yöntemleri yanında metin merkezli eleştiri kuramları da uygulanabilir. Bunlardan biri de yapısalcılık kuramıdır. Metin incelemesinde hangi kuramın uygulanacağı konusunda kesin bir kararlılık yoktur, bilim yeniliklere ve değişimlere açıktır. Bunu metnin ses, biçim ve anlam durumu tayin etmeli ve sanat eserine eklektik yaklaşılmalıdır. Bütün yöntemlerde amaç metni iyi anlamak ve anlatmaktır. Bu çalışmanın ilk bölümünde Fuzȗlȋ’nin “gördüğün gönlüm” redifli gazeli ile Sıdkȋ’nin “idi gönlüm” redifli gazelleri ayrı ayrı klasik şerh yöntemine göre açıklanıp daha sonra yapısalcılık kuramı açısından incelenecektir. Son bölümde ise “nazirecilik” kavramından bahsedilip kafiyeleri aynı, redifleri benzer ancak vezinleri farklı olan iki gazel yapısalcılık açısından karşılaştırılıp Sıdkȋ’nin Fuzȗlȋ’ye nazire yazmış veya ondan etkilenmiş olabileceği gösterilmeye çalışılacaktır.]]> <![CDATA[Art is a fundamental element of human spirit and life. Since it is the reflection of nature on the mirror, there must be significant codes behind it. It is crucial to see these codes well because literary texts are understood by knowing the technique which determines the important elements of the deep structure underneath the surface structure. Understanding and narrating a text has been one of the issues discussed throughout history. In the 20th century, reforms in linguistics have found application in many other fields, eventually affecting literature, the material of which is language. Artworks have been saturated with meaning for years. Meaning means density of information, and when there is a lot of information, it weakens communication. For this reason, the referent of the text has been translated to itself. Therefore, in understanding the text, text-centred criticism theories, one of which is Structuralism, have been tried in addition to traditionalist commentary methods. In text analysis, there is no certainty of which method will be applied since science is open to innovations and changes. This should be determined by the acoustic, stylistic, and semantic features of the text, and an eclectic approach to the artwork should be taken. In any method, the purpose is understanding and narrating the text well. In this study, firstly, Fuzûlî’s ghazal with the radif “my heart you see” and Sıdkî’s ghazal with the radif “was my heart” will be explained separately according to the classical commentary method and then analysed in terms of Structuralism. In the last part, the concept of “nazira tradition” will be mentioned and two ghazals with the same rhyme, similar radifs but different meter will be compared in terms of Structuralism. Also, it will be tried to show that Sıdkȋ may have written naziras to Fuzȗlȋ or that he might have been influenced by him.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72148 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2511-2543]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/519 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kenan Hulusi Koray'ın Hikâyelerinde Metinlerarasılık ]]> <![CDATA[Intertextuality in Kenan Hulusi Koray's Stories]]> <![CDATA[Onur AKBAŞ]]> <![CDATA[Kenan Hulusi Koray, Metinlerarasılık, Parodi, Edebî gelenek, Post-modernizm]]> <![CDATA[Kenan Hulusi Koray, Intertextuality, Parody, Literary tradition, Post-modernism]]> <![CDATA[Metinlerarasılık sadece belli bir edebi döneme ve belli bir edebi akıma özgü bir yöntem değildir. Bu yüzden onu sadece post-modern dönem içerisindeki metinlerle sınırlandırmak doğru bir yaklaşım olmaz. Bu düşünceden yola çıkılarak yapılan çalışmada Türk edebiyatı içerisindeki geleneklere ait örneklere gönderme yapan çalışmalara müracaat edilmiştir. Elde edilen bulgular ile Klasik edebiyatımızdaki nazire türüne sahip metinlerin Halk edebiyatına ait halk hikâyeleri ve taşlama türündeki metinlerin kendi dönemlerinde ya da post modern dönem öncesinde birer metinlerarasılık örneği olduğu tespitine ulaşılmıştır. Modern dönem hikâyecilerinden Kenan Hulusi Koray’ın eserlerinde de post-modern teknik diye adlandırılan çok özellik olduğu gibi metinlerarasılık da vardır. Kenan Hulusi Koray’ın sanatı merkeze alan birinci dönem hikâyelerinde art zamanlı olan metinlerarasılık, toplumcu anlayışı ön plana çıkaran ikinci dönem hikâyelerinde daha çok yakın zamanlı ya da eş zamanlı özelliğe sahiptir. Kenan Hulusi Koray’ın metinlerarasılık yöntemini kullanması sadece geçmişte ve farklı edebi geleneklerde de olması ile izah edilemez. Böyle bir açıklama eksik kalır. Kenan Hulusi, içinde bulunduğu kuşak düşünüldüğünde post-modern dönemden önce post modern yöntem ve teknikleri kullanması onun yaşadığı dönemde modernizmi farklı yorumlayan ve post-modernizmi hazırlayan “avangart” yazarlar arasına giren bir yazardır. Onun edebiyat tarihindeki bu yeri düşünüldüğünde sadece metinlerarasılığı değil diğer post-modern teknikleri de kullanmasının tarihsel olgu ile ilişkisi vardır.]]> <![CDATA[Intertextuality is not just a method specific to a certain literary period and a certain literary movement. Therefore, it would not be a correct approach to limit it only to texts in the post-modern period. In this study, based on this idea, it was applied to studies that refer to examples of traditions in Turkish literature. With the findings obtained, it has been determined that the texts with nazire type in our Classical literature are examples of intertextuality in their own periods or before the post-modern period of folk tales and satire type texts belonging to folk literature. Kenan Hulusi Koray, one of the modern period storytellers, has many features called post-modern technique as well as intertextuality in his works. The intertextuality, which is diachronic in Kenan Hulusi Koray's first period stories that center art, has more recent or simultaneous features in the second period stories that emphasize the socialist understanding. Kenan Hulusi Koray's use of intertextuality cannot be explained by the fact that he used it only in the past and in different literary traditions. Such an explanation would be incomplete. Considering his generation, Kenan Hulusi is one of the "avant-garde" writers who used post-modern methods and techniques before the post-modern period, interpreted modernism differently and prepared post-modernism in his lifetime. Considering his place in the history of literature, his use of not only intertextuality but also other post-modern techniques has a relationship with the historical phenomenon. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72146 <![CDATA[Volume: 19 Issue 2[435-447]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/520 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Graham Greene’in A Burnt-Out Case İsimli Eserinde Primitifçilik]]> <![CDATA[Primitivism in Graham Greene’s A Burnt-Out Case]]> <![CDATA[Emrah PEKSOY]]> <![CDATA[edebiyat, primitifçilik, Greene, Burnt-out case, modernizm]]> <![CDATA[literature, primitivism, Greene, Burnt-out case, modernism]]> <![CDATA[A Burnt-Out Case Graham Greene’in eserleri içerisinde özel bir konuma sahiptir. Hem önceki eserlerinde bulunan belirgin dini söylemden bariz sapmayı göstermesi hem de sonraki eserlerinde kullanacağı tematik ve anlatısal altyapının ilk örneklerini vermesi bakımından önemlidir. ‘Primitif’ kavramı temelde Greene’in eserlerinde sıkça karşılaşılan bir motif olmasına rağmen, söz konusu eser bu konunun işlenmesinde getirdiği yeni teknikler ile Lawrence, Woolf ve benzeri modernist yazarların primitif kavramıyla olan yakın ilişkilerine katkıda bulunur. Greene, modernizmin kültüre karşı üstenci tutumuna karşı realist bir konum benimsemiştir. Bu nedenle, toplumun ilkel köklerine geri dönüş ve ilkel insan içgüdüsünün medeniyet öngörüsünden daha üstün olduğu düşüncesi sürekli vurgulanır. Saf çocuk, bakire, naif ve sadık yerli hizmetçi, keşfedilmemiş bölgeler ve yabancı topraklarda kaybolmuş dindar seyyahlar gibi imgeler, onun saf insan varoluşuna duyduğu hissiyatı göstermektedir. Bu imgeler, din temalı eserlerinde sunulan ciddi konuların aktarımı veya polisiye eserlerindeki görsel karakter şöleni görevi yapmaktan uzaktır. Greene’in kurgu eserlerinin kaynağını oluşturan seyahat kitapları da hem sömürgeleştiren hem de sömürgeleştirilen tarafların ortak, ilkel düşünce sistemine duyduğu özlemi ileten unsurları içermesi bakımından benzer şekilde bu ilkel ideali pekiştirir. Bu varsayımdan hareketle, bu çalışma, Graham Greene’in A Burnt-Out Case adlı eserini primitif düşünce siteminin zirve noktası olarak ele almaktadır. Eserde Greene’in; karakterler ve mekân sunumu ile anlatı düzeylerinde primitif ideale vurgu yaptığı ve bu idealin romandaki kurgusal evrenin tanımlayıcı unsurlarından biri olarak ele alındığı açıklanmaktadır.]]> <![CDATA[A Burnt-Out Case holds a unique space in Graham Green’s oeuvre in that it both represents a deviation from the overtly religious discourse in his previous works and adopts new thematic agenda and narrative techniques to be utilized in the following works. Though the concept of primitive is a recurring motif in his corpus, the book in particular devises new methods of handling it, and thus, contributing to its processing within the general modernist landscape as exemplified by Lawrence, Woolf and alike. Greene adopted a realist position against modernism’s contemptuous attitude to culture. Hence, a return to primitive roots of the society and deeming primal human instinct a superior ethos than civilized one is cyclically underlined. The images of unspoiled child, the virgin, naïve and loyal native servant, uncharted territories and pilgrims lost in foreign lands insinuate his sensation for pristine human existence rather than acting as vehicles for grander religious schema as in his serious works or pure visual entertainment as in his thrillers. Likewise, as the sources of his fiction, Greene’s travel accounts fortify this primitivist ideal in that they, in general, convey the shared psychology of both parties – the colonized and colonizer – longing for common, primeval thought system. Moving from this assumption, this study is a close reading of A Burnt-Out Case as the culmination of his primitivist ideal. The argument is that Greene accentuates primitivism in characterization, spatiality and narrative levels and literary primitivism is treated as one of the defining elements of his fictional universe in the novel.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72101 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[321-336]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/521 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yavuz Bülent Bâkiler’in Eserlerinden TDK Türkçe Sözlük’e Katkılar ]]> <![CDATA[Contributions to TDK Turkish Dictionary from the Works of Yavuz Bülent Bâkiler]]> <![CDATA[Merve ERGÜT]]> <![CDATA[Türk Dili, Söz Varlığı, TDK Türkçe Sözlük, Sözlük Bilimi, Anlam Bilimi]]> <![CDATA[Turkish Language, Vocabulary, TDK Turkish Vocabulary, Lexicology, Semantics]]> <![CDATA[Yüzyılların birikimiyle oluşan temel söz varlığı, kullanıla kullanıla anlatım gücünü arttırır; bilim, felsefe ve edebiyat eserleri aracılığıyla daha da gelişip zenginleşir. Dilin anlatım zenginliğini ortaya koymak; yazılı ve sözlü iletişim anında doğru, sorunsuz iletişim kurabilmek için bağlam içinde kullanıldığında farklı anlamlar verebilme özelliği gösteren sözcüklerin ifade ettiği yeni anlamların açığa çıkarılması ve bu anlamların dilin hazinesi hükmündeki sözlüklere dâhil edilmesi gerekir. Böylece sözlükler, bireylerin ihtiyaçlarını karşılayacak güce erişecektir. Bu amaç doğrultusunda bu çalışmada, doküman analizi yönteminden yararlanılarak Yavuz Bülent Bâkiler’in Âşık Veysel, Şiirimizde Ana, Seninle, Üsküp’ten Kosova’ya adlı eserleri taranmıştır. Yazarın/şairin bu eserlerde kullandığı söz varlığı, tek tek incelenerek sözcüklerin cümle içerisindeki anlamı ve anlamları, Türk Dil Kurumu Türkçe Sözlük’ten yararlanılarak tespit edilmiştir. Örnek cümlelerde yer alan sözcüklere TDK Türkçe Sözlük’ten uygun anlam bulunamadığında, sözlük birimler tarafımızca anlamlandırılmıştır. “Yavuz Bülent Bâkiler’in Âşık Veysel, Şiirimizde Ana, Seninle, Üsküp’ten Kosova’ya Adlı Eserlerinin Sözlüğü ve Söz Varlığı” adlı yüksek lisans tez çalışmasında elde edilen bulgular ışığında hazırlanan bu çalışmada, tezden ayrı olarak gerek duyulan yerlerde tanımlar değiştirilmiş ayrıca örnek cümlelerde değişikliğe gidilmiştir. TDK Türkçe Sözlük’ün yeni baskısında, tarafımızca verilen yeni anlamların olup olmadığı gözden geçirilmiş, eğer varsa bu örnekler makale kapsamı dışında tutulmuştur. Araştırma, sadece TDK Türkçe Sözlük’ün incelenmesiyle sınırlı kalmamış; Türkçe Sözlük’te yer almayan anlamların taranan Kâmûs-ı Türkî, Dil Derneği Türkçe Sözlük, Püsküllüoğlu Arkadaş Türkçe Sözlük, TDK Derleme Sözlüğü I-XII, TDK Tarama Sözlüğü I-VIII, TDK Bilim ve Sanat Terimleri Sözlüğü, Türkçede Batı Kökenli Kelimeler Sözlüğü, Parlatır Okul Sözlüğü, Türk Dili Sözlüğü gibi sözlüklerde ne şekilde geçtiğine, örnek cümlelere uygunluğuna ve tanımların kapsamının ne şekilde olması gerektiğine de değinilmiştir. Son olarak diğer katkı çalışmaları da incelenmiş, tarafımızca verilen anlamların o çalışmalarda olup olmadığı, eğer varsa ne şekilde tanımlandığı üzerinde de durulmuştur. Araştırma sonucu elde edilen bulgulardan bu çalışmaya dâhil edilen sözcük sayısı 71’dir. Bu sözcüklerin alt maddeleriyle birlikte toplamda 114 yeni anlamlandırma yapılmıştır. Bu çalışma, Türk dilinin anlam zenginliğinin ortaya konmasına katkıda bulunuyor olması açısından önemli ve değerli görülmektedir.]]> <![CDATA[The basic vocabulary, which has been accumulated over centuries, increases its expressive power as it is used; it develops and enriches further through works of science, philosophy and literature. In order to reveal the richness of the language's expression and to be able to communicate accurately and smoothly in written and oral communication, it is necessary to reveal the new meanings expressed by words that can give different meanings when used in context and to include these meanings in dictionaries, which are the treasury of the language. Thus, dictionaries will reach the power to meet the needs of individuals. For this purpose, in this study, Yavuz Bülent Bâkiler's works titled Âşık Veysel, Mother in Our Poetry, With You, Skopje to Kosovo were scanned by utilizing the document analysis method. The vocabulary used by the author/poet in these works was analyzed one by one and the meaning of the words in sentences and their meanings were determined by using the Turkish Dictionary of the Turkish Language Association. When the appropriate meaning of the words in the sample sentences could not be found in the TDK Turkish Dictionary, the dictionary units were interpreted by us. In this study, which was prepared in the light of the findings obtained in the master's thesis titled "Dictionary and Vocabulary of Yavuz Bülent Bâkiler's Works titled Âşık Veysel, Ana in Our Poetry, Seninle, Üsküp'ten Kosova'ya", definitions were changed where necessary and sample sentences were changed separately from the thesis. In the new edition of TDK Turkish Dictionary, it was reviewed whether there were new meanings given by us, and if so, these examples were excluded from the scope of the article. The research was not limited to the examination of TDK Turkish Dictionary; the meanings not included in the Turkish Dictionary were examined in dictionaries such as Kâmûs-ı Türkî, Dil Derneği Turkish Dictionary, Püsküllüoğlu Arkadaş Turkish Dictionary, TDK Compilation Dictionary I-XII, TDK Scanning Dictionary I-VIII, TDK Dictionary of Science and Art Terms, Dictionary of Western Originated Words in Turkish, Parlatır School Dictionary, Dictionary of Turkish Language. Finally, other contribution studies were also examined, and it was also emphasized whether the meanings given by us were included in those studies, and if so, how they were defined. The number of words included in this study from the findings of the research is 71. Together with the sub-items of these words, 114 new meanings were given in total. This study is considered important and valuable in terms of contributing to the richness of the meaning of the Turkish language.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72051 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1701-1719]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/522 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cem Sultan’ın Kandil Redifli Gazeli]]> <![CDATA[Cem Sultan's Gazel With Candil Redif]]> <![CDATA[H. Dilek BATİSLAM]]> <![CDATA[15. Yüzyıl, Cem Sultan, Kandil, Gazel, Divan Şiiri. ]]> <![CDATA[15th century, Cem Sultan, Oil Lamp, Ghazal, Divan Poetry. ]]> <![CDATA[Cem Sultan XV. yüzyıl Divan şiirinin şehzade şairidir. Edirne’de doğmuştur. Farsçayı ve Arapçayı çok iyi öğrenmiş, kültürlü, şair yaradılışlı bir şehzade olan Cem, dokuz yaşında Kastamonu sancak beyliğine gönderilmiştir. Fatih, Uzun Hasan üzerine çıktığı seferde Edirne’de yerine Cem’i bırakmış ve Rumeli’nin korunmasını ona vermiştir. Şehzade Mustafa’nın ölümünden sonra Konya’ya, Karaman eyaletine gönderilmiştir. Burada altı yıl kalan şehzade, Fatih’in vefatıyla saltanat kavgalarına karışmış, kardeşi II. Bayezid ile yaptığı taht mücadelesinde yenilmiştir. Güvendiği bazı adamlarının ihanetine uğrayan Cem Sultan 1495’te Napoli’de vefat etmiştir. Cem, Konya’da bulunduğu sırada etrafına topladığı âlim, şair ve sanatkârlarla dikkat çekici bir edebî canlılığın meydana gelmesine, kültür ve edebiyatın gelişmesine katkıda bulunmuştur. Sarayının çevresinde sayıları oldukça çok bir şairler topluluğu vardır. Başta şair şehzade olmak üzere, yanında yer alan diğer şairlere Cem Şairleri adı verilmiştir. Bu şairler Cem Sultan’a vefa ve bağlılık göstermişler, şairlerin bir kısmı ölünceye kadar ondan ayrılmamışlardır. Cem Sultan oluşturduğu edebî toplulukla Divan Edebiyatı’nda farklı bir yere sahiptir. Şehzade Cem Sultan şiirlerinde görülen kendine özgü özelliklerle ve şairliğiyle öne çıkar. Divanı’nda yer alan “mürâca‘a”ları, “mum” ve “mendil” redifli gazelleri dikkat çekici şiirlerindendir. Makalede Cem Sultan’ın “kandil” redifli gazeli incelenip değerlendirilmiştir. Bu incelemeyle Divan şiirinde farklı özellikleriyle yer verilen kandile dair benzetme ve hayallerin Cem’in “kandil” redifli gazelinde ve gazel dışındaki bazı beyit örneklerinde nasıl kullanıldığı gösterilmiştir.]]> <![CDATA[Cem Sultan is the prince poet of the 15th century Divan poetry. He was born in Edirne. Cem, a cultured, poetic prince who learned Persian and Arabic very well, was sent to the sanjak principality of Kastamonu at the age of nine. Fatih left Cem in Edirne in his expedition to Uzun Hasan and gave him the protection of Rumelia. After the death of Prince Mustafa, he was sent to Konya, Karaman province. The prince, who stayed here for six years, got involved in sultanate fights with the death of Fatih, and his brother II. He was defeated in the throne struggle with Bayezid. Cem Sultan, who was betrayed by some of his trusted men, died in Naples in 1495. Cem contributed to the emergence of a remarkable literary vitality and the development of culture and literature with the scholars, poets and artists he gathered around him while he was in Konya. There is a community of poets around his palace. Other poets beside him, especially the poet prince, were called Cem Poets. These poets showed loyalty and devotion to Cem Sultan, and some of the poets did not leave him until they died. Cem Sultan has a different place in Divan Literature with the literary community he created. Şehzade Cem Sultan stands out with his unique features and poetry in his poems. His "mürâca'a", "candle" and "handkerchief" ghazals in his Divan are among his remarkable poems. In this article, Cem Sultan's ghazal with "kandil" redif is analyzed and evaluated. With this study, it is shown how the metaphors and dreams about the oil lamp, which are included in the Divan poetry with their different characteristics, are used in Cem's ghazal with "kandil" redif and in some couplet examples other than the ghazal.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72042 <![CDATA[Volume: 18 Issue Ö1[339-350]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/523 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yunus Emre’nin “Risâletü’n-Nushiyye” Adlı Eserinde Birleşik Fiiller ve Dizilimleri Üzerine ]]> <![CDATA[On Compound Verbs and Their Conjugations in Yunus Emre's "Risâletü'n-Nushiyye"]]> <![CDATA[Osman TÜRK]]> <![CDATA[Yunus Emre, Risâletü’n-Nushiyye, Birleşik Fiil Yapıları, Birleşik Fiil Dizilimleri, Dilbilim]]> <![CDATA[Yunus Emre, Risaletü'n-Nushiyye, Compound Verb Structures, Compound Verb Constructs, Linguistics]]> <![CDATA[Yunus Emre, Türk dilini sade ve akıcı bir şekilde icra eden, Türk tarihinin ve kültürünün en kıymetli şahsiyetlerindendir. Onun Türkçeyi kullanmadaki başarısı ve hayata bakış açısı incelenmeye değer veriler oluşturmaktadır. Şairin ortaya koyduğu eserler, Türk dili tarihi seyri bakımından geçmişten günümüze ulaşan nadide dil yadigârlarıdır. Yunus Emre’nin hayat felsefesi; hoşgörü, barış, sevgi, cömertlik gibi insanî değerlere dayanmaktadır. Buna bağlı olarak Yunus Emre sadece Anadolu’da yer edinmiş bir kültür değil aynı zamanda evrensel anlamda bir değere sahiptir. Yunus Emre kendi döneminde Türkçenin kıymetinin anlaşılmasında önemli bir role sahiptir. Onun eserleri, Eski Anadolu Türkçesi olarak adlandırılan dönemin ifade gücünün yansımasıdır. Söz konusu dönemin temsilcilerinden olan şair, Türk dilinin millî imajını en iyi şekilde yansıtarak dili adeta işlemiştir. O, aynı zamanda halkın dilini kullanmış ve dilin canlı kalmasını sağlamıştır. Yunus Emre Türkçenin kültür ve edebiyat dili olmasına büyük ölçüde hizmet etmiştir. Bu nedenle Türk dili ve edebiyatı sahasında oldukça önem arz eden bir şahsiyettir. Çalışmada Risâletü’n-Nushiyye’nin Fatih nüshası kullanılarak metin içerisindeki birleşik fiiller incelenmiştir. Metin içerisinde toplam 292 adet birleşik fiil tespit edilmiş, tespit edilen birleşik fiillerin dizilimleri 22 başlığa ayrılmıştır. Kategorize edilen birleşik fiillerin geçtiği kısımlar metin numarası ve kullanım sıklığı ile birlikte verilmiştir. Böylelikle Risâletü’n-Nushiyye’nin Fatih nüshasındaki birleşik fiiller dizilimlerine göre çözümlenecektir.]]> <![CDATA[Yunus Emre is one of the most valuable figures of Turkish history and culture, who speaks the Turkish language simply and fluently. His success in using Turkish and his perspective on life constitute data worth examining. The works of the poet are the rare language heirlooms of Turkish that have survived from the past to the present. The poet's philosophy of life; It is based on human values such as tolerance, peace, love and generosity. Accordingly, Yunus Emre is not only a culture established in Anatolia, but also has a universal value. Yunus Emre played an important role in understanding the value of Turkish in his own time. His works are the reflection of the expressive power of the period called Old Anatolian Turkish. The poet, who is one of the representatives of the mentioned period, almost processed the language by reflecting the national image of the Turkish language in the best way. He also used the language of the people and kept the language alive. Yunus Emre greatly served to make Turkish the language of culture and literature. For this reason, he is a very important figure in the field of Turkish language and literature. In the study, compound verbs in the text were examined by using the Fatih copy of Risâletü'n-Nushiyye. A total of 292 compound verbs were identified in the text, and the sequences of the detected compound verbs were divided into 22 titles. The parts of the categorized compound verbs are given together with the text number and frequency of use. Thus, the compound verbs in the Fatih copy of Risaletü'n-Nushiyye will be analyzed according to their sequences.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=72012 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[2023-2041]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/524 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tunguz Mançular ve Tunguz Mançu Diline Genel Bir Bakış]]> <![CDATA[An Overview of the Tungus Manchus and theTungus Manchu Language]]> <![CDATA[Zeynel ÖDEMİŞ]]> <![CDATA[Tunguz Mançular, Tunguz Mançu Dili, Tunguz Mançu Halkları, Tunguz Mançu tarihi, Mançurya]]> <![CDATA[Tungus Manchus, Tungus Manchu Language, Tungus Manchu Peoples, Tungus Manchu History, Manchuria]]> <![CDATA[Tunguz Mançu dili kökeni bakımından Türkçe ve Moğolca ile birlikte Altay dil ailesini oluşturur. Ancak Altay dil ailesinin varlığı konusu bilim insanlarını ikiye bölmüştür. Bir grup bilim insanı Altay dil ailesinin varlığını savunmuştur. Bununla beraber bir başka grup bilim insanı ise bu ailenin varlığına karşı çıkmıştır. Bu nedenle Altay dil ailesi teorisi tam olarak ispatlanamamıştır. Ancak bu durum Tunguz Mançular ile Türklerin ve Moğolların ortak bir geçmişi ve ortak bir coğrafyayı paylaştıkları gerçeğini değiştirmemektedir. Türk dilinin ve tarihinin köklerini daha rahat anlayabilmemiz için tarih boyunca yakın ilişkide olduğumuz ve ortak coğrafyayı paylaştığımız Altay milletlerini ve onların dillerini incelememiz gerekmektedir. Türk ve Moğollar hakkında pek çok çalışma yapılmıştır. Tunguz Mançular hakkında yapılan araştırmalar ise halen istenilen düzeyde değildir. Özellikle ülkemizde bu konu hakkında yapılan çalışmalar çok az olup hatta Tunguz Mançular hakkında genel bilgi veren bir çalışma bulunmamaktadır. Bu nedenle çalışmamızda Tunguz Mançuların tarihi yaşadıkları coğrafya ve kültürleri ile birlikte Tunguz Mançu halkları hakkında bilgi verilmesi amaçlanmıştır. Ayrıca Tunguz Mançu dilinin genel özellikleri açıklanmaya çalışılmıştır. Bu çalışma sırasında ülkemizde sayısı sınırlı olan çalışmalardan faydalanıldı. Bununla beraber özellikle Rusya Federasyonu coğrafyasında yapılmış çalışmalar araştırmamızın temel kaynağını oluşturmuştur. Diğer taraftan da her bir Tunguz Mançu halkını inceleneceğimiz çalışmalar için de kaynak toplanmış oldu.]]> <![CDATA[The Tunguz Manchu language belongs to the Altaic language family together with Turkish and Mongolian. However, the existence of the Altaic language family has divided scientists into two. One group of scientists defended the existence of the Altaic language family, while another group opposed the existence of this family. Therefore, the theory of the Altaic language family has not been fully proved. However, this does not change the fact that the Tungus Manchus, Turks and Mongols share a common past and a common geography. In order to understand the roots of Turkish language and history more easily, we need to examine the Altaic nations and their languages, with whom we have been in close relations throughout history and share a common geography. Many studies have been conducted on Turks and Mongols. Research on the Tunguz Manchus is still not at the desired level. Especially in our country, there are very few studies on this subject and even there is no study that gives general information about Tunguz Manchus. For this reason, in our study, it is aimed to give information about the history of the Tunguz Manchus, the geography where they live, their culture and the Tunguz Manchu peoples. In addition, the general features of the Tunguz Manchu language were tried to be explained. During this study, limited number of studies in our country were utilised. However, especially the studies conducted in the geography of the Russian Federation constituted the main source of our research. On the other hand, we have also gathered resources for the study of each of the Tunguz Manchu peoples]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=71935 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2745-2768]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/525 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mucur’da Nazar İnanışı Etrafında Teşekkül Etmiş Pratikler]]> <![CDATA[Practices Formed around the Evil Eye Belief in Mucur]]> <![CDATA[Meltem YILMAZ]]> <![CDATA[Türk halk bilimi, nazar, halk inanışları, nazarlık, sağaltma pratikleri, psiko-sosyal yöntem]]> <![CDATA[Turkish folklore, evil eye, folk beliefs, amulet, healing practices, psychosocial method]]> <![CDATA[Nazar, halk arasında, bakışlarındaki enerji ile canlı veya cansız varlıklara zarar veren manevi bir kuvvet olarak nitelendirilmektedir. Hemen her toplumda, yaygın olan bu kuvvet, genellikle haset, gıpta, özenti, aşırı sevgi gibi duygularla ortaya çıkmaktadır. Geçmişten günümüze nazara maruz kalan insanların belirli özelliklerinin olduğuna inanılır. Bu özellikler arasında güzellik, başarı ve zenginlik öne çıkmaktadır. Toplumların bakış açılarına göre tehlike arz eden olaylar vardır. Tehlike arz eden ve korunulması gereken olaylardan biri de nazar değmesi olayıdır. Sebepsiz aksilikler, ani ölümler ve çaresiz hastalıklar, çoğu zaman nazarla ilişkilendirilir. Bu nedenle, Anadolu’da nazarın altında kötü iyelerin etkisinin olduğuna inanılmakta ve bu iyelerin zararlı etkilerinden himayesine sığınılan uygulamalarla kurtulmaya çalışılmaktadır. Bu çalışmada, Kırşehir’in Mucur ilçesinin halk inançlarında önemli bir yer edinen “nazar pratikleri” incelenmiştir. Bu bağlamda, ilk olarak sahada derleme çalışması yapılmış, ardından derlenen veriler, belirli bir tasnif altında yazıya aktarılmıştır. Sahadan derleme işlemi kaynak kişilerin rızalarıyla 2008-2019 yılları arasında gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın “Giriş” bölümünde, nazar kavramı, Mucur’da nazardan etkilenen ve nazarı değen kişilerin özellikleri hakkında bilgi verilmiştir. Ardından insanların nazardan ve onun etkilerinden korunmak için yaptıkları pratikler, “Nazardan Korunmak İçin Yapılan Pratikler” ve “Nazarı Sağaltmak İçin Yapılan Pratikler” başlıkları altında incelenmiştir. Belirtilen pratiklerin taşıdıkları görevler ise psiko-sosyal metotla açıklanmış ve değerlendirilmiştir. Çalışmanın sonucunda nazar inancını güdüleyen ilk ihtiyacın insanoğlunun güvenlik ihtiyacı olduğu tespit edilmiştir. Nazardan etkilenen bireylerin genellikle sihri uygulamalarla sağaltıldığı belirlenmiştir. Nazar kavramı etrafında geliştirilen sembolik imgelerin de kültürel ve ulusal mirasın aktarımını desteklediği saptanmıştır.]]> <![CDATA[Evil eye is described as a spiritual force that harms living or non-living things with the energy in their eyes in public. The energy of evil eye, which is common in almost any society, usually emerges with feelings such as jealousy, envy, wannabe, excessive love. From past to present, creatures that have attracted the attention of people with their particular superiorities such as beauty, success and wealth are exposed to evil eye. According to the perspectives of societies, some events pose danger. Evil eye is an event that should be protected as it poses a danger among the society, as well. Mishaps for no reasons, sudden deaths and incurable illnesses are often associated with the evil eye. That is why, it is believed that evil spirits are under the evil eye in Anatolia. As for the detrimental effects of evil spirits, an attempt is made by the practices that is taken under auspices. In this study, practices pertaining to the “evil eye”, which has an important place in Mucur folk beliefs, have been examined. In this context, firstly, a compilation study in the field was carried out, and then the compiled data was written under a certain classification. The compilation process from the field was carried out between 2008-2019 with the consent of the source persons. In the introduction part of the study, information is given about the concept of evil eye and the characteristics of the people who has the evil eye or has been affected by the evil eye in Mucur. Then, the practices people do to protect themselves from the evil eye and its effects were examined under two main titles: “Practices Made To be Protected from the Evil Eye” and “Practices Made to Heal the Evil Eye”. The tasks of the given practices are explained, and the analysis and evaluation of the implementations are included. As a result of the study, it was determined that the first need that motivates the belief in the evi leye is the security need of human beings. It has been determined that individuals affected by the evil eye are treated with magical applications. It has been determined that the symbolic images developed around the concept of the evi leye also support the transfer of culturel and national heritage.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=71878 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[2143-2162]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/526 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Görsel-İşitsel Metinlerde İslam Kültürüne Ait Çerçeveleri Çevirmek: “Soil”’in Altyazı Çevirisinin Çerçeve Anlambilimi Kuramı Açısından İncelenmesi]]> <![CDATA[Translating Frames of Islamic Culture in Audiovisual Texts: A Frame Semantics Analysis of Subtitle Translation in “Soil”]]> <![CDATA[Evren BARUT]]> <![CDATA[Olcay ŞENER ERKIRTAY]]> <![CDATA[Çeviribilim, kültürel çeviri, çerçeve anlambilimi, dini çerçeveler, altyazı çevirisi, görsel-işitsel çeviri ]]> <![CDATA[Translation studies, cultural translation, frame semantics, religious frames, subtitle translation, audiovisual texts]]> <![CDATA[Bu çalışmanın amacı, Charles J. Fillmore (1977)’un Çerçeve Anlambilimi kuramından faydalanarak altyazılarda geçen dini ve kültürel söylem ile biliş arasındaki ilişkiyi incelemektir. Bu bağlamda bu çalışmada İslam kültürüne ait temel değerler, inançlar ve kültürel eylemler göz önünde bulundurularak, orijinal dili Flemenkçe olan “Soil” dizisindeki dini ve kültürel söylem incelenmektedir. Özellikle de altyazılardaki İslam’a ait unsurların Flemekçeden (kaynak dil) İngilizce ve Türkçeye çevirilerine odaklanılmıştır. Bu sebeple İslami çerçeveler, Çerçeve Anlambilimi kuramından yararlanarak nitel ve nicel yöntemle analiz edilmiştir. Altyazılarda geçen İslami söylem sıklığı nitel olarak hesaplanmış ve nicel olarak incelenmiştir. Başka dil ve kültüre nüanslı anlamları çevirmek zor olduğundan bu çalışma, görsel-işitsel metin çevirmenlerinin söz konusu unsurları aktarmada karşılaştığı sorunlara ışık tutmaktadır. Eşdeğerlikten ziyade teknik doğruluğa öncelik veren doğrudan çeviri stratejisinin, kaynak metindeki anlam kaybına ve yanlış temsiline sebep olacağı öngörülmektedir. Bu sebeple, kültürel eşdeğerliğin sağlanması açısından Çerçeve Anlambilimi kuramının kullanılması yerinde olacaktır. Mevcut çalışmada, bahsi geçen nüanslı anlamları hedef dile uygun çeviri stratejilerinin kullanılarak aktarılması için görsel-işitsel metin çevirmenlerinin kültürel ve dilbilimsel bağlam konusunda yetkinliğe sahip olması gerektiğine vurgu yapılmaktadır. Görsel-işitsel çeviride kültürel unsurların aktarımında karşılaşılan zorlukları ele alarak ve altyazı çevirisinde eşdeğerliğin sağlanması konusunda öneme vurgu yaparak bu çalışma çeviribilim araştırmalarına katkı sunmayı hedeflemektedir. Böylece, bu çalışma, Çerçeve Anlambilimi kullanılarak dini ve kültürel söylemin çevirisi sırasında karşılaşılan sorunları aşmada ve altyazı çevirisinde daha doğru ve etkili stratejiler geliştirmede görsel-işitsel metin çevirmenlerine pratik ve kapsamlı çözümler sunmayı hedeflemektedir.]]> <![CDATA[This study employs Charles J. Fillmore's Frame Semantics Theory (1977) to explore the relationship between cognition and the meaning of religious and cultural discourse in subtitles. This study analyzes the religious and cultural discourse in the Dutch TV series "Soil," exploring key values, beliefs, and cultural practices within Islamic culture. It specifically examines the translation of Islamic-related elements in subtitles from Dutch (source language) to English and Turkish. It utilizes both quantitative and qualitative analysis, applying frame semantics theory to Islamic frames. The frequencies of Islamic discourse in the subtitles were quantitatively calculated and qualitatively examined. The study highlights the challenges faced by audio-visual text translators in translating these frames, as conveying nuanced meanings in another language and cultural context can be difficult. It is presumed that direct translation, prioritizing technical accuracy over equivalence, can lead to the loss of cultural meaning and misrepresentation of the original text. This study utilizes frame semantics theory to emphasize the significance of achieving cultural equivalence in translation. It emphasizes the importance of subtitle translators having a profound understanding of the cultural and linguistic context of the frames used in the original text and utilizing translation strategies that effectively convey the nuances of these frames in the target language (TL). This study contributes valuable insights to translation studies, addressing the challenges of cultural translation in audio-visual texts and emphasizing the importance of achieving equivalence in subtitle translation. Hence, this study aims to provide practical and comprehensive solutions to visual-text translators by utilizing Frame Semantics to overcome the challenges faced during the translation of religious and cultural discourse, and to develop more accurate and effective strategies in subtitle translation.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=71840 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1559-1576]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/527 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yapay Zekâ Bir Masal Yaratıcısı/Anlatıcısı Olabilir Mi?: Chatgpt Masalları]]> <![CDATA[Can Artificial Intelligence Become a Fairy Tale Creator/Narrator? Chatgpt Tales]]> <![CDATA[Hasan KIZILDAĞ]]> <![CDATA[Halk bilimi, ChatGPT, yapay zekâ, masal yazımı, ChatGPT masalları]]> <![CDATA[Folklore, ChatGPT, artificial intelligence, fairy tale writing, ChatGPT fairy tales]]> <![CDATA[Günümüzde neredeyse her gün yapay zekâ uygulamalarının yeni bir alanda kullanıldığını veya yeni bir başarıya imza atığı duyulmaktadır. İnsanlığın geleceğinde çok daha etkili ve olmazsa olmaz bir unsur olacağı söylenen yapay zekâ, bugün dahi pek çok alanda sıradan kullanıcıyla buluşmaktadır. Sosyal medyada, bankacılık uygulamalarına, arama motorlarından çağrı merkezlerine kadar pek çok yerde ve hatta sanat eserlerinin meydana getirilmesinde dahi yapay zekânın izleri görülebilmektedir. Masallar da yapay zekâ ile birlikte gündeme gelen edebi türlerden biridir. Halk edebiyatının anlatmaya dayalı türleri arasında yer alan masallar kültür aktarımının ve yeni nesillerin eğitiminin en önemli unsurlarındandır. Masal anlatıcılığı, Türk kültüründe bir gelenek çerçevesinde yaşamaktadır. Halk arasından derlenen masalların her birinde belirli bir iskelet yapı, anlatıyı ilgi çekici kılan kalıp ifadeler ve formeller, sürekli tekrar eden birtakım motifler, verilmek istenen mesajlar ve kültürel kodlar yer almaktadır. Masal, gelenek içerisinde öğrenilmiş tekil bir anlatı değildir. Bir masalın meydana gelmesinde anlatının rolü ne kadar büyükse anlatıcının rolü de o ölçüde büyüktür. Bu sebeple her masal, geleneğin olduğu kadar anlatıcının izlerini de taşır. Bu çalışmada yapay zekâ motoru ChatGPT’ye makale yazarı tarafından yazdırılan yetmiş masaldan yedisi ele alınmıştır. Çalışma kapsamında yapay zekâ doğal dil işleme yazılımı ChatGPT’nin yazdığı “Türk masalları” geleneksel Türk masallarıyla yapı, motif, formel bağlamında mukayese edilmiş ve yapay zekânın bir masal yaratıcısı/anlatıcısı olup olamayacağı tartışılmıştır.]]> <![CDATA[Today, almost every day we hear about artificial intelligence applications being used in a new field or achieving a new success. Artificial intelligence, which is said to be a much more effective and indispensable element in the future of humanity, meets ordinary users in many areas even today. Traces of artificial intelligence can be seen in social media, banking applications, search engines, call centers and even in the creation of works of art. Fairy tales are one of the literary genres that have come to the fore with artificial intelligence. Fairy tales, among the narrative-based genres of folk literature, are essential elements of cultural transmission and education of new generations. Tale-telling lives within the framework of a tradition in Turkish culture. In each of the tales compiled from among the people, a specific skeletal structure, stereotypes, and formulas make the narrative enjoyable, with some recurring motifs, messages, and cultural codes. A fairy tale is not a singular narrative learned in tradition. The role of the report in creating a fairy tale is as significant as the role of the narrator. For this reason, every fairy tale carries traces of the narrator and tradition. This study discusses seven of the seventy of fairy tales dictated to the artificial intelligence engine ChatGPT by the article’s author. Within the scope of the study, the “Turkish fairy tales” written by the artificial intelligence natural language processing software ChatGPT were compared with traditional Turkish fairy tales in terms of structure, motif, and formal context, and it was discussed whether artificial intelligence could be a fairy tale creator/narrator.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=71763 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1759-1775]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/528 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Anlatıdan Görselliğe Uzanan Bir Hikâye Örneği: Sait Faik Abasıyanık’ın “Menekşeli Vadi” Hikâyesinin Bir Ömer Lütfi Akad Filmi Olan “Vesikalı Yârim” Uyarlamasındaki Düşündürdükleri]]> <![CDATA[An Example of a Story Extending from Narrative to Visuality: The Reflections of Sait Faik Abasıyanık’s "Menekşeli Vadi" Story in the Adaptation of "Vesikalı Yarim", an Ömer Lütfi Akad Film]]> <![CDATA[Zekeriya YILDIRIM]]> <![CDATA[Nesrin KARACA]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, sinema, film, hikâye, uyarlama, Vesikalı Yârim, Menekşeli Vadi]]> <![CDATA[New Turkish Literature, cinema, film, story, adaptation, Vesikalı Yarim, Menekşeli Vadi]]> <![CDATA[Sanat, her türden duygunun belli bir forma büründüğü oluşumun adıdır. Bu oluşumun meydana gelmesini sağlayan en önemli etken ise insandır. Çağlar boyunca insanoğlu bir şeyleri anlatma/anlatabilme uğraşı içinde olmuştur. İnsan kendi gerçekliğini değişik biçimlere sokarak karşısındaki kişiye ya da kitlelere aktarma amacını taşımıştır. Bu amaç doğrultusunda anlatı geleneğinin bir sonucu olarak ortaya çıkan hikâyeler, romanlar ve şiirler kaleme alınmıştır. Edebiyatın bir anlatı geleneğinin genel adı olmasının en önemli nedenlerinden biri kaynağının sözlerden oluşmasıdır. Çünkü edebiyat, sözün biçime sokulmuş halidir. Bu biçim, hayata ya da ruhi zemin bakımından insana dair ne varsa sözle birleşerek edebi bir anlatıya kavuşmuştur. Sözün biçimi olan edebiyatın edebi türleri, görsel olanı anlatan sinemayla da doğrudan ya da dolaylı olarak bir ilişki içinde olmuştur. Edebiyat nasıl ki aktarılmak isteneni sözle anlatıyorsa sinema da edebiyatın sözle anlattıklarını görselliğin diliyle anlatır. Görsellik ve anlatma gibi iki temel unsur bakımından ayrılan sinema ve edebiyatın ortak olan hitabeti ise kuşkusuz insandır. İnsan, hem sinemada hem de edebi anlatılarda kendi yaşamsal gerçekliğini bularak özdeşim kurmaktadır. İnsan faktörünün ortak olduğu bu iki alanda benzerlikler olduğu gibi farklılıklarda vardır. Bu farklılıklar genellikle iki alan arasındaki sınırlamalardan kaynaklanmaktadır. Çalışmanın amacını da iki alan arasındaki geçişler sonucunda meydana gelen etkileşimin benzer ve farklı yönlerine dikkat çekmektir. Bu kapsamda hikâye ve sinema ilişkisi içinde Menekşeli Vadi hikâyesinden uyarlanan Vesikalı Yârim filminin tamamen bir kopya mı yoksa yönetmen tarafından edebi eserin aslına bağlı kalınarak görselliğin diliyle yeniden mi yaratıldığı üzerinde durulacaktır.]]> <![CDATA[Art is the name of the formation in which all kinds of emotions take a certain form. The most important factor that enables this formation to occur is human. Throughout the ages, human beings have been in an effort to explain/explain something. Man has aimed to convey his own reality to the people or to the masses by putting it in different forms. For this purpose, stories, novels and poems that emerged as a result of the narrative tradition were written. One of the most important reasons why literature is the general name of a narrative tradition is that its source consists of words. Because literature is the word put into form. This form has achieved a literary narrative by combining with the word everything about life or human in terms of spiritual ground. The literary genres of literature, which is the form of the word, have also been directly or indirectly related to the cinema that tells the visual. Just as literature tells what is meant to be conveyed verbally, cinema tells what literature tells with words, with the language of visuality. The common oratory of cinema and literature, which differ in terms of two basic elements such as visuality and narration, is undoubtedly human. Humans identify with their own vital reality in both cinema and literary narratives. There are similarities as well as differences in these two areas where the human factor is common. These differences are usually due to the limitations between the two areas. The aim of the study is to draw attention to the similar and different aspects of the interaction that occurs as a result of the transitions between the two fields. In this context, it will be focused on whether the film Vesikalı Yarim, adapted from the story Menekşeli Vadi in the relationship between story and cinema, is a complete copy or whether it was recreated by the director with the language of visuality, adhering to the original of the literary work.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=71691 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[2121-2142]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/529 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ğ-v-y Kökü Üzerine Morfolojik ve Semantik Bir İnceleme]]> <![CDATA[A Morphological and Semantic Study on the Ğ-v-y Root]]> <![CDATA[Ahmet TEKİN]]> <![CDATA[Mahmut TEKİN]]> <![CDATA[Arapça, morfoloji, semantik, Ğ-v-y Kökü, Kur’ân, Arap şiiri]]> <![CDATA[Arabic, morphology, semantics, Ğ-w-y Root, Quran, Arab poetry]]> <![CDATA[Toplumsal bir olgu olan dil tıpkı canlı bir organizma gibi doğar, serpilir, gelişir, zenginleşir, değişir ve zayıflar. Kuşaktan kuşağa farklı koşullar içinde gerçekleşen bu durum toplumların sözcük dağarcıklarına da etki eder. Nitekim bazı sözcükler göndergenin yok olmasıyla kullanımdan çıkarken, bazıları anlam kaymasına uğrar, söz varlığına yeni sesler eklenir. Buna ilaveten belirli bir zamanda belirli bir anlamda kullanılan bir kelime, başka bir zamanda farklı bir anlamda kullanılabilmekte hatta zıt bir anlam dahi kazanabilmektedir. Bu değişimin nedenleri arasında nüfus hareketleri, göçler, savaşlar, ticari ilişkilerin gelişmesi, yeni siyasal koşullar, bilimsel ve teknik alandaki dönüşümler gibi etkenler zikredilebilir. Bu husus bütün diller için olduğu gibi Arapça için de geçerlidir. Dolayısıyla Arapçadaki kelimelerde de değişim söz konusu olmaktadır. Bu bakımdan Arapça bir sözcük öbeğini anlamlandırmak için bütün bu hususları göz önünde bulundurarak barındırdığı kelimelerin hem etimolojik hem de morfolojik açıdan analiz edilmesi, sözlük anlamları ortaya konduktan sonra kronolojik olarak Câhilîye ve İslam dönemlerinde kullanım durumları ve anlam çerçevesinin net bir biçimde ortaya konulması gerekmektedir. Bunu yaparken sadece sözcüğün anlamını oluşturan kök manaya inmekle yetinmeyip, aynı zamanda kelimenin kök anlamından hareketle tarihî süreçte anlam hareketliliğinin analizini yapmak, kelime ve türevlerinde esas manayı aramak gerekmektedir. Bu çalışmada ğ-v-y kelimesinin izi sürülerek teorik çerçevesi ve etimolojik yapısı hakkında bilgi verilmiştir. Bu bağlamda ğ-v-y kelimesinin kökü araştırılmış, klasik ve modern Arapça sözlüklerden istifade edilerek bu kökten türeyen isim ve fiillerin semantik analizi yapılmıştır. Ğ-v-y kelimesinin anlam sahasını net olarak belirlemek için ayrıca yakın ve uzak anlamlı sözcükler ele alınmıştır. Bununla birlikte ğ-v-y kökü ve türevlerinin Câhilîye Dönemi şiirlerinde, Kur’ân’da ve hadislerde kullanıldığı manalar ortaya çıkarılmıştır. ]]> <![CDATA[Language, a social phenomenon, is born, grows, develops, enriches, changes, and weakens like a living organism. This situation, which occurs under different conditions from generation to generation, also affects the vocabulary of societies. Some words become obsolete with the disappearance of the referent, while others undergo a shift in meaning, and new sounds are added to the lexicon. Moreover, a word used in a certain time and meaning can be used in a different meaning, and even acquire an opposite meaning in another time. The reasons for this change include factors such as population movements, migrations, wars, the development of commercial relations, new political conditions, and transformations in the scientific and technical fields. This is valid for Arabic, as in all languages. Therefore, in Arabic, changes occur in the words as well. In this regard, to analyze a word group in Arabic to understand their meanings, all these factors should be taken into consideration, and the words included in the group should be analyzed both etymologically and morphologically. After determining their dictionary meanings, their usage situations and meaning frames should be clearly revealed chronologically in the Jahiliyyah and Islamic periods. In doing so, it is necessary not only to delve into the root meaning that constitutes the meaning of the word but also to analyze the movement of meaning in the historical process based on the root meaning, and to seek the original meaning in the word and its derivatives. In this study, information has been provided about the theoretical framework and etymological structure of the ğ-w-y root by tracing the track of the ğ-w-y word. The root of the ğ-w-y word has been researched, and the semantic analysis of the nouns and verbs derived from this root has been carried out by using classical and modern Arabic dictionaries. In order to clearly determine the semantic field of the ğ-w-y word, related words with close and distant meanings have also been considered. In addition, the meanings in which the ğ-w-y root and its derivatives were used in the poetry of the Jahiliyyah period, the Quran, and hadiths have been revealed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=71600 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1999-2011]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/530 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tatar Türkçesinin Ağızlarında Ünsüz Düşmesi]]> <![CDATA[The Consonant Drops in Tatar Turkish Subdialects]]> <![CDATA[Hülya GÖKÇE]]> <![CDATA[Tatar Türkçesi, Tatar Türkçesinin ağızları, ses olayı, ses düşmesi, ünsüz düşmesi]]> <![CDATA[Tatar Turkish, Tatar Turkish Subdialects, phonetic procedures, disappearance, consonant drops]]> <![CDATA[Ses düşmesi, tarihî ve çağdaş Türk lehçelerinde sıklıkla görülen ses olaylarından biridir. Bu ses olayı ünlü veya ünsüz düşmesi şeklinde gerçekleşebilir. Bu çalışmanın temel araştırma konusunu oluşturan ünsüz düşmesi, kök veya gövde biçimindeki kelimelerin ön, iç veya son sesinde yer alan ünsüzlerden birinin çeşitli sebeplerden dolayı söylenmemesi, düşürülmesi olayıdır. Bu olayın gerçekleşmesinde ünsüz seslerin özellikleri, boğumlanma durumları ve noktaları yanı sıra kelime bünyesindeki komşu seslerin özellikleri de çok etkilidir. Seslerin birbirleriyle olan ilişkilerinin söyleyişe olan etkisi sebebiyle kelime yapısındaki bir ünsüz düşebilir. Dildeki durumları açısından düşen ünsüzler incelendiğinde tarihî dönemlerden itibaren gerçekleşen ve yazı dillerinin söz varlığında yer alan kalıcı düşmeler ile ağızlarda görülen ve dil sahası içinde bölgeden bölgeye farklılık gösteren geçici düşmeler olarak değerlendirilebilir. Ünsüz düşmesi, düşen sesin bulunduğu yere göre kelime başında (ön seste), kelime içinde (iç seste) ve kelime sonunda (son seste) olmak üzere üç şekilde gerçekleşebilir. Bunun yanı sıra kelime kökünde ortaya çıkan ünsüz düşmesine eklerde de rastlanmaktadır. Özellikle eklerin ilk sesi veya son sesi çeşitli sebeplerden dolayı düşebilir. Türkçe kök ve eklerdeki ünsüz düşmesine tarihî dönemlerde sıkça rastlanır. Türkçe kelimelerdeki düşme, alıntı kelimelerde de dile uygunlaştırma ve kolay söyleme sebebiyle gerçekleşir. Genel Türk dilinde bu ses olayı, benzer seslerin yan yana gelmesi sebebiyle ortaya çıkan ünsüz ikizleşmesi sonucu düşme, kelime kök veya gövdesinin ekleşmesi sırasında ortaya çıkan ses uyumsuzluğunu (kakofoni) gidermek amacıyla gerçekleşen düşme ve özellikle söyleyişi kolaylaştırmak için en az çaba etkisiyle kelimelerdeki bazı ünsüzlerde gerçekleşen düşme şeklinde ortaya çıkar. Bu olayın gerçekleşmesinde dildeki asli olmayan ünsüzlerin düşürülmesi, alıntı kelimelerin kaynak dildeki fonetik özelliklerinin dile uygunlaştırılma çabası, asli olan seslerde de lehçe, şive, ağız gibi dil türü konuşurlarının farklı kullanım tercihleri ve özellikle bazı ünsüzlerin söyleyiş özelliklerinin zorluğu gibi sebepler öne çıkar. Bu çalışmada, ünsüz düşmesi olayı Tatar Türkçesinin yazı dilinin söz varlığından hareketle ağızlardan tespit ettiğimiz örneklerle ele alınacaktır. Tatar Türkçesinin gramer çalışmalarında düşme bahsinde ünlü düşmesi, hece düşmesi olayları ele alınırken ünsüz düşmesi olayı üzerinde pek durulmamaktadır. Bu olay ağız çalışmalarında da birkaç örnekle sınırlı kalmaktadır. Bu çalışmayla alan araştırmalarına katkı sağlanması planlanmıştır. ]]> <![CDATA[Disappearance is one of the phonetic procedures that is frequently seen in historical and contemporary Turkish dialects. This phonetic procedures can occur as a vowel or consonant drops. The consonant drops, which is the main research subject of this study, is the event that one of the consonants in the front, inner or last sound of the root or stem structure is not pronounced due to various reasons, and it is dropped. The properties of consonant sounds, articulation situations and the properties of neighboring sounds in the word structure are also very effective in the realization of this phonetic procedures. A consonant in the word structure may be dropped due to the effect of the relations of the sounds with each other on the pronunciation. When the consonants dropping in terms of their status in the language are examined it can be considered as permanent drops that have taken place in the vocabulary of written languages and that have taken place since historical periods, and temporary drops that are seen in dialects. The consonant drops can occur in three ways: at the beginning of the word (in the front sound), in the word (in the inner sound) and at the end of the word (in the last sound), depending on the location of the dropping sound. The consonant drops in the root of the word is also found in the affixes. In particular, the first or last sound of the affixes may drop for various reasons. The consonant drops in Turkish roots and affixes is frequently encountered in historical periods. The drops in Turkish words also occurs in loanwords due to language adaptation and easy saying. In the Common Turkish Language, this phonetic procedures occurs for the following reasons: The drops as a result of consonantal gemination, which occurs due to the juxtaposition of similar sounds, the drops that occurs in order to eliminate the sound dissonance (cacophony) that occurs during the addition of the root or stem of the word and the drops in some consonants in words, especially with the effect of least effort to facilitate pronunciation. In the realization of this phonetic procedures, reasons such as the reduction of non-primary consonants in the language, the effort to adapt the loanwords to the language, the different usage preferences of the subdialect speakers and the difficulty of the pronunciation features of some consonants come to the fore. In the realization of this phonetic procedures, reasons such as the reduction of non-primary consonants in the language, the effort to adapt the loanwords to the language, the different usage preferences of the subdialect speakers in the primary sounds and the difficulty of the pronunciation features of some consonants come to the fore. In this study, the case of consonant drops will be discussed with the examples we have determined from subdialects on the basis of the vocabulary of the written language of Tatar Turkish. In the grammar studies of Tatar Turkish, while the elision and haplology events are discussed, the consonant drops event is not emphasized much. This phonetic procedures is also limited to a few examples in dialect studies. With this study, it is planned to contribute to field research.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=71576 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1721-1757]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/531 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yılanların Öcü Romanına Toplumsal Cinsiyet Rolleri Bağlamında Bir Yaklaşım]]> <![CDATA[An Approach to The Yılanların Öcü Novel ın The Context of Gender Roles]]> <![CDATA[Erdal AÇIKYOL]]> <![CDATA[Toplumsal cinsiyet rolleri, Yılanların Öcü, Fakir Baykurt, kadın, ataerkillik.]]> <![CDATA[Gender roles, Yılanların Öcü, Fakir Baykurt, woman, patriarchy.]]> <![CDATA[Biyolojik açıdan kadın ve erkek olarak dünyaya gelen insan türü, doğumdan başlayarak ölüme kadar toplum tarafından sosyo-kültürel kodlamalara maruz bırakılır. İnsanlık tarihi boyunca zaman ve mekân fark etmeksizin çeşitli kadınlık/erkeklik rolleri çerçevesinde tanımlanan her iki cins, bu rollere uygun bir dil ve yaşam pratiği edinir. Günlük hayatın akışkan seyrinde kadına ve erkeğe atfedilen kalıplaşmış söylemler, davranışlar ve eylemler süreç içinde onlar tarafından içselleştirilerek yaşamlarının vazgeçilmez parçası haline gelir. Toplumsal cinsiyet rolleri olarak adlandırılan bu kültürel kodlar, toplumun yansıması konumunda bulunan edebiyatın roman türünde somut bir kimliğe bürünür. Bu çalışmada, toplumcu-gerçekçi anlayışın Türk edebiyatındaki önemli eserlerinden biri olan Fakir Baykurt’un Yılanların Öcü adlı romanı, toplumsal cinsiyet rolleri etrafında analize tabi tutulmuştur. Anlatıdaki erkek ve kadın karakterlerin umumiyetle verili cinsel rollerine uygun bir söylem tarzı ve eylem pratiği geliştirdiği görülmüştür. Yalnız Irazca ve Fatma karakterlerinin bazı hususlarda geleneksel cinsiyet rollerini kabullenmedikleri tespit edilmiştir. Erkek tahakkümünün kıskacındaki bu iki kadın, özgürlüklerini kısıtlayarak hareket alanlarını daraltan kurulu düzenden memnun değildir ve koşullar elverdiğinde bu rolleri ihlal eder. Özellikle romanın başkarakteri konumundaki Irazca Ana, hem konuşmalarıyla hem de icraatleriyle toplumsal düzenin erkeğe verdiği evin reisliği görevini üstlenerek rol dağılımında radikal bir değişiklik yapar. Anlatıdaki kadın ve erkek gerçekliği, toplumsal mekanizma tarafından dayatılan cinsiyet rollerinin kabullenişi ve reddedilişi bağlamında panoramik bir bakış yaratır. ]]> <![CDATA[The human species, born biologically as male and female, is exposed to socio-cultural coding by the society from birth to death. Both sexes, defined within the framework of various femininity/masculinity roles, regardless of time and place, acquire a language and life practice suitable for these roles throughout the history of humanity. In the usual face of daily life, the stereotyped discourses, behaviors and actions, attributed to women and men, become indispensable parts of their lives by being internalized by them in the process. These cultural codes, called gender roles, takes on a concrete identity of literature in the form of the novel, which is the reflection of the society. In this study, Fakir Baykurt's novel The Revenge of the Serpents, one of the important works of socialist-realistic understanding in Turkish literature, has been analyzed under the gender roles. It’s largely understood that the male and female characters in the narrative, develop a discourse style and practice appropriate to their given sexual roles. It has also determined that only Irazca and Fatma characters do not accept the traditional gender roles in some aspects. These two women, in the grip of male domination, are not satisfied with the existing established order, which restricts their freedom and narrows their range of action, and violates these roles insofar as circumstances permit. The main character of the novel, Irazca Mother, especially makes a radical change in the distribution of the roles by assuming the duty of the master of the house, given to men by the social order, both with her speeches and with her actions. The reality of men and women in the narrative creates a panoramic perspective in the context of the acceptance and rejection of gender roles, imposed by the social mechanism.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=71293 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[1-14]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/532 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Etekleri Zil (Islık, Çalpara) Çalmak Deyiminin Tarihsel Arka Planında Şamanizm İzleri]]> <![CDATA[Traces of Shamanism in the Historical Background of the Idiom of Ringing Skirts (Whistle, Çalpara)]]> <![CDATA[Kasım TURGUT]]> <![CDATA[Türkoloji, Şamanizm, deyimbilim, etimoloji, söz varlığı]]> <![CDATA[Turkology, Shamanism, idiomatology, etymology, vocabulary]]> <![CDATA[Etekleri zil çal- deyimi, metaforik anlam olarak çok sevinmek anlamına gelmektedir ve günümüz Türkçesinde metaforik anlamıyla düşünülmektedir. Bu deyimin doğrudan İslamiyet Öncesi Dönem’den günümüze ulaşan Şamanist anlayışlar etkisinde ortaya çıktığı düşüncesi ele alınan çalışmada hem etimolojik hem de tarihsel bağlantılar incelenerek ortaya konulmuştur. Şamanizm, Türk kültür hayatını Türkler Müslüman olduktan sonra da etkilediği gibi Türkçenin söz varlığını da etkilemiştir. Deyimlerin dilin köklü geleneğinden nesilden nesile aktarılarak gelmiş olduğu düşünülürse birçok deyim ve atasözünde kolektif bilinç karşımıza çıkmaktadır. Bu durum, etekleri zil çal- deyiminin tarihsel arka planında Şamanizm ile ilgili tarihsel bağlarının olduğunu daha da güçlendirmektedir. Şamanlar, ritüelleri sırasında ayinlerine özel Şaman giysisi giyerler. Şaman giysininin eteklerinde de ayin sırasında kötü ruhların kovulup ardından trans haline geçilebilmesi için ziller, metal parçalar, çıngıraklar takarlar. Bu ziller ve çıngıraklar ayin sırasında Şamanlar raks ettikçe sesler çıkararak kötü ruhları kovar. Sonrasında trans haline geçen Şamanlar mistik bir haz ve sevince ulaşırlar. Aynı zamanda zil ve çıngırak takmış Şamanlara benzeyen eren, derviş tipleri İslamiyet Sonrası edebȋ ürünlerde de karşımıza çıkmaktadır. Türkiye Türkçesi dışındaki Türk dillerinde de koşut ve varyant olarak karşımıza çıkan etekleri zil çal- deyiminin varlığı deyimin fikrȋ arka planının Şamanizm’le bağlantısını daha da kuvvetlendirmektedir. Etek sözcüğünün kökü etimolojik sözlüklerde yaygın şekilde belirsiz olarak verilmiştir. Eski Türkçe et- eyleminin bir ses çıkarmak anlamı ve ardından aldığı eylemden ad yapan -ek, -ak eki aynı zamanda giysi adı yapan bir ektir. Böyle bir etimolojik düşünce et- eylemi, -ek eki ve Şamanizm üçgeninin bağlantısını ortaya çıkarmaktadır. Ele alınan bu çalışmada etekleri zil çal- gibi çok sık kullanılan ve yaygın olarak bilinen bir deyiminin bu zamana kadar yalnızca metaforik anlamıyla düşünülmesi ve böyle bir güçlü tarihsel arka planın henüz düşünülmemiş olması bakımından ortaya konulan çalışmanın sözlü Türk kültürü araştırmalarına katkı sunması amaçlanmıştır. ]]> <![CDATA[The idiom "to rejoice" means to be overjoyed in metaphorical meaning and is considered in its metaphorical meaning in today's Turkish. The idea that this idiom emerged directly under the influence of Shamanist understandings that have survived from the Pre-Islamic Period to the present day is revealed by examining both etymological and historical connections in the study. Shamanism influenced Turkish cultural life even after the Turks became Muslims and also affected the Turkish vocabulary. Considering that idioms have been passed down from generation to generation from the deep-rooted tradition of the language, collective consciousness appears in many idioms and proverbs. This situation further strengthens the fact that the idiom "to ring the bell" has historical ties with Shamanism in its historical background. During their rituals, shamans wear a special shaman suit for their rituals. They wear bells, metal pieces and rattles on the skirts of the shaman's robe so that evil spirits can be expelled during the ritual and then enter a trance state. During the ritual, these bells and rattles make sounds as the Shamans rhythmically dance, driving away evil spirits. The Shamans then enter a trance state and reach a mystical state of pleasure and joy. At the same time, virtuous, dervish types resembling Shamans wearing bells and rattles also appear in post-Islamic literary works. The existence of the idiom etekleri zil çal- (to ring a bell), which appears as a parallel and variant in Turkish languages other than Turkish, further strengthens the connection of the idiom's intellectual background with Shamanism. The root of the word skirt is commonly given as uncertain in etymological dictionaries. The Old Turkish verb et- means to make a sound and the suffix -ek, -ak, which makes a name out of the verb, is also a suffix that makes a name for clothing. Such an etymological thought reveals the connection between the verb et-, the suffix -ek and the triangle of Shamanism. In this study, it is aimed to contribute to the research of oral Turkish culture in terms of the fact that a very frequently used and widely known idiom such as skirt ringing is thought only in its metaphorical meaning until this time and such a strong historical background has not yet been considered.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=71282 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[2013-2022]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/533 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Diyarbakırlı Nigâhî’nin Yayımlanmamış Şiirleri]]> <![CDATA[Unpublished Poems of Diyarbakır Nigâhî ]]> <![CDATA[Halil KIZILTOPRAK]]> <![CDATA[Klasik Türk şiiri, Diyarbakır, Nigâhî, şiir mecmûası, yayımlanmamış şiirler]]> <![CDATA[Classical Turkish poetry, Diyarbakır, Nigâhî, poetry magazine, unpublished poems]]> <![CDATA[Diyarbakır, Osmanlı dönemi Türk şiirinin önemli merkezlerinden biridir. 18. yüzyılın son çeyreğinde doğan ve 1860’lı yıllara kadar yaşadığı düşünülen Nigâhî, Diyarbakır’da oluşan münbit edebî mahfillerden beslenip Diyarbakırlı şairler silsilesine katılmış bir isimdir. Nigâhî’nin doğum tarihi kesin olarak bilinmemektedir. Ali Emîrî Efendi, şairin vefatı ile ilgili hicrî 1277 (miladî 1860-61) yılını bildirmektedir. Şevket Beysanoğlu, Nigâhî’nin 80 yaşlarında vefat ettiği bilgisini aktarmaktadır. Bu bilgilerden hareketle Nigâhî’nin 1780’li yıllarda doğmuş olabileceği düşünülebilir. Nigâhî’nin mürettep bir divânı yoktur. Şiirleri Ali Emirî Efendi tarafından tedvin edilip istinsah edilmiştir. Nigâhî’nin şiirleri ile ilgili yapılan araştırmaların sonucu olarak Nigâhî’ye ait olan 1 müsemmen, 4 müseddes, 1 murabba, diğer başlıklı 2 manzume ve 30 gazel yayımlanmıştır. Bu makalede, Diyarbakır Ziya Gökalp Yazma Eser Kütüphanesinde AHA-139 numarası ile kayıtlı şiir mecmuası incelenmiştir. Rifâiyye tarikatı şeyhlerinden Diyarbakırlı Şeyh Muhammed Şükrî tarafından tanzim edilen bu şiir mecmûasında Nigâhî’ye ait 7 gazel, 1 müseddes, 1 ilahi olmak üzere daha önce yayımlanmamış 9 şiir tespit edilmiştir. Bu şiirlerde, Nigâhî’nin divançesindeki şiirlerde olduğu gibi tasavvufî temaların ön plana çıktığı görülmüştür. Nigâhî’nin daha önce yayımlanmamış bu şiirlerinde; kâmillerin keyfiyeti, hak, adalet, gaflet, ilahî aşk, cefa, vefa, sitem, ümit, dünyanın faniliği, ahiret hayatına iştiyak, rızâ-yı Hak, ilahi aşk yolunda çekilen çileler gibi temalar işlenmiştir. Şiirlerinde aruz veznini kullanan Nigâhî, üslup bakımından hakimâne şiir söyleme tarzını benimsemiştir. Çalışmamızda, Nigâhî’nin daha önce yayımlanmamış 9 şiirinin vezni tespit edilmiş ve bu şiirler latin harflerine transkribe edilmiştir. Mecmûadaki sayfa sırasına göre sıraladığımız şiirlerin mecmûada bulundukları sayfaların numaraları dipnot ile gösterilmiş ve şiirlerin orijinal metinleri makalenin sonuna eklenmiştir. Bu çalışmada, Osmanlı dönemi Türk şiirinde önemli merkezlerden olan Diyarbakır edebiyat muhitinde yetişmiş bir şair olan Nigâhî’nin mecmûa sayfaları arasında kalmış şiirlerini gün yüzüne çıkarmak amaçlanmıştır. Ayrıca şiir mecmualarının klasik Türk şiiri araştırmaları için önemli kaynaklardan olduğu görüşünü destekler nitelikte bir çalışma yapılmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Diyarbakır is one of the important centers of Ottoman period Turkish poetry. Born in the last quarter of the 18th century and thought to have lived until the 1860s, Nigâhî is a name that has been fed by the fertile literary gatherings formed in Diyarbakır and joined the chain of poets from Diyarbakır. The exact date of Nigâhî’s birth is not known. Ali Emirî Efendi reports the year 1277 (gregorian 1860-61) about the death of the poet. Şevket Beysanoğlu reports that Nigâhî passed away at the age of 80. Based on this information, it can be thought that Nigâhî may have been born in the 1780s. Nigâhî does not have a congregated divan. His poems were edited and copied by Ali Emirî Efendi. As a result of the research on Nigâhî’s poems, 1 müsemmen, 4 müseddes, 1 murabba, 2 poems with other titles and 30 ghazals belonging to Nigâhî were published. In this study, the poetry magazine registered with the number AHA-139 in Diyarbakır Ziya Gökalp Manuscript Library was examined. Nigâhî’s 7 ghazals, 1 müseddes and 1 divine, 9 poems that have not been published before have been identified in this poetry magazine, which was arranged by Sheikh Muhammed Şükrî from Diyarbakır, one of the sheikhs of the Rifaiyye sect. In these poems, it was seen that mystical themes came to the fore as in the poems in Nigâhî’s divançe. In these previously unpublished poems of Nigâhî; perfection, right, justice, heedlessness, divine love, the pain of separation, visa longing, suffering, fidelity, reproach, hope, the attributes of the lover, world mortality, the desire for the hereafter, separation from the lover, Allah's approval, tests on the way of divine love are the subjects. Using the aruz meter in his poems, Nigâhî adopted the dominant style of poetry in terms of style. In our study, the meter of 9 previously unpublished poems of Nigâhî has been determined and these poems have been transcribed into Latin letters. The page numbers of the poems that we have listed according to the page order in the journal are shown with footnotes. The original texts of the poems are added to the end of the article. In this study, it is aimed to bring to light the poems of Nigâhî, who is a poet who grew up in the literary neighborhood of Diyarbakir, which is one of the important centers in Ottoman period Turkish poetry.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=71268 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1777-1795]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/534 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fonetik ve Semantik Açıdan Mhallemiye Lehçesinin Standart Arapça ile Karşılaştırılması]]> <![CDATA[Phoneticand Semantic Comparison of Mhallemiye Dialect with Standard Arabic]]> <![CDATA[Şirin ALİ]]> <![CDATA[Mustafa KAYAPINAR]]> <![CDATA[Arap Dili, Arap Lehçeleri, Türkiye'deki Arap Lehçeleri, Midyat Arapları, Mhallemiler, Mhallemiye Lehçesi]]> <![CDATA[Arabic Language, Arabic Dialects, Arabic Dialects in Turkey, Midyat Arabs, Mahalmi, Mahalmi Dialect]]> <![CDATA[Lehçelerin oluşumu İslami fetihlerden sonraki döneme atfedilir. Ancak bu görüş bir teori olmaktan öteye gitmez. Bu teoriyi savunan tarihçilerden biri olan İbn-i Haldun el-Mukaddime kitabında " اختلال الملكة (Melekenin bozulması)" terimini kullanarak acemlerin Arapçaya verdiği tahribatı göz önünde bulundurup lehçeleri bir sosyal anomali olarak görmüştür. İbn-i Haldun'un bu yorumu makul görünmektedir. Zira, günümüz Araplarının Arapçası fasih ve akıcı seyrinden çıkmış bulunmaktadır. Bu lehçeler acemlerden fazlasıyla etkilenmiş ve dillerinden birçok sözcük almıştır. Yanı sıra, telaffuz ve ifade bozuklukları oluşturmuştur. Özellikle gırtlak ve kalın harflerin kullanılması azalmış ve onların yerini daha kolay mahreçli harfler almıştır. Ancak şu da unutulmamalıdır ki İslam’dan önce de birçok Arap lehçesi mevcuttu. Fakat bu lehçelerin varlığı Arap diline herhangi bir zarar vermemiş, hatta dile çok farklı alanlar ve sanatlar katmıştır. Bu lehçelerden biri olan Mahalmi lehçesinin fonetik ve semantik açıdan özellikleri ve bu özelliklerin fasih Arapçayla arasındaki anlam ve ses bakımından oluşan değişimlere değinmek ve söz konusu lehçeyi yaşatmak adına, bu tarz araştırmalar alan yazında merak konusu oluşturmaktadır. Mahalmiler, yaşadıkları bölge olan Mezopotamyadan dolayı diğer kavimlerle kaynaşıp onlardan hem dilsel hem de geleneksel olarak etkilenmişlerdir ve bu sayede kadim bir Arap topluluğu olarak eski lehçelerini koruyup farklı dillerden sözcükler kullanmaya başlarken yeni bir ağız oluşturmuşlardır. Yüzyıllardır -yazıya aktarılmadan- ağızdan ağıza taşınan ve korunmaya çalışılan, unutulma tehlikesi ile karşı karşıya geldiği bilinen bu değerli miras olarak Mahalmi lehçesi; kaliteli bir şekilde kayda alınarak, karşılaştırmalı, nitel ve tarihi yöntemlerle ele alınarak araştırılmıştır. Çalışma ile söz konusu lehçeye kaynak teşkil edecek neticeler alındığı takdirde alan yazına katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Buradan hareketle, Mahalmi lehçesini fonetik ve semantik yönleriyle ele alarak, farklı özelliklerine, fasih ve âmmi Arapça mukayesesi bağlamında değinerek söz konusu lehçenin Arap dilindeki öneminin ve yerinin araştırılması amaçlanmaktadır. Bu noktada söz konusu lehçeyi Fasih Arapçayla mukayese ettiğimizden ve lehçenin yazılı formülü bulunmadığından, Fasih ve Ammi Arapça olarak ifade edilmektedir.]]> <![CDATA[Definition of the language is one of the oldest debate on language in history and the oldest and most popular definitions primarily focus on sounds and articulatory organs, and thusthere is consensus that the definitions should include them. In his definition of language Ibn Jinni underlinesthat it consists of sounds to express one’sneeds. Al-Jahiz defines it as an act of expression performed through articulatory organs. In addition, the Orientalistlinguist De Saussure believes that the language consists of symbols that represent sounds. Therefore, although grammar is always given importance in research on language, it should be taken into account that semantic and phonetic aspects of language are the essential linguistic foundations. Research in this field consistently consider these two fields (Semantics and Phonetics) as sub-branches or micro-linguisticsbranches, and they overlook that their reflections in social life outweigh grammar. Because as giving the necessary importance to sociallinguistics; Today, we are faced with such problems because it was not adopted much in the old sources. Because giving the necessary importance to sociallinguistics; is not widely adopted in the old sources, Today, wearefaced with such problems. Since dialect is a concept that forms the basis and center of sociolinguistics and that is the main part of a language, we think that drawing attention to phonetics and semantics in dialects should be one of the duties of modern linguists and linguist candidates. The current study aims to shedlight on the common Semantic and Phonetic features and concepts in Mahalmidialect, which form the main theme of this paper, and Fasih Arabic, because we believe that it is possible to prove that the dialect is essentially an ancient and nobleArabicdialect, only by determining these linguistic and physical characteristics.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=71145 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[2191-2206]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/535 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Düşünümsel Bir ‘Stratejiyi Anlamak’: Özbetimleyici Bir Çeviri Eleştirisi Deneyi]]> <![CDATA[A Reflexive Practice on ‘Stratejiyi Anlamak': An Experiment in a Self-Descriptive Translation Criticism]]> <![CDATA[Zuhal EMİROSMANOĞLU]]> <![CDATA[Çeviribilim, çeviri eleştirisi, özbetimleme, özbetimleyici çeviri eleştirisi, düşünümsel çeviribilim, çevirmen deneyimi]]> <![CDATA[Translation studies, translation criticism, self-description, self-descriptive translation criticism, reflexive translation studies, translator’s experience]]> <![CDATA[Bu makalede Jean-Marie Mathey’in Stratejiyi Anlamak başlığıyla çevrilen kitabı üzerinde özbetimleyici bir çeviri eleştirisi uygulaması yapılacaktır. Bugün artık çeviri eleştirisinde betimlemenin ötesinde çeviri gerçekliğini olası tüm bileşenleriyle anlama ve açıklamaya ihtiyaç vardır. Bir çeviriye çevirmeninin gözünden bakıldığında çeviri, salt bir pratik olmanın çok ötesine geçerek çeviri deneyimi üzerine bir derin düşünmeye dönüşmektedir. Bu süreçte olup bitenlerin tanığı olarak çevirmen birinci elden, kendine dönük, düşünümsel edimle çevirisine bakmaktadır. Bourdieucü kavrayışla düşünümsel bakış, araştırma nesnesine, bilim pratiğine ve bilgiye eleştirel yaklaşımı zorunlu kılar. Bu makalede tasarlanan özbetimleyici çeviri eleştirisi modeli makro ve mikro düzeyleriyle betimleyici ve özbetimleyici aşamalardan oluşmaktadır. Betimleme aşaması için, José Lambert & Van Gorp’un betimleyici modeli, Van den Broeck’in dizgesel çeviri eleştirisi modeli ve Turgay Kurultay’ın çeviri eleştirisi yaklaşımı temelinde bir çeviri eleştirisi modeli önerilmiştir. Bu aşamanın makroyapısal düzeyinde öncelikle genel izlenimi belirlemek, ilk bakışta görülen sorunları saptamak ve sonraki aşamalarda yanıt aranacak soruları belirlemek için erek metin okunmuş, ardından metin türü göz önünde bulundurularak kaynak metin okunmuştur. Betimleyici aşamanın mikroyapısal düzeyinde ise metin türüne bağlı olarak makroyapısal aşamada belirlenen noktalar kaynak ve erek metinde karşılaştırılmıştır. Özbetimleyici ikinci aşamada Ayşe Nihal Akbulut’un özbetimleyici yaklaşımından hareket edilmiştir. Ardından çevirmenin profili, deneyimi, çeviri süreci tanıklıkları ve sürece ait görseller ve notlarla makro ve mikro düzeylerin bütüncül bir değerlendirmesine gidilmiştir. Araştırmacı-çevirmenin kendi çevirisine dönük eleştirel bakışında nesnelleşip nesnelleşemediğine dönük bu deneyde, önerilen model çeviri ürün ve sürecinin ilişkisel okunmasını sağlamıştır. Çeviri sürecine ait farklı çeviri versiyonları, çevirmen tanıklıkları, süreç tutanak ve notları alınan kararları kısmen bilinç düzeyine çıkarmaya olanak tanımıştır. Ancak bu deneyimde zaman özbetimleme ve açıklamalar açısından çevirmenin hafızasında boşluklara yol açmaktadır. Çeviri ürün ve sürecine böylesi bir bütüncül bakış, benzer çalışmalarla eleştiri ve bilim pratiklerinde nesnelleşmenin ve çevirinin geçmişte kalan gerçekliği üzerine ‘bilgi’ üretme faaliyetinin sınırlılıklarını da sorunsallaştırmaya katkı sağlayacaktır.]]> <![CDATA[This article presents a self-descriptive translation criticism of Jean-Marie Mathey’s book, Comprendre la Stratégie and its Turkish translation. Today, there is a need to understand and explain the reality of translation with all its possible components beyond description in translation criticism. When a translation is viewed from the translator’s point of view, translation goes far beyond being a mere practice and turns into a reflexion on the translation experience. As a witness of what is going on in this process, the translator looks at his/her translation from a first-hand, self-orientated, reflexive act. In Bourdieusian terms, reflexive gaze necessitates a critical approach to the object of research, scientific practice and knowledge. The projected self-descriptive translation criticism model in this article consists of two stages: a descriptive stage with macro and micro levels, and a self-descriptive stage. The descriptive stage utilizes a translation criticism model that we conceived based on José Lambert &Van Gorp's descriptive model, Van den Broeck’s systemic translation criticism model, and Turgay Kurultay’s translation criticism approach. During the macrostructural level of this stage, the target text was initially read to determine the general impression, identify the problems seen at first glance, and establish the questions to be addressed in the following stages. Then, the source text was perused to understand the text, make interpretations, and identify problems of meaning, taking into account the text type. At the microstructural level of the descriptive stage, the points identified at the macrostructural level were compared in the source and target texts, depending on the text type. In the self-descriptive stage, Ayşe Nihal Akbulut’s self-descriptive approach was employed. In this phase, the translator’s profile, experience, testimonies of the translation process, as well as visuals and notes of the process, were used to conduct a holistic evaluation of the macro and micro levels. In this experiment aimed at assessing whether the translation researcher can achieve objectivity in their critical view of their own translation, the proposed model facilitated a relational reading of the translation product and process. Different versions of the translation, translator testimonies, process minutes, and notes played a role in bringing the decisions to a partial level of consciousness. Adopting a holistic perspective of the translation product and process will contribute to questioning the limitations of objectivation in the practices of criticism and scholarship, as well as in the generation of “knowledge” regarding the past reality of translation practice.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=71109 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1677-1700]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/536 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Makine Çevirisindeki Gelişmelerin Türkiye’deki Lisansüstü Çeviri Programlarına Yansıması Üzerine Bir İnceleme ]]> <![CDATA[A Study on the Reflection of Developments in Machine Translation on Postgraduate Translation Programmes in Turkey]]> <![CDATA[Ceylan YILDIRIM YAŞAR]]> <![CDATA[Çeviri bilim, makine çevirisi, makine çevirisi öncesi ve sonrası düzeltme, lisansüstü çeviri eğitimi, öğretim programı]]> <![CDATA[Translation studies, machine translation, machine translation pre- and post-editing, postgraduate translation training, curriculum]]> <![CDATA[Bu çalışma, makine çeviri öncesi ve sonrası düzeltmenin Türkiye’deki lisansüstü çeviri programlarındaki yerini ele almaktadır. Çalışmanın amacı, bu etkinlik alanlarıyla ilgili içeriklerin lisansüstü çeviri eğitimine dâhil edilip edilmediğini açığa çıkarmak ve bu etkinlik alanlarının lisansüstü öğretim programlarına dâhil edilmesiyle ilgili bazı önerilerde bulunmaktır. Bu doğrultuda, makine çevirisi öncesi ve sonrası düzeltme neden çeviri eğitimine dâhil edilmelidir? Bu etkinlik alanları, ilgili alanda uzman ve araştırmacıların yetiştiği lisansüstü eğitime nasıl yansımıştır? Bu bağlamda dersler, ilgili lisansüstü öğretim programlarına eklenmiş midir veya diğer ilgili ders içeriklerine yansıtılmış mıdır? Çalışmada yanıt aranan bu sorular çerçevesinde ilk olarak, makine çevirisi öncesi ve sonrası düzeltmenin eğitime neden dâhil edilmesi gerektiği, çeviribilim literatüründeki ilgili kaynaklar taranarak açığa çıkarılmıştır. Daha sonra, betimleyici yaklaşımla, Türkiye’deki yüksek lisans ve doktora çeviri öğretim programları incelenerek, makine çevirisindeki gelişmelerin lisansüstü çeviri programlarına nasıl yansıdığı ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Makine çevirisi öncesi ve sonrası düzeltmenin eğitime neden dâhil edilmesi gerektiği, piyasada uygulaması olan ve gittikçe yaygınlaşan bu etkinlik alanlarıyla ilgili gerekli bilgi ve becerilerin çevirmen adaylarına kazandırılması gerekliliğiyle açıklanabilir. Özellikle çevirmen adaylarının makine çevirisine eleştirel yaklaşarak bu konuda farkındalık kazanmaları açısından ilgili içeriklerin eğitime dâhil edilmesi önemlidir. Lisansüstü düzeyde ise özellikle bu alanda uzman, araştırmacı ve akademisyen yetişmesi için ilgili içeriklerin lisansüstü eğitime dâhil edilmesi önem arz etmektedir. Türkiye’deki lisansüstü çeviri öğretim programları incelendiğinde, makine çevirisi öncesi ve sonrası düzeltmenin lisansüstü programların yalnızca bir kısmına dâhil edildiği görülmüştür. Bu etkinlik alanları, ilgili programların çok azında makine çevirisi adında ayrı bir dersle eğitime dâhil edilmekle birlikte programların bir kısmında çeviri teknolojileri kapsamındaki daha genel ders içeriklerine dâhil edilmiştir. Öğretim programlarında makine çevirisi öncesi ve sonrası düzeltme bağlamında ayrı dersler açılacaksa, bu içeriklerin ilgili dersler açılana kadar diğer ders içeriklerine dâhil edilmesi teknolojik gelişmelerin eğitime zamanında yansıtılması açısından bir çözüm olabilir.]]> <![CDATA[This study examines the place of machine translation pre-editing and post-editing in postgraduate translation programmes in Turkey. The aim of the study is to reveal whether the necessary contents related to these processes are included in postgraduate translation education and to make some suggestions regarding the inclusion of these processes in postgraduate programmes. In this respect, why should pre-editing and post-editing be included in translation training? How are these activity areas reflected in postgraduate education where experts and researchers are trained? Have courses in this context been added to the relevant postgraduate curricula or reflected in other relevant course contents? Within the framework of these questions, firstly, the reasons why pre-editing and post-editing should be included in translation training were revealed by reviewing the relevant sources in the translation studies literature. Then, with a descriptive approach, the master's and doctoral translation curricula in Turkey were examined to reveal how the developments in machine translation are reflected in postgraduate translation programmes. The reason why pre-editing and post-editing should be included in education can be explained by the necessity to provide translator trainees with the necessary knowledge and skills related to these fields of activity, which are becoming more and more widespread in the translation market. It is especially important to include these activities contents in the training so that translator trainees can approach machine translation critically and raise awareness about it. At the postgraduate level, it is important to include the relevant contents in postgraduate education in order to train experts, researchers and academicians in this field. When the postgraduate translation curricula in Turkey were analysed, it was seen that pre-editing and post-editing were included in only some of the postgraduate programmes. While pre-editing and post- editing were included in a separate course called machine translation in very few of the relevant programmes, they were included in more general course contents within the scope of translation technologies in some of the programmes. If new courses on pre-editing and post-editing are to be offered in the curricula, the inclusion of these contents in other course contents until the new courses are added may be a solution in terms of reflecting technological developments to education in a timely manner.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=71106 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[2101-2119]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/537 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ahmedî’nin İskender-nâmesi’nde Rüya]]> <![CDATA[Dream in Ahmedi’s İskender-name]]> <![CDATA[Nurten BOZKURT]]> <![CDATA[Kenan BOZKURT]]> <![CDATA[Analitip psikoloji, psikanaliz, rüya, Ahmedî, İskendernâme]]> <![CDATA[Ahmadi, Iskendername, dream, mysticism, psychoanalysis, analytical psychology]]> <![CDATA[Rüyalar, gündelik yaşamın bir parçası olmasına rağmen tarih boyunca kendilerine çok değişik anlamlar yüklenmiş, gelecekle ilgili kehanetleri içerdiğine ve ilkellerin psikolojisini bünyesinde barındırdığına inanılmıştır. Hz. İbrahim ve Hz. Yusuf’un kıssalarında rüyanın önemli bir yer tutması ve bu rüyaların ilahi bir mesaj olarak sunulması, dinî yaşamda da rüyanın önemini arttırmıştır. Özellikle mutasavvıflar, rüyayı Allah’la insan-ı kâmilin iletişim aracı olarak görmüş ve onu bir nevi vahi kabul etmiştir. Batı’da gelişen psikoloji bilimiyle beraber insanı tanımak, onun iç dünyasını tanımakla eşdeğer tutulmuştur. Özellikle Freud’un psikanalitik, Jung’un analitik psikoloji kuramları; rüyayı bireyin iç dünyasını yansıtan sembolik bir dil olarak tarif etmişlerdir. Onlara göre bu dil, kimi zaman bireyin bilinçaltında şekillenen ruhsal bir durum, kimi zaman günlük ihtiyaçların dışa vurumu kimi zaman ise geleceği şekillendiren ilâhî bir mesaj olarak rüyalarda belirir. Bu yönüyle edebiyata da konu olan rüyalar, şairlerin ruhsal mahzeninin yaratımları olan edebi eserlere de ilham kaynağı olur. Bu eserlerden biri de içerisinde zengin sembollerle imajları barındıran ve rüyalar etrafında şekillenen Ahmedî’nin İskender-nâme’sidir. Bu eserin baş kahramnı İskender, gördüğü bir rüya vasıtasıyla kişisel dönüşümü için gerekli olan çağrıyı alır ve onun mahiyetini sorgulayarak bir serüvene atılır. Bu çalışmada temel amaç, Ahmedî’nin sembolik ve tasavvufi olaylarla örülü İskender-nâme adlı eserinden hareketle onun rüyaya dair tanımlarına varmak, rüyanın eserdeki işlevlerini irdelemektir. ]]> <![CDATA[Although dreams are a part of daily life, they have been attributed many different meanings throughout history, it is believed that they contain prophecies about the future and contain the psychology of primitives. The fact that dreams take an important place in the stories of Abraham and Yusuf and that these dreams are presented as a divine message has increased the importance of dreams in religious life. Especially the mystics saw the dream as a means of communication between Allah and the perfect human being and accepted it as a kind of revelation. With the developing psychology in the West, knowing the human being was equated with knowing his inner world. In particular, Freud’s psychoanalytic and Jung’s analytical psychology theories described dreams as a symbolic language that reflects the inner world of the individual. According to them, this language sometimes appears in dreams as a spiritual state shaped in the subconscious of the individual, sometimes as an expression of daily needs, and sometimes as a divine message that shapes the future. In this respect, dreams, which are also the subject of literature, are also a source of inspiration for literary works, which are the creations of the spiritual cellar of poets. One of these works is Ahmedi’s İskender-nâme, which is shaped around dreams that contain rich symbols and images. Alexander, the main character of this work, receives the call necessary for his personal transformation through a dream he sees and goes on an adventure by questioning its nature. The main purpose of this study is to arrive at his definitions of dreams and to examine the functions of dreams in the work, based on Ahmedî’s work called İskender-nâme, which is woven with symbolic and mystical events.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=71093 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1641-1660]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/538 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Lübnanlı Yazar İmîlî Nasrullah’ın Köy Romanlarında “Kadın”]]> <![CDATA[“Woman” in Village Novels of Lebanon Author Emily Nasrallah]]> <![CDATA[Mürüvvet TÜRKEN ÇAKIR]]> <![CDATA[Arap edebiyatı, İmîlî Nasrullah, Lübnan, köy romanı, kadın]]> <![CDATA[Arabic literature, Emily Nasrallah, Lebanon, village novel, women]]> <![CDATA[Arap edebiyatının kadın yazarları arasında önemli bir yere sahip olan İmîlî Nasrullah, Güney Lübnan’ın Kevkeba köyünde dünyaya gelmiştir. Çocukluğunu buradaki ekin tarlalarında, meyve, sebze bahçelerinde geçiren yazar, köy hayatını bizzat yaşayarak yakından deneyimleme fırsatı bulmuştur. Bu sayede köy manzaralarını usta bir şekilde tasvir ederken köy toplumunun da âdetlerini, geleneklerini, göreneklerini, inançlarını gerçekçi bir bakış açısıyla okuyucuya aktarabilmiştir. İmîlî Nasrullah köylülerle yaşamış ve onların bütün sorunlarını hissetmiş biri olarak romanlarında ele aldığı karakterlerin mutluluklarını ya da hüzünlerini tüm içtenliğiyle aktarır. Kimi zaman onlarla beraber sevinir kimi zaman da acı çeker. Bunu da özellikle yazarın köy romanlarının ana karakteri olan kadınlar üzerinden okuyucuya açıkça yansıtır. Örneğin köy geleneklerine aykırı olduğu düşüncesiyle okutulmayan, genç yaşta ailesi yoksulluktan kurtulsun diye kendinden oldukça büyük adamlarla evlenen veya zorla evlendirilen, mezhep farklılıklarından dolayı sevdiği adama kavuşamayan genç kızların yaşadıklarını, iç dünyalarını, serzenişlerini etkileyici bir çerçeve içerisinde sunar. Nasrullah, köylü kadının çektiği sıkıntıları sadece romanlarında dile getirmekle kalmaz, kadına yapılan dayatmaları da sürekli eleştirir. Çünkü bu dayatmalar, ana rahmine düşen kız çocuğunu bile etkileyecek kadar vahimdir. Öyle ki daha doğmamış çocuk bile bir eş sahibi olur. Eleştirisine kadın ve erkek arasında yapılan ayrımcılıkla devam eder. Ona göre erkeğin rahat bir şekilde eğitimini sürdürürken kızların hem evde hem tarlada çalışmaya zorlanması bu ayrımın en bariz örneğidir. Bütün bunlara rağmen yazar, kendi kaderine isyan eden genç kızların haklı direnişlerini de açıkça ortaya koyar. Baskı ve zor şartlara rağmen sesini duyurmaya çalışan kadınların sözcüsü olur. Biz de çalışmamızda bu kadınların romanda verilen karakterler üzerinden nasıl tasvir edildiğini ve okuyucuda nasıl bir izlenim bıraktığını incelemeye çalışacağız.]]> <![CDATA[Emily Nasrallah, who has an important place among the women writers of Arabic literature, was born in the village of Kevkeba in South Lebanon. The author, who spent her childhood in the crop fields, fruit and vegetable gardens here, had the opportunity to experience the village life closely. In this way, while describing the village scenes in a masterful way, she was able to convey the customs, traditions, customs and beliefs of the village society to the reader with a realistic perspective. As a person who lived with the villagers and felt all their problems, Emily Nasrallah sincerely conveys the happiness or sadness of the characters she deals with in her novels. Sometimes she is happy with them and sometimes she suffers. It clearly reflects this to the reader, especially through the women who are the main characters of the author's village novels. For example, it presents in an impressive frame the experiences, inner worlds and reproaches of young girls who are not taught because they are contrary to village traditions, marry at a young age with older men to save their families from poverty, or are forced into marriage, and cannot meet the man they love due to their sectarian differences. Nasrallah not only expresses the troubles of peasant women in her novels, but also constantly criticizes the impositions on women. Because these impositions are so serious that they affect even the baby girl who is conceived. So much so that even the unborn child has a wife. She continues her criticism with discrimination between men and women. According to her, the most obvious example of this distinction is that the boys are forced to work both at home and in the field while the boys continue their education comfortably. Despite all this, the author clearly reveals the rightful resistance of young girls who rebelled against their own destiny. She becomes the spokesperson of women who try to make their voices heard despite pressure and difficult conditions. In our study, we will try to examine how these women are portrayed through the characters given in the novel and how they make an impression on the reader.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70918 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2909-2920]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/539 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Halil Rıza Ulutürk’ün Şiirinde Armonik Yapı]]> <![CDATA[Harmonical Structure in Halil Rıza Ulutürk’s Poetry]]> <![CDATA[Ali EROL]]> <![CDATA[Halil Rıza Ulutürk, Azerbaycan Edebiyatı, Şiir Dili, Şiir ve Müzik, Armoni.]]> <![CDATA[Halil Rıza Ulutürk, Azerbaijani Literature, Poetic Language, Poetry And Music, Harmony.]]> <![CDATA[Günümüz şiir incelemelerinde müzikal yapı değerlendirilirken, ritim ve armonik unsurlar olmak üzere, konu iki temel başlık çerçevesinde ele alınmaktadır. Ancak bize göre şiirdeki müzik sadece edebiyat terminolojisinde yer alan tanımlamalarla açıklanamaz. Nitekim T.S. Eliot şiirdeki müziği “anlam ve ses birlikteliği” şeklinde açıklarken, Cevdet Kudret bu müziğin “Bach müziği” ile ilgisi olmadığını söyler. Diğer taraftan şiir ile müzik arasında sinestezi yolu ile lirizmi en üst noktaya taşıyan pek çok müşterek bulunmaktadır ki bu müşterekleri uygun bir kıvamla dizelerine yansıtabilmiş sanatçılar daha ahenkli söyleyişler ortaya koyabilmişlerdir. İşte böyle bir söylem biçimini yakalayarak söyledikleri kadar söyleyiş biçimi ile de büyük etki yaratmış isimlerden birisi Halil Rıza Ulutürk’tür. Şairin, Banarlı’nın ifadesi ile “ses bakımından kafiyeler ikliminde zenginleşmiş bir dil” olan Türkçe konusundaki ısrarı, onun bu yöndeki başarısının gizli anahtarlarından birisidir diyebiliriz. Ulutürk’ün şiirlerindeki müzikal yapıya zenginlik kazandıran etkenlerden en önemlisi içselleştirilmiş dil ve üslup tercihidir. Şairin, yüreğinin derinliklerinde hissettiği, kendi ifadesi ile, “musıkili şiir kaygısı”, ona şahsa münhasır, farklı bir söylem geliştirme imkanı tanımıştır. Bu kaygı ve temayül içerisinde şair, sadece vezin, kafiye, armoni, aliterasyon, asonans gibi şiire ahenk kazandıran müzikal unsurlarla yetinmemiş, Edebiyat ve Müzik Bilimlerindeki bazı izdüşümleri pratiğe taşıma gayreti içerisinde olmuştur. Bu çalışmada özellikle şiirlerindeki millî söylemleri ile Türk dünyası edebiyatları adına kendisine önemli bir yer edinmiş olan Halil Rıza Ulutürk’ün eserlerindeki armonik yapı, Edebiyat ve Müzik Bilimleri çerçevesinde karşılaştırmalı olarak incelenecektir.]]> <![CDATA[While evaluating the musical structure in today's poetry studies, the subject is handled within the framework of two main headings, rhythm and harmonic elements. However, in our opinion, the music in poetry cannot be explained only with the definitions in the literary terminology. Indeed, TS. While Eliot explains the music in the poem as “meaning and sound togetherness”, Cevdet Kudret says that this music has nothing to do with “Bach music”. On the other hand, there are many commonalities between poetry and music that carry the lyricism to the highest point by means of synesthesia, and artists who have reflected these commons in their lines with a suitable consistency have been able to put forward more harmonious utterances. Halil Rıza Ulutürk is one of the names who captured such a discourse and made a great impact with his way of speaking as well as what he said. We can say that the poet's insistence on Turkish, which is "a language enriched in the atmosphere of rhymes in terms of sound", in the words of Banarlı, is one of the secret keys of his success in this direction. The most important factor that enriches the musical structure in Ulutürk's poems is his preference for internalized language and style. The poet's "concern for musical poetry", which he felt in the depths of his heart, gave him the opportunity to develop a distinctive discourse. In this concern and tendency, the poet was not content with only musical elements such as rhyme, rhyme, harmony and assonance, but also tried to put some projections in the field of Literature and Music into practice. In this study, the harmonic structure in the works of Halil Rıza Ulutürk, who has an important place in the Turkish World Literatures with his national discourses in his poems, will be examined comparatively within the framework of Music and Literary Sciences.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70908 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[145-157]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/540 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Doğu Türkçesi “Şeytan’ın Hikâyesi”]]> <![CDATA[“The Story of Satan” in Eastern Turkish]]> <![CDATA[Mehmet Turgut BERBERCAN]]> <![CDATA[Türk dili, Doğu Türkçesi, Şeytan, Story, Geç Dönem Çağatayca]]> <![CDATA[Turkish language, Eastern Turkish, Satan, Story, Late Chagatai]]> <![CDATA[“Doğu Türkçesi” olarak literatürde bilinmekte olan Türk lehçesi; söz varlığı, ses ve yapı özellikleri çerçevesinde bakıldığında Türk dünyasının “Doğu” kanadında geçerli olmuş edebî dilin genel ismi olup Türk dilinin yazı dili olarak geliştiği ilk ana dönemi oluşturan “Eski Türkçe”nin bir başka deyişle Türk yazı dilinin ilk kapsamlı ürünler vermeye başladığı dil devresinin devamıdır. İsveç’te Türkolojinin bir bilim dalı olarak yükselmesini sağlayan ve böylece sadece Avrupa’da değil geniş ölçekte dünyadaki Türk dili araştırmaları alanına büyük katkı sağlamış Türkolog Gunnar V. Jarring’in (Lund Üniversitesi Kütüphanesi’ndeki) kolleksiyonunda, Doğu Türkçesi ile yazılmış ve “Prov. 25 (Hikâyeler Kolleksiyonu)” künyesiyle kayıt altında tutulan el yazması metin bu çalışmanın temelini, ele aldığı asıl konusunu oluşturmaktadır. Bu makalede; söz konusu hikâye, filolojik bir metin inceleme metodolojisi ile ele alınmış, detaylı bir şekilde tanıtılmış ve literatüre kazandırılmıştır (Kullanılan özel işaretler, semboller ve kısaltmalar “Dizin” bölümünün sonunda toplu olarak verilmiştir). Birinci bölümde (Metin), hikâye metninin transkripsiyonu (çeviriyazısı); ikinci bölümde çevirisi; üçüncü bölümde ise, hikâyenin söz varlığını ve detaylı dil özelliklerini ortaya koyan bir dizin sunulmuştur. Ayrıca çalışmanın sonuna Arap harfli orijinal metin (faksimile) ilâve edilmiştir. Neticede, Doğu Türkçesinin edebȋ eserler külliyatına, istifadeye açılmak suretiyle, yeni bir eser kazandırılarak mevcut birikimin artırılması için bir kaynak daha ilgililere açılmış ve filoloji alanının bilgisine sunulmuştur. ]]> <![CDATA[The Turkish dialect known in the literature as “Eastern Turkish”; When we look at it within the framework of its vocabulary, sound and structure features, it is the general name of the literary language that has been valid in the “East” wing of the Turkish world, and it is the language period in which “Old Turkish”, which constitutes the first main period in which the Turkish language developed as a written language, in other words, the Turkish written language began to produce the first comprehensive products is the sequel. Written in Eastern Turkish and in the collection of Turcologist Gunnar V. Jarring (at the Lund University Library), who made Turkology rise as a discipline in Sweden and thus contributed greatly to the field of Turkish language studies not only in Europe but also in the world at large. “Prov. 25 (Stories Collection)”, the manuscript text is the basis of this study and its main subject. In this article; the story in question was handled with a philological text analysis methodology, introduced in detail and brought to the literature (The special signs, symbols and abbreviations used are given at the end of the “Index” section). In the first part (Text), the transcription of the text of the story (translation); translation in the second part; In the third part, an index that reveals the vocabulary and detailed language features of the story is presented. In addition, the original text in Arabic letters (faximile) has been added to the end of the study. As a result, one more resource was presented to the interested parties and presented to the knowledge of the field of philology, in order to increase the existing knowledge by bringing a new work to the corpus of literary works of Eastern Turkish.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70881 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1605-1622]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/541 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cevdet Karal’ın Alışveriş Listesi Adlı Şiir Kitabında İronik Anlatım]]> <![CDATA[Ironic Expression in Cevdet Karal’s Poetry Book Titled Shopping List]]> <![CDATA[Gaye Belkız YETER ŞAHİN]]> <![CDATA[Can ŞAHİN]]> <![CDATA[Türk dili ve edebiyatı, Cevdet Karal, Alışveriş Listesi, ironi, bireysel ve toplumsal eleştiri]]> <![CDATA[Turkish Language and Literature, Cevdet Karal, Alışveriş Listesi (Shopping List), irony, individual and social criticism]]> <![CDATA[1980 sonrası Türk edebiyatında metafizik ve mistik özelliklere sahip şiirleriyle dikkat çeken Cevdet Karal, şiir ve yazılarını Kaşgar, Bürde, Argos, Dergâh, Diriliş, İpek Dili, Kayılar, Nar, Matbuat, Yönelişler, Varide, Cins, Edebi Fikir dergileri ve Yeni Şafak gazetesinde yayımlamıştır. Karal’ın deneysel şiir denemelerini de içeren Alışveriş Listesi adlı şiir kitabı 2018 yılında yayımlanmıştır. Şiir kitabına adını veren “Alışveriş Listesi” başlıklı bu tek ve uzun şiir, şairin hayata bakışını ve duruşunu yansıtması bakımından dikkat çekicidir. Avangard bir anlayışla kaleme alınan “Alışveriş Listesi” başlıklı şiir, modernizm sonrası döneme yapılan itirazlar olarak okunabilir. Şair, modern hayatın ardından ortaya çıkan hızlı değişime yoğun bir ironi kullanımıyla dikkat çekmek istemiştir. İroni, modern dönemin problemlerine ve çözülemeyen sorunlarına dönük eleştiriler getiren şaire, çarpıcı ve etkili bir anlatım olanağı sunmaktadır. Cevdet Karal’ın hayat karşısındaki genel tavrını ironik bir üslûpla aktarması, ironiyi bir anlatım tekniği olarak kullandığını ve şairin dili kullanmadaki ustalığını göstermektedir. Cevdet Karal’ın şiirinde bir anlatım stratejisi olarak ironi sanatçının amacı doğrultusunda şekillenen ve ona özgü nitelikler taşıyan pragmatik bir anlatım tekniğidir. Alışveriş Listesi’nde okurun yirminci yüzyılda karşılaştığı sorunları ironik anlatımla ifade edern şair aynı zamanda kendisinin hayata, insana ve sanata yönelik görüşlerini de ifşa eder. Çalışmamızda Cevdet Karal’ın Alışveriş Listesi’nde yer alan ironik anlatımların işlevleri tespit edilecektir.]]> <![CDATA[After 1980 Turkish literature, Cevdet Karal, who attracted attention with his poems with metaphysical and mystical characteristics, published his poems and writings in Kaşgar, Bürde, Argos, Dergâh, Diriliş, İpek Dili, Kayılar, Nar, Matbuat, Yönelişler, Varide, Cins, Edebi Fikir magazines and Yeni Şafak newspaper. Karal’s meticulousness in pen workmanship, one of the poets who cares about his poetry, is reflected in his poetry book titled Alışveriş Listesi (Shopping List), published in 2018, which also includes experimental poetry essays. This single and long poem titled “Alışveriş Listesi” (Shopping List), which gives the title to the poetry book, is remarkable in terms of reflecting the poet’s view and stance on life. The poem titled “Alışveriş Listesi” (Shopping List), written with an avant-garde understanding, can be read as an objection to the post-modernist era. The poet wants to draw attention to the rapid change that emerged after modern life with an intense use of irony. Irony offers a striking and effective narrative opportunity to Karal, who criticises the problems and unsolvable problems of the modern period. The fact that Cevdet Karal conveys his general attitude towards life with an ironic style shows that he uses irony as an expression technique and the poet’s mastery of using language. Irony, which Cevdet Karal uses as a narrative strategy in his poetry, is a pragmatic narrative technique that is shaped in line with the artist’s purpose and has qualities unique to him. In Alışveriş Listesi (Shopping List) the poet, who expresses the problems faced by mankind in the twentieth century with ironic expression, also has the opportunity to convey his views on life, humanity and art. In this study, in which we will analyse the function of.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70801 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[2065-2084]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/542 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Azerbaycan’da Anlam Biliminin Gelişim Süreci]]> <![CDATA[Development Process of Semantics in Azerbaijan]]> <![CDATA[Ahmet AKÇATAŞ]]> <![CDATA[Zümrüd ZEYNALOVA]]> <![CDATA[Filoloji, Türk Dili ve Lehçeleri, Dil bilimi, Anlam bilimi, Sözcük bilimi, Azerbaycan dili, Anlam genişlemesi.]]> <![CDATA[Philology, Turkish Language and Dialects, Linguistics, Semantics, Vocabulary, Azerbaijani language, Semantic expansion]]> <![CDATA[Bu çalışmada Azerbaycan dilinin sözcüksel-anlamsal sisteminin gelişimine yönelik yapılan araştırmalar incelenmiştir. Azerbaycan`da ilk Anlam bilim çalışmaları 1920`lerde başlamıştır. Ancak diğer birçok alanda olduğu gibi Sovyet döneminde de Dilbilim araştırmaları göreceli bir nitelik taşıyordu. Bu nedenle Anlam bilimi yeterince araştırılmamış ve belli bir sınır içinde kalmıştır. Araştırma daha dar bir çerçevede yürütülmüş olsa da günümüz Semantiğinin temelini oluşturmaktadır. Ancak bu dönemde yapılan araştırmaların bir kısmı bilimsel yeniliği ile günümüzde bile geçerliliğini korumaktadır. Araştırma sırasında ilk anlam bilim çalışmalarının Çobanzade tarafından yapıldığı ve teorik olarak günümüz dilbilgisine ışık tuttuğu tespit edilmiştir. Çobanzade`nin ölümünden sonra uzun süre anlam bilimi üzerine çalışmalar yapılması ve bu da bilimin gelişmesinde belirli gecikmelere neden oldu. Bu makalede Çobanzade`nin Semantik üzerine yaptığı araştırma, daha sonra yapılan araştırmalarla karşılaştırılmıştır. Ve bu eserlerin Azerbaycan dilinin gelişimine katkısı tespit edilmiştir. Ayrıca bu eserlerin okunmasında ve değerlendirilmesinde karşılaşılan sorun ve yetersizliklerin giderilmesi ve Azerbaycan Dilbiliminin bazı sorunlarının aradan kaldırılması amaçlanmaktadır. Öncelikle Anlam bilimi alanında yapılan çalışmalar tek tek incelenmiş, aralarındaki benzer ve farklı özellikler tespit edilmiştir. Ayrı ayrı kitaplarda yazılan Anlam bilimin özellikleri bir araya toplanmıştır. Eğer Çobanzade`nin eserinde anlam bilimin 3 türü olduğundan bahs ediliyorsa sonraki çalışmalarda bu türlerin sayısı giderek artmıştır. Araştırma, bu kategoriler hakkında kapsamlı bilgilere odaklanılarak yapılmıştır. Bu da Anlam biliminin önemini artırmaktadır]]> <![CDATA[: In this study, researches on the development of the lexical-semantic system of the Azerbaijani language were examined. The first semantic studies in Azerbaijan began in the 1920s. But in the Soviet era, as in many other fields, research on Linguistics had a relative character. For this reason, its semantics have not been adequately studied and remained within a certain limit. However, some of the researches carried out in this period are still valid today with their scientific innovation. Although the research was carried out in a narrower framework, it forms the basis of today`s Semantics. During the research, it was determined that the first semantic studies were carried out by Chobanzade and theoretically shed light on today`s grammar After the death of Chobanzade, studies on semantics for a long time caused certain delays in the development of science. In this article, Chobanzad`s research on Semantics is compared with the research that followed. And the contribution of these works to the development of the Azerbaijani language has been determined. In addition, it is aimed to eliminate the problems and inadequacies encountered in the reading and evaluation of these works, and to solve some problems of Azerbaijani Linguistics. First, studies on Semantics were examined one by one, and similar and different features between them were determined. The features of semantics written in separate books are gathered together. If it is mentioned that there are 3 types of semantics in Çobanzade`s work, the number of these types has gradually increased in subsequent studies. The research was conducted by focusing on comprehensive information about these categories. This increases the importance of semantics. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70800 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[15-33]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/543 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Carly Churchill’in Far Away and A Number Oyunlarında İnsansonrası Ekoeleştiri]]> <![CDATA[Posthuman Ecocriticism in Carly Churchill’s Plays Far Away and A Number ]]> <![CDATA[Derya BİDERCİ DİNÇ]]> <![CDATA[İngiliz Edebiyatı, İnsansonrası ekoeleştiri, Carly Churchill, Geleneksel ikilikler, İnsanmerkezcilik]]> <![CDATA[English literature, Posthuman ecocriticism, Carly Churchill, Traditional dichotomies, Anthropocentrism]]> <![CDATA[Bu makale, İngiliz oyun yazarı Carly Churchill'in iki distopik oyunu Far Away (2000) ve A Number (2002)’daki insan sonrası ekoeleştiriyi incelemektedir. İnsan sonrası ekoeleştiri geleneksel ikiliklere meydan okmakta ve ortadan kaldırmaktadır. Bu makale, genel olarak insanın anlamının ne olduğuna dair çağdaş anlatıları karmaşıklaştırır ve insan dışı olanla ilişkili olarak insan özneyi anlamanın yeni bir yolunu sunar. Bu iki oyununda Caryl Churchill insan olma tartışmasını ve insanların birbirlerini ve insan olmayan varlıkları algılama, tanımlama ve iletişim kurma biçimlerindeki değişiklikleri konu alır. Bu makale, Caryl Churchill'in insan ve insan olmayan arasındaki geleneksel sınırları nasıl alt üst ettiğini, insan ve insan olmayan ilişkileri nasıl yeniden konumlandırdığını ve insanlardan bağımsız varlıklar olarak insan olmayan varlık fikrini nasıl inşa ettiğini analiz eder. Far Away oyununda, dünyanın bir distopik görüntüsünü sunar ve insan-merkezli insan ve insan olmayan algısını insan olmayanın bağımsız failliğine işaret ederek yerinden eder. A Number oyununda, insanın kimliğini ve insan yapımı bilim tarafından insan dışı formların gelişimini, klonlama deneylerini ele alır. Churchill bu oyunlarında, insanın diğer türlerle birlikte daha büyük bir ailenin parçası olduğuna ve varlığının tüm canlıların varlığının farkında olmasına bağlı olduğuna işaret ederek insan merkezli bakış açısını bozar. İnsan ve insan olmayan, kültür ve doğa, özne ve nesne arasındaki ayrımları ve farklılıkları bulanıklaştırır.]]> <![CDATA[This article analyzes posthuman ecocriticism in two dystopic plays Far Away (2000) and A Number (2002) by the British playwright Carly Churchill. Posthuman ecocriticism challenges and dismantles traditional dichotomies. It complicates the contemporary narratives of the meaning of humans and presents a new way of understanding human subjects in relation to nonhumans in general. In her two plays, Caryl Churchill is concerned with the debate of being human and the changes in human being’s perception of identification, description, and communication with each other and nonhuman entities. This article analyses how Caryl Churchill subverts the traditional boundaries between humans and nonhumans, repositions human and nonhuman relations, and builds upon the idea of nonhumans as entities independent from human beings. In Far Away, she presents a dystopic vision of the world, displaces anthropocentric perceptions of humans and nonhumans, and points out nonhumans’ independent agency. In A Number, she deals with the identity of human beings and the development of nonhuman forms by human-made science, the cloning experiments. In these plays, Churchill disturbs the anthropocentric perspective by pointing out that human beings are part of a larger family with other species and their existence depends on the awareness of the existence of all living beings. She blurs the divisions and differences between human and nonhuman, culture and nature, subject and object.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70685 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1623-1640]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/544 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arşiv Belgeleri Işığında Cenap Şahabettin]]> <![CDATA[In the Light of Archive Documents Cenap Şahabettin]]> <![CDATA[Orçun AYDOĞDU]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, Askeri Tıbbiye, Cenap Şahabettin, Edebiyat-ı Cedide, Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivi]]> <![CDATA[Modern Turkish literature, Askeri Tıbbiye, Cenap Şahabettin, Edebiyat-ı Cedide, Presidential State Archive]]> <![CDATA[Türk edebiyatının önemli isimlerinden Cenap Şahabettin, 2 Nisan 1871 tarihinde Manastır’da dünyaya gelmiştir. Babası 1876-1877 Osmanlı-Rus Savaşı’nda Plevne Muharebesi’nde şehit düşen Binbaşı Şahabettin Bey’dir. Cenap Şahabettin, Gülhane Askeri Rüştiyesi’nden 1880’de mezun olmuş ve Tıbbiye İdadisi’ne başlamıştır. Arşiv belgeleri bir yazarın biyografisini aydınlatması açısından önemlidir. Türk edebiyatının mühim simalarından Cenap Şahabettin üzerine arşivde biyografisine katkı sağlayacak belgeler tespit edilmiştir. Yazarın Paris’e eğitim amacıyla gönderilmesi, Tabip Yüzbaşı olarak görev aldığı yerler, emeklilik ve brom madeni imtiyazı gibi farklı alanlarda gerçekleşen pek çok olay Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivi’nde yer alan belgeler sayesinde aydınlatılabilmekte ve ilgili yazarın hayatı hakkında bilinmeyenler açığa çıkarılabilmektedir. 1889’da Askerî Tıbbiye’yi bitiren Cenap Şahabettin, eğitim için Paris’e gönderilmiş; eğitimi tamamlayıp döndüğünde de Edirne, Hüdavendigâr, Konya ve Ankara’ya Tabip Yüzbaşı olarak görevlendirilmiştir. Meşrutiyet’in tekrardan yürürlüğe konmasından sonra Sıhhiye Müfettiş-i Umumiliği’ne tayin edilerek merkezde bulunmuştur. Bu sayede saha görevlerinden ziyade idari görevlerle Dersaadet’te ikamet ettiği görülmektedir. 1915 yılında kendi isteğiyle emekli olan Cenap Şahabettin, müderris olarak çalışmaya devam etmiştir. Makalede amaçlanan Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivi’nde bulunan belgelerin ışığında yazarın görevlendirmelerini, üyeliklerini, istifalarını ve ticari faaliyetlerini tespit ederek biyografisinin şimdiye kadar aydınlatılmamış, eksik kalmış yönlerini açığa çıkartmaktır. Bu sayede arşiv belgelerinin edebiyat tarihi için ne kadar önemli olduğu ve edebiyatçıların bilinmeyen yönlerinin ortaya çıkmasındaki kıymeti belirlenmiştir.]]> <![CDATA[Archive documents are crucial to enlighten the biography of an author. Although there are various scientific studies about Cenap Şahabettin, one of the significant figures in Turkish literature, there is not any existing study in the light of archive documents. Many different situations such as the author’s Paris travel for educational purposes, his assignment places as a military physician, his retirement, brome mine concession, and unknown details about his life can be enlightened with the Ottoman archive. He graduated from Askeri Tıbbiye (An military insitution in the Ottoman Empire then, similar to Medical Corps) in 1889, and went to Paris. Afterwards he was appointed to Edirne, Hüdavendigar, Konya, and Ankara as a military physician. He worked in Istanbul as a public health officer after the constitutional monarchy had entered into force once again. Thanks to this, he worked in Office jobs in Istanbul rather than jobs in the field. He retired in 1915, and he started to work as a professor. The purpose of this article is to establish the facts on the author’s biography in the light of the Ottoman archive by identifying his assignments, memberships, resignations, and business operations. Thus, both the importance of archive documents for literature history and the effect of the author’s biography will have been determined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70679 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1517-1557]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/545 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nâzım Hikmet’in “Kuvayı Milliye” Başlıklı Şiirindeki Milli Duyuş, Kültür ve Dil Özellikleri]]> <![CDATA[National Sense, Culture and Language Features in Nazım Hikmet’s Poem Titled “Kuvayı Milliye”]]> <![CDATA[Zekeriya YILDIRIM]]> <![CDATA[Şiir, Nâzım Hikmet, Kuvayı Milliye, edebiyat, milli duyuş, dil, kültür]]> <![CDATA[Poem, Nâzım Hikmet, Kuvayı Milliye, literatüre, national sense, language, culture]]> <![CDATA[Nâzım Hikmet, Türk edebiyatının önemli şairlerinden biridir. Onun şiirlerinde görülen ilkler hem kendi dönemindeki şairleri hem de kendinden sonra gelen diğer kuşak şairlerini etkilemiştir. Şairin biçim ve içerikte yaptığı yenilikler, devrimci bir söylemle birleşerek şiirinde bazen nutka varan bir seslenişle bazen de duyguyu öne çıkaran bir naiflikle verilir. Nâzım Hikmet, yaşadığını yazan bir şairdir. Gördüklerinin tesiri, kendi zihninde uyanan duygunun gerçekliğiyle birleşerek Anadolu coğrafyasını yani memleketi anlatır. Onun “memleketim” diyerek özlemini duyduğu vatan toprağının yaşantısı Milli Mücadele döneminde Ankara’ya giderken İnebolu, Zonguldak, Bolu ve Kastamonu gibi yerlerde gördüğü Anadolu köylüsünün samimi gerçekliğidir. Bu samimi gerçeklik, Nâzım Hikmet şiirinde yaşayış, tarih, kültür, dil, samimiyet ve milli değer gibi unsurlarla birlikte verilmektedir. İnsan yaşamındaki zorlukları, engelleri ve adaletsizlikleri şiirlerinde dile getirerek evrensel bir şiir dili yaratır. Bu evrensel şiir dili içinde kendi üslubunu yaratan Nâzım Hikmet, Türk edebiyatına yeni bir söyleş tarzı kazandırır. Eserlerindeki bazen hamasi söyleyişe bazen de duru lirizme kayan üslubu, mücadeleci ruhuyla birleştiğinde insani bir hak arayışı ortaya çıkmaktadır. Bu insani hak arayışı toplumsal yaşayış içinde şiirlerinde adaletsizliğe, gelir dağılımındaki eşitsizliğe ve işçi sınıfının emeğinin savulmasına dönüşür. Nazım Hikmet şiirinin ana izleklerini oluşturan bu temalar, Anadolu insanının yaşayışı, hassasiyeti, kültürü, folkloru, milli değerleri ve diliyle birlikte duru bir söyleşe kavuşur. Bu çalışmada da Nazım Hikmet’in Anadolu coğrafyasının kültürünü, folklorunu, dilini, milli değerlerini ve tarihsel şahsiyetlerini, insanların yoksulluğu ile birlikte yaşam mücadelesi içinde nasıl yansıtabildiği üzerinde durulacaktır.]]> <![CDATA[Nâzım Hikmet is one of the important poets of Turkish literature. The firsts seen in his poems influenced both the poets of his time and the other generation poets who came after him. The innovations made by the poet in form and content, combined with a revolutionary discourse, are sometimes given with a speech that sounds like a speech and sometimes with a naivety that highlights the emotion. Nâzım Hikmet is a poet who writes his life. The effect of what he saw, combined with the reality of the feeling awakened in his own mind, tells the Anatolian geography, that is, the homeland. The life of the homeland, which he longs for by calling it "my hometown", is the sincere reality of the Anatolian peasants he saw in places such as İnebolu, Zonguldak, Bolu and Kastamonu while going to Ankara during the War of Independence. This sincere reality is given together with elements such as life, history, culture, language, sincerity and national value in Nâzım Hikmet’s poetry. He creates a universal poetic language by expressing the difficulties, obstacles and injustices in human life in his poems. Nâzım Hikmet, who created his own style in this universal language of poetry, brings a new style of conversation to Turkish literature. A search for human rights emerges when the style of his works, which sometimes shifts to a rhetorical expression and sometimes to a clear lyricism, is combined with his fighting spirit. This pursuit of human rights turns into injustice, inequality in income distribution and the defense of the labor of the working class in his poems in social life. These themes, which constitute the main themes of Nazım Hikmet’s poetry, attain a clear conversation with the life, sensitivity, culture, folklore, national values and language of the Anatolian people. In this study, it will be focused on how Nazım Hikmet was able to reflect the culture, folklore, language, national values and historical personalities of the Anatolian geography in the struggle for life together with the poverty of the people.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70611 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[3021-3041]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/546 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sivas Efsanelerinde Taş Kesilme ve Şekil Değiştirme Motifleri ]]> <![CDATA[Petrifaction and Transfiguration Motifs in Sivas Legends]]> <![CDATA[Neslihan Huri YİĞİT]]> <![CDATA[Halk bilimi, efsane, motif, şekil değiştirme, taş kesilme, Sivas]]> <![CDATA[Folklore, legend, motif, transfiguration motif, petrifaction motif, Sivas]]> <![CDATA[Yeryüzü her insanın kendini farklı şekillerde ifade etmesine ev sahipliği yapan bir ortamdır. İnsanlar edindikleri bilgileri, tecrübeleri hem çevrelerine hem de gelecek nesillere aktarmak için iki yöntem kullanmaktadırlar: sözlü ve yazılı anlatım. Sözlü olarak anlatılagelen kültürel ürünler bir taraftan bilginin aktarılmasına imkân verirken diğer taraftan toplumun kutsalının, değer yargılarının korunmasına aracılık etmektedir. Bağlı bulundukları kültürün değerlerini yansıtan efsaneler de toplumun kültürel yapısını korumaya yardımcı olan, belli kuralların ve inanışların insanlara aktarılmasına katkıda bulunan anlatılardır. Bu çalışma Sivas yöresinde insanların kutsal kabul ederek ziyaret ettikleri ve yardım görmeyi arzuladıkları taşlar ve kayalar üzerinde teşekkül etmiş efsaneleri ortaya koyma amacı gütmektedir. Ayrıca Sivas’tan derlenen efsanelerde taş kesilerek gerçekleşen şekil değiştirme haricinde insanın ağaca, çalıya, hayvana ve toprağa dönüştüğü anlatılara da değinilmiştir. Sivas efsanelerinde taş kesilmelerin şu sebeplerle gerçekleştiği tespit edilmiştir: dua ile zor durumlardan kurtulmak isteme, utanma, hile yapma, nimete, mukaddes şahsiyetlere ve yerlere karşı saygısızlık yapma, beddua. Efsanelerin çoğunluğunda taş kesilme olayının toplu olarak gerçekleştiği tespit edilmişken birkaç efsanede taş kesilme durumunun bir kişiye bağlandığı saptanmıştır. İnsanın taş kesilme haricinde yaşadığı şekil değişiminde de taş kesilmede olduğu gibi zor durumdan kurtulmayı istemek, utanmak, hile yapmak, saygısızlık ve beddua gibi sebepler görülmektedir. Sivas’tan derlenen bu efsaneler aynı zamanda bölgenin geçim kaynakları, kış şartları, insan ilişkileri ve sosyal statünün işleyişi hakkında da genel bilgi vermektedir.]]> <![CDATA[Earth is an environment that hosts many people and each person expresses himself in different ways. People use two methods to transfer their knowledge and experiences to their environment and future generations: verbal and written expression. Oral cultural products allow the transfer of knowledge on the one hand, and mediate the protection of the sacred and values of the society on the other. Legends, which reflect the values of the culture to which they belong, help to preserve the structure of the society and help to transfer certain rules and beliefs to different people. This study created with the aim of revealing the stories of stones and rocks through legends. Because these stones and rocks are considered sacred by Sivas’s people in their daily lives and people are in hopes of emotional support from them. In addition, the narratives in which people transform into trees, bushes, animals and soil, apart from the deformation that occurs by petrifaction in Sivas legends, are also mentioned. In the Sivas legends, it has been determined that the petrifaction took place for the following reasons: Wanting to get out of difficult situations with prayer, being ashamed, cheating, disrespecting blessings, sacred persons and places, cursing. While it has been determined that in the majority of legends, petrification occurs collectively, in a few legends it has been determined that petrification is attributed to an individual. There are follow reasons in the transfiguration as wanting to get rid of the difficult situation, embarrassment, cheating, disrespect and curse. These legends compiled from Sivas also provide information about the livelihoods of the region in general, winter conditions, human relations and the functioning of social status.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70575 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2977-2997]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/547 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Post-Sovyet Dönemi Rus Edebiyatından Türkçeye Aktarılan Edebî Eserler]]> <![CDATA[Literary Works Transferred to Turkish From Post-Soviet Period Russian Literature]]> <![CDATA[İlknur BAYTAR]]> <![CDATA[Hanife ERDOĞAN]]> <![CDATA[Çeviri, Edebî Eserler, Rus Edebiyatı, Post-Sovyet Dönem, Rus Postmodernizmi]]> <![CDATA[Translation, Literary Works, Russian Literature, Post-Soviet Period, Russian Postmodernism]]> <![CDATA[Toplumların yaşadığı sosyal ve siyasi gelişmeler, toplumun her alanını farklı açılardan etkilediği gibi onların sanat ve edebî anlayışlarına da etki etmektedir. Uygarlıkları ve toplumları derinden sarsan bu tip durumlar, toplumların sanat ve edebiyat alanlarında aynı zamanda farklı akımların ortaya çıkışına da zemin hazırlamaktadır. Sovyetler Birliğinin dağılması da tarihte önemli bir role sahiptir ve bu durum birçok alanda etkiye sahip olduğu gibi, Rus edebiyatının da seyrini büyük ölçüde değiştirmiştir. Sovyetler Birliğinin dağılması, Rus edebiyatında birtakım değişim hareketini başlatmıştır ve beraberinde postmodernizm akımının ortaya çıkışına neden olmuştur. Bu yeni akım Rus postmodernizmi olarak da adlandırılmaktadır. Rus postmodernizminin etkisiyle birlikte; Viktor Pelevin, Lyudmila Stefanovna Petruşevskaya, Lyudmila Yevgenyevna Ulitskaya, <a href="https://www.kitapyurdu.com/yazar/venedikt-yerofeyev/195555.html">Venedikt Yerofeyev</a>, Tatyana Tolstaya, Andrey Georgiyeviç Bitov, Vladimir Georgiyeviç Sorokin vb. gibi birçok yazar önemli eserler kaleme almıştır ve bu yazarların eserleri farklı dillere çevrildiği gibi Türkçeye de aktarılmıştır. Yukarıda anlatılanlar ışığında, Post-Sovyet dönemi Rus edebiyatından Türkçeye hangi eserlerin aktarıldığı sorusundan yola çıkılarak yapılan literatür taraması sonucunda, özellikle Post-Sovyet dönemi Rus edebiyatından Türkçeye yapılan çeviriler hakkında yok denecek kadar az çalışma olduğu tespit edilmiştir. Bu sebeple bu çalışmada, Post-Sovyet dönemi Rus edebiyatından Türkçeye hangi edebî eserlerin kazandırılmış olduğu ve bu eserlerin hangi yazarlara ait olduğu konusunda bilgi verilmesi amaçlanarak, Rus edebiyatından Türkçeye yapılan çeviri edebî eserler literatürüne katkıda bulunulması hedeflenmektedir. Bu amaca hizmet etmek için, çalışmada ilk olarak; Post-Sovyet dönemi Rus edebiyatı ve Rus postmodernizmi hakkında bilgi verilecektir. Ardından, Post-Sovyet dönemi Rus edebiyatından, Türkçeye aktarılan edebî eserlerin hangi eserler olduğu ve bu eserlerin hangi yazarlar tarafından kaleme alındığı, betimsel analiz yöntemi kullanılarak sunulmaya çalışılacaktır.]]> <![CDATA[The social and political events that societies go through have an effect on every part of society from different perspectives, as well as their understandings of art and literature. Such events, which profoundly alter civilizations and cultures, also pave the way for the emergence of different movements in the fields of art and literature. The disintegration of the Soviet Union played a significant role in history and had an effect on a wide range of areas, as well as profoundly changing the course of Russian literature. Because the disintegration of the Soviet Union started a movement of change in Russian literature, and led to the emergence of the postmodernism movement. This new movement is also called Russian postmodernism. Along with the influence of Russian postmodernism; many authors such as Viktor Pelevin, Lyudmila Stefanovna Petruşevskaya, Lyudmila Yevgenyevna Ulitskaya, <a href="https://www.kitapyurdu.com/yazar/venedikt-yerofeyev/195555.html">Venedikt Yerofeyev</a>, Tatyana Tolstaya, Andrey Georgiyeviç Bitov, Vladimir Georgiyeviç Sorokin etc. have written important literary works and these authors' literary works have been translated into various languages including Turkish. In the light of the above, as a result of the literature review based on the question of which works were transferred from the Post-Soviet period Russian literature to Turkish, it was determined that there are almost no studies on the translations made from the Post-Soviet period Russian literature into Turkish. For this reason, it is aimed to contribute to the literature of translated literary works from Russian literature to Turkish by giving information about which literary works were translated into Turkish from the Post-Soviet period Russian literature and which authors these works belong to. In order to serve this purpose, in the study first of all; information about Post-Soviet Russian literature and Russian postmodernism will be given. Then, it will be tried to present which literary works were transferred from the Post-Soviet period Russian literature to Turkish and which authors these works were written by using descriptive analysis method.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70543 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1577-1585]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/548 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Elif Şafak'ın Postmodern Bir Kurgu Olan"Pinhan" Romanı Üzerine Çok Yönlü Bir İnceleme]]> <![CDATA[A Versatile Reading of Elif Şafak's Postmodern Fiction "Pinhan"]]> <![CDATA[Bekir DEMİR]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Pinhan, Elif Şafak, postmodernizm, postyapısalcılık, metinlerarasılık, sembolizm]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Pinhan, Elif Şafak, postmodernism, poststructuralism, ıntertexuality, symbolism]]> <![CDATA[İnsanlık, tarih boyunca değişen/gelişen/tüketen ve gün geçtikçe de bu özelliklerini daha etkin bir şekilde kullanan süreçle var olmuştur. Psikolojik, sosyolojik ve felsefik bir varlık olan insanın tarihte yaşadığı her kırılma ona yeni bir düzenin yolunu açar. Maddi, manevi değişikliklere uğrayan insanın yaşam tarzı, alışkanlıkları, bağları, dünyayı algılayış şekli de sürekli bir değişikliğe maruz kalır. Bu değişikler her alanda olduğu gibi sanat alanında da sürekli bir yenilenmenin yolunu açar. Konuya edebiyat ve daha özelinde insanın en çok ilgi gösterdiği edebi türlerden roman açısından bakıldığında köklü değişikliklerin olduğu görülür. Birinci Dünya Savaşı sonrasında modernleşme sürecine giren edebi faaliyetlere akıl, bilim, mantık egemen olur ve modern roman önemli gelişmeler kaydeder. Ancak modern yaşam, bireyin beklentilerini tam anlamıyla karşılayamaz; özgür ve insanca yaşam hayalleri yerine makineleşmiş insan modelini ortaya çıkarır. Bu yeni düzende yaşamsal formlarını devam ettirmeye çalışan birey 20. Yüzyılın sonlarına doğru yalnız, melankolik, 'ben kaygısı' taşıyan bir sürece girer. Toplumun bireye; kalabalıkların ise yalnızlıklara dönüşmesine gösterilen tepki insanın kendini en iyi ifade aracı olan sanatı da büyük ölçüde etkiler. Edebi kuramlarda modernist görüş yerini postmodernist yaklaşıma bırakmaya başlar. Postmodernist yaklaşımın etkisiyle birlikte onun kapsayıcı, çoğulcu anlatı teknikleri diğer edebi türlerde olduğu gibi romanda da etkili olur. Metinlerarasılık, çok katmanlılık, üst kurmaca gibi tekniklerin yanında yapıbozum, postyapısalcılık gibi yeni yaklaşımlar da bu süreçle paralel bir şekilde eserler üzerinde uygulanmaya başlar. Türk edebiyatı her ne kadar postmodern anlayışı tamamen benimseyememiş olsa da 1990 sonrası postmodern kurgu yazarlarından olan Elif Şafak'ın ilk romanı olan Pinhan bu anlamda değerlendirilebilecek, dikkate değer bir eserdir.Şafak, postmodern kurguyla inşa ettiği romanında toplumda bir tabu olarak görülen eşcinsellik/çift başlılık konusunu feminist bir tutumla ele alır. Sembolizmin zenginliğini, metinlerarasılık kuramını kurgu içerisinde oldukça etkin bir şekilde kullanır ve kahramanın yolculuğunu tasavvufi bir harmoni ile destekler. Yine divan şiirinde görmeye alışık olduğumuz koku izdüşümünü alışılmışın dışında bir dokunuşla romanında yansıtır. Bunların yanında yapı bozum/söküm konusunda da farklı okumalara imkan tanıyan Pinhan okur merkezli bir yaklaşım da sergiler. Çok katmanlı yapısıyla; tasavvuf, eşcinsellik, aşk, eski-yeni çatışması gibi farklı konulara yer veren Pinhan karnavalesk yapısıyla da öne çıkar .Çalışma içerisinde postmodern okumalar yanında postyapısalcı özelliklerle de dikkat çeken Pinhan, sembolizm, feminizm, metinleraraslık gibi farklı başlıklarda da ele alınarak incelenmiş ve kurgusal özellikleri ortaya konulmaya çalışılmıştır. ]]> <![CDATA[Humanity exists through a process that has been changing/developing/consuming throughout history and using these features more effectively day by day. Every rupture that the humankind goes through in history as psychological, sociological and philosophical beings opens the way for a new order. When people undergo material and spiritual changes, their lifestyle, habits, connections, and perception of the world are likewise subjected to a constant change. These changes pave the way for a continuous renewal in the field of art as in every field. When we look at this issue in terms of literature and more specifically the novel as one of the genres that people are most interested in, it is possible to observe certain radical changes. After the First World War, the literary activities that participated in the modernization process were dominated by reason, science and logic, and the modern novel made significant progress. However, modern life was not able to fully meet the expectations of individuals, and a mechanized human model had been embraced instead of chasing the dreams of a life at liberty and a humanitarian life. This situation affected people and therefore art that had been the best means of self-expression. Setting off on a quest, people embarked on a lonely, melancholic, “self-concerned” process towards the end of the twentieth century. The individual of the society; The reaction of the crowds to turn into loneliness greatly affects art, which is the best means of self-expression. In literary theories, the modernist view begins to give way to the postmodernist approach. With the influence of the postmodernist approach, its inclusive and pluralistic narrative techniques are effective in the novel as well as in other literary genres. In addition to techniques such as intertextuality, multila yeredness and metafiction, new approaches such as deconstruction and poststructuralism begin to be applied on works in parallel with this process. Although Turkish literature has not fully embraced the postmodern approach, Pinhan as the first novel of Elif Şafak, one of the postmodern fiction writers after 1990, is a remarkable work that can be considered within this context. In her novel, which she built with postmodern fiction, Şafak deals with the issue of homosexuality/dualism, which is seen as a taboo in society, with a feminist attitude. He uses the richness of symbolism and the theory of intertextuality in fiction very effectively and supports his journey with a mystical harmony. Again, he reflects the scent projection, which we are accustomed to seeing in divan poetry, in his novel with an unusual touch. In addition to these, Pinhan also exhibits a reader-centered approach, allowing different readings on deconstruction/dismantling. With its multi-layered structure; The novel, which includes different topics such as mysticism, homosexuality, love, old-new conflict, also stands out with its carnivalesque structure. In the study, Pinhan, which attracts attention with is post-structuralist features as well as postmodern readings, has been examined under different titles such as symbolism, feminism, intertextuality and its fictional features have been tried to be revealed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70483 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1661-1675]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/549 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Şemseddin Sivâsî’nin Gülşen-âbâd’ının Paris Nüshası’na Dair Tespit ve Değerlendirmeler]]> <![CDATA[Determinations and Evaluations on the Paris Copy of Shems ed-din Sivasi’s Goulshen-âbâd]]> <![CDATA[Abdulkadir KORKMAZ]]> <![CDATA[Eski Anadolu Türkçesi, Gülşen-âbâd, Şemseddin Sivâsî, tasavvuf, mesnevî]]> <![CDATA[The Old Anatolian Turkish, Goulshen-âbâd, Shems ed-din Sivasi, mysticism, mathnawi]]> <![CDATA[Bu çalışmada Şemsî mahlasıyla bilinen 16. yüzyıl Anadolu sahasının mutasavvıf şairlerinden Şemseddin Sivâsî’nin Gülşen-âbâd adlı mesnevîsinin Paris Bibliothèque Nationale’de tespit edilen nüshası tanıtılmıştır. Şemseddin Sivâsî’nin bu mesnevîsi Osmanlı coğrafyasında Türkçe olarak kaleme alınan en özgün konuya sahip tasavvufî mesnevîlerden biri olarak kabul edilmektedir. Eser, vahdet-i vücud felsefesini çiçekler üzerinden alegorik bir biçimde anlatması bakımından mühimdir. Gülşen-âbâd ile ilgili olarak şimdiye kadar birtakım çalışmalar yapılmıştır. Fakat Paris nüshası ilk kez neşredilecektir. Bu araştırmada öncelikli olarak Türk kültür ve sanat tarihinde çiçek motifinin kullanımından bahsedilmiştir. Akabinde Şemseddîn Sivâsî’nin hayatı ile ilgili kaynaklarda yer alan bilgiler verilmiştir. Müellifin bilinen eserlerinin isimleri paylaşıldıktan sonra Gülşen-âbâd ile ilgili bilgilere geçilmiştir. Gülşen-âbâd’ın teması, biçim ve muhteva bilgileri ile özeti sırasıyla sunulmuştur. Eserin bilinen nüshaları verildikten sonra Paris Bibliothèque Nationale nüshasının tanıtımı yapılmıştır. Sonrasında eser hakkında bugüne kadar yapılan çalışmalara değinilmiştir. Akabinde metinde ön plana çıkan bazı dil hususiyetlerinden bahsedilmiştir. Daha sonraki bölümde metnin transkribe edilmiş hâli sunulmuş, bu metin, daha önce Prof. Dr. Hasan Aksoy’un okuduğu nüshalara ait metinle mukayese edilmiştir. Bu nüshalara ait imlâ, sözcük ya da beyit farklılıkları ise dipnot ile belirtilmiştir. Transkripsiyonlu metin verildikten sonra çalışma ile ilgili olarak değerlendirmeler sonuç kısmında yapılmıştır. Çalışma boyunca istifade edilmiş olan eserler ise kaynakça kısmında paylaşılmıştır.]]> <![CDATA[This study introduces the copy of the 16th century Anatolian Sufi poet Shems ed-din Sivasi, known by the pseudonym Shemsî, whose mathnawi Goulshen-âbâd was discovered in the Paris Bibliothèque Nationale. This mathnawi of Shems ed-din Sivasi is considered to be one of the Sufi mathnawi with the most original subject matter written in Turkish in the Ottoman geography. The work is important for its allegorical expression of the philosophy of wahdat al-wujud through flowers. There have been a number of studies on Goulshen-âbâd so far. However, the Paris copy will be published for the first time. In this study, first of all, the use of the flower motif in the history of Turkish culture and art is mentioned. Subsequently, the information in the sources about the life of Shems ed-din Sivasi is given. After sharing the names of the author's known works, information about Goulshen-âbâd is given. The theme, form, content and summary of Goulshen-âbâd are presented respectively. After the known copies of the work are given, the Paris Bibliothèque Nationale copy is introduced. Afterwards, the studies conducted so far about the work are mentioned. Subsequently, some of the language features that stand out in the text are mentioned. In the next section, the transcribed version of the text is presented and this text is compared with the text of the copies read by Prof. Dr. Hasan Aksoy. The spelling, word or couplet differences of these copies are explained with footnotes. is indicated. After the transcribed text is given, the evaluations about the study are concluded section. The works that have been used throughout the study are shared in the bibliography section.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70454 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1823-1883]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/550 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Depremlerin Âşık Tarzı Türk Şiirindeki Görünümü: Kahramanmaraş Merkezli 11 İli Etkileyen 2023 Depremi Örneği]]> <![CDATA[Appearance of Earthquake in Turkish Minstrel Poetry: The case of 2023 Kahramanmaraş Earthquake That Affected 11 Cities]]> <![CDATA[Ferhat ÖZMEN]]> <![CDATA[Türk halk edebiyatı, Kahramanmaraş depremi, âşık şiiri, sanal ortam, doğal afetler, gelenek]]> <![CDATA[Turkish folk litareture, Kahramanmaraş earthquake, minstrel poetry, virtual environment, natural disasters, tradition]]> <![CDATA[İnsanlık tarihi boyunca doğal afetlerden olan depremler, gerçekleştiği coğrafyada can ve mal kayıplarına yol açarak toplumsal yaşamda derin acıların yaşanmasına neden olmuştur. Türkiye’nin 06.02.2023 ve 07.02.2023 tarihlerinde yaşadığı Kahramanmaraş merkezli depremler on bir ili etkileyerek 50 bin 96 kişinin hayatını kaybetmesine, 115 bin vatandaşın yaralanmasına ve yaklaşık iki milyona yakın kişinin de bu şehirlerden başka kentlere göç etmesine neden olmuştur. Çok yönlü kişilikleri ile geçmişten günümüze halkın birer sözcüsü olan âşıklar, Kahramanmaraş merkezli depremlere karşı kayıtsız kalmamış; depremin neden olduğu felaketi şiirlerinde dile getirmişlerdir. Söz konusu şiirler birer bellek mekânı olarak tarihe iz düşülen vesika hükmündedir. Bu çalışmada, 2023 Şubat-Nisan zaman aralığı içerisinde âşıkların Youtube aracılığıyla paylaştıkları on bir ili etkileyen deprem ile ilgili söyledikleri şiirler üzerine çözümleme yapılmıştır. Toplamda on bir aşığın videosu incelenmiştir. Âşıklar şiirlerinde; depremin tarihine, etkilediği coğrafyaya, oluş nedenine, deprem öncesinde ve sonrasında yaşanan gelişmelere değinmişlerdir. Depremden sonra dualar edip sitemlerde bulunan âşıklar, insanlara dayanıklı evler yapmayı öğütlemişlerdir. Bazı âşıklar; Hatay, Adıyaman ve Kahramanmaraş’ı adeta haritadan silen bu depremde can kayıplarının çok olmasını çimentodan çalma, demiri eksik kullanma ve torpille iş yapmayla açıklamıştır. İnsan hayatına mal olan büyük hataların sebebini sorgulayan âşıklar, eleştirel bakış açısıyla gerçekleri dile getirirler. Âşıkların şiirleri her ne kadar tarihî bir belge olmasa da sahip olduğu konular itibariyle kimi zaman tarihe ışık tutmaktadır. Toplumda derin yaralar açmış asrın felaketine karşı âşıkların söyledikleri şiirler sadece edebî bir metin olarak değil bir anlamda tarihî vesika olarak da değerlendirilmelidir. ]]> <![CDATA[As one of the natural disasters throughout the history of humanity, earthquakes have caused loss of life and property in geographical areas where they took place, causing deep suffering in social life. The earthquakes with the epicenter of Kahramanmaraş Turkey faced on 06.02.2023 and 07.02.2023 affected 11 cities, causing 50 thousand 96 people to lose their lives, 115 thousand citizens to be injured, and nearly two million people to migrate from these cities.The minstrels, who have been spokespersons of the people from past to present with their versatile personalities, have not remained indifferent to the earthquakes that took place in Kahramanmaraş and expressed the disaster caused by the earthquakes in their poems. These poems are like a document traced to history as a place of memory. An analysis was made in the present study on the poems that the minstrels said about the earthquakes that affected eleven cities, which they shared on YouTube between February 2023 and April. In total, the videos of eleven minstrels were examined. In these poems, they mentioned the history of the earthquake, the geographical area it affected, the reason for its occurrence, and the developments before and after the earthquake. The minstrels who prayed and reproached after the earthquakes advised people to build durable houses. Some minstrels explained the high loss of life in this earthquake, which almost wiped out Hatay, Adıyaman, and Kahramanmaraş from the map, by stealing from cement, using iron incompletely, and working with “backdoor practice”. The minstrels, who questioned the reasons for the great mistakes that cost human life, expressed the truth with a critical point of view. Although the poems of the minstrels are not historical documents, they sometimes shed light on history in terms of their subjects. The poems of minstrels about the catastrophes of the century that left deep wounds in society must be considered not only as literary texts but also as historical documents in this sense.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70430 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1947-1960]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/551 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Adalet Ağaoğlu’nun Üç Beş Kişi Romanı Örneğinde Modernist Roman]]> <![CDATA[The Modernist Novel in the Example of Adalet Ağaoğlu's Curfew]]> <![CDATA[Mesut TEKŞAN]]> <![CDATA[Latif AKKAYA]]> <![CDATA[Edebiyat bilimi, Adalet Ağaoğlu, modernist roman, J. Joyce, V. Woolf, Üç Beş Kişi, Türk Romanı]]> <![CDATA[Literary science, Adalet Ağaoğlu, J. Joyce, V. Woolf, modernist novel, Curfew, the Turkish Novel]]> <![CDATA[On dokuzuncu yüzyılın sonlarıyla yirminci yüzyılın başlarında ortaya çıkan yeni felsefi yaklaşımlar ve bilimsel gelişmeler bütün güzel sanatları etkilediği gibi roman sanatını da etkilemiştir. Yüzyılın başlarında James Joyce, Virginie Woolf ve Franz Kafka gibi yazarlar bu gelişmeler doğrultusunda gerçeklik algısının değiştiği, olay örgüsünün en aza indirildiği ve romanın iç zamanının kısaltıldığı yeni romanlar yazmışlardır. Modern çağda çağdaşlarından farklı tekniklerle yazılan bu romanlar, çağdaşı olan romanlardan ayırt edilebilmek için “modernist roman” diye anılmaya başlanmıştır. Batı edebiyatında yirminci yüzyılın başlarında ilk örnekleri verilen modernist roman, 1920’li ve 1930’lu yıllarda zirveye çıkmıştır. Bu yeni roman eğilimi erken dönemde adı konulmamış olsa da Türk romancılarını da etkilemiştir. 1930’lu 1940’lı yıllardan itibaren Abdülhak Şinasi Hisar, Ahmet Hamdi Tanpınar ve Peyami Safa gibi romancılar yeni roman anlayışının birçok özelliklerini kendi romanlarına taşımışlardır. Yeni roman ve anlatım teknikleriyle yazılan bu romanlar daha sonra adı konulacak olan modernist romanın öncüleri ya da ilk teşebbüsleri olarak kabul edilebilir. Bu teşebbüsler modern Türk roman tarihinde modern romandan modernist romana geçiş dönemi olarak adlandırılabilir. İlk başlarda yeni anlatım ve roman teknikleri olarak görülen bu etki giderek modernist Türk romanının doğmasına vesile olmuştur. Bazı edebiyat bilimciler Abdülhak Şinasi Hisar’ı ilk modernist romancı sayarken bazıları Attila İlhan’ı (Sokaktaki Adam 1953) bazıları da Oğuz Atay’ı (Tutunamayanlar 1971) ilk modernist Türk romancısı saymaktadır. Bunlardan başka Yusuf Atılgan, Ferit Edgü, Mehmet Eroğlu, Kemal Bilbaşar, Bilge Karasu ve Adalet Ağaoğlu gibi yazarlar, modernist roman örneği veren romancılardır. Bu çalışmada modernist romanda görülen yeni anlatım ve roman teknikleri üzerinde durulduktan sonra Adalet Ağaoğlu’nun Üç Beş Kişi adlı romanı değerlendirilmektir.]]> <![CDATA[The new philosophical approaches and scientific developments that emerged between the end of the nineteenth and the beginning of the twentieth centuries have affected the novel art as well as all the fine arts. At the beginning of the century, authors such as James Joyce, Virginie Woolf and Franz Kafka wrote new novels in line with these developments, in which the perception of reality changed, the plot of the plot was minimized and the internal time of the novel was shortened. These novels, written in the modern era with different techniques from their contemporaries, have started to be called “modernist novels” in order to be distinguished from the novels that are contemporary. The understanding of the modernist novel, the first examples of which were given at the beginning of the century, reached its peak with the works written in the 1920s and 1930s. This new understanding of novel has influenced Turkish novelists, albeit with a little delay. This effect, which was seen as new narrative and novel techniques at first, gradually led to the birth of the modernist Turkish novel. Since the 1930s, the first signs of the modernist novel began to be seen in the works of writers such as Ahmet Hamdi Tanpınar, Abdülhak Şinasi Hisar and Peyami Safa. These novels, written with new narrative and novel techniques, are the pioneers of the modernist novel. This period can be called the transition period from the modern novel to the modernist novel. This transition period has been examined by various literary scholars, and the stages of transition from modern novel to modernist novel have been emphasized. Some consider Abdülhak Şinasi Hisar to be the first modernist novelist, while others consider Attila İlhan (Sokaktaki Adam, Man İn The Street, 1953) to be the first modernist Turkish novelist, while others consider Oğuz Atay (Tutunamayanlar, The Disconnected 1971) to be the first modernist novelist. Apart from these, writers such as Yusuf Atılgan, Ferit Edgü, Mehmet Eroğlu, Kemal Bilbaşar, Bilge Karasu and Adalet Ağaoğlu have been accepted as novelists giving examples of modernist novels. In this study, after a short explanation about the development of the modernist novel, the modernist novel features are shown in the example of Adalet Ağaoğlu's novel Curfew and the novel is evaluated in this context. For this purpose, the theoretical literature was scanned, and the aspects of the modernist novel that differed from the traditional realistic novel in terms of reality, perception, time and space were emphasized. As a result of the findings, examinations and evaluations, it was concluded that Adalet Ağaoğlu's work, Curfew is one of the example of the modernist Turkish novel.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70232 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2847-2862]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/552 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Garp Ocağı Tunus’ta Bir Türk Şair: Derviş Cûyȋ ve Şiirleri]]> <![CDATA[A Turkish Poet in Western Odjack Tunis; Dervish Cûyȋ and Poems]]> <![CDATA[Eyyüp ACAR]]> <![CDATA[Türk dili, Türk şiiri, Garp ocakları, Tunus, asker şair]]> <![CDATA[Turkish language, Turkish poetry, western odjacks, soldier poet]]> <![CDATA[Türklerin 16.-19. yüzyıllar arası Garp Ocaklarıdaki varlığına ilişkin çok az Türkçe tarihi kaynak vardır. Bu döneme ait bilgiler Arapça kaynaklar yanında Batılı kaynaklardan öğrenilmektedir. Türklerin Mağrip coğrafyasındaki sosyal yaşamına dair neredeyse hiç Türkçe kaynak yoktur. Eldeki bilgiler Osmanlı hâkimiyeti döneminde askeri kuvvet olarak Garp Ocaklarına gelen şair ve âşıkların şiirlerinden derlenmiştir. Sosyal ve kültürel olarak bölge insanı ile bütünleşen Türkler kendi dili ve kültürüne ait özellikleri de bu coğrafyaya taşımışlardır. Şair ve ȃşıkların şiirlerinde iman, inanç, fetih, gaza, kahramanlık, hüzün, hasret, aşk gibi birbirinden farklı konuları ve ocaklardaki yaşama dair izleri görmek mümkündür. Makaleye konu olan şairin ve şiirlerinin tarihsel gerçekliğini daha iyi anlayabilmek için çalışmada ilk olarak Garp Ocakları başlığı altında, ocakların Osmanlı hâkimiyetine girmesi, ocaklardaki asker varlığı ve çeşitliliği, korsanlık faaliyetleri, bu faaliyetlere karşı Avrupalı devletlerin tepkileri üzerinde durulmuştur. Sosyal ve Kültürel Hayat ile Ocaklarda Türkçe’nin Yeri başlıkları altında, ocaklarda Türk nüfusu ile birlikte oluşan sosyal ve kültürel hayata ve Türkçenin kullanımına yer verilmiştir. Şair Derviş Cûyȋ başlığı altında, ilk olarak şairin kimliğine ilişkin bilgiler sunulmuş, ardından Fransa Milli Kütüphanesi (Bibliotheque Nationale De France), Sup. Turc. 321 numaralı yazmanın 55a, 56a ve 56b sayfaları üzerinden edindiğimiz bulgular tarihi gerçekliğe tabi tutulmuştur. Bu çalışma ile Şair Derviş Cûyȋ ve daha önce yayınlanmamış şiirleri edebiyat dünyasına tanıtılmıştır.]]> <![CDATA[There are very few Turkish historical sources on the presence of Turks in Western Odjacks between the 16th-19th centuries. Information about this period is learnt from Arabic sources as well as Western sources. There are almost no Turkish sources on the social life of Turks in the region. The information available is compiled from the poems of poets and minstrels who came to the Western Odjacs as a military force during the Ottoman rule. Socially and culturally integrated with the people of the region, Turks carried the features of their own language and culture to this geography. In the poems of poets and minstrels, it is possible to see different subjects such as faith, belief, conquest, conquest, heroism, sadness, longing, love and traces of life in the hearths. In order to better understand the historical reality of the poet and his poems, firstly, under the heading of the Western Hearths, the entry of the hearths into the Ottoman rule, the presence and diversity of soldiers in the hearths, their lifestyles, piracy activities, and the reactions of European states against these activities are discussed. Under the titles of Social and Cultural Life and the Place of Turkish in the Hearths, the social and cultural life and the use of Turkish in the hearths, which emerged with the Turkish population in the hearths, are included. Under the title of Poet Derviş Cûyȋ, information about the identity of the poet is presented, and then the manuscript numbered Sup. Turc. 321, pages 55a, 56a and 56b of the manuscript numbered 321 were subjected to historical reality. With this study, the poet Derviş Cûyȋ and his previously unpublished poems have been introduced to the world of literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70222 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1451-1468]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/553 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancı Dil Olarak Fransızca Öğretiminde Émile Zola'nın La joie de vivre Adlı Eserinin Yapısal Analizi]]> <![CDATA[Essay on structural analysis of La joie de vivre (Joy of living) by Émile Zola in French as a foreign language teaching ]]> <![CDATA[Semra TAYDAŞ OSMAN]]> <![CDATA[Yabancı Dil Olarak Fransızca Öğretimi, Yapısal Analiz, La joie de vivre, Émile Zola, Fransızca Öğretimi]]> <![CDATA[Teaching French as a foreign language, Structural analysis, The Joy of living, Émile Zola, Teaching French]]> <![CDATA[Bu araştırmanın amacı, edebi metinden yararlanmaya yönelik pedagojik bir yaklaşım önermektir. Bu çalışmamızda Fransızcanın yabancı dil olarak öğretildiği eğitim kurumlarında genel olarak edebiyatın ve onun bir kolu olan romanın nasıl öğretileceğini inceleyeceğiz. Émile Zola'nın eserlerinden biri olan La joie de vivre adlı eseri inceleyeceğiz. Fransız edebiyatında önemli yer tutan, 1884 yılında yayınlanan La joie de vivre romanı, İkinci İmparatorluk dönemindeki Fransız toplumunu tasvir etmeye çalışan ve Rougon-Macquart ailesinin gidişatını onun aracılığıyla anlatan Les Rougon-Macquart serisinin on ikincisini oluşturur. Çalışmamızda, yabancı dil olarak Fransızca öğretiminde La joie de vivre romanının yapısal yönü ve özellikleri analiz edilip değerlendirilecektir. Her romanın bir yapısal analizi mevcuttur. Bu bağlamda söz konusu eser, bu yapısal yön ışığında incelenip eserin bir değerlendirmesinin yapılması önem arz etmektedir. Araştırma bir yapısal analiz çalışmasıdır. Yapısal analiz kapsamında araştırma, bazı noktaları içermektedir. Bunlar; olaylar konuşma ile nasıl sunulur; zaman, olayların konuşmalarda nasıl dağıldığı, bu dağılımda zamanın sırası, süresi ve sıklığının nasıl gerçekleştirildiği; vizyon, yazarın romanlarda seçtiği vizyon türü; romanda ifade edilen anlatıcının sesidir. Ayrıca bunlara ek olarak, romanda verilmek istenen ahlaki değer, romandaki kahramanlar ve bakış açısı çalışmada incelenecektir. Son olarak da anlatının şemalarını inceleyeceğiz. Sonuç olarak, yapısal analiz aracılığıyla edebi bir eser olan romanın nasıl incelendiği hakkında detaylı bilgiye sahip olmaktayız. Romanın yapısal çözümlemesi etkinliği herhangi bir edebi eserin olay örgüsü, tema, çatışma, mekân, karakter, düğüm noktası ve sonuç vb. gibi roman öğelerinin okunması ve çözümlenmesiyle iyi anlaşılabileceğini göstermektedir. Yapısal analiz, yazarın iletmek istediği anlamı anlamak ve anlatıyı okuyucular için anlaşılır kılmak için olay örgüsünü ve diğer unsurları yan yana getirmektedir. Çalışma, edebî eserleri bir olgu olarak öğrenmenin yanı sıra, roman unsurlarının bunları çözümlemek için nasıl kullanıldığına da ışık tutmaktadır.]]> <![CDATA[The purpose of this study is to propose a pedagogical approach to the use of the literary text. In this study, we will analyse how to teach literature in general as well as the novel, which is a branch of it, in educational establishments where French is taught as a foreign language. We are going to examine one of the works of Émile Zola entitled La joie de vivre. In French literature, this Zola’s novel, which was published in 1884, constitutes the twelfth of the Les Rougon-Macquart series which attempts to depict French society under the Second Empire and which describes the trajectory of the Rougon-Macquart family through its various generations. In our analysis, La joie de vivre will be practiced according to its structural aspect in the teaching of French as a foreign language. It will be emphasized that the novel has a structure and that it is necessary to study it and make an evaluation in the light of it. The research is an attempt in terms of structural analysis. It includes the following questions points: how events are presented by speech; time, how the events are distributed in the speeches, this distribution is carried out by the study of the order of time, its duration, and its frequency; the vision, the type of vision chosen by the author in the novels; The narrative voice that which is expressed in the novel. Finally, we will study the quinary schema and the actantial schema of the narrative. Indeed, in addition to learning about literary works as a phenomenon, the result of this study sheds light on how the elements of the novel are used to analyze them. It juxtaposes plot and other elements in order to understand the meaning the writer wants to convey and make the narrative understandable for readers. As a consequence, it is suggested that in order to have a better understanding of literatures by analyzing more and more literary works, it is better to teach students who should then practice analyzing and applying the elements of the short stories.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70180 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1989-1998]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/554 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Dellâk-zâde Bâkî Adına Kayıtlı Şiirler]]> <![CDATA[Poems Registered Under the Name of Dellakzade Baki]]> <![CDATA[Züleyha HAYAL]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, mecmua, Dellâk-zâde Bâkî, şiir]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, magazine, Dellakzade Baki, poem]]> <![CDATA[Mecmualar klasik Türk şiiri araştırmalarında divanlardan sonra gelen, özellikle tenkitli neşir çalışmalarındaki eksikliklerin tamamlanması, birincil kaynaklarla karşılaştırma yapılması, mevcut bilginin doğruluğunun veya yanlışlığının gösterilmesi, tereddüt edilen durumlarda fikir yürütme imkânı vermesi gibi hususlar bakımından işlevsel kaynaklardır. Mecmuaların önemli bir diğer işlevi de tezkirelerde adı geçen veya geçmeyen, divanı olmayan şairlerin şiirlerine kaynaklık ederek bunların gün yüzüne çıkmasını sağlamaktır. Bu araştırmanın konusu, mecmuaların ikinci işlevinin sağladığı fayda neticesinde kayıtlarına rastlanılan Dellâk-zâde Bâkî ve ona isnat edilen birkaç şiirdir. Dellâk-zâde Bâkî’den, Meşâ῾irü’ş-Şu῾arâ, Gülşen-i Şu῾arâ ve Heşt-Behişt tezkirelerinde bahsedilmektedir. Dellâk-zâde lakaplı Bâkî 16. yüzyılda İstanbul’da yaşamış, şiir meclislerinde bulunmuştur. Tezkire yazarları onun şiirlerini beğenmezler. Ahdî’nin verdiği bilgilere göre şiiri çoksa da şöhreti yoktur. Bugün için elimize geçmiş bir divanı olmayan Dellâk-zâde Bâkî hakkında tezkirelerin verdiği kısa biyografiler ve birkaç beyitlik şiir örnekleri dışında pek fazla bilgi yoktur. İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi 3563 numarada Mecmû῾a-i Eş῾âr Kudemâ-yı Şu῾arâ ismiyle kaydedilmiş, 15. ve 16. yüzyıldan çok sayıda şairin şiirini ihtiva eden bir şiir mecmuasında Dellâk-zâde Bâkî adıyla kayıtlı 7 gazel yer almaktadır. Araştırmada ilgili mecmua hakkında bilgi verilmiş, tezkirelerin Dellâk-zâde Bâkî hakkında verdiği biyografik bilgiler ve şiir örnekleri aktarılmış, mevcut bilgiler üzerinden şiiri değerlendirilmiş, adı geçen mecmuada onun adına kayıtlı manzumelerin transkripsiyonlu metni sunulmuştur.]]> <![CDATA[Magazines are functional resources that come after divans in classical Turkish poetry research, especially in critical publications, making comparisons in primary sources showing the correctness or falsity of existing information, and giving the opportunity to reason in case of hesitation. Another important function of the magazines is to provide a source for the poems of the poets mentioned or not mentioned in the tezkires and who don’t have a divan. The subject of this research is Dellakzade Baki, whose records were found as a result of the benefit of second function of the magazines, and a few poems attributed to him. Dellakzade Baki is mentioned in Meşa῾irü’ş-Şu῾ara, Gülşen-i Şu῾ara and Heşt-Behişt. Baki nicknamed Dellakzade, lived in Istanbul in the 16th century and participated in poetry assemblies. Tezkire writers do not like his poems. According to the information given by Ahdi, although he has a lot of poetry, he is not famous. There is not much information about Dellakzade Baki, who does not have a divan, except for the short biographies given by the tezkires and a few couplet poems. There are 7 ghazels registered under the name of Dellakzade Baki in a poetry magazine named Mecmu῾a-i Eş῾ar Kudema-yı Şu῾ara, registered at Istanbul University Rare Works Library number 3563, containing the poems of many poets from the 15th and 16th centruies. In the research, information was given about the relevant magazine, the biographical information and poetry samples given by the tezkires about Dellakzade Baki were conveyed, and transcripted text of the poems registered in his name were presented in the aforementioned magazine.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70110 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[963-972]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/555 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İnternetteki Otomobil İlan Başlıları Üzerine Bir Değerlendirme]]> <![CDATA[An Evaluation on Car Advertisement Headlines on the Internet]]> <![CDATA[Murat AKSAKALLI]]> <![CDATA[Sanal alışveriş, ilan sitesi, ilan başlıkları, otomobil, cümle]]> <![CDATA[Virtual shopping, advertisement site, advertisement titles, automobile, sentence]]> <![CDATA[Son yıllarda yaşanan teknolojik gelişmeler, hayatın her alanını etkilemeye başlamış, kitle iletişim araçlarının artmasıyla da internet üzerinden yapılan alışverişlerin yaygınlaşmasını sağlamıştır. Bunun neticesinde, bireyler bütçesine daha uygun olan, daha iyi ürünleri bulabilmek amacıyla internet üzerinden alışverişe (sanal alışveriş) yönelmiştir. Günümüzde sanal alışveriş siteleri, sağladığı kolaylıklar neticesinde ilgili ürünleri rahatlıkla bulabilme ve diğer ürünlerle karşılaştırabilme imkânı da sunmaktadır. Bu ürünler içerisinde en çok ilgi gören ve araştırılan ürünlerden biri de otomobildir. Birçok ürün gibi otomobillerle ilgili de alışveriş siteleri kurulmuş, bu sanal alışveriş sitelerinde, her markadan her modelden otomobilin ilanına yer verilmiştir. Otomobil ve diğer araçların satışı üzerine kurulmuş olan sanal alışveriş siteleri sayesinde ilana verilen otomobil, geniş kitlelere ulaşma imkânı bulmuş; böylece satılması, daha kısa sürede gerçekleşme şansını elde etmiş, kısacası her açıdan daha kolay hâle gelmiştir. İlan sahibi, otomobilin satışını hızlandırmak amacıyla ilan başlığı kısmına otomobili ön plana çıkaran özelliklerini yazmıştır. Böylelikle, ilan başlıklarında otomobille ilgili dikkat çeken çarpıcı ifadeler yer almıştır. Bu çalışmada, söz konusu ilan siteleri içinde Türkiye’nin otomobil alışverişi için en fazla kullanılan ilan sitesi, <a href="http://www.sahibinden.com'dan">www.sahibinden.com’dan</a> ilan başlıkları 2022 yılının Aralık ayı boyunca taranmıştır. Bu ilan başlıkları içinde sadece marka, model, model yılı ve şanzıman türü gibi doğrudan aracı tanıtan ifadeler, çalışma dışı tutulmuştur. Marka ve model fark etmeksizin ilan başlıklarının genel bir taraması neticesinde elde edilen ifadeler, tematik açıdan çeşitli başlıklar altında tasnif edilmiştir. Ayrıca bu ilan başlıkları, cümle yapıları açısından tasnif edilerek değerlendirilmiştir. ]]> <![CDATA[Technological developments in recent years have started to be seen in every field, and with the increase in mass media, shopping over the internet has become widespread. As a result, individuals have turned to online shopping (virtual shopping) in order to find better products that are more suitable for their budget. Today, virtual shopping sites offer the possibility to easily find the relevant products and to compare them with other products as a result of the conveniences that they provide. One of the most popular and researched products among these products is the automobile. Like many products, shopping sites related to automobiles have been established, and advertisements of automobiles from all brands and models have been placed on these virtual shopping sites. Thanks to the virtual shopping sites that have been created for the sale of cars and other vehicles, the advertised car has found the opportunity to reach a large mass of people. As a result, it has become easier to sell and has the chance to be realized in a shorter period of time. In order to accelerate the sale of the automobile, the advertiser wrote the features of the automobile in the title of the advertisement. In this way, it is also observed that the titles of the advertisements contain striking statements about the automobile. For this study, advertisement headlines were scanned from www.sahibinden.com, which is the most used advertisement site for automobile shopping in Turkey, during December 2022. Among these advertisement headlines, only statements that directly describe the vehicle such as brand, model, model year and transmission type are excluded from the study. Regardless of the brand and model, the expressions obtained as a result of a general scanning of the advertisement headlines were evaluated by classifying them in terms of thematic and sentence structures.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=70081 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[681-694]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/556 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Câmi‘ü’n-Nezâ’ir’de Kayıtlı Esîrî Mahlasıyla Yazılmış Şiirler - II]]> <![CDATA[Poems With Esiri Pseudonym in Cami‘ü’n-Neza’ir - II]]> <![CDATA[Ozan KOLBAŞ]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Esîrî, Hüsâm-nâme, Câmi‘ü’n-Nezâ’ir, Mecmua, Gazel]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Esiri, Hüsam-name, Cami‘ü’n-Neza’ir, Mecmua, Ghazel]]> <![CDATA[Eğridirli Hâcı Kemâl tarafından tertip edilen Câmi‘ü’n-Nezâ’ir adlı şiir mecmuasında, Esîrî mahlasıyla yazılmış toplam elli adet şiir bulunur. Daha önce kaleme alınan bir makaleyle bu şiirlerin büyük bir ihtimalle II. Bayezid dönemi şairlerinden Hüsâm-nâme müellifi Esîrî’ye ait oldukları delilleriyle öne sürülmüştür. Esîrî’ye ait bu şiirlerin metni 2003 yılında Yasemin Ertek-Morkoç tarafından hazırlanan Eğridirli Hacı Kemal’in Câmiü’n-Nezâir’i (Metin ve Mecmua Geleneği Üzerine Bir İnceleme) başlıklı doktora tezi çalışmasıyla tesis edilmekle birlikte pek çok okuma hatasını barındırır. Esîrî’nin gazel sahasındaki edebî kimliğinin ortaya konulabilmesi için Câmi‘ü’n-Nezâ’ir’in bilinen iki nüshası esas alınarak bu şiirlerin tekrar değerlendirilmeleri ve günümüz Türkçesine aktarılarak yeniden yayımlanmaları gerekli görülmüştür. Bu nedenle bu makalede Câmi‘ü’n-Nezâ’ir’de kayıtlı bu şiirlerin incelemesine ve ardından tenkitli metinlerine yer verilmiş, aynı zamanda şiirler bugünkü Türkçeyle nesre aktarılmıştır. İnceleme sırasında Câmi‘ü’n-Nezâ’ir’e bağlı olarak Eğridirli Hâcı Kemal’in tanıklığında, Esîrî’nin nazire yazmış olabileceği şairler tespit edilmiş, bu sayede Esîrî’nin muhtemel edebî muhiti ve bağlantılı olduğu görünen şairlerle ilişkisi ortaya konmaya çalışılmıştır. Esîrî, yaşadıkları dönemde öne çıkmış Ahmedî, Şeyhî, Ivaz Paşa-zâde Atâyî, Nizâmî-i Karamânî, Cem Sultan, Ahmed Paşa, Hafî, Âşık Paşa, Elvân Çelebi, Nesîmî ve Habîbî gibi başarılı kabul edilen pek çok şaire nazireler yazan, şiirin teknik yönüne dair bazı kusurları bulunan; ancak geleneksel şiir anlayışını başarıyla yansıtan şairlerden biridir.]]> <![CDATA[The poetry collection Cami‘ü’n-Neza’ir, edited by Hacı Kemal of Eğridir, contains a total of fifty poems written under the pseudonym Esiri. In a previous article, it was argued with evidence that these poems most probably belong to Esiri, the author of the Hüsam-name, one of the poets of the Bayezid II period. Although the text of these poems belonging to Esiri was established by Yasemin Ertek-Morkoç’s doctoral dissertation titled Eğridirli Hacı Kemal’s Câmiü’n-Nezâir (A Study on Text and Mecmua Tradition) in 2003, it has many errors. In order to reveal Esiri’s literary identity in the field of ghazels, it was deemed necessary to re-evaluate these poems based on the two known copies of Cami‘ü’n-Neza’ir and to re-publish them by translating them into present-day Turkish. For this reason, in this article, these poems recorded in Cami‘ü’n-Neza’ir are analyzed, followed by their critical texts, and the poems are translated into prose in present-day Turkish. In this study, based on Cami‘ü’n-Neza’ir and with the testimony of Hacı Kemal of Eğridir, the poets to whom Esiri may have written nazires were identified, and in this way, Esiri’s possible literary milieu and his relationship with the poets with whom he seems to be connected were tried to be revealed. Esiri wrote nazires to many poets who were prominent and considered successful in their time, such as Ahmadi, Shaykhi, Ivaz Pasha-zade Atayi, Nizami of Karaman, Cem Sultan, Ahmed Pasha, Hafi, Aşık Pasha, Elvan Çelebi, Nesimi and Habibi. Although he has some flaws in the technical aspects of poetry, he is one of the poets who successfully reflects the traditional understanding of poetry.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=69913 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1071-1126]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/557 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Dolaylılık: Yabancı Dilin Ana Dil Kültürel Kurallarına Etkisi ]]> <![CDATA[Conversational Indirectness: L2 Influence on L1 Cultural Conventions]]> <![CDATA[Dilem DİNÇ]]> <![CDATA[Fatma YUVAYAPAN]]> <![CDATA[Dilbilim, Türk Lisans Öğrencileri, Yabancı dil aktarımı, Konuşmada dolaylılık, Yorumlama ve kullanım]]> <![CDATA[Linguistics, Turkish undergraduate students, L2 transfer, Conversational indirectness, Interpretation and production]]> <![CDATA[Konuşmacılar bazı durumlarda düşündüklerini istedikleri gibi aktaramayabilir ve dinleyiciler bazı bağlamlarda söylenenleri farklı şekilde yorumlayabilirler. Dolayısıyla kullanılan dil, içerik temelli konuşmaların koşullarına bağlı olarak dolaylı veya açık iletişimin sonsuz örneklerinin yansımaları olabilir. Bir dilde yetkin olmak için, bireylerin bir konuşmada kültürel olarak önyargılı dolaylılıkla başa çıkmaları gerekir. Dolaylı olma konusunda daha önce yapılmış çalışmalar kültürlerarası konularla sınırlıdır. Yabancı dilin anadildeki deki dolaylılık stratejileri üzerindeki etkisi araştırma literatüründe vurgulanan konular arasında bulunmamaktadır. Bu nedenle bu çalışma, yabancı dilin (İngilizce) ana dildeki dolaylılık stratejilerini etkileyip etkilemediğini incelemeye yönelik bir çalışmadır. Katılımcılar Türkiye'deki üç farklı devlet üniversitesinden lisans öğrencileridir. Veriler Holtgraves (1997) tarafından önerilen konuşma dolaylılığı ölçeği aracılığıyla toplanmıştır. Yabancı dil kültürel normlarının anadil normları üzerindeki etkisinden kaynaklanabilecek dolaylılığın yorumlama stratejilerine ilişkin olarak, Türkçe eğitim veren anabilim dallarında öğrenim gören Türk lisans öğrencileri ile İngilizce eğitim veren anabilim dallarında öğrenim gören Türk lisans öğrencileri arasında istatistiksel olarak fark olduğu tespit edilmiştir. Her iki öğrenci grubu da dolaylı anlatım kullanım stratejileri açısından anlamlı farklılık göstermemiştir. Muhtemelen, Türk toplumunun dolaylılık normlarının etkisiyle bu normlara bağımlı bir benlik kurgusu geliştirmişlerdir. Türkçe eğitim veren anabilim dallarında öğrenim gören Türk lisans öğrencilerinin puanlarında dolaylılık yorumlanması ve kullanım stratejileri arasındaki korelasyon küçük bulunmuştur, ancak İngilizce eğitim veren anabilim dallarında öğrenim gören Türk lisans öğrencilerinin yorumlama ve kullanım puanlarında bu korelasyon daha yüksek çıkmıştır, bu da yabancı dilin dolaylılık özelliklerinin, ana dil normlarına etkisinin bir göstergesi olarak yorumlanabilir.]]> <![CDATA[Speakers may not convey the things as they think they do and hearers may interpret differently what is said in some contexts. So, language in use may be the reflections of infinite examples of indirect or explicit employment depending on the conditions of context–dependent conversations. To be competent in a language, individuals need to handle culturally-biased indirectness in a conversation. Previous studies on indirectness are limited to cross-cultural issues. The influence of L2 on the indirectness strategies in L1 has received scant attention in the research literature. Therefore, this study is an attempt to examine whether L2 may affect the indirectness strategies in L1. The participants were undergraduate students from three different state universities in Turkey. The data was collected through the conversational indirectness scale proposed by Holtgraves (1997). It was found that there was a statistical difference between Turkish undergraduate students who study at Turkish major departments and Turkish undergraduate students who study at English major departments regarding the interpretation strategies of indirectness, which may be due to the influence of L2 cultural norms on L1 norms. Both groups of students did not differ significantly in terms of the production strategies of indirectness. Probably, they developed an interdependent self-construal because of the indirectness norms of Turkish society. The correlation between the interpretation and production strategies of indirectness was small in the scores of Turkish undergraduate students who study at Turkish major departments, but it was higher in the scores of Turkish undergraduate students who study at English major departments, which might be an indication of the influence of L2 to L1 norm if indirectness.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=69822 <![CDATA[Volume: 19 Issue 1[417-428]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/558 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ömer Seyfettin’in ‘Edebî Alan’ Mücadelesini Bourdieucu Eleştiriyle Okumak]]> <![CDATA[Reading Ömer Seyfettin's Struggle for the 'Literary Field' with Bourdieuan Criticism]]> <![CDATA[Bülent SAYAK]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Ömer Seyfettin, Pierre Bourdieu, national literature, literary field]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Ömer Seyfettin, Pierre Bourdieu, national literature, literary field]]> <![CDATA[Ömer Seyfettin Türk edebiyatının kanonik isimlerinden birisidir. Yazara biçilen kıymet hikâyeciliğinin yanında, onun önemli bir dönüşüm hareketinin öncülüğünü üstlenmesinden kaynaklanır. Sosyopolitik yapı ve edebiyatın kendi iç dinamikleri düzleminde süren tartışmalar, Ömer Seyfettin’in edebî kimliğini biçimlendirir. Yazarın edebî anlayışını oluşum, gelişim ve değerlendirilme süreçleri bağlamında irdelemek, Türk edebiyatının II. Meşrutiyet sonrasındaki seyrini ve düşünsel kodlarını anlamak açısından yol göstericidir. Pierre Bourdieu toplumsallık vurgusuyla pratiğe yapı-alan ilişkileri olarak bakan özgün bir araştırmacıdır. Bourdieu’nun yaklaşımı, farklı unsurlar arasındaki ilişkilerin tarihsellik ve bütünsellik ilkeleri çerçevesinde çözümlenebileceğini öne sürer. Araştırma olgusunun inşacı yapısalcılık modeli içinde düşünümsellik adı verilen eleştirel mesafe ile incelenmesi gerektiğini ortaya koyar. Bourdieucu edebiyat eleştirisi; biyografik özellikler, iktidar ve edebî beğeni yargısı ilişkisi, toplumsal düzen, politik söylem ve edebiyat kurumu içerisindeki öznellik mücadeleleri gibi farklı değişkenlerin dikkate alınmasını esas alan metodolojik bir bakış açısı sunar. Bu çalışmada Bourdieu’nun eleştirel yaklaşımından hareketle “Ömer Seyfettin’in ‘çağının yazarı’ olma misyonu ve edebî anlayışı sorgulanacaktır. ‘Yeni Lisan’ ve ‘millî edebiyat’ kavramsallaştırmaları rehberliğinde yazarın edebî kimliği, Bourdieucu bir yapı-edebî alan okumasıyla doxalar, tarihsellik, habitus (yatkınlık), sermaye ve beğeni yargısı bağlamında sorgulanacak ve söylemsel olarak çözümlenecektir. Yazar hakkında yapılan değerlendirmeler düşünümsellik fikri etrafında gözden geçirilecektir. Böylece yazarın konumlandırılma ve alımlanma biçimleri sorgulamaya açılacaktır. Tartışmada Ömer Seyfettin’in makale, fıkra ve musahabe türlerindeki fikir yazılarına başvurulacaktır. ]]> <![CDATA[Ömer Seyfettin is one of the canonical names of Turkish literature. The ongoing debates on the level of sociopolitical structure and the internal dynamics of literature shape Ömer Seyfettin's literary identity. Analyzing the author's literary understanding in the context of its formation, development and evaluation processes is instructive in terms of understanding the course and intellectual codes of Turkish literature after the Constitutional Monarchy II. Bourdieuian literary criticism offers a methodological perspective based on the consideration of different variables such as biographical characteristics, the relationship between power and the judgment of literary taste, social order, political discourse and the struggles of subjectivity within the institution of literature. In this study, Ömer Seyfettin's mission of being the 'writer of his time' and his literary understanding will be questioned. The author's literary identity will be questioned and discursively analyzed in the context of doxas, historicity, habitus, capital and judgment of taste through a Bourdieuian structure-literary field reading. The evaluations about the author will be reviewed around the idea of reflexivity. Thus, the ways in which the author is positioned and received will be opened to questioning. In the discussion, Ömer Seyfettin's opinion writings in the genres of article and essay will be used.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=69683 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1267-1282]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/559 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yaşayan İnsan Hazinesi Bağlamında Bir Öneri: Ahşap Torna Ustası Şahin Çolak]]> <![CDATA[A Recommendation in the Context of Living Human Treasure: Şahin Çolak the Wood Lathe Master ]]> <![CDATA[Fatih ÇAL ]]> <![CDATA[Elif Şebnem DEMİRCİ]]> <![CDATA[Halkbilimi, yaşayan insan hazinesi, Şahin Çolak, ahşap tornacılık, soküm]]> <![CDATA[Folklore, living human treasure, Şahin Çolak, wood turning, ıntangible cultural heritage convention]]> <![CDATA[Unesco tarafından 2003 yılında 195 üye ülkenin katılımı ile Soküm Sözleşmesi imzalanmış, Türkiye ise 2006 yılında bu sözleşmeyi kabul ederek sözleşmeye taraf olmuştur. Sözleşmenin korumayı amaçladığı 5 alan bulunmakla birlikte bu alanlardan biri de el sanatları geleneği olarak belirlenmiştir. Yaşayan İnsan Hazineleri Programı ise Unesco’nun 1989 yılındaki Popüler ve Geleneksel Kültürün Korunması Tavsiye Kararı üzerine evrensel bir anlayışla ele aldığı kültürleri koruma düşüncesinin bir parçası olarak Güney Kore’nin 1993 yılında Unesco İcra Kurulu’na yeni bir uygulama olarak “Yaşayan İnsan Hazineleri Programı’nın” kurulması teklifinde bulunmasıyla başlamıştır. Kurul, taraf devletleri kendi ülkelerinde bu programları kurmaya davet eden bir karar alarak bu tip teklifleri olumlu olarak değerlendirmiştir. Yaşayan İnsan Hazineleri (YİH), Somut Olmayan Kültürel Mirasın belli unsurlarını yeniden yaratmak ve yorumlamak açısından gerekli bilgi ve beceriye sahip özel yeteneğe haiz kişileri anlatmaktadır. Bu kapsamda ülkemizde de Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı Araştırma ve Eğitim Genel Müdürlüğü tarafından Yaşayan İnsan Hazineleri Programı’na dahil edilecek kişiler için 7 maddelik kriter listesi belirlenmiş ve 2008 yılından 2016 yılına kadar da bu programa dahil edilen usta sayısı 30’a ulaşmıştır. Fakat 2016 yılından günümüze kadar bu çalışma kesintiye uğramıştır. Rize ili ile sınırlı tutulan bu çalışmanın amacı ise sekteye uğrayan Yaşayan İnsan Hazineleri programının devam etmesine katkı sunmak ve aynı zamanda da Rize’de ahşap torna ustası olarak mesleğini icra eden Şahin Çolak’ın, ulusal envantere dahil olmasını sağlamaktır. Bu kapsamda halkbiliminde alan araştırmalarında kullanılan gözlem ve görüşme teknikleri ile yapılan derleme neticesinde Şahin Çolak’ın, Yaşayan İnsan Hazineleri envanterine giriş için belirlenen kriterlere uygunluğu değerlendirilmiş ve Yaşayan İnsan Hazinesi Listesi’ne dahil edilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.]]> <![CDATA[The Intangible Cultural Heritage Convention was signed by UNESCO in 2003 with the participation of 195 member countries. Turkey accepted this convention in 2006 and became a party to the convention. The Living Human Treasures Program, on the other hand, was initiated with South Korea’s proposal to the UNESCO Executive Board in 1993 for establishing the "Living Human Treasures" program as a part of the idea of preserving cultures, which was handled with a universal understanding upon the Unesco's Recommendation on the Preservation of Popular and Traditional Culture in 1989. The Board took a decision for the state parties to establish these programs in their own countries and evaluated such proposals positively. Living Human Treasures describe individuals with special abilities who have the necessary knowledge and skills to recreate and interpret certain elements of the Intangible Cultural Heritage. In this context, a list with 7 criteria was determined for the people to be included in the Living Human Treasures program by the Research and Education General Directorate of the Ministry of Culture and Tourism in our country, and the number of masters included in this program reached 30 from 2008 to 2016. However, this study has been interrupted since 2016. The purpose of this study, which is limited to the province of Rize, is to contribute to the continuation of the Living Human Treasures program, and at the same time to ensure that Şahin Çolak, who is practicing as a wood lathe master in Rize, is included in the national inventory. In this context, as a result of the compilation made with the observation and interview techniques used in field research in folklore, Şahin Çolak's compliance with the criteria determined for entry to the Living Human Treasures inventory was evaluated and it was concluded that he should be included in the Living Human Treasure List.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=69624 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[749-771]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/560 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yusuf u Züleyha Mesnevisinin Kadın Kahramanı Züleyha’nın Anne Kompleksi Bağlamında Çözümlenmesi]]> <![CDATA[Analysis of Yusuf u Zuleyha Mesnevi in the Context of the Heroine Zuleyha of the Mother Complex]]> <![CDATA[Tunzale ALİ]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Carl Gustav Jung, arketip, anne kompleksi, Yusuf u Züleyha mesnevisi]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Carl Gustav Jung, archetype, mother complex, Yusuf u Zuleyha mesnevi]]> <![CDATA[Carl Gustav Jung’un arketipsel sembolizmi, özellikle Türk Halk edebiyatı ve Yeni Türk edebiyatı metinlerinde bireyleşme süreci, anne arketipi, toprak arketipi ve benzeri yönlerden incelenmiştir. Lakin Eski Türk edebiyatı metinlerinin arketipsel sembolizm bakımından incelenmesine pek rastlanmamaktadır. Disiplinlerarası çalışma; Klasik Türk Edebiyatı çalışma alanının sınırlı olmadığını gösterme; eser kahramanlarının eylemlerinin ardındaki sebebi anlama isteği, dolayısıyla metinlere farklı bir bakış açısıyla yaklaşma arzusu bu çalışmaya saiklik etmiştir. Bu makalede asırlardır yazıla ve okunagelen Yusuf u Züleyha mesnevisinin kadın kahramanı Züleyha’nın Carl Gustav Jung’un anne kompleksi bağlamında çözümlenmesi hedeflenmiştir. Züleyha’nın davranışlarının arka planında yatan sebepleri anlamak için ilk önce Carl Gustav Jung’un arketipsel sembolizminin tanımına yer verilmiş, anne arketipinden bahsedilmiştir. Bunu müteakiben Carl Gustav Jung’un bahsetmiş olduğu üç uç anne kompleksine değinilmiştir ki bunlar sırasıyla şöyledir: annelik unsurlarının aşırı gelişimi, Eros’un aşırı gelişimi ve anne ile özdeşleşmedir. Bu makalede, bu komplekslerin psikopatolojik ve pozitif yönlerinden söz edilmiş, Yusuf u Züleyha mesnevisinin özeti sunulmuştur. Bu üç uç komplekslerden biri olan ve Yusuf u Züleyha mesnevisinin kadın kahramanında gözlemlenen Züleyha’da Eros’un aşırı gelişimi Şeyyad Hamza, Hamdi, Çakeri, Kemal Paşazade, Yahya Bey gibi önemli şairlerin eserlerinden örnekler verilerek çözümlenmiştir / örneklendirilmiştir. Zülehya’da bu tezahürün örneklendirmesine geçmeden önce Eros’un ne anlama geldiği farklı kaynaklara dayanılarak açıklanmıştır. Ayrıca Züleyha’nın ayrılma aşaması, olgunlaşma aşaması ve dönüş aşamasından oluşan bireysel bütünleşme açısından incelenmesine yer verilmiştir. Son olarak Züleyha’da görülen kompleksin erkek kahraman Yusuf üzerindeki etkisine değinilmiştir.]]> <![CDATA[Carl Gustav Jung's archetypal symbolism is frequently found in texts such as folk literature and modern Turkish literature; however, the traces of this archetypal symbolism are rarely found in the texts of classical Turkish literature. In this study, Zuleyha, the heroine of Yusuf u Zuleyha mesnevi, which has been written and read for centuries, will be analysed in the context of Carl Gustav Jung's mother complex. To understand the reasons for Zuleyha's behavior, the definitions of Carl Gustav Jung's archetype and mother archetype will be given first. Then Carl Gustav Jung’s three types of mother complexes - hypertrophy of the maternal element, overdevelopment of eros, ıdentity with the mother - are mentioned, and the psychopathological and positive aspects of these complexes are discussed. One of these complexes, the overdevelopment of Eros, which can be observed in Zuleyha, the heroine of Yusuf u Zuleyha mesnevi, was exemplified. Futuremore, the examination of Zuleyha in terms of individual integration stages of Jungian psychology is included. Here Zuleyha was evaluated in terms of the separation stage, the maturation stage and the return stage (psychological homecoming). Finally, the impact of the complex seen in Zuleyha on the male character is mentioned.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=69619 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[695-711]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/561 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Anadolu Alevi Ritüellerinin Dile, Edebiyata ve Müziğe Yansımaları]]> <![CDATA[Reflection of Alevi Rituals in Anatolia on Language, Literature and Music]]> <![CDATA[Recai BAZANCİR]]> <![CDATA[Türk Dili, folklor, Alevi ritüelleri, sözlü gelenek, sözlü formül]]> <![CDATA[Turkish Language, folklore, Alevi rituals, oral tradition, verbal formula]]> <![CDATA[Bu yazıda Alevilerin kısa bir sözlü tarihi ele alınmıştır. Alevi söylemi ayrıca “mâni, koşma ve deyiş” olarak adlandırılan başka bir şiir biçimini de içermektedir. Araştırmamızda Alevi kültürünün inanç yapısı ve ibadet şekli mâni ve koşma temelinde ele alınmıştır. Ayrıca mâni, koşma ve deyiş kelimelerinin hece yapısı ve anlamları Türkçe ve İngilizce örneklerle sunulmuştur. Türk halk edebiyatında anonim bir halk şiiri olan mâni, kafiye düzenine sahip bağımsız bir dörtlükten oluşmaktadır. Bu nazım biçimi Türk halk edebiyatında da 13. yüzyıldan itibaren bilinmektedir. Her bir dizedeki hece sayısı 7'den 11'e kadar değişmektedir. Mâni, özellikle genç erkek ve kadınlar tarafından evlilik ve sosyal toplantılar gibi resmî törenlerde, kültürün ve geleneğin gereği olarak duygular ve beklentilerin ifadesi için kullanılmıştır. Ancak Kaygusuz Abdal ve Hatayi (Şah İsmail'in müstear adı), Muhiddin Abdal gibi birçok Alevi âşık, mahlaslarını bu kısa manzum forma sokarak mahlaslarını bireysel yaratıma dönüştürmüştür. Alevi âşıkların yazdığı bu formda onların dini ideolojilerinin ve Alevi toplumunun temel norm, ilke ve değerlerinin ifadesini bulunmaktadır. Koşma olarak adlandırılan Alevi şiirinin temel şiirsel biçiminde yerel gelenek, sosyal bağlam, coğrafi bölge ve diğer icra unsurları içinde ilişkilendirildiği ezgiye göre koşma, deme, duvazimam, mersiye, şarkı, lehçe gibi isimlerle anılabilmektedir. Bu kelime yapıları ve formüller, dini ritüellerde, müzikte ve sanatta Alevi inancının kültürel yapısını ortaya koymaktadır. Yapılan araştırmada Alevi ritüel ve inançlarının anlatıcı performansı üzerindeki etkisine değinilmesinin yanında, formülistik sayılarla halk deyişlerinin Alevi kültürü özelinde dil, edebiyat ve deyişlere yansımasına belli örnekler sınırlılığında değinilmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[In this article will deal with a brief oral history of the Alevis. Alevi discourse also includes another poetical form which is called “mâni, koşma and deyiş”. In our research, the belief structure of the Alevi culture and the way of worship are discussed based on the mâni and the koşma. In addition, the syllable structure and meanings of mâni, koşma and deyiş are presented with Turkish and English examples. Mâni, an anonymous folk poem in Turkish folk literature consists of an independent quatrain with the rhyme pattern. This poetical form which is also known in Turkish folk literature since the 13th.century. Number of syllable in each many line varies between 7 and 11. Mâni is used mainly by young men and women in public ceremonies such as marriage ands social get together as a means of communication to express their love which is the main theme of the form. But several Alevi ashıks, such as Kaygusuz Abdal and Hatayi (pen name of Shah Ismail), Muhiddin Abdal inserted their pen name in that short poetical form and transformed it into an individual creation. We find in such form written by the Alevi ashıks, the expression of their religious ideology and basic norms, principles and values of the Alevi community. The basic poetical form koşma of the Alevi poetical is called koşma. The koşma may be known by several names, such as deyiş, deme, düvazimam, mersiye, şarkı, ağız, depending on musical tune it is associated with in the local tradition, social context, the geographic area, other performance components. These word structures and formulas reveal the Alevi cultural structure in religious rituals, music and art. In the study, besides mentioning the effect of Alevi rituals and beliefs on the narrator's performance, the reflection of formulaic numbers and folk deyiş on language, literature and idioms specific to Alevi culture has been tried to be mentioned within the limitation of certain examples.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=69373 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1587-1604]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/562 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancılara Türkçe Öğretiminde Dil İhtiyaçlarının Belirlenmesi: Tunus Örneği ]]> <![CDATA[The Language Needs Analysis in Teaching Turkish to Foreigners: An Example of Tunis]]> <![CDATA[Hatice VATANSEVER BAYRAKTAR]]> <![CDATA[Kenan AKSOY]]> <![CDATA[Yabancılara Türkçe Öğretimi, Dil İhtiyaç Analizi, Tunus, Tunus Yunus Emre Enstitüsü, Burgiba Yaşayan Diller Enstitüsü, Zeytune Üniversitesi, Manouba Üniversitesi]]> <![CDATA[Teaching Turkish to Foreigners, Language Need Analysis, Tunisia, Tunisia Yunus Emre Turkish Culture Center, Bourguiba Institute of Modern Languages, Ez-Zitouna University, Manouba University]]> <![CDATA[Araştırmanın amacı Tunus’ta Türkçe öğrenen Tunuslu kişilerin Türkçe kurslarına ilişkin dil öğrenme ihtiyaçlarının belirlenmesi ve bu ihtiyaçların cinsiyet, yaş, meslek grubu, eğitim durumu, Türkçe kur seviyesi, ana dili, bulundukları Türkçe kur düzeyi, Türkiye’de bulunma durumu ve Türkiye ile olan bağları gibi değişkenlere göre farklılık gösterip göstermediğinin incelenmesidir. Tarama modeline göre yürütülen araştırmanın evrenini Tunus’ta yer alan ve Türkçe öğrenen bireyler oluşturmaktadır. Örneklemini Tunus’ta farklı merkezlerde Türkçe öğrenen 185 kişi oluşturmaktadır. Araştırmada ölçek olarak ise Türkçe Dil İhtiyaçları Ölçeği (TDİÖ) kullanılmıştır. Araştırma kapsamında elde edilen veriler SPSS 25 programı ile değerlendirilmiştir. İhtiyaç analizi ölçeğine göre Tunus’ta Türkçe öğrenen kişilerin dil öğrenme ihtiyaçları “ticaret yapma, eğitim ve iş imkânı, bireysel ilgi ve ihtiyaçlar ile sınıf içi iletişim kurma” olmak üzere dört alt boyutta ele alınmıştır. Özellikle ticaret yapma ihtiyacı kursiyerlerde ön plana çıkmaktadır. Katılımcılar tarafından Türkiye ile olan ilişkilerde Türkçe öğrenme ihtiyacında eğitim, iş ve turist olarak yer alma durumları dikkat çekmektedir. Katılımcıların Türkçe öğrenme ihtiyaçları ile Türkiye’de bulunma durumu, meslek, ana dili ve kur seviyesine göre farklılaşmadığı; eğitim durumu, yaş, cinsiyet gibi değişkenlere göre de bazı alt boyutlarına göre farklılaştığı görülmüştür. Çalışmadan elde edilen sonuçlardan hareketle önerilerde bulunulmuştur. Türkçe öğrenimi ihtiyacında Türk kültürünü tanıma ve turistik faaliyetlerin ön plana çıkmasından hareketle Tunus’ta Türkiye’nin tanıtımına yönelik kültürel kitaplar ve söyleşiler gerçekleştirilebilir. Turistik kaynakların ve tanıtım filmlerinin yaygınlaştırılması, Türkiye'deki turizm alanlarının tanıtılabilmesi açısından önem arz etmektedir.]]> <![CDATA[The aim of the research is to determine the language learning needs of Tunisian people learning Turkish in Tunisia for Turkish courses and to determine whether these needs differ according to variables such as gender, age, occupational group, education level, Turkish language level, mother tongue, Turkish language level, presence in Turkey and ties with Turkey. The study was conducted in accordance with the survey model. The population of the research consists of people living in Tunisia and learning Turkish. The sample consists of 185 people who learn Turkish in different centers in Tunisia. The Turkish Language Needs Scale (TDIÖ) was used in the research. The data obtained within the scope of the research was used in the SPSS 25 (Statistic Package for Social Science) program. According to the needs analysis scale, the language learning needs of people who learn Turkish in Tunisia are discussed in four sub-dimensions: "business, education and job opportunities, individual interests and needs, and in-class communication". Especially the need to do business comes to the fore among the trainees. It is noteworthy that the participants are involved in the need to learn Turkish in relations with Türkiye, as education, business and tourist. It has been observed that the Turkish learning needs of the participants and the status of being in Türkiye do not differ according to their occupation, mother tongue and language level, but also according to some sub-dimensions according to variables such as education level, age and gender. Suggestions were made based on the results obtained from the study. Based on the need to learn Turkish, getting to know Turkish culture and touristic activities coming to the fore, cultural books and conversations can be held in Tunisia to promote Turkey. The dissemination of touristic resources and promotional films is important in terms of promoting tourism areas in Turkey.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=69368 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1369-1394]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/563 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Gelibolulu Mustafa Âlî Divanı’nda Şehnâme Etkisi]]> <![CDATA[The Impact of the Shahnameh in the Divan of Gelibolulu Mustafa Âlî]]> <![CDATA[Metin AYDIN]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, Şehnâme, Firdevsî, Gelibolulu Mustafa Âlî, mitoloji]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, Shahnameh, Firdevsî, Gelibolulu Mustafa Âlî, mythology]]> <![CDATA[Ebu’l-Kâsım Mansûr bin Hasan Firdevsî tarafından kaleme alınan ve İran’nın milli destanı olarak kabul edilen Şehnâme, altmış bin beyitten oluşur. Eser, sadece İrân’da değil çok geniş bir sahada etkili olmuştur. Klasik Türk edebiyatının etkilendiği kaynaklardan biri de şüphesiz İran edebiyatıdır. Divan şairleri Şehnâme’de yer alan mitolojik karakterler ve kahramanlık hikâyelerinden hareketle benzetme ve kıyaslamalar yapmıştır. Firdevsî’nin olağanüstü özellikler ile övdüğü mitolojik karakterler, şiirlerde memdûhun yüceltilmesi için kullanılmıştır. XVI. yüzyılda yaşamış olan Gelibolulu Mustafa Âlî’nin divanında da Şehnâme’de kahramanlıkları anlatılan mitolojik karakterlerden sıklıkla bahsedilmektedir. Bu konuda oldukça zengin bir içeriğe sahip olan divanda mitolojik karakterlerden Behmen, Behrâm, Bijen, Cemşîd, Dahhâk, Dârâ, Ehrimen, Erdevân, Ferîdûn, Gîv, Huşeng İsfendiyâr, Kahramân, Keyhusrev, Keykâvûs, Keykubâd, Nerîmân, Nûşîrevân, Peşeng, Rüstem, Sâm, Selm, Tûr, Siyâvûş, Sührâb, Tahmûrs, Zâl’in ismi geçmektedir. Şair bu karakterlerinden hareketle padişahların, şehzadelerin, devlet adamlarının kahramanlık, cesaret, adalet, cömertlik, affedicilik gibi özelliklerini abartılı bir şekilde övmüştür. Bunun yanında eleştirilecek veya övülecek insanî vasıfların anlatıldığı, sevgilinin güzelliğinin, üstünlüğünün dile getirildiği şiirlerde de mitolojik karakterlere rastlamak mümkündür. Çalışmada şairin divanında yer alan mitolojik, tarihi karakterler tespit edildikten sonra bilgilendirme yapılmış ve ilgili beyitler izah edilmiştir. Bu sayede özelde Gelibolulu Mustafa Âlî’nin hayal dünyasının genelde ise Klasik Türk şiirinin beslendiği kaynakların anlaşılması ve okuyucuların yeni fikirler edinmesi amaçlanmıştır.]]> <![CDATA[The Shahnameh, written by Ebu'l-Kasim Mansûr bin Hasan Firdevsî and accepted as the national epic of Iran, consists of sixty thousand couplets. The Shahnameh was influential not only in Iran but also in a wide area. One of the sources that influenced classical Turkish literature was undoubtedly Iranian literature. In the Shahnameh, the poets of the Divan made similes and comparisons based on mythological characters and heroic stories. The mythological characters praised by Firdevsî for their extraordinary features were used in poems to glorify the person praised. In the divan of Gelibolulu Mustafa Âlî, who lived in the 16th century, the mythological figures whose heroism is described in the Shahnameh are frequently mentioned. In the divan, which is very rich in this respect, the names of the mythological characters are Behmen, Behrâm, Bijen, Cemşîd, Dahhâk, Dârâ, Ehrimen, Erdevân, Ferîdûn, Gîv, Huşeng İsfendiyâr, Kahramân, Keyhusrev, Keykâvûs, Keykubâd, Nerîmân, Nûşîrevân, Peşeng, Rüstem, Sâm, Selm, Tûr, Siyâvûş, Sührâb, Tahmûrs, Zâl. Based on these characters, the poet exaggeratedly praised the qualities of sultans, princes and statesmen such as heroism, courage, justice, generosity and forgiveness. In addition, mythological characters can be found in poems describing the human qualities to be criticised or praised, and expressing the beauty and superiority of the lover. After identifying the mythological and historical characters in the poet's divan, the study provides information and explains the couplets in question. The aim is to understand the sources of imagination of Gelibolu Mustafa Âlî in particular and classical Turkish poetry in general, and to give the reader new ideas.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=69195 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1495-1515]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/564 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kitâb-ı Zehrâvî Tercümesi’nde (30. Cilt) Tercüme Hataları ve Arapça- Farsça Kelimelerin İmlası]]> <![CDATA[Translation Errors in the Translation of Kitâb-ı Zehrâvî (Volume 30) And Spelling of Arabic-Persian Words]]> <![CDATA[Şerif TİRYAKİ]]> <![CDATA[Türk dili, Eski Anadolu Türkçesi, Kitâb-ı Zehrâvî Tercümesi, tercüme hataları, Arapça-Farsça kelimeler]]> <![CDATA[Turkish language, Old Anatolian Turkish, the translation of Kitâb-ı Zehravî, Translation errors, Arabic-Persian words]]> <![CDATA[<ol start="14"> <li style="text-align: justify;">yüzyıldan itibaren tıp alanında yazılmaya başlanan telif ve tercüme eserler Türkçenin bilim dili olmasına büyük katkı sağlamıştır. Bu eserler arasında yazıldığı coğrafyanın dışına çıkmış, oldukça ilgi görmüş Arapça ve Farsça eserlerin tercümeleri de yer alır. Kitâb-ı Zehrâvî Tercümesi 11. yüzyılın meşhur âlimlerinden Ebu’l-Kâsım ez-Zehrâvî’nin Arapça kaleme aldığı Kitâbü’t-Tasrîf Li-Men Aceze Ani’t-Te’lîf adlı eserinin cerrahi konulu 30. cildinin ilk Türkçe tercümesidir. Bazı araştırmacılar Şerafeddin Sabuncuoğlu’nun Cerrahiyetü’l-Haniyye’sini kısa adıyla Tasrîf’in ilk Türkçe tercümesi olarak değerlendirse de iki eser arasında belirgin farklar vardır. Yazarı ve yazılış tarihi belli olmayan eser, dil özellikleri incelendiğinde Eski Anadolu Türkçesi dönemine ait olduğu izlenimi vermektedir. Manisa İl Halk Kütüphanesinde 45 hk 1845 arşiv numarasıyla kayıtlı bulunan ve 224 varaktan oluşan eserde birinci varaktan son varağa kadar kelime, kelime grubu ve cümle düzeyinde metnin anlaşılmasını zorlaştıran pek çok tercüme hatası görülmektedir. Bu hatalar belirlenirken Tasrîf’in Berlin Staatsbibliothek’te Ms. or. fol. 91 arşiv numarasıyla kayıtlı Arapça nüshasıyla eş zamanlı bir okuma gerçekleştirilerek karşılaştırılmış bu eserin yeterli olmadığı durumlarda ve M.S Spink ve G. L Lewis tarafından hazırlanan Albucasis On Surgery and Instruments (1973) adıyla yayınlanan Arapça metnin de yer aldığı tenkitli İngilizce tercümesi dikkate alınmıştır. Bunun yanında eserde Arapça ve Farsça kelimelerdeki imla ayrılıkları da göze çarpmaktadır. Bu çalışmada söz konusu unsurlar ele alınmıştır.</li> </ol>]]> <![CDATA[Original and translated works, which started to be written in the field of medicine since the 14th century, have made a great contribution to Turkish being the language of science. Among these works, there are translations of Arabic and Persian works that have gone out of the geography in which they were written and attracted a lot of attention. Kitâb-ı Zehrâvî Translation is the first Turkish translation of the 30th volume of the book Kitâbü't-Tasrîf Li-Men Aceze Ani't-Te'lîf on surgery written in Arabic by Ebu'l-Kâsım ez-Zehrâvî, one of the famous scholars of the 11th century. Although some researchers consider Şerafeddin Sabuncuoğlu's Cerrahiyetü’l-Haniyye, the first Turkish translation of Tasrîf, there are clear differences between the two works. The work, whose author and date of writing are unknown, gives the impression that it belongs to the Old Anatolian Turkish period when its language features are examined. In the work, which is registered in Manisa Provincial Public Library with archive number 45 hk 1845 and consists of 224 leaves, there are many translation errors that make it difficult to understand the text at the level of words, phrases and sentences from the first leaf to the last leaf. While identifying these errors, a simultaneous reading was carried out with the Arabic copy of Tasrîf registered in Berlin Staatsbibliothek with archive number Ms. or. fol. 91. In cases where this work is not sufficient, its critical English translation, including the Arabic text, published under the title Albucasis On Surgery and Instruments (1973) prepared by M.S Spink and G.L Lewis, has been taken into account. In addition to this, spelling differences in Arabic and Persian words are also striking in the work. In this study, these elements are discussed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=69156 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1313-1321]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/565 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçede Emir-İstek Çokluk Birinci Kişi Çekiminin -AlIK Biçimi Üzerine]]> <![CDATA[Upon the -AlIK Form of Imperative-Subjunctive Plural First-Person Conjugation in Turkish Language]]> <![CDATA[Mesut SÖNMEZ]]> <![CDATA[Türk dili, emir, istek, birinci kişi, birleşik ek, ek]]> <![CDATA[Turkish language, imperative, subjunctive, first person, compound suffix, suffix]]> <![CDATA[Çalışmada çokluk birinci kişi emir-istek çekiminde kullanılan eklerden biri olan -AlIK eki ele alınmıştır. Bu ekin tarihî ve çağdaş Türk yazı dilleri ve Türkiye Türkçesi ağızlarındaki kullanımı örneklendirilmiştir. Ekin yapısı hakkındaki görüşler verilmiş ve bu konudaki görüşümüz belirtilmiştir. Böylece bu çalışmayla -AlIK ekinin hangi sahalarda kullanıldığı bilgisinin ve ekin yapısı hakkındaki görüşümüzün araştırmacıların istifadesine sunulması amaçlanmıştır. -AlIk eki tarihî Türk lehçelerinden ilk olarak Harezm Türkçesine ait bazı eserlerde, daha sonra ise Kıpçak Türkçesi, Çağatay Türkçesi ve seyrek olarak da Osmanlı Türkçesine ait bazı eserlerde görülmektedir. Çağdaş Türk yazı dilleri arasında ise Kazak Türkçesi, Kırgız Türkçesi ve Altay Türkçesi yazı dillerinde görülmektedir. Türkiye Türkçesi yazı dilinde kullanılmazken ağızlarda -AlIK / -alıḫ biçimlerinde kullanımına rastlanmaktadır. -AlIK ekinin yapısı ve kullanımı ile ilgili mevcut veriler ışığında ekin ilk kısmının hem isteme hem emretme işlevi olan -(G)A(y) ekinden oluştuğu, ikinci kısmının yani -lI kısmının çokluğu, birlikteliği işaretleyen bir ek olduğu, bu kısımdan sonra görülen -K’nin ise bazı zaman ve kip çekimlerinde çokluk birinci kişi için kullanılan -K şahıs ekinin emir-istek çokluk birinci kişi çekiminde görülen biçimi olduğu söylenebilir. Çokluk birinci kişi için kullanılan -K veya sızıcılaşmış biçimi olan -ḫ yazı dillerinde yaygın olmasa da özellikle Türkiye Türkçesi ağızlarında birçok zaman veya kip çekiminde kullanılmaktadır.]]> <![CDATA[The suffix -AlIK, which is one of the suffixes used in imperative mode plural first person conjugation, is discussed in the study. The use of this suffix in historical Turkish dialects, in contemporary Turkish written languages and in Turkey Turkish dialects are mentioned. Opinions about the structure of the suffix are issued and our opinion about the structure of the suffix is stated. Thus, with this study, it is aimed to present the information in which fields the suffix -AlIK is used and our view on the structure of the suffix to the benefit of researchers. The suffix -AlIk is first seen in some works belonging to the Harezm Turkish period, and then in some works belonging to the period of Kipchak Turkish, Chagatay Turkish and rarely Ottoman Turkish. Among the contemporary Turkish written languages, Kazakh Turkish, Kyrgyz Turkish and Altai Turkish are seen in written languages. While Turkey Turkish it is not used in Turkey Turkish in the written language, it is used in dialects as -AlIK / -alıḫ. Considering the available data on the structure and usage of the -AlIK suffix, the first part of the suffix consists of the suffix -(G)A(y), which has both a demanding and a commanding function, the second part, namely the -lI part, is an suffix that marks unity, It can be said that the -K, seen after this part, is the form of the -K person suffix, which is mostly used for the first person plural in some tenses and modal inflections, seen in the imperative-subjunctive plural first person conjugation. It is not common in written languages, -K which is mostly used for the first person, or -ḫ, which is its infiltrating form, but it is used in many tenses or modal inflections, especially in Turkey Turkish dialects.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=69065 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1961-1970]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/566 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Hapaks Örneği Olarak Eski Uygurca Yéveṭi İfadesi Üzerine ]]> <![CDATA[As a Hapax Evidence on the Word of Yéveṭi in Old Uygur Turkic]]> <![CDATA[Hasan İSİ]]> <![CDATA[Sümeyra Alan]]> <![CDATA[Eski Uygur Türkçesi, hapax legomenon, tekörnek, sontakı]]> <![CDATA[Old Uyghur Turkic, hapax legomenon, single example, preposition]]> <![CDATA[Eski Uygurca, Manihaizm, Budizm ve İslamiyet gibi öğreti ve dinlerin aktarıcısı olarak 9-14. yüzyıllarda etkili olmuş tarihî Türk dilidir. Ağırlıklı olarak çeviriye dayalı Budist edebiyatın taşıyıcısı olarak asırlarca işlenen bu dil, ses, şekil, söz dizimi ve söz varlığı noktasında sahip olduğu içerikle üzerine birçok incelemenin yapıldığı ve daha da yapılacağı bir saha niteliğini taşımaktadır. Bilindiği üzere, Türkoloji’de Eski Uygurca araştırmaları, metin neşirleri, kelime tahlilleri ve karşılaştırmalı söz varlığı gibi alanlarla görülmektedir. Geçmişten günümüze ağırlıklı olarak metin neşri çalışmalarıyla bilinen Eski Uygurca araştırmalarında son yıllarda modern dil bilimine ait (istem, söz dizimi vs.) teorik kavramların Eski Uygurca metinlerle işlenmesi söz konusudur. Bu yönüyle eldeki çalışmanın konusu, uzun yıllar önce Gerard Clauson’un An Etymological Dictionary of Pre-Thirteenth Century Turkish (EDPT, 1972) adlı eseriyle Türkoloji literatürüne soktuğu hapax legomenon ‘tekörnek’ kategorisi içerisinde yer alacağını düşündüğümüz Eski Uygurca yéveṭi sözcüğü üzerine değerlendirmelerden oluşmaktadır. İlk kez Budist Uygur metinlerinde tanıklanan Eski Uygurca yéveṭi sözcüğü, BT 1 ve BT 28 numaralı metinlerde yer alan U 4796 numaralı fragmanda ‘bir kez’ geçmektedir. Kelime, hapax legomenon ‘tekörnek’ örneğini oluşturmaktadır. Eski Uygurcada yönelme ekli sontakı olarak işlev gören Eski Uygurca yéveṭi sözcüğü eldeki çalışmaya kadar üzerinde görüşlerin bildirilmediği bir kelime niteliğindedir. Çalışma, bu yönüyle ilgili kelime üzerine değerlendirmelerden oluşarak kavrama dayalı kökenbilimsel görüşler temelinde bir ‘etimoloji denemesi’ niteliğini taşımaktadır.]]> <![CDATA[Old Uyghur Turkic, as a transmitter of teachings and religions such as Manichaism, Buddhism and Islam, is a historical Turkish language that has been influential 9-14. centuries. This language, which has been processed for centuries mainly as the language of translation-based Buddhist literature, has the characteristics of a field where many studies have been made with its content in terms of phonology, morphology, syntax and vocabulary. As it is known, Old Uyghur Turkic studies in Turkology, are seen in areas such as text editions, etymological word analyzes and comparative vocabulary. In the Old Uyghur Turkic studies, which are known mainly for text editions from past to present, the theoretical concepts of modern linguistics (valenz, syntax, etc.) have been processed with Old Uyghur Turkic texts in recent years. In this respect, the subject of the present study is based on the evaluations on the Old Uyghur word yéveṭi, which we think will be included in the hapax legomenon, which Gerard Clauson introduced many years ago in the Turcology literature with his work An Etymological Dictionary of Pre-Thirteenth Century Turkish (EDPT, 1972). The Old Uyghur word yéveṭi, which was first witnessed in Buddhist Uyghur texts, is mentioned ‘for once’ in fragment U 4796 in texts BT 1 and BT 28. The word is an example of 'hapax legomenon'. The Old Uyghur word yéveṭi, which functions as an dative suffix preposition in Old Uyghur, is a word on which opinions were not reported until the present study. The study is an 'etymology essay' based on the etymological views based on the concept, consisting of evaluations on the word related to this aspect.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=69055 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[991-1000]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/567 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğrenmek Zor mu? Araştırmalar Ne Diyor?]]> <![CDATA[Is It Difficult to Learn Turkish as a Foreign Language? What do Researches say?]]> <![CDATA[Sümeyye KONUK]]> <![CDATA[Yusuf KARAKAHRAMAN -Dilara ÇİFTÇİ -Kübra VARLIK -Merve ACUN]]> <![CDATA[Türkçe eğitimi, Türkçe, yabancı dil öğrenme, Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenme, yabancı dil öğrenmede yaşanan zorluklar, ikinci dil öğrenimi]]> <![CDATA[Turkish education, Turkish language, learning a foreign language, learning Turkish as a foreign language, difficulties in learning a foreign language, second language learning]]> <![CDATA[Bu araştırmanın amacı, yabancı dil öğrenen Türk öğrencilerin ve Türkçe öğrenen uluslararası öğrencilerin dil öğrenme bağlamında yaşadığı zorlukları ortaya koymak, bu zorlukları benzerlikleri ve farklılıkları doğrultusunda sınıflamaktır. Bu bağlamda Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminin kendine has zorlukları ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Araştırmanın yöntemi sistematik incelemedir. Bu kapsamda 51 yayın incelenmiştir. Yayınlarda en çok kullanılan ilk üç yöntem; nitel yöntemler, nicel yöntemler ve karma yöntemlerdir. Araştırmaların %78,43’ünde insan katılımcılarla çalışılmıştır. İnsan katılımcılarla yapılan çalışmaların %46,30’unda yükseköğretim öğrencileri ile çalışılmıştır. Kişi sayısı olarak en çok tercih edilen aralık 1-20 kişi ve 100-200 kişi aralığı olmuştur. Veri toplama aracı olarak en çok yarı yapılandırılmış görüşme formu, anket ve ölçek kullanılmıştır. Yabancı dil öğrenen Türk öğrencilere ilişkin çalışmalar ile Türkçe öğrenen uluslararası öğrencilere ilişkin çalışmalarda görülen sorunlardan ortaya çıkan toplam 14 temadan 9’u ortaklık gösterirken 5'i ortaklık göstermemektedir. Araştırma sonuçlarına göre hedef dili öğrenmeye karşı ilgisizlik ve isteksizlik, kelime bilgisi eksikliği, kaygı, hazırbulunuşluk seviyelerinin yetersizliği, hedef dili öğretim sürecine uygun ve modern yöntem/tekniklerin kullanılmaması, öğreticinin ana dili konuşucusu olmaması, telaffuz sorunları, hedef dilde bulunan harflerin/seslerin ana dilinde karşılığının olmaması ve ana dilinden kaynaklanan dil ve gırtlak gelişimi farklılığı, teknolojik materyal eksikliği, oturma düzeninden kaynaklanan sorunlar yabancı dil öğrenen Türk öğrencilerin ve Türkçe öğrenen uluslararası öğrencilerin yaşadıkları ortak sorunlardır. Buna karşın Türkçenin gramerinin öğrenilmesi, Türkçede metaforik anlam yoğunluğu olması, akademik Türkçenin öğrenilmesi temaları sadece Türkçenin yabancı dil olarak öğreniminde ortaya çıkan temalar olmuştur. Mevcut çalışmanın sonuçları, yabancı dil olarak Türkçe öğrenen bir öğrencinin karşılaşabileceği 14 zorluktan 9’uyla farklı bir dil öğrense de karşılaşabileceğini göstermektedir.]]> <![CDATA[The purpose of this research is to reveal the difficulties experienced by Turkish students (learning a foreign language) and international students (learning Turkish) in the context of language learning and to classify these difficulties according to their similarities and differences. In this regard, the idiosyncrasy difficulties of teaching Turkish as a foreign language have been tried to be revealed. The method of research is a systematic review. 51 publications were examined. According to research results, the first three methods most used in publications; qualitative methods, quantitative methods and mixed methods. Human participants are used in 78,43% of the studies. In 46,3% of the studies with human participants, higher education students were studied. The most preferred range for the number of people is 1-20 people and 100-200 people. Semi-structured interview forms, questionnaires, and scales are mostly used as data collection tools. A total of 14 difficulty themes emerged from the studies on Turkish students learning a foreign language and international students learning Turkish. While 9 of these 14 themes were common, 5 were different. Student-related problems, textbook-related problems, teacher-related problems, administration/management problems, learning environment problems, comprehension problems, material problems, structural differences between mother tongue and target language / cultural-related problems, and pronunciation problems are common themes. On the other hand, learning the grammar of Turkish, the intensity of metaphorical meaning in Turkish, and learning academic Turkish were the themes that emerged only in the learning of Turkish as a foreign language. The results of the present study show that there are 14 difficulties that a student learning Turkish as a foreign language may encounter, and 9 out of 14 difficulties can be encountered even if she/he learns a different language.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=69015 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1797-1821]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/568 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kaşgar Yengi Hayat Gazetesi’nde Atatürk ve Türkiye]]> <![CDATA[Atatürk and Turkey in Kasghar Yengi Hayat Newspaper]]> <![CDATA[Ebru BİRKAN AKHAN]]> <![CDATA[Türk Dili ve Edebiyatı, Atatürk, Jarring, Kaşgar, Montreux, Yengi Hayat Gazetesi]]> <![CDATA[Turkish Language and Literature, Atatürk, Gunnar Yarring, Dungan/Tungan, Kashgar, Pahlavi, Yengi Hayat Newspaper]]> <![CDATA[Kaşgar, Batı Türkistan ile Doğu Türkistan arasında köprü vazifesi taşıyan bir kültür merkezidir. Jeopolitik konumu, İpek Yolu’nun statüsünde büyük rol oynamıştır. Coğrafya itibariyle taşıdığı görev, tarihî açıdan da önem arz etmektedir. Arkeolojik veriler, bu bilgiyi destekleyici niteliktedir. Karahanlı sülalesine ait Kaşgar harabeleri siyasî, ilmî ve dinî nitelik taşımaktadır. Türklere ait medeniyet değerleri gözler önündedir. Doğu Türkistan, Göktürklerin, Uygurların, Karahanlıların, Karahıtayların, Duğlatların ve Çinlilerin yaşadıkları bir bölge olmuştur. Dolayısıyla “Azizâne Kaşgar” olarak da bilinen şehir, medeniyetlerin buluşma noktasıdır. Bu bakış açısıyla Budizm, Manihaizm ve yoğun şekilde İslâmiyet’e ait unsurların şehirde yaşadığı görülür. Kaşgar, aralarında, Tokmakkale, Kuça, Hoten’in bulunduğu Dört Garnizon’dan biridir. Askerî açıdan da dikkate değerdir. 12 Kasım 1933 tarihinde Kaşgar’da özgür Doğu Türkistan İslâm Cumhuriyeti kurulur ve Türkiye Cumhuriyeti Devleti tarafından tanınır. Bu çalışma, coğrafî, tarihî ve hatta askerî açıdan büyük önem arz eden Kaşgar’ın edebî hayatına da ışık tutmak amacıyla hazırlanmıştır. 23 Ağustos 1934’te çıkarılan Yengi Hayat Gazetesi’ndeki haberlere odaklıdır. Gunnar Jarring Koleksiyonu olarak bilinen gazetede Atatürk ve Türkiye Cumhuriyeti Devleti ile ilgili başlıklar mevcuttur. Çağatay Türkçesi temelli merkez Urumçi ağzıyla yazılan haberlerde Montreux konferansında Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin elde ettiği başarılar ele alınmıştır. Ayrıca, Montrö (Montreux) konferansında elde edilen başarı için Rıza Şah Pehlevî ile Atatürk arasındaki telgramlara değinilmektedir. Bir sonraki antette ise Çanakkale Anafartalar Komutanı Mustafa Kemal’in Anadolu’ya çıkışı ve Türklerin özgürlük mücadelesi anlatılmıştır; üç tarafı denizlerle çevrili Türkiye’nin boğazlarla jeopolitik açıdan da büyük bir önem taşıdığı vurgulanmıştır. Başlıklar ve haberler, Türkiye Türkçesine aktarılırken Doküman (İçerik) Analizi metodu uygulanmıştır. Doğu Türkistan’da çıkarılan Yengi Hayat Gazetesi Uygur Türklerinin sesi olmuştur. Bu cümleden yola çıkarak Ulu Önder Atatürk döneminde Ön Asya’da yaşayan Türklerle ilişkilerin devam ettiği anlaşılmaktadır. Netice itibariyle Türk Dünyası adına yapılan çalışmaların incelenmesi devlet politikası haline getirilmelidir. Zira “Türk Devletleri Teşkilatı” ve Türk dili konuşan devletler adına ortak değerler gün yüzüne çıkarılmalıdır. ]]> <![CDATA[Kashgar is a cultural center that serves as a bridge between West Turkestan and East Turkestan. Its geopolitical location played a crucial role in the status of the Silk Road. Its geographical task is also significant in terms of history. Archaeological data support this information. Kashgar ruins of the Karakhanid dynasty have political, scientific, and religious characteristics. The civilization values of the Turks are in evidence. East Turkestan has been the region where Gokturks, Uyghurs, Karakhanids, Khitans, Dughlats, and Chinese lived. Therefore, the city, also known as "Azizâne Kaşgar", is the meeting point of civilizations. From this point of view, it is seen that features of Buddhism, Manichaeism, and intensive Islam survive. Kashgar is one of the Four Garrisons, in which Tokmakkale, Kuça (Ch'ü-she), and Hoten are located. It is also significant from a military point of view. The free Islamic Republic of East Turkestan was established in Kashgar on November 12, 1933, and was recognized by the Republic of Turkey. This study has been prepared to shed light on the literary life of Kashgar, which is of great importance in terms of geography, history, and even the military. It focuses on the news in Yeni Hayat Newspaper, published on August 23, 1934. The newspaper, known as the Gunnar Jarring Collection, has headings about Atatürk and the Republic of Turkey. The achievements of the Republic of Turkey at the Montreux conference were discussed in the news written in the central Urumqi dialect based on Chagatai Turkis. The telegrams between Reza Shah Pahlavi and Atatürk are also mentioned for the success achieved in the Montro (Montreux) conference. In the next page header, the departure of Mustafa Kemal, the Çanakkale Anafartalar Commander, to Anatolia and the Turks' struggle for freedom are explained; it is emphasized that Turkey, surrounded by sea on three sides, is also of great geopolitical importance due to the straits. While the headings and news were quoted by taking into account the Translated Writing System of the Turkish Language Society, the Document (Content) Analysis method was applied. The Yeni Hayat Newspaper, published in East Turkestan, has been the voice of the Uyghur Turks. From this sentence, it is understood that relations with the Turks living in Asia Minor continued during the period of Atatürk, the Great Leader. As a result, the examination of the studies performed on behalf of the Turkish World should be made into a state policy. Because common values should be unearthed on behalf of the "Organization of Turkish States" and the Turkish-speaking states.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=69008 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2395-2405]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/569 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Raymond van den Broeck’un Çeviri Eleştirisi Modeli Işığında İstanbul: Bir İslam Şehri Adlı Makale Çevirisi İncelemesi]]> <![CDATA[An Analysis of the Translation of an Article entitled Istanbul: An Islamic City in the Light of Raymond van den Broeck's Model of Translation Criticism]]> <![CDATA[Muhammed Harun KAYA]]> <![CDATA[Çeviribilim, Çeviri eleştirisi, Karşılaştırmalı çözümleme, Raymond van den Broeck, İstanbul: Bir İslam Şehri]]> <![CDATA[Translation studies, Translation criticism, Comparative analysis, Raymond van den Broeck, İstanbul: An Islamic City]]> <![CDATA[Bilimsel ve teknik metin çevirisi, çeviribilim çerçevesindeki birçok edim, strateji, yöntem vb. unsurların ihtiyaca göre yerinde kullanımını gerektiren, kendine has kuralları ve ölçütleri olan bir eylem ve etkinliktir. Dolayısıyla bu, oluşum süreci bağlamında ele alındığında pek çok engebenin bulunduğu bir yoldur. Bu eylemin daha sağlıklı yapılabilmesi ve daha ileri seviyede gerçekleşebilmesi için çeviriye yönelik getirilen bir takım bakış açılarından biri de, çeviri eleştirisidir. Yanlış-doğru çözümlemelerinden ziyade, özgün bir metin ile başka bir dile tercüme edilmiş halinin bir düzen içerisinde yapılmış karşılaştırmalı çözümlemesini içeren çeviri eleştirisi, ülkemizde özellikle son yıllarda birçok çeviribilimcinin, akademisyenin ve edebiyatçının ilgi alanı haline gelmiştir. Çeviribilimin uygulamalı bir alt alanı olan çeviri eleştirisi alanının ana amacı, eleştirinin her alandaki temel işlevine koşut olarak, erek toplumda yapılan çevirilerin kalitesini yükseltmektir. Bu amaç doğrultusunda, çeviriye yönelik eleştiride bulunurken kullanılan bir takım yöntemler bulunmaktadır ve bunlardan biri de Raymond van den Broeck tarafından ileri sürülen karşılaştırmalı çözümlemedir. Haddizatında karşılaştırmalı çözümleme kaynak metin ve çeviri metnin yanı sıra, her iki metni kapsamında bulunduran dizgeleri de hesaba katmayı gerektirir. Karşılaştırmalı çözümlemede amaç, çeviri metnin, dile ait göstergelerce erek dile aktarılmasında başat rol sahibi olan unsurları belirlemek ve çeviri esnasındaki kaymaların/sapmaların sebeplerini analiz etmektir. Belirtilen çerçeve kapsamında, Broeck’un önerdiği karşılaştırmalı çözümleme yöntemi kullanılarak Halil İnalcık’ın Istanbul: An Islamic City adlı makalesinin İbrahim Kalın tarafından yapılmış Türkçe çevirisi ele alınacaktır.]]> <![CDATA[Scientific and technical texts translation is an action and activity with its own rules and criteria, which requires the appropriate use of a vast number of acts, strategies, methods, etc. within the framework of translation studies. Therefore, this is a path with numerous hurdles when considered in the context of its formation process. One of the perspectives brought towards the translation in order to carry out this action in a healthier way and at a more advanced level is translation criticism. Translation criticism, which includes a comparative analysis of an original text and its translated form into another language, rather than error-correct analyzes, has become an area of interest for many translational scientists, academics and men of letters in our country, especially in recent years. The main purpose of translation criticism, which is an applied sub-field of translation studies, is to increase the quality of translations in the target society, in parallel with the basic function of criticism in every field. For this purpose, there are a number of methods used when criticizing translation, and one of them is comparative analysis put forward by Raymond van den Broeck. Comparative analysis as such requires taking into account the source text and the translated text, as well as the systems that include both texts. The purpose of comparative analysis is to determine the factors that have a dominant role in the transfer of the translated text to the target language by the linguistic signs and to analyze the reasons for the shifts/changes during the translation. Within the scope of the specified framework, the Turkish translation of Halil İnalcık's article titled Istanbul: An Islamic City by İbrahim Kalın will be discussed using the comparative analysis method proposed by Broeck.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=68976 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2641-2662]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/570 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Düşman Olarak Kadın ve Doğa: Geniş, Geniş Bir Deniz Adlı Eser Üstüne Postkolonyal Ekofeminist Bir Bakış Açısı]]> <![CDATA[Women and Nature as Enemies: A Postcolonial Ecofeminist Perspective on Wide Sargasso Sea]]> <![CDATA[Kevser ATEŞ]]> <![CDATA[Postkolonyal ekofeminizm, sömürgeleştirme, Geniş, Geniş Bir Deniz, Jane Eyre, ataerkillik]]> <![CDATA[Postcolonial ecofeminism, colonization, Wide Sargasso Sea, Jane Eyre, patriarchy]]> <![CDATA[Kadınların ve doğanın ataerkil sömürüsü, zihni bedenden, aklı duygudan ve maddeyi ruhtan ayıran Kartezyen düalizmin ortaya çıkışına kadar dayanmaktadır. Zihnin bu ikili kavramsallaştırması, nihayetinde kadınların ve doğanın, baskıcı ataerkilliğin hegemonyasına kolayca maruz kalan pasif ve uysal varlıklar olarak kabul edilmesine yol açmıştır. Jean Rhys, her zaman hükmetmenin ve sömürmenin yollarını arayan sömürgecilerin yerel halkı ve mükemmel bir şekilde uyum sağladıkları yaşam alanlarını nasıl aşağıladıklarını anlatırken, huzursuzluğunu dile getirmektedir. Sömürgecilerin tahakkümcüler olarak ayrıcalıklı yaşamlarını anlatırken, aynı zamanda yabancı bir ülkeye aitlik duygusu olmayan, görünüşte ayrıcalıklı beyaz kadınların sessiz acılarını da ustaca tasvir etmektedir. Charlotte Brontë’nin, içerisinde Bertha adında, tavan arasına hapsedilmiş konuşamayan, deli bir kadının yer aldığı romanı Jane Eyre’ın öncesi niteliğinde kabul edilen bu roman baskıcı ataerkilliğin yönetimi altında, psikolojik tacize ve ihmale maruz kalan güzel ve zengin bir kadın olan Bertha’ya (Antoinette) ses vermektedir. İki anlatı sesinin romana dahil edilmesini inceleyen bu çalışma, tahakküm kurmaya çalışan ataerkil gücün ve kibrin vücut bulmuş hali olan Rochester ile bastırılmış ve susturulmuş Kreol kadını Antoinette aracılığıyla iki farklı bakış açısını karşılaştırmaktadır. Bu çalışma, Rochester’ın Coulibri’nin yabancı doğal dünyası ile ilişkilendirdiği Antoinette örneğinde görüldüğü gibi kadınların, doğanın ve diğer ırkların haklarını inkar ederek onları baskı altına alma ve onlara hükmetme yönündeki bu ataerkil arzunun yıkıma yol açacağı sonucuna varmaktadır. Bu kitapla ilgili analizim, Jean Rhys’in yazdığı Geniş, Geniş Bir Deniz’in, erkeklerin kadınlara, doğaya ve farklı etnik kökenlere sahip insanlara karşı olan muamelesinin ne kadar benzer olduğunu beyaz bir erkek aracılığıyla göstererek, postkolonyal ekofeminist yönler ortaya koyması ışığında değerlendirilebilir.]]> <![CDATA[The patriarchal exploitation of women and nature can be traced back to the appearance of Cartesian dualism separating mind from body, reason from emotion, and matter from spirit. This dualistic conceptualization of the mind has ultimately led to the acknowledgement of women and nature as passive and docile beings easily exposed to being hegemonized by oppressive patriarchy. Jean Rhys channels her uneasiness as she depicts how colonizers who always search for ways to dominate, and exploit degrade local people and their habitat they are perfectly adapted to. While describing the privileged lives of colonizers as dominators, she also skilfully depicts the silent suffering of seemingly privileged white women without a sense of belonging in a foreign land. Considered to be a prequel to English novelist Charlotte Brontë’s novel Jane Eyre, where Bertha is a muted mad woman captivated in the attic, this novel provides a voice to Bertha (Antoinette), a beautiful and rich woman exposed to psychological abuse and neglect under the rule of oppressive patriarchy. Analysing the incorporation of two narrative voices into the novel, this study compares two different perspectives through Rochester, the embodiment of patriarchal power and arrogance that strives to dominate, and Antoinette, the suppressed and muted Creole woman. This study concludes that this patriarchal desire to oppress and dominate women, nature, and other races by denying their rights will bring about destruction as is the case with Antoinette, whom Rochester associates with the alien natural world of Coulibri. My analysis of this book can be evaluated in the light of the fact that Wide Sargasso Sea by Jean Rhys demonstrates postcolonial ecofeminist aspects by showing how similar men’s treatment of women, men’s treatment of nature, and men’s treatment of people with different ethnicities are through a white male in the novel.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=68968 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1483-1493]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/571 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Pertek ve Köylerinde Yaşayan Pilvenk Aşireti Ağzında Kip Kategorisinin Çekimlik Bağlı Biçim Birimleri]]> <![CDATA[The Inflections in the Mood Category That Denote Mood in the Dialects of the Pilvenk Clan That Live in Pertek and its Villages]]> <![CDATA[İbrahim TOSUN]]> <![CDATA[Dil, ağız, haber kipi, dilek kipi, çekimlik bağlı biçim birim]]> <![CDATA[Language, dialect, ındicative mood, subjunctive mood, ınflections]]> <![CDATA[Dil bir toplumu oluşturan bireyler arasında anlaşmayı sağlayan, konuşanın duygu ve düşüncelerini alıcıya ileten, seslerden örülü, kendi içinde bazı kurallar doğrultusunda işleyen sistemli bir araçtır. Bu yönüyle kültürel birikimin taşıyıcısı ve aktarıcısı da olan diller, tarihsel süreç içinde sürekli gelişip değişerek farklı sonuçlara doğru evrilirler. Bu süreçte tamamen birbirinden ayrı kollara bölünebilir, bazı dilleri kendi içinde eritebilir ya da bazı dillerin etkisinde kalarak silinebilirler. Günümüzde etnik yapıları bakımından aynı kökene sahip olan toplulukların geçmişte tek bir dilin sonradan ortaya çıkmış kollarını standart dil haline getirdiklerini ya da bazı etnik yapıların birkaç dil konuştuklarını görmek mümkündür. Fakat bu yeni dillerde eski dilin ip uçlarını veren bazı ses bilgisi (fonetik), biçim bilgisi (morfoloji), cümle bilsgisi (sentaks) ve sözcük bilgisi (leksikoloji) ile ilgili unsurlara rastlanabilmektedir. Anadolu’da da, özellikle Güneydoğu ve Doğu Anadolu’da, yaşayan bazı toplukların en az iki dilli olmaları doğal bir etkileşimin ve farklı kültür tabakalaşmalarının sonucudur. Bu bölgede bulunan Tunceli’nin Pertek ilçesi ve köylerinde yaşayan Pilvenk aşiretine mensup topluluklar da Türkçe ve Kürtçe olarak iki dil konuşmaktadırlar. Bu aşiret mensuplarının ana dilleri Kürtçe olmakla birlikte genellikle Türkçeyi gündelik yaşamlarında daha yaygın kullanmaları ve ağızlarında bazı Türkçe arkaik unsurlara rastlanması oldukça ilgi çekicidir. Bu çalışmada Pilvenk aşiretinin Türkçe ağzında kullanılmakta olan kip kategorisinin çekimlik bağlı biçim birimleri yörede elde edilen örneklerden hareketle incelenmiş, verilerin sunduğu sonuçlar değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[Language is a systematic tool that makes communication between individuals possible, conveys the feelings and thoughts of the speaker to the receiver and works in accordance with certain internal rules. In that respect, languages, which are also the carriers of cultural heritage, continuously develop and evolve over time. In this process, they may divide into different branches, assimilate other languages or become extinct under the influence of other languages. Today, it is possible to observe that different communities that share the same ethnic origin and the same language in the past turned the differing branches of that same language into standard languages of their own and it is also possible to observe certain ethnic structures speak several languages at the same time. However, these newly emergent languages contain some phonetical, morphological, synthactic and lexical elements that bear traces of the old language they evolved from. The fact that the communities living in Anatolia, especially in Southeastern and Eastern Anatolia, are bilingual is a consequence of a natural interaction. The communities belonging to the Pilvenk clan that live in Pertek county of Tunceli and its villages in Eastern Anatolia speak both Turkish and Kurdish languages. Although the mother tongue of these people is Kurdish, it is interesting that they mostly speak Turkish in their daily lives and their dialect contains some archaic Turkish elements. In this study, the inflections in the mood category used in the Turkish dialect spoken by the Pilvenk clan are studied with regard to the samples gathered in the region and the results from these data are evaluated.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=68965 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1323-1343]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/572 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sehî Bey Dîvânı’nda Hitaplara Dair]]> <![CDATA[About the Addresses in Sehî Bey's Dîvân]]> <![CDATA[Timuçin AYKANAT]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Sehî Bey, Sehî Bey Dîvânı, Hitap etme, Hitaplar]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Sehî Bey Dîvân, To Refer, Refer and Rol-Model]]> <![CDATA[Hitap, seslenme demektir. Hitap etme yani seslenme, karakterle ilgili bir olgudur. Hitap etme, sadece seslenenin karakterini değil; aynı zamanda seslenilenin de karakterini yansıtır. Günlük yaşantıda bu böyle olduğu gibi edebiyatta da böyledir. Elbette seslenme, edebiyatta günlük yaşamda olduğundan daha bir estetik ve daha bir sanatlıdır. Muhataba hitap ederken onun konumu göz ardı edilemez. Bir yöneticiye sesleniş ile sevgiliye sesleniş aynı olmadığı gibi ilâha seslenişle bir şeyhe sesleniş de aynı olmayacaktır. En azından aynı olmamalıdır. Seslenirken karşıdaki kişinin duygu ve düşünce durumunun yanında ona karşı beslenen duygu ve düşünceler ile ondan beklenenler de etkilidir. Bu husus, edebiyatta neredeyse şiirin ve belki düzyazının tümüne yansır. Muhataba sunulan kasideler, bunun en belirgin örneği olmasına rağmen bütün unsurlarıyla bestelenmiş bir şarkı konumunda olan şiir, genel anlamda biçim ve içerik unsurları ekseninde bu durumu yansıtır. Aynı zamanda bir tezkire yazarı olan Sehî Bey, kime nasıl hitap edeceğini en iyi bilen şairlerden olmalıdır. Bu bağlamda onun Dîvân’ında yer edinen hitaplar dikkati çekmiştir. Bu doğrultudaSehî Bey Dîvânı, başlangıcından sonuna özenle ve eksiksizce taranmış, ilgili eserde yer edinen hitaplar, açıklamalı örneklerle tespit edilmiştir. Bu eksende bir klasik Türk şair ve yazarının ufkundan ilmî nezaket bağlamlı söylemler, ortaya konmuştur. Böylelikle klasik Türk edebiyatı metinlerinin irdelenmesine ilişkin bir hatırlatma daha yapılmıştır.]]> <![CDATA[Address means to call out. Addressing, that is, calling out, is a phenomenon related to character. Addressing, not only the character of the addressee; it also reflects the character of the addressee. This is true in daily life, as well as in literature. Certainly; addressing is more aesthetic and more artistic in literature than it is in daily life. When addressing the addressee, his position cannot be ignored. Just as calling out to a manager is not the same as addressing a lover; calling to a god and calling to a sheikh will not be the same. At least it shouldn't be the same. While calling out, besides the emotional and thought state of the other person; the feelings and thoughts fed against him and what is expected from him are also effective. This point is reflected in almost all poetry and perhaps prose in literature. Although the odes presented to the addressee are the most obvious examples of this; the poem, which is in the position of a song composed with all its elements, reflects this situation on the axis of form and content elements in general. Sehî Bey, who is also a tezkire writer, must be one of the poets who knows best how to address whom. In this context, the addresses in his Dîvân attracted attention. In this direction; Sehî Bey's Dîvân has been carefully and completely scanned from the beginning to the end, and the addresses in the related work have been identified with explanatory examples. On this axis; discourses in the context of scientific courtesy from the horizon of a classical Turkish poet and writer have been revealed. Thus another reminder was made regarding the examination of classical Turkish literature texts.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=68893 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[723-748]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/573 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Güneybatı Anadolu Ağızlarında Yakınma Kiplik İfadeleri]]> <![CDATA[Modality Expressions of Complaint in Southwestern Anatolia Dialects]]> <![CDATA[Elif Burcu YALÇINKAYA]]> <![CDATA[Talat DİNAR]]> <![CDATA[Dilbilim, kiplik, Güneybatı Anadolu Ağızları, yakınma, yakınma işaretleyicileri]]> <![CDATA[Linguistics, modality, Southwestern Anatolia Dialects, complaint, complaint markers]]> <![CDATA[Temelinde konuşmanın öznelliğini barındıran, semantik bir ulam olan kiplik, konuşurun önermeye yönelik tutumunu ifade eden, önermenin gerçeklik derecesini belirlemeye odaklanan ve önermenin geçerliliğini esas alan bakış açılarıyla tanımlanır. Kiplik yaklaşımlarında bu denli çeşitliliğin bulunmasının temel sebebi, kipliğin anlamsal bir ulam olmasının sonucu olarak subjektif olarak ifade edilmeye, algılanmaya ve yorumlanmaya açık olmasıdır. Konuşucunun ifadelerinin yorumu kimi zaman bariz bir şekilde belliyken kimi zamansa irdeleme sonucunda ortaya çıkmaktadır. Konuşucunun ifadesi istek, izin, yetenek, koşul, niyet, süreklilik, kesinlik, şaşkınlık, küçümseme, uyarı, pişmanlık, yakınma vd. birçok kavramı içerebilir. Bu kavramlar biçimbilgisi ögeleri, sözlük ögeleri, söz dizimi ögeleri, tonlama ve bağlam ile aktarılır. Bu işaretler, yazılı metinlerde kendini açık bir şekilde göstermezken konuşma dilinde çok daha bariz ve yaygın bir biçimde karşımıza çıkmaktadır. Bu doğrultuda herhangi bir düzeltmeden geçirilmeden yazıya aktarılmış olan ağız metinleri iyi birer veri kaynağıdır. Kaynak kişinin ifadeleri irdelendiğinde konuşucunun tutumu açık bir şekilde ortaya konulabilmektedir. Bu çalışmanın amacı Güneybatı Anadolu Ağızları üzerine hazırlanmış metinlerden hareketle konuşucunun tutumunu değerlendirerek kullandığı yakınma bildiren ifadeleri tespit etmek ve bu ifadelerde yakınma anlamının sağlanma biçimini ortaya koymaktır. Çalışmanın kuramsal kısmı literatür taramasıyla elde edilen verilere dayanmaktadır. İnceleme kısımda ise bölge ağızları hakkında yapılmış tezler üzerinde doküman analizi veri toplama yöntemi kullanılarak nitel bir araştırma yapılmış, elde edilen bu nitel veriler sınıflanmış ve analiz edilmiştir.]]> <![CDATA[Modality, which is a semantic category that is based on the subjectivity of speech, is defined by perspectives that express the speaker’s attitude towards the states of affair, focus on determining the truth value of the states of affair and are based on the validity of the states of affair. The main reason why there is such diversity in modality approaches is that modality is a semantic category that is open to subjective expression, perception and interpretation. The interpretation of the speaker’s expressions is sometimes obvious, while at other times it emerges upon scrutiny. The speaker’s expression may include many concepts such as optative, permission, ability, condition, intention, continuity, certainty, confusion, contempt, warning, regret, complaint, etc. These concepts are conveyed through morphological elements, lexical elements, syntactic elements, intonation and context. While these markings do not show themselves clearly in written texts, they are much more obvious and widespread in oral texts. In this respect, dialect texts that have been transcribed without any correction are useful sources of data. When the source subject’s expressions are analyzed, the attitude of the speaker can be clearly revealed. The aim of this study is to identify the expressions of complaint used by evaluating the speaker’s attitude based on the texts prepared on Southwestern Anatolian Dialects and to reveal the way the meaning of complaint is provided in these expressions. The theoretical part of the study is based on the data obtained through literature review. In the review section, a qualitative research was conducted on the theses on the dialects of the region using document analysis data collection method, and the qualitative data obtained were classified and analyzed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=68800 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1429-1449]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/574 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mozart’ın ‘Saraydan Kız Kaçırma Operası’nın Covid-19 Pandemisi Nedeniyle Yeniden Yazımı Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[Analyzing a Rewriting of Mozart’s ‘Die Entführung aus dem Serail’ due to the Covid-19 Pandemic]]> <![CDATA[Nihal YETKİN KARAKOÇ]]> <![CDATA[Zeynep Simge ACUNAZ EYTEMİZ]]> <![CDATA[Çeviribilim, yeniden yazım, transladaptasyon, Saraydan Kız Kaçırma Operası, Covid-19 Pandemisi]]> <![CDATA[Translation Studies, rewriting, transladaptation, Opera Die Entführung aus dem Serail, Covid-19 pandemic]]> <![CDATA[Opera eserlerinde Batılı olmayan dünya sık sık konu edilir. Bu çalışma yine Batılı olmayan dünyadaki Öteki’nin resmedildiği, Wolfgang Amadeus Mozart’ın çok beğeni toplayan ‘Saraydan Kız Kaçırma’ (‘Die Entführung aus dem Serail’) Operası’nın Covid-19 pandemisi nedeniyle Türkiye’de İstanbul Devlet Operası’nda 2020’de özel olarak tasarlanan ve sahnelenen temsili mercek altına alınmaktadır. Kuramsal çerçeve, çeviribilimde dilsel ve performans sanatlarında müzikal bir kavram olarak karşımıza çıkan yeniden yazım kavramı üzerine oturtulmuştur. Şimdiye dek alanyazında eserler üzerinde yapılmış olan yeniden yazımlar ya sadece çeviribilim ya da performans sanatları çerçevesi dahilinde irdelenmiştir. Dolayısıyla, bu çalışma bir performans sanatında yeniden yazımı çeviribilimsel ve müzikal olarak ele almakta olan ilk çalışma niteliğindedir. Çalışmanın başlıca amacı söz konusu eserin bu yeniden yazımı için medyada sunulan gerekçelendirmeleri Genette’nin (1997) dış yan metin öğeleri çerçevesinde irdelemek ve sonuçta ortaya çıkan değişiklikleri disiplinlerarası ve betimleyici bir yaklaşım sunmak suretiyle çözümlemektir. Araştırmacıların konu alanları itibari ile müzikal, dilsel ve kültürel olarak değişen yönler, basında temsil ile ilgili yazılı ve sözlü haberler, rejisör ve koreograf söyleşilerinin olduğu videolar taranarak ve buna ilaveten her iki alandan birer sanatçı/uzman görüşüne başvurularak sistematik bir şekilde ele alınacaktır. Çalışma yeniden yazım kapsamında salgınla ilişkilendirilebilecek değişikliklerin yanısıra hiç ilgisi olmayabilecek değişiklikler de ortaya koymaktadır. Yerlileştirmenin izlerinin sürüldüğü salgınla ilgisi olmayan bu sonuçlar van Dijk’in (1998) yaptığı, Biz-Onlar ayrımı çerçevesinde tartışılmaktadır. Çalışma, bir performans sanatının yeniden yazımı gibi çok katmanlı bir konuyu ele alırken sunduğu, yazarların bildiği kadarıyla bu anlamda ilk olma özelliği taşıyan çalışmada Müzik ve Çeviribilim alanlarını birleştirerek yaptığı disiplinlerarası betimlemeyle, daha kapsamlı bir bakış açısı getirerek, bundan sonra gelecek disiplinlerarası çalışmaların önünü açmayı hedeflemiştir.]]> <![CDATA[In operas, it is a common practice to depict the non-Western world. This study pertains to one of those operas in which the Other in the non-Western world is depicted: Wolfgang Amadeus Mozart’s widely acclaimed ‘Die Entführung aus dem Serail’. It focuses on the rewriting and staging of the opera by the İstanbul State Opera in 2020 due to the Covid-19 pandemic. The theoretical framework is rewriting, a term both used in translation studies and performance arts. Up to date, rewritings have been assessed only in terms of translation studies or performative arts in literature. Therefore, this study is the first of its kind, examining rewriting in translation studies and music. The main purpose of the study is to analyze the justifications offered in media for this rewriting, following Genette’s (1997) epitextual elements and analyze the current version of the work in an interdisciplinary and descriptive approach. The work of art staged in 2020 will be analyzed systematically in terms of the changes in musical, linguistic and cultural aspects through verbal and written media news, interviews with the director and choreographer and one linguistic expert (instructor) and one musical expert (tenor). The study showed that within the framework of the rewriting, there are changes which are related to the pandemic but there are also those which are not. Domesticated to a certain extent, those results are discussed in terms of the Us-Them distinction made by van Dijk (1998). The study intends to encourage further interdisciplinary studies in dealing with a multilayered issue such as rewriting of a performance artwork to present a more comprehensive point of view, by bringing together disciplines of Translation Studies and Music, thus offering the first example of this kind, to the best knowledge of the authors.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=68794 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[2085-2100]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/575 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancı Dil Öğrenimi ve Öğretiminde Motivasyon ve Motivasyonu Etkileyen Yöntem ve Sistem Sorunları (Türkiye Örneği)]]> <![CDATA[Motivation in Learning and Teaching of Foreign Languages and Method and System Problems which Affect Motivation (Case of Turkey)]]> <![CDATA[Kerami ÜNAL]]> <![CDATA[Dil eğitimi, yabancı dil, motivasyon, yöntem, öğretim sistemi]]> <![CDATA[Language education, foreign language, motivation, method, teaching system]]> <![CDATA[Makalede, Türkiye’de yabancı dil öğrenimi ve öğretimine harcanan bunca zaman, emek ve gayrete rağmen ilerleme sağlanamaması konusu üzerinde durulmuştur. İnsanların günlük yaşantılarında gösterdikleri birçok davranışın sürekliliğini sağlayan, hızını ve şiddetini artıran başarı odaklı bazı etken faktörler vardır. Bunların başında gelen ve en önemlisi olan motivasyon (isteklendirme) unsurudur. Bu çalışma, yabancı dil öğrenim ve öğretiminde motivasyon konusunu ele almıştır. Yabancı dil öğrenimi ve öğretiminde kullanılan yöntemlerin motivasyon faktörüyle iyi değerlendirilmesi bireylerin dil eğitimini başarılı bir şekilde gerçekleştirmesini sağlayacaktır. Türkiye, 2005 yılından itibaren İngilizce, Fransızca ve Almancaya ek olarak yabancı dil sayısını daha da genişleterek Çince, Rusça, İspanyolca ve Arapça gibi dilleri de öğretme gayretine girmiştir. Makale, öğrenim ve öğretimde performansı artırmak için dışsal ve içsel motivasyon (isteklendirme) olgusunu araştırmış çözüm ve öneriler sunmuştur. Kullanılan bütün yöntemler tek tek incelenerek pozitif ve negatif yönleri ele alınmıştır. Güncel hayatta yaşanmış (2004, 2007, 2008, 2012, 2017 tarihlerindeki görüşme, söyleşi ve kişisel deneyimler) örnekler verilerek konunun önemine dikkat çekilmiş ve daha anlaşılır hale getirilmiştir. Türkiye’deki yetkililerin çalışmaları fayda sağlamak yerine bazen negatif sonuçlar doğurmuştur. Bu açıdan Türkiye’deki yabancı dil öğrenim ve öğretimindeki motivasyon faktörünü etkileyen yöntemsel ve sistemsel sorunlar görmezden gelinerek başarıya ulaşılamayacağı ortaya konmuştur. Zaman zaman eğitim alanında yapılan politika değişikliklerinin faydaları ve zararları araştırılmış ve yeni yapılan düzenlemelerin bireyler üzerindeki etkisi vurgulanmıştır. Makale, yabancı dil eğitimi veren kurum ve kuruluşların motivasyon mekanizmasını aktif tutarak disiplini sağlayabileceği ve başarıyı yakalayabileceği tezini ortaya koymuştur.]]> <![CDATA[The article focuses on the lack of progress in foreign language learning and teaching in Turkey, despite the time, effort, and dedication invested in it. It emphasizes the influential factors that sustain and intensify many behaviors in people's daily lives, with motivation being the most important factor. This study addresses the topic of motivation in foreign language learning and teaching. Evaluating the methods used in foreign language learning and teaching in relation to motivation can contribute to individuals successfully achieving their language education. Since 2005, Turkey has made efforts to broaden the range of foreign languages taught, including not only English, French, and German, but also Chinese, Russian, Spanish, and Arabic. The article explores the phenomenon of external and internal motivation in order to improve performance in learning and teaching, and it provides solutions, suggestions, and recommendations. Each method used is examined, highlighting both the positive and negative aspects. Real-life examples from recent experiences (interviews, conversations, and personal encounters from 2004, 2007, 2008, 2012, and 2017) have been provided to highlight the importance of the topic and make it more understandable. The work of the authorities in Turkey has sometimes led to negative results instead of benefits. Therefore, the article demonstrates that neglecting the methodological and systemic issues that affect the motivation factor in foreign language learning and teaching in Turkey prevents achieving success. The benefits and drawbacks of policy changes in the field of education are investigated, emphasizing the impact of recent regulations on individuals. The article argues that institutions and organizations providing foreign language education can maintain discipline and achieve success by actively maintaining the motivation mechanism.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=68553 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[2043-2064]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/576 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İslam Dünyasında ve Osmanlıda Okuma]]> <![CDATA[Reading in the Islamic World and the Ottoman Empire ]]> <![CDATA[Ayşegül GÖKSEL]]> <![CDATA[Okuma becerisi, okuryazarlık, eğitim, İslam Dünyası, Osmanlı ]]> <![CDATA[Reading skills, literacy, education, Islamic World, Ottoman ]]> <![CDATA[Bireyleri medenileştiren en önemli araçlardan biri olan okuma ile nitelikli insan ve toplum profilinin yetiştirilmesine büyük katkı sağlanabilir. Nitekim İslam dünyasında ve Osmanlı’da okumaya değer verilen dönemlerde siyasi, kültürel ve ekonomik anlamda büyük yükselişler meydana gelmiştir. Türkiye’de İslam dünyasında ve Osmanlı’da okumayla ilgili çalışmalar çoğunlukla belirli bir döneme veya eğitim ekolüne yöneliktir. Genel perspektifle hazırlanan çalışmaların sayısı ise son derece sınırlıdır. Yabancı literatürde yer alan çalışmaların umumiyetle oryantalist söylem barındırdığı tespit edildiğinden nesnel bakışın hâkim olduğu çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışmanın amacı, İslam dünyasında, Osmanlı’da okumanın nasıl ve ne şekilde gerçekleştiğini belirlemek ve okumaya verilen değeri açıklamaktır. Nitel araştırma yöntemi ile yapılandırılan çalışmada ilk olarak konunun bütün boyutlarının incelendiği bir literatür taraması yapılarak okuma, İslam dünyasında ve Osmanlı’da okuma kavramları ile ilgili temel başlıklar belirlenmiştir. Ardından Eski Türklerde okuma ile ilgili hususlar, İslamiyet öncesi Arap Yarımadası’nda yazı ve sözlü gelenek, İslamiyet’in doğuşuyla birlikte okuma-yazma faaliyetlerine verilen önem, Orta Çağ’da din merkezli ilmin ve okumanın gelişimi, Abbasi dönemindeki çeviri çalışmaları ile kurulan zengin kütüphanelerin okumanın gelişimini destekleyişinden bahsedilmiştir. Daha sonra Selçukluların eğitime ve okumaya verdiği kıymet ve özellikle Osmanlı’nın yükseliş devirlerinde okuma durumu aktarılmıştır. Osmanlının duraklama dönemiyle birlikte zayıflayan eğitim sistemi, devletin çöküş safhasında Batı’yla yakın temasa girilmesi ve okumayla ilgili yapılan yeniliklere değinilmiştir. Bu bağlamda İslam dünyasında ve Osmanlı’da okuma ile ilgili kısıtlı çalışmaların olduğu belirlenmiş, bu konuyu ele alan çalışmaların artırılması önerilmiştir.]]> <![CDATA[Reading, which is one of the most important tools that civilize individuals, can make a great contribution to raising a qualified human and society profile. As a matter of fact, in the Islamic world and the Ottoman Empire, there were great rises in political, cultural and economic terms during the periods when reading was valued. Studies on reading in the Islamic world and the Ottoman Empire in Turkey are mostly directed towards a certain period or school of education. The number of studies prepared with a general perspective is extremely limited. Since it has been determined that the studies in the foreign literature generally contain orientalist discourse, there is a need for studies with an objective point of view. The aim of this study is to determine how and in what way reading took place in the Islamic world, in the Ottoman Empire, and to explain the value given to reading. In the study, which was structured with the qualitative research method, firstly, a literature review was conducted in which all dimensions of the subject were examined, and the basic headings related to the concepts of reading, reading in the Islamic world and in the Ottoman Empire were determined. Then, the issues related to reading in the Old Turks, writing and oral tradition in the Arabian Peninsula before Islam, the importance given to literacy activities with the birth of Islam, the development of religion-centered science and reading in the Middle Ages, the rich libraries established with translation studies in the Abbasid period. It is mentioned that it supports the development of reading. Then, the importance that the Seljuks gave to education and reading, and especially the situation of reading in the rise of the Ottoman Empire, was conveyed. The education system, which weakened with the stagnation period of the Ottoman Empire, the close contact with the West during the collapse of the state, and the innovations in reading were mentioned. In this context, it has been determined that there are limited studies on reading in the Islamic world and the Ottoman Empire, and it is recommended to increase the studies on this subject.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=68534 <![CDATA[Volume: 18 Issue 4[2587-2605]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/577 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Divan Şiirinde Hazzın Arap ve Fars Kaynaklı Dinamiklerine Yönelmek]]> <![CDATA[Going Through The Arab and Persian Dynamics of Pleasure in Divan Poetry]]> <![CDATA[Salih ÖZYURT]]> <![CDATA[Erdem SEVİMLİ]]> <![CDATA[Haz, Beşerî Aşk, Divan Şiiri, Çeşitli İmajlar.]]> <![CDATA[Pleasure, Human Love, Divan Poetry, Various Images]]> <![CDATA[Tarihsel sürecine baktığımızda kadim bir geçmişe sahip olan ve güzel yaşama duygusunu içeren “haz” hissinin, Divan şiirinde de yoğunlukla kullanıldığı görülür. Azımsanmayacak derecede genişliğe sahip olduğu görülen ve sayısız manzumede ele alınan kavramın, “bir haz kolleksiyonu” oluşturduğu gözlenmektedir. Buna rağmen maddi çehresi, Divan şiirinde beşeri aşk bağlamında yeterince ele alınmamıştır. Bu his; güzel yaşama duygusu, sevgili, şarap ve bahar gibi zevke dayalı unsurları bünyesinde taşır. Böyle bir duyguda Hadarilik denilen ve Arap-Emevi döneminde sosyal hayata hâkim olan yaşam felsefesini temeline alan “haz” duygusu bulunmaktadır. Bu duygular, saray kültürünün hâkim olduğu Fars/Horasan şiir sahasına da müşterek olgular olarak aktarılmıştır. Bu aktarımın son halkası Osmanlı sahası Divan şiiri olmuştur. Böylece niteliklerini Türk Divan şiirine de aktaran “haz”; hayattan kam alma, sevgiliye ve şaraba yönelen arzular ile bahar gibi dinamikleri öngörmüştür. Dünyevileşme ve şehirleşme ile niteliklerini belirgin kılarak, zevke dayalı duygularla gelişimini beşerî aşk temelinde ilerletmiştir. Bu makalede hadarî felsefeyi ve güzel yaşama duygusunu önceleyen “haz” duygusunun temel kaynaklarına inilerek, Arap ve Fars şiirindeki serüveni gözler önüne serilecektir. Yer yer mukayeselerle bu duygunun klasik Türk şiirindeki terennümlerinden de bahsedilecektir. Bunlarla Divan şiirinin maddi hazza dayalı birikiminin gözler önüne serilmesi amaçlanmaktadır.]]> <![CDATA[When we consider its historical process, it is seen that the feeling of "pleasure", which has an ancient past and includes the feeling of living well, is also used extensively in Divan poetry. It is observed that the concept, which is seen to have a considerable breadth and discussed in numerous poems, constitutes "a pleasure collection". Despite this, its material aspect has not been adequately addressed in the context of human love in Divan poetry. This feeling embodies taste-based elements such as the feeling of living well, lovers, wine, and spring. In such a feeling, there is the feeling of "pleasure", which is called ‘Hadhari’, and which is based on the philosophy of life that dominated social life in the Arab-Umayyad period. These feelings were transferred as common phenomena to the poetry of Persian/Khorasan province, where the palace culture was dominant. The last link of this transfer has been the Ottoman province, Divan poetry. Thus, "pleasure", which transfers its qualities to Turkish Divan poetry, foresees dynamics such as having joy in life, desires towards lovers and wine, and spring. Pleasure has advanced its development on human love, with sensual feelings, by making its qualities clear with secularization and urbanization. In this article, its adventure in Arabic and Persian poetry will be revealed by going down to the basic sources of the feeling of "pleasure", which prioritizes the traditional philosophy and the feeling of good living. The chanting of this feeling in classical Turkish poetry will also be mentioned with occasional comparisons. Thus, it is aimed to reveal the reservoir of Divan poetry based on material pleasure.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=68478 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[485-510]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/578 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Memuar-avtobioqrafik Əsərlərdə Yaradıcı İnsan və Sistem Qarşıdurması (Sabir Əhmədli “Yazılmayan yazı” və Anatoli Rıbakov “Xatirə-roman”)]]> <![CDATA[The Conflict Between the Writer and the System in Memoirs -autobiographical Works (Sabir Akhmedli"Unwritten letter" and Anatoly Rybakov "Roman-remembrance")]]> <![CDATA[Lala HASANOVA]]> <![CDATA[Modern Azerbaycan edebiyatı, Sabir Ahmedli, otobiyografik nesir, "sistem ve yazar" çatışması, siyasi lider, edebi ortam]]> <![CDATA[Sabir Akhmedov, autobiographical prose, conflict between "the system and the writer", political leader, literary environment.]]> <![CDATA[Modern Azerbaycan edebiyatında edebi ve belgesel yayınların sayısı artıyor. Sovyet dönemini yeniden değerlendiren ve geçmiş yılların kargaşasından nesnel bir şekilde bahsetmeye çalışan birçok sanatçı, geçmişin en karmaşık dönemlerini - 20. yüzyılın 30'ları, 40'ları, 50'leri-60'ları, 70'leri-80'leri gibi anlatan otobiyografik eserler yazdılar. yaptı. Çalışmada Azerbaycan ve Rusya halk yazarlarından Sabir Ahmadli'nin otobiyografik romanları (2004) ve her iki yazarın son eserleri olan Anatoliy Rybakov'un Anı-romanı (2019) adlı eseri analize dahil edilmiştir. Yaklaşık olarak aynı dönemde yaşayan, edebiyata giren ve Sovyet ülkesinin vatandaşı olan yazarların eserlerinde oldukça paralel noktalar vardır. Araştırma sonucunda Sovyet sonrası dönemde olduğu gibi bu romanlarda da tarihsel söylemin önemli olduğu ve yazarların tarihimizin karanlık ve acı konularını akıllarında tuttukları ortaya çıkmaktadır. Ağırlıklı olarak Sovyet dönemini betimleyen eserde, dönemin siyasi liderleri, edebî çağdaşları geniş yer bulmuş ve “entelektüel ile sistem” arasındaki çatışma yansıtılmıştır. Dolayısıyla son yılların sanatsal ve belgesel çalışmalarına baktığımızda, Sovyet sistemi ile yaratıcı insanlar arasındaki çatışmanın ana çatışma olarak yansıdığı görülüyor. Sadece geçmişi hatırlamakla yetinmeyen yazarlar, modern çağın sorunlarından da yeterince bahsetmişlerdir. Bu dönemde otobiyografik romanda, yazar-geliştiriciyi olaylardan ayıran zaman aralığı giderek ortadan kalkar ve yazarın modern çağın düşüncelerine, tutumlarına, gazetecilik tasvirlerine yer verilir. Yazarlar, modern zamanlara ve yaşadıklarına ilişkin tutumlarını doğrudan ifade etmekten çekinmemişlerdir. 21. yüzyılın ilk çeyreğinde yazılan bu eserlerin, Sovyet döneminin yaşayan tanıklarının romanları, yazarların anıları olarak edebiyatımızda sanatsal-estetik bir öneme sahip olduğu ve hem sanatsal-belgesel hem de sanatsal-belgesel eser olarak incelenmesi gerektiği vurgulanmıştır.]]> <![CDATA[In modern Azerbaijani literature, the number of fiction-documentary works is growing. Many authors have written autobiographical works in which they try to objectively tell about the events of past years, describing the most difficult periods of the past - the 30s- 40s, 50s- 60s and 70s- 80s of the twentieth century. The study analyzed the autobiographical novels "The Unwritten Letter" by Sabir Akhmedov (2004) and "The Memory Novel" by Anatoly Rybakov (2019). Writers who lived and came to literature at about the same time, being citizens of the Soviet country, had completely parallel moments in their work. As a result of the study, it becomes clear that in the novel, where an important role is assigned to historical discourse, the author focuses on the dark and painful topics of our history. The work, which depicts the conflict between the "intellectual and the system", includes portraits of political leaders from different historical eras and the literary brethren of the writer. Thus, in artistic and documentary works of recent years, the confrontation between the Soviet system and creative people is the main conflict. The authors not only recall the past, but also talk about the problems of the present. In these autobiographical novels, the time gap that separates the author-narrator from the events gradually disappears, and journalistic description of the modern era is included. The writers did not shy away from directly expressing their attitude to modernity and what they experienced. It is noted that these works, written in the first quarter of the 21st century, are the works of the last "living witnesses" of the Soviet era. These novels, memoirs, created by writers, have artistic and aesthetic significance in our literature and should be considered in both artistic and documentary works, as well as a historical source.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=68339 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[949-962]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/579 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Dil Öğrenme Stratejileriyle İlgili Yapılan Araştırmaların Sistematik Analizi]]> <![CDATA[Systematic Analysis of Studies on Language Learning Strategies]]> <![CDATA[Murat DEMİREKİN]]> <![CDATA[Hatice YALÇIN]]> <![CDATA[Dil Eğitimi, dil öğrenim stratejileri, yabancı dil olarak Türkçe öğretimi, Meta-analiz]]> <![CDATA[Language Education, language learning strategies, teaching Turkish as a foreign language, meta-analysis]]> <![CDATA[Bu çalışmada sistematik alan yazın taraması yoluyla doküman incelemesi tekniği kullanılarak, 2012-2022 yılları arasında dil öğrenme stratejileri alanında yapılmış çalışmalar incelenmiştir (N= 106). Bu kapsamda dil öğrenme stratejilerini konu alan bilimsel çalışmalar, içerik analizi ile irdelenmiştir. Dil öğrenme stratejilerine yönelik yapılan makaleler yayınlandığı yıl, yöntem, örneklem büyüklüğü, veri toplama araçları ve ulusal ya da uluslararası düzeyde yayınlanmasına ilişkin özellikler bakımından incelenmiştir. Veri tabanlarında “dil öğrenme stratejileri” anahtar kelimesi ile alanyazın taraması yapılmıştır. Çalışmaların sınıflandırılmasında PRISMA 2020 Kontrol Listesi dikkate alınmıştır. Araştırmanın iç geçerliğini sağlamak amacıyla, dil öğrenme stratejileri konusuyla ilgili yorumların yapılmış olmasına dikkat edilmiştir. Araştırmanın dış geçerliliğinin sağlanması için örnekleme dâhil edilen araştırmaların yöntemi, çalışma grubunun özellikleri ve araştırma sonunda elde edilen sonuçlar detaylı şekilde açıklanmıştır İncelenen araştırmaların %81.1’i uluslararası yayınlanan makalelerdir. İncelenen makalelerin yıllara göre sayıları incelendiğinde en çok yayının 2020’de, en az yayının ise 2016’da hazırlandığı belirlenmiştir. Araştırılan makalelerde uygulanan araştırma modeli ve araştırma desenleri incelendiğinde %34,9’unun ilişkisel anket çalışması, %33,9’unun anket uygulaması yaptığı, %11,4’ünün öntest sontest şeklinde deneysel araştırma yaptığı saptanmıştır. Araştırmaların %83,9’unda Oxford (1990) tarafından geliştirilen Dil Öğrenme Stratejileri Envanterinin kullanıldığı görülmüştür. Bu çalışmada elde edilen veriler ve alan yazında incelenen çalışmaların sonuçları birleştirildiğinde dil öğrenme stratejileriyle ilgili bazı öneriler geliştirilmiştir. Dil öğrenme stratejilerini değerlendirmek için meta-analiz kullanımına ilişkin daha fazla araştırma yapılması önerilmektedir.]]> <![CDATA[This research examines various studies on language learning strategies published between 2012 and 2022 using the document review technique in a systematic literature review (N=106). The analysis employs content analysis to investigate scientific studies on language learning strategies. Relevant articles on language learning strategies were investigated in terms of certain criteria such as the year they were published, method, sample size, data collection tools as well as the status of publication at the national or international level. The databases were searched using the keyword "language learning strategies." The PRISMA 2020 Checklist was used in the classification of the studies. To ensure the internal validity of the research, we have paid attention to making comments about language learning strategies. To ensure the external validity of the research, the methodic procedures of the research included in the sample, the characteristics of the study group, and the results obtained at the end of the research were explained in detail. Out of all the studies, 81.1% were internationally published articles. The majority of publications were prepared in 2020, while the least were in 2016. Based on research designs applied in the analyzed articles, 34.9% utilized relational surveys, 33.9% employed questionnaires, and 11.4% conducted experimental research involving pre-test and post-test assessments. 83.9% of the studies used the Language Learning Strategies Inventory developed by Oxford (1990). The integration of the findings from this study with previous research in the literature led to the development of suggestions regarding language learning strategies. Furthermore, it is recommended to conduct further research using meta-analysis to evaluate language learning strategies more comprehensively.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=68294 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[773-791]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/580 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Aşk-ı Memnû ve Anna Karenina Romanlarının Hayal-Hakikat Çatışması Bağlamında Çözümlenmesi]]> <![CDATA[Analysis of “Aşk-ı Memnû” and “Anna Karenina” Novels in the Context of the Imagination-Reality Conflict ]]> <![CDATA[Handan ÖZDEMİR DOĞAN]]> <![CDATA[Karşılaştırmalı Edebiyat, Hayal–Hakikat Çatışması, Aşk-ı Memnû, Halid Ziya, Anna Karenina, Tolstoy]]> <![CDATA[Comparative Literature, Imagination–Reality Conflict, Aşk-ı Memnû, Halid Ziya, Anna Karenina, Tolstoy]]> <![CDATA[Karakterler arasında ya da karakterin kendi iç dünyasında yaşanan çatışmalar, edebî yapıttaki dramatik aksiyonu meydana getiren temel ögelerdendir. Davranış ya da düşünce düzeyinde açığa çıkan gerçek ile hayal unsurları arasındaki dramatik çatışma ise, izleksel olarak sıklıkla işlenen bir çatışma türüdür. Farklı topluluk ve milletleri kapsamasına rağmen ortak bir coğrafya, din, kültür ve medeniyeti barındıran Batı edebiyatı, süreklilik halinde devam eden bütünlüklü bir değişim döngüsüne sahiptir. İdeolojik, dini, bilimsel, endüstriyel, sosyo-kültürel dönüşümler edebiyat akımlarını da şekillendirmiştir. On yedinci yüzyıldan itibaren duygulara karşılık aklı önceleyen edebî akımlar arasındaki sınırların gittikçe keskinleşmesiyle birlikte, hayal-gerçek çatışması Batı edebiyatı eserlerinde geniş ölçüde yer tutmaya başlamıştır. Türk edebiyatında ise, Tanzimat dönemindeki yenileşme hareketlerinin sebep olduğu ikilikler, nihayetinde bir çatışma ortamına yol açmıştır. Genelde eski–yeni, özelde hayal–hakikat diyalektiğinden doğan bu çatışmalar, özellikle Servet-i Fünûn dönemi yazarlarının çalkantılı ve bunalımlı iç dünyalarında ve edebî üretimlerinde belirgin bir biçimde yankı uyandırmış; Türk edebiyatının belirgin temlerinden biri olmuştur. Hayal-hakikat çatışmasının yazın tarihinin en çok işlenen konularından biri olmasına rağmen, bu bağlamdaki edebî metin çözümlemelerinin, alandaki mevcut çalışmaların azlığı göz önünde bulundurulduğunda, geliştirilmeye ihtiyaç duyduğu görülmektedir. Bu çalışma, edebî anlatılarda hayal-hakikat çatışmasını oluşturan entrik unsurların karakterlerin fiziki ve ruhsal özellikleri, davranış ve eylemleri, bireyselleşme ve kendini gerçekleştirme süreçleri üzerindeki yansımalarının tahlil edilmesinde kullanılmak üzere bir metin çözümleme şeması önermeyi amaçlamaktadır. Bu amaçla, Halid Ziya Uşaklıgil’in Aşk-ı Memnû adlı romanı ile Lev Nikolayeviç Tolstoy’un Anna Karenina adlı romanı benzer izlek ve karakter tipolojisine sahip olmaları bakımından örnek olarak ele alınmış; eserlerdeki odak kadın karakterlerin iç dünyalarındaki gerçeklik (hayal) ile kurgusal dış dünyadaki gerçeklik (hakikat) arasında yaşadıkları çatışmalar incelenmiş; hayal-hakikat çatışmasını meydana getiren unsurların çözümlenmesi için bir şema tasarlanmıştır. Oluşturulan şema kapsamında, karakterlerin gerçekçi ya da farazî beklentilerine karşılık yaşanmışlıkları irdelenmiş, gerçeklik algıları ile hayalleri arasındaki çatışmalar açığa çıkarılmış, zaman zaman melâl ya da hezeyan boyutuna ulaşarak doğru hükümde bulunma becerilerine engel olan eğilimlerinin altında yatan nedenler ortaya konulmuş ve nihayetinde yaşadıkları hayal–hakikat çatışmasının kimlikleri üzerindeki etkileri mukayeseli olarak değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[Conflicts between the characters or in the character’s own inner world are one of the basic elements that form the dramatic action in a literary work. Dramatic conflict between reality and imagination elements, revealed at the level of behavior or thought, is a type of conflict that is frequently discussed as a theme. Western literature, covering a common geography, religion, culture and civilization despite its including different communities and nations, has had a holistic cycle of continuous changes. Ideological, religious, scientific, industrial, socio-cultural transformations have also triggered literary movements. Since the seventeenth century, with the intensification of the boundaries between the literary movements that prioritize the reason over the emotions, the imagination-reality conflict has been widely covered in the works of Western literature. In Turkish literature, the dualities caused by the reform movements in the Tanzimat period eventually led to an atmosphere of conflict. These conflicts, arising from the dialectic of the old-new in general and the imagination-reality in particular, had a prominent reflection especially in the unsettled and depressed inner world and literary works of the writers of the Servet-i Fünûn period; henceforth it has been one of the significant themes in Turkish literature. Although the imagination-reality conflict is one of the most discussed issues in the history of literature, it is seen that the literary analyses in this context need to be enhanced considering the scarcity of the currently available studies in the field. This study aims to propose a textual analysis schema to be used in analyzing the reflections of the intricate elements, that cause imagination–reality conflict in a literary text, on the physical and spiritual characteristics of the characters, their behaviors and actions, individualization and self-actualization processes. For this purpose, Halid Ziya Uşaklıgil’s novel Aşk-ı Memnû and Lev Nikolayeviç Tolstoy’s novel Anna Karenina are taken as an example due to their having similar theme and character typology; the conflicts between the inner world reality (imagined reality) and the external world reality (true reality) of the main female characters in the novels are examined, and a schema is proposed in order to analyze the elements of conflict. Within the scope of the schema we have developed, characters’ grounded or ungrounded expectations versus true-life experiences are scrutinized, conflicts between their perceptions of imagination and reality are revealed, the underlying reasons of their tendencies that hinders their ability to make appropriate decisions by reaching out to a suffering or delusional dimension from time to time are disclosed, and ultimately the effects of their imagination–reality conflicts on their identity are comparatively concluded.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=68280 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1927-1945]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/581 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Edebiyatında Şevâhidü’n-nübüvve Tercümeleri Üzerine Genel Bir Değerlendirme]]> <![CDATA[A General Evaluation of Sevahidu’n-nubuvve Translations in Turkish Literature]]> <![CDATA[Erdem Can ÖZTÜRK]]> <![CDATA[Türk-İslam Edebiyatı, Şevâhidü’n-nübüvve Tercümesi, Alâimü’n-nübüvve, Abdurrahmân-ı Câmî, Hz. Muhammed, Lâmi‘î Çelebi, Senâ’î, Ahî-zâde, İbrahim b. Hızır]]> <![CDATA[Turkish-Islamic Literature, Sevahidu’n-nubuvve Translation, Alaimu’n-nubuvve, Abdurrahman-ı Cami, Hz. Muhammed, Lami’i Celebi, Sena’i, Ahi-zade, Ibrahim b. Hizir]]> <![CDATA[Şevâhidü’n-nübüvve li Takviyeti Yakîn Ehli’l-fütüvve isimli eserin yazarı İranlı meşhur mutasavvıf Abdurrahmân-ı Câmî’dir (1414 - 1492). Bu kitap kısaca Şevâhidü’n-nübüvve olarak tanınır. Ali Şîr Nevâyî’nin isteği üzerine 885/1480 yılında kaleme almıştır. Şevâhidü’n-nübüvve ashab-ı kiram, Ehl-i Beyt, İslam halifeleri, tabi’in, tebe’-i tabi’in ve diğer bazı İslam büyüklerinin hayatlarından olağanüstü hadiseler anlatıyor olması sebebiyle, aynı müellifin yine kısaca Nefehâtü’l-üns olarak bilinen ve İslam mutasavvıflarının hayatlarından bahseden eserini tamamlar mahiyettedir. Farsça olarak kaleme alınmış olan kitapta Hz. Muhammed’in türlü mucizeleri anlatılmaktadır. Bu sayede onun peygamberliğinin hak olduğu delillerle ispat edilmeye ve buna bağlı olarak da insanların İslam’a girmesine vesile olmaya çalışılmaktadır. Kitapta Hz. Muhammed’in mucizelerinin anlatılıyor ve bununla birlikte ashabdan itibaren İslam büyüklerinin türlü keramet ve olağanüstü hâllerine yer veriliyor olması, kitabın özellikle tekke ve tasavvuf çevrelerinde ciddi bir ilgi görmesine, yaygın şekilde okunmasına vesile olmuştur. Bunun bir sonucu olarak Şevâhidü’n-nübüvve, Fars kültürünün çok okunan kitapları arasında yer alırken aynı eserin farklı dönemlerde ve farklı mütercimler tanafından birçok kez Türkçeye tercüme edildiğini de görüyoruz. İlki 915/1510 senesinde Bursalı meşhur mutasavvıf Lâmi‘î Çelebi tarafından yapılan çevirileri sırayla İbrahim İbn Hızır, Senâ’î ve Ahî-zâde Abdülhalîm tarafından yapılanlar izler. Osmanlı döneminde yapılan bu çevirilerden başka, kitabın Cumhuriyet’ten sonra da dört adet tercümesinin yapıldığı bilinmektedir. Cumhuriyet döneminde yapılan bu çevirilerden bazılarının mütercim ve mürettipleri belli değildir. Bizim bu çalışmayla maksadımız, Türk edebiyatındaki bütün Şevâhidü’n-nübüvve tercümelerini genel olarak tanıtmak ve Şevâhidü’n-nübüvve tercümeleri üzerine genel bir değerlendirmede bulunmaktır.]]> <![CDATA[The author of the work called Sevahidu’n-nubuvve li Takviyeti Yakin Ehli’l-futuvve is the famous Iranian mystic Abdurrahman-ı Cami (1414 - 1492). This book is known as Sevahidu’n-nubuvve for short. It was written in hijri 885 (christian era 1480) at the request of Ali Şir Nevayi. Because it tells extraordinary events from the lives of Sevahidu’n-nubuvve companions, Ehl-i Beyt, Islamic caliphs, tabi’in, tebe’-i tabi’in and some other Islamic greats, the same author briefly Nefehatu’l-uns it completes his work, which is known as Islamic sufis and talks about the lives of Islamic mystics. The book, which was written in Persian, describes the miracles of Hz. Muhammad. In this way, it is tried to prove that his prophethood is true with evidence and accordingly, to be instrumental in people’s conversion to Islam. In the book, the miracles of Hz. Muhammad are explained, and the various miracles and extraordinary states of the Islamic elders from the companions onwards have been a reason for the book to attract serious attention and be widely read, especially in dervish lodges and sufi circles. As a result of this, while Sevahidu’n-nubuvve is among the most widely read books of Persian culture, we also see that the same work has been translated into Turkish many times in different periods and by different translators. The first was translated in 1510 by the famous sufi Lami’i Çelebi from Bursa, followed by those made by Ibrahim Ibn Hizir, Sena’i and Ahi-zade Abdulhalim, respectively. Apart from these translations made during the Ottoman period, it is known that four translations of the book were made after the Republic. The translators and editors of some of these translations made in the Republican period are unknown. Our aim with this study is to introduce all Sevahidu’n-nubuvve translations in Turkish literature in general and to make a general evaluation on Sevahidu’n-nubuvve translations.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=68197 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1233-1245]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/582 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Dede Korkut Hikâyelerinde Coğrafî Terminoloji Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[A Study on Geographic Terminology in Dede Korkut Stories]]> <![CDATA[Osman TÜRK]]> <![CDATA[Fatma KOÇ]]> <![CDATA[Türk Dili, Türk Kültür, Dede Korkut Hikâyeleri, söz varlığı, coğrafî terimler]]> <![CDATA[Turkish Language, Turkish Culture, Dede Korkut Stories, presence, geographic terms]]> <![CDATA[Türkler zengin bir destan kültürüne sahiptir. Dede Korkut Hikâyeleri Türk toplumunu kültürel, tarihî, sosyolojik, filolojik vb. birçok açılardan yansıtan emsalsiz bir eserdir. Eser, Türk kültürü ve medeniyet tarihinin zeminini teşkil etmiş ve yazıya geçirilerek günümüze ulaşmıştır. Ayrıca eser, Türkçenin dil hususiyetlerini muhafaza etmiş ve Türklerin yaşamına ait birçok temayı ihtiva etmiştir. Dede Korkut Hikâyeleri; kahramanlık, aile değerleri, din ve inanç, gelenek, görenek, Türk boyları arasındaki mücadeleler, sevgi ve hoşgörü olmak üzere birçok konuya temas eder. Eserde Oğuz Türklerine yol gösteren ve yer yer manzum ifadeler kullanan Dede Korkut ise yaşlı bir Türk bilgesidir. Hikâyeler hem İslam öncesi hem de İslam sonrası özellikleri taşımakla birlikte destansı bir niteliğe sahiptir. Şekil bakımından hem manzum hem de mensur bir şekilde oluşturulmuştur. Eserde içerik açısından anlatılmak istenenler, kahramanlar aracılığıyla verilmiş olup Türk millî kimliği birçok noktada belirginleşir. Böylelikle Türk toplumunun kültürel kodları söz konusu hikâyelerle hayat bulmuştur. Türklerin kültürel mirasını aktaran Dede Korkut Hikâyeleri, Doğu Anadolu ve Azerbaycan’a kadar olan coğrafyalarda geçmiştir. Söz varlığı açısından birçok kategorinin bulunduğu eserde, coğrafî terminolojiyi yansıtan birçok terim mevcuttur. Çalışmada coğrafî terimler ele alınacak ve aktarılacaktır. Eserde yer alan coğrafî terimler tespit edilmiş ve 7 başlık altında toplanmıştır. İncelenen coğrafî terimler hakkında açıklamalar yapılmış ve ulaşılan sonuçlar değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[Turks have a rich epic culture. Dede Korkut Stories Turkish society cultural, historical, sociological, philological and so on. It is a unique work that reflects in many ways. The work has formed the basis of the history of Turkish culture and civilization and has reached the present day by being written down. In addition, the work preserved the language characteristics of Turkish and included many themes related to the life of the Turks. Dede Korkut Stories; It touches on many subjects such as heroism, family values, religion and belief, tradition, tradition, struggles between Turkish tribes, love and tolerance. Dede Korkut, who guides the Oghuz Turks and uses verse from time to time, is an old Turkish sage. Dede Korkut Stories; It touches on many subjects such as heroism, family values, religion and belief, tradition, tradition, struggles between Turkish tribes, love and tolerance. Dede Korkut, who guides the Oghuz Turks and uses verse from time to time, is an old Turkish sage. Thus, the cultural codes of the Turkish society came to life with the stories in question. Dede Korkut Stories, which convey the cultural heritage of the Turks, have passed in geographies as far as Eastern Anatolia and Azerbaijan. In the work, in which there are many categories in terms of vocabulary, there are many terms that reflect geographical terminology. In the study, geographical terms will be discussed and conveyed. The geographical terms in the work were determined and gathered under 7 titles. Explanations were made about the geographical terms examined and the results were evaluated.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=68170 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1345-1367]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/583 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bolvadin (Afyonkarahisar) Ağzında Şimdiki Zaman Ekinin Kullanımı Üzerine Bazı Tespitler]]> <![CDATA[Some Determinations on the Use of the Present Continuous Tense Suffix in the Dialect of Bolvadin (Afyonkarahisar)]]> <![CDATA[Halilibrahim ERTÜRK]]> <![CDATA[Türk dili, Anadolu ağızları, Bolvadin ağzı, şimdiki zaman, ikizleşme]]> <![CDATA[Turkish language, Anatolian dialects, Bolvadin dialect, present continuous tense, gemination]]> <![CDATA[Anadolu ağızları, Türk dilinin Anadolu sahasındaki yazı dilini teşkil eden Türkiye Türkçesinin bölgesel kollarıdır. Bölgelere, illere ve hatta bazen de ilçelere göre değişiklik gösterebilen Anadolu ağızları, dilin zenginliklerinin ve inceliklerinin tespiti için ihmal edilmemesi gereken önemli alanlardan birini teşkil eder. Bu ağızlar, yazı dili olarak kullanılan ölçünlü Türkiye Türkçesinden (ÖTT) farklı olarak birtakım fonetik, morfolojik ve leksik hususiyetleri üzerinde barındırır. Kimi zaman bir yerel ağızda kullanılmasına rağmen anlam verilemeyen bir morfolojik unsurun dilin geçmiş dönemlerinden kalma bir arkaik unsurun izini taşıdığı da görülür. Çalışmanın konusunu teşkil eden Bolvadin (Afyonkarahisar) ağzı da kendine has ayırt edici birtakım fonetik, morfolojik ve leksik hususiyetleriyle bölgedeki diğer ağızlardan ayrılır. Onu bölgedeki diğer ağızlardan ayıran karakteristik ve dikkat çeken özelliklerden biri, şimdiki zaman ekinin kullanımıdır. Bu çalışmanın konusu, Bolvadin (Afyonkarahisar) ağzında şimdiki zaman ekinin kullanımı ve farklı görünümlerinden oluşmakadır. Çalışmanın kapsamını Bolvadin (ilçe merkezi) ağzı teşkil etmektedir. Çalışma kapsamında şimdiki zaman eki “-(V)yor”un Bolvadin (Afyonkarahisar) ağzında olumlu ve olumsuz fiil çekimleri sırasındaki görünümleri, ünlü/ünsüzle biten fiillerle ve kalınlık-incelik bakımından farklı fonetik özellikteki fiillerle birleşimi sırasında ortaya çıkan karakteristik görünümleri ve ekin başında bulunan “y” ünsüzündeki ikizleşme hadisesi üzerinde durulmuştur. Yapılan incelemenin sonucunda Bolvadin (Afyonkarahisar) ağzında şimdiki zaman çekiminin fiilin kökünde ve sonunda bulunan sese ve olumlu/olumsuz çekimlere göre farklı görünümler sergilediği görülmüştür. Şimdiki zaman eki “-(V)yor”un eklendiği kelimenin sonunda ünlü ya da ünsüz bulunması, ünlüyle biten kelimelerde kalın ünlü/ince ünlü bulunması, ünsüzle biten ve olumsukluk eki “-mA”yı alan kelimelerin kalın sıradan ya da ince sıradan vokal bulundurması; şimdiki zaman ekinin fonetik durumunu ve kullanım biçimini belirleyen hususlardır.]]> <![CDATA[Anatolian dialects are the regional branches of Turkey Turkish that constitute the written language of the Turkish in the Anatolian field. Anatolian dialects, which can vary according to regions, provinces and sometimes even districts, constitute one of the important areas that should not be neglected for the determination of the richness and delicacy of the language. These dialects have some phonetic, morphological and lexical features, unlike the standard Turkey Turkish used as a written language. It is also seen that a morphological element that cannot be understood despite its use in a local dialect carries the traces of an archaic element from the past periods of the language. Bolvadin (Afyonkarahisar) dialect, which is the subject of the study, differs from other dialects in the region with its distinctive phonetic, morphological and lexical features. One of the characteristic and remarkable features that distinguishes it from other dialects in the region is the use of the present continuous tense suffix. The subject of this study is the use of the present continuous tense suffix in the Bolvadin (Afyonkarahisar) dialect and its different appearances. The scope of the study is the Bolvadin (district center) dialect. Within the scope of the study, the appearances of the present continuous tense suffix “-(V)yor” in Bolvadin (Afyonkarahisar) dialect during positive and negative verb conjugations, the characteristic appearances that occur when combined with vowel/consonant-ending verbs and verbs with different phonetic features in terms of backness-frontness and the gemination of the “y” consonant at the beginning of the suffix is emphasized. As a result of the examination, it has been seen that the present continuous tense conjugation in Bolvadin (Afyonkarahisar) dialect displays different appearances according to the sound in the verb root and the end of the verb, and positive/negative conjugations. The presence of vowels or consonants at the end of the word to which the present continuous tense suffix is added, the presence of back vowels/front vowels in words ending with a vowel, the words ending with a consonant and with the negative suffix “-mA” have a back or front vocal; are the issues that determine the phonetic status and usage of the present continuous tense suffix.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=68110 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[923-935]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/584 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eski Uygur Türkçesi ve Karahanlı Türkçesinde Sözcük Sonu Y Türemesi]]> <![CDATA[Word-Ending Y Consonantal Reproduction in Old Uyghur And Karakhanid Turkish]]> <![CDATA[Mustafa Selçuk DİLSİZ]]> <![CDATA[Eski Türkçe, Eski Uygur Türkçesi, Karahanlı Türkçesi, Sözcük Sonu Y Türemesi, Ses Bilgisi]]> <![CDATA[Old Turkic, Old Uyghur Turkish, Karakhanid Turkish, end-of-word Y consonantal reproduction, phonetic]]> <![CDATA[Eski Türkçe olarak adlandırdığımız dönem esasen üç sahadan oluşmaktadır. Bu sahalar Orhon Türkçesi, Eski Uygur Türkçesi ve Karahanlı Türkçesidir. Eski Türkçe döneminden elimize en fazla eserin ulaştığı saha ise Eski Uygur Türkçesidir. Bu dönemde farklı dinî metinlerinden yapılmış geniş bir çeviri külliyatı ve telif eserler bulunmaktadır. Bazı araştırmacıların Eski Türkçe bazı araştırmacıların ise Orta Türkçe dönemi içerisinde değerlendirdiği Karahanlı Türkçesi döneminde ise Kutadgu Bilig, Dîvânu Lugâti’t-Türk, İlk Kur’an Tercümeleri ve Atebetül-Hakayık gibi önemli eserler yer almaktadır. Bu iki dönem eserleri çeşitli çalışmalarda ses bilgisi, şekil bilgisi, cümle bilgisi ve anlam bilimi gibi konular açısından incelenmiştir. Bu çalışmada Eski Uygur Türkçesi ve Karahanlı Türkçesi metinlerinde tespit edilen sözcük sonu y türemesi üzerinde durulmuştur. Bu ses türemesinden önce y ünsüzü hakkında kısa bilgi verilmiş, Eski Türkçe döneminde başta ve ortada görülen y türemesine dair örneklere değinilmiştir. Ayrıca bu ses türemesinin Eski Uygur ve Karahanlı Türkçelerinde nasıl bir farklılık gösterdiği ele alınmıştır. Sözcük sonu y türemesinin Türkçe ve alıntı sözcüklerde hangi fonetik sebepten meydana geldiği tespit edilmiştir. Değerlendirilen sözcük Eski Uygur Türkçesi ve Karahanlı Türkçesi dışındaki metinlerde geçiyorsa o döneme ait metinlerden örnekler sunulmuştur. Bu çalışmanın amacı sözcük sonunda y türemesinin meydana geldiği sözcükleri tespit etmek ve bu türemenin nedenlerini fonetik kurallar çerçevesinde açıklamaktır.]]> <![CDATA[The period that we call Old Turkish essentially consists of three fields. These fields are Orkhon Turkish, Old Uyghur Turkish and Karakhanid Turkish. The field in which the most works from the Old Turkish period reached us is the Old Uyghur Turkish. In this period, there is a wide corpus of translations and copyrighted works made from different religious texts. There are important works such as Kutadgu Bilig, Dîvânu Lugâti't-Türk, First Qur'an Translations and Atebetül-Hakayık in the Karakhanid Turkish period, which some researchers evaluate in Old Turkish and some researchers within the Middle Turkish period. The works of the two periods have been analyzed in various studies in terms of phonetics, morphology, sentence, semantics, knowledge. In this study, the end-of-word y consonantal reproduction detected in Old Uyghur Turkish and Karakhanid Turkish texts is emphasized. Before this consonantal reproduction brief information is given about the consonant y, and examples of the y consonantal reproduction seen at the beginning and in the middle in the Old Turkish period are also mentioned. In addition, it is discussed how this consonantal reproduction differs in Old Uyghur and Karakhanid Turkish. The phonetic reason for the consonantal reproduction of y in Turkish and borrowed words has been determined. If the evaluated word occurs in texts other than these two periods, examples from the texts of that period are presented. The aim of study is to determine the words in which the consonantal reproduction of y occurs at the end-of-word and the reasons for this consonantal reproduction include phonetic rules.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=68040 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[847-859]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/585 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kemâl Ümmî, Şemseddîn-i Sivâsî ve Niyâzî-i Mısrî Divanlarında Yer Alan Tasavvufî Deyimler]]> <![CDATA[Sufi Idioms in The Divans of Kemal Ummi, Şemseddin-i Sivasi and Niyazi-i Mısri]]> <![CDATA[Büşra KARASU]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, Divan şiiri, tasavvuf edebiyatı, Kemâl Ümmî, Şemseddîn-i Sivâsî, Niyâzî-i Mısrî, tasavvuf, kavram, terim, deyim, tasavvufî deyim]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, Divan Poem, Sufi Literature, Kemal Ummi, Şemseddin-i Sivasi, Niyazi-i Mısri, sufism, concept, term, idiom, sufi idiom]]> <![CDATA[Tasavvuf, geçmişten bugüne değin Türk kültür hayatını şekillendiren önemli hususlar arasında yer almış, edebiyata da tesir ederek bu sahanın, hususi olarak da Klasik Türk edebiyatının temel kaynaklarından biri olmuştur. Öyle ki tasavvufa meyli olsun ya da olmasın çoğu müellif, bir kültürel birikim olarak eserlerinde tasavvufî unsurlara yer vermiştir. Bu noktada öncelikli olarak tasavvufî dili meydana getiren öğeler ve onlarla oluşturulan ifade biçimleri öne çıkmıştır. Tasavvufun bir ilim dalı olarak teşekkülüyle birlikte gelişen ve yüzyıllar içerisinde oluşan, sembollerle örülü ve kapalı anlatıma sahip bu dili, terimleşmiş ifadeler, kavramsal öğeler ve onlarla türetilmiş olan ifadelerde kendine yer bulmuştur. Bu çerçevede kavramlar/terimler ve teşekkülünü sağladıkları unsurlar, kullanıldıkları edebî metinlerin hem zenginleşmesini hem de anlam itibariyle derinleşmesini sağlamıştır. Bu sebeple bahsi geçen metinleri anlamak, değerlendirmek ve o dönemin anlam dünyasına nüfuz etmek için hâkim öğelerin anlaşılması yönünde gayret gösterilmesi gerekmektedir. Söz konusu tasavvuf ve tasavvufî dil olduğunda da tasavvufî kavramlar/terimler ve bunlar kullanılarak oluşturulan öğelerin tespit edilmesi ve anlaşılması önem taşımaktadır. Burada da dildeki kalıplaşmış ifadelerin önde gelenlerinden biri olan, dinî-tasavvufî içeriğe sahip deyimler başta gelmektedir. Bu noktadan hareketle çalışmamızda 15, 16 ve 17. yüzyıl Türk tasavvuf edebiyatının önemli isimleri olup tarikatları bakımından ortak özellik gösteren üç şair; Kemâl Ümmî, Şemseddîn-i Sivâsî ve Niyâzî-i Mısrî’nin divanlarındaki tasavvufî deyimler ele alınacaktır. Burada öncelikle metinlerde yer alan tasavvufî deyimler oluşturuldukları tasavvufî kavramlar/terimler ve temaları bakımından sınıflandırılacak, ardından divanlarda yer alan tasavvufî deyimler anlamları ve örnek beyitler/bentler ile birlikte sıralanacaktır. ]]> <![CDATA[Sufism has been among the important issues that have shaped Turkish cultural life from past to present. In this sense, it has been one of the main sources of classical Turkish literature in every field of literature by influencing it. So much so that most of the authors, whether they are inclined towards Sufism or not, have included Sufi elements in their works as a cultural accumulation. At this point, the elements that make up the Sufi language and the forms of expression created with them are among the texts. The language that developed with the formation of Sufism as a branch of science and formed over centuries, which is woven with symbols and has a closed expression, has become widespread in the texts and has found a place for itself with termed expressions and concepts/terms, which are conceptual elements with a more limited usage area, and expressions derived from them. At this point, the concepts/terms and the elements they form have provided both the enrichment and the deepening of the literary texts in which they are used. This language, which is woven with the unique elements of Sufism, has taken more place in the texts written by mystics. For this reason, it is necessary to make an effort to understand the dominant elements in order to understand and evaluate such texts and to penetrate the semantic world of that period. When it comes to mysticism and Sufi language, it is important to identify and understand the Sufi concepts/terms and the elements they consist of. Here, too, idioms with religious-Sufi content, which are one of the leading ones in the language, come first. From this point of view, in our study, three poets who are important names of Turkish Sufi literature of the 15th, 16th and 17th centuries and have common characteristics in terms of their sects; Sufi idioms in the divans of Kemal Ümmi, Şemseddin-i Sivasi and Niyazi-i Mısri will be discussed. Here, first of all, the Sufi idioms in the texts will be classified in terms of the Sufi concepts/terms and themes from which they are formed, then the Sufi idioms in the divans will be listed together with their meanings and sample couplets.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=67837 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1035-1070]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/586 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Geleneksel Mardin Halk Dansı ve Müziği Reyhani Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[A Study on Traditional Mardin Folk Dance and Music Reyhani]]> <![CDATA[Çiğdem AKYÜZ ÖZTOKMAK]]> <![CDATA[Işıl ALTUN]]> <![CDATA[Folklor, Mardin, halk dansı, beden folkloru ve müziği, Reyhani]]> <![CDATA[Folklore, Mardin, folk dance, bodylore and bodymusic, Reyhani]]> <![CDATA[Mardin, tarihin ilk yerleşim yerlerinden biri olarak birçok medeniyetin hüküm sürdüğü kadim bir kenttir. Yukarı Mezopotamya’nın ticaret yolları üzerinde konumlanan Mardin, geçmişten bugüne pek çok medeniyetin bıraktığı kültür verileri ile zengin ve çeşitli bir folklor potansiyeli taşır. Mardin’de folklorun bir şubesi olarak müzik ve dans da bin yıllardır farklı etnik grupların ortak katkıları ile şekillenir. Bu geleneksel birikimin ortak ürünlerinden biri de hem bir dans hem de müzik olarak uzun yıllardır Mardin’de icra edilen reyhanidir. Bu çalışmada reyhani dansı ve müziği konusunda incelemeler yapılarak mezkûr birikim mercek altına alınmıştır. Ayrıca bu çalışma ile reyhani üzerinden halk danslarının içerdiği çok yönlü folklor verisi potansiyeline dikkat çekilmeye çalışılmıştır. Araştırma verileri sahada görüşme, gözlem ve literatür taraması şeklinde elde edilmiştir. Saha araştırmasına ilişkin bilgiler 2018 yılında, -detaylı bilgileri kaynak kişiler listesi kısmında açıklanan- bir erkek ve bir kadın kaynak kişiden görüşme yöntemiyle elde edilmiştir. Bunun yanı sıra Mardin ilinde 2009-2015 yılları arasında katılımlı gözlem yöntemi ile elde edilen bilgilerden de istifade edilmiştir. Çalışmada reyhani sözcüğünün kökeni, bu sözcüğün bir dans ve müziğe ilham oluşuna dair anlatılan efsaneler, dansın icrası ve icracıları hakkında bilgiler, dansın öne çıkan figürleri, icra zamanı ve mekânı ve dansın müziği irdelenmeye çalışılmıştır. Bu bilgiler sonucunda dansın ritüel kökenli yapısı ortaya konmuş ayrıca beden folkloru ve beden müziği konuları bakımından niteliği ele alınmıştır. Reyhani icrasından hareketle Mardin folkloruna ve sosyal yaşamına ilişkin çıktılara ulaşılmaya çalışılmıştır. Ayrıca çalışma, reyhani icrasının çok yönlü yapısı, geleneksel ve kadim referansları bağlamında yerel ölçekte Mardin kenti için, uluslararası ölçekte dünya kültür mirası için sunduğu potansiyelin açığa çıkarılması adına geliştirilen öneriler ile sonuçlandırılmıştır.]]> <![CDATA[As one of the first settlements in history, Mardin is an ancient city where many civilizations lived. Mardin has a rich and diverse folklore potential with the cultural data left by many civilizations from past to present which located on the trade routes of Upper Mesopotamia. Music and dance as a branch of folklore in Mardin have been shaped by the joint contributions of different ethnic groups for millennia. One of the common products of this traditional accumulation is reyhani, which has been performed in Mardin for many years, both as a dance and as a music. In this study, the aforementioned accumulation has been researched by examining the dance and music of reyhani. In addition, with this study, it has been tried to draw attention to the multi-faceted folklore data potential of folk dances through reyhani. Research data were obtained through field interviews, observation and literature review methods. Information about the field research was obtained in 2018 by interview method from a male and a female source person -whose detailed information is explained in the list of source persons-. In addition, the information obtained by the participatory observation method in the province of Mardin between the years 2009-2015 was also utilized. In the study, the origin of the word reyhani, the legends about the inspiration of this word for a dance and music, information about the performance of the dance and its performers, the prominent figures of the dance, the time and place of the performance and the music of the dance were tried to be examined. As a result of this information, the ritual-based structure of dance was revealed and its quality in terms of body folklore and body music subjects was discussed. Based on the reyhani performance, it has been tried to reach the outputs related to Mardin folklore and social life. In addition, the study has been concluded with suggestions developed for the city of Mardin on a local scale in the context of the multifaceted structure of the performance of reyhani, its traditional and ancient references, to reveal the potential it offers for the world cultural heritage on an international scale.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=67799 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[1469-1481]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/587 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Akademik Yazında Yapısal Söylem Belirteçleri]]> <![CDATA[Structural Discourse Markers in Academic Writings]]> <![CDATA[Feyza Nur EKİZER]]> <![CDATA[Furkan ÖZKAN]]> <![CDATA[İngiliz dil eğitimi, bibliyometrik analiz, akademik yazın, söylem analizi, yapısal söylem belirteçleri]]> <![CDATA[English language teaching, bibliometric analysis, academic writing, discourse analysis, structural discourse markers]]> <![CDATA[Bilimsel bir makalenin okucusu tarafından daha anlaşılır olması için iyi organize edilmesi gerekmektedir. Yazar bu sayede mesajını okuyucuya tam anlmıyla iletme şansına sahip olacaktır. Okuyucu, bir makalenin sonuç bölümündeki materyali doğru bir şekilde anlayabilmelidir. Yapısal söylem belirteçlerini amacına uygun, yeterli ve etkili bir şekilde kullanmak bunu başarmak için önemli stratejilerden biridir. Akademik literatürde yapısal söylem belirteçleri üzerine yapılmış az sayıda çalışma vardır. Dolayısıyla bu araştırma, literatürdeki bu eksikliği gidermeye yönelik olarak yazarlara ışık tutacaktır. Bu çalışmada, 2012-2022 yılları arasında son on yılda Dergipark platformunda yayınlanan, Türkçe ve Türkçe olmayan akademisyenler tarafından söylem ve İngilizce öğretimi alanlarında yazılmış ve araştırma evreninde eşit olarak dağıtılmış 40 araştırma makalesi, içerdiği yapısal söylem belirteçleri ve kullanım amaçları açısından incelenmiştir. Nitel araştırma yöntemlerinin alt kategorilerinden biri olan bibliyometrik analiz çalışmaya uygulanmıştır. Makaleler, aşağıdaki yapısal söylem belirteçleriyle bağlantılı olarak incelenmektedir: konu açıp kapatma, görüşleri özetleme, sıralama, konu değiştirme, örnekler verme ve konuya devam etme veya konuya geri dönme söylem belirteçleri. Bu değerlendirme, yazarların okuyucularına ulaşmak için makalelerini nasıl yapılandırdıklarını göstermektedir. İki yazar grubunun araştırma makalelerinde yapısal söylem belirteçlerini ne kadar farklı ve benzer şekilde kullandıkları görülebilmektedir. Sonuçlar ayrıca gruplar tarafından çeşitli yapısal söylem belirteçlerinin ne sıklıkla kullanıldığını da ortaya koymaktadır. Her iki gruptaki yazarlarda bazı yapısal söylem belirteçlerini göz ardı edip diğerlerini aşırı kullanma eğilimi göstermişlerdir.]]> <![CDATA[A scientific essay needs to be well-organized to be more intelligible. The writer will then have the chance to convey their message to the reader in this way. The reader is appropriately able to understand the material in the concluding section. Using structural discourse markers (SDM) is a vital strategy to accomplish this. In academic literature, there are a few studies on structural discourse markers. In this study, 40 research articles on discourse and English Language Teaching that were equally distributed and written by academicians, Turkish and non-Turkish, and posted on the Dergipark platform in the previous ten years, between 2012 and 2022, were examined for their use of structural discourse markers and their intended uses. A bibliometric analysis, which is one of the subcategories of qualitative methods, has been applied to the study. The articles are examined in connection to the following structural discourse markers: opening and closing, summarizing opinions, sequencing, topic shifting, giving examples, and continuing or returning to the topic. This evaluation shows how authors structure their articles. It can be seen how differently the two groups of writers use structural discourse markers. The results also reveal how frequently the groups utilized various structural discourse markers.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=67797 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[861-876]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/588 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hakasça “Ah Çĭbek Arığ” Destanında Kadınla İlgili Söz Varlığı]]> <![CDATA[Vocabulary of Women in the Epic “Ah Çĭbek Arığ” in Khakas]]> <![CDATA[Emine GÜVEN]]> <![CDATA[Çağdaş Türk Lehçeleri, Ah Çĭbek Arığ, kadın, söz varlığı, Hakas]]> <![CDATA[Contemporary Turkıc Language, Ah Çĭbek Arığ, women, vocabulary, Khakas]]> <![CDATA[“Söz varlığı”, dil çalışmalarında sıkça ele alınan konulardandır. Dil, dönem, lehçe, eser türü, metin, yazar veya zümre gibi farklı öğelerin söz varlığı üzerine yapılacak incelemelerde sık sık kullanılır. “Söz varlığı”, dil alanında metin araştırmalarında da kullanılıp, metinlerin sözlüklerine veya dizinlerine ek olarak dâhil edilebilir. Destan, bir ulusun tarihini, kültürünü ve mitolojisini anlatan, genelde sözlü olarak aktarılan uzun hikâyelerdir. Bu hikâyeler, bir ulusun tarihi, mitolojisi ve kültürü hakkında bilgi verirken aynı zamanda ülkenin değerlerini ve inançlarını da gözler önüne serer. Destanlar genellikle mitolojik kahramanlar veya önemli olaylar üzerine kuruludur. Bu destan kahramanları dönemden döneme değişmekle birlikte aktardığı/anlattığı durumlar bir ulusun dimağına işlemiş olaylardır. Türk destanlarında, destanın başkahramanları çoğunlukla erkek olmakla birlikte kadınlar, erkek destan kahramanının sonsuz yolculuğunda yardımcı bir rolde karşımıza çıkmakta iken Hakas destanlarında başkahramanı kadın olan destanlar, Türk destanlarıyla kıyaslandığında sayıca daha fazladır. “Ah Çĭbek Arığ”, Hakaslara ait kadın kahramanlık destanlarından biridir. Destanın başkahramanı “Ah Çĭbek Arığ”, halkın en sıkıntılı zamanında ortaya çıkıp, halkın sorunlarını çözmekte, ulusa bir düzen getirmektedir. Söz varlığı noktasında destanda olayların akışı esnasında kullanılan dil ve dolayısıyla ortaya konulan dil malzemesi, olaylar bir kadın başkahramanın çevresinde gerçekleşmesi bakımından halkın genel söz dağarcığına ait söz varlığının yanı sıra yalnız kadınlara ait söz varlığına da yer verilmektedir.]]> <![CDATA[“Vocabulary” is one of the topics that are frequently discussed in linguistic studies. It is used to analyze the vocabulary of different elements such as language, period, dialect, type of work, text, author or group. “Vocabulary” can also be used in text research in the field of linguistics and can be included in the dictionaries or indices of texts. An epic is a long narrative, usually orally transmitted, that tells the history, culture, and mythology of a nation. These narratives provide information about the history, mythology, and culture of a nation while also reflecting its values and beliefs. Epics are generally based on mythological heroes or important events. These epic heroes may change from period to period, but the events they narrate are imprinted on the nation's memory. In Turkish epics, the main heroes are mostly male, but women appear in a supporting role on the endless journey of the male epic hero. In contrast, in Khakas epics, there are more epics with female main heroes than in Turkish epics. The main hero of the epic, “Ah Çĭbek Arığ”, appears during the most difficult times of the people and solves problems, bringing order to the nation. The language used in the epic and the resulting language material include the word existence of the general vocabulary of the people as well as the word existence specific to women, considering that the events take place around a female main hero.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=67787 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[937-948]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/589 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Atwood'un Maddaddam Üçlemesindeki Ortak Neolojizmlerin Çevirisinin Analizi]]> <![CDATA[An Analysis of Translation of Common Neologisms in Atwood’s Maddaddam Trilogy ]]> <![CDATA[Nesrin MEHMANDOUST]]> <![CDATA[Ayşe Selmin SÖYLEMEZ]]> <![CDATA[Neolojizm, MaddAddam Üçlemesi, distopya, çeviri teknikleri, Margaret Atwood ]]> <![CDATA[Neologism, MaddAddam Trilogy, dystopia, translation techniques, Margaret Atwood ]]> <![CDATA[Bu makale, Margaret Atwood'un distopik “MaddAddam” üçlemesindeki ortak neolojizmlerinin oluşum süreçlerini ve Türkçeye çeviri prosedürlerini ele almaktadır. Üçleme sırasıyla “Oryx & Crake (2003)”, “The Year of Flood (2009)” ve “MaddAddam (2013)” den oluşmaktadır. Üçlemenin ilk kitabi Dost Körpe tarafından “Antilop ve Flurya” olarak 2005’te çevirtilmiş fakat bu araştırmada Doğan kitap tarafından 2018 de basılmış olan ilk baskı incelenmiştir. Diğer iki kitap Dilek Şendil tarafında “Tufan Zamanı (2013)” ve “DelliAddem (2019)” olarak çevirtilmiştir. Bu çalışma, Üç romandan ortak neolojizmleri toplayarak, Atwood'un neolojizm oluşturmak için en çok hangi kelime oluşturma işlemlerini kullandığını ve neolojizmleri Türkçe ‘ye aktarmak için çevirmenler tarafından en çok hangi stratejilerin tercih ettiğini araştırmayı amaçlamaktadır. Bunu yaparken Stockwell (2000) tarafından önerilen neolojizmlerin oluşum sürecine ilişkin teorik model kullanılmış ve sonuçlar Atwood'un neolojizm oluşturmada en çok tercih ettiği yöntemin birleştirme yöntemi olduğunu göstermektedir. Neolojizmlerin çevirisini incelemek için Delabastita'nın (2004) modeli seçilmiştir. Bu modelde neolojizm çevirileri beş farklı yöntemle yapılmaktadır: 1) hedef dilde neolojizm türetme, 2) kaynak metindeki neolojizmi kopyalama, 3) hedef dilde var olan neolojizmi kullanma, 4) eşdeğer sözcükleri kullanma ve son olarak telafi etme olarak sınıflandırılmıştır. Sonuçlar, Dost Körpe'nin neolojizmi çoğunlukla erek metne doğrudan kopyaladığını, Dilek Şendil'in ise yeni sözcüklerini erek metinde oluşturmaya ve çeviri sürecinde yaratıcı olmaya çalıştığını göstermektedir.]]> <![CDATA[This research examines the creation process and translation procedures of common neologisms in Margaret Atwood’s dystopian “MaddAddam” trilogy - “Oryx & Crake (2003)”, “The Year of Flood (2009)” and “MaddAddam (2013)”- and their Turkish translations “Antilop ve Flurya (2018)” by Dost Körpe and the two others “Tufan Zamanı (2013)” and “DelliAddem (2019)” by Dilek Şendil. By extracting common neologisms from three novels and analyzing their word formation processes and translation procedures, this study aims to investigate which word formation processes are mostly used by Atwood in order to create neologisms and which strategies are mostly preferred by translators for transferring neologism into Turkish. In doing so, a theoretical model proposed by P. Stockwell related to the formation process of neologisms is used and the results show that compounding is the most preferred procedure for creating neologism by Atwood. To examine the translation of neologisms, Delabastita’s (2004) model is chosen. In this context, the strategies used in the target texts are classified in five different ways: deriving neologism in the target language, copying the neologism in the source text, using the existing neologism in the target language, using equivalent words and compensating. Results show that Dost Körpe mostly copies the neologism directly in to target text while Dilek Şendil tries to create new words in the target text and be creative in translation process.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=67754 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1127-1143]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/590 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk ve Boşnak Öğrenciler Arasında İngilizce Öğrenmede Öz Yeterlilik]]> <![CDATA[Self-Efficacy in English Language Learning among Turkish and Bosnian Students ]]> <![CDATA[Hakan AYDOĞAN]]> <![CDATA[İngilizce öğrenimi, öz-yeterlilik, iç tutarlılık, psikolojik yapı, dil yetkinliği]]> <![CDATA[Self-efficacy, internal consistency, english learning, psychological construct, linguistic competence]]> <![CDATA[Öz-Yeterlilik Albert Bandura’nın Öz Yeterlilik Teorisinden ve daha da genel bir tabirle onun Sosyal-Bilişsel Kuramından türetilen bir yapıdır. Öz-Yeterlilik kişinin kendi yeteneği hakkındaki inancıdır ve belirli becerileri üretme konusundaki kapasitesidir. Bu doğrultuda, bu çalışmanın amacı İngilizcenin öğreniminde ve ilgili ölçeğin kullanımında Öz-Yeterlilik Ölçeğinin güvenirliğini ve geçerliğini test etmektir (SEELUS, Aydoğan, 2016). Bu ölçek altı tanesinin tersten kodlandığı 12 adet maddeden oluşmaktadır. Örneklem, 2016’da Türkiye ve Bosna ve Hersek’de öğrenim gören 402 üniversite ve kolej öğrencisini kapsamaktadır. 190 (47.3%) erkek ve kız kolej öğrencisi ve 212 (% 52.7) tane de üniversite kız ve erkek öğrencisi araştırmaya katılmıştır. Lise öğrencilerinin ortalama yaşlarının M = 16.79 (SD = 1.10) bulunmasına karşın üniversite öğrencilerininkinin ortalama M = 19.54 (SD = 1.26) bulunmaktadır. Bu örneklem 228 (56.7%) kız ve 174 (43.3%) tane de erkekten oluşmaktadır. Sonuçlar SEELUS’un kolej öğrencileri arasında çift faktörlü bir yapı arz ettiğini, diğer taraftansa üniversite öğrencileri arasında tek faktörlü bir yapıya sahip olduğunu ortaya koymuştur. Bununla birlikte, katılımcıların yaşı, EFL bağlamında öz yeterlik ile anlamlı bir şekilde ilişkili değildi. Bu nedenle, son araştırma sorusuna (Öz-yeterlilik, yaş ve İngilizce bilgi ve becerilerinin öz-bildirim ölçüsü ile istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon içinde midir?) verilen yanıt, İngilizce bilgi ve becerilerinin öz-bildirim ölçüsü açısından olumluyken, öz-yeterlik ile katılımcıların yaşları arasında anlamlı olmayan bir ilişki dikkate alındığında olumsuzdur.]]> <![CDATA[The term “self-efficacy” is derived from Bandura’s Self-Efficacy Theory (SET) or, in a much broader sense, from his Social Cognitive Theory. It is one’s belief about his/her ability and capacity to produce specific attainments. The aim of this study was to test validity and reliability of Self-Efficacy in English Language Learning and Using Scale. This scale comprised 12 items, out of which six were reversely coded. The sample consisted of 402 students who attended high schools and universities in Bosnia and Herzegovina and Türkiye in 2015. There were 190 (47,3%) high school students as well as 212 (52,7%) university students. The mean age of high school students was M = 16.79 (SD = 1.10) and the mean age of university students was calculated as M = 19.54 (SD = 1.26). This sample included 228 (56,7%) females and 174 (43,3%) males. Results indicated two-factor structure of the SEELUS among high school students and one-factor solution among university students. However, participants' age did not significantly correlate with self-efficacy in EFL context. Hence, the answer to the last research question (Is self-efficacy in statistically significant correlations with age and self-report measure of English knowledge and skills?) was positive with regard to self-report measure of English knowledge and skills whereas it was negative if non-significant correlation between self-efficacy and participants' ages are taken into account.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=67731 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[713-722]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/591 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ayşe Erbulak’ın Romanlarında Kurgu ve Gerçeklik İlişkisi Olarak Cinayet]]> <![CDATA[Murder as a Relationship between Fiction and Reality in Ayşe Erbulak's Novels]]> <![CDATA[B. Nur ERGELEN]]> <![CDATA[Polisiye edebiyat, polisiye roman, kurgu ve gerçeklik, cinayet, Ayşe Erbulak]]> <![CDATA[Detective literature, detective novel, fiction and reality, murder, Ayşe Erbulak]]> <![CDATA[Bu çalışma kurgu ve gerçeklik ilişkisini, kurgu ve gerçek cinayetler üzerinden sınıflandırmayı ve nicel olarak ölçmeyi hedeflemiştir. Daha önce kurgu ve gerçeklik ilişkisi hakkında yapılan çalışmalarda nicel bir analiz yöntemine rastlanmamıştır. Bu nedenle yapılan bu çalışma alan için bir ilktir. Polisiye romanlarda ve gerçekte işlenen cinayetlerin ilişkisini incelemek için Ayşe Erbulak’ın romanları örneklem olarak seçilmiştir. Polisiye roman üretiminde olan yazarın eserlerinde birçok farklı türde cinayet bulunmaktadır. Eserlerinde cinayetin çözüm şekli, kurguda öne çıkan muammanın takibi ve yanı sıra edebi dil kullanımı araştırılmaya değer görülen alt kollardır. Erbulak’ın şimdiye kadar (2021) çıkmış romanları; Çok Şekerli Ölüm, Limonî Ölüm, Ödüllü Ölüm, Dokuz Oda Cinayetleri, Anne Bak Kim Geldi?, Cinayet Sınıfı Başkanı, Cinayet A.Ş.’de toplamda 27 cinayet kurgusu bulunmaktadır. Bu romanlarda geçen cinayetler ile 2010-2020 yıllarında Türkiye’de işlenen kadın cinayetleri (3488) bu çalışma için toplanmıştır. 3488 cinayet çalışmaya özgü bir yöntemle tahlil edilmiştir. Kurguda ve gerçekte işlenen bütün cinayetler; fail, maktul, cinayet aleti, bahanesi (cinayet sebebi), cinayet mekânı, failin maktule yakınlık derecesi gibi kavramlarla altı unsura bölünmüştür. Bu altı unsur en az yarısının benzemesi koşuşuyla kurgu ve gerçek cinayetler arasında kıyaslanmıştır. Elde edilen bulgular neticesinde kurgunun gerçeklikten ne derece beslendiği sayısal verilerle ifade edilmiştir. Bu yöntem kullanılarak Erbulak’ın tüm romanlarındaki kurgu evreninde yer alan cinayetler ile gerçek dünyadaki cinayet vakaları ayrı ayrı karşılaştırılmıştır. Araştırmanın sonucunda kurgu ve gerçeklik ilişkisinin varlığı yüzdelik oranlarla ifade edilmiştir.]]> <![CDATA[This study used fictional and actual crimes to categorize and quantitatively evaluate the link between fiction and reality. Prior research on the connection between fiction and reality has not included a quantitative analysis method. This study is a breakthrough in the field as a result. The books of Ayşe Erbulak were chosen as a representative sample to investigate the connection between crimes that actually occurred and detective fiction. The author, who writes detective novels, reveals a wide variety of murders in his or her writings. The sub-branches that are thought to be worthy of inquiry in her works include the solution of murder, the follow-up of the mystery that stands out in fiction, and the use of literary language. There are a total of 27 murder schemes in the novels by Erbulak that have been published so far (2021): Çok Şekerli Ölüm, Limonî Ölüm, Ödüllü Ölüm, Dokuz Oda Cinayetleri, Anne Bak Kim Geldi?, Cinayet Sınıfı Başkanı, Cinayet A.Ş.. For this study, the murders described in these books and the 3488 femicides that occurred in Turkey between 2010 and 2020 were gathered. A technique unique to this study was used to analyse 3488 homicides. All murders, whether fictional and actual, are broken down into six unique categories: the victim, the murder weapon, the justification (the reason for the murder), the scene of the crime, and the level of the perpetrator's proximity to the victim. At least half of these six components have been compared to the run in terms of similarity. As a result of the outcomes, numerical statistics are used to show how much reality influences fiction. This approach allowed Erbulak to compare fictional murder cases and actual murder cases individually in each of his works. The study's findings were expressed in percentages and the existence of the connection between fiction and reality was quantified.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=67582 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[891-902]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/592 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yazım Kılavuzunu Niçin Kullanırız?]]> <![CDATA[Why Do We Use the Writing Guide?]]> <![CDATA[Abdullah BAĞDEMİR]]> <![CDATA[Yazım bilgisi, imlâ lûgati, imlâ kılavuzu, yazım kılavuzu, yazım sorunları]]> <![CDATA[Orthography, spelling lexicon, spelling guide, spelling, spelling problems]]> <![CDATA[Bu çalışmada “yazım kılavuzu” kavramı ele alınarak “Bir dil için yazım kılavuzu ne anlama gelir? Yazım kılavuzu hangi bilgileri içerir? Yazım kılavuzu kullanmak ne gibi yararlar sağlar? Yazım kılavuzu kullanmak, yazımla ile ilgili bütün sorunları çözer mi? Yazma sürecinde karşılaşılan sorunlar nelerdir? Yazım sorunları nelerden kaynaklanır?” gibi konular Türkçenin yazım geçmişi çerçevesinde incelenecektir. “Yazı sorunu”, Arap alfabesi bırakılıp Türk dilinin kendi gereksinimlerine göre oluşturulan Latin kökenli Türk alfabesi kabul edildikten sonra büyük ölçüde çözülmüştür. Ancak yeni alfabe kendine özgü yeni yazım sorunları çıkarmıştır. Yeni yazı, dilin bütün seslerini karşılamaya çalışan bu düzenekle sözcüklerin yazımını dönemin canlı konuşma dilinden yola çıkarak oluşturmayı amaçlamıştır. Bunun için İstanbul konuşma diline uyularak bir yazım kılavuzu hazırlanması düşünülmüştür. İlk yazım kılavuzu olan “İmlâ Lûgati”, 1928 yılında Dil Encümeni tarafından bu amaçla hazırlanmıştır. Yazım sorunları, alıntılardan kaynaklanan yazım sorunları ve Türkçe sözcüklerden kaynaklanan yazım sorunları biçiminde ele alınabilir. Arapça ve Farsça alıntı sözcüklerden kaynaklanan sorunların en önemlileri “düzeltme işaretinin kullanımı” ve “hemzeli ve ayınlı sözcüklerin yazımı”dır. Türkçeden kaynaklanan sorunlar ise “birleşik sözcüklerin yazımı” ve “kesme işaretinin kullanımı” olarak belirlenebilir. Yazımın amacı, bir dilin sözcüklerini yazı ile ifade ederken bir düzen getirmesidir. Bu amacın gerçekleşmesi için birinci ilke, harflerini ve sözcüklerini öz kaynaklarından kendi ihtiyacına göre belirlemesi; ikinci ilke, söyleyişin yazıya geçirilmesi; üçüncü ilke, açık, anlaşılır, kolay uygulanır bir yazım kılavuzu ortaya konmasıdır. Yazımın başarılı olması, bu üç ilkenin gerçekleştirilmesine bağlıdır.]]> <![CDATA[In this study, the concept of "spelling guide" is discussed and "What does spelling guide mean for a language? What information does the spelling guide contain? What are the benefits of using a spelling guide? Does using a spelling guide solve all spelling problems? What are the problems encountered in writing activities? What are the spelling problems caused by? Subjects such as Turkish will be examined within the framework of the writing history. The "writing problem" was largely resolved after the Arabic alphabet was abandoned and the Latin-based Turkish alphabet created according to the Turkish language's own requirements was adopted. This time there was a spelling problem in front of the language. The new writing aimed to create the writing of words from the lively spoken language of the period, with this mechanism that tries to meet all the sounds of the language. For this, it was thought to prepare a spelling guide in accordance with the spoken language of Istanbul. The first spelling guide, "İmlâ Lûgati", was prepared for this purpose by the Language Committee in 1928. Spelling problems can be handled as spelling problems originating from outside the language and spelling problems arising from within the language. The most important of the problems arising from the borrowed words are the "use of the revision mark" and "the spelling of the words with the hamza and the ayn". Problems arising from Turkish can be identified as "writing compound words" and "use of apostrophes". The purpose of writing is to bring order while expressing the words of a language in writing. The first principle for the realization of this purpose is to determine the letters and words according to their own needs from their own resources; the second principle is the transcription of speech; The third principle is to create a clear, understandable and easy-to-apply writing guide. The success of writing depends on the realization of these three principles.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=67524 <![CDATA[Volume: 18 Issue 3[2163-2189]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/593 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Muzaffer Buyrukçu’nun ‘Dışardaki Rüzgâr’ Romanı Üzerine Bir Tahlil Denemesi]]> <![CDATA[An Analytical Study on Muzaffer Buyrukçu's Novel 'The Wind Outside']]> <![CDATA[Mutlu DEVECİ]]> <![CDATA[Aslıhan AYTAÇ]]> <![CDATA[Roman, Muzaffer Buyrukçu, birey, toplum]]> <![CDATA[Novel, Muzaffer Buyrukçu, individual, society]]> <![CDATA[Yazın yaşamında toplum sorunlarına değinen Muzaffer Buyrukçu, gerçekçi bir yaklaşımın izdüşümünde şekillendirdiği eserleri ile yaratıcılığını üretkenliğe dönüştürür. Gündelik gerçekliğin farklı görünümlerini yansıttığı eserleri ile yazar, birey- toplum ilişkisi bağlamında bir yapı kurarken toplumsal açmazların bireye yansıyan yüzünü irdeler. Ayrıntıların önemine dikkat çeken yazar, dış dünya gerçekliğinin kuşatması altındaki anlatı kişilerinin psikolojik, ekonomik, siyasal, sosyal ve kültürel mücadelelerini detaylandırarak çıkarımlarda bulunur. Gözlemci gerçekçi yönelimi ile Muzaffer Buyrukçu, ‘Dışardaki Rüzgâr’ romanında, bireyin içinde bulunduğu sosyo- ekonomik ve sosyo- kültürel açmazları bürokratik hayat düzleminde konu edinir. Bu bağlamda roman ‘dışardalık’ kavramıyla ilişkilendirildiğinde, ben’in, öteki/ başkaları ile birlikte varoluşunu imler. Ben/ başkişi, toplumsal olana karıştığında (dışardalık), olup- bitenin sorgulamasını yaparken tiranlaşan ötekilerin davranış biçimleriyle şekillenen bürokratik hayatın pençesine yakalanır. İdealize edilen anlatı başkişisi Erdal, dışardaki’lerin rüzgâr’da yönlendirmesiyle rüzgâr’da savrulur ve böylece travmatik deneyimlerin öznesi hâline gelir. ‘Dışardaki Rüzgâr’ı, gündelik hayat gerçeğinden hareketle meydana getiren yazar; toplumsal sorunları, bireyin bakış açısını esas alarak aynalamayı tercih eder. Bu bakımdan başkişinin deneyimleri aracılığıyla sosyal adaletsizlik ile yozlaşma izlekleri çok yönlü biçimde ön plana çıkarır. Bununla birlikte bireyin dünyayı algılama biçimi ve sosyal değişimler karşısındaki görünümleri de yapı unsurları ile birlikte netleştirmeye çalışır. Olay örgüsü ise geçmişin, hâl zamandaki yansımalarıyla irdelenirken zaman ve mekân, roman kişilerine göre fonksiyonelleştirilir.]]> <![CDATA[Muzaffer Buyrukçu, who touches upon social problems in his literary life, transforms his creativity into productivity with his works shaped in the projection of a realistic approach. With his works reflecting different aspects of everyday reality, the author builds a structure in the context of the relationship between the individual and society, while examining the face of social dilemmas reflected on the individual. Drawing attention to the importance of details, the author makes inferences by detailing the psychological, economic, political, social and cultural struggles of the narrative characters under the siege of the external reality. Muzaffer Buyrukçu, with his observational realist orientation, in his novel 'Dışardaki Rüzgâr' (The Wind Outside), deals with the socio-economic and socio-cultural dilemmas of the individual on the plane of bureaucratic life. In this context, when the novel is associated with the concept of 'outsideness', it signifies the existence of the self together with the other/others. When I/the protagonist intervenes in the social (outsiderness), while questioning what is going on, he is caught in the grip of the bureaucratic life shaped by the behavior patterns of the others who become tyrants. Erdal, the idealized protagonist of the narrative, is blown away by the wind driven by outsiders and thus becomes the subject of traumatic experiences. The author, who created 'The Wind Outside' based on the reality of everyday life, prefers to mirror social problems from the perspective of the individual. In this respect, through the protagonist's experiences, the themes of social injustice and corruption are brought to the fore in a multifaceted way. In addition, it tries to clarify the individual's perception of the world and their outlook in the face of social changes together with the elements of structure. The plot is multidimensional and deepened by the reflections of the past in the present, while time and space are shaped and functionalized according to the perception of the world of individuals.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=67235 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[811-828]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/594 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çeviri ve Metinlerarasılık Bağlamında Haber Metni Üretim Süreci]]> <![CDATA[The Process of News Text Production in the Context of Translation and Intertextuality]]> <![CDATA[Birsen Altaylı ÖZEMİR]]> <![CDATA[Fatma Bilge ATAY]]> <![CDATA[Çeviribilim, haber metni çevirisi, metinlerarasılık, yeniden-yazım, skopos]]> <![CDATA[Translation studies, news translation, intertextuality, rewriting, skopos]]> <![CDATA[Haber çevirisi ile bir haber metninin üretim süreci birbirine benzemektedir. Gazeteci haber üretirken çevirmenin çeviri sürecinde uyguladığına benzer kararlar almak zorunda kalabilir. Haber metninin ortaya çıkmasını sağlayan haber kaynakları, gerek resmi gerek anonim olsun, yazılı, sözlü, görsel ya da işitsel malzemelerden oluşur. Çeviribilim çerçevesinde ele alındığında, gazetecinin haber olduğuna karar verdiği bu malzemeler kaynak metin olarak kabul edilebilir. Kaynak metin yer, zaman, haber mecrası ve okuyucu kitlesi gibi sorular göz önünde bulundurularak yeniden-yazılır ve böylece haber metni, çeviribilim terimleriyle ifade etmek gerekirse, erek metin oluşturulur. Erek metin üretilirken bazen salt yazılı metin yeterli olurken, bazı durumlarda erek kitlenin özellikleri ve beklentileri doğrultusunda fotoğraf veya video görüntüsü gibi görseller ya da ilgili başka metinlerin kullanımı gerekebilmektedir. Haber metnine ilave edilen ya da bu metinle ilişkilendirilen metinlerin tamamı habere kaynaklık eden metinle metinlerarasılık oluşturur. J. Kristeva (1986) tarafından tanımlanmış bir kuram olan metinlerarasılık, hem kaynak metnin anlaşılması, hem de haberin erek kitleye göre hazırlanması bakımından haber üretiminin önemli bir parçasıdır. Bu çalışmada, son zamanlarda haber kaynağı olarak yaygın bir şekilde kullanılan sosyal medya mesajlarından yola çıkarak farklı metinlerarası ilişkiler içinde bir haber metni üretilirken hangi aşamalardan geçildiği gösterilmeye çalışılmıştır. Süreç içinde gerçekleşen çeviri türleri Roman Jacobson’un (1959/2012) diliçi, dillerarası ve göstergelerarası çeviri ayrımı gözetilerek anlatılacaktır. Haber kaynağının seçimi ve hangi metinler ile metinlerarası ilişki kurulacağını da kapsayan karar alma süreci Hans J. Vermeer (1996/2008) tarafından tanımlanan Skopos kuramı ile açıklanacaktır. Sonuç olarak, bir dilden başka bir dile yapılan haber çevirisinde kaynak metnin aslında bir çeviri metin olduğu gösterilerek hem çeviribilime hem de çeviri eğitimine katkı sağlamak amaçlanmaktadır.]]> <![CDATA[News translation and the production process of a news text are similar to each other. The journalist may have to make similar decisions as the translator makes in the translation process. The source of the news can be in the form of written, visual and aural materials, whether official or anonymous. Materials that the journalist decides to be news can be defined as the source text of the news within the framework of translation studies. The target text, on the other hand, is formed by the journalist's rewriting of the source text by considering questions such as when, where, in what medium, and which audience. As for the target text, in some cases only the written text is sufficient, while some news texts require the use of images such as photographs or video footage, or some other related texts. Each of these texts added to the news text connects with the source text of the news, forming intertextual relations, and intertextuality, a theory described by J. Kristeva (1986), can be considered to be a crucial part of news production in terms of both understanding the source text and preparing the news according to the target audience. In this study, a social media post is taken as the source of the news as it is frequently seen in the new era. The decisions of the journalist in the process of news production are examined using the Skopos theory, defined by H. Vermeer (1996/2008), which can be realised as one of the most fundamental theories of translation studies. It is aimed to show the stages that a social media message goes through while it is rewritten as a news text according to the skopos. Types of translation that occur during the process are examined through Roman Jacobson’s (1959/2012) definitions as interlanguage, intralanguage and intersemiotic translation. As a consequence, it is aimed to contribute to translation studies and to translation education as well by showing that in the translation of news from one language to another, the source text is already a translation itself.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=67172 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1205-1218]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/595 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bilinmeyen Bir Şair Pir Muhammed Vukûfî ve Divançesi Üzerine ]]> <![CDATA[An Unknown Poet On Pir Muhammed Vukûfî and His Divanche]]> <![CDATA[İpek TAŞDEMİR]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Osmanlı şiiri, XVI yüzyıl, Vukûfî, divançe, Kadı]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, Ottoman poetry, 16th century, Vukufi, divanche, Muslim judge]]> <![CDATA[Türk edebiyatında etkisini XIII. yüzyılın sonlarından XIX. yüzyılın ikinci yarısına kadar varlığını sürdüren ve İslamî kültürden beslenen, Divan edebiyatı olarak adlandırılan bu süreçte sayısız yetenekli şair ve yazar yetişmiştir. Divan şairlerinin eserlerinin çoğu, günümüze ulaşmış olsa da bu şairlerin bazıları, tarihin tozlu sayfaları arasında unutulup kalmıştır. Bu şairlerden biri de Pir Muhammed Vukûfî’dir. XVI. yüzyıl Divan şairlerinden biri olan Vukûfî’nin tezkirelerde veya biyografik eserlerde hayatı ve şahsiyeti hakkında herhangi bir bilgi mevcut değildir. Şiirlerinden onun II. Selim ve III. Murad devrinde yaşamış kadılık hizmetinde bulunmuş, Kanûnî’ye, Sultan Selim’e nazireler yazmış orta seviyede bir şair olduğu görülmektedir. Vukûfî, yazmış olduğu nazirelerde beşerî aşk, sevgilinin güzellik unsurları gibi klasik konuları işlemiş, diğer şiirlerinde daha ağırbaşlı bir dil kullanarak didaktik tarzda eserler vermiştir. İyi bir medrese eğitimi aldığı anlaşılan Vukûfî’nin, Arapça ve Farsça’ya hâkim olduğu da açıktır. Hatta Arapça “Kaside-i Tantaraniyye” ve “Kaside-i Bürde” kasidelerine nazire yazacak kadar kabiliyetli bir şairdir. Vukûfî’nin bilinen tek eseri, “Ali Emirî Efendi Manzum Eserler (Millet Ktb.) 495”te kayıtlı divançesidir. Bu divançede bir dibace, bir şarkı, iki tahmis, sekiz gazel, Arapça Kaside-i Tantaraniyye ve Kaside-i Bürde nazireleri yer almaktadır. Bu çalışmada Vukûfî’nin divançesi ilim âlemine tanıtılacak ve eserden hareketle Vukûfî’nin edebî şahsiyeti değerlendirilerek şiirleri hakkında bilgiler verilmeye çalışılacaktır.]]> <![CDATA[Called Divan literature, its effect in Turkish literature from the end of the 13th century to the second half of the 19th century. In this process, which lasted until the second half of the century and was nourished by Islamic culture, countless talented poets and writers were raised. Although most of the works of Divan poets have survived, some of these poets have been forgotten among the dusty pages of history. One of these poets is Pir Muhammed Vukûfî. There is no information about the life and personality of Pir Muhammed Vukûfî, one of the 16th century Divan poets, in biographies or biographical works. Therefore, both Vukûfî and his poems could not be discovered; it has not been studied by any researcher so far. It is understood from the poems of Vukûfî, who attracted our attention while researching our doctoral thesis that he lived during the reigns of Selim II and Murad III, as well as serving as a “kadı” (judge). It is also seen that he was a middle-level poet who wrote “nazires” to Murad III and Sultan Selim. It is clear that Vukûfî, who seems to have received a good “madrasa” education, knows Arabic and Persian languages very well. In fact, he is a talented poet enough to write eulogy for "Kaside-i Tantaraniyye" and "Kaside-i Bürde" odes in Arabic. Vukûfî's only known work is his divan, which is registered in "Ali Emirî Efendi Manzum Eserler (Millet Ktb.) 495". In this divan, there are a “dibace”, a “şarkı (song)”, two “tahmis”, eight “ghazals”, the Arabic "Kaside-i Tantaraniyye" and "Kaside-i Bürde" nazires. In this study, Vukûfî's divan will be introduced to the world of science and, based on the work, it will be tried to give information about Vukûfî's literary personality and poems for the first time.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=66984 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1283-1311]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/596 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yaşar Kemal’in İnce Memed Romanında Halk Bilimi Unsurlarının Bir İncelemesi: Don (Şekil) Değiştirme Motifi]]> <![CDATA[An Examınation On Folklore Elements in Yaşar Kemal's Ince Memed: The Metamorphosis Motifs]]> <![CDATA[Rabia DEMİRKOL]]> <![CDATA[Sibel EKŞİ]]> <![CDATA[Halk Bilimi, don (şekil) değiştirme, motif, Yaşar Kemal, İnce Memed]]> <![CDATA[Folklore, metamorphosis, motif, Yaşar Kemal, İnce Memed]]> <![CDATA[Araştırmada, Yaşar Kemal’in İnce Memed romanındaki halk bilimi unsurlarından don (şekil) değiştirme motifi tespit edilmiştir. Bununla birlikte Türkçe ve edebiyat derslerinde kullanılan ders kitapları incelenerek Yaşar Kemal’in eserlerinin ders kitaplarında yer alma düzeyi ortaya koyulmuştur Bu çalışmada İnce Memed romanındaki don (şekil) değiştirme motifi tespit edilerek halk bilimi unsurları barındıran eserlerin Türkçe ve edebiyat derslerinde kullanımını ortaya koymak amaçlanmıştır. Destansı anlatımıyla Yaşar Kemal, Türklerin sözlü kültür geleneğinde önemli bir yer tutan halk biliminden eserlerinde oldukça yararlanmıştır. Çalışma kapsamında incelenmek üzere İnce Memed romanının dört cildi, Yapı Kredi Yayınlarından temin edilmiştir. 5, 6, 7 ve 8. sınıfta kullanılan Türkçe ve 9, 10, 11 ve 12. sınıfta kullanılan Türk Dili ve Edebiyatı ders kitapları incelenmiştir. Araştırma nitel araştırma deseninde gerçekleştirilmiş ve çalışmada doküman incelemesiyle toplanan veriler içerik analiziyle değerlendirilmiştir. Araştırma sonucunda İnce Memed’in ilk cildinde don değiştirme motifine rastlanmadığı; dilin daha destansı bir hâl aldığı ikinci, üçüncü ve dördüncü ciltlerde ise bu motifin kullanım sıklığının arttığı belirlenmiştir. İkinci ciltte güvercin donundan Hızır’a dönüşme; at, kuş, yılan donuna girme ve kırklara karışma motifi tespit edilmiştir. Üçüncü ciltte don değiştirme motiflerine bağlı olarak kırklara karışmak, kurtarıcı olarak zuhur etmek, don değiştirmiş ölümsüz Kırat ve Hızır donuna girme kavramları tespit edilmiştir. Son cilt olan dördüncü ciltte ise yılan, at, güvercin donuna girme ve Köroğlu’nun don değiştirmesi motifleri tespit edilmiştir. Genel olarak değerlendirildiğinde don değiştirme motifleriyle birlikte Türk halk biliminde önem arz eden at, kuş, Hızır ve yılan motiflerinin de bulunduğu görülmektedir. Buradan hareketle motiflerin sözlü kültürde birbiriyle ilintili olduğu ortaya çıkmaktadır. Ders kitapları incelendiğinde ise Türkçe ders kitaplarında 5, 6 ve 7. sınıfta Yaşar Kemal’in eserlerinden faydalanılmadığı 8. sınıf ders kitabında ise Yaşar Kemal’in iki eserinden parçalar yer aldığı görülmüştür. Türk Dili ve Edebiyatı ders kitaplarında ise hiçbir sınıf düzeyinde Yaşar Kemal’in eserlerinin yer almadığı tespit edilmiştir. Bu bakımdan öğrencide dil ve edebiyat zevki oluşturacak ders kitaplarında halk bilimi unsurlarını çokça barındıran İnce Memed adlı eserden faydalanılması önerilmiştir.]]> <![CDATA[This research aimes to determine the metamorphosis motifs, which is one of the folklore elements in Yaşar Kemal's İnce Memed. In addition, by examining the textbooks used in Turkish and literature lessons, the level of inclusion of Yaşar Kemal's works in the textbooks has been revealed. In this study, it is aimed to determine the metamorphosis motifs in the novel İnce Memed and to reveal the use of works containing folklore elements in Turkish and literature lessons. With epic narrative, Kemal has benefited from folklore, which has an important place in the oral cultural tradition of the Turks. Four volumes of İnce Memed were obtained from Yapı Kredi Publications. The Turkish language textbooks used in the 5th, 6th, 7th and 8th grades and the Turkish Language and Literature textbooks used in the 9th, 10th, 11th and 12th grades were examined. The research was carried out in a qualitative research design and the data evaluated with content analysis. Thusly, it was found that the first volume of İnce Memed did not have metamorphosis motifs; it has been determined that the frequency of use of this motif has increased in the second, third and fourth volumes, where the language has become more epic. Besides, the other three volumes contain the motifs of transforming from pigeon to Hızır, getting into horse, bird, snake shape and forties. When evaluated in general, it is seen that there are horse, bird, Hızır and snake motifs, which are important in Turkish folklore, together with the frost change motifs. From this point of view, it is revealed that motifs are related to each other in oral culture. When the textbooks were examined, it was seen that Yaşar Kemal's works were not used in the 5th, 6th and 7th grades in the Turkish textbooks, while the 8th grade textbooks contained parts from two of Yaşar Kemal's works. It has been determined that Yaşar Kemal's works are not included in any grade level in Turkish Language and Literature textbooks. In this respect, it is suggested to benefit from the work called İnce Memed, which contains many folklore elements in the textbooks that will create language and literature pleasure for the student.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=66934 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[793-810]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/597 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bilgisayar Oyunlarındaki İfadelerin Günlük Dile Yansımalarına Birkaç Örnek]]> <![CDATA[A Few Examples of the Reflections of Expressions in Computer Games on Everyday Language]]> <![CDATA[Seyfettin ÖZDEMİREL]]> <![CDATA[Türkçe, bilgisayar oyunları, etki, anlam, söz varlığı]]> <![CDATA[Turkish, computer games, effect, meaning, vocabulary]]> <![CDATA[Teknolojinin çok hızlı bir şekilde geliştiği bu çağda, modern araç ve gereçler de hayatın merkezinde kendine yer bulmakta çok fazla zorlanmamaktadır. Özellikle yeni nesil, modern hayata ve onun getirdiklerine hızlı bir şekilde uyum sağlamış gözükmektedir. Bu uyumu iş, eğitim ve sosyal hayat olmak üzere pek çok alanda görmek mümkündür. İnsanoğlunun bu alanlardaki teknolojik faaliyetlere ve internet olanaklarına kolayca ulaşabilmesi internet kullanımının da fazlalaşmasına yol açmaktadır. Bunun sonucunda internet kullanımına olan ilginin giderek arttığı ülkemizde bilgisayar oyunlarına olan ilginin de giderek arttığı görülmektedir. Bilgisayar oyunlarının gün geçtikçe hayatın her alanında kendine yer edinmesi ve kullanılması farklı disiplinlerde çeşitli etkilere sebep olmuştur. Bu etkilerden bir tanesi ise Türkçede bazı terimlerin ortaya çıkmasıyla kendini göstermiştir. Bu terimler, günlük hayatta ve konuşma dilinde farklı anlatım teknikleri, semboller ve ifadelerin kullanılması olarak karşımıza çıkmaktadır. Biraz İngilizce veya farklı bir yabancı dil bilgisi olan insanların anlayacağı bu terimler gün geçtikçe Türkçede yerini almaktadır. Yani sokakta, günlük hayatta, okulda, evde vb. yerlerde kullanılan bu kelimeler birden anlaşılmamakta ve insanları düşündürmektedir. Bu bağlamda çalışmanın amacı bilgisayar oyunlarında kullanılan bazı ifadelerin sanal ortamından çıkarak günlük dile yansıması üzerinedir. Tespit edilen kavramların daha çok yardımcı fiil kullanılarak oluşturulduğu görülmektedir. Aynı zamanda yapım eki ile kurulan bazı kavramlar da bulunmaktadır. ]]> <![CDATA[In this age where technology is developing very rapidly, modern tools and equipment do not have much difficulty in finding a place in the enter of life. Especially the new generation seems to have adapted quickly to modern life and what it bring. It is possible to see this harmony in many areas, including business, education and social life. The fact that human beings have easy access to technological activities and internet opportunities in these aeras leads to an increase in internet usage. As a result of this, it is seen that the interest in computer games is increasing in our country, where the interest in internet usage is increasing. The fact that computer games have gained a place and used in every field of life day by day has caused various effects in different disciplines. One of these effects showed itself with the emergence of some terms in the Turkish language. These terms appear as the use of different expression techniques, symbols and expressions in daily life and in spoken language. These terms, which will be understood by people with a little knowledge of English or a different foreign language, are taking their place in the Turkish language day by day. Such as, on the street, in daily life, at school, at home etc. these words used in places are suddenly not understood and make people think. In this context, the aim of the study is to reflect some expressions used in computer games to daily language by leaving their virtual environment. It is seen that the determined concepts are mostly formed by using auxiliary verbs. At the same time, there are some concepts established with the derivational affix. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=66903 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1161-1168]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/598 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Asmaî’nin Fahl Kavramı Ekseninde Eleştirel Tutumu: Fuhûletü’ş-şu‘arâ’ Örneği]]> <![CDATA[Al-Aṣmaʿī’s Critical Attitude on the Axis of faḥl Concept: The Case of Fuḥūlat al-Shuʿarāʾ]]> <![CDATA[Yusuf SELLER]]> <![CDATA[Arap Dili ve Belâgati, Edebi Eleştiri, Asmaî, Fuhûletü’ş-şu‘arâ’, Fahl. ]]> <![CDATA[Arabic Language and Rhetoric, Literary Criticism, Al-Aṣmaʿī, Fuḥūlat al-Shu‘arā’, Fahl.]]> <![CDATA[Arap edebi eleştirisi literatürünün en eski eseri olarak karşımıza çıkan Fuhûletü’ş-şu‘arâ’, Ebû Sa‘îd el-Asmaî ve öğrencisi Ebû Hâtim es-Sicistânî’nin şairler hakkındaki diyaloglarını içermektedir. Bu diyaloglar iki açıdan büyük önem taşımaktadır. Birincisi, Asmaî’nin Arap şiirine ve onun temsilcileri olan şairlere dair ciddi bilgi birikimini gözler önüne sermektedir. İkincisi ise Arap edebi eleştirisinin orijinine, kavramlarına ve metodolojik serüvenine dair fikir vermesidir. Eleştiri literatüründe böylesine kıymet arz eden Fuhûletü’ş-şu‘arâ’nın muhtevası dikkate alındığında, Asmaî’nin “fahl” kavramı ekseninde bir eleştiri faaliyeti yürüttüğü ve buna bağlı olarak da şairlerin kalitelerine ilişkin bir hiyerarşi belirlediği görülmektedir. Yalnızca Asmaî’nin fahl kavramıyla ilgili yaptığı izahlar ve fahl kategorisinde ele aldığı şairlerin özellikleri göz önüne alınsa Fuhûletü’ş-şu‘arâ’da fahl eksenli eleştirinin birden fazla çalışmanın konusu olacak kadar geniş olduğu anlaşılacaktır. Bu nedenle biz bu çalışmamızda, Fuhûletü’ş-şu‘arâ’nın muhtevasından hareketle, Asmaî’nin edebi eleştirideki tutumunu ve fahl merkezli eleştirisinin arka planını analize çalıştık. Bu amaç doğrultusunda çalışmamızda sosyal bilimler araştırma yöntemlerinden nitel araştırma yöntemine başvurduk. Böylelikle Arap edebi eleştirisine dair elimizdeki en eski eserin sunduğu diyaloglar ışığında ve fahl kavramı ekseninde, ilk niteliğinde bir edebi eleştiri faaliyetinin arka planına ilişkin çözümlemeler yaptık.]]> <![CDATA[Fuḥūlat al-Shu‘arā’(Champion Poets), the oldest book in the literature of Arabic literary criticism, contains the dialogues of al-Aṣmaʿī and his student al-Sijistānī about poets. These dialogues are of great importance in two respects. First, they reveal al-Aṣmaʿī’s background on Arabic poetry and its representatives. The second is to provide insight about the origin, concepts and methodological adventure of Arabic literary criticism. Given the content of Fuḥūlat al-Shu‘arā’, which is invaluable for Arabic literary criticism, it has seen that al-Aṣmaʿī’implemented a criticism activity on the axis of the concept of fahl and accordingly, determined a hierarchy regarding the quality of the poets. Considering only al-Aṣmaʿī’s explanations about the concept of fahl and the characteristics of the poets he discussed in the category of fahl, we can see that the fahl-oriented criticism in Fuḥūlat al-Shu‘arā’ is wide enough to be the subject of more than one study. Therefore, in this study, we tried to analyze al-Aṣmaʿī’s approach in literary criticism and the background of his fahl-centered criticism, based on the themes of Fuḥūlat al-Shu‘arā’. Therefore, we used a qualitative research method and analyzed data through content and descriptive analysis. Thus, in the light of the data presented by the oldest work on Arabic literary criticism, Fuḥūlat al-Shu‘arā’, we examined al-Aṣmaʿī’s evaluative stance on the axis of the concept of fahl.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=66504 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[527-538]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/599 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hamlet'te İdeolojinin Reformu]]> <![CDATA[The Reformation Of Ideology In Hamlet]]> <![CDATA[Surena ZANJANI]]> <![CDATA[ Hamlet, İdeoloji, Şaşkınlık, Reformasyon, Shakespeare ]]> <![CDATA[Hamlet, Ideology, Perplexity, Reformation, Shakespeare]]> <![CDATA[Rönesans'tan sonra Katolikler ve Protestanlar arasındaki siyasi, sosyal ve dini çatışmalar, Shakespeare de dahil olmak üzere çok çeşitli Avrupalı sanatçıların eserlerine farklı bir renk ve tat verdi. Edebi ve sanatsal eleştirmenler bu yeni üslup ve bağlamı yıllar sonra detaylandırdılar ve Barok Sanat olarak adlandırdılar. Bu sanatın ana unsurlarından biri izleyicinin zihnindeki hakikat kavramına meydan okumak ve izleyicide bir belirsizlik duygusu yaratmaktır. Barok, aynı zamanda, anlam ve madde dünyasını uzlaştırmaya çalışır. Bu makalenin yazarı, William Shakespeare'in Hamlet'inin konusunu ve temalarını bu iki Barok ilkeye dayanarak ve açıklayıcı araştırma yöntemini kullanarak incelemeye çalışmaktadır. Hamlet, boyun eğmeyen düşüncelerle dolu coşkulu bir karakterdir. Hamlet’in ruh hali; zihninin karışık durumunu ve bununla ilgili olarak toplumunun, Katolik tutucu eğitimleri ile Protestan reformist yönelimleri arasındaki çelişkinin göstergesidir. Temel olarak, bu güncel makale, Hamlet'in oyununu Barok sanat kapsamında inceleyerek, Barok unsurların sanatın sadece görsel yönlerinde değil, konusu ve temasında da bulunabileceğini iddia etmektedir. Hamlet karakteri, Katoliklik ve Protestanlığın kavşağında kafası karışmış bir nesli temsil eder. Bir yandan Hamlet'in babasının hayaleti onu atalarının dini olan Katolikliğe çağırır; öte yandan, Hamlet'in amcası Claudius'un, Protestanlığın beşiği olan Wittenberg Üniversitesi'nde Hamlet'i yönetme ve aynı zamanda eğitme konusundaki modern fikirleri onu modern Protestan sosyal-dini inançlarına götürür. Elbette Hamlet, trajik bir hataya sahip bir kahraman değil, ideallerinin kahramanı olarak görülmelidir. Ancak sonunda Hamlet üçüncü bir yol bularak hem Katolikliğin hem de Protestanlığın sonucu olan bir varış noktası seçer. Şöyle ki, deyim yerindeyse, çöküşünün kurbanı olmaktansa, yüce inançlarının savunucusu olur. ]]> <![CDATA[ Political, social, and religious conflicts between Catholics and Protestants after the Renaissance gave a different colour and flavour to the works of a wide range of European artists, including Shakespeare. Moreover, literary and art critics elaborated on this new style and context years later and named it ‘Baroque Art’. One of the main elements of this art is to challenge the concept of truth in the mind of the audience and create a sense of uncertainty in them. Baroque also tried to reconcile the world of meaning and the world of matter. The author of this article tries to study the subject and themes of William Shakespeare's Hamlet based on these two Baroque principles and using the method of explanatory research. Hamlet is of a wobbly personality replete with recalcitrant thoughts. His psychosis is indicative of tempestuous state of his mind and by extension, his society as well as meandering between Catholic fundamentalist tendencies and Protestant reformist inclinations. Hamlet as a character represents a generation that is confused at the crossroads of Catholicism and Protestantism. On the one hand, the ghost of Hamlet's father calls him to Catholicism, the religion of his ancestors; and on the other, the modern ideas of Claudius, Hamlet's uncle, in governing and also educating Hamlet at the University of Wittenberg, the cradle of Protestantism, lead him to modern Protestant social-religious beliefs. In the end, however, Hamlet, finding a third way, chooses a destination that is the result of both Catholicism and Protestantism. That is, he becomes a paragon of his sublime beliefs rather than a victim of his downfall. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=66290 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[643-654]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/600 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kutadgu Bilig’de Adalet Kavramı]]> <![CDATA[The Concept of Justice in Kutadgu Bilig]]> <![CDATA[Şirvan KALSIN]]> <![CDATA[Kutadgu Bilig, adalet, siyasetname, Aristoteles, Platon, Farabi]]> <![CDATA[Kutadgu Bilig, justice, historical texts of politics, Aristoteles, Platon, Farabi]]> <![CDATA[İnsanın yaşamı için zorunlu ve evrensel bir değer olan adalet kavramı, önemi gereği çeşitli bağlamlarda birçok filozof tarafından ele alınıp tartışılmıştır. Adalet kavramının oluşmasında yer, zaman, din, toplumsal yapı, kültür gibi birçok parametre etkili olduğundan devlet yönetimi ile ilgili tarihi metinlerde, kavramın temel konulardan biri olarak ele alındığı ancak bütünün üzerinde fikir birliğine vardığı bir içeriğin oluşmadığı görülür. Türk kültür tarihinde birçok eserde, hak ettiği önem dolayısıyla konuya değinilmiş ancak siyasetname metinlerinde devlet yönetimindeki temel kavramlardan biri olarak ayrıntılı ele alınmıştır. Siyasetname metinlerinde ele alınışında hem farklı toplumların ve kültürlerin hem de İslam felsefesinin etkileri görülmektedir. Tarihî metinlerimiz arasında Orhon Türkçesinden başlamak üzere siyasetname türünde değerlendirilen birçok metin vardır. Kutadgu Bilig de bunlardan biridir. Çalışmada ilk İslamî metinlerden biri olması dolayısıyla Kutadgu Bilig’de “adalet” kavramı, kültürel/dini etkiler ve kavramın eşdizimlilik kurduğu diğer yapılarla ilişkisi açılarından değerlendirilecektir. Türk kültür tarihinde önemli bir yere sahip olan siyasetname metinlerinde hâkim temalardan biri adalettir. Burada kavrama birçok değer yüklenmiştir. Örneğin devletin ve padişahın uzun ömürlü olması, toplumun refah içinde olması adaletin uygulanışı ile ilişkilendirilmiş; devlet yönetiminde “olmazsa olmaz” şart kabul edilmiş ve devletin temeli olarak görülmüştür. Bu sebeple devleti, halkı refaha, götüren şeyin doğruluk ve adalet olduğu vurgusu birçok beyitte yapılmıştır. Bu çalışmada Kutadgu Bilig’de metaforlarla anlatılmış olan adalet anlayışı eski Yunan ve İslam (Farabi) filozoflarının düşünceleriyle ilişkilendirilerek incelenmiştir.]]> <![CDATA[The concept of justice, which is a necessary and universal value for human life, has been discussed and discussed by many philosophers in various contexts due to its importance. Many parameters such as place, time, religion, social structure and culture are effective in the formation of the concept of justice. For this reason, it is seen that the concept is considered as one of the main issues in historical texts on state administration, but there is no content on which the whole agrees. The subject has been mentioned in many works in the history of Turkish culture, but it has been discussed in detail as one of the basic concepts in state administration in the texts of politics. The effects of both different societies and cultures and Islamic philosophy can be seen when it is handled in the texts of the political book. Among our historical texts, there are many texts that are evaluated in the type of politics, starting from the Orkhon Turkish. In this study, the concept of "justice" in Kutadgu Bilig, as it is one of the first Islamic texts, will be evaluated in terms of cultural/religious effects and the relationship of the concept with other structures with which it establishes collocation. In our study, the perceptive of justice in Kutadgu Bilig will be examined by associating it with the thoughts of ancient Greek and Islamic (Farabi) philosophers.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=66283 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1001-1013]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/601 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancılaşma ve Kaçış İzlekleri Etrafında Kafka’nın “Yola Çıkış”ı ile Edgü’nün “Yolcu”suna Komparatistik Bir Bakış]]> <![CDATA[A Comparatistic Look at Kafka's “Yola Çıkış” and Edgü’s “Yolcu” Around Alienation and Escape Themes]]> <![CDATA[Musa ERASLAN]]> <![CDATA[Karşılaştırmalı Edebiyat Bilimi/Komparatistik, Franz Kafka, Ferit Edgü, Yabancılaşma, Kaçış]]> <![CDATA[Comparative Literature/Comparatistic, Franz Kafka, Ferit Edgü, Alienation, Escape]]> <![CDATA[Edebiyat, güzel sanatlar içerisinde insanı konu edinen ve onu hemen her yönüyle ele alan karmaşık, katmanlı ve derin bir sahadır. Okumadan okumaya değişebilen, açımlanabilen ve etkileşim potansiyeli yüksek geniş bir sanattır. Öznesi insan olan bu sanatın en önemli yönlerinden birisi de insanın evrensel gereksinimlerini, eğilimlerini, duygu ve düşüncelerini ortaya koymaktır. Bu yönüyle ele alındığında ise her ne kadar farklı uluslara mensup olsalar da sanatçıların, ortaya koyduğu sanatsal üretilerinde aslında çoğu zaman aynı duygu ve düşünceleri ele aldığı; hatta bu duygu ve düşünceleri sunarken neredeyse benzer estetik bir yol izledikleri görülür. İşte tam da burada devreye, amacı edebiyat ürünlerinin birçok noktadan karşılaştırılması olan karşılaştırmalı edebiyat bilimi/komparatistik girer. Kökü edebiyat kadar derinlerde olmayan Karşılaştırmalı Edebiyat Bilimi/Komparatistik, edebiyatın kendisini nesne olarak görür. Ele alınan iki farklı metin ortak izlek, konu, motif gibi çeşitli bağlamlarda incelenir ve değerlendirilir. Alman edebiyatından Franz Kafka ile Türk edebiyatından Ferit Edgü, benzer estetik eğilimleri olan yazarlardır. Edebiyatta modernist anlayışı temsil eden her iki yazar da tercih ettikleri öykü tarzları, yapıtlarında kullandıkları sembolik anlatım, belirli izlekler etrafında yoğunlaşan anlatıları yönü bakımından birbirine benzer sanatsal düzlemde yer alır. Kafka’nın Yola Çıkış, Edgü’nün ise Yolcu adlı küçürek öykülerinde yabancılaşma ve kaçış izlekleri, okurun karşısına belirgin bir şekilde çıkar. Bu çalışmada söz konusu öyküler, başta izlek olmak üzere biçimsel ve biçemsel açıdan karşılaştırılarak Kafka-Edgü etkileşimi irdelenmeye çalışılır. Elde edilen bulgular, Edgü’nün Kafka tarzı anlatımdan etkilendiğini ve onun yolundan gittiğini gösterir.]]> <![CDATA[Literature is a complex, layered and deep field that deals with the human subject in fine arts and deals with its in almost every aspect. Reading is a broad art that can change from reading to reading, that can be revealed and has a high potential for interaction. One of the most important aspects of this art, whose subject is human, is to reveal the universal human needs, tendencies, feelings and thoughts. When considered from this aspect, although they belong to different nations, artists often deal with the same feelings and thoughts in their artistic productions; In fact, it is seen that they follow an almost similar aesthetic path while presenting these feelings and thoughts. This is where the comparative science of literature/comparatistic, whose purpose is to compare literary products from many points, comes into play. Comparative Literature Science / Comparative, whose root is not as deep as literature, sees literature itself as an object. Two different texts are examined and evaluated in various contexts such as common theme, subject and motif. Franz Kafka from German literature and Ferit Edgü from Turkish literature are writers with similar aesthetic tendencies. Both writers representing the modernist class in literature take place in a similar artistic system in terms of their preferred story styles, symbolic expression used in their works, and narratives concentrating around specific themes. In the short short stories of Kafka’s Yola Çıkış and Edgü’s Yolcu, him alienation and escape traces are prominent to the reader. In this study, the Kafka-Edgü interaction is tried to be examined by comparing the stories in question in terms of form and style, especially the theme. The findings show that Edgü was influenced by Kafka's narrative and followed his path.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=66230 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[877-889]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/602 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kadın Tamircisi Romanının Distopik/Ütopik Ülkesi Dumuristan’da Ataerkil Toplumsal Şizofreni]]> <![CDATA[Patriarchal Social Schizophrenia in Dumuristan, the Distopic/Utopic Country of the Woman's Repairman]]> <![CDATA[Gülseren ÖZDEMİR RİGANELİS]]> <![CDATA[Toplumsal cinsiyet, mizah, ironi, ütopya, distopya ]]> <![CDATA[Social gender, humor, irony, utopia, dystopia ]]> <![CDATA[Erol Hızarcı’nın içinde yaşadığımız dünyanın sorunlarına, toplumsal düzenlerin insan doğasına uymayan yapısına ve çelişkilerine tepkisini mizahla dışa vurduğu Kadın Tamircisi adlı eseri absürt hikâyesi kadar anlatım biçimi, dil ve üslûbu ile de dikkat çekici bir romandır. İnsanın üreme içgüdüsü ve iktidar tutkusu başta olmak üzere varlığını şekillendiren aşk ve ölüm gibi evrensel ve değişmez temaları gündelik yaşamın olağanlığı ve sıradanlığı içinde ele alan eser, alışılagelmiş durumların abartılı sunumuyla hayatımızın rasyonel gibi görünse de aslında distopik bir tarafının daima mevcut olduğunu çeşitli görüntülerle ortaya koyar. Bu makalede dünyanın bireyleri bütün yönlerden kuşatarak kısıtlayan katılığına karşı mizah ve ironinin sağladığı özgürlük imkânları içinde yazarın bir direniş ortaya koyarak ona karşı eleştirel bir yaklaşım geliştirdiği ve yabancılaştırma etkisinin eserinin temelini oluşturduğu gösterilmeye çalışılmaktadır. Ataerkilliği yalnızca kadın-erkek ilişkileri veya kadının toplumdaki yeri bağlamında değil, hegemonik olan bütün toplumsal ögelerle ilişkilendirerek değerlendiren yazar, ataerkil yapılanmayı ifşa edip yapısöküme uğratarak bu düzenle alay eder. Metnin çözümlenmesinde genel olarak sosyolojik eleştiri kuramının temel alındığı bu makalede farklı nesiller üzerinden okura çeşitli dönemleriyle sunulan Dumuristan, toplumsal cinsiyet metotlarıyla distopik ve ütopik özellikleri bağlamında değerlendirilmiştir. Ayrıca eserin içerdiği güçlü mizah ve ironi ögelerinin saldırgan olmayan, güldürücü toplumsal eleştiri niteliği üzerinde de önemle durulmuştur. İçeriği, dili ve üslûbu nedeniyle ciddi edebiyatın onaylamayacağı, kanonik edebiyat türlerinden olmayı baştan reddetmiş oldukça farklı bir eser olan Kadın Tamircisi’nin insanın kendi doğasını inkâr üzerine kurduğu toplumsal düzenlerin hegemonik, ataerkil ve distopik yapısının kişilik bölünmesine, kimlik karmaşasına ve toplumsal şizofreniye neden olduğunu vurguladığı sonucuna varılmıştır. Farklı biçim ve içerik özellikleri nedeniyle roman türü içinde kendine özel bir yer edinebilecek olan bu eserin analiz edilmesinin edebiyat-toplum ilişkilerini ele alan çalışmalara, toplumsal cinsiyet ve tür araştırmalarına katkıda bulunacağı düşünülmektedir.]]> <![CDATA[Erol Hızarcı humorously expresses his reaction to the problems of the world we live in, the structure and contradictions of social orders that do not conform to human nature in The Woman’s Repairman which is a remarkable novel with its narrative characterictics, quite absurd story, discourse. Emphasizing the universal and unchangeable themes such as the reproductive instinct, passion for power, love, death, the work also displays the with an exaggerated presentation of the ordinary normal situations of life with various images that our lives are really dystopian. In this article, it is claimed that the author developed a critical approach by putting up a resistance against the rigidity of the world, which surrounds and restricts individuals from all sides, with various types of humor; it is tried to be shown that the alienation effect created by the exaggerated form of the ordinary within the possibilities of freedom provided by humor and irony is the basis of the work. Evaluating patriarchy not only in terms of male-female relations or the place of women in society, but also by associating it with all hegemonic social elements, the author makes fun of this order by revealing all its elements. In this article, the analysis of the text is based on sociological criticism theory in general and Dumuristan, which is presented to the reader in various periods over different generations, is evaluated in the context of its dystopic and utopian features with gender methods. In addition the functional relationship of the strong humor and irony elements of the work with non-aggressive comic social criticism is emphasized. The Woman’s Repairman, which is a very different work that serious literature would not approve of due to its content, language and style, and refused to be one of the canonical literary genres. As a result of the analyzes, it was detected that the novel emphasizes that the hegemonic, patriarchal and dystopian structure of the social orders built on the denial of human's own nature causes identity confusion, split personality and social schizophrenia. It is thought that the analysis of this work, which can take a special place in the novel genre due to its different form and content features, will contribute to the studies on the novel genre, on literature-society relations and on social gender.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=66122 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1169-1203]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/603 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cenap Şahabettin Şiirinde Ev’in Psikanalitik Boyutları]]> <![CDATA[Psychoanalytic Dimensions of Home in Cenap Şahabettin’s Poetry]]> <![CDATA[Halil Fatih ALAGÖZ]]> <![CDATA[Cenap Şahabettin, Servet-i Fünûn şiiri, edebiyat psikolojisi, ev, şiir]]> <![CDATA[Cenap Şahabettin, Servet-i Fünûn poetry, literary psychology, home, poetry]]> <![CDATA[Servet-i Fünûn şiirinin öncü şahsiyetlerinden olan Cenap Şahabettin, şiirleriyle ve şiir üzerine yazdığı teorik metinleriyle modern Türk şiiri estetiğinin kurucusu kabul edilebilir. Şiirsel ifade biçimine yeni bir soluk getiren şair, alışılagelmiş kalıpların dışında bir söylem geliştirir. Devrinde büyük yankılar uyandıran Cenap Şahabettin, şiir türünde daha önce üzerinde durulmayan konulara yönelir. Ele aldığı konuları, orijinal imaj ve imgelerle destekleyerek yeni boyutlarla şiirleştirir. Tabiata ve eşyaya, eşyanın ruhuna oldukça önem veren Cenap Şahabettin, bir korunma mekânı olan evi, şiirlerinde dikkat çeken bir unsur olarak derinlemesine işler. Çalışmanın amacı, Cenap Şahabettin’in ev tasvirleri üzerine kurduğu şiirleri incelemek, algısal bir mekân olan evin psikanalitik yönlerini şiirler üzerinden ortaya koymaktır. Klasik şiir geleneğinde kapısından içeri girilmeyen bu çok boyutlu mekân, Cenap Şahabettin’le mahrem olmaktan çıkarılır. Türk toplumunda içe kapanmanın mekânı olan ev ve evin koruduğu yaşamlar, öncesinde edebi esere sınırlı düzeyde taşınırken Cenap bu yaşamlara derinlemesine eğilir. Kişinin fiziksel anlamda barınma ve korunma mekânı olan ev, Cenap Şahabettin’in şiirlerinde ruhsal durumları işaret eden, içinde bulunduğu kişilerle özdeşleşen psikanalitik veriler sunan bir mekâna dönüşür. Parnasizm’in sözcüklerle resim çizme çabası, Cenap Şahabettin’in şiirlerinde oldukça belirgindir. Bu nedenle ele alınan dizelerdeki betimleyici unsurlar, şiirleri yoğun anlamlı birer tabloya dönüştürür. ]]> <![CDATA[Cenap Şahabettin, one of the leading figures of Servet-i Fünûn poetry, can be considered as the founder of modern Turkish poetry aesthetics with his poems and theoretical texts on poetry. Bringing a new breath to the poetic expression, the poet develops a discourse outside the usual patterns. Cenap Şahabattin, having great repercussions in his era, tends to issues that have not been discussed before in the genre of poetry. He poetizes his subjects with new dimensions by supporting them with original images and imageries. Cenap Şahabettin, who attaches great importance to nature, goods and the spirits of things, elaborates on the house, which is a place of protection, as a striking element in his poems. The aim of the study is to examine Cenap Şahabettin's poems based on house descriptions and to reveal the psychoanalytic aspects of the house, which is a perceptual space, through poems. This multi-dimensional space, whose door cannot be entered in the tradition of classical poetry, is removed from being private with Cenap Şahabettin. While the house, which is the place of introversion in Turkish society, and the live protects, were carried to the literary work at a limited level before, Cenap focuses on these lives in depth. The house, which is a place of shelter and protection in the physical sense of the person, turns into a place in Cenap Şahabettin’s poems that points out the mental states and presents psychoanalytic data identified with the people he is in. Parnasism's effort to draw pictures with words is quite evident in Cenap Şahabettin's poems. So, the descriptive elements in the lines discussed transform the poems into tables with intense meaning.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=66112 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[31-47]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/604 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Özetleme”: Fransız Dili Eğitimi sınıfında yazılı anlatımda anlamın tekrar yapılandırılması]]> <![CDATA[“Summarize”: reconstitution of meaning in written production in FLE class ]]> <![CDATA[Özge SÖNMEZ]]> <![CDATA[Özetleme, yazılı anlatım, yazılı anlama, öyküleyici metin]]> <![CDATA[Summarizing, written expression, written comprehension, narrative text]]> <![CDATA[Yabancı dil öğretimi alanında öğrenenin dil becerilerinin kazanması öğrenmenin ilk sırasında yer alır. İhtiyaçlara ve yeni teknolojilere göre yeni yöntemler ortaya çıkmaktadır. Ayrıca farklı dil becerileri arasındaki ilişkiler ve aktarımlar da değişmektedir. Çalışmamızda Dokuz Eylül Üniversitesi Fransız Dili Eğitimi anabilim dalı birinci sınıf öğrencilerinin yazılı anlama yeterlikleri ile yazılı anlatımları/üretimleri arasındaki ilişkiye odaklandık. “Fransızca Okuma Becerileri I” dersinin ilk dönemi için Antoine Saint-Exupéry'nin Küçük Prens'i ders materyali olarak seçildi. Kitabın 14 bölümünün her biri anlamsal ve sözlükbilimsel açıdan incelenmiştir. Daha sonra öğrencilerden her bir bölümü kendi cümleleri ile özetlemeleri istenmiştir. Öğrencilerin özetlerinin analiz edilebilmesi için, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırma ve Yayın Etik Kurulu'ndan 09.11.2021 tarihli ve E-10042736-659-147390 sayılı kararına göre etik kurul izni alınmıştır. Toplanan 31 ödev, öğrencilerin o bölümle ilgili yazılı anlama ve anlatıma ilişkin durumlarını ortaya çıkarmak için analiz edilmiştir. Her öğrenci özeti, kaynak metne göre değerlendirilmiştir. Daha sonra öğrenci için özet sürecinde kaynak metinde birincil, ikincil ve gereksiz olarak kabul edilen fikirler sınıflandırılmıştır. Tutarlılık ve bağdaşıklık, mantıksal bağlaçların kullanımı, yeniden ifade etme belirteçleri, sıfatlar, öğrenci tarafından kullanılan yazar alıntıları çalışmamızın odak noktasını oluşturmuştur. Bu çalışma, "Fransızca okuma becerileri I" dersindeki özetleme etkinliğinin edebi bir metnin anlaşılmasını kolaylaştırıp kolaylaştırmadığını ve yazılı anlatım becerisini, özellikle anlamın (yeniden) inşasını geliştirmeye yardımcı olup olmadığını anlamamızı sağlayacaktır.]]> <![CDATA[In the field of foreign language teaching, the acquisition of the language skills of the learner is at the forefront of learning. New methodologies appear according to needs and new technologies. Also changing the relationships and transmissions between the different language skills. In our study, we have chosen to focus on the relationship between the competence of written comprehension and the expression/written production of first-year students of the FLE didactics department of Dokuz Eylül University. The Little Prince by Antoine Saint-Exupéry was the educational support for the first semester of the course “French Reading Skills I”. Each of the 14 chapters of the book have been studied from a semantic and lexicological point of view. Then the students were asked to summarize each chapter with their own sentences. The 31 copies, having been collected, they are analyzed to bring out the understanding of the students with regard to the written expression (the book). Each learner abstract will be evaluated against the source text. Then we will classify the accepted ideas as primary, secondary and superfluous. Coherence and cohesion, the use of logical connectors, rephrasing markers, adjectives, author citations used by the learner will be the focus of our study. This work will allow us to understand if the activity of summarizing/summarizing in the course "French reading skills I" simplifies the understanding of a literary text and helps to develop the skill of written expression, in particular the (re) construction of the meaning of a literary text by the enunciative processes of each learner.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=66100 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[539-555]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/605 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Baba-Bağlanma ve Kendilik Algısı Arasındaki İlişkinin Aylak Adam Romanı Üzerinden İncelenmesi]]> <![CDATA[The Investigatıon of the Relationship Between Father-Attachment And Self-Perception on the Novel of the Aylak Adam]]> <![CDATA[Zeynep ATALAY]]> <![CDATA[Hüseyin Zahid KARA -İhsan KUTLU]]> <![CDATA[Sosyal hizmet, bağlanma, kendilik algısı, baba ve bağlanma, Aylak Adam]]> <![CDATA[Social work, attachment, self-perception, father and attachment, Aylak Adam]]> <![CDATA[Bireylerin psikolojik, sosyal, kültürel ve ekonomik hayatlarında etkili olan faktörlerden biri kendilik algısıdır. Kendilik algısı, çocuk ve ebeveyn arasında kurulan bağlanma ilişkilerinden etkilenerek şekillenmektedir. Nitekim ebeveyn-çocuk ilişkisi yaşamın önemli bir bölümünü kapsamakta, çocuğun baba ve annesiyle olan ilişki süresince gözlenmektedir. Tarihsel süreçte bağlanma, çoğunlukla anne-çocuk ilişkisi üzerinden ele alınmıştır ve ebeveyn olarak baba, çocuk ile olan ilişkisinde görece dışarıda konumlandırılmıştır. Ebeveynlerden biri olan babanın varlığı ve etkisinin arka plana atılması, çocuğun biyolojik, psikolojik ve sosyal gelişim sürecinin izlenmesi ve karakterinin anlaşılması ve açıklanmasında önemli boşluklar doğuracak bir yaklaşım doğurmaktadır. Bu gerekçeyle, baba figürünün gelişim ve karakter üzerindeki etkisinin bağlanma ve kendilik algısı kavramları çerçevesinde incelenmesi ve literatüre güncel bulgular sunması önem arz etmektedir. Bu çalışmada, Türk edebiyatının önemli yazarlarından Yusuf Atılgan’ın “Aylak Adam” romanı, baba ve çocuk arasındaki bağlanma ilişkisi ve kendilik algısı konuları ekseninde incelemeye tabi tutulmuştur. İnceleme sürecinde Bowlby’nin bağlanma kuramı temel alınmış ve romanın ana karakteri C.’nin tutum ve davranışlarına yansıyan bağlanma kalıpları değerlendirilmiştir. İnceleme sonucunda C.’nin kendilik algısının düşük, bağlanma stilinin güvensiz olduğuna dair bulgular elde edilmiştir. Bu sebeple de C.’nin romantik ilişkilerinde başarısız olduğu, çalışma hayatına karşı olumsuz bir tutum sergilediği, arkadaş ilişkilerinde sorunlar yaşadığı ve zaman zaman şiddet davranışları sergilediği görülmüştür.]]> <![CDATA[One of the factors that affect the psychological, social, cultural and economic lives of individuals is self-perception. Self-perception, on the other hand, is shaped by the attachment relationships established between the child and the parent. As a matter of fact, the parent-child relationship covers an important part of life and is observed during the relationship with the child's father and mother. In the historical process, attachment has mostly been handled through the mother-child relationship, and the father as a parent has been positioned relatively outside in his relationship with the child. Putting the presence and influence of the father -one of the parents- into the background, creates an approach that will create important gaps in the monitoring of the biological, psychological and social development process of the child and the understanding and explanation of his/her character. For this reason, it is important to examine the effect of the father figure on development and character within the framework of the concepts of attachment and self-perception and to present current findings to the literature. In this study, the novel "Aylak Adam" by Yusuf Atılgan, one of the important writers of Turkish literature, was examined in the axis of attachment relationship between father and child and self-perception. In the examination process, Bowlby's attachment theory was taken as a basis and the attachment patterns reflected in the attitude, discourse and behavior of C., the main character of the novel, were evaluated. As a result of the examination, it was found that C.'s self-perception was low and his attachment style was insecure. For this reason, it has been seen that the main character C. is unsuccessful in his romantic relationships, has a negative attitude towards his working life, has problems in his friendships, and shows violent behavior from time to time.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=65979 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[105-117]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/606 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçe Dersinin Yeni Öğrenme Ortamlarıyla Bütünleşmesine Metindilbilimsel Etkinliklerin Etkisi]]> <![CDATA[Integration of Turkish Lesson with New Learning Environments The Effect of Textlinguistic Activities]]> <![CDATA[Celile EREN ÖKTEN]]> <![CDATA[Necla BAYRAKTAR ÖZGÜR]]> <![CDATA[Dilbilim, büyük ölçekli yapı, beceri temelli değerlendirme, Türkçe eğitimi, 21. yüzyıl becerileri]]> <![CDATA[Linguistics, large-scale structure, skill-based assessment, Turkish education, 21st century skills]]> <![CDATA[Çalışmada ana dil eğitimi sürecinde 21. yüzyıl yeni öğrenme ortamlarını metindilbilimsel ögelerle bütünleştirmek amaçlanmıştır. Bu kapsamda 2021-2022 eğitim öğretim yılında uygulanan Türkçe ders kitabındaki metinlere ait etkinlikler Türkçe Dersi Öğretim Programı (2019) çerçevesinde hazırlanan metindilbilim büyük ölçekli yapı kontrol listesiyle incelendi. İncelemeler sonucunda Millî Kültürümüz temasındaki metinlere ait etkinliklerde diğer temalara nazaran büyük ölçekli yapı başlıklarıyla ilgili daha az etkinlik tespit edildi. Bu temadaki etkinlikler 21. yüzyıl yeni öğrenme ortamları ve metindilbilim kapsamında yeniden tasarlandı. Hazırlanan etkinlikler beceri temelli sorularla desteklendi. Araştırmacılar, tasarlanan etkinlikleri İstanbul’da resmî bir imam hatip ortaokulunda eğitim öğretim gören 14 öğrenciye ve Şanlıurfa’da resmî bir ortaokulda eğitim öğretim gören ikidilli 6 sekizinci sınıf öğrencisine karşılaştırmalı olarak uyguladı. Çalışmada tek grup son test deneysel desenden yararlanıldı. Elde edilen veriler betimsel analiz ve içerik analiziyle çözümlendi. Araştırma sonucunda; ana dil eğitimini metindilbilimle bütünleştirmenin öğrencilerin üstbilişsel farkındalıkla ders sürecine aktif katılımını katkı sunduğu, metinlerin büyük ölçekli yapısıyla ilgili zorlayıcı çalışmaların tasarlanan etkinliklerle öğrenci nezdinde kolaylaştığı gözlemlenmiştir. Metindilimsel Türkçe dersi tasarımıyla farklı sosyodemografik özelliklere sahip öğrencilerden oluşan iki farklı uygulama noktasında 21. yüzyıl yeni öğrenme ortamlarını yansıtabilen, beceri temelli ders süreci geçekleştirilebildiği ortaya çıkarılmıştır. İki farklı örneklemdeki öğrencilerin metindilbilimsel etkinliklerle dört temel dil becerisini işlevsel olarak kullanabildiği belirlenmiştir.]]> <![CDATA[In the study, it is aimed to integrate the 21st century new learning environments with textlinguistic elements in the process of mother tongue education. In this context, the activities of the texts in the Turkish textbook applied in the 2021-2022 academic year were examined with the textlinguistics macro structure checklist prepared within the framework of the Turkish Lesson Curriculum (2019). As a result of the examinations, less activities were detected in the activities related to the texts in the theme of Our National Culture, compared to the other themes. The activities in this theme were redesigned within the context of 21st century new learning environments and textlinguistics. The prepared activities were supported by skill-based questions. The researchers applied the designed activities to 14 students studying at an official religious secondary school in Istanbul and 6 eighth grade bilingual students studying at an official secondary school in Şanlıurfa. Before the data collection process, an application was made to the Yıldız Technical University. A single group post-test experimental design was used in the study. The obtained data were analyzed by descriptive analysis and content analysis. As a result of the research; it has been observed that integrating mother tongue education with textlinguistics contributes to the active participation of students in the course process with metacognitive awareness, and compelling studies on the large-scale structure of texts are facilitated by the designed activities. With the text-linguistic Turkish course design, it has been revealed that a skill-based course process that can reflect the new 21st century learning environments can be realized at two different application points consisting of students with different sociodemographic characteristics. It was determined that students in two different samples could use four basic language skills functionally with textlinguistic activities.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=65934 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[171-192]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/607 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[‘Ateş’ Anlamıyla ot Sözü ve Türevleri]]> <![CDATA[The Word ot With The Meaning Of ‘Fire’ And İts Derivatives ]]> <![CDATA[Arzu ÖZDOĞANOĞLU]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Türk Dili, Köken Bilgisi, Biçim Bilgisi, Anlam Bilgisi, Türev]]> <![CDATA[Turkish Language, etymology, morphology, semantics, derivative]]> <![CDATA[Türkçe soldan sağa ilerleyen bir dil olduğundan kök en soldadır. İsim ya da fiil olabilen bir kök ise, sağına getirilen ek veya eklerle türetilebilir. Böyle bir durumda da sağdan sola, yani geriye doğru gidilir ve anlamlı en küçük parça olan köke ulaşılır. İsim ya da fiil olan kökün sağına getirilen ek veya eklerle oluşan türev biçimler içinde sesçe, biçimce, anlamca aynı köke bağlı olanlar ise söz ailesi olarak adlandırılır ve birlikte değerlendirilirler. Bu şekilde bir değerlendirme ile kökün doğruluğunun sağlaması da yapılmış olur. Bu nokta da köken bilgisinin bulunmasında temel dayanağı oluşturur. Ayrıca kök ve türevleri arasında ses, biçim, anlam ilişkilerinin kurulması yanında, o sözün ve türevlerinin tarihî ve çağdaş Türk lehçelerindeki varlığının kontrol edilerek ortaya konması da köken bilgisinde temel dayanaklarını oluşturur. Özellikle türevlerin doğru şekilde tespiti sırasında, söz kökleri ile türevleri arasındaki eski bilgi-yeni bilgi ilişkisi ve bilgilerin dış dünyadaki yan yanalığının dile yansımasını dikkate almak şarttır. Başka bir deyişle, bilgilerin komşuluğu, anlamdaki bağlantıyı kuran önemli bir dayanaktır. Bu makalede, günlük ve kültür hayatımızın önemli bir parçası olan, Eski Türkçeden beri kullanılagelen temel sözlerimizden biri olan ot ‘ateş’ sözü ve türevleri bu bakış açısıyla, hem tarihî ve çağdaş Türk lehçelerindeki biçim ve anlamları, hem de başka dillere verilmiş biçim ve anlamları ile karşılaştırılarak incelenecektir.]]> <![CDATA[The situation can be better understood if we look at the previous meaning - the next meaning or the old word - new word relationship. For example, ocak (oven), which is basically connected to a single information, namely, the knowledge of 'ateş' (fire), provides the existence of the house and the people living in the house with the function of cooking and heating the food over time, while being able to be a family; It has become a word that covers the continuation of the lineage, even being "noble", bringing together those who support the same view, the institution that constitutes the places of duty of those who serve the same purpose, and similar meanings. The emergence of their abstract meaning, of course, was much later than the basic meaning. The coexistence and juxtaposition of information in the outside world is also reflected in the language, and this is a very important basis. Therefore, there is a relationship of old word-new word between the roots of words and their derivatives. We see the same relationship between words that were formed in the periods before writing and whose sound equivalence is announced today: The words ot/od; ot-a-ğ/od-a is the place that ot-a-ş/öt-e-ş is burned and od-u-n is being burned in the oc-a-k show that the meanings and forms are interconnected. The Turkish form of 'ot' “ateş”, which is the subject of the article, lives in a wide geography, in daily and cultural life, accompanied by traditions, beliefs and rituals, and will continue to live, enriching its form and meaning at all times.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=65043 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[611-632]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/608 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Julie Otsuka’nın Tavan Arasındaki Buda Romanında Resimle Eşlenmiş Gelin Geleneğini Okumak]]> <![CDATA[Reading the Picture Bride Tradition in Julie Otsuka’s The Buddha in the Attic]]> <![CDATA[Merve AYDOĞDU ÇELİK]]> <![CDATA[Japon edebiyatı, göç, göçmen, resimle eşlenmiş gelin, Julie Otsuka]]> <![CDATA[Japanese literature, immigration, immigrant, picture brides, Julie Otsuka]]> <![CDATA[Göç tarihi insanlık tarihi kadar eskidir. Yüzyıllar boyunca dünya halkları, siyasi, dini, çevresel, ekonomik veya kültürel nedenlerle vatanlarını terk ederek gönüllü veya zorunlu olarak yeni yerlere yerleşmişlerdir. Bu eylemlerindeyse hem çevredeki kötü yaşam koşullarından kurtulma isteği hem de göç edilecek bölgelerdeki daha iyi yaşam koşullarının rolü vardır. Edebi eserlerde de kültürün yapı taşlarından biri olan göç ve göçmenlik deneyimi sıklıkla işlenir. Aynı şekilde Japon-Amerikalı yazar Julie Otsuka’nın 2011 yılında yazdığı Tavan Arasındaki Buda romanı da göç temasını resimle eşlenmiş gelin olgusu çerçevesinde işler. Roman, 20. yüzyılın başında ABD’de daha iyi yaşam koşullarına sahip olma umuduyla Japonya’dan San Francisco’ya göç eden resimle eşlenmiş gelinlerin deneyimlerini yansıtır. Ne var ki Japon kadınların evlenerek Amerikan Rüyasını gerçekleştirme serüveni, anakaraya adım atar atmaz bir hüsrana dönüşür ve gelinler, kendilerine biçilen roller kapsamında, hayatları boyunca zorlu ekonomik, sosyal ve kültürel koşullarla yüzleşmek zorunda kalırlar. 1941’de gerçekleşen Pearl Harbour Saldırısı ise, sonunda tüm Japon göçmenler için Amerikan Rüyasının tamamen çöküşü anlamına gelir. Bu bağlamda, bu çalışma, kadın göçmen deneyimine ışık tutmak için resimle eşlenmiş gelin olgusunu tarihsel veriler ışığında ve romandaki yansımalarından hareketle incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma, göç edilen ülkedeki çekici unsurların varlığına rağmen, Otsuka’nın metninde göçmen deneyiminin Japon kadınlar için hüsrana yol açtığı ve göçmenler ile yerli nüfus arasındaki ilişkinin oldukça kırılgan olduğu sonucuna varmaktadır. ]]> <![CDATA[The history of migration is as old as the history of humanity. Throughout the centuries, peoples of the world have settled in new places, either voluntarily or by force, abandoning their homelands due to political, religious, environmental, economic, or cultural reasons. Both the desire to escape from the unpleasant living conditions in the environment they live in and better living conditions in the regions-to-be-migrated have a role in their act. In literary works, as one of the building blocks of culture, the immigrant experience is also frequently handled. In the same vein, The Buddha in the Attic, written by Japanese-American writer Julie Otsuka in 2011, deals with the theme of migration within the framework of the picture bride phenomenon. The novel reflects the experiences of picture brides who arrived in San Francisco from Japan in the hope of having better living conditions in the USA at the turn of the 20th century. However, the adventure of Japanese women to realize the American Dream by getting married turns into a disappointment as soon as they step into the mainland, and each of them faces harsh economic, social, and cultural conditions throughout their lives within the scope of the roles assigned them. The attack on Pearl Harbor in 1941 eventually means the complete collapse of the American Dream for all Japanese immigrants. In this context, this study seeks to examine the picture bride phenomenon based on historical data and its reflections in the novel in order to shed light on the female immigrant experience. It concludes that despite the presence of attractive elements in the new land, the immigrant experience in Otsuka’s text results in frustration for Japanese women and that the relationship between immigrants and the native population is rather fragile.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64954 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[141-153]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/609 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Gideon Toury’nin Erek Odaklı Çeviri Kuramı Işığında Mihail Bulgakov’un “Usta ile Margarita” İsimli Eserinin Türkçe Çevirilerinin Eleştirisi]]> <![CDATA[The Criticism of Turkish Translations of Mihail Bulgakov’s Master i Margarita In The Light of Gideon Toury’s Target Oriented Translation Theory]]> <![CDATA[Fatma Kübra ÖNAL]]> <![CDATA[Fatma DEMİRAY AKBULUT]]> <![CDATA[Yazılı Çeviri, Erek Odaklı Kuram, Yakınlık, Kabul Edilebilirlik, Eş Değerlilik, Usta ile Margarita]]> <![CDATA[Written Translation, Target-oriented Translation Theory, Adequency, Acceptability, Master i Margarita ]]> <![CDATA[Gideon Toury’nin Erek Odaklı Çeviri Kuramı, üzerine birçok çalışmalar yürütülmüş olan çeviri ve çeviri eleştirisi açısından oldukça önemli bir kuramdır. Bu kuramda, diğer çeviri eleştirisi üzerine kurulmuş kuramlara kıyasla, çevirmenin kararları ve çeviri politikaları üzerinde durulmaktadır ve en önemli özelliğinden biri, çevirmenin kararlarını ve çeviri esnasında tercih ettiği politikaları da derinlemesine incelemesidir. Erek Odaklı Çeviri Kuramı dahilinde incelenen Mihail Bulgakov’un en önemli eserlerinden biri olan Usta ile Margarita romanı, 20. yüzyıl klasiklerindendir. Sovyetlerde geçmiş insan yaşamlarına ışık tutan bu eser, yazıldığı ilk andan itibaren birçok sansüre maruz kalmıştır. Eser, Mihail Bulgakov’un ölümünden 26 yıl sonra sansürlenerek yayınlanabilmiştir ve Avrupa’da çok uzun yıllar incelenmiştir. Ancak incelenen çevirilerde, bu romanın sansürsüz ve olabilecek en bütün haliyle çevrilmiş olduğu görülmektedir. Bu çalışmanın temel amacı, Usta ile Margarita eserinin Aydın Emeç ve Uğur Gülsün’e ait olan iki farklı Türkçe çevirilerini, Toury’nin Erek Odaklı Çeviri Kuramı temelinde incelenmektir. Bu çerçevede, kaynak ve erek metinler karşılaştırmalı olarak incelenerek, yapılan çevirilerin analizi yapılmıştır. Bu çalışmanın sonucunda, metin aynı olsa bile çevirmenlerin yaşadığı farklı koşullar ve zaman aralıkları nedeniyle tercih ettikleri çeviri politikaları ve çeviri stratejilerinin farklılıklar gösterdiği bulgularına ulaşılmıştır. Ayrıca, Toury’nin Erek Odaklı Kuramı çerçevesinde çevirinin çevirmenin tercihlerinden oluştuğu ve bu nedenle çeviriler arası farkların oluşabileceği sonucuna da varılmıştır.]]> <![CDATA[Gideon Toury's Target-Oriented Translation Theory is a very crucial theory in terms of translation and translation criticism, on which lots of studies have been carried out. In this theory, compared to other translation criticism theories, the translator's decisions and translation policies are emphasized, and one of the most important feature is that it examines the translator's decisions and the policies preferred during translation. The novel Master i Margarita, one of the most important works of Mihail Bulgakov, which is examined within the scope of Target-Oriented Translation Theory, is one of the classics of the 20th century. This work, which sheds light on the past human lives in the Soviet Union, has been subjected to many censors since the first time it was written. The work was censored and published 26 years after the death of Mikhail Bulgakov and has been studied for many years in Europe. However, in the translations examined, it is seen that this novel has been translated without censorship and in its most complete form. The main purpose of this study is to analyze two different Turkish translations of Master i Margarita by Aydın Emeç and Uğur Gülsün, on the basis of Toury's Target-Oriented Translation Theory. In this framework, the source and target texts were examined comparatively and the translations were analyzed. As a result of this study, it has been found that even if the text is the same, the translation policies and translation strategies preferred by the translators differ due to the different conditions and time periods experienced by the translators. In addition, within the framework of Toury's Target Oriented Translation Theory, it was concluded that the translation consists of the translator's preferences and therefore, there may be differences between translations.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64916 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[471-483]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/610 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Jean Rhys’in Wide Sargasso Sea’sinin Ekofeminist Bir Okuması ]]> <![CDATA[An Ecofeminist Reading of Wide Sargasso Sea by Jean Rhys ]]> <![CDATA[Seher ÖZSERT]]> <![CDATA[Ekofeminizm, kadın, doğa, ataerkillik, sömürü, kolonizasyon]]> <![CDATA[Ecofeminism, woman, nature, patriarchy, exploitation, colonization ]]> <![CDATA[Bu makale, Jean Rhys’in Wide Sargasso Sea’sini (1968) ekofeminist bir bakış açısıyla, esas olarak kadının ve doğanın ataerkillik tarafından sömürülmesi arasındaki yakın bağlantıyı savunan ekolojik bilinçli feminizmin benzersiz ilkesi üzerinde düşünerek incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma, temelde özellikle ataerkil kültürlerde doğa/toprak ve kadının biyolojik olarak yakın olduğu varsayımından kaynaklanan bu sömürülerin arkasındaki fikri incelemektedir. Bu makale, kadınların fizyolojik özelliklerinden dolayı doğa ile doğuştan bir ilişkisinin olduğunun düşünüldüğü biyolojik özcülük anlayışını tartışmaktadır. Argüman aynı zamanda kadın ve doğanın biyolojik bağlantısını reddeden ve onların sosyo-tarihsel ya da başka bir aidiyeti üzerinde ısrar eden çeşitli eleştirileri de içermektedir. Makale, Hay, King, Plumwood, Wollstonecraft ve Beauvoir gibi önde gelen eleştirmenlerin kadın ve doğanın ezilmesine ilişkin özgün feminist ve eko-feminist tartışmalarını sunmaktadır. Çalışma, kolonizasyon sürecinin, toprağın sömürülmesinin yanı sıra kadın bedenlerinin üzerinde de derin bir etkiye sahip olduğunu gösteriyor. Analiz, kadınları doğa ile ilişkilendirme algısının ve bu bağlantının arkasındaki ideolojinin, kadınları pasif-itaatkâr varlıklar olarak hareket etmeye ve sosyal alanda marjinalleşmeye zorlayarak geleneksel olarak belirlenmiş rolleri içinde kısıtladığını göstermektedir. Bu çalışma, kadın ve doğa üzerindeki hâkim saiklerin romana nasıl yansıdığını Bay Rochester’ın gözlemleri üzerinden incelemektedir. Araştırma, ataerkil toplumlardaki ikili kültürel varsayımların, kadın bedeninin doğayla biyolojik bağlarıyla desteklenen, kadın ve doğanın baskı altına alınmasına yol açtığı ve özgürleşmenin ancak cinsiyetçi ayrımcılıklardan uzak tamamen insancıl bir yaklaşımın tanınmasıyla sağlanabileceği sonucuna varmaktadır. Bu sayede ekofeminist söylemin temel kaygısı olan insan ve insan olmayan dünyalar arasında uyumlu bir birlikte varoluş sürdürülebilir.]]> <![CDATA[This paper aims to investigate Jean Rhys’s Wide Sargasso Sea (1968) from an ecofeminist perspective by contemplating the unique principle of ecologically conscious feminism that mainly argues the intimate connection between the exploitation of woman and nature by patriarchy. The study examines the idea behind these exploitations, which is basically caused by the assumption, especially in patriarchal cultures, of the biological closeness of nature/earth and woman. The paper discusses the conception of biological essentialism in which women are considered to have an innate relationship with nature due to their physiological features. The argument also involves a variety of criticism rejecting the biological connection of woman and nature and insisting on their socio-historical or some other affiliation. The paper presents the distinctive feminist and ecofeminist debates of prominent critics such as Hay, King, Plumwood, Wollstonecraft, and Beauvoir on the oppression of woman and nature. The study indicates that the colonization process has a profound influence over female bodies as well as the exploitation of land. The analysis shows that the perception of relating women to nature and the ideology behind that connection restrict women within their traditionally assigned roles by compelling them to act as passive-submissive beings and to be marginalized within the social sphere. This study observes how the dominating motives over woman and nature are reflected in the novel through the observations of Mr. Rochester. The research concludes that the dualistic cultural assumptions in patriarchal societies lead to the oppression of woman and nature, which is supported by biological connections of the female body to nature, and liberation can only be achieved through the recognition of a fully human approach away from sexist discriminations. By this means, a harmonical co-existence between human and nonhuman worlds can be sustained, which is the main concern of ecofeminist discourse.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64898 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1219-1231]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/611 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Divan Şairlerinin Mevsimlere Bakışı: Bahariyye ve Şitaiyyelerde Bir Kültür Psikolojisi Denemesi]]> <![CDATA[The Views of Divan Poets to the Seasons: A Cultural Psychology Experiment in Bahariyye and Şitaiyye]]> <![CDATA[Necmiye ÖZBEK ARSLAN]]> <![CDATA[Divan şiiri, bahariyye, şitaiyye, mevsimler, psikoloji, psiko-kültür]]> <![CDATA[Divan poetry, bahariyye, şitaiyye, seasons, psychology, psycho-cultural]]> <![CDATA[Edebi anlatının en şiirsel ve sanatlı hâllerinden birisi divan şiiridir. Çoğunlukla aşkın, sevgilinin, ayrılığın konu edildiği divan şiirinin asıl konularından bir diğeri de doğadır. Doğada vuku bulan en ufak değişiklik, şairin kaleminde en ihtişamlı haliyle tasvir edilmeye çalışılır. Şairin kelimeleriyle yaptığı bu tasvir okuyucunun gözünde adeta bir tablo görüntüsü oluşturur. Özellikle mevsimler bu görüntüyü oluşturmak için kullanılan zaman bölümleri olmuştur. Mevsimler kimi zaman teşhis edilmiş, kimi zaman getirdiği doğal güzellikleri anlatılmış ve kimi zaman da mevsimlerin şairin üzerinde bıraktığı duygu ayrıntılarıyla aktarılmıştır. Özellikle kasidelerin bahariyye ve şitaiyye ismi verilen nesip bölümleri mevsimlerin anlatımı için ayrılan türler olmuşlardır. Baharın gelişini her yönüyle anlatan bahariye isimli kasideler ile kış mevsimini tafsilatlı olarak tasvir eden şitaiyelerde yazıldıkları dönemin kültürel izlerine rastlamak mümkün olduğu gibi toplumun ve şairin psikolojik yapısını da görmek mümkündür. Kimi zaman şairleri neşeli, şevkli bir ruh haline sokan mevsimler bazen de hüzne, kedere, eleme sevk eder. Şair mevsimlerin değişimi ile ortaya çıkan doğal güzellikleri kendi ruh hali ile birleştirerek sanatlı ifadelerle şiirine yansıtır. Bu çalışmada bahariye ve şitaiyelerden hareketle mevsimlerin şairler üzerindeki etkisinin şiire ve şaire nasıl yansıdığı hususunda psikoloji temelli bir değerlendirme yapılmaya çalışılacaktır. Bu okuma sonucunda elde edilen veriler ışığında psiko-kültürel unsurların bahariyye ve şitaiyelerdeki varlığı tartışılacaktır. Şitaiye ve bahariyeler için Ahmet Paşa, Şeyhî, Revânî, Fuzûlî, Bâkî, Cinânî, Taşlıcalı Yahya, Enderunlu Fazıl, Nef’i, Nev’i, Gelibolulu Mustafa Âlî ve Şeyh Galip’in Divanları taranmıştır.]]> <![CDATA[One of the most poetic and artistic forms of literary narrative is Divan poetry. One of the main subjects of Divan poetry, which mostly deals with love, woman and separation, is nature. The smallest change that occurs in nature is tried to be depicted in the poet's pen in its most magnificent form. This depiction made by the poet's words almost creates a painting image in the eyes of the reader. The seasons in particular have been the divisions of time used to create this image. The seasons are sometimes identified, sometimes the natural beauties they bring are explained, and sometimes the feelings that the seasons leave on the poet are conveyed in detail. Particularly, the prose divisions called Bahariyye and Şitaiyye became the genres reserved for the expression of the seasons. It is possible to see the cultural traces of the period in which they were written, as well as to see the psychological structure of the society and the poet, in the odes called Bahariye, which describes the arrival of spring in all its aspects, and the shitaiyes that describe the winter season in detail. Sometimes the seasons that put the poets in a cheerful and enthusiastic mood, sometimes cause melancholy, sorrow and stigma. The poet combines the natural beauties that emerge with the change of seasons with his own mood and reflects them to his poetry with artistic expressions. In this study, it will be tried to make a psychology-based evaluation about how the effects of the seasons on poets are reflected on poetry and poets, based on Bahariye and Şitaiye. In the light of the data obtained as a result of this reading, the existence of psycho-cultural elements in Bahariyye and Şitaiye will be discussed. The Divans of Ahmet Pasha, Şeyhî, Revânî, Fuzûlî, Bâkî, Cinânî, Taşlıcalı Yahya, Enderunlu Fazıl, Nef'i, Nev'i, Gelibolulu Mustafa Âlî and Şeyh Galip have been scanned for shitaiye and springs.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64815 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1145-1160]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/612 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Macarcadaki Eski Batı Türkçesi Ödünçleme Sözcüklerin Uyum Oranları: Bir Nicel Analiz]]> <![CDATA[Adaptation Rates of West Old Turkic Loanwords in Hungarian: A Quantitative Study]]> <![CDATA[Ali Can YALÇINKAYA]]> <![CDATA[Andrea PARAPATİCS -Szilárd SZENTGYÖRGYİ]]> <![CDATA[Tarihsel dilbilim, artsüremli dilbilim, etkileşimsel dilbilim, ödünçleme sözcük adaptasyonu, Oğur öbeği, Lir Türkçesi, Macarca, Levenshtein uzaklık formülü, ceza puanı, benzeşme, düzenleme mesafesi, ayırtedici özellikler]]> <![CDATA[Historical linguistics, diachronic linguistics, contact linguistics, loanword adaptation, Oghur, Hungarian, Levenshtein distance, operation cost, phonetic assimilation, edit distance, distinctive features]]> <![CDATA[Çalışma, 377 Eski Batı Türkçesi (West Old Turkic - WOT) ödünçleme sözcüğün Macarcadaki sesbilgisel adaptasyonunu Levenshtein uzaklık formülü ile sesbilgisel uzaklığı ölçerek sunmakta ve değerlendirmektedir. Daha az mesafeli benzeşmeler için daha düşük ceza puanı ile daha hassas bir düzenleme mesafesi algoritması önerilmiştir. Bu görev için “ayırt edici özellik” ağırlıklı bir yaklaşım benimsenmiş, Türk ve Macar dillerine ait sesbirimleri kümesi, bir ayırtedici özellik matrisinde değerlendirilmiş ve sınıflandırılmıştır. Veri olarak, ödünç alınmadan önceki son halleriyle yeniden yapılandırılmış Macarcadaki Eski Batı Türkçesi sözcükler kullanılmıştır. Bunlar Macarcadaki ilgili söz varlığının kökenleri olarak ele alınmaktadır. Adaptasyon oranı, her bir sözcük çifti için ve toplam olmak üzere ayrı ayrı ölçülmüştür. Buna ek olarak, düzenli adaptasyonlar açısından bazı belirli örüntüler tartışılmış ve her iki dildeki belirli bazı sesler arasındaki mesafenin hesaplanmasıyla ilgili sorunlu konular ortaya çıkarılmıştır. Bu makale, Levenshtein algoritmalarındaki ceza puanlarına ilişkin hassasiyetlileştirme yaklaşımlarını vurgulamaya yönelik süregelen eğilimin bir devamı olmakla birlikte, aynı zamanda dilsel tipolojiyi kullanarak ödünçleme sözcük adaptasyonlarını formüle etmeye yönelik bir diğer girişimdir. Türk dilleri ve Macarca, tarihsel olarak uzun süre aynı sprachbund'u paylaşan; sondan eklemeli yapılar, ünlü uyumu özellikleri, zengin ünlü envanterleri vb. gibi ortak yönleri olduğu bilinen iki grup olduğundan, bu çalışma aynı zamanda etkileşimsel dilbilim alanına katkı sağlama motivasyonunu da ayrıca taşımaktadır.]]> <![CDATA[The study presents and evaluates the phonetic adaptations of 377 West old Turkic loanwords in Hungarian by measuring the phonetic distance with the Levenshtein distance formula. A more sensitive edit distance algorithm is proposed with a reduced operation cost for less distant assimilations. A “distinctive feature” weighted approach is adopted for the task, and the set of phonemes concerning Turkic and Hungarian languages are evaluated and categorized in a distinctive feature matrix by their features. Reconstructed WOT words in their latest form before the borrowing, were used for the data. These are treated as the origins of the relevant vocabulary in Hungarian. The adaptation rate is quantified for each word pair and overall. In addition to this, several patterns in terms of regular adaptations are discussed, and some problematic issues regarding the calculation of the distance between some particular sounds in both languages are brought out. While this paper is a continuation of the ongoing trend of emphasizing refinement approaches to operation costs in Levenshtein algorithms, it is also an attempt to formulate loanword adaptation by using linguistic typology. Turkic languages and Hungarian are two sides that shared historically the same sprachbund for a long period and are known to have some mutualities such as agglutinative structures, harmonical features, rich vowel inventories, etc, this study also holds the motivation to be a contribution to the field of contact linguistics.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64798 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1395-1427]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/613 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretiminde Anlatısal Metinlerin Yazınsal Göstergebilim Yöntemiyle Sadeleştirilmesi]]> <![CDATA[Simplification of Narrative Texts in Teaching Turkish as a Foreign Language with Literary Semiotics]]> <![CDATA[Bilgen ERİŞKİN]]> <![CDATA[Funda Uzdu YILDIZ]]> <![CDATA[Yazınsal göstergebilim, yabancı dil olarak Türkçe, dil öğretimi, özetleme, okuma etkinliği]]> <![CDATA[Literary semiotics, Turkish as a foreign language, Language teaching, summarizing, reading activity]]> <![CDATA[Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminin geçmişi çok eskiye dayansa da son yıllarda Türkçe öğrenmeye talep hızla artış göstermiştir. Bu artış da öğretimi desteklemek için kullanılacak olan ders içi ve ders dışı materyal ihtiyacı doğurmuştur. Dil öğretiminde hedeflenen dört temel dil becerisinden okuma-anlama becerisini geliştirmek üzere hazırlanan materyallerin de beceriyi geliştirici materyaller olması beklenir. Bu materyaller özgün metinler veya amaca uygun olarak öğretici tarafından hazırlanmış metinler olabilir. Özgün metinlerin ders içi materyal olarak kullanılması eğitimi destekler niteliktedir fakat özgün metinler her düzey ve her öğrenici için uygun olmayabileceğinden düzeye uygun olarak uyarlanması gerekmektedir. Özgün metinler bilgilendirici metinler veya anlatı metinleri olabilir. Okuma etkinliği olarak kısa öyküler veya romanlar kullanılabilir. Roman bir etkinlik için oldukça uzun olduğu için, bir romanın özetlenip kullanılması daha faydalı olacaktır. Anlatı metinlerini özetlemek için yazınsal göstergebilim çözümleme yönteminin kullanılıp kullanılamayacağı bu araştırmanın problemidir. Araştırmanın amacı anlatı metnini özetlemek için yazınsal göstergebilim çözümleme yöntemini deneyip ortaya çıkan özet metni düzeylere göre uyarlamak üzere hazır hale getirmektir. Bu bağlamada örnek bir anlatı metni seçilip (Kürk Mantolu Madonna - Sabahattin Ali) önce yazınsal göstergebilim çözümleme yöntemiyle tüm yapıları çözümlenmiştir. Çözümlenen metin, çözümleme aşamalarındaki bilgiler kullanılarak yeniden yazılıp özetlenmiştir. Özet metin oluşturulurken yazınsal göstergebilim çözümleme yönteminin aşamalarından faydalanılmıştır. Sonuç olarak ortaya bir özet anlatı metni çıkmıştır ve bu özet arzu edilen her dil düzeyi için uyarlanmaya hazırdır. Yazınsal göstergebilim çözümle yönteminin aşamaları özet metni oluşturmak için kullanılmış ve ortaya özgün metnin tüm parçalarını içeren, metnin özünü yansıtan yeni bir metin çıkmıştır.]]> <![CDATA[Although the history of teaching Turkish as a foreign language is very old, the demand for learning Turkish has increased rapidly in recent years. This increase has created the need for in-class and extra-curricular materials to be used to support teaching. Materials that are prepared to improve reading and comprehension skills one of the four basic language skills in language teaching, should be useful. These materials can be authentic texts or the texts prepared by the instructor for the purpose of practice. The use of authentic texts as in-class material supports education, but since these texts may not be suitable for all levels and learners, they must be adapted according to the level. Authentic texts can be informative texts or narrative texts. Short stories or novels can be used as a reading activity. Since the novel is quite long for in-class activity, it would be more useful to summarize it. The problem of this research is whether the literary semiotics analysis method can be used to summarize narrative texts. The aim of the research is to try the literary semiotics analysis method to summarize a narrative text and to make the text ready to adapt according to the levels. As an example, Sabahattin Ali's Madonna in a Fur Coat was chosen and all its structures were analyzed with the analysis method of literary semiotics. The analyzed text was rewritten and summarized using the information from the analysis stages. While creating the summary text, the stages of the literary semiotics analysis method were used. As a result, a narrative text was written, ready to be adapted for any desired language level. The stages of the literary semiotics analysis method were used to create the summary text that includes all parts of the original text and reflects the essence of the text.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64792 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[903-922]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/614 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[5 Yazar 5 Distopya Romanı Yüksek Doz Çürüyüş Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[A Review on 5 Author 5 Distopian Novels Yüksek Doz Çürüyüş]]> <![CDATA[Melek İlayda SARI]]> <![CDATA[Mesut TEKŞAN]]> <![CDATA[Distopya, Yüksek Doz Çürüyüş, Metinlerarasılık, karşı-ütopya, novella]]> <![CDATA[Dystopia, Yüksek Doz Çürüyüş, ıntertextuality, anti-utopia, nouvella]]> <![CDATA[Distopya veya karşı-ütopya, Ütopyalar Sözlüğü’nde Türkçe “zor” ve “yer” anlamlarına gelen Yunanca “dus” ve “topos” sözcüklerinden türetilen bir tabir olarak belirtilir. Ütopya teriminin olumsuzluk manasına gelen öneki “u” ve “topos” kelimesinden türetilerek “olmayan yer”i karşılaması gibi “distopya” teriminde “zor/zorlu yer” işaret edilir. 18. yüzyılın ortalarında ilk olarak adından söz ettirmeye başlayan distopya terimi, 20. yüzyıla varana dek yaygın olarak kullanılmamıştır. Distopya, kaos ve yıkımın hüküm sürdüğü olası bir geleceğe işaret eder. Distopyalar bugünün gerçeklerine atıfta bulunarak, geleceğin sorunlarına karşı herhangi bir önlem alınmazsa dehşet verici bir gelecekle karşı karşıya kalacağımızın sinyalini verir. Tülay Akkoyun’a göre distopya, bir toplumun toplum olmasını sağlayan kritik noktalardan bir tanesinin bile olsa raydan çıkmasıyla bozulan geleceğin dünyasının temsilidir. Distopyalarda bütün anormal olanların normalleştirildiği bir toplum düzeni tahayyül edilir. Geleceğe dair umutların yitirilmesi, dünyanın değişiminin olumsuz yönde seyretmesi ile bilime olan güvenin azalması ve şüphenin devreye girmesiyle distopyalar zamanla mekânsal olarak cehenneme doğru evrim göstermiştir. Özellikle son dönemlerde teknolojinin de gelişmesiyle beraber distopya türüne olan ilginin fazlalaşmasıyla paralel olarak roman üretimi de önemli seviyede artış göstermiştir. 2015 yılında Orkun Uçar liderliğinde Funda Özlem Şeran ve Serdar Yıldız ile birlikte çok yazarlı bir roman projesi başlatılır. 2017’de çıkan bu serinin ilk kitabı Yüksek Doz Gelecek’te bilim kurgu teması işlenmiştir. Ardından 2019 yılında çıkan Yüksek Doz Çürüyüş adlı devam eserinde Orkun Uçar’ın S.O.D, Umut Altın’ın Corpus Mentis, Mert Süğlün’ün Çıkmaz Solak, Cem Can’ın Soggarth ve Kadim Gültekin’in Tanrı Makinesi adlarıyla beş yazarlı beş kısa distopya romanı yer almaktadır. Yüksek Doz Çürüyüş biçimsel arayışı da beraberinde getiren diğer bir deyişle biçimselliğe vurgu yapılan, birbirinden bağımsız beş distopya muhtevasıyla ve üstkurmaca, metinlerarasılık gibi postmodern tekniklere de başvurmasıyla dikkat çekmektedir. Bu çalışmada distopya teriminin tanımına, ortaya çıkışına değinilecek ve Yüksek Doz Çürüyüş’de bulunan beş kısa roman/novella distopya ve postmodern teknikler bağlamında incelenecektir.]]> <![CDATA[Dystopia or anti-utopia is a term derived from the Greek words “dus” and “topos”, meaning “hard place” in Turkish, in Dictionary of Utopias. The term utopia means “non-existent place”, “dystopia” means “hard place”. The term dystopia, which started to be mentioned for the first time in the middle of the 18th century, was not widely used until the 20th century. Dystopias, which point to a possible future in which chaos and destruction reign, refer to the realities of today and signal that we will face a terrible future if no action is taken against the problems of the future. According to Tülay Akkoyun, dystopia is the representation of the world of the future, which is disrupted by the derailment of even one of the critical points that make a society a society. In dystopias, a social order is envisioned in which all abnormals are normalized. Especially in recent years, with the development of technology and the increasing interest in the dystopia genre, the production of novels has increased significantly. In 2015, a multi-authored novel project is initiated under the leadership of Funda Özlem Şeran and Serdar Yıldız, and Orkun Uçar. The first book of the series, Yüksek Doz Gelecek, published in 2017, is science fiction themed. Its 2019 sequel, Yüksek Doz Çürüyüş, features five short dystopian novels by five authors: Orkun Uçar's S.O.D, Umut Altın’s Corpus Mentis, Mert Süğlün’s Çıkmaz Solak, Cem Can’s Soggarth and Kadim Gültekin’s Tanrı Makinesi taking. Yüksek Doz Çürüyüş stands out for its application to postmodern techniques such as metafiction and intertextuality, with its five independent dystopian contents emphasizing formality. In this study, the definition and emergence of the term dystopia will be mentioned and five short novels/nouvelles in Yüksek Doz Çürüyüş will be examined in the context of dystopia and postmodern techniques.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64722 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1247-1265]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/615 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ahmet Hikmet Müftüoğlu’nun Çağlayanlar Adlı Eserinde Halk Bilimi Unsurları]]> <![CDATA[The Elements of Folklores in Ahmet Hikmet Muftuoglu’s Book Named Caglayanlar]]> <![CDATA[Halil BUNSUZ]]> <![CDATA[Fahri KARAMAN]]> <![CDATA[Halk Bilimi, Ahmet Hikmet Müftüoğlu, Çağlayanlar, Millî Edebiyat Dönemi, Türk Halk Bilimi Unsurları]]> <![CDATA[Folklore, Ahmet Hikmet Müftüoğlu, Çağlayanlar, National Literature Period, Elements of Turkish Folklore]]> <![CDATA[Karlofça Antlaşması (1699) ile gerilemeye başlayan Osmanlı İmparatorluğu 1922 yılında saltanatın kaldırılması ile tarih sahnesinden resmen çekilmiştir. Gerileme döneminden imparatorluğun yıkılmasına kadar olan süreçte imparatorluğu ayakta tutmak amacıyla teknik, siyasi, idari, hukuki ve kültürel alanda birçok yol denenmiş ancak başarılı olunamamıştır. Yaşanan siyasi olaylar, zamanla edebiyata da tesir etmiş ve edebiyatta bazı dönemlerin, grupların, akımların oluşmasına zemin hazırlamıştır. Bunlardan biri de Millî Edebiyat Dönemi’dir. Genç Kalemler dergisinde yayımlanan Yeni Lisan makalesi ile başlayan bu dönemde, farklı milletlerin tesiri altında olan Türk dilini ve edebiyatını kurtarmak için bir yol haritası belirlenmiştir. Bu yol haritasına göre sade bir dil ve millî bir edebiyat oluşturulacaktır. Millî bir edebiyat oluşturabilmek için de en eski Türk tarihine gidilecek, oradan Anadolu’nun en ücra köşesine kadar uzanılarak Türk milletini siyasi, idari, askerî ve kültürel alanda tekrar güçlendirecek olan millî benliği ve şuuru oluşturacak malzemeler toplanacaktır. Millî Edebiyat Dönemi’nin öncülerinden olan Ziya Gökalp ve Ömer Seyfettin gibi isimlerin bu doğrultuda çalışmalar yaptıkları bilinmektedir. Bu dönemdeki çalışmaları ile öne çıkan bir başka isim ise Ahmet Hikmet Müftüoğlu’dur. Yazarın, Türk milleti için kriz dönemi olarak değerlendirilebilecek bir zaman dilimi içerisinde, Çağlayanlar ve Gönül Hanım gibi eserlerinde, bu dönemi aşabilmek için en eski Türk tarihinden ve İslam medeniyetinden telmihler yapıp Türk halk bilimi unsurlarını ustaca kullanarak söz konusu yol haritasına sadık kaldığı görülmektedir. Bu durum, yazarın dönemin edebiyat anlayışı içerisinde önemli bir görevi yerine getirdiğini göstermektedir. Eserlerine bütüncül bir açıdan bakıldığında yazarın millî ve dinî değerlere dikkat çekerek onları yücelttiği ve bu değerleri Türk milletine anlatmaya çalıştığı görülmektedir. Bu çalışmada, Millî Edebiyat Dönemi’nin amaçları doğrultusunda Ahmet Hikmet Müftüoğlu’nun genellikle millî şuuru harekete geçirme gayesi taşıyan ve on sekiz ayrı hikâyeden oluşan Çağlayanlar adlı eserindeki Türk halk bilimi unsurlarının Sedat Veyis Örnek’in sınıflandırması doğrultusunda tespitine ve yorumlanmasına yer verilecektir.]]> <![CDATA[The Ottoman Empire, which started to decline with the Treaty of Karlowitz (1699), officially withdrew from the stage of history with the abolition of the sultanate in 1922. In the process from the decline period to the collapse of the empire, many ways were tried in the technical, political, administrative, legal and cultural fields in order to keep the empire alive, but it was not successful. The political events experienced also affected the literature in time and paved the way for the formation of some periods, groups and movements in literature. One of them is the National Literature Period. In this period, which started with the New Language article published in the journal Genç Kalemler, a road map was determined to save the Turkish language and literature, which was under the influence of different nations. According to this road map, a pure language and a national literature will be created. In order to create a national literature, the oldest Turkish history will be visited, and the materials that will form the national self and consciousness that will strengthen the Turkish nation in the political, administrative, military and cultural fields by reaching to the most remote corners of Anatolia will be collected. It is known that names such as Ziya Gökalp and Ömer Seyfettin, who were the pioneers of the National Literature Period, worked in this manner. Another prominent figure with his works in this period is Ahmet Hikmet Müftüoğlu. It is seen that the author, in his works such as Çağlayanlar and Gönül Hanım, in a time period that can be considered as a crisis period for the Turkish nation, remained faithful to the roadmap in question by making references from the oldest Turkish history and Islamic civilization and using Turkish folklore elements skillfully to overcome this period. This situation shows that the author fulfilled an important task in the understanding of literature of the period. When his works are viewed from a holistic perspective, it is seen that the author draws attention to national and religious values, glorifies them and tries to explain these values to the Turkish nation. In this study, the determination and interpretation of the elements of Turkish folklore in Ahmet Hikmet Müftüoğlu's study named Çağlayanlar, which consists of 18 different stories and aims to activate the national consciousness, will be included in line with the purposes of the National Literature Period.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64695 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[193-211]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/616 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Divan Şiirinde Dünyaya Yönelik Olumsuz Benzetmeler]]> <![CDATA[Negative Metaphors About The World In Divan Poetry ]]> <![CDATA[Metin AYDIN]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, dünya, İslam, tasavvuf, algı]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, world, Islam, sufism, perception]]> <![CDATA[Tüm milletler, sahip oldukları kültür ve inanç doğrultusunda şekillenen bir dünya algısına sahiptir. Sanatçılar da eserlerini oluştururken mensubu oldukları kültürün etkisinden uzak kalamazlar. İslam dininin ve tasavvufî dünya görüşünün egemen olduğu Osmanlı Devleti için de durum böyledir. Osmanlı Devleti’nde bireylerin varlıklara, diğer insanlara, olaylara ve dünyaya ait değerlendirmelerinin merkezinde İslam dini ve onun kutsal kitabı olan Kur’an-ı Kerim bulunmaktadır. Divan şairlerinin yazmış oldukları eserlerde de bu gerçekliği görmek mümkündür. İslam dininin dünyaya ve dünya yaşamına dair değerlendirmeleri genel olarak olumsuzdur. Kur’an-ı Kerim ayetleri açıkça göstermektedir ki bu dünya geçicidir ve ölüm sonrası yaşam için hazırlık yapılacak bir imtihan yeridir. Ayrıca Kur’an-ı Kerim’de dünya hayatını, ahiret hayatına tercih edenlerin hüsrana uğrayacakları anlatılır. İnsanlar, geçici dünya hayatının insanı aldatan süsüne, debdebesine aldanmamaları noktasında sürekli olarak uyarılır. Bu çalışmada öncelikle İslam dininin dünyaya ve dünya yaşamına ilişkin yaklaşımı ayetler ile açıklanmıştır. Sonrasında ise farklı yüzyıllarda yaşamış ama aynı kültür ortamında yetişmiş birçok şairin divanında dünya ile ilgili tespit edilen olumsuz benzetmeler başlıklandırılmıştır. Buna göre dünya ile alçak, avcı, cehennem, değirmen, Ehremen, ejderha, hilekâr, hüzünler kulübesi, iki yüzlü, kafes, kocakarı, kuyu, merhametsiz, misafirhane, murdar, ölü, rüya, tımarhane, vefâsız, yalan, yalancı, yıkıntı, zindan, yol kesici, düşman, tuzak, zorba, hain gibi birçok olumsuz kavram arasında benzerlik ilişkisi kurulmuştur.]]> <![CDATA[All nations have a perception of the world that is shaped by their culture and belief. Artists cannot stay away from the influence of the culture they belong to while creating their works. This is also the case for the Ottoman Empire, where the religion of Islam and mystical worldview dominate. In the Ottoman Empire, the religion of Islam and its holy book, the Qur'an, are at the center of individuals' evaluations of beings, other people, events and the world. It is possible to see this reality in the works written by Divan poets. Islam’s perspective about the world and world life is generally negative. The verses of the Qur'an clearly show that this world is temporary and is a place of testing to be prepared for life after death. In addition, it is told in the Qur'an that those who prefer the life of this world to the life of the hereafter will be disappointed. People are constantly warned not to be deceived by the deception and pomp of the temporary worldly life. In this study, first of all, the approach of Islam to the world and worldly life is explained with verses. Afterwards, the negative metaphors about the world in the divan of many poets who lived in different centuries but grew up in the same cultural environment were titled. Accordingly, a similarity relationship has been established between the world and many negative concepts such as dungeon, road breaker, enemy, trap, tyrant, traitor, the low, the hunter, the hell, the mill, the Ehremen, the dragon, the deceitful, the hut of sorrows, the hypocrite, the cage, the crone, the well, the merciless, the guesthouse, the unclean, the dead, the dream, the asylum, the disloyal, the lie, the liar and the ruin.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64627 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[119-140]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/617 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Orhan Kemal’in Bereketli Topraklar Üzerinde Romanında Köyden Piyasaya: Erkeklik ve Erkek Olmak]]> <![CDATA[From Village to Market: Masculinity and Being a Man in Orhan Kemal's Novel Bereketli Topraklar Uzerinde]]> <![CDATA[Duran Can GAZİOĞLU]]> <![CDATA[Türk edebiyatı, Toplumsal cinsiyet, Erkeklik, Köy romanı, Toplumcu gerçekçilik.]]> <![CDATA[Turkish literature, Gender, Masculinity, Village novel, Social realism.]]> <![CDATA[Orhan Kemal’in ilk baskısı 1954 yılında yayımlanan Bereketli Topraklar Üzerinde romanı, 1940’lı yıllarla birlikte Türk tarımında makineleşmenin gelişimine koşut olarak oluşan toprağa bağlı ekonomik, sosyolojik ve kültürel sorunlar nedeniyle sınıfsal farkların keskinleştiği Çukurova bölgesinin toplumsal bir panoramasını çizer. Eserde şehirli-köylü arasındaki sınıfsal farklılıklar ve çatışma, kapitalist çalışma düzeninin neden olduğu emeğin değersizleştirilmesi ve sömürü, ağır koşullar altında çalışan insanların yaşamlarının önemsenmeyişini işaret eden etik ihlaller, sermaye ile emek arasındaki ekonomik uçurumun neden olduğu sosyolojik ve kültürel sorunlar ve kırsaldan şehre değişen toplumsal değerler ele alınır. İş edinmek amacıyla köyden şehre giden baş karakterlerin fabrika-şantiye-çiftlik üçgeninde çalışma koşullarının gerçekçi bir yaklaşımla sergilendiği roman, kapitalist çalışma düzeni içerisinde verilen hayatta kalma mücadelesini yolculuk teması bağlamında sembolikleştirir. Destanlardan masallara, efsanelerden romanlara dek kahramanın varoluş amacını aradığı, erginleşme sürecini içeren evrensel bir tema olan ‘yolculuğun’ ürettiği bu sembolik anlam, roman karakterlerinin işsizliğin neden olduğu erkeklik krizini atlatmak için erkekliğin toplumsal onay ve kabul gördüğü en önemli basamaklardan olan ‘iş’i edinerek eril kimliklerini ispatlamak amacıyla çıktıkları, mücadelelerle dolu ‘erkek olma’ savaşımı üzerinden okunabilir. Bununla birlikte roman, gerek karakterlerinin yolculuk bağlamında sergiledikleri erkeklik pratiklerinin yazarın bu erkekliklerle sıklıkla temas ettiği öz yaşamından hareketle gözleme dayalı bir kurgunun verimi olması gerekse eril-dişil ayrımının sürekli üretim hâlinde olduğu fabrika, şantiye, çiftlik gibi ‘cinsiyetlendirilmiş mekânlar’ içerisinde erkeklikler arasındaki ilişkileri ele alması gibi nedenlerle köylü-şehirli, ezen-ezilen karşıtlığında erkekliğin ele alınış biçimini örnekler. Bu çalışmada, Bereketli Topraklar Üzerinde romanının önce Türk edebiyatındaki konumu üzerinde durulacak, erkekliğin sosyalizasyonunu temellendiren erkeklik literatürü tanıtılacak ve literatürün sunduğu yaklaşımla roman çözümlenerek, köyden şehre uzanan bir çerçevede hegemenonik erkeklik değerleri ile işçi sınıfı erkeklik değerlerinin romandaki yansımaları tartışılacaktır.]]> <![CDATA[Orhan Kemal’s novel Bereketli Topraklar Uzerinde, whose first edition was published in 1954, draws a social panorama of the Çukurova region, where class differences have become sharper due to the economic, sociological and cultural problems related to the soil, which occurred in parallel with the development of mechanization in Turkish agriculture in the 1940s. In the novel, class differences and conflict between the urban and peasant, the devaluation and exploitation of labor caused by the capitalist working order, ethical violations pointing to the disregard of the lives of people working under harsh conditions, sociological and cultural problems caused by the economic gap between capital and labor, and social values changing from rural to urban areas is handled. The novel, in which the working conditions in the factory-construction site-farm triangle of the main characters, who go from the village to the city to get a job, are presented with a realistic approach, symbolizes the struggle for survival in the capitalist working order in the context of the journey theme. From epics to fairy tales, from legends to novels, this symbolic meaning produced by the ‘journey’, which is a universal theme that includes the maturation process, in which the hero seeks the purpose of existence, in order to overcome the masculinity crisis caused by unemployment, the characters of the novel acquire ‘work’, which is one of the most important steps in which masculinity is socially approved and accepted. It can be read through the struggle to ‘become a man’, which is full of struggles to prove their masculine identity. However, the novel deals with the relationships between masculinities in ‘gendered space’ such as factories, construction sites and farms, where the masculine practices of the characters in the context of their journey are the productivity of an observation-based fiction based on the author’s own life, where he frequently comes into contact with these masculinities, and the masculine-female distinction is constantly in production. It exemplifies the way masculinity is handled in the peasant-urban, oppressor-oppressed opposition. In this study, the position of the novel Bereketli Topraklar Uzerinde in Turkish literature will be emphasized first, the masculinity literature that bases the socialization of masculinity will be introduced, and the novel will be analyzed with the approach presented by the literature, and the reflections of hegemenonic masculinity values and working class masculinity values in the novel will be discussed in a framework extending from the village to the city.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64579 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[371-387]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/618 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Suriye Türkmen Türklerinde Hastalık veya Belayı Kovmada Kullanılan Yöntemler ve Bunların Adlandırılması]]> <![CDATA[Methods Used For Fighting Off Disease And Trouble In Syrian Turkmen Turks and Their Naming ]]> <![CDATA[Hülya ARSLANEROL]]> <![CDATA[Yeni Türk Dili, Suriye Türkmen Türkçesi ağızları, tedavi yöntemleri, hastalık sağaltma, kalıp sözler]]> <![CDATA[New Turkish Language, Dialects of Syrian Turkmen Turkish, treatment methods, disease treatment, phrases]]> <![CDATA[Anadolu ağızlarının bir devamı niteliğindeki Suriye coğrafyası Türkmen ağızları, Anadolu ağızlarının Batı Grubu ses ve şekil özelliklerini büyük oranda aksettirmeleri sebebiyle bu grubun bir parçası olarak kabul edilir. Ses ve şekil bilgisi ortaklıkları, bu bölgede yerleşik olan boyların Anadolu’ya göç etmiş Oğuz boylarının kalıntıları olduğunu ortaya koymaktadır. Çalışmadaki veriler 2018-2020 yılları arasında TÜBİTAK-1001 projesi kapsamında hazırladığımız Suriye Türkmen Türkçesi Ağızlarının Tespiti adlı projeden alınmıştır. Proje çerçevesinde elde edilmiş olan dil ve kültür verileri Suriye coğrafyasında bugüne kadar varlık süren Türkmenlerin Anadolu’ya gelen Oğuz boylarının kalıntısı olduğunu ve Suriye’de konuşulan Türkçenin büyük oranda Avşar boyu dil özelliklerini barındırdığını göstermiştir. Suriye Türkmen Türkçesi ağızları ile bölgeye sınır veya komşu olan ve yine Avşar boyu dil özelliklerini taşıyan Gaziantep, Kilis, Hatay, Adana gibi illerin ağızlarındaki ortaklıklar aynı zamanda kültürel ortaklıkların da izlerini yansıtır. Hastalık veya belayı kovmada kullanılan söz ve yöntemler de bunlar arasındadır. Hastalıkları uzaklaştırmak için kullanılan kalıp sözler, kurşun dökme veya bazı hastalıkların tedavisinde kullanılan yol ve yöntemler ile bu uygulamalarda kullanılan sözler noktasında Suriye Türkmen Türkçesi ağızlarıyla Kilis, Gaziantep gibi sınır illerimiz ağızlarındaki benzerlikler dikkat çekicidir. Bu çalışmada; Suriye Türkmen Türkçesi ağızlarında hastalık veya belayı kovmada kullanılan söz kalıpları ve yöntemler ele alınacak, aynı zamanda bu söz ve yöntemler Anadolu ağızlarındaki örnekleriyle karşılaştırılacaktır.]]> <![CDATA[The Turkmen dialects of the Syrian geography, which are a continuation of the Anatolian dialects, are considered to be a part of this group because they largely reflect the Western Group phonetic and morphological features of the Anatolian dialects. The phonetic and morphological similarities reveal that the tribes settled in this region are the remnants of the Oghuz tribes who migrated to Anatolia. The data in the study were taken from the project called Detection of Syrian Turkmen Turkish Dialects, which we prepared within the scope of TÜBİTAK-1001 project between 2018-2020. The linguistic and cultural data obtained within the framework of the project showed that the Turkmens who have existed in the Syrian geography until today are the remnants of the Oghuz tribes who came to Anatolia and that the Turkish spoken in Syria mostly contains the language features of the Avşar tribe. It is possible to find traces of cultural partnerships between the Syrian Turkmen Turkish dialects, which largely contain the language features of the Avşar tribe, and the neighboring provinces such as Gaziantep, Kilis, Hatay and Adana. Words and methods used to get rid of disease or trouble are also among these similarities. It is remarkable that the phrases used to remove diseases appear in the dialects of Kilis and Gaziantep, and the words used in these practices with the ways and methods used in "kurşun dökme" or in the treatment of some diseases are common with the dialects of Syrian Turkmen Turkish. In this study; phrases and methods used in Syrian Turkmen Turkish dialects to expel disease or trouble will be discussed, and at the same time, these words and methods will be compared with their examples in Anatolian dialects.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64572 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[59-83]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/619 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İmlâ Lûgati, İmlâ Kılavuzu, Yazım Kılavuzu Terimleri Üzerine]]> <![CDATA[On The Terms of İmlâ Lûgati (Spelling Lexicon), İmlâ Kılavuzu (Spelling Guide), Yazım Kılavuzu (Spelling Guide)]]> <![CDATA[Abdullah BAĞDEMİR]]> <![CDATA[Yeni Türk dili, imlâ lûgati, imlâ kılavuzu, yazım kılavuzu, yazım]]> <![CDATA[Modern Turkish, imlâ lûgati (spelling lexicon), imlâ kılavuzu (spelling guide), yazım kılavuzu (spelling guide), ortography]]> <![CDATA[Bu çalışmada yazım kılavuzu kavramı ele alınarak şimdiye dek kılavuzlara verilen adlar üzerinde durulacak ve bu adların hangi dilden Türkçeye geçtiği, yapısının ne olduğu, hangi anlama geldiği, kılavuzun işlevini yansıtıp yansıtmadığı gibi konular araştırılacaktır. Bu amaçla imla, lügat, yazım, kılavuz sözcükleri kaynaklar taranarak açıklanmaya çalışılacaktır. Araştırmada tarama yöntemi kullanılmıştır. Bir dilin sözcüklerinin belli kurallarla yazıya geçirilmesine yazım; yazıya geçirilirken ses, biçim, köken, gelenek gibi ölçütlere göre oluşturulan ve uyulan kurallara ise yazım bilgisi denir. Yazımı düzenlemek için hazırlanan yapıta da yazım kılavuzu adı verilir. Bu konuda 1928’de İmlâ Lûgati; 1941’de İmlâ Kılavuzu; 1965’te Yeni İmlâ Kılavuzu çıkarılmıştır. 1970’te ise yapıtın adı Yeni Yazım (İmlâ) Kılavuzu olarak değiştirilmiş ve 1973’te Yeni Yazım Kılavuzu adını almıştır. 1985’te İmlâ Kılavuzu; 2005’te Yazım Kılavuzu adıyla yayımlanmıştır. İmla, kök, türev ve anlam bakımından tartışmalı bir sözcüktür. İmla, kök-türev ilişkisi bakımından bütünlük sağlamadığı gibi üçüzlü kökünün ne olduğu da belirli değildir. Türkçenin ilk yazım kılavuzu olan İmlâ Lûgati’nde sözcükler, belli bir sıraya göre dizilerek düzenlenmiş olduğundan “lügat” sözüyle adlandırılması uygun görülmüştür. İmla teriminin hem yabancı bir sözcük olması, hem de kök, türev ve anlam bakımından açık olmaması, kullanıcıları Türkçe bir karşılık aramaya yöneltmiştir. Türkçe yaz- eylem köküne, eylemden ad yapma eki -ım getirilerek yazım sözcüğü türetilmiştir. Böylece ‘İmlâ Lûgati’, ‘İmlâ Kılavuzu’, ‘Yazım Kılavuzu’ gelişimiyle kavram Türkçeleştirilmiştir.]]> <![CDATA[In this study, the concept of yazım kılavuzu (spelling guide) will be discussed and the names given to the guides will be focused on, and the topics such as from which language these names have been translated into Turkish, what their structure is, what they mean, and whether they reflect the function of the guide will be investigated. With this study, it has been concluded that the Turkish word guide is more appropriate to use, since the term orthography is a foreign word and is not clear in terms of root, derivative and meaning. In this field, İmlâ Lûgati (Spelling Lexicon) in 1928; İmlâ Kılavuzu (Spelling Guide) in 1941; It was published in 1965 as the Yeni İmlâ Kılavuzu (New Spelling Guide). In 1970, the name of the work was changed to Yeni Yazım (İmlâ) Kılavuzu and in 1973 it was named Yeni Yazım Kılavuzu. İmlâ Kılavuzu in 1985; It was published in 2005 as the Yazım Kılavuzu. Since the words in İmlâ Lûgati, which is the first spelling guide of Turkish, were arranged in a certain order, it was deemed appropriate to name them with the word “lexicon”. The word yazım (spelling) is derived from the verb yaz- (to write) in Turkish, by adding the suffix -im to make a name from the verb. Thus, the concept has been translated into Turkish with the development of “İmlâ Lûgati”, “İmlâ Kılavuzu”, and “Yazım Kılavuzu.”]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64530 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[155-169]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/620 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Osmanlı Şairlerinin Gözünden İran Toprakları]]> <![CDATA[The Realms of Iran Through the Eyes of Ottoman Poets]]> <![CDATA[Ülkü AKÇAY]]> <![CDATA[Osmanlı tarihi, Eski Türk Edebiyatı, divan şiiri, gazel, coğrafya, İran, şehir]]> <![CDATA[Ottoman history, Old Turkish Literature, divan poetry, ghazal, geography, Iran, city ]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı yahut Divan edebiyatı olarak adlandırılan yüzyıllar boyunca şehir, yurt, diyar, memleket, mülk, milket yahut iklim gibi isimlendirmelerle zikredilen yerleşim yerleri ile dağ, deniz, nehir ve ova gibi coğrafi yer şekilleri ve hamam, cami, köprü, çeşme gibi mimari yapılar, en genel tabiriyle yer adları, çeşitli işlevlerle şiirde kendilerine yer bulur. Şairler, yer adlarını şiirlerinde zikrederken bu coğrafyaların veya mekânların sosyal yapısına, kültürüne, tarihine ve diğer çeşitli özelliklerine dair ipuçlarını da geleceğe aktarırlar. Klasik Türk edebiyatında yer adları üzerine yazılmış şehrengiz, biladiye, sahilnâme, sûkiyye, mesâirnâme, miyâhiyye, dergehnâme, seyahatnâme, sefâretnâme ve menzilnâme gibi birçok türde eser vardır. Şairler, yer adlarını ayrıca divanlarındaki çeşitli nazım biçimlerinde kaleme aldığı şiirlerinde de ele alırlar. Osmanlı şairlerinin eserlerinde sıkça zikrettiği yerlerden birisi İran’dır. Bu makalede, 14. yüzyıl ile 19. yüzyıllar arasından seçilen çeşitli divanlarda Divan edebiyatı şairlerini önemli ölçüde etkilediği kabul edilen Fars edebiyatının merkezi İran/Acem coğrafyası ve bu coğrafyada yer alan Tebriz, Nişabur, Şiraz, Hemedan, İsfahan, Kum, Rey, Kirman, Kazvin, Kaşan ve Horasan gibi şehir ve bölgelerin divanlarda şiirsel malzeme olarak nasıl kullanıldığı, bu şehirlere şiirlerde hangi unsurlarla birlikte yer verildiği ve şehirlerin tarihî, siyasi, kültürel ve ticari yönleriyle şiirde nasıl ele alındığı incelenerek Osmanlı şairleri üzerinde İran şehirlerinin etkisinin tespitine katkı sağlamak amaçlanmıştır.]]> <![CDATA[For centuries, places referred to variously as cities, lands, homelands, countries, realms, territories or regions, as well as geographical features such as mountains, seas, rivers and plains, along with architectural structures like baths, mosques, bridges, and fountains, all toponyms in the most general sense, found a place in poetry, whether it is referred to as Classical Turkish literature, Ottoman literature or Divan literature, with a wide variety of functions. By mentioning such c in their poems, poets also conveyed clues about the social structure, culture, history and various other characteristics of those geographies and places to the future. In classical Turkish literature, many kinds of works were written on the basis of toponyms such as şehrengiz, biladiye, sahilnâme, sûkiyye, mesairnâme, miyahiyye, dergehnâme, seyahatnâme, sefaretnâme and menzilnâme. Poets also discussed toponyms in poems written in various verse forms in their divans. One of the places frequently mentioned by Ottoman poets in their works is Iran. This article firstly examines the Iranian/Persian region, which was the center of Persian literature and is thought to have had a significant influence on the poets of Classical Turkish literature, through various divans from the 14th to the 19th centuries. Those divans were selected from the works of both the leading poets of classical Turkish literature and poets from various regions and different social statuses. It then goes on to explore how cities and regions in that geography such as Tabriz, Nishapur, Shiraz, Hamadan, Isfahan, Qom, Rey, Kerman, Qazvin, Kashan and Khorasan were used as poetic material in divans. Lastly, the article takes up the issue of which elements were attributed to those cities in the poems and how cities were discussed in poetry in terms of their historical, political, cultural and commercial aspects with the aim of making a contribution to determining the influence of Iranian cities on Ottoman poets.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64524 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[9-30]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/621 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Beni Kör Kuyularda Romanında Seyir Merakına Yenik Düşen Toplumun Varoluşsal Anlam Kaybı]]> <![CDATA[The Loss of Existential Meaning of the Society That Succumbs to the Curiosity of Looking in the Novel “Beni Kör Kuyularda”]]> <![CDATA[Mehmet Nur KARAKEÇİ]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Hasan Ali Toptaş, varoluşsal anlam kaybı, Toplumsal Değerler, Beni Kör Kuyularda ]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Hasan Ali Toptaş, existential loss of meaning, Social Values, Beni Kör Kuyularda ]]> <![CDATA[İnsan, toplumsal ve sosyal bir varlıktır. Kendini yaşadığı toplumda diğer bireylerle anlamlandırmaya çalışır. Bu nedenle birey, kendini yaşadığı toplumdan soyutlayamaz. Yaşadığı topluma karşı bazı ödev ve sorumlulukları vardır. Bu ödev ve sorumluluklar, bireyi anlamlandıran ve onu kendiyle barışık yapan insanî ve vicdanî özdür. İnsan, amaçtan yoksun bir varlık olmadığı için kendini anlamlandırmak için de sürekli bir arayış içindedir. Bu arayışında, geriye gitmemek ve insanî özden uzaklaşmamak için kendini erginleştirmek, yaşama anlam katmak zorundadır. Anlam arayışında yaşadığı toplumun yanlış anlayışlarına uyan, onlarla mücadele etmeden kolektif bilince yenik düşenler, yaşamı ayakta tutan anlamı kaybederler. İnsanı bilinç düzeyinde inşa eden değerlerden uzaklaşırlar. Bu değerlerden uzaklaşan birey ve toplumlar, kendilerine yabancılaşırlar. Bu yabancılaşma, onları içinde yaşadıkları topluma karşı da duyarsız hale getirir. Hasan Ali Toptaş, Beni Kör Kuyularda romanında kendine ve yaşadığı topluma karşı duyarsız hale gelen insanların varoluşsal anlam kaybına uğramalarını dikkatlere sunar. İnsanî özden uzaklaşanların, anlamsız bir kitle haline gelip her kötülüğe seyirci kaldığını her türlü didaktizmden uzak bir şekilde belirtir. Toplumda yaşanan tüm olumsuzluklara seyirci kalmanın kötülükleri çoğalttığını, çoğalan kötülüklere seyirci kalanların vicdanlarını kaybettiğini vurgular. Toplumda yaşanan tüm olumsuzlukların, bu seyir merakından doğduğunu, insanların birbirlerini sadece seyrettiğini, acısını paylaşmadığını anlatırken bunları değerler kaybı üzerinden yapar. Değer kaybına uğrayan birey ve toplumların hiçbir zaman olumsuzluklardan kurtulamayacağının altını çizer. İnsanî özden uzaklaşmayla varoluşsal anlam kaybını eş değer gören yazar, bireyin ve toplumun var olmasını da insanî özün oluşturduğu değerlerde görür.]]> <![CDATA[Man is a social and social being. He tries to make sense of himself with other individuals in the society he lives in. For this reason, the individual cannot isolate himself from the society in which he lives. He has some duties and responsibilities to the society he lives in. These duties and responsibilities are the human and conscientious essence that makes sense of the individual and makes him at peace with himself. Since man is not a being devoid of purpose, he is also in a constant search to make sense of himself. In this quest, in order not to go backwards and not to get away from the human essence, he has to mature himself and add meaning to life. Those who conform to the wrong understandings of the society in which they live in search of meaning, succumb to the collective consciousness without struggling with them, lose the meaning that sustains life. They move away from the values that build a person at the level of consciousness. Individuals and societies that move away from these values become alienated from themselves. This alienation also makes them insensitive to the society in which they live. Hasan Ali Toptaş brings to attention the loss of existential meaning of people who have become insensitive to themselves and the society they live in in his novel Me in Blind Wells. Far from any kind of didacticism, he states that those who move away from the human essence become a meaningless mass and remain spectators to every evil. He emphasizes that being a spectator to all the negativities experienced in society multiplies the evils, and those who remain a spectator to the multiplying evils lose their consciences. He explains that all the negativity experienced in society is born out of this curiosity of looking, that people are just watching each other, that they do not share his pain, and he does this through the loss of values. It underlines that individuals and societies that have suffered a loss of value will never be able to get rid of negativity. The author, who sees the loss of existential meaning as equivalent to the separation from the human essence, also sees the existence of the individual and society in the values formed by the human essence.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64459 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[1015-1034]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/622 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tennessee Williams’ın Kızgın Damdaki Kedi Oyununda Kültürel Unsurların Aktarımı]]> <![CDATA[Translation of Cultural Elements in Tennessee Williams' Cat on a Hot Tin Roof]]> <![CDATA[Ayşe Ece DERELİOĞLU]]> <![CDATA[Pelin ŞULHA]]> <![CDATA[Tiyatro, Çeviri, Tennessee Williams, Kızgın Damdaki Kedi, kültürel ifadeler, yerlileştirme, yabancılaştırma]]> <![CDATA[Theatre, Translation, Tennessee Williams, Cat on a Hot Tin Roof, culture-specific items, domestication, foreignization]]> <![CDATA[Çeviri farklı kültürlerin etkileşimini sağlar, kültürlerarası iletişimde birincil rol oynar. Metinler üretildikleri dilin ve toplumun kültürel normları çerçevesinde şekillenirler. Bu bağlamda metin içerisinde yer alan kültürel unsurların erek dil ve kültüre aktarımı çeşitli çeviri sorunlarını ve bunlara bağlı kısıtlamaları beraberinde getirir. Tiyatro metni diğer metin türlerinden farklı olarak iki ayrı bileşenden oluşur; sahne yönergeleri ve sözlü diyalog. Bu da çevirmenin tüm sahneleme sürecini zihninde canlandırmasını gerektirir. Bu çalışmada, Tennessee Williams’ın Cat on a Hot Tin Roof oyununun Kızgın Damdaki Kedi başlıklı Fatih Özgüven tarafından yapılan çevirisi Newmark’ın kültürel unsurlar sınıflandırması (2010) ve Venuti’nin yerlileştirme, yabancılaştırma yaklaşımları bağlamında ele alınacaktır. Yerlileştirme yaklaşımı kaynak metni erek kültüre olabildiğince yaklaştırmayı amaçlar, çevirmen tarafından kaynak kültüre özgü kültürel ögelerin metinden tamamen çıkarılması, uyarlanması, değiştirilmesi gibi çeviri yöntemlerinden yararlanılır. Kültürel yakınlık kaygısı taşımadan seyircinin/okuyucunun yazara ve eserin ait olduğu yabancı kültüre yakınlaştırıldığı yabancılaştırma yaklaşımını uygulayan çevirmen kültürel unsurları aktarırken sözcüğü sözcüğüne çeviri, metin içi açıklamalar, dipnotlar, italik yazım, tırnak işareti içerisinde aktarma gibi yöntemlerden yararlanır. Bu çalışmada kaynak metin ve erek metin karşılaştırmalı olarak incelenecek sınıflandırılan kültürel unsurların aktarımında kullanılan çeviri stratejileri ele alınacak, çevirmenin tercih ettiği stratejiler bağlamında tespitlerde bulunulacaktır. Kaynak metinde yer alan kültürel unsurların erek kültüre aktarımında hangi yaklaşımın (yerlileştirme/yabancılaştırma) ağırlıklı olarak tercih edildiği tartışmaya açılacaktır.]]> <![CDATA[Translation enables interaction between different cultures and plays a primary role in intercultural communication. Texts are shaped by the cultural norms of the language and society in which they are produced. In this context, the transfer of cultural elements in the text to the target language and culture entails various translation problems and related restrictions. Unlike other literary text types, dramatic texts consist of two separate components: stage directions and spoken dialogue. This requires the translator to imagine all levels of the staging process. In this study, the Turkish translation of Tennessee Williams' play Cat on a Hot Tin Roof ( Kızgın Damdaki Kedi) by Fatih Özgüven will be discussed in the context of Newmark's classification of cultural elements (2010) and Venuti's domestication and foreignization approaches. The domestication approach aims to bring the source text as close as possible to the target culture. The translator uses methods such as removing cultural elements from the target text, adaptation, and changing the source culture-specific elements. The translator who uses the foreignization approach in which the audience/reader is brought closer to the original author and the source culture, does not pay considerable attention to cultural proximity while conveying cultural elements and instead uses methods such as literal translation, intext explanations, footnotes, italicization, and quotation marks. In this study, the source text and the target text will be examined comparatively, and the cultural elements will be classified, and the translation strategies used in the transfer of these elements will be discussed. Strategies preferred by the translator will be explored, and which approach is predominantly preferred for transferring the cultural elements will be discussed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64430 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[241-257]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/623 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretiminde Sesletim Araştırmaları: Bir Metasentez Çalışması]]> <![CDATA[Pronunciation Research in Teaching Turkish as a Foreign Language: A Metasynthesis Study]]> <![CDATA[Tarık UZUN]]> <![CDATA[Ezgi ÇELİK UZUN]]> <![CDATA[Sesletim, Sesletim Hatası, Parçalı Sesbirimler, Parçalarüstü Sesbirimler, Anlaşılabilirlik]]> <![CDATA[Pronunciation, Pronunciation Error, Segmentals, Suprasegmentals, Intelligibility]]> <![CDATA[Bu çalışma, yabancı dil olarak Türkçe öğretimi (YDTÖ) alanyazınında gerçekleştirilen sesletim çalışmalarını yöntem, amaç ve bulgular bakımından sistematik biçimde inceleyerek, yaygın araştırma eğilimlerini belirlemeyi amaçlamaktadır. Çalışmada ayrıca, YDTÖ sesletim alanyazınındaki olası araştırma yönelimleri ortaya koyulmaktadır. Nitel bir metasentez çalışması niteliğindeki bu araştırma kapsamında 2012 yılı ve sonrasında yayımlanmış farklı türlerdeki toplam 23 çalışma yöntemsel özellikleri, varsa çalışma grupları ve gerçekleştirildikleri yerler bakımından sınıflandırılmıştır. Çalışmaların temel amaçları ve başlıca bulguları ise içerik analizi yöntemi yardımıyla çözümlenmiştir. Sesletim çalışmalarının çoğunlukla nitel durum çalışması türünde olduğu ve genellikle yurtiçindeki Türkçe öğretimi araştırma ve uygulama merkezlerinde, farklı uyruklardan heterojen çalışma gruplarıyla gerçekleştirildiği görülmüştür. Çalışmaların büyük oranda, Türkçe öğrencilerinin yaygın sesletim hatalarını ortaya koyma ve üretiminde zorluk yaşadıkları sesleri belirleme amacı taşıdığı belirlenmiştir. Ayrıca, sesletim öğretimine yönelik öneriler sunan ve basılı kaynaklarda sesletimin yerini ve dağılımını belirleme amacıyla yapılan çalışmalara da sıkça rastlanmıştır. Örneklemde yer alan çalışmalarda ulaşılan bulgular incelendiğinde, en fazla rapor edilen sesletim hatalarının <ı> /ɪ̈/, <ü> /ʏ/, <ö> /œ/, <ç> /ʧ/ ve <ğ> yazı ve sesbirimlerinde yaşandığı sonucuna ulaşılmıştır. Buna ek olarak, seçilen sesletim çalışmalarının çoğunlukla parçalı sesbirimlere odaklandığı, parçalarüstü sesbirimler üzerine yapılan incelemelerin oldukça sınırlı kaldığı belirlenmiştir. Sesletim öğretiminde belirli araç ve modellerden yararlanılan çalışmaların tamamında olumlu sonuçlar rapor edilmiştir. Ders kitaplarında ve kendine kendine çalışma kitaplarında ise sesletime sınırlı ölçüde yer verildiği tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[This study aims to identify common research trends by systematically examining the pronunciation studies carried out in the academic literature of teaching Turkish as a foreign language (TTFL) in terms of method, purpose and findings. In addition, the study also reveals possible research directions within the pronunciation literature of TTFL. Within the scope of this research, which is a qualitative metasynthesis study, a total of 23 studies of different types published in 2012 and onwards were classified in terms of their methodological features, study groups, if any, and the places where they were conducted. The main objectives and findings of the studies were analyzed with the help of content analysis. It has been observed that the pronunciation studies were mostly in the qualitative case study type and were generally carried out in Turkish teaching research and application centers in Turkey with heterogeneous study groups from different nationalities. It was found that most of the studies aimed to reveal common pronunciation errors of Turkish students and identify the sounds they were having difficulty in producing. In addition, studies that offered suggestions for pronunciation teaching and aimed to determine the role and distribution of pronunciation in printed sources were frequently encountered. When the findings of the studies included in the sample were examined, it was concluded that the most reported pronunciation errors were in <ı> /ɪ̈/, <ü> /ʏ/, <ö> /œ/, <ç> /ʧ/ and <ğ> graphemes and sounds. In addition, the selected pronunciation studies mostly focused on segmentals, and studies on suprasegmentals were rather limited. Positive results were reported in all of the studies that used certain materials and models in pronunciation teaching. Findings also revealed that limited space was found to be allocated for pronunciation in coursebooks and self-study books.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64336 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[375-595]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/624 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Meslek Folkloru Bağlamında Öz Eleştiri Fıkraları]]> <![CDATA[Self-criticism Jokes in the Context of Occupational Folklore]]> <![CDATA[Pınar KARATAŞ]]> <![CDATA[Halkbilimi, Fıkra, Meslek folkloru, Öz eleştiri, Mizah, Kimlik]]> <![CDATA[Folklore, Jokes, Occupational folklore, Self criticism, Humor, Identity ]]> <![CDATA[Halkbiliminin çalışma alanlarından biri olan meslek folkloru aynı mesleği icra eden bireyler tarafından yaratılmış her türlü kültürel unsuru incelemektedir. Giyim kuşam, inanç, gelenek görenekler, jargon, gibi meslek kültürünün çeşitli boyutlarını ele alan meslek folkloru çalışmaları içerisinde en çok çalışılan konulardan biri de meslek anlatılarıdır. Anlatılar mesleğin geçmişi ve geleceğini hakkında değerlendirme ve öz eleştiri yapma, deneyimlerin yeni mesleki nesillere aktarılmasını sağlama gibi işlevleriyle grup içerisinde birliktelik ve dayanışmayı arttırmakta ve icralarıyla ortak zaman dilimleri yaratmaktadır. Meslek anlatıları içerisinde ise fıkralar hem meslektaşlar hem de meslek dışından bireyler tarafından icra edilen ve öne çıkan bir anlatı türü olarak karşımıza çıkmaktadır. Grup kimlikleriyle ilgili en genelleyebilir stereotipileri dışa vurma, oluşturma ve sürdürme işlevine sahip olan meslek fıkraları, kimi zaman sadece meslektaşlar arasında anlatılan kimi zaman da gelenek çevresinin genişlemesiyle meslek dışındakiler tarafından da bilinen ve anlatılan fıkralar olarak karşımıza çıkabilmektedir. Mesleği icra edenlerin kendileri tarafından anlatılan öz eleştiri fıkraları ise bir yandan ön yargıları doğrulanmakta bir yandan da meslek icracıları kendi mesleklerine özgü bir kusuru dile getirmektedir. Bu çalışma kapsamında bankacı, terzi, akademisyen, doktor ve marangozlardan oluşan beş farklı meslek grubundan derlenmiş, söz konusu olumsuz yargıları içeren öz eleştiri fıkraları bağlamsal faktörler doğrultusunda, grup kimliğinin dışavurumu ve doğrulanması açısından incelenecektir. 2019 yılı ve öncesinde derleme yöntemiyle yapılan çalışmanın etik kurul kararı zorunluluğu yoktur. Grupların kendileriyle ilgili olumsuz bir eleştiriye katılımının temelinde eleştiri ya da saldırganlığı doğrudan olduğu sürece kabullenmekte zorlanmaları ancak dolaylı olması halinde olası görmelerinin yattığı görülmektedir. Böylelikle doğrudan ifade edildiğinde grup tarafından kabul görmeyecek bir eleştiri bir fıkranın/mizahın gerilimi azaltıcı özelliği sayesinde kabul edilip hoşgörü ile karşılanabilmekte iken grubun kendisinin yarattığı ya da anlattığı fıkra ise başkasına söz hakkı vermeksizin dikkat çekilen durumun farkında olunduğunun ve kabulün göstergesidir. Üyesi olduğu meslek grubuyla ilgili mizahın gücünden yararlanarak öz eleştiri yapan anlatıcıların fıkrayı anlattıktan sonra yaptıkları açıklamalar dikkat çekicidir. Bu açıklamalarda mesleklerini savunmaya başlayan kişiler ya bu olumsuz durumun geçmişte kaldığını ya da meslekte bazı çürük elmaların bulunduğunu ifade etmektedir.]]> <![CDATA[Occupational folklore, one of the fields of the study of folklore, examines all kinds of cultural elements created by individuals performing /who perform the same occupation. Occupational narratives are one of the most studied subjects among occupational folklore that studies various dimensions of occupational culture such as clothing, beliefs, traditions and jargon. Narratives, with their functions such as evaluating and self-criticizing about the past and the future of the occupation, ensuring the transfer of experiences to new occupational generations increase unity and solidarity within the group and create common time periods with their performances. One of these narratives are jokes. Among the occupational narratives, jokes appear as a prominent narrative genre that is performed by both colleagues and non-professional individuals. Occupational jokes, which have the function to reveal, form and carry out the most generalised stereotypes related to group identity are sometimes told only among colleagues, and they are sometimes -known and told by non-professionals with the enlargement of the traditional circle. Self-criticism jokes told by the professionals themselves, not only justify the prejudises by group members, but also justify the flaws related to the occupations that are mentioned by them. In this study five self-criticism jokes from five different occupations, consisting of banker, tailor, academician, carpenter and doctor, are investigated in terms of contextual factors and the reflection of group identity and justification. The study which work done in 2019 and before with compilation method did not have obligation of an ethics committee decision. The basis of groups' participation in a negative criticism of themselves is that they have difficulty in accepting criticism or aggression as long as it is direct, but they see it as possible if it is indirect. Thus, a criticism that -is not -accepted by the group when expressed directly, can be accepted and tolerated thanks to the tension-relieving feature of a joke/humor. On the other hand the joke created or told by the group itself, is an indication of awareness and acceptance of the situation that draws attention without giving anyone else the right to speak. Benefiting from the power of humor, narrators who tell jokes about their occupational group make interesting explanations afterwards. With these explanations they start defending their professions and state that negative aspects stay in the past and there are always a few bad apples in the profession. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64319 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[415-426]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/625 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Unutulmuş Bir Bedeni, Politik Bir Nesne Olarak Anımsamak: Babamı Kim Öldürdü? ]]> <![CDATA[Recollecting a Forgotten Body as a Political Object: Who Killed My Father? ]]> <![CDATA[Tuğçe Gözde PELİSTER]]> <![CDATA[Otobiyografik roman, tiyatro, tanınma, beden sosyolojisi, bellek.]]> <![CDATA[Autobiographic novel, theatre, recognition, body sociology, memory]]> <![CDATA[<div> Bu makale, Fransız romancı Edouard Louis’nin 2018 yılında kaleme aldığı ve 2020 yılında tiyatro oyununa uyarlanan Babamı Kim Öldürdü? adlı otobiyografik kısa romanını bireysel tarihin politik tarihe bağlı olduğunu ortaya koyan siyasi bir manifesto olarak ele alır. Bir anlatı türü olarak otobiyografiler, anlatıcının belleğinin şekillendirdiği gerçeklikler olarak kabul edilmektedir. Bu bağlamda otobiyografinin, bireysel ve kolektif bellekışığında anlaşılması doğru olacaktır. Maurice Halbwachs’ın kolektif bellek kuramı, bireysel belleğin, o kişiyi saran mikro ve makro grupların belleklerine bağlı olduğunu iddia eder. Halbwachs’a göre kişi, çevresindeki grupların belleklerinden bağımsız bir bellek oluşturamayacağından, yaşamını nasıl hatırladığının kontrolü elinde değildir. Bu bağlamda bireysel ve politik tarihin, Louis’nin anılarına bakışını nasıl etkilediğini anlamak önemlidir. Çalışma otobiyografi ve bellek arasındaki ilişkiyi, Foucault’nun yaklaşımlarını temel alan S. Bryan Turner’ın beden sosyolojisi kuramından yola çıkarak, bedenin politik bir nesneye dönüştüğünü ortaya koyarak açımlamaya çalışır. Bu çabanın sebebi, toplumun mikro parçası olarak bireyin iktidarın kararları ve politikalarından bağımsız bir yaşam süremeyeceği gerçeğidir. Bireyler nesneleşen bedenlere dönüşmüştür. Bu da iktidarların istenmeyen, azınlık, LGBT, göçmen ve suçlu gibi etiketlerle ötekileştirdiği bedenlerin, toplumun ayrıcalıklı kesimleri tarafından tanınmamasına sebep olmaktadır. Bu sebeple çalışma Louis’nin, otobiyografik metninin, ‘tanınma’ vasıtasıyla politik söylem üretme potansiyeline dikkat çekmeyi de amaçlar. Louis’nin sesini duyurma istencinin temelini bedenin sosyolojisi, bellek ve tanınma arzusunun oluşturduğunu öne sürerek bu istenci disiplinlerarası bir bakışla yorumlamaya çalışır. </div>]]> <![CDATA[This article approaches Edouard Louis’s short autobiographic novel Who Killed My Father? written in 2018 and adapted into a theatre play in 2020 as a political manifest, which reveals the bond between personal and political history. In this regard study claims that autobiography as a narrative genre, should be perceived in consideration of personal and collective memory. Autobiographies are accepted as realities shaped by the narrator’s memory. Maurice Halbwachs’s Collective Memory theory claims that personal memory links to micro and macro groups’ memories surrounds it. According to Halbwachs, person hasn’t got the control of his own memories. Because it is impossible to think separately from those groups. Study tries to present the transition of the body into a political object based on the Body Sociology theory of S. Bryan Turner grounded Foucault’s approaches. Because it is a fact that people can’t live their free from the government’s political decisions. People turned into object-bodies. Thus governments cause the privileged classes don’t recognize ‘the others’ by marginalizing minorities, LGBTQ, and immigrants and criminals. In this terms, the article claims that Louis’s desire to raise his voice by narrating his story, is grounded body sociology, memory and the will of recognition and it analyzes this will with an interdisciplinary approach.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64248 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[511-525]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/626 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çocukluğun Soğuk Geceleri’ni Modernist Bir Kurgu Zemininde Yeniden Okumak]]> <![CDATA[Rereading The Cold Nights Of Chıldhood On A Modernist Fiction Ground]]> <![CDATA[Sefa TOPRAK]]> <![CDATA[Tezer Özlü, Çocukluğun Soğuk Geceleri, modernist kurgu, roman, birey.]]> <![CDATA[Tezer Özlü, Çocukluğun Soğuk Geceleri, modern fiction, novel, individual. ]]> <![CDATA[Tezer Özlü (1943-1986) Türk edebiyatının modernist edebî şahsiyetlerinden biridir. Genç yaşta hayatını kaybeden Özlü’nün arkasında bıraktığı yapıtlar kent soylu insanın çıkmazlarını sorgulayan eserler arasında yer almaktadır. Büyük oranda kişiliğinin, yaşantılarının ve anılarının denkleminde kurulan yapıtları yer yer otobiyografik özellikler de göstermekle birlikte kurmaca gerçekliği bağlamında ele alındığında modern anlatı unsurlarının ustalıkla kullanıldığı eserlerdir. Öykü, roman, anı, senaryo türlerinde ortaya koyduğu eserlerin yanı sıra, edebiyatımıza Batı edebiyatından çeviriler ile de katkıda bulunan Özlü’nün bu çalışmada ele alınan ve ilk romanı olan Çocukluğun Soğuk Geceleri de onun yaşantısının iz düşümlerine sahiptir. Fakat Çocukluğun Soğuk Geceleri’ni tamamen otobiyografik bir eser olarak görmek, eserin modern anlatı unsurları ile okunmasını gölgede bırakacaktır. Zira Tezer Özlü’nün bu romanı yazarken modernist bir roman kurgusu ile oluşturduğu; modern anlatı imkânlarından yararlandığı ve çeşitli imgesel anlatım yollarına başvurduğu ortadadır. Bu çalışmada, kent soylu bireyin kimlik çatışması ve hayata tutunma arayışları içerisindeki kaçış metaforları ile tamamen modernist bir kurgu çerçevesinde gelişen Çocukluğun Soğuk Geceleri üzerine tahlili bir okuma yapılacaktır. Tezer Özlü’nün yaşamında onun edebî yönünü etkileyen hayat hikâyesine kısaca değinildikten sonra modernist kurgunun genel özelliklerinden bahsedilerek yazarın, Çocukluğun Soğuk Geceleri’nde, yaşamsal gerçekliği kurgusal zeminde yeni bir gerçeklik olarak sunuşundaki dikkatlerin tespitine çalışılacaktır.]]> <![CDATA[Tezer Özlü (1943-1986) is one of the modernist literary figures of Turkish literature. The works left behind by Özlü, who lost her life at a young age, are among the works that question the predicaments of the noble people of the city. Her works, which are largely established in the equation of her personality, experiences and memories, show autobiographical features from time to time, but when considered in the context of fictional reality, they are works in which modern narrative elements are skillfully used. In addition to the works she has produced in the genres of stories, novels, memoirs and screenplays, Özlü has also contributed translations from Western literature to our literature, and her first novel, the Cold Nights of Childhood, which is discussed in this work, also has the traces of her life. But to see the Cold Nights of Childhood as a purely autobiographical work would overshadow the reading of the work with modern narrative elements. However Tezer Özlü created this novel with a modernist novel fiction; it is evident that she makes use of modern narrative possibilities and resorts to various imaginary ways of expression. In this study, an analysis of the Cold Nights of Childhood, which develops within the framework of a completely modernist novel fiction, will be made with the metaphors of escape in the identity conflict of the urban noble individual and her quest to hold on to life. After briefly mentioning the life story of Tezer Özlü, which influenced her literary aspect in her life, the general characteristics of modernist fiction will be mentioned and the attention of the author in presenting life reality as a new reality on a fictional ground in Cold Nights of Childhood will be tried to be determined]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64220 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[557-573]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/627 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Akademik Yazmada Bildirme Fiillerine Eleştirel Bir Yaklaşım]]> <![CDATA[Toward A Critical Approach to Reporting Verbs in Academic Writing]]> <![CDATA[Yusuf DEMİR]]> <![CDATA[Abdu AL-KADİ]]> <![CDATA[Akademik yazma, Bildirme fiilleri, Dergi makaleleri, Retorik, Tür]]> <![CDATA[Academic writing, Journal articles, Genre, Rhetoric, Reporting verbs]]> <![CDATA[Akademik yazımda, yazarlar sıklıkla ve çeşitli nedenlerle bildirme fiillerine başvururlar. Bildirme fiillerinin kullanımı, yazarların seslerini yansıtarak, alıntı yaptıkları bilgi kaynağına ilişkin duruşlarını göstermelerine olanak tanır. Bildirme fiillerini kullanarak, yazarlar ayrıca çalışmalarını daha geniş bir akademi bağlamına yerleştirir ve diğer araştırmacıların çalışmalarına da bir bakıma değer biçmiş olur. Bu çalışma, akademik yazımda bildirme fiillerinin kullanılmasına ilişkin değerlendirme içeren bir çerçeve çizmektedir. Çalışma, bu fiil grubunun uygun kullanımlarını eleştirel bir şekilde yansıtmakta ve doğru kullanımlarının yazılı akademik çıktıların okunabilirliğini artırdığını açıkça vurgulamaktadır. Mevcut çalışma aynı zamanda akademik makalelerde tekdüze fiillerin aşırı kullanımının retorik işlevleri nasıl sınırladığını da aktarmaktadır. Bildirme fiillerinin akademik yazımdaki işlevlerine genel bir bakış sağlamanın yanı sıra, değerlendirme potansiyellerine göre bildirme fiillerinin de bir listesi sunulmaktadır. Bildirme fiilleri, akademik yazarların sunulan argümanların güçlü, zayıf ve tarafsız konumunu aktarmak için bunları nasıl kullandıklarına bağlı olarak olumlu, olumsuz ve tarafsız bildirme fiilleri olarak kategorize edilmektedir. Bu çalışma, yazarları bir alıntının daha geniş bağlamını incelemeye, diğer yazarların fikirlerini yazılarına sağlıklı biçimde dahil etmeye ve alıntılanan bilgilere ilişkin değerlendirmelerini ikna edici bir şekilde sunmaya teşvik etmektedir. Bildirme fiillerinin uygun şekilde kullanılmasına yönelik önerilere ek olarak, akademik yazma derslerinde bildirme fiillerinin etkin biçimde ele alınması tavsiye edilmektedir. Ayrıca, dergi editör kurulları ve hakemlerin, bildirme fiillerinin uygun kullanımlarını makaleler için bir yayınlanma kriteri olarak ele alabilecekleri de bu çalışmada önerilmektedir.]]> <![CDATA[This paper provides an appraisal of RVs in academic writing. It explicitly highlights how appropriate uses of such verbs project a critical voice and increase the readability of academic work. By using RVs, authors also situate their work in the greater context of their research, and extend credit to other researchers. The paper also showcases how the overuse of monotonous verbs in academic papers limits rhetorical functions. Besides providing an overview of RVs and their functions in academic writing, it furnishes a list of evaluative potential RVs. These RVs are categorized into positive, negative, and neutral RVs depending on how academic writers use them to convey strong, weak, and neutral position of arguments, showing their stances toward the source of information they cite. The article encourages authors to examine the wider context of a citation, integrate other authors’ ideas into their writing, and present their evaluation of the cited information persuasively. In addition to suggestions for employing RVs properly, the article suggests teaching RVs in academic writing courses. Moreover, journal editorial boards and reviewers should consider the appropriate uses of RVs as a criterion for publishable papers.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64174 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[231-240]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/628 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Denis Devlin’in “Memoirs of a Turcoman Diplomat” Adlı Şiirinde Aradalık Açmazı]]> <![CDATA[The Predicament of In-betweenness in Denis Devlin’s “Memoirs of a Turcoman Diplomat”]]> <![CDATA[Mümin HAKKIOĞLU]]> <![CDATA[İngiliz Edebiyatı, Denis Devlin, İrlanda Şiiri, Aradalık Durumu, Şair-Diplomat]]> <![CDATA[English Literature, Denis Devlin, Irish Poetry, State of In-betweenness, Poet-Diplomat]]> <![CDATA[Denis Devlin (1908 -1959), İrlanda modernist şiirinin en önemli temsilcilerinden biri olarak kabul edilir. 1935 yılında Dış İlişkiler Departmanı’na katıldıktan sonra, yaşamının büyük bölümünü Washington, New York, Roma ve Londra’da ülkesi adına diplomatik görevlerde bulunarak geçirmiş, 1951’de ise İstanbul’da akredite edilmiş büyükelçi olarak görev yapmıştır. Devlin, bir şair-diplomat olarak şiirlerinde çalıştığı ülkelerin kodlarına yer vermiştir. Bunlar arasında “Memoirs of a Turcoman Diplomat”ın özel bir yeri vardır. Burada, İstanbul’daki bir otelin terasından şehri izleyen emekli bir diplomat, geçmişte hizmetinde bulunduğu Osmanlı Devleti ile cumhuriyetin ilanından sonra yüzünü Batı’ya dönen Türkiye arasındaki derin farklılıklar üzerine düşünürken betimlenir. O, bir yandan, Avrupa’nın tarihsel olarak kendisini karşısına konumlandırdığı bir uygarlığın insanı, öte yandan hedefini çağdaş medeniyetler seviyesine ulaşmak olarak belirleyen ve bu amaç için bir dizi reform gerçekleştiren bir cumhuriyet yurttaşıdır. İslami, çok etnisiteli ve kudretli eskinin dünyası ile seküler, monolitik ve yeni ideolojinin biçimlendirdiği şimdinin dünyası arasında sıkışıp kalmıştır. Dikkat çekici bir şekilde, şiir, büyük ölçüde, bu sıkışmışlığın neden olduğu gerilime odaklanır ve poetik kişinin aradalık durumuna vurgu yapar. Bu çalışmanın amacı, içinde yaşadığı toplumun bir entelektüeli ve eski rejimin bir temsilcisi olan şiirdeki diplomatın, ülkesinin keskin dönüşümünden kaynaklanan gerilimi nasıl karşıladığını ortaya koymak ve aidiyet sorunu nedeniyle yaşadığı ikilemleri “aradalık” kavramı üzerinden incelemektir. Çalışma ayrıca, poetik karakter için bütün gerilim ve sorunlardan uzakta sağaltıcı bir alternatif yaratabilecek başka bir alan olasılığını tartışmaya açmaktadır. Öte yandan, bu şiirin Türkiye Cumhuriyeti ile İrlanda Cumhuriyeti arasındaki tarihsel, kültürel ve politik benzerlikleri nasıl yansıttığını sorgulamakta ve Türkmen diplomatının aslında şair-diplomat Denis Devlin’in kısmen kendisi olduğunu ileri sürmektedir. ]]> <![CDATA[Denis Devlin (1908-1959) is regarded as one of the most important representatives of Irish modernist poetry. After joining the Department of External Affairs in 1935, he spent most of his life undertaking diplomatic missions for his country in Washington, New York, Rome and London, and in 1951, he served as an accredited ambassador in Istanbul, Turkey. Devlin, as a poet-diplomat, included the codes of the countries he worked in his poems. Among them, “Memoirs of a Turcoman Diplomat” has a special place. Here, a retired diplomat, watching the city from the terrace of a hotel in Istanbul, is depicted to contemplate the profound differences between the Ottoman State he served in the past and Turkey which turned its face to the West after the proclamation of the republic. On the one hand, he is the man of a civilisation against which Europe historically positioned itself, and on the other, the citizen of the republic which has set its target to reach the level of contemporary civilisations and implemented a series of reforms for that cause. He is stuck in between the world of the old, which was Islamic, multi-ethnic, and mighty and the world of the present, which is secular, monolithic, and shaped by the new ideology. The poem conspicuously, to a large extent, focuses on the tension caused by this stuckness and emphasises the state of in-betweenness of the poetic persona. The aim of this study is to explore how the diplomat in the poem, as an intellectual of his society and a representative of the old regime, meets the tension stemmed from the sharp conversion of his country, and to examine the dilemmas he has experienced due to his crisis of belonging through the concept of “in-betweenness”. It also discusses if there is a possibility of another space which can create a healing alternative for the poetic persona away from all tensions and problems. Furthermore, it questions how this poem reflects the historical, cultural and political similarities between the Republic of Turkey and the Republic of Ireland, and asserts that the Turcoman diplomat of the poem is partly the poet-diplomat Denis Devlin himself.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64147 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[399-414]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/629 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Koçluğu Sözlü çeviri derslerine entegre etmek: TGROW’u kullanmak ]]> <![CDATA[Linking Coaching To Interpreting Classes: Using TGROW ]]> <![CDATA[Özüm Arzık-Erzurumlu]]> <![CDATA[Sözlü çeviri, koçluk, müfredat, profesyonel gelişim, TGROW, konferans çevirmenliği ]]> <![CDATA[Interpreting studies, coaching, curriculum, professional development, TGROW, conference interpreting]]> <![CDATA[Koçluk sözlü çeviri eğitimi ve uygulamasında önemli bir rol oynamaktadır. Lisans seviyesinde sözlü çeviri eğitiminde iyi yapılandırılmış bir koçluk aracının derslere entegre edilmesi fayda yaratabilir. Sözlü çevirinin sürekli ve bilinçli pratik gerektirdiğinden yola çıkıldığında öğrencilere kendi başlarına kullanabilecekleri bir koçluk aracının temin edilmesi önem taşımaktadır. Ancak, literatürde koçluk ve sözlü çeviri eğitimini bir araya getiren araştırma sayısı azdır. Makale, literatürdeki bu açığı kapamak amacıyla İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi’nde sözlü çeviri modülünde eğitim alan öğrencilerin almaya hak kazandığı konferans çevirmenliği dersinde 14 hafta boyunca yapılan bir çalışmanın sonuçlarını raporlamaktadır. Bu çalışmada, koçlukta yaygın olarak kullanılan TGROW adlı model dersteki sözlü çeviri pratiklerinde kullanılmıştır. Öğrenciler her hafta bir amaç belirlemiş ve bu amaç doğrultusunda Konu- Amaç- Gerçeklik- Fırsatlar- Kapanış aşamalarından oluşan TGROW koçluk modelini kullanmışlardır. Makale, 14 haftalık çalışma sonrası yapılan yarı- yapılandırılmış geriye dönük mülakat, anket ve bağımsız bir eğitmenin deney grubu ile kontrol grubunu karşılaştırdığı performans değerlendirme sonuçlarından oluşan bulguları sunmakta ve esasen kalitatif analize dayanmaktadır. Aktif koçluk becerilerini sözlü çeviri sınıflarına entegre etmenin potansiyel faydalarını gösteren makale, öğrencilere sunulan koçluk becerilerinin onların öz değerlendirme, öz farkındalık ve öz yansıtma becerilerini artırabileceğini savunmaktadır. Çalışmanın bulguları koçluk araçlarının sözlü çeviri eğitimine nasıl entegre edilebileceğini aydınlatmaktadır. Bulgular, koçluk literatürü ışığında değerlendirilmekte ve bulguların sözlü çeviri eğitimini geliştirmede kullanılması umulmaktadır.]]> <![CDATA[Coaching plays a crucial role in interpreting training and practice. In training the interpreters at the undergraduate level, a course design integrating a well-scaffolded coaching tool into the classes may prove useful. Given that interpreting requires constant and deliberate practice, it is paramount to equip the students with a coaching tool they may use on their own. However, there is a paucity of research looking into coaching and interpreter training. In light of this gap, the paper reports on the findings from a study in a conference interpreting class in Istanbul 29 Mayıs University, taken by the students passing the aptitude test to be admitted to the interpreting module. In this study, TGROW model, a model widely employed in coaching, was integrated into the deliberate interpreting practice in the classroom. Accordingly, the students set up a goal each and every week and used the TGROW (topic, goal, reality, opportunities, will-wrap-up) coaching model to pursue their goals. The article reports findings from semi-structured interviews, surveys and an independent observer’s performance assessment, with a focus on the qualitative analysis conducted after the 14-week study period. Showcasing the potential benefits of integrating active coaching skills to interpreting classes, the paper contends that the skills introduced to the students through the course may help them gain self-assessment, self-awareness and self-reflection skills. Findings of this study point to the way coaching tools may be integrated into interpreter training. The findings are discussed in light of the literature on coaching and are hoped to be instrumentalized to advance the practical implications for the interpreter training.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64126 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[85-103]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/630 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Üst Üste Kullanılan -(I)n-Il- Ekleri Üzerine]]> <![CDATA[On the Suffixes -(I)n-Il- Used Successively]]> <![CDATA[Selma GÜLSEVİN]]> <![CDATA[Türkiye Türkçesi, üst üste çatı, meçhul fiil, edilgen, dönüşlü]]> <![CDATA[Turkish, voice, successive voice, impersonal passive, passive, reflexive]]> <![CDATA[Çatı, her ne kadar semantik ve sentaksla da ilgili olsa da Türkiye Türkçesi gramerlerinde genellikle ek ile oluşturulan bir kategori olarak incelenmektedir. Çatı konusunda farklı yaklaşımlar olduğu gibi, fiilin hangi vasıflarının çatı içerisinde değerlendirilip değerlendirilmeyeceği de çalışmalarda farklılık göstermektedir. Morfoloji açısından bakıldığında çatıyı oluşturabilen ekler belirlidir. Çatı ekleri, tek kullanılabileceği gibi, ifade etmek istediğimiz bilgi, duygu veya düşüncelere göre Türkçenin kuralları ve imkânları çerçevesinde üst üste getirilerek de kullanılabilir. Yazı dilimizde, hangi çatı eklerinin üst üste getirilerek kullanılabileceği kurallara bağlıdır. Bazı çatı ekleri üst üste kullanılamazken, bazıları kullanılabilir. -(I)n-Il- yapısı, Türkiye Türkçesinin yazı dilinde üst üste getirilebilen çatı eklerindendir. Bu yapının kullanılması ve anlamsal boyutu üzerine yapılmış çalışmalar vardır. Çalışmalar, genellikle -(I)n-Il- yapısındaki -(I)n- ve -Il- morfemlerinin aynı olduğu alanda yoğunlaşmıştır. Bu sebeple çalışmalar, -(I)n-Il- yapısındaki kullanımların hepsini açıklamaya yetmemektedir. Mevcut görüşlerde bu yapı ‘ek yığılması’ veya ilk çatı ekinin anlam zayıflığına uğraması sonucu ‘pekiştirme, dilbilimsel uzatım’ gibi sebeplerle açıklanmaya çalışılmıştır. Genel olarak -(I)n- ve -(I)l- eklerinin üst üste kullanılmasında fiilde iki ayrı çatı olmadığı, ikisinin bir çatıyı karşıladığı, bunun da son ekten dolayı edilgen çatı olduğu; bu üst üste kullanımda aslında dönüşlülük eki olan ve edilgenlik ifadesi zayıf olan -In- eki ile üzerine gelen ikinci bir edilgenlik eki bulunduğu değerlendirilmektedir. Oysa Türkiye Türkçesinde -(I)n- morfemi edilgen, meçhul ve dönüşlü çatı oluşturabilmektedir. Bu makalenin amacı Türkiye Türkçesi yazı dilinde kullanılan -(I)n-Il- yapısında yer alan -(I)n- morfeminin farklı çatıları ifade edebildiği; dönüşlü, edilgen veya meçhul çatıyı oluşturabilen bu morfemden sonra üzerine -Il- morfemi getirildiğinde fiillerin farklı çatılarda göründüğünü ortaya koymaktır.]]> <![CDATA[Although it is related to semantics and syntax, the voice is generally studied as a category made using suffixes in Turkish grammars. There have been several perspectives on the subject of voice; likewise, which features of verb should be evaluated in the framework of voice differs in the literature. Morphologically speaking, the suffixes that form voice are well determined. The voice suffixes, though they can be used on their own, can also be used successively depending on the information, feelings or ideas that one wants to express. In literary Turkish, which voice suffixes can be used successively has its rules. While some of these suffixes cannot be used successively, some others can. One of the voice suffixes that can be used successively in Turkish is -(I)n-Il- pattern. There are studies on the use and semantics of this pattern. Those studies in questions have mostly focused on the morphemes -(I)n- and -Il- are the same. Therefore, they are inadequate to explain all the uses of this pattern. In the current studies, this pattern has been regarded as “suffix accretion” or “reinforcement, pleonasm” as a result of a semantic weakening of the first morpheme. Generally, the researchers have suggested that the pattern does not mean two voices but two morphemes correspond to one voice, which is the passive due to the suffix and that there is a second suffix in this pattern -Il-, a passive suffix, succeeding -(I)n-, which is, in fact, a reflexive suffix and has a weak passive meaning. However, the morpheme -(I)n- in Turkish can form passive, reflexive and impersonal passive voice. The aim of this article is to show that the morpheme -(I)n-, a part of -(I)n-Il- pattern, can express different voices and that when the morpheme -Il- succeeds -(I)n-, which could form reflexive, passive or impersonal passive voice, the verb can express different voices.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64102 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[857-867]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/631 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yolculuk ve Gölge Arketipleri Bağlamında Ferit Edgü’nün “Leş” Öyküsü]]> <![CDATA[Ferit Edgü’s Short Story “Leş” In Context of Journey and Shadow Archetypes]]> <![CDATA[Çağla AKAR ERBİL]]> <![CDATA[Modern Türk Edebiyatı, psikanaliz, arketipsel eleştiri, yolculuk, gölge]]> <![CDATA[Modern Turkish literature, psychoanalysis, archetypal criticism, journey, shadow]]> <![CDATA[Arketipsel eleştiri, Carl Gustav Jung’un Analitik Psikoloji adlı kuramında yer alan ve insanlığın ortak birikimini açıklayan arketiplerden yararlanılarak gerçekleştirilen bir eleştiri yöntemidir. Bu eleştiri yöntemi; edebî eserlerin olay örgülerinde, kişilerinde ve birtakım sembollerde gözlemlenebilen arketiplerin tespit edilerek eserin anlamının açıklanmasını hedefler. Modern Türk edebiyatının önemli yazarlarından Ferit Edgü, eserlerinde bireyi merkeze alan, bireyin sorunlarını önemseyerek eserlerini kaleme alan bir yazardır. Türk öykücülüğünde 1950 kuşağı olarak adlandırılan öykü yazarları arasında yer alan yazarın bu kuşağın diğer yazarları gibi bunalım, yabancılaşma, bireyleşme sorunları çerçevesinde eserler kaleme aldığı söylenebilir. Bozgun adlı öykü kitabında yer alan “Leş” öyküsü kendisini denizin ortasında bir teknenin içinde bulan, evine ulaşmaya çalışan bir öykü kişisini anlatır. Ancak öykü kişisi teknesine musallat olan leşle ve denizde çıkan fırtınalarla mücadele etmek zorunda kalır. Öykünün metaforik bir anlatımla yazıldığı ve imgesel bir dile sahip olduğu görülmektedir. Bu anlatım tarzı ve imgesel dil, öykünün değişik açılardan yorumlanmasını mümkün kılar. Yoruma açık imgesel yapısıyla öykü, arketipsel eleştiri yöntemiyle incelenmeye uygundur. Literatür taraması yapılmış ve “Leş” öyküsünün arketipsel eleştiri yöntemiyle incelenmediği görülmüştür. Bu çalışmada arketipsel eleştiriden yararlanılarak öykünün özgün bir değerlendirilmesinin yapılması amaçlanmıştır. Öyküdeki imgesel dil bu bakış açısıyla çözümlenmiştir. Öyküdeki mevcut yolculuk ve arayış metaforu ile leş imgesi yolculuk ve gölge arketipleri bağlamında yorumlanmıştır.]]> <![CDATA[Archetypal analysis is a method of criticism carried out by using archetypes in Carl Gustav Jung's theory of Analytical Psychology and explaining the common accumulation of humanity. This analysis method purposes clarifying the meaning of the work by identifying the archetypes that can be observed in the plots, characters and some symbols of literary works. Ferit Edgü, who is one of the important writers in Modern Turkish literature, centers individual in his works and he writes his works by giving importance to the problems of the individual. It can be said that the author, who is among the story writers called the 1950 generation in Turkish literature, wrote works within the framework of the problems of depression, alienation and indivuation, like the other writers of this generation. The short story of Ferit Edgü, one of the important writers of Turkish literature, write works within the framework of the problems of depression, alienation and individuation, like other writers of this generation. The short story “Leş” in the story book Bozgun tells of a story person who finds himself in a boat in the middle of the sea, tries to reach his house but has to struggle with the carrion that infested his boat. It is seen that the short story is written with a metaphorical expression and has an imaginative language. This metaphorical expression and imaginative language make it possible to interpret the short story in a different way. Due to its imaginative structure open to interpretation, it is appropriate to analyze the story with the archetypal criticism method. However, in the literature review, it has been seen that the story "Leş" has not been analyzed with the archetypal criticism method. In this study, it is aimed to make an original evaluation of the story by making use of archetypal criticism. The imaginative language of the work has been clarified in this perspective. The metaphor of the journey and exploring and the image of carrion in the story have been reviewed on the axis of journey and shadow archetypes.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64091 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[1-8]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/632 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tekirdağlı Ahmed Lutfî’nin Dîvânı’nda Askerî Terimler]]> <![CDATA[Military Terms in the Divan of Ahmed Lutfî from Tekirdağ]]> <![CDATA[Ahmet Serdar ERKAN]]> <![CDATA[18. yüzyıl Dîvân Şiiri, Tekirdağlı Ahmed Lutfî, askerî terimler, silah, okçuluk]]> <![CDATA[18th century Divan poets, Tekirdağlı Ahmet Lutfi, military terms, weapon, archery]]> <![CDATA[Devletler hem halklarını korumak hem de bekalarını sağlamak amacıyla askerî alanda güçlü olmaya gayret göstermişlerdir. Güçlü bir askeri yapıya sahip olan Osmanlı devleti de tarihi boyunca “fetih” ve “gaza” faaliyetleri çerçevesinde sürekli bir savaş halinde olmuştur. Bu savaşlarda elde edilen zaferler ve yaşanılan mağlubiyetler her dönemde Dîvân şairlerinin şiirlerine yansımıştır. Ancak bu yansıma sadece kasideler, mersiyeler veya tarih şiirlerinde olduğu gibi vakayı tespit şeklinde olmamış ayrıca şiirlere birçok askerî terim teşbih unsurları olarak girmiştir. Örneğin; sevgilinin saçı kemende, gamzesi cellada, bakışları hançer ve kılıca, kaşları gerilmiş yaya, kirpikleri oka, çene çukuru zindana benzetilmiştir. Âşık ise bu haliyle sefere çıkmış askere benzeyen sevgili için göğsünü hedef tahtası yapmış bir köledir. 18. yüzyılda Dîvân şiiri; Osmanlı’nın yaşadığı ekonomik, askerî ve sosyal alandaki tüm sıkıntılara rağmen önceki yüzyıllarda oluşup gelişen bir geleneği devam ettirdiği için çok daha renkli ve eklektik bir görünüm arz etmiştir. 18. yüzyıl Dîvân şairlerinden olan Tekirdağlı Ahmed Lutfî (d. 1690-1691 (?) 1745-1746’dan sonra), 623 şiirden meydana gelen hacimli bir Dîvân’a sahiptir. Ahmed Lutfî’nin Dîvânı’nda, birçok alanla ilgili terimler kullanıldığını tespit ettik. Makalemizde, şairin Dîvânı’nda yer verdiği askerî terimleri ele aldık. Bu terimleri “Askerî durum ve olaylar” ile “Savaş aletleri ve araçları” ana başlıkları altında inceledik. Daha sonra bu başlıklar altında tespit ettiğimiz terimleri ve yer aldıkları beyitleri alt başlıklarda değerlendirdik.]]> <![CDATA[States have struggled to be strong in the military field in order to protect their people and ensure their survival. The Ottoman Empire, which had a strong military structure, had been in a constant warfare within the framework of “conquest” and “gaza” activities throughout its history. The victories and defeats in these wars were reflected in the poems of Divan poets in every period. However, this reflection was not only in the form of determining the case, as in odes, elegies or history poems, but also many military terms entered the poems as elements of simile. For example; The lover's hair is like a lasso, his dimple is like a hangman, his gaze is like a dagger and a sword, his eyebrows are like a bow, his eyelashes are an arrow, and his chin is like a dungeon. The lover, on the other hand, is a slave who has turned his chest into a target for his beloved, who looks like a soldier on an expedition. Divan poetry in the 18th century; despite all the economic, military and social problems experienced by the Ottoman Empire, it had a much more colorful and eclectic appearance as it continues a tradition that was formed and developed in previous centuries. One of the 18th century Divan poets, Tekirdağlı Ahmed Lutfî (b. 1690-1691 (?) after 1745-1746) has a voluminous Divan consisting of 623 poems. We have determined that in this Divan of Ahmed Lutfi, terms related to many fields are used. In this article, we discussed the military terms that the poet used in his Divan. We examined these terms under the main headings of “Military situations and events” and “War tools and vehicles”. Then, we evaluated the terms we identified under these headings and the couplets they took place in sub-headings.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64076 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[331-347]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/633 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[XIX. Yüzyıl Şairlerinden Nihânî ve Dîvânı]]> <![CDATA[One of the 19th Century Poets, Nîhâni, and His Dîvân]]> <![CDATA[Ayşegül EKİCİ]]> <![CDATA[XIX. yüzyıl Klasik Türk edebiyatı, Tekke edebiyatı, Somuncu Baba, Nihânî, Dîvân ]]> <![CDATA[19th century Classical Turkish literature, Sufi literature, Nihânî, Somuncu Baba, Dîvân]]> <![CDATA[<ol> <li style="text-align: justify;">yüzyıl, Osmanlı İmparatorluğunun içte ve dışta siyasî buhranlarla toprak kayıplarının yaşandığı en zor dönemlerindendir. Askerî, mahallî, millî isyanlarla din ve mezhep kavgaları hem sayı itibariyle hem de yıkıcılık tesirleriyle önceki yüzyıllara göre çok daha fazladır. Ancak yüzlerin tamamıyla batıya çevrildiği bu dönemde mezhep farklılıklarına daha birleştirici ve evrensel bir bakış açısıyla yaklaşılmış, bu konuda yeni politik adımlar atılmış ve demokraside ilerlemeler kaydedilmiştir. Birçok siyasî mesele yanında daha önceki yüzyıllarda da görülen dilin sadeleştirilmesi hareketleri bu dönemde ateşli tartışmalara neden olmuştur. Bu karışık dönemde şairlerin çoğu tekkelere sığınarak manevî destek aramış ve çok tarikatlılık ortaya çıkmıştır. Bunun neticesinde Geç Dönemi’nde olan Klasik Türk edebiyatının Tekke edebiyatına Tekke edebiyatının da Klasik Türk edebiyatına yaklaştığı görülür. Nihânî, 1805-1890 yılları arasında yaşamış ve İmparatorluğun en sancılı dönemine tanık olmuş mutasavvıf şairlerdendir. Soyu Hz. Peygamber’e dayanır. Şeyh Hâmid-i Velî (Somuncu Baba) Hazretlerinin dokuzuncu kuşaktan torunu olup onun dergâhında post-nişîn olmuş Halvetiye ve Bayramiye şeyhlerindendir. Darendelidir ve ayrıca tarih bilgini Büyük İzzet Hasan Efendi’nin torunu olup onun rahle-i tedrisinden geçerek iyi bir eğitim alması ve medrese hocalığı yapması onun Klasik Türk edebiyatı kültürüne yakın olmasını sağlamıştır. Dolayısıyla hem tasavvuf kültürünü hem de medrese hocalığı yapmış bir müderris olarak ilmî birikimini şiirlerine yansıtır ve onun sanat kimliği bu çerçevede tezahür eder. XIX. yüzyılda ilk olarak askerî alanda başlayan ıslahatların sanat ve edebiyata da aksetmesiyle divan şiirindeki arayışlar ve dildeki sadeleşme hareketleri Nihânî’yi de yakından etkiler. Nihânî Dîvânı XIX yüzyılda Klasik Türk edebiyatıyla Tekke edebiyatının yakınlaşmasından kaynaklanan bu iki disiplinin müşterek yönlerini göstermesi bakımından önem arz etmektedir. Bu çalışmada Yunus Emre tesirinde olan aynı zamanda XIX. yüzyıl Klasik Türk edebiyatındaki arayışların ve dildeki yenileşme hareketlerinin yansımaları görülen Nihânî’nin ve tek nüsha olan Dîvânı’nın tanıtımı amaçlanmıştır.</li> </ol>]]> <![CDATA[The nineteenth century was one of the most difficult periods of the Ottoman Empire, in which both internal and external political crises and territorial losses were experienced. Military, local and national rebellions as well as religious and sectarian quarrels were much more than those in the previous century, both in number and in destructiveness. However, in this period when faces were completely turned to the west, sectarian differences were approached with a more unifying and universal perspective, new political steps were taken in this regard and progress was made in democracy. On top of multiple political issues, the language simplification movements, which were seen in the previous centuries, caused heated debates. In this tumultuous period, most of the poets sought moral support by taking shelter in dervish lodges, and multi-sectism emerged. As a result of this, it is observed that Classical Turkish literature in the late period approached Sufi literature and Sufi literature approached Classical Turkish literature. Nihânî lived between 1805-1890 and is one of the Sufi poets who witnessed the most problematic period of the empire. His lineage goes back to the Prophet. He was a ninth-generation grandson of Sheikh Hamid-i Veli (Somuncu Baba) and one of the Halvetiye and Bayramiye sheikhs who participated in his dervish lodge. He was from Darende. Both having received a good education from Büyük İzzet Hasan Efendi, to whom he was a grandson, and having taught in a madrasa enabled him to be close to the culture of Classical Turkish literature. Consequently, as a mudarris who has taught both Sufi culture and madrasah subjects, his scientific background is reflected in his poems and his artistic identity is manifested within this scope. As the reforms that had first started in the military field in the 19th century appeared in art and literature, the searches in divan poetry and the simplification movements in the language affected Nîhâni closely. Nihânî’s Dîvân has great importance in terms of showing the common aspects of these two disciplines, which resulted from the convergence of Classical Turkish literature and Sufi literature in the 19th century. In this study, it is aimed to introduce Nihânî, who was influenced by Yunus Emre and also who reflected the searches in divan poetry and the simplification movements in the language, and his Dîvân, which is the only copy. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=64055 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[287-314]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/634 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Abbâsi Devrinin Sıradışı Nüktedanı: Ebu’l-Hâris Cümmeyn]]> <![CDATA[The extraordinary Humorist of The Abbasid Period: Abul’Haris Jummain]]> <![CDATA[Muhammed EFİL]]> <![CDATA[Arap Edebiyatı, Abbâsiler, mizah, Cümmeyn, sofra edebiyatı]]> <![CDATA[Arabic Literature, Abbasids, humor, Jummain, food literature]]> <![CDATA[Klasik dönem Arap mizahının zirveye ulaştığı Harun Reşid döneminde yaşayan vebiyografik eserlerde hayatına dair son derece sınırlı bir malzeme bulunan Ebu’l-Hâris Cümmeyn, nüktedan mizacı ile dönemin önde gelen nüktedanlarından biridir. Harûn Reşîd devrinin önemli vezirlerinden Yahya b. Hâlid el-Bermekî ve oğlu Muhammed b. Yahyâ ile olan latifeleşmeleri oldukça meşhurdur ve bu sayede devlet adamları yanında önemli bir yere sahiptir. Cümmeyn, nüktelerinde sık sık kelime oyunlarına, bel altı şakalara, dostlarıyla girdiği polemiklere, hicvin doğasında bulunan abartıya, dini kültürde önemli çağrışımları olan bir takım terim ve kavramlara ve yaşadığı toplumun hassasiyetleri, tabuları, ahlaki zaafları vb. üzerine eleştirilere yer vermiştir. Hatta ona ait bazı tabirler edebiyat çevrelerince oldukça tutularak literatüre girmiştir. Şüphesiz, Ebu’l-Hâris Cümmeyn adının meşhur olmasını sağlayan en önemli nükteler, sofra edebiyatı kapsamındakilerdir ve bu yönüyle, Abbasi devrinin damak zevki noktasında tartışmasız otoritesi kabul edilmektedir.Yiyecek içecekler hususundaki damak zevki kadar edebiyat sahasında dil zevki de oldukça gelişmiş olan Cümmeyn’e, hem dost meclislerinde hem de türlü ziyafet ortamlarında, popüler yiyecek ve yemeklere dair sorular yöneltildiği, onun da bunlara edebi, mizahi ve sanatkârane yanıtlar verdiği görülmektedir. Bu çalışmada Cümmeyn’in nüktelerini konu alan rivayetlerden hareketle, klasik mizahın önemli şahsiyetlerinden Ebu’l-Hâris Cümmeyn’e dair kısa bir biyografi oluşturmak, mizahının belirgin yönlerine dikkat çekmek, özellikle de sofra edebiyatıyla ilgili rivayetlerini tanıtmak amaçlanmaktadır.]]> <![CDATA[Abul’Haris Jummain, who lived in the period of Harun al-Rashid, when the classical Arabic humor reached its peak, is one of the leading humorists of the period. His banters with Yahya b. Khalid al-Barmaki, one of important vizier of the period, and his son Muhammad b. Yahya are quite famous and in this manner he achieved an important place among statesmen. Jummain, often uses word games, adult jokes, polemics with his friends, exaggeration in the nature of satire, some terms and concepts that have important connotations in religious culture, and he criticized the sensitivities, taboos, moral weaknesses etc. of the society he lives in. In fact, some phrases belonging to him were accepted by the literary circles and entered the literature. Undoubtedly, the most important jokes that made the name Abul’Haris Jummain, famous are within the scope of food literature, and in this respect, it is accepted as the undisputed authority of the Abbasid era in terms of taste.It is observed that Jummain, who has a highly developed language taste in the field of literature as well as his taste in food and beverages, was asked questions about popular foods and dishes both in friendly assemblies and in various banquet environments, and he gave literary, humorous and artistic answers to them. In this study, it is aimed to create a short biography of Abul’Haris Jummain, one of the important figures of classical humor, to draw attention to the distinctive aspects of his humor, especially to introduce his narrations about food literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63976 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[267-286]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/635 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Beckett'in Malone Ölüyor Başlıklı Romanının Yeni Roman Özellikleri Açısından Analizi]]> <![CDATA[An Analysis of Beckett's Malone Dies as a Nouveau Roman]]> <![CDATA[Mevlüde ZENGİN]]> <![CDATA[İngiliz edebiyatı, Nouveau roman, Yeni roman, Samuel Beckett, Malone Ölüyor]]> <![CDATA[English literature, Nouveau roman, New novel, Samuel Beckett, Malone Dies ]]> <![CDATA[“Nouveau roman” ya da “yeni roman”, yeni bir roman türü olarak 1950’li yıllarda Fransa’da Nathalie Sarraute, Alain Robbe-Grillet, Claude Simon, Michel Butor ve Samuel Beckett’in yapıtlarıyla ortaya çıkmıştır. Nouveau roman aynı zamanda, Robbe-Grillet tarafından Pour Un Nouveau Roman (1963)/For A New Novel adlı eserinde, romanı olay örgüsü, karakterizasyon ve zaman gibi kurgusal unsurların hapsinden kurtarmaya çalışan edebi bir hareket olarak da kabul edilir. Nouveau roman sadece olay örgüsü ve karakterizasyondan vazgeçerek değil, aynı zamanda anlatı tekniklerinde ve gerçekle fantastik olanın tam bir karışımı vasıtasıyla gerçekliğin yapı-sökümüyle de hem geleneksel roman yazım biçimlerini reddetmiş hem de çağdaş kurgunun kültürel yapısının yeniden değerlendirilmesinin yolunu açmıştır. Bu çalışma, Samuel Beckett’'in üçlemesinin ikincisi olan –– diğer ikisi Molloy ve The Unnamable –– Malone Ölüyor adlı eserinin yeni roman özelliklerini okuyucusuna hangi biçimlerde sunduğunu göstermeyi amaçlamaktadır. Bu çalışmayı motive eden şey, yeni roman tekniklerini sergilemesi açısından Beckett'in Malone Ölüyor adlı romanının kapsamlı bir analizinin yapılmamış olmasıdır. Malone Dies’in biçimsel niteliklerinin yanı sıra onun yeni roman olarak nitelendirilmesine katkı sağlayan tematik nitelikleri de bu çalışma kapsamında araştırılmaktadır.]]> <![CDATA[The ‘Nouveau roman’ or ‘new novel’ as a type of novel emerged in 1950s in France with the works of Nathalie Sarraute, Alain Robbe-Grillet, Claude Simon, Michel Butor and Samuel Beckett. It is also considered to be a literary movement, by Robbe-Grillet in his Pour Un Nouveau Roman (1963)/For A New Novel (1965), that sought to free novel from the confinement of such fictional elements as plot, characterization and time. The nouveau roman both broke with the traditional novel writing forms and paved the way for reevaluation of ethos of contemporary fiction via its novelties not only in dispensing with plot and characterization but also in narrative techniques and the deconstruction of reality by means of probing a complete mixture of fact and fantasy. This study aims at indicating in what ways Samuel Beckett’s Malone Dies, the second of his trilogy, –– the other two of which are Molloy and The Unnamable, –– presents its reader with the aspects of the nouveau roman. What motivates this study is the lack of a comprehensive analysis of Beckett’s Malone Dies in respect of its display of the techniques whereby the nouveau roman is made up. Along with the formal qualities of Malone Dies, its thematic qualities that contribute to its characterization as a nouveau roman are also explored within the scope of this study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63935 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[655-676]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/636 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Şıpsevdi'de Teferruat / Tafsilat]]> <![CDATA[Details in the Novel of Şıpsevdi]]> <![CDATA[Derya KILIÇKAYA]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Hüseyin Rahmi Gürpınar, Şıpsevdi, Teferruat, Tafsilat.]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Hüseyin Rahmi Gürpınar, Şıpsevdi, Details, Details]]> <![CDATA[Okur, bir eseri mütalaa ederken zaruri olarak pek çok şeye maruz kalabilir. Benimsemediği, tasvip etmediği fiilleri ve davranışları okuyabilir. Bu zaruretin dışında, eser ekseninde düşünülürse okurun ihtiyacı olan şey, eserden zevk almaktır. Zevk almak, bir ihtiyaçtır ve ihtiyaç olanların ahenkli olması teferruat ile olur. Teferruat olduğu zaman ise kemal olur. Türk edebiyatının kemal mertebesine erişmiş, başarılı eserlerinden kabul edilen Hüseyin Rahmi Gürpınar’ın Şıpsevdi romanı, her ne kadar yazarın materyalist felsefesinin fikirleriyle boğulmuş olsa da teferruatı ile dikkatleri çeker. Bu roman, okuyucuya dayatılan serbest aşk, cinsel insiyaklara dayanan ilişkiler ve pozitivist felsefe ile, kimi okuyucular için rahatsızlık verici olsa da yazarın kurgudaki ustalığı sayesinde Türk edebiyatının bilinen eserleri arasında yer almıştır. Ancak bu eseri, bu kadar müstesna yapan bünyesinde barındırdığı teferruattır. Öyle ki tafsilat, bu romanda asıl hâline gelmiştir. Yunan mitolojisi, ressamlar, dans teknikleri, cinsellik, makyaj ve bilhassa mutfak ve sofraya dair verilen tafsilat, romanı boğuyor gibi gözükse de aslında esere ahenk katan ayrıntılardır. Yemeğe dair verilen bilgiler, mutfak terimleri, özellikle usulle ilgili ayrıntılar, romanı dikkat çekici kılar. Bu makalede; sofrada su ne zaman içilmelidir, çorba nasıl içilir, ekmek nasıl yenir, zeytin ve kiraz çekirdeği nasıl çıkartılır, şeftali nasıl yenir, tavuk sofrada nasıl servis edilir, balık nasıl yenir, sofraya nasıl oturulur, sofrada burun nasıl silinir, yemekten sonra el yıkanır mı gibi sorulara cevap vermeye çalışan bu romandaki, bu ince ayrıntılar ele alınacaktır.]]> <![CDATA[The reader may be exposed to many things while considering a work. He can read verbs and behaviors that he does not adopt or approve of. Apart from this necessity, what the reader needs is to enjoy the work, if it is thought on the axis of the work. Enjoyment is a need and it takes details to be in harmony with those who need it. When there is detail, it becomes perfection. Hüseyin Rahmi Gürpınar's Şıpsevdi novel, which has reached the perfection level of Turkish literature and is considered one of the successful works, draws attention with its details, although it is overwhelmed with the ideas of the author's materialist philosophy. This novel has been among the known works of Turkish literature thanks to the free love imposed on the reader, relationships based on sexual instincts and positivist philosophy, although it is uncomfortable for some readers, thanks to the author's mastery of fiction. However, what makes this work so exceptional is the details it contains. So much so that the details became the main in this novel. Although the details of Greek mythology, painters, dance techniques, sexuality, make-up and especially the kitchen and table seem to suffocate the novel, they are in fact the details that add harmony to the work. The information about the food, the culinary terms, especially the procedural details make the novel remarkable. In this article; When to drink water at the table, how to drink soup, how to eat bread, how to remove olives and cherry seeds, how to eat peaches, how to serve chicken at the table, how to eat fish, how to sit at the table, how to wipe the nose at the table, how to wash hands after eating In this novel, which tries to answer the questions, these fine details will be discussed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63933 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[427-449]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/637 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Âşıklık Geleneği Bağlamında Bayburtlu Bir Âşık : Âşık Kurbanî]]> <![CDATA[A Minstrel from Bayburt in the Context of Minstrelsy Tradition: Âşık Kurbanî]]> <![CDATA[Özge Nur ÜNAL]]> <![CDATA[Şerife Seher EROL ÇALIŞKAN]]> <![CDATA[Âşık Edebiyatı, Gelenek, Kültür, Âşık Kurbanî, Somut Olmayan Kültürel Miras.]]> <![CDATA[Minstrel Literature, Tradition, Culture, Minstrel Kurbanî, Intangible Cultural Heritage.]]> <![CDATA[Âşıklar, ozanlar, şairler tarafından sürdürülen Âşık Edebiyatı geleneği sözlü ve yazılı kültürden beslenen performansa dayalı edebi yaratmalar barındıran kültür mirasıdır. Performans sunan sanatçıların ismiyle anılan Âşık Edebiyatının kendine has ölçütleri vardır. Bu ölçütler değerlendirilirken kültürün devamlılığını sağlayan icracıların şiirleri, deyişleri, hikâyeleri göz önünde bulundurulur. Bu çalışmada kültürel mirasın temsilcisi olan âşıklardan Âşık Kurbanî, özel ölçütlerden olan hayat hikâyesi, şiirleri, geleneğe başlama serüveni vd. Metin Ekici’nin Âşık Edebiyatı hakkında tasnif ettiği Halk Bilgisi Derleme ve İnceleme Yöntemleri esas alınarak değerlendirilmiştir. Âşık Kurbanî; Somut Olmayan Kültürel Miras taşıyıcısı olan değerlendirme özel ölçütlerden “Kendi yöresinin kültürüne hâkim olmak, temsil ettikleri alandaki ustaları bilmek ve tanımak; ilgili sanatın tür, makam, şekil ve içerik bilgilerine hâkim olmak, Âşık, Ozan ve Halk/Kalem şairleri için mahlas sahibi olmak, icra ettiği sanatı, bir ustadan geleneksel yöntemlerle öğrenmiş olmak, sanatını ilgili kişilere öğretebilme yeteneğine sahip olmak, yaşadığı yerde veya kendi yöresinde, kendisiyle aynı sanatı icra edenler arasında tanınıyor olmak, geleneğin gelecek kuşaklara aktarımını sağlamak ve kendi icra dalında örnek alınabilecek ürünler ortaya koymak” vasıflarını da sağlamaktadır. Âşıklık geleneği Âşık Kurbanî özelinde var olan mevcut kurallarını koruyarak ve çağa ayak uydurarak sosyo-kültürel yapı içinde şehirde ve kırsalda yaşamaya devam etmektedir. Somut olmayan kültürel mirasın aktarıcısı ve yaşayan bir âşığı tanıtma amacıyla kaleme alınan bu çalışmanın geleneğe katkı sunması amaçlanmaktadır.]]> <![CDATA[The tradition of Minstrel Literature, continued by minstrels, bards and poets, is a cultural heritage that includes performance-based literary creations fed by oral and written culture. Minstrel Literature, which is named after the performing artists, has its own criteria. While evaluating these criteria, the poems, sayings and stories of the performers who ensure the continuity of the culture are taken into consideration. In this study, one of the minstrels, Âşık Kurbanî, who is the representative of cultural heritage, his life story, poems, the adventure of starting the tradition etc. It was evaluated on the basis of Folklore Compilation and Analysis Methods classified by Metin Ekici. Âşık Kurbani carries features, which are among the specific criteria of evaluation, which are intangible cultural heritage: “To have a command of the culture of his region, to know and recognize the masters in the profession they represent; to know the genre, mode, form, and content of the related to profession, to have a pseudonym for the poets of Minstrel, Bard, and Folk poet, to have learned the profession he performed from a master with traditional methods, to have the ability to teach his profession to the people concerned, to be known among those who perform the same work as him, to transfer the tradition to future generations, and to produce products that can be taken as examples in its field of performance”. The tradition of minstrelsy continues to live in the city and the rural area within the socio-cultural structure by preserving the rules specific to Âşık Kurbani and keeping up with the times. The aim of this study, which was written with the aim of introducing a living lover and the transmitter of intangible cultural heritage, is to contribute to the tradition.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63910 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[597-609]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/638 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Ecel Yağmuru Yağdı Yere Gökten”: Şeyyâd Hamza’nın Dilinde Ölüm]]> <![CDATA[“The rain of death fell from the sky to the ground”: Death in the Language of Shayyad Hamza]]> <![CDATA[Fatma Sabiha KUTLAR OĞUZ]]> <![CDATA[Fatih UĞUR]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, XIV. yüzyıl, Şeyyâd Hamza, ölüm, ecel, salgın, veba]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, 14th century, Shayyad Hamza, death, fate, epidemic, plague]]> <![CDATA[İnsanoğlu için mukadder bir gerçeklik olan ölüm, her devirde edebiyatın konusu olmuştur. Hem Türk hem de dünya edebiyatında pek çok şair, eserlerinde ölümden söz etmişler ve onun çeşitli yönlerine temas etmişlerdir. XIV. yüzyıl Türk şairlerinden Şeyyâd Hamza da günümüze ulaşmış olan on altı manzumesinin yedisinde çeşitli edebî sanatlar ve tasvirlerle ölümden söz etmiştir. Şair, vebadan söz ettiği mersiye niteliği gösteren bir kasidesinde ölüme dair pek çok tasvire yer vermiş, “kara ölüm” olarak da bilinen XIV. yüzyıl vebasının ölümle sonuçlanan acı taraflarını oldukça dramatik bir dille anlatmıştır. Yine bu manzumesiyle muhteva bakımından uyumlu olan başka bir manzumesinde de genç yaşta ölen çocuklardan ve bu çocukların ailelerinin çektiği acılardan söz etmiştir. Bu şiirlerde, çocuklarını vebadan kaybetmiş bir baba olan Şeyyâd Hamza’nın hem kendisinin hem de çocuklarını kaybeden diğer ailelerinin acıları dile getirilmiş gibidir. Ayrıca şairin, ölümü bütünlüklü olarak şarapla ilgili metaforlar üzerinden anlattığı bir manzumesi de bulunmaktadır. Bu metinde ise ölüm, ömür/serencam ile dolu bir kadeh olarak düşünülmüş ve şiir boyunca bu tematik örüntü sürdürülmüştür. Bunların yanı sıra, günümüze ulaşmış diğer pek çok manzumesinde de ölümden söz etmiş ve çeşitli tasvirlerle ölümün gerçekliğini, herkesin bir gün mutlaka öleceğini anlatmıştır. Bu çalışmada Şeyyâd Hamza’nın ölümle ilgili beyitleri incelenmiş ve şairin ölüm temasını bu kadar sık kullanıyor olmasının nedeni anlaşılmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Death, which is a destined fact for mankind, has almost always been the subject of literature. Many poets in both Turkish and world literature mentioned death in their works and touched on various aspects of it. Shayyad Hamza, one of the 14th century Turkish poets, also talked about death with various literary arts and descripted in seven of his sixteen poems that have exist to the present day. The poet included many descriptions of death in an elegy in which he talked about the plague in the 14th century. He described the painful aspects of the plague that resulted in death in a very dramatic way. In another poem, which is compatible with this poem in terms of form and content, he talked about the children who died at a young age and the suffering of their families. In these poems, Shayyad Hamza -who was a father lost his children from the plague- mentioned the pain of other families who lost their children. In addition, the poet also has a poem in which he describes death with metaphors about wine. In this poem, death is considered as a chalice full of life and this thematic pattern is maintained throughout the poem. In addition to these, he talked about death in many of his other poems that have existed to the present day and he explained the reality of death with various descriptions and everyone would die one day. In this study, Shayyad Hamza's depictions of death were examined and the reason of why the poet often used the death theme was tried to be understood.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63883 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[965-994]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/639 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yeni Tarihselcilik Kuramı Bağlamında Kemal Tahir’in Kurt Kanunu Romanına Bir Bakış]]> <![CDATA[A Look At The Kemal Tahir’s Novel Of Kurt Law In The Context Of The New Historicism Theory]]> <![CDATA[Yılmaz EVAT]]> <![CDATA[Ali ALTINKAYNAK]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Kemal Tahir, Kurt Kanunu, Tarihî Roman, Yeni Tarihselcilik]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Kemal Tahir, Wolf Law, Historical Novel, New Historicism]]> <![CDATA[Edebiyatın önemli dallarından birisi olan roman, genç ve dinamik yapısıyla dikkat çekmektedir. Zamanla çeşitli kollara ayrılan romanlar içerisinde okur tarafından en fazla rağbet görenlerden birisi tarihî romanlardır. Tarihî romanlar ilk ortaya çıktıkları dönemden beri her zaman ilgi çekmişlerdir. Tarih ve edebiyat gibi iki önemli disiplini harmanlayan bu anlatı türü, ideolojileri aktarma aracı olarak da kullanılmış ve kendine özel bir yer edinmiştir. Türk edebiyatında da bu roman türünde verilen eserlerin sayısı artmakta ve okur tarafından gördüğü ilgi günden güne yükselmektedir. Çalışmamızda dikkate aldığımız Yeni Tarihselcilik kuramı, tarihi konu edinen eserlere yeni bir bakış açısı getirmiş ve bu romanlar aracılığıyla resmî tarihi sorgulama fırsatı veren bir yapı ortaya koymuştur. Bu makalede Türk edebiyatının resmî tarihe karşı duruşuyla bilinen ve bu anlamda en fazla eser veren romancılardan birisi olan Kemal Tahir’in “Kurtlukta düşeni yemek kanundur” mottosuyla özdeşleşmiş Kurt Kanunu isimli eseri Yeni Tarihselci kuram bağlamında incelenmiş ve romanda resmî tarihle çelişen kısımlar çalışmamızın odak noktasını oluşturmuştur. İncelememizde giriş kısmı tarihî romanların kimliğine ve genel tarih kitapları ile olan farklarına değinmektedir. Ardından Yeni Tarihselci kuram üzerine bütüncül bir bakış gerçekleştirilmiştir. Takip eden kısımda ise Kemal Tahir hakkında bilgiler sunulmuş ve onun tarihî romana bakışı yansıtılmıştır. Son bölüm olan sonuç başlığında, yapılan çalışma değerlendirilmiş ve tespit edilen bulgular sıralanmıştır.]]> <![CDATA[The novel, which is one of the important branches of literature, draws attention with its young and dynamic structure. Historical novels are one of the most sought after novels among the novels that have been divided into various branches over time. Historical novels have always attracted attention since they first appeared. This narrative genre, which blends two important disciplines such as history and literature, has also been used as a means of conveying ideologies and has gained a special place. In Turkish literature, the number of works given in this type of novel is increasing and the interest of the reader is increasing day by day. The New Historicism theory, which we consider in our study, has brought a new perspective to the works dealing with history and has revealed a structure that gives the opportunity to question official history through these novels. In this article, the work of Kemal Tahir, known for his stance against the official history of Turkish literature and one of the novelists who produced the most works in this sense, Kurt Kanunu, which is identified with the motto "Eating one's part in the wolf is the law", has been examined in the context of the New Historicist theory and the parts in the novel that are in conflict with the official history have been the focus of our study. . In our review, the introduction part deals with the identity of historical novels and their differences with general history books. Then, a holistic view on the New Historicist theory was carried out. In the following part, information about Kemal Tahir is presented and his view of the historical novel is reflected. In the last chapter, the title of conclusion, the study was evaluated and the findings were listed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63812 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[349-369]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/640 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fodlacızâde Ahmed Râsim’in Tasavvufa Dair Bir Eseri: Muhâsebe]]> <![CDATA[A Work on Sufism by Fodlacızade Ahmed Rasim: Muhāsebe]]> <![CDATA[Özlem ERCAN]]> <![CDATA[Ayşe SHAHZAD]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Fodlacızâde Ahmed Râsim, Muhâsebe, tasavvuf, nesir]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Fodlacızade Ahmed Rasim, Muhāsebe, sufism, prose]]> <![CDATA[<ol> <li style="text-align: justify;">XIX. yüzyıl şair ve müelliflerinden olan Fodlacızâde Ahmed Râsim, Nakşibendî ve Halvetî tarikatı mensuplarından ârif bir zât olup Üsküdarlıdır. Çeşitli devlet görevlerinde bulunan Ahmed Râsim, manzum ve mensur olmak üzere farklı konularda eserler kaleme almıştır. Çalışmanın konusu olan Muhâsebe adındaki eser, Ahmed Râsim hakkında yapılan çalışma ve kaynaklarda zikredildiği hâlde bulunamayan eserler arasında bildirilmektedir. Ancak eser, 06 Mil Yz A 8852 / 1 kayıt numarası ile Milli Kütüphane, Yazmalar Koleksiyonunda kayıtlı olup müellifin başka eserleriyle aynı defterin içinde yer almaktadır. Müellifin tasavvufun temel kavramları olan şeriat, tarikat, marifet ve hakikat hakkında görüşlerini kıssalarla anlattığı eser, nüsha tavsifi ve içerik incelemesi yapılarak transkripsiyonlu metniyle birlikte okuyucuların istifadesine sunuldu. Müellifin hayatı hakkında da kısaca bilgi verildi. 15 yapraktan oluşan Muhâsebe, rik’a hattıyla mensur olarak kaleme alınmıştır. Eserin dili yer yer anlaşılır ve sade olmakla birlikte Arapça ve Farsça kelime ve tamlamaların çok kullanıldığı kısımlarda dil ağırlaşmaktadır. Eser, genel olarak zorlama ifadelerden uzak ve akıcı bir üslupla yazılmış olup müellif; düşüncenin akışına uygun olarak ayet, hadis, Arapça ibare ve iktibaslardan yararlanmış ve konuyu daha iyi açıklamak için Hz. İbrahim, Hz. Musa, Hz. Ali ve Hz. Bişr-i Hâfî kıssalarına yer vermiştir. Ahmed Râsim, eserinde tasavvufun dört kapısından şeriat ve tarikat kavramları üzerinde daha çok durmuştur.</li> </ol>]]> <![CDATA[Fodlacızade Ahmed Rasim, one of the poets and authors of the XIXth century, is a knowledgeable person from the Naqshbandi and Khalwati tariqa and is from Üsküdar. Ahmed Rasim, who served in various state positions, wrote works on different subjects, including verse and prose. The work named Muhāsebe, which is the subject of the study, is reported among the works that could not be found although it was recorded in the sources in the studies about Ahmed Rasim. However, the work is registered in the Manuscripts Collection of the National Library with the registration number 06 Mil Yz A 8852 / 1 and is in the same book with the other works of the author. The work, in which the author tries to explain his views on the basic concepts of sufism, namely sharia, tariqa, haqiqa and marifa, was presented to the readers with its transcripted text, after giving brief information about the author’s life in the study, by making the copy description and content analysis. Muhāsebe, consisting of 15 leaves, was written in prose with rik'a calligraphy. Although the language of the work is understandable and plain in places, the language becomes heavy in the parts where Arabic and Persian words and phrases are used a lot. The work was written in a fluent style, generally free from forced expressions, and the author used verses, hadiths, Arabic phrases and quotations in accordance with the flow of thought while writing his work and to better explain the subject, Abraham, Moses, Ali and Bishr-i Hafi gave place to his stories. Ahmed Rasim, in his work, focused more on the concepts of sharia and tariqa from the four doors of sufism.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63802 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[315-330]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/641 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Miʿrâcü’n-Nebî Giriş-İnceleme-Metin-Notlar-Dizin-Tıpkıbasım Hazırlayan: Dr. Dilek Herkmen, Palet Yayınları, Konya, 2022, 136 S.]]> <![CDATA[Miʿrâcü'n-Nebî Introduction-Review-Text-Notes-Index-Facsimile Prepared by: Dr. Dilek Herkmen, Palet Publications, Konya, 2022, 136 P.]]> <![CDATA[Hüseyin KABA]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63784 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[677-680]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/642 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tepi- "Kurumak" Fiili ve Türevleri Üzerine ]]> <![CDATA[On The Verb Of Tepi- "To Dry" and İts Derivatives]]> <![CDATA[Nesrin ALTUN]]> <![CDATA[Etimoloji, tepimek, tepiz, tepsermek, kurumak, Tarama Sözlüğü, Burhan-ı Katı]]> <![CDATA[Etymology, tepimek, tepiz, tepsermek, kurumak, Tarama Sözlüğü, Burhan-ı Katı]]> <![CDATA[Türkoloji araştırmalarında ağırlıklı olarak edebiyat ürünleri üzerinde durulmuş, çoğunlukla edebi değeri yüksek eserler dil incelemelerine konu edilmiştir. Halbuki kelimelerin kökenini tespit etmeye çalışırken günlük hayata dair eserler bizim için çok değerli veriler sunar. Ancak bu tür metinler devirlerinde yazılmaya değer görülmediği için olsa gerek, maalesef oldukça azdır. Anadolu ve Azerbaycan ağızları sözlüklerinde yer alan depi-/tepi- fiilinin anlamı Eski Anadolu Türkçesine ait edebiyat dışı metinlerdeki ve çeşitli alan sözlüklerindeki kullanılışlarına dayanılarak “suyu çekilmek, kurumak” olarak tespit edilmiştir. Bu tespitten yola çıkılarak Tarama Sözlüğü’nün ilgili maddelerinde düzeltme teklif edilmiş, tepiz/depiz, depit kelimelerinin tepi- fiilinden türediği ortaya konulmuştur. Depiz kelimesi ile ilgili Burhan-ı Katı yayınında yer alan birkaç okuma yanlışı düzeltilmiş, Divanu Lugati’t-Türk’te geçen tepiz yük kelimesinin “kuru yük”, Kutadgu Bilig’de yer alan tepizlik bol- kelimesinin “kuruluk, verimsizlik meydana gelmek” anlamında olduğu belirlenmiştir. Depser-, kelimesinin de Tietze’nin ‘fiil alıntıları çok nadir olduğu için ihtiyatla’ söylediğinin aksine Farsçadan alıntı değil, aynı fiilden türemiş olduğu, Ermeniceden alıntı olduğu iddia edilen tepir, Farsça veya Çinceden alıntı olduğu iddia edilen tepsi kelimesinin kökeninin de tepi- fiiline bağlanabileceği ileri sürülmüştür. Uygur ve Karahanlı dönemi metinlerinde karşımıza çıkan "tepirgen/topurgan "diken çölü, tozla kaplı, çorak, killi toprak", tuvır-/tüvri-" katılaşmak, donmak, sertleşmek" gibi kelimeler de aynı kökene bağlanabilir. Kökteş kelimeler bir araya getirilerek değerlendirilmezse günlük hayatta muhtemelen en eski, en sık kullandığımız kelimelerin alıntı olduğu hatasına düşeriz.]]> <![CDATA[In Turcology studies, the main focus has been on literary works, and mostly works with high literary value have been the subject of language studies. Yet, works on daily life provides us with extremely valuable information in our endeavor to trace the etymology of words. This type of texts, however, few and far between, possibly because they were not valued enough in their times. The meaning of the verb depi-/tepi in the dictionaries in Anatolian and Azerbaijani dialects has been determined as “to drain, to dry up” based on its use in non-literary texts of Old Anatolian Turkish and in various field dictionaries. Based on these findings, a revision of the related articles in the Tarama Sözlüğü has been proposed, stating that the words tepiz/depiz, depit are derived from the verb tepi-. A few reading errors in the Burhan-ı Katı publication regarding the word depiz have been corrected, revealing that the phrase tepiz yük in Divanu Lügati’t-Türk signified “dry load”, whereas tepizlik bol- in Kutadgu Bilig signified “occurrence of dryness, infertility”. It has been suggested that contrary to what Tietze says ‘with caution as verb citations are very rare’, the word depser- is not a derivation from Persian, but a derivation of the same verb (tepi), and that the origins of the words tepir, which has been claimed to be borrowed from Armenian and tepsi, which has been claimed to be borrowed from Persian or Chinese, can actually be traced back to the verb tepi-. In the texts of the Uygur and Karahanlı period, words such as tepirgen/topurgan "thorn desert, dust-covered, barren, clay soil ", tüvır-/tüvri- "freezing, hardening, becoming strict" can also be connected to the same root. If the cognate words are not evaluated by bringing together, we will probably make the mistake that the oldest, most frequently used words are quoted.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63780 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[49-57]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/643 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kavi Najmi'nin Bahar Rüzgarları Romanında Yer Adları Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[In Kavi Najmi's The Winds of Spring A Study on Toponyms]]> <![CDATA[Faniya YUNUSOVA]]> <![CDATA[Yer Adları, Poetika, Kavi Najmi, Bahar Rüzgarları, Roman.]]> <![CDATA[Place Names, Poetics, Kavi Najmi, The Winds of Spring, Novel.]]> <![CDATA[Her eserin sanatsal dünyası benzersiz ve tekrar edilemez. Sanatsal unsur, bir sanat eserinde en önemli rolü oynamaktadır. Sanatsal unsurları oluşturan bileşenlerden biri de eserlerdeki yer adlarıdır. Edebi eserlerin ana unsurlardan biri de olayların geçtiği yerlerdir. Bu yer adları sanatsal olaylar hakkında ip uçları vermektedir. Makalede, Dünya genelinde büyük yankı uyandıran bir devrimin konu alındığı Bahar Rüzgarları adlı roman incelenmektedir. Romanda geçen işçi olaylarının meydana geldiği yerlerin sebep ve sonuç ilişkisine dayanılarak analizi yapılmıştır. Yer analizi, sosyalist gerçekliğin haritası şeklinde esere yansıtılmıştır. Devrime karşı Tatar dünyasının ruh haleti Tiganali köylülerinin şahsında ele alınarak psikolojik çözümler üretilmeye gayret edilmiştir. Kavi Najmi Kazan şehrinden başlayarak halka halka diğer şehirleri ve oradaki kalkışmaları romanda incelemiştir. Rusya içerisinde farklı şehirlerde yaşayan Tatar halkının yoğun yaşadığı yerlerin kaç kez geçtiğini vurgulamaktadır. En çok tekrar edilen Kazan şehri 130 kez bahsedilmektedir. Sırasıyla Kazan vilayet sınırları içerisindeki yer adlarından ikinci sırada Tiganali köyü 33 kez, Bezdna köyü 5 kez, Arsk 5 kez, Spasskiy ilçesi 4 kez, Büyük Bulgar 3 kez, Spassk 2 kez, Laişevskiy, Tetyuşskiy, Çistopolskiy ilçeleri ve Çistopol her biri 1 kez bahsedilmiştir. Romanda, Kazan vilayet sınırları dışındaki şehirlere yer verilmiştir. Buna göre Sergaç 7 kez, Kasimov 1 kez ve Bahçesaray 1 kez geçmiştir. Makalede, Tatarlara ait şehir ve köy adlarının dışında devrim olaylarının yaşandığı Ruslara ait fabrikalar, atölyeler, coğrafi bölgeler de yer almaktadır.]]> <![CDATA[The artistic world of each work is unique and unrepeatable. The artistic element plays the most important role in a work of art. One of the components that make up the artistic element is the place names in the works. One of the main elements of literary works is the places where the events take place. These place names give clues about artistic events. In the article, the novel Spring Winds, which is about a revolution that has great repercussions around the world, is analyzed. The places where the workers' incidents in the novel took place were analyzed based on the cause and effect relationship. Location analysis is reflected in the work in the form of a map of socialist reality. An effort was made to produce psychological solutions by considering the mood of the Tatar world against the revolution in the person of Tiganali villagers. Starting from the city of Kazan, Kavi Najmi examined other cities and the uprisings in the novel. He emphasizes how many times he has passed the places where Tatar people living in different cities in Russia live. The most repeated city of Kazan is mentioned 130 times. Tiganali village was mentioned 33 times, Bezdna village 5 times, Arsk 5 times, Spasskiy district 4 times, Great Bulgar 3 times, Spassk 2 times, Laishevskiy, Tetyusskiy, Chistopolskiy districts and Chistopol were mentioned 1 time each. In the novel, cities outside the borders of Kazan province are included. According to this, Sergaç has passed 7 times, Kasimov has passed 1 time and Bahçesaray has passed 1 time. In the article, besides the names of cities and villages belonging to Tatars, factories, workshops and geographical regions belonging to Russians where revolutionary events took place are also included.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63744 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[633-642]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/644 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bilim Kurguda Çevirmen ve Çeviri Temsili: Uzay Yolu Örneği]]> <![CDATA[Representation of Translation and Translator in Science Fiction: The Case of Star Trek]]> <![CDATA[Ayşe Şirin OKYAYUZ]]> <![CDATA[Ahsen AY]]> <![CDATA[Çeviribilim, bilim kurgu, Uzay Yolu, evrensel çevirmen, insan çevirmen]]> <![CDATA[Translation studies, science fiction, Star Trek, universal translator, human translator]]> <![CDATA[Bu çalışma özellikle büyük ve etkili bir ürünler bütünü olan bilim kurgu türünün bir ürünü olan Uzay Yolu külliyatı içinde çeviri ve çevirmenin temsilini sunmak üzere kaleme alınmıştır. Giriş bölümünde bilim kurgu türüne kısa bir giriş yapıldıktan sonra bilim kurgunun nasıl bir tür olduğuna değinilmiş ve bu türde çevirmen ve çeviri nasıl yansıtıldığına odaklanılmıştır. Ardından çalışma bütüncesini oluşturan filmler ve diziler kısaca özetlenmiştir. Metodoloji bölümü altında yürütülen çalışmanın amacına, önemine ve süreçlere ve bütünceye dair ayrıntılı bilgi verilmiştir. Örneklerin ve analizlerin sunulduğu Uzay Yolu dizileri ve filmlerinde çeviri, çevirmen, çeviri araçları ve destek sistemleri bölümünde ise genel bir giriş bölümünü takiben alt başlıklar halinde, evrensel çevirmen, insan çevirmen, Uzay Yolu filmleri ve dizileri kapsamında geliştirilen çeviriye etkisi olan dilbilimsel uzmanlık alanları ve veri tabanları ayrı alt bölümlere ayrılarak sunulmuştur. En son bölüm olan tartışma ve sonuç bölümünde ise çalışma kapsamında ele alınan bütünce, bu bütünceden elde edilen bilgilerle çeviri ve çevirmenin nasıl yansıtıldığına ve bunun özellikle bu külliyat bazında önemine değinilmiştir. Sonuç olarak kitleleri bilgilendirmek, yönlendirmek, belli imajlar ve olgular yaratmak için medya ürünlerinin ve özellikle de bilim kurgu ürünlerin önemine değinilmiştir. Çalışmanın amacı ise çeviri ve çevirmen temsiline dair somut örneklerle bir tartışma platformu yaratmak ve bu konularda yapılacak çalışmaların aslında toplumlara mesleğin gerçekleri ve önemi konusunda çok etkin bir şekilde, (kimi zaman doğru kimi zaman fütüristtik) yansıtımları gözler önüne sererek bir algı yarattığını vurgulamaktır. ]]> <![CDATA[The following article focuses on representation of translation and translator in science fiction genre focusing on the Star Trek canon. After a brief introduction, the study firstly centers on features of the science fiction genre, and then dwells into the representation of translation and translator in this specific genre. The second section summarizes Star Trek movies and TV series. The third section deals with the aim and significance of current research and represents detailed information about the corpus and analysis process. The following section focuses on the notions of universal translator and human translator, new linguistic subfields that emerged due to Star Trek movies and TV series and finally presents the research corpus under subsections. The discussion and conclusion part discusses the findings of research corpus analysis, the representation of translation and translator in this specific genre. The study concentrates on the role of mass media, and especially the role of science fiction products, in informing and manipulating people and creating certain images and cases in their minds. Hence, the study aims at building a discussion by giving concrete examples of the representation of translation and translators. The study also underlines the fact that further studies on this topic may effectively create perception about the facts and importance of the translator’s job, role and status by displaying realistic or futuristic reflections.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63731 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[451-469]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/645 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kiplik Yaklaşımları Üzerine Genel Bir Bakış]]> <![CDATA[A General Discussion on Approaches to Modality ]]> <![CDATA[Semra BATURAY MERAL]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Dilbilim, kip, kiplik, edimbilim, anlambilim, tipoloji]]> <![CDATA[Linguistics, modality, pragmatics, semantics, typology]]> <![CDATA[Kiplik, Aristo'dan beri üzerine araştırmalar yapılan ve günümüzde dahi oldukça tartışmalı olan dilbilim konularından biri olarak karşımıza çıkmaktadır. Birçok araştırmada çeşitli yöntem ve bakış açıları kullanılarak ele alınmış olmasına rağmen kiplik genel olarak konuşmacının tümce ile ifade edilen önermeye ilişkin tutumu veya görüşü olarak tanımlanmaktadır. Hem zaman hem de görünüş ile ilişkilidir. Kiplik, kip ekleri, kip eylemler, kip zarflar, edatlar ve/ya tonlama vasıtasıyla dil içerisinde ifade edilebilmektedir. Ayrıca, dile bağlı olarak tek bir biçim birden fazla kiplik anlamı içerebilmektedir. Bunun yanı sıra kipliğin bazı alt kategorileri ve öznel / nesnel alt türleri de bulunmaktadır. Bütün bunlar, kipliği keşfedilmesi zor bir dilbilgisi kategorisi haline getirmektedir. Konunun karmaşıklığı nedeniyle farklı araştırmacılar kipliğe yaklaşım konusunda değişik yollar izlemektedir. Biz bu çalışmada gerek alanyazından alıntıladığımız gerek kendi verdiğimiz Türkçe ve İngilizce örnekler ile araştırmacıların bakış açılarını somutlaştırarak kipliğe ilişkin üç temel yaklaşımın karşılaştırmalı olarak genel bir tartışmasını sunmayı amaçlıyoruz. Bu doğrultuda çalışmamızda odaklanacağımız üç temel kiplik görüşü (i) Palmer (1986, 2001) ve Givón’da (1995) verilen tipolojik görüş, (ii) Papafragou'nun (2000) edimbilimsel görüşü ve (iii) Portner'ın (2010) filolojik görüşü olacaktır. Çalışmamızdaki tartışmalar, kipliğin karmaşık bir konu olduğunu; sözdizimi, anlambilim ve edimbilim ile yakından ilişkili olduğunu göstermektedir. Farklı yaklaşımlar ve görüşler, kipliği birçok farklı şekilde anlamaya katkıda bulunmaktadır.]]> <![CDATA[Modality is one of the controversial issues of linguistics which has been investigated since Aristotle. Although it has been defined in many researches using a variety of methods and viewpoints, modality is generally described as the speaker’s attitude or opinion on the proposition expressed by the sentence. It is associated with both tense and aspect. Modality can be expressed via modal suffixes, modal verbs, modal adverbs, particles and/or intonation among languages. Also, a single modal expression may be used with more than one modal meaning depending on the language. Besides, modality has some subcategories and subjective/objective subtypes. All these make modality a challenging grammatical category to explore. Different researchers approach modality in different ways due to the complexity of the topic. In the present study, we aim to overview three basic approaches to modality and give a general critical discussion of these views in comparison by illustating the researchers' perspectives. The discussion is supported with the relevant examples from Turkish and English. The examples are adapted from the cited literature and also developed by the author. In this direction, three basic views on modality that we will focus on in our study are (i) the typological view given in Palmer (1986, 2001) and Givón (1995), (ii) the pragmatic view of Papafragou (2000) and (iii) the philological view by Portner (2010). Our study shows that modality is a complex issue which is closely related to syntax, semantics and pragmatics in that different approaches and views contribute to understand in many different ways.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63709 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1159-1179]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/646 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Özel Amaçlı Türkçe Öğretimi Kapsamında Yunus Emre Enstitüsünün Hazırladığı Temel Türkçe Yardımcı Okuma Seti’ne İlişkin TÖMER Okutmanlarının Görüş ve Önerileri]]> <![CDATA[Opinions and Suggestions of TÖMER Instructors Regarding the Basic Turkish Supplementary Reading Set Prepared by Yunus Emre Institute within the Scope of Specific Purpose Turkish Teaching]]> <![CDATA[Muhammed Mazhar ŞAHİN]]> <![CDATA[Türkçe eğitimi, yabancı dil olarak Türkçe öğretimi, özel amaçlı Türkçe öğretimi, okuma seti, Yunus Emre Enstitüsü]]> <![CDATA[Turkish education, Turkish teaching as a foreign language, specific purpose Turkish teaching, reading set, Yunus Emre Institute]]> <![CDATA[Dil öğretimi; çeşitli yönleri, farklı ya da özdeş bakış açılarıyla, geçmiş yıllarda olduğu gibi bugün de üzerinde durulan, güncelliğini koruyan bir mevzudur. Yeni bir dil öğrenmek isteyen kimselerin o dili farklı amaçlarla öğrendikleri düşünülmektedir. Dil öğretiminin gerçekleştirildiği sınıflarda ve hazırlanmış ders kitaplarında ise genel amaçlı dil öğretimine yer verilmektedir. Son zamanlarda Türkçe öğrenmek isteyenlerin sayısının arttığı gözlemlenmektedir. Özellikle farklı ülke ve bölgelerden çeşitli sebeplerle Türkçe öğrenmeye istekli olan bu gruplara yönelik Türkçenin özel amaçlı öğretimine kapı aralanmıştır. Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi sürecinin Kaşgarlı Mahmud Efendi tarafından kaleme alınan Divânü Lugâti’t-Türk adlı eser ile başladığı kabul edilmektedir. Türkçenin özel amaçlı olarak öğretilmesi sürecine bakıldığında Divânü Lugati’t-Türk’ten başlayarak günümüze kadar her ne kadar yeterli olmadığı düşünülse de çeşitli çalışmaların olduğu gözlemlenmektedir. Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi işini yurt dışında Yunus Emre Enstitüsünün yurt dışı yapılanması olan Yunus Emre Türk Kültür Merkezleri yürütürken, ülkemizdeki yabancılara Türkçe öğretimi işi ise üniversitelerin bir birimi olan TÖMER’ler aracılığıyla gerçekleştirilmektedir. Yunus Emre Enstitüsünün 2020 Faaliyet Raporu’na ve enstitünün sayfasında yayımlanan son haberlere göre 61 ülkede 82 Yunus Emre Türk Kültür Merkezi yer almaktadır. Her geçen gün yeni bir merkezin açılması için çalışmalar yürütülmektedir. Bu çalışmanın amacı özel amaçlı Türkçe öğretimi kapsamında Yunus Emre Enstitüsünün hazırladığı Temel Türkçe Yardımcı Okuma Seti’ne ilişkin TÖMER okutmanlarının görüş ve önerilerine ulaşmaktır. Nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışmasına uygun olarak tasarlanan çalışmanın çalışma grubunu Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi TÖMER’de görev yapan 8 Türk dili okutmanı oluşturmaktadır. Çalışma kapsamında veriler, uzman görüşüne başvurularak hazırlanmış olan yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmıştır. Araştırma öncesinde Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi Sosyal ve Beşerî Bilimler Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Kurulundan 07/07/2022 tarihli 2022/05/12 sayılı karar ile etik kurul izni alınmıştır. Çalışmanın verileri betimsel analiz tekniğiyle çözümlenmiştir. Araştırmaya katılım sağlayan Türk dili okutmanlardan elde edilen verilere göre özel amaçlı Türkçe öğretimi kapsamında hazırlanmış olan Temel Türkçe Yardımcı Okuma Seti’nin günümüz şartları için yeterli fakat ilerleyen süreçler için geliştirilmesi gereken bir set olarak değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[Language teaching, With its various aspects, different or identical perspectives, is a topic that is emphasized today as it was in the past, and that maintains its currency. It is thought that people who want to learn a new language learn that language for different purposes. In the classrooms where language teaching is carried out and in the prepared textbooks, general purpose language teaching is included. It has been observed that the number of people who want to learn Turkish has increased recently. Particularly for these groups who are willing to learn Turkish for various reasons from different countries and regions, the door has been opened for specific-purpose teaching of Turkish. It is accepted that the process of teaching Turkish as a foreign language started with the work called Divânü Lugâti't-Türk written by Kaşgarlı Mahmud Efendi. When we look at the process of teaching Turkish for specific purposes, it is observed that there are various studies starting from Divânü Lugati't-Türk until today, although it is thought that it is not sufficient. While the teaching Turkish as a foreign language abroad is carried out by Yunus Emre Turkish Cultural Centers, which is the overseas organization of Yunus Emre Institute, the work of teaching Turkish to foreigners in our country is carried out through TÖMERs, a unit of universities. According to the 2020 Annual Report of Yunus Emre Institute and the latest news published on the institute's page there are 82 Yunus Emre Turkish Cultural Centers in 61 countries. Efforts are being made to open a new center every day. The aim of this study is to reach the opinions and suggestions of TÖMER instructors regarding the Basic Turkish Supplementary Reading Set prepared by Yunus Emre Institute within the scope of specific purpose Turkish teaching. Participants of the study, which was designed in accordance with the case study, which is one of the qualitative research methods, consists of 8 Turkish language instructors working at Kırşehir Ahi Evran University TÖMER. Within the scope of the study, the data were collected with a semi-structured interview form prepared by consulting the expert opinion. Prior to the research, ethics committee approval was obtained from the Social and Human Sciences Scientific Research and Publication Ethics Committee of Kırşehir Ahi Evran University with the decision dated 07/07/2022 and numbered 2022/05/12. The data of the study were analyzed by descriptive analysis technique. According to the data obtained from the Turkish language instructors participating in the research, the Basic Turkish Supplementary Reading Set, which was prepared within the scope of specific-purpose Turkish teaching, was evaluated as a set that is sufficient for today's conditions but needs to be developed for the following processes.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63674 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1391-1404]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/647 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Jean-Paul Dubois’nın Romanında Ölüm ve Bellek]]> <![CDATA[Death and Memory in Jean- Paul Dubois' s Novel]]> <![CDATA[Tülin KARTAL GÜNGÖR]]> <![CDATA[Çağdaş Fransız Edebiyatı, Jean-Paul Dubois, bellek, ölüm, varoluşçuluk]]> <![CDATA[Contemporary French Literature, Jean Paul Dubois, memory, death, existentialism]]> <![CDATA[Çağdaş Fransız yazar Jean-Paul Dubois, 2019 yılında yayımladığı Tous les hommes n’habitent pas le monde de la même façon (Bütün insanlar dünyada aynı şekilde yaşamazlar) adlı romanında; ölüm, aile, sevgi, toplumsal ve siyasi otorite gibi pek çok kavramı irdeleyerek okuru insanlık durumu üzerinde düşünmeye iter. Çalışmada toplumsal ve kültürel bellek araştırmalarından yola çıkarak romandaki anlatı karakterinin aile belleği incelenmiş ve yazarın bu belleği geçmişteki toplumsal, siyasi ve kültürel imgelerle nasıl ilişkilendirerek anlatı düzlemine taşıdığı gösterilmiştir. Yapıtta ayrıca roman karakterlerinin ölüm sonrası izi sürülerek ölüm olgusu varoluşsal bir yaklaşımla irdelenmiştir. Romanda anlatı karakterinin dönemin önemli toplumsal ve kültürel olaylarına yer vererek aile belleğini öznel bir alandan soyutlayarak somut yaşanmış bazı gerçekliklere geçiş yaparak aktardığı görülür. Yapıtta ayrıca metinlerarasılık etkin bir biçimde kullanılır. Dubois’nın nerdeyse tüm yapıtlarında ölüm teması yoğun bir şekilde kendine yer bulur. Onun romanlarındaki ölümler genellikle günlük yaşamda beklenmedik biçimde ortaya çıkan trajik trafik ve iş kazaları veya intihar gibi yaşamın anlamını sorgulamaya iten ölümlerdir. Ona göre yaşam ölümden bağımsız düşünülemez. Varoluşçu düşüncede ölüm bir yok oluştan ziyade bireysel varoluşun ve yaşamın anlamının farkına varılıp anlamlandırılmasını sağlayan bir olgu olarak ele alındığından yazarın her bir karaktere seçtiği ölüm biçimi onların kişiliklerini, statülerini ve yaşam biçimlerini yansıtır. Ayrıca ölen kişiler anımsanıp onlara dair imgeler ortaya konuldukça bu kişiler ölümsüzleşir. Romanda varoluş yaşam ve ölümle anlam kazanır. Tıpkı romanın başlığında olduğu gibi insanlar dünyada benzer biçimlerde yaşamadıkları gibi benzer şekilde de ölmezler. Anlatıcının tüm detaylarıyla yaşam öykülerini anlattığı bu ölüler onun her an yanında hissettiği, belleğinde derin izler bırakan ve onu biçimlendiren kişilerdir. Dubois, bu yapıtında ölümü bireysel varoluşun ve yaşamın anlamının farkına varılıp anlamlandırıldığı varoluşsal bir olgu olarak ele almaktadır. ]]> <![CDATA[Contemporary French writer Jean-Paul Dubois, leads the reader to think about the human condition by examining many concepts such as death, family, love, social and political authority in his novel Not Everybody Lives the Same Way published in 2019. In this study, the family memory of the narrative character in the novel was examined based on social and cultural memory research and it was shown how the author carried this memory to the narrative plane by associating it with the social, political, and cultural images of the past. In this novel, the phenomenon of death is also examined with an existential approach by following the post-mortem traces of the novel characters. In the novel, it is seen that the narrative character reflects important social and cultural events of the period, abstracting the family memory from a subjective area and transferring it to some concrete lived realities. Intertextuality is also used effectively in the novel. The theme of death is heavily involved in almost all of Dubois’s works. The deaths in his novels are usually those that occur unexpectedly in daily life, such as tragic traffic and work accidents or suicides that make people question the meaning of life. According to Dubois, life cannot be considered independently of death. Since death in existential thought is considered as a phenomenon that enables the recognition and interpretation of individual existence and the meaning of life, rather than annihilation, the way of death chosen by the author for each of his characters reflects their personalities, statuses, and lifestyles. In addition, as the deceased are remembered and images of them are revealed, these people become immortal. In the novel, existence gains meaning with life and death. Just as the title of the novel, implies people do not live in the world in similar ways, nor do they die in similar ways. These dead people, for whom the narrator tells their life stories with all the details, are the people that he feels with him at every moment, that leave deep traces in his memory and shape him. In this novel, Dubois considers death as an existential phenomenon in which individual existence and the meaning of life are realized and given meaning.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63656 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1299-1310]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/648 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Batman Ağzı ve Batman Ağzında “Kendi+İyelik+Yönelme Durum Eki” Yapısı]]> <![CDATA[The Batman Dialect And “Self+Genitive+Dative Case” Structure In The Batman Dialect]]> <![CDATA[Ünal KALAYCI]]> <![CDATA[Ağız, Batman ağzı, dönüşlülük zamiri, kendime, olumsuz aktarım]]> <![CDATA[New Turkish language, dialect, the Batman dialect, reflexive pronoun, myself]]> <![CDATA[Ağız teriminin üzerinde uzlaşı sağlanan tek tanımı yoktur. Belli yerleşim birimlerinde ölçünlü dilden farklılaşan konuşma tarzına ağız demek mümkündür. Bu konuşma tarzında sözcükler ölçünlü dilden ses, şekil ve anlam farklılıklarına sahip olabilir. Ağız çalışmaları arttıkça ağızların benzerlik ve farklılıkları ortaya çıkmış, bu benzerlik ve farklılıklardan hareketle ağızlarla ilgili çeşitli sınıflandırmalar yapılmıştır. Türkiye’de çeşitli nedenlerle ağız çalışması yapılamayan Batman gibi iller hazırlanan bu sınıflandırmalara dâhil edilememiştir. Makalede, ağız kavramı, Türkiye Türkçesi ağızlarının sınıflandırılması ve Batman ağzı kavramlarına değinilmiş; ardından da Batman ağzının karakteristik bir özelliği olduğu düşünülen “kendi+iyelik eki+yönelme durum eki” yapısının ölçünlü Türkçeden farklılaşan kullanımı açık kaynaklardan hareketle ele alınmış, irdelenmiştir. Bahsi geçen kullanımın doğal bir şekilde ortaya çıkmış olma ihtimali yanında dış etkilerle oluşmuş olma ihtimali de vardır. Çalışmada bu kullanımla ilişkisi olabilecek dört farklı yaklaşım dile getirilmiştir. Dönüşlülük zamirinin çeşidi ve kullanımını ele alan çalışmalarda Türkiye Türkçesi ağızları üç ana öbeğe ayrılmıştır. Dönüşlülük zamirlerine göre yapılacak bir sınıflandırmada Batman ağzı kendi zamirini kullanan iller öbeğinde yer almakla birlikte, bu grubun alt öbeklerinden hiç biriyle benzerlik göstermemektedir. Dolayısıyla Batman ağzında kullanılan dönüşlülük zamiri yapısı, Batman ağzındaki gibi kullanılan yerleşim birimleriyle birlikte yeni bir alt öbek oluşturacaktır. Batman ağzıyla ilgili bu ilk çalışmanın sonunda genel değerlendirmeler yapılarak “kendi+iyelik eki+yönelme durum eki” yapısı gibi Batman ağzında öne çıkan hususlara yer verilmiştir.]]> <![CDATA[There is no single definition of the term dialect which has reached consensus. It is possible to call accent that differs from the standard language in certain settlements. In this type of speaking, words may have sound, form and meaning differences from the standard language. As dialect studies increased, similarities and differences of dialects unfolded, and various classifications of dialects were made based on these similarities and differences. In Turkey, cities such as Batman, which dialectical research could not be done for various reasons, were not included in these classifications. In the article, the concept of dialect, the classification of Turkey Turkish dialects and the concepts of Batman dialect are mentioned, then the use of the structure of "self+genitive+dative case", which is thought to be a characteristic feature of the Batman dialect, differing from standard Turkish, is discussed and examined based on open sources. Beside the possibility that the mentioned usage may have come up naturally, there is also the possibility that it may have occurred due to external influences. In the study, four different approaches that may be related to this usage have been expressed. In studies dealing with the type and use of reflexive pronouns, Turkey Turkish dialects are divided into three main groups. In a classification to be made according to reflexive pronouns, the dialect of Batman is included in the provinces group that uses its own pronoun, but it does not show any similarity with any of the subdivision of this group. Therefore, the reflexive pronoun structure that used in the Batman dialect will establish a new subdivision with the provinces which uses it as in the Batman dialect.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63438 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1265-1276]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/649 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçeden İngilizceye Edebi Çeviri: Ahmet Ümit’in Bab-ı Esrar Adlı Yapıtının Türkçeden İngilizceye Çevirisi üzerine İnceleme]]> <![CDATA[Literary translation from Turkish into English: A case study on Turkish-English translation of Ahmet Ümit’s Bab-ı Esrar ]]> <![CDATA[Mehmet ERGUVAN]]> <![CDATA[Çeviribilim, uluslararası çeviri sistemi, Ahmet Ümit, The Dervish Gate, anlatı analizi]]> <![CDATA[Translation Studies, international translation system, Ahmet Ümit, The Dervish Gate, narrative analysis]]> <![CDATA[İngilizce gibi merkezi konumda yer alan diller ile Türkçe gibi çevresel konumdaki diller arasında kitap çevirisi hacmi açısından dikkate değer bir fark söz konusudur. Heilbron'un deyimiyle dilleri “küresel çeviri sisteminin temel birimleri” (Heilbron, 2010, s.304) olarak ele alan bu çalışma, önce diller arası çeviri akışındaki bariz farkı sorunsallaştıracak; hemen akabinde yapıtlarını çevresel konumdaki dillerde kaleme alan yazarların merkezi dillerin edebi dünyasında tanınırlık kazanabilmek üzere izleyeceği yolu mercek altına alacaktır. Başta Ahmet Ümit'in yapıtlarını yayınlayan Everest Yayınları ile yapıtları yurtdışındaki pazarlara sunan Kalem Edebiyat Ajansı olmak üzere bu süreçte büyük önem arz eden çeşitli eyleyenlerin belirleyici rolüne vurgu yaparak Ahmet Ümit'i İngilizce okuyan okuyuculara tanıtırken atılan adımları inceleyen bu araştırma, Türk yazarların yapıtlarını İngilizce olarak okurlara sunmaları için yapılacakların dökümünü yapar ve bilhassa metinlerin çeviri sürecindeki kararlara, bir diğer deyişle, metinsel hususlara odaklanır. Çalışmanın analiz bölümü Ahmet Ümit örneğini tartışmaya açarak söz konusu süreçte pazarlama odaklı kararların çeviri sürecinde yerlileştirme stratejisinin tercih edilmesi şeklinde vuku bulduğunu göstermektedir. Ayrıca yerlileştirme stratejisinin Bab-ı Esrar’ın İngilizce çevirisi olan The Dervish Gate adlı metinde ve metni çevreleyen yan metinlerde gözlemlenebildiğini ortaya koymaktadır. Çalışma kapsamında, karşılaştırmalı metin analizini farklı verilerle desteklemek için yazar Ahmet Ümit ile gerçekleştirilmiş çevrimiçi yazışmalarından da yararlanılmıştır. Mevzubahis görüşme 14 Ocak 2015 tarihinde gerçekleştiğinden Etik Kurul onayına ihtiyaç duyulmamıştır. Mona Baker'ın anlatı kuramını ve kavramlarını yöntem olarak kullanan bu makale, “çerçeveleme” (Baker, 2006a) stratejilerinin, İslâm bağlamındaki mistisizmin veya Sufizmin (Tasavvuf) görece her yöne çekilip şekillenen bir nitelik kazanmasına ve esnek bir anlatıya bürünmesine yardım ettiğini ileri sürer ve çeviri metni çok daha anlaşılır, hedef dil okuyucusu için aşina kılacak erek odaklı dilsel tercihleri tartışmaya açar. En nihayetinde, çalışma kapsamında incelenen metin, Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî’ye ilişkin anlatının yerlileştirilmesi suretiyle tasavvufun yerleşik bir sosyo-kültürel inanç sistemine nazaran erek kitleye daha fazla hitap eden alternatif bir dinsel akım olarak sunulduğu bir örnek oluşturur. Bu araştırma, çeviri sürecinde çıkarma ve ikame şeklinde ortaya çıkan yerlileştirme stratejilerinin kullanılmasının, eserlerini çevresel konumdaki Türkçe dilinde kaleme alan bir yazarın İngilizce dilindeki eserlerin oluşturduğu edebiyat dünyasına yolculuğunu kolaylaştırdığını ortaya koymaktadır.]]> <![CDATA[It is no exaggeration to assert that there is a remarkable disparity between the book translation flows among central languages like English and more peripheral languages such as Turkish. Considering language groups, to use Heilbron’s words, as “the basic units of the world-system of translation” (Heilbron, 2010, p.304), this paper first examines the huge discrepancy in flow among languages, and then briefly elucidates the path authors from peripheral languages may achieve recognition in central languages’ literary world. Examining initial steps taken during the introduction of Ahmet Ümit to the English-language readers, emphasizing the determining role of agents, especially Ahmet Ümit’s publisher, Everest Publishing House, and his agency, Kalem Literary Agency, the research will present a preliminary “to-do” list for Turkish authors to publish their books in English, and specifically focus on textual considerations, that is, the translatorial decisions taken during the translation process. The analysis section of this study seeks to uncover the fact that, in Ahmet Ümit’s case, marketing-oriented decisions seem to result in domesticating translation strategies that manifest themselves in the translated text, The Dervish Gate, and the paratexts surrounding it. Within the scope of this study, in order to furnish a comparative textual analysis with further findings, several findings obtained from my already-published e-mail corresponce with Ümit have been used. However, ethical permission is not required for this interview since it was conducted on January 14th, 2015. This paper, applying Mona Baker’s narrative theory and her concepts as a methodology, discusses the target-oriented linguistic make-up of the target text in which framing strategies (Baker, 2006a) help Islamic mysticism, or Sufism (Arabic tasawwuf), to take on a malleable nature and flexible narrative, making it considerably more intelligible and even familiar to the target-language reader. That said, it provides an example for domesticating Rumi’s narrative, presenting Sufism as a more appealing alternative to institutionalized belief. Last, this research demonstrates that the use of domesticating translation strategies that appear in the form of omission and substitution makes easier the journey of an author from Turkish, a peripheral language, to the English literary world.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63277 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1249-1263]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/650 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Anti-Kahraman Olarak Keşanlı Ali]]> <![CDATA[Keşanlı Ali as an Anti-Hero]]> <![CDATA[Merve Esra ÖZGÜRBÜZ]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, anti-kahraman, kimlik, Queer, Haldun Taner, Keşanlı Ali Destanı]]> <![CDATA[New Turkish Literature, anti-hero, ıdentity, Queer, Haldun Taner, Keşanlı Ali Destanı]]> <![CDATA[Haldun Taner tarafından 1962 yılında kaleme alınan ve 1964 yılında sahnelenen Keşanlı Ali Destanı, dramatik anlatı yoluyla sisteme karşı savaş açmak için kahraman olmayan kahramanı diğer ifadeyle anti-kahramanı kullanır ve hem oyunun dünyasında hem de gerçek dünyada statükoyu değiştirmeye yönelik bir gözle sistemin doğal adaletsizliğini ortaya çıkarır. Keşanlı Ali’yi anti-kahraman olmaya yönlendiren güçler, genellikle toplumsal normlar ve kültürel hegemonya biçimini alır. Toplumsal normlar ve kültürel hegemonya aracılığıyla yaratılan değer biçmeler sonucu Keşanlı Ali, azınlıkta kalan veya ezilen konumuna yerleştirilir. Destan türünün mitik kahramanının aksine Ali; bir topluluğun büyük ideallerinin, özlemlerinin veya hedeflerinin özünü temsil etmez ve yaşamları güç, cesaret, beceri veya akılla şekillenen karakter özelliklerini göstermez. Diğer bir deyişle Ali, hem klasik anlatıdaki kahramanın hem de onun mücadele ettiği düşmanın özelliklerini sergileyerek ikili zıtlıklar çerçevesinde kodlanan olumlu ve olumsuz özelliklere aynı anda sahiptir. O, hem iyinin hem de kötünün bir karışımı olarak temsil edilir. Böylelikle iki farklı yönelimin temsili bir kişide birleştirilerek insanlığın gerçek doğası ortaya konur ve toplum tarafından ahlak, adalet, düzen, doğru, güzel, iyi ve kötü gibi kavram ve olgulara yüklenen anlamlar üzerine düşünülmesi sağlanır. Kimlik, çoklu ve hareketli bir yapıya dönüştürülerek değer, deneyim, beden, yaşanmışlık ve yorumlarıyla inşa edilen tekil kimliklere, normatif varsayımlara ve kuralcı değerlere karşı çıkılır. Queer kuramla paralel işleyen bu kimlik siyaseti, hegemonik kimliklerin homojenleştirici eğilimlerine, sosyal ve kültürel normlara karşı bir protesto biçimidir. Yarattığı Keşanlı Ali karakteri odağında vatandaş olamamış insanların seslerini kullanarak güvensizliği ya da dışlanmayı yeniden kaleme alan Taner, oyununu bu yaşamları belgelemenin önündeki baskın ve baskıcı yollara meydan okuyabilen politik bir araç olarak kullanır.]]> <![CDATA[Keşanlı Ali Destanı, written by Haldun Taner in 1962 and staged in 1964, uses the non-hero, i.e., the anti-hero, to fight the battle against the system through dramatic storytelling and to expose the natural injustice of the system in order to change the status quo in both the play world and the real world. The forces that drive Keşanlı Ali to become an anti-hero often take the form of social norms and cultural hegemony. As a result of the valuations created by social norms and cultural hegemony, Keşanlı Ali finds himself in the position of the minority or the oppressed. Unlike the mythical hero of the epic genre, Keşanlı Ali does not represent the core of a community's great ideals, aspirations, or goals, and does not exhibit character traits whose lives are characterized by strength, courage, and skill, or reason. In other words, Ali exhibits both the characteristics of the hero in the classical narrative and those of the enemy he fights and has both positive and negative characteristics encoded within binary oppositions. He is portrayed as a mixture of good and evil. The combination of two different orientations in a representative person reveals the true nature of man and makes society reflect on the meanings attributed to concepts and phenomena such as morality, justice, order, right, beautiful, good, and evil. Identity is transformed into a multiple and dynamic structure, and singular identities, normative assumptions, and normative values constructed with values, experiences, bodies, and interpretations are combated. This identity politics, which has parallels with queer theory, is a form of protest against the homogenizing tendencies of hegemonic identities and social and cultural norms. Taner, who circumscribes insecurity or exclusion by placing the voices of people who could not become citizens at the center of the character he created, Keşanlı Ali, uses his play as a political tool that can challenge the dominant and oppressive ways of documenting these lives.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=63064 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1377-1390]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/651 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bin Bir Gece Masallarının Modern Arap Tiyatrosu Üzerindeki Etkisi]]> <![CDATA[The Effect of One Thousand and One Nights on Modern Arab Theater]]> <![CDATA[Adem DOĞAN]]> <![CDATA[Arap Dili ve Edebiyatı, Modern Arap Edebiyatı, Bin Bir Gece Masalları, tiyatro, edebî miras]]> <![CDATA[Arabic Language and Literature, Modern Arabic Literature, Tales of One Thousand and One Nights, theatre, literary heritage]]> <![CDATA[Arap kültür, sanat ve edebiyatında geçmişten modern döneme kadar oluşan birikim, Batıdan alınan bazı değerlerle buluşturularak yeni bir sentez oluşturulmuştur. Modern Arap edebiyatını da özellikle ilk dönemlerinde derinden etkileyen bu zengin birikim arasında Eyyâmu’l-‘Arab’ta anlatılan hikâyeler, Kur’ân-ı Kerim’de anlatılan kıssalar, Bin Bir Gece Masalları, Kelîle ve Dimne, halk hikâyeleri, seyahatnameler, makâme türü eserler ve Cahiliye döneminden modern döneme kadarki klasik Arap şiiri gibi unsurlar sayılabilir. Modern Arap edebiyatında kalem oynatan yazarlar özellikle neoklasik dediğimiz ilk dönemde yüzlerini geçmişten gelen bu zengin mirasa çevirmişlerdir. Arap ülkelerindeki Batı kültürünün etkisi, genelde Suriye’nin Hıristiyan azınlıklarında ve Kahire’de görülmüştür. Özellikle Mısır, hidivlerin kısmî hoşgörüleri sayesinde adeta bir cazibe merkezi haline gelmiştir. Bu dönemde Batıdan yapılan tercümeler ve uyarlamalar Batı kültür ve edebiyatının tanınmasını sağlamış, daha özgün eserler ortaya konulmasının ilk aşamasını oluşturmuştur. Böylece Batı tarzı roman, hikâye, tiyatro ve deneme benzeri yeni türlerde eserler verilmeye başlanmıştır. Bu dönemin başında, geleneksel ve modern unsurlar iç içe varlıklarını sürdürmüşlerdir. Kurgu söz konusu olduğunda böyle bir canlanma için emsaller ve modeller arayışında daha önceki Arap nesir geleneğinin araştırılmasını içeriyordu. Her ne kadar roman ve hikâye için Bin Bir Gece Masalları zengin bir içerik olarak tercih edilmesi geren bir miras olarak görülse de bu kaynak popüler kültürün bir membaı olarak görüldüğünden kabul görmedi. Bunun yerine bu türlerde, dil ve edebî açıdan daha yüksek bir kaynak kabul edilen makâme türü çalışmalar tercih edildi. Bin Bir Gece Masalları zengin içerikleriyle ancak tiyatro türü çalışmalarda kendine yer bulabildi. Bu zengin içeriği nedeniyle Modern Arap tiyatrosunun kurucusu olarak kabul edilen Mârûn en-Nakkâş (ö. 1855) tiyatrolarını oluştururken Ebu’l-Hasan el-Muğaffel (Avanak Ebu’l-Hasan, 1850) adlı tiyatrosunun konusunu buradan seçti. Kendisinden sonra Suriye tiyatrosunun öncüsü sayılan Ebû Halîl el-Kabbânî (ö. 1902) de bazı tiyatrolarının konusunu buradan seçmeyi tercih etti. Bu durum sonraki tiyatro yazarları için bir örnek teşkil etti. Bu tiyatrocular; siyâsî, içtimaî, felsefî ve dinî düşüncelerini buradan seçtikleri hikâyeler ve karakterler üzerinden bina etmeye çalıştılar.]]> <![CDATA[A new synthesis was created by bringing together the accumulation of Arab culture, art and literature from the past to the modern period with some values taken from the West. Among this rich accumulation, which deeply affected modern Arabic literature, especially in its early periods, the stories told in Ayyâm al-'Arab, the stories told in Koran, Tales of One Thousand and One Nights, Kalilah wa Dimnah, Folk Tales, Travel Books, Works of Maqâma and Ignorance. Elements such as classical Arabic poetry from the period to the modern period can be counted. The writers of modern Arabic literature, especially in the first period, which we call neo-classical, turned their faces to this rich heritage from the past. The influence of Western culture in Arab countries is generally seen in the Christian minorities of Syria and Cairo. Especially Egypt has become a center of attraction thanks to the partial tolerance of the Khedives. In this period, translations and adaptations from the West ensured the recognition of Western culture and literature, and formed the first stage of producing more original works. Thus, new types of works such as Western-style novels, stories, plays and essays began to be produced. At the beginning of this period, traditional and modern elements continued to exist together. It involved an exploration of the earlier Arabic prose tradition in search of precedents and models for such a revival when it came to fiction. Although the Tales of One Thousand and One Nights for the novel and the story was seen as a legacy that should be preferred as a rich content, this source was not accepted because it was seen as a spring of popular culture. Instead, maqâma type works, which are considered a higher source in terms of language and literature, were preferred in these genres. Tales of One Thousand and One Nights with their rich content could only find a place for itself in theatrical works. Because of this rich content, Mârûn al-Naqqâsh (d. 1855), who is accepted as the founder of the Modern Arab Theater, chose the subject of his theater called Abû al-Hasan al-Mughaffal while creating the theaters. Abû Khalîl al-Qabbanî (d. 1902), who was considered the pioneer of the Syrian theater after him, preferred to choose the subject of some of his theaters from here. This set an example for later playwrights. These actors; they tried to build their political, social, philosophical and religious thoughts on the stories and characters they chose from here.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62965 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1217-1234]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/652 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Aziz Nesin’in Romanlarında Tasavvufun Mizahi Bir Unsur Olarak Kullanılması]]> <![CDATA[The Use of Sufism as a Humorous Term in Aziz Nesin’s Novels]]> <![CDATA[Eda TANYILDIZI]]> <![CDATA[Birol AZAR]]> <![CDATA[Halk bilimi, Aziz Nesin, mizah, tasavvuf, roman ]]> <![CDATA[Folklore, Aziz Nesin, humor, mysticism, novel]]> <![CDATA[Yazın hayatına şiirle başlayan Aziz Nesin toplumda gördüğü aksaklıkları, haksızlıkları, fırsatçılığı dolambaçsız, sade bir anlatımla dile getiren toplumcu-gerçekçi bir yazardır. O, roman ve öykülerinde başarılı bir mizah anlayışına sahip olup mizahı düşüncelerini ve eleştirilerini yazmada bir araç olarak kullanmıştır. Güldürü ögeleriyle eserlerini besleyen yazar, eleştirilerini bazen toplumsal sorunlara bazen de yanlış değer yargılarına yöneltmiştir. Onun romanlarının kaynağı düzen ve toplumdur. Bu yüzden onun yazıları toplumun silkelenmesini, düşünmesini sağlayan bir mizah anlayışına sahiptir. Aziz Nesin, romanlarında dar bir çevreyle sınırlanmış bir mizah kullanmamış, toplumun her alanında görülen sorunları ele almıştır. Hakikati anlama ilmi olarak adlandırılan tasavvuf öğretisine ilişkin unsurların Nesin’in romanlarında nasıl işlendiği çalışmamızda değerlendirilmiştir. Çalışmamız Aziz Nesin’in on bir romanı üzerinde yapılan inceleme ile oluşturulmuştur. İncelememizde tasavvufla ilgili kavramları belirleyerek bu kavramların romanlarda ifade ettiği manayı ve kavramların kullanılma amacını ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. Çalışmada tasavvuf ve Aziz Nesin’in edebî kişiliği hakkında kısa bilgilere yer vererek tasavvuf kavramları başlıklar halinde işlenmiştir. Tasavvufla ilgili kavramların önce tasavvuf dairesindeki anlamına verilmiş daha sonra metin bağlamında değerlendirmesi yapılmıştır. Toplumsal aksaklıkları, çarpıklıkları, sorunları kaleme alan Aziz Nesin, tasavvuf kavramlarına mizah malzemesi olarak romanlarında yer yermiştir. Aziz Nesin’in romanlarında geçen tasavvufi kavramlar bazen benzetme bazen gerçek anlamıyla bazen de toplumun aksayan bir yönünü anlatmak için kullanılmıştır. Çalışmamızda Aziz Nesin’in romanlarında geçen tasavvuf kavramlarının ifade ettiği anlamları değerlendirmeye çalışacağız.]]> <![CDATA[Aziz Nesin who started his literary life with poetry is a socialist-realist writer who expresses the faults, injustices and opportunism he sees in society with a straightforward and plain expression. He has a successful sense of humor in his novels and stories and used humor as a method in writing his thoughts and criticisms. The author who enhancing his workd with elements of comedy has directed his criticisms sometimes to social problems and sometimes to wrong value judgments. The source of his novels is order and society. Therefore it is seen that he adopts a sense of humor that makes the society shake and think with his writings. Aziz Nesin didn’t use a humor limited to a narrow circle in his novels but dealt with the problems seen in all field of society. The problems the touched on the subject of mysticism which is called the science of understanding the truth ere evaluated in our study. Our study was created by studying the eleven novels of Aziz Nesin. In our study we tried to determine the concepts related to Sufism and to reveal the meaning of these concepts in the text and the purpose of using the concepts. In the study we discussed sufism concepts under headings by giving brief information about sufism and Aziz Nesin’s literary personality. The concepts of sufism were first given their dictionary meaning and then evaluated in the context of the text. Aziz Nesin who wrote about social disruptions, distortions and problems, included the concepts of mysticism in his novels as humorous material. The mystical concepts in Aziz Nesin’s novels are sometimes used as similes sometimes literally and sometimes to describe a failing aspect of society. In our study we will try to evaluate the meanings of the concepts of mysticism in Aziz Nesin’s novels.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62958 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1405-1414]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/653 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İngilizce Olarak Yazılan Yüksek Lisans ve Doktora Tez Özetlerinde Üstsöylem Öğeleriyle Dolaylı Yazar Duruşunu Sağlama]]> <![CDATA[Marking Stance Metadiscoursely Implicit in L2 English Postgraduate Genres’ Abstracts]]> <![CDATA[Fatma YUVAYAPAN]]> <![CDATA[Derlem bilim, akademik yazım, yazar duruşu, üstsöylem ögeleri, yüksek lisans ve doktora tez özetleri ]]> <![CDATA[Corpus linguistics, academic writing, stance, metadiscourse, MA and Ph.D. theses abstracts]]> <![CDATA[Yazar duruşu, akademik yazarların metinlerini değerlendirme, akademik benliklerini yansıtma ve okuyucularıyla iletişim kurmada kullandıkları yolları ifade eder. Bu bağlamda, akademik yazının dilbilimsel araçlarının incelenmesi, akademik disiplinlerde bu duruşun inşasını incelemenin etkin bir yoludur. Son yıllarda, akademik türlerdeki yazar duruşu kişisel olmayan ve nesnel duruş görüşünden, daha kişisel bir duruşa doğru bir kaymıştır. Yazar duruşu dolaylı ya da açık bir şekilde sağlanabilir ve her iki yol da yazarların akademik benliklerinin inşasına ve okuyucularıyla iletişim kurmaya katkıda bulunur. Açık yazar duruşunun nasıl sağlandığı akademik yazımda birçok çalışmaya konu olmasına rağmen dolaylı yazar duruş yeterince ilgi görmemiştir. Aslında, dolaylı yazar duruşunun detaylı analizleri bizlere yazarların akademik metinlerde kimliklerini belirsiz hale getirme stratejileri hakkında bilgi verir. Bu çalışmada, yazar duruşunun sağlanmasında önemli bir dilsel araç olan üst söylem ögelerinin kullanımı, Türk yazarlar tarafından yazılan İngilizce yüksek lisans ve doktora tez özetlerinden oluşan iki derlemin analizi ile incelenmiştir. Çalışmada üst söylem ögelerinin dolaylı yazar duruşu sağlamadaki katkısına vurgu yapılmıştır. Sonuçlar, ilişki belirleyicilerin her iki derlemde de en yaygın üst söylem kategorisi olduğu ortaya koymuştur. Kaçınmalar ve çerçeve belirteçleri de yaygın olarak kullanılan üst söylem kategorileri arasında yer almıştır. Bu dolaylı ögelerin işlevlerinin analizi, lisansüstü yazarların kendilerini gizleyerek okuyucularıyla iletişim kurma ve özetlerinin içeriğini değerlendirmede sorumluluklarını azaltma eğiliminde olduklarını göstermiştir. Alanlarında yeni olan akademisyenler olarak, açık ve kişisel bir duruş sergilemekte isteksiz olmaları muhtemeldir.]]> <![CDATA[Stance refers to the ways how academic writers evaluate their texts, mitigate their authorial self and negotiate with their readers and the study of linguistic devices of academic writing provides a means of examining the construction of stance in academic disciplines. There has been a shift from the impersonal and objective view of stance to more personal mitigation of stance in academic genres in recent years. However, stance can be adopted both explicitly and implicitly, both of which contribute to the construction of authorial self and negotiation with readers. Although the explicit taking of stance has been the subject of many studies in academic writing, implicit stance has not received enough attention. However, implicit stance is also a crucial element of academic genres. Hence, a detailed examination of this type of stance give us clear insights about the ways of writers’ disguising from their texts. In the present study, the use of metadiscourse, an important linguistic tool of mitigation of stance, was examined in the two corpora of L2 MA and Ph.D. theses abstracts. Specifically, it concentrated on the implicit use of this linguistic device with anticipatory it structure. The results revealed that engagement markers were the most common metadiscourse category, which is followed by hedges and frame markers in both corpora. The analysis of the functions of these implicit items indicated that postgraduate writers had the tendency to negotiating with their readers by disguising themselves and lessening their commitment to the evaluations of the content. It is likely that as novice academics, they may be reluctant to build an overt and personal stance.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62940 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1427-1438]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/654 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Dijital Dönüşümün Mütercim Tercümanlık Bölümlerine Yansımaları Bağlamında “Çeviride Bilgi Teknolojileri ve Araçları” Adlı Bir Ders Önerisi ]]> <![CDATA[A Course Proposal entitled "Information Technologies and Tools in Translation" in the Framework of the Reflections of the Digital Age on Translation and Interpreting Departments]]> <![CDATA[Mehmet Cem ODACIOĞLU]]> <![CDATA[Dijital dönüşüm, dijital çağ, mütercim tercümanlık, çeviride bilgi teknolojileri, çeviri araçları]]> <![CDATA[Digital transformation, digital age, translation and interpreting, information technologies in translation, translation tools, localization]]> <![CDATA[Dijital dönüşüm, halihazırdaki meslekleri radikal olarak etkilemiştir. Bu gelişime ayak uyduran meslekler farklı disiplinlerle kurulan ilişkiler ve yeni uygulama alanlarının ortaya çıkmasıyla ilerlemelerini devam ettirmiş, gelişmelere ayak uyduramayan meslekler ise işlevlerini ve popülerliklerini yitirmeye eğilimine girmiştir. Bir odayı kaplayan büyüklükte bilgisayarların zamanla masaüstü, dizüstü, avuçiçi bilgisayar ve cep telefonlarına kadar evrilmesiyle, hayatın her alanında dijital bir atılım yaşanmaktadır. Dolayısıyla da meslek dallarında üretkenliği artırmak, tasarruflu işler yapmak ve kaliteyi yükseltmek için pek çok yapay zekâ sistemi geliştirilmektedir. Bir yıl önceki durumla dahi kıyaslandığında, yapay zekâ sistemleri tahmin edilemez derecede iyileşmekte ve bu alana yapılan yatırımlar muazzam boyutlara ulaşmaktadır. Yaşanan bu hızlı değişimlere ayak uydurabilenler tabii oldukları meslek dallarında ve hayatlarında diğerlerine nazaran daha başarılı olabilir. Bu doğrultuda dijitalleşmenin etkilediği mesleklerden biri de çeviri mesleğidir. Tarihsel açıdan bakıldığında, ilk yazılı çeviriler şartların kısıtlı olduğu yüzyıllar öncesine kadar gitmektedir. Çeviri eyleminin bugün geldiği noktada ise çoğunlukla bilgisayar teknolojileri kullanılmaktadır. Belki de bundan 70 yıl önce şu anki teknolojiler hayal bile edilemezdi. Çeviri sürecinde, basılı sözlükler dahil, çevirmenin kullanabileceği en etkin araçlardan biri ise belli bir dönemde daktiloydu. Zira dönemin şartları daktilo kullanımını gerektiriyordu ve çeviri eyleminin sürdürülmesinde bu araçlar da bulunmaktaydı. Bugün ise küreselleşme sürecinde daha üretken ve hızlı olunmasını sağlayan çeviride teknoloji tabanlı yardımcı araçlara ihtiyaç vardır. Bununla ilişkili olarak çeviri sürecinde bu araçların kullanıldığı pek çok metin türü geliştirilmiş ve geliştirilmeye de devam etmektedir. Sadece bu amaçla bile metinler kaynak yazar ya da kaynak üretici tarafından teknik bir işlemden geçirilerek çeviriye hazır hale getirilmekte ve buna uygun söylemlerle yazılmaktadır. Çeviri öğrencilerinin henüz mezun olmadan çeviride teknoloji kullanma becerilerini geliştirmek amacıyla, çeviri sürecinde bu araçların etkin kullanımını öğretmek artık bir gereklilik olmuştur. Buradan hareketle söz konusu bu çalışmada çevirmen adaylarının dijital dönüşüme ve bu bağlamda çeviri piyasasında değişen ihtiyaçlara kolay adapte olabilmesi amacıyla Mütercim Tercümanlık ikinci sınıf bahar döneminde verilmesi öngörülen “Çeviride Bilgi teknolojileri ve Araçları” adlı bir ders önerisinde bulunulmuş ve ders içeriğinin nasıl kurgulanması gerektiği üzerinde odaklanılmıştır. Bilindiği gibi Türkiye’de çeviri teknolojileri dersleri nispeten yeni sunulmaya başlanmıştır. Bu nedenle ortaya atılan önerinin mütercim tercümanlık bölümlerinde okutulacak çeviri teknolojileri derslerinin içeriklerinin belirlenmesinde faydalı olabileceği düşünülmektedir.]]> <![CDATA[Digital transformation has radically affected current professions. The professions that keep up with this development have continued their progressive trend through new fields of application and relations with different disciplines. However, the professions that cannot keep up with developments have tended to lose their functions and popularity over time. Digital transformation is experienced in all areas of life as room-sized computers have evolved into desktops, laptops, handheld computers, and mobile phones. Therefore, many artificial intelligence systems have been developed to increase productivity, save money and raise the quality in professions. Even compared to the situation a year ago, artificial intelligence systems have been improving unpredictably, and investments are made in this field enormously. People who can keep up with these rapid changes can be more successful than others in their professions and lives. In this regard, one of the professions digitalization has affected is the translation profession. Historically, the first written translations can be traced back centuries ago when conditions were limited. Nevertheless, computer technologies are primarily used at the point where the translation act has reached today. Perhaps 70 years ago, current technologies were unimaginable. The typewriter was once one of the effective tools, along with printed dictionaries, a translator could use during the translation process. Because the conditions of the period in question required the use of typewriters, and these tools were among tools guiding the translation act. However, new translation tools that are technology-based make the translation act more productive and faster in today's globalization process. In connection, many text types on which these tools are applied in translation have emerged and continue to be developed. For this purpose, the texts have begun to be written to facilitate translation following a technical process by the source author or producer using appropriate discourses. From this point on, it has become necessary to teach the effective use of these tools in the translation process to improve translation students' skills in using technology throughout the translation process before they graduate. In this study, a course called "Information Technologies and Tools in Translation," planned to be taught in the spring semester of the third grade in the Translation and Interpreting Department, has been proposed for prospective translators to adapt quickly to the digital transformation and in this context to the changing needs of the translation market. The focus has also been on how the course content should be structured regarding the translation curriculum. As known, courses about translation technologies are relatively new in Turkey. It is, therefore, believed that the study might help determine the content outline of the translation technologies courses in the translation and interpreting departments.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62915 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1367-1376]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/655 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ömer Azmi’nin Hanım Kitabı’nda Yer Alan Yemek Tarifleri]]> <![CDATA[Recipes Included in Hanım Kitabı Written By Ömer Azmi]]> <![CDATA[Damlanur KÜÇÜKYILDIZ GÖZELCE]]> <![CDATA[Ömer Azmi, Hanım Kitabı, yemek kültürü, yemek tarifleri, alaturka ve alafranga sofra adabı]]> <![CDATA[Ömer Azmi, Hanım Kitabı, food culture, recipe, Turkish and European table manners]]> <![CDATA[İnsan yaşamının devam ettirilmesinde en önemli ihtiyaçlardan biri yemektir. Bu ihtiyaç, zamanla kendini bir kültüre dönüştürmeyi başarmıştır. Bir toplumun yaşam şekli, o toplumun beslenme alışkanlıklarını etkilemekle birlikte yemek kültürü, yeniliklere de açık bir özellik taşımaktadır. Yemek kültürü, zaman içerisinde teknolojik gelişmelerle veya farklı toplumlarla iletişime geçerek değişikliğe uğrayabilmekte, toplumun beslenme alışkanlıklarında önemli farklılıklar yaşanabilmektedir. Yemek kültüründe yaşanan değişimi gözlemleyebileceğimiz önemli kaynaklardan birini yemek kitapları oluşturmaktadır. Döneminde oldukça popüler olan veya önemli işlevler üstlenmiş bu tür eserlerin günümüze kazandırılması, bir ölçüde dönemin vaziyetinin yemek boyutuyla tasvir edilmesi anlamına da gelmektedir. Çalışmada, bir yemek kitabı olmamakla birlikte içerisinde çok sayıda yemek tarifine yer veren Ömer Azmi’nin Hanım Kitabı’nda yer alan yemek tarifleri Latin harflerine aktarılmıştır. Bu bağlamda eserde dönem mutfağında görülen alafranga eğilim de dikkatlere sunulmuş, eserin Türk mutfağı açısından önemine değinilmiştir. Yine alaturka ve alafranga sofra kültürüne dair verilen ayrıntılar, kitabın dikkate değer yönlerinden bir diğeridir. Hanım Kitabı, alternatif malzemelerle Türk mutfağının çeşitli yemeklerinin hazırlanmasına dair verdiği yemek tarifleri, kadınlara yönelik yapılan tavsiyelerle sadece tarihe düşülen bir not olmaktan çıkarak dinamik bir başucu kitabına dönüşen bir özelliğe sahiptir. Bu bakımdan eser, pratik çözümler sunması ve tarif zenginliğine yer vermesiyle bir ev hanımının elinin altında gereksinim duyduğu zaman başvurabileceği bir özellik taşımaktadır. ]]> <![CDATA[One of the most important needs for the continuation of human life is nourishment. This need has managed to transform itself into a culture over time. While the lifestyle of a society affects the nutritional habits of that society, its food culture is also open to external influences. Food culture can change over time through technological developments or by communicating with different societies, and there may be significant differences in the nutritional habits of the society. Cookbooks are one of the important sources that we can observe the change in food culture. Bringing such works, which were very popular or assumed to have important functions in its period, to the present day also means describing the situation of the period in terms of food. In the study, the recipes in Ömer Azmi's Hanım Kitabı, which is not actually a cookbook but contains many recipes, have been translated into Latin letters. In this context, the European trend seen in the cuisine of that period is also brought to attention, and the importance of the work in terms of Turkish cuisine is mentioned. The details given about the Turkish and European table culture is another remarkable aspect of the book. Hanım Kitabı is not only a historical note but also a dynamic bedside book thanks to the recipes it gives on the preparation of various dishes of the Turkish cuisine with alternative materials, and the recommendations made for women. In this respect, by offering practical solutions and giving abundant recipes, the work can be referred to by a housewife whenever she needs it.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62838 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1325-1366]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/656 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ahmet Hamdi Tanpınar'da Atatürk ve İsmet İnönü İmajları]]> <![CDATA[Images of Atatürk and İsmet İnönü at Ahmet Hamdi Tanpınar ]]> <![CDATA[Salih Koralp GÜREŞİR]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Ahmet Hamdi Tanpınar, Atatürk, İsmet İnönü, Millî Mücadele]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Ahmet Hamdi Tanpınar, Atatürk, İsmet İnönü, National struggle]]> <![CDATA[Şair, yazar, düşünce adamı, estet ve akademisyen kimlikleri altında Türkçeye ölümsüz eserler kazandıran Tanpınar, Osmanlının son döneminden Cumhuriyet Türkiye’sinde çok partili sürece uzanan çizgide ömür sürer. Bu doğrultuda eseri, Türkiye’nin önemli dönemeçlerinde yaşanan -onun sevdiği tabirle söylersek- medeniyet krizleri ekseninde vücut bulur. Eserinde âdeta yalnızca mazi ile hâli hazırı ne surette buluşturacağı sorusuna cevap arayan Tanpınar, geleceğin inşasını bu iki kutbun ılımlı imtizacı ile formüle eder. Bu yüzden Selçuklu, Osmanlı ve Cumhuriyet’i kesintisiz devam eden bir süreç olarak algılar. Zira varlıklarını devam ettiremeyen siyasi yapılarda söz konusu devam, ancak kültürel düzeyde olabilir. Bilhassa cumhuriyetin getirdiği büyük dönüşümün kültürel devam konusunda sıkıntılar oluşturduğu şüphesizdir. Diğer taraftan kültürün varoluşu bağımsız bir siyasi yapının varlığına bağlıdır. Bu yüzden, sürecin mimarı olarak gördüğü Atatürk’e ve inkılâplara -kültürdeki büyük değişmelere getirdiği itirazlar haricinde- samimi olarak bağlıdır. Atatürk’ün ölümünün ardından devletin başına geçen İsmet İnönü’yü, büyük ölçüde Millî Mücadele’deki hizmeti, Lozan’daki vazifesi ve II. Dünya Savaşı yıllarında izlediği barışçı siyaset doğrultusunda takdir eder. Onu, Atatürk’ten sonra makamını en fazla hak eden devlet adamı olarak idealleştirir. Bazı araştırmacılara göre Tanpınar’ın milletvekili olma ihtirasıyla ilişkili olan söz konusu hayranlık hissinin, yalnızca bu doğrultuda oluşmayıp Osmanlının son durumunu hayat hikâyesi ile idrak etmiş birinin tercihi olarak görüyor ve bu tavrının, Türkiye’nin birçok meselesine yaklaşırken takındığı kültür adamı tavrını bütünüyle zedelemeyeceğini düşünüyoruz. ]]> <![CDATA[Tanpınar, who brought immortal works to Turkish under the identities of poet, writer, thinker, esthete and academician, lives in the line stretching from the last period of the Ottoman Empire to the multi-party process in the Republic of Turkey. In this direction, his work is embodied in the axis of civilizational crises - to use his favorite phrase - experienced in Turkey's important turning points. Tanpınar, who seeks an answer to the question of how to bring the past and the present together in his work, formulates the future with the synthesis of these two poles. Therefore, he perceives the Seljuk, Ottoman and Republican periods as an uninterrupted process. Because, in political structures that cannot continue their existence, the said continuation can only be at the cultural level. There is no doubt that the great transformation brought about by the republic has created difficulties in terms of cultural continuity. On the other hand, the existence of culture depends on the existence of an independent political structure. For this reason, she is sincerely devoted to Atatürk, whom she sees as the architect of the process, and to the reforms, except for the objections she brings to the great changes in culture. He appreciates İsmet İnönü, who became the head of the state after Atatürk, in three respects: his service in the National Struggle, his duty in Lausanne, and II his peaceful politics during the World War II. This feeling of admiration was explained by some researchers as Tanpınar's ambition to become a member of parliament. In our opinion, this situation is to some extent the preference of an intellectual who has realized the last years of the Ottoman Empire with his life.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62817 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[389-398]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/657 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ataerkil Düzenin Kadın Yaşamı Üzerine Etkisi: Âşık Garip Hikâyesi]]> <![CDATA[The Effect of Patriarchy on Women's Life: The Story of Aşık Garip]]> <![CDATA[Emine KALENDER]]> <![CDATA[Halk Edebiyatı/Halk Hikâyesi, Âşık Garip, ataerkil düzen, feminist teori, toplumsal cinsiyet]]> <![CDATA[Folk Literature / Folk Story, Âşık Garip, feminist theory, gender, patriarchal order]]> <![CDATA[Edebî metinler; toplumun zihniyetini, inançlarını, değerlerini, kadın-erkek ilişkilerini ve toplumsal rollere dayatılan beklentileri yansıtır. Halk edebiyatı metinleri ise çoğunlukla kolektif bir yaratımın ürünü olmaları dolayısıyla yaratıldıkları toplumun algısını açığa çıkarmada bireysel edebiyat ürünlerine göre daha işlevseldir. Dolayısıyla toplumun değer yargılarını halk edebiyatı metinleri üzerinden takip etmek hemen her zaman mümkün olmuştur. Halk edebiyatı metinlerinin türlerine göre metinlerde işlenen konular değişiklik gösterir. Buna göre nesir anlatılar, sosyal hayatı daha ayrıntılı ve daha realist aktarırken nazım anlatılarda simgesel bir anlatım ve hayal dünyası söz konusudur. Nazımla nesrin karışık olduğu halk hikâyeleri ise hem realist hem de hayal ürünü sembolleriyle diğer halk edebiyatı türlerine göre beşerî ve toplumsal konuları bir arada barındırması yönünden toplumsal ve bireysel konulara bütüncül açıdan ayna tutan bir rol üstlenir. Bu bağlamda halk edebiyatı metinleri aracılığıyla kadın-erkek ilişkileri ve toplumun, toplumsal cinsiyet rollerinden beklentileri tespit ve takip etmek mümkündür. Bu çalışmada inceleme nesnesi olarak bir halk hikâyesi olan Âşık Garip Hikâyesi seçilmiştir. Âşık Garip Hikâyesi, konusunu yaşamış bir âşığın hayatından alan ve realist çizgilere sahip, çift kahramanlı bir aşk hikâyesidir. Konusu itibarıyla kadın erkek ilişkileri üzerine temellendirilmiş olan Âşık Garip Hikâyesi, toplumsal cinsiyet rollerinin tespit edilmesi noktasında önemli veriler barındırmaktadır. Bu bağlamda çalışmada, toplumsal cinsiyet rollerinin belirgin şekilde yansıdığı düşünülen Âşık Garip Hikâyesi, feminist teori bağlamında incelenerek ataerkil düzenin kadın yaşamı üzerine etkisi metinden hareketle belirlenmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Literary texts reflect the mentality, beliefs, values, relationships between men and women, and expectations of social roles in society. Literary texts reflect the society's mentality, beliefs, values, male-female relations, and expectations imposed on social roles. On the other hand, folk literary texts are more functional than individual literary products, as they reflect the perception of the society in which they were created, being mostly the product of a collective creation. The themes addressed in the texts vary depending on the type of folk literary texts. While prose narratives depict social life in more detail and realism, there is a symbolic expression and a world of fantasy in verse narratives. Folk narratives mixing verse and prose, compared to other types of folk literature, take a role of reflecting social and individual themes holistically, with both realistic and imaginary symbols when it comes to accommodating human and social themes together. In this context, it is possible to identify and trace the expectations of male-female relations and gender roles in the texts of folk literature. In this study, the "Aşık Garip Story," a folk tale, was chosen as the object of study. Âşık Garip Hikâyesi is a love story with two heroes, the theme of which is the life of a lover who has lived and has realistic features. The "Aşık Garip Story", which is thematically related to the relationship between men and women, contains important data to determine gender roles. In this study, the "Aşık Garip Story", which is believed to reflect gender roles prominently, was examined in the context of feminist theory and an attempt was made to determine the impact of patriarchy on women's lives from the text.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62709 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1277-1297]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/658 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Osmanlı Türkçesi Fizyonomi Terimleri]]> <![CDATA[Ottoman Turkish Physiognomy Terms]]> <![CDATA[Ali Kemal ŞAŞ]]> <![CDATA[Şenol AYDIN]]> <![CDATA[Türk Dili ve Edebiyatı, Dil, Terim bilimi, Osmanlı Türkçesi, Fizyonomi, Kıyafetname ]]> <![CDATA[Turkish Language and Literarture, Language, Terminology, Ottoman Turkish, Physiognomy, Kıyafetname]]> <![CDATA[Türkler, tarih boyunca oldukça geniş bir coğrafyada hüküm sürmüş ve tarihte derin izler bırakmış pek çok medeniyetin inşasında öncü roller üstlenmiştir. Bu durumun tabii bir neticesi olarak Türk dili farklı dönemlerde kültür dili hüviyeti kazanmış ve pek çok medeniyet merkezinde sayısız Türkçe eser kaleme alınmıştır. Bu medeniyet merkezlerinin en önemlilerinden biri de Anadolu’dur. Türkler, Anadolu’yu yurt tuttuktan sonra değişik alanlarla ilgili pek çok eser vücuda getirmiştir. Bu eserler başlangıçta çoğunlukla tercümelere dayalıydı. Ancak zaman içerisinde Türk dilinin zenginleşmesi ve kültürel derinliğin sağlanmasıyla telif eserler ön plana çıkmaya başlamıştır. Osmanlı İmparatorluğu’nun kuruluş yıllarında bilimsel eserler daha ziyade Arapça ve Farsçadan tercüme edilerek dilimize kazandırılmıştır. Bu dönemde kaleme alınmış eserler içerisinde fizyonomi literatürünün Türkçeleşmesini sağlayan kıyafetname veya firasetnemelerin önemli bir yeri vardır. Fizyonomi, kökleri çok eskilere gitmesine ve Antik Yunan’da bilim hüviyeti kazanmasına rağmen özellikle Orta Çağ boyunca, Yunanca kaynaklara dayanan Arapça tercümeler vasıtasıyla dünyaya yayılmıştır. Bizdeki ilk fizyonomi metinleri de çoğunlukla Arapça eserlerin tercümelerine dayanmaktadır. Zaman içerisinde bu alanda yarı telif yarı tercüme eserler ortaya çıkmıştır. Osmanlı Türkçesi fizyonomi terimlerini belirlemeyi hedefleyen bu çalışmada öncelikle fizyonominin doğuşu ve kadim medeniyetlerdeki durumu özetlenmiş, sonrasında temel fizyonomi metinleri tanıtılmıştır. Çalışmanın ilerleyen bölümlerinde fizyonominin Avrupa ve İslam coğrafyasındaki gelişimi değerlendirilmiş ve Osmanlı Dönemi’ne ait Türkçe fizyonomi çalışmaları hakkında bilgi verilmiştir. Çalışmada Osmanlı Türkçesiyle yazılmış telif ve tercüme yirmi iki eser incelenmiş ve bir kısmı bugün için arkaikleşmiş iki yüz otuz beş terim tespit edilmiştir. Tespit edilen bu terimler; etimolojik kökenleri, anlamları ve bulundukları eserlerle birlikte alfabetik olarak dizilmiştir.]]> <![CDATA[Turks have ruled over a wide geography throughout history and played a leading role in the construction of many civilizations that have left deep traces in history. As a natural consequence of this situation, the Turkish language gained the identity as a cultural language in different periods and numerous Turkish works were written in many civilization centers. One of the most important of these civilization centers is Anatolia. After the Turks settled in Anatolia, they created many works related to different fields. While works based on translations were presented in the beginning, copyrighted works started to come to the forefront with the enrichment of the Turkish language and the provision of cultural depth over time. In the founding years of the Ottoman Empire, scientific works were mostly translated from Arabic and Persian into our language. Among the translations belonging to this period, the physiognomy works, which are mostly called kıyafetname or firasetnamE, have an important place. Although physiognomy dates back to ancient times and gained a scientific identity in Ancient Greece, it spread to the world through Arabic translations based on Greek works, especially during the Middle Ages. The first physiognomy works were mostly based on translations of Arabic works. Over time, mixed copyright-translation and copyrighted works have emerged in this field. In this study, which determines the physiognomy terms in Ottoman Turkish, first, information about the birth of physiognomy and its situation in ancient civilizations is given, and then the basic physiognomy texts are introduced. After the physiognomy works written in Europe and Islamic geography were introduced, information was given about Turkish physiognomy works belonging to the Ottoman Period. In the study, twenty-two copyrighted and translated works written in Ottoman Turkish were scanned and around two hundred terms, some of which have become archaic today, have been identified. The identified terms are listed alphabetically according to their usage at that time.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62692 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[709-729]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/659 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İşlek Olmayan Bir Ses Olayı: Gerilme]]> <![CDATA[A Non-Busy Sount Event: Stretching]]> <![CDATA[Mehmet HAZAR]]> <![CDATA[Ayşe ERYILMAZ]]> <![CDATA[Türk Dili, büzülme, gerilme, ses, ses olayı]]> <![CDATA[Turkish, shrinkage, stretching, voice, voice event]]> <![CDATA[Ses dil morfemlerinin fonetik olarak var olmasını sağlamaktadır. Genel olarak ünlü ve ünsüz şeklinde kategorize edilen ses işaretlerinin dilin tarihi döneminden günümüze kadar uğramış oldukları değişim ve dönüşümler ses olaylarıdır. Ses olayları ise kendi içinde bazıları ünlülerde gerçekleşen ve bazıları ünsüzlerde gerçekleşen, ayrıca yalnız ünlülerde ve ünsüzlerde değil aynı zamanda hem ünlülerde hem de ünsüzlerde -ki burada gerilmeden söz edilmemiştir- gerçekleşen ses olayları şeklinde gruplandırılmıştır. Hem ünlülerde hem de ünsüzlerde gerçekleşen ses olayları aykırılaşma, benzeşme, büzülme, göçüşme ve hece düşmesidir. Çalışmada ele alınan ses olayı, büzülme “hecelerdeki iki vokalin bir tek ünlüde veya birden çok hecedeki seslerin tek seslemde toplanması” (ağabey > ābi, ay oğul > ayōl, bağırmak > /bārmak/, bağırsak > [bārsak / ba:rsak] ses olayının tersi (kātır > kagatır) gerilmedir. Gerilme genellikle kök vokalindeki uzun veya kısa ünlülü sözcüklerde azdan çoğa doğru olan sıralamasıyla /g/, /v/, /y/, /w/, /ğ/, /ŋ/, /ń/, /b/, /j/, /m/, /n/, /d/, /δ/, /h/, /k/, /r/, /p/, /f/, /s/ (19) ünsüzlerinin ünlü sesin yarılmasıyla iki vokal arasına girmesi [V~V̄ > VKV] ile birlikte sözcükte hece artışı (AT *kār “kar” > Hrzm. kagar “kar” OKD) olmasıdır. Sonuçta *kār > kagar > kar<a href="#_ftn1" name="_ftnref1">1</a> olmuştur.]]> <![CDATA[Sound ensures that language morphemes exist phonetically. The changes and transformations that the sound signs, which are generally categorized as vowels and consonants, have undergone since the historical period of the language are phonetic events. Sound events are in itself, some of which occur in vowels and some of which occur in consonants, not only in vowels and consonants, but also in both vowels and consonants -which is not mentioned here- are grouped into sound events that take place. Sound events that occur in both vowels and consonants are divergence, assimilation, contraction, collapse and syllable drop. The sound event discussed in the study, contraction “collection of two vocals in a syllable in a single vowel or sounds in more than one syllable” (ağabey “brother” > ābi, ay oğul “oh son” > ayōl, bağırmak “shout” > / bārmak/, bağırsak “bowel” > [barsak / ba:rsak] sound event the opposite (kātır “mule” > kagatır) is stretching. Stretching is usually arranged in root vocal long or short vowel words in order from less to more /g/, /v/, /y/, /w/, /ğ/, /ŋ/, /ń/, /b/, /j/, /m/, /n/, /d/, /δ /, /h/, /k/, /r/, /p/, /f/, /s/ (19) consonants are the increase in the syllable of the word with the splitting of the vowel sound [V~V̄ > VKV] and entering between two vocals (AT *kār “snow” > Hrzm. kagar “snow” OKD). The result was *kār > kagar > kar.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62668 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[973-990]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/660 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Anarşist Şairin İzinde: Lawrence Ferlinghetti’nin A Coney Island of The Mind Adlı Eseri Üzerine Bir Çalışma]]> <![CDATA[In Search of The Anarchist Poet: A Study On Lawrence Ferlinghetti’s A Coney Island of The Mind]]> <![CDATA[Onur EKLER]]> <![CDATA[Anarşi, şiir, kapitalizm, postmodern, sanatçı]]> <![CDATA[Anarchy, poetry, capitalism, postmodern, artist]]> <![CDATA[Kitle iletişim araçları tarafından kodlanan simgelerin etkisiyle insanların bakışlarının esaret altına alındığı totaliter-kapitalist sistemin sinsi dünyasında, insanlar sonu olmayan bir tüketim döngüsüne hapsedilmiştir. Bu yüzden, insanlar, simulakraların onların eleştirel ve yaratıcı yeteneklerini giderek yok ettiği postmodernitenin hiper-gerçek evreninde uysal, kolayca kontrol edilebilir olmaya koşullanmışlardır. Bunun doğal bir sonucu olarak, anarşiye müsamaha gösterilmediğinden insanlar yorum-yordama becerilerini kaybetmeye başlamıştır. İronik olan ise, sanatçılar bile tembellik ve vurdumduymazlığın çöktüğü önceden belirlenmiş bu yola hiç düşünmeden girmekte tereddüt etmemektedir. Amerikalı şair, ressam ve anarşist bir sanatçı olan Lawrence Ferlinghetti (1919-2021), An Artist’s Diatribe adlı eserinde, sanatçıların gerçek hayattan kopuk bir akademik düzenin parçası haline gelen akademisyenlere nasıl dönüştüklerini (bazı istisnalar olsa da) verdiği örnekle eleştirir. Onları kolay yolu seçmekle suçlar ki bu yol nihayetinde sanatçının anarşist ve aykırı ruhunu yok ettiğinden bahseder. Ayrıca, bu yolun, onları çağdaş dünyayı yorumlayamayacak kadar uysallaştıklarından yakınır. Ferlinghetti eserlerinde, totaliter-kapitalist düzende sanatçının uzun zamandır uysallaştırılan asi yönünü yeniden canlandırmak amacıyla anarşist şairin izini sürer. Bu minvalde, anarşist şairin, sokağı ve şiiri bir araya getiren onun deyimiyle “ur” sesi olduğunu söylemek yanlış olmaz. Bu bize Nietzsche’nin karanlık ve ışık arasında süzülen ip cambazını hatırlatır. Ferlinghetti’nin orijinalliği tam da burada yatar ki; Ferlinghetti anarşist şairi, “the fourth-person singular” olarak adlandırır. Bu tartışmanın ışığında, bu makale, Ferlinghetti’nin A Coney Island of The Mind (1958) adlı en çok satılan şiir kitabında Ferlinghetti’nin “the fourth person singular” teorisini merkeze alarak anarşist şairin izini sürmeyi amaçlar.]]> <![CDATA[In the cynical totalitarian-capitalist world where the gaze is absorbed by the encoded signs of mass media, people have been trapped in the cycle of endless consumption. They are therefore easily conditioned, docile bodies in the hyperreal space of the Postmodern world whose simulacras atrophy their critical and creative faculties. They have begun to lose their interpretive-predictive skills since there is no room for anarchy. Ironically enough, even artists have little or no hesitation in rushing into such a predetermined course upon which languor and somnolence descend. In his work, An Artist’s Diatribe, Lawrence Ferlinghetti (1919-2021), an American poet, painter, and anarchist, criticizes this situation with an example of the conversion of artists (with few exceptions) into academics enjoying the comforts of their offices, which are disconnected from real life. He blames them for taking the easy road which eventually destroys the artist’s insurgent soul. He further adds that this road makes them too docile to grasp the overall interpretation of the contemporary world. Ferlinghetti embarks on a quest for anarchist poetry to revive the insurgent souls of the artists. It is not wrong to claim that the poet-anarchist is Ferlinghetti’s “ur voice” which bridges the gap between the poet and the street. Ferlinghetti constantly risks his position as a poet by experimenting with various components of the poem such as language, style, and organization in order to find out his “ur voice”. This reminds us of Nietzschean ropedancer walking on a thin line between light and darkness. It is where his originality lies. In this context, the poet-anarchist is what Ferlinghetti calls the fourth-person singular. This article aims to trace Ferlinghetti’s sense of the anarchist poet through his fourth-person singular theory in his best-selling book of poetry, A Coney Island of the Mind (1958).]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62657 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1235-1247]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/661 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Orhun Yazıtları]]> <![CDATA[Orkhon Inscriptions]]> <![CDATA[Fahri KARAMAN]]> <![CDATA[Tarih, Göktürk Devleti, Orhun Yazıtları, Bilge Kağan, Kül Tigin, Tonyukuk]]> <![CDATA[History, Gokturk State, Orkhon Inscriptions, Bilge Kagan, Kul Tigin, Tonyukuk]]> <![CDATA[Türk milletinin tarihi ve kültürü için Orhun Yazıtları en önemli eserlerden biridir. Orhun Yazıtları, Türk adından, Türk milletinden, Türk tarihinden ilk kez bahseden ilk Türkçe metin özelliğini taşımaktadır. Ayrıca Orhun Yazıtları Göktürk Yazıtları veya Köktürk Abideleri terimi de kullanılmaktadır ve taşların üzerine yazılmıştır. Orhun Yazıtları II. Göktürk Kağanlığı döneminden kalma eserdir. Göktürk Devleti 522-744 yılları arasında Bumin Kağan tarafından kurulmuştur, Orta Asya ve İç Asya’da hüküm süren bir Türk Devletidir. Yazıtlar Moğolistan’ın Orhun Vadisi’nde bulunmaktadır. Orhun Yazıtları altı tanedir fakat en önemlileri Kül Tigin Yazıtı, Bilge Kağan Yazıtı ve Tonyukuk Yazıtı olarak ifade edilmektedir. Kül Tigin Yazıtı’nın 732 yılında, Bilge Kağan Yazıtı’nın 735 yılında ve Tonyukuk Yazıtı’nın ise 716 yılında yazıldığı bilinmektedir. Orhun Kitabeleri’nin yazımında Türkler’in bilinen ilk alfabesi olan Orhun alfabesi kullanılmıştır. Ayrıca yazıtlarda genel olarak Türklerin devlet anlayışı, yönetim sistemi, kültürel özellikleri, tarihi, sosyal devlet anlayışı ve devlet yönetim şeklinin değişiminden bahsedilmektedir. Bilge Kağan ve Kül Tigin kardeşlerdir ve ikisinin yazıtını da yeğenleri YollugTigin yazdırmıştır. 1893 yılında Danimarkalı dilbilimci Vilhelm Thomsen tarafından kitabelerdeki yazının çözümü yapılmış ve tüm dünyaya açıklanmıştır. Orhun Yazıtları çeşitli öğütler vermektedir ve siyasetname özelliği taşımaktadır. Kitabeler Orhun alfabesi ile yazılmış olup, genel olarak Türkçenin tarihsel süreç içindeki değişimini, Türk tarihini ve Türk kültür unsurlarını anlatmaktadır. Bu çalışmada, Orhun Yazıtları açık ve detaylı bir şekilde açıklanmıştır.]]> <![CDATA[Orkhon Inscriptions are one of the most important works for the history and culture of the Turkish nation. The Orkhon Inscriptions are the first Turkish text that mentions the Turkish name, Turkish nation, and Turkish history for the first time. In addition, the term Orkhon Inscriptions, Göktürk Inscriptions or Köktürk Monuments is also used and is written on the stones. Orkhon Inscriptions II. They are works from the Gokturk Khaganate period. The Gokturk State is expressed by its founding leader Bumin Kagan between the years 522-744 as a Turkish state operating in Central Asia and Inner Asia. The inscriptions are found in the Orkhon Valley of Mongolia. There are six Orkhon Inscriptions, but the most important ones are the Kül Tigin Inscription, the Bilge Kagan Inscription and the Tonyukuk Inscription. It is known that Kul Tigin Inscription was written in 732, Bilge Kagan Inscription in 735 and Tonyukuk inscription in 716. In the writing of the inscriptions, the Orkhon alphabet, the first known alphabet of the Turks, was used. In addition, the inscriptions generally refer to the state understanding and management, culture, history, change and social understanding of the Turks. Bilge Kagan and Kul Tigin are brothers and their nephew Yollig Tigin had the inscription written by them. In 1893, the Danish linguist Vilhelm Thomsen deciphered the writing in the inscriptions and was revealed to the whole world. The Orkhon Inscriptions give various advices and have the feature of a policy. In this study, the Orkhon Inscriptions are explained clearly and in detail.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62612 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[939-951]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/662 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[XVIII. Yüzyılda Derlenmiş Bir Musammat Mecmuası: Mecmûʻatü’l-Letâ’if (Milli Kütüphane “06 Mil Yz Cönk 163”)]]> <![CDATA[A Collection of Musammat Journal Compiled in the XVIII. Century: Mecmuʻatü’l-Leta’if (National Library “06 Mil Yz Cönk 163”)]]> <![CDATA[Zahide EFE]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, 18. yüzyıl, mecmua, musammat mecmuası, Milli Kütüphane “06 Mil Yz Cönk 163”]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, 18th century, journal, musammat journal, National Library “06 Mil Yz Cönk 163”]]> <![CDATA[Şair kadrosu ve verilen eserler itibarıyla zengin bir birikime ve köklü bir geçmişe sahip olan klasik edebiyatın sahip olduğu bu zenginliğin ortaya çıkarılmasında önemli bir yere sahip olan mecmualar üzerinde son yıllarda yapılan çalışmaların sayısı oldukça artmıştır. Bu çalışmalar neticesinde farklı türlerde örnekleri gün yüzüne çıkarılan mecmualar dil, şekil ve muhtevaları bakımından çeşitli sınıflandırmalara tabi tutulmuştur. Bu sınıflandırmalar arasında yer alan ve belli bir ortaklığın esas alınarak oluşturulduğu mecmua türlerinden biri de musammat tarzındaki şiirleri ihtiva eden musammat mecmualarıdır. Klasik Türk edebiyatında örneklerine az rastlanan musammat mecmualarından biri de Milli Kütüphanede “06 Mil Yz Cönk 163” arşiv numarasıyla kayıtlı olan mecmuadır. Eser, her ne kadar kütüphane katoloğuna Cönk adıyla kaydedilmiş olsa da muhtevası itibarıyla cönk şeklinde ciltlenmiş bir musammat mecmuasıdır. 1136/1723-24 yılında tertip/istinsah edilen mecmuanın mürettibi/müstensihi belli değildir. İsminin Mecmûʻatü’l-Letâ’if olduğu düşünülen ve toplam 119 varaktan müteşekkil olan mecmuada 46 farklı şair tarafından kaleme alınan 133 adet manzume yer almaktadır. Bu manzumeler tahmis, tesdis, müseddes, muhammes, terkib-i bend, rubai, tesmin, müsemmen ve muaşşer nazım şekilleriyle kaleme alınmıştır. Bu çalışmada mecmuaların tasnifi ve musammat mecmualarına örnek teşkil eden bazı mecmuaların tanıtımı yapıldıktan sonra; Mecmûʻatü’l-Letâ’if adlı musammat mecmuasının sahip olduğu şekil ve muhteva özellikleri üzerinde birtakım değerlendirmelerde bulunulacaktır. Çalışmanın sonunda ise mecmuada yer alan şiirlerin ilk ve son bendlerine yer verilecektir.]]> <![CDATA[The number of studies conducted on journals, which have an important place in revealing the wealth that classical literature has a rich accumulation and a long history in terms of the poet’s staff and the given works, has increased significantly in recent years. As a result of these studies, journals, samples of different types of which have been unearthed, have been subjected to various classifications in terms of language, shape and content. One of the types of journals that are included among these classifications and on the basis of which a certain partnership is formed is the musammat journals, which contains poems written in the form of a musammat decipherment. In classical Turkish literature, there are rare examples of journals containing poems written entirely in the style of musammat. One of the journals with these characteristics is the musammat journals which is rare examples in our literature and is registered in the National Library with the archive number “06 Mil Yz Cönk 163”. Although the work is recorded in the library catalog with the name Cönk, it is a musammat magazine bound in the form of Cönk in terms of its content. The editor/copyist of the journal that was compiled/copied in 1136/1723-24 is not known. There are 133 poems written by 46 different poets in the magazine, which is thought to be named Mecmûʻatü’l-Letâ’if and consists of a total of 119 leaves. These poems were written in different verse forms such as tesdis, müseddes, muhammes, terkib-i bend, rubai, tesmin, müsemmen and muaşşer. In this study, after introducing some of the journals that are examples of the classification of journals and musammat journals in the first place; a number of evaluations were made on the shape and content characteristics of the musammat journals named Mecmuʻatü’l-Leta’if. At the end of the study, the first and last paragraphs of the poems included in the journal were included.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62564 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[441-521]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/663 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“93 Koçaklaması” Şiiri Üzerine Anlambilimsel/Göstergebilimsel Bir Çözümleme]]> <![CDATA[A Semantic/Semiological Analysis On The Poem of the “93 Coaching”]]> <![CDATA[Özlem YILDIRIM]]> <![CDATA[Anlambilim, göstergebilim, 93 Koçaklaması, şiir, âşık]]> <![CDATA[Semantics, semiotics, 93 Koçaklaması, poetry, minstrel]]> <![CDATA[Şairin duygu ve düşünce dünyasını yansıtan, toplumsal olaylara ve gerçekliklere ışık tutan şiir türü onu yaratanın kullanmış olduğu imgelerle, kavramlarla, göstergelerle belleklerde kalıcı izler bırakan bir anlamsal ifadeler bütününe dönüşür. Kendi içerisinde bir toplumsal veya insani değeri ya da bir mesajı içermeyen şiir düşünülemeyeceği gibi gelişigüzel göstergelerin bir araya getirilmesi ile oluşturulmuş bir şiirin varlığından söz etmek de pek mümkün değildir. Dolayısıyla her şiir ortaya çıkış sürecinde duygu, düşünce, imge, kavram ve göstergelerin süzgecinden geçerek görünenin ardındaki derinlikte bir etki yaratmayı hedefler. Görünenin ardındaki bu derinliği oluşturan şey tam olarak tek tek göstergelerin bir araya gelerek oluşturduğu anlam bütünlüğü ve zenginliğidir. Okuyucu göstergelerin bir araya gelerek oluşturmuş olduğu bütünlük içerisinde kelimelerin anlam dünyasında bir yolculuğa çıkmakta ve şairin ortaya koyduğu sanatsal ürünü kendi duygu ve düşünce dünyasıyla bütünleştirerek anlamlandırmaktadır. Özellikle sözlü kültürün ve söylemin önemli temsilcileri olan aşıkların deyişleri hem işlenen konu hem de işlenen dil açısından anlambilimsel olarak daha özenle ele alınmayı, incelenmeyi ve değerlendirilmeyi gerektirmektedir. Türk milletinin tarihsel bağlamda önemli bir dönemini ve sürecini anlatan “93 Koçaklaması” şiiri, toplumda bir uyanışa öncülük etmeyi birinci hedef olarak görürken bunu şairinin samimi ve içten söylemiyle, kullanmış olduğu yerel ifadelerle birleştirerek göstergeler yardımıyla anlam derinliği oluşturmuş bir şiir olarak milli ve dilsel bilince önemli bir katkı sağlamıştır. Bu bağlamda 93 Koçaklaması şiiri çalışmada anlambilimsel/göstergebilimsel açıdan çözümlenmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Poetry reflects the poet’s world of emotions and thoughts, and sheds light on social events and realities. It evolves into a whole of semantic expressions that leave permanent traces in the mind through images, concepts, and manifestations used by its creator. One cannot think poetry that lacks certain social or human values ormessages cannot by itself. Nor can one talk about a poem that has been written by combining random manifestations. Therefore, every poem aims to create an effect at a depth that lies behind the visibleby passing through a filter of emotions, thoughts, images, concepts, and signsas it emerges. The integrity and richness of meaning created by combining individual manifestations is precisely what constitutes this depth behind the visible. Within integrity of various manifestations the reader takeson a journey in the world of the meaning of words. They make sense of the artistic product created by the poet by integrating it into their own world of emotion and thought. In particular, the expressions of minstrels–who are importantrepresentatives of oral culture and discourse –require more careful semantic handling, examination, and evaluation in terms of both the subject and language being covered. The poem “93 Koçaklaması” (Lit: Epical Folk Poem 93) describes an important period and process for Turkish nation in history. Its primary goal is regarded as leading an awakening in [Turkish] society. It has made an important contribution to national and linguistic consciousness as a poem that creates depth of meaning with the help of manifestations. This is achieved through the sincere discourse of the poet and the local expressions he has used. In this context, this study will attempt to analyze “93 Koçaklaması” both semantically and semiologically.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62534 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1415-1426]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/664 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçe Dil Bilgisi Kitaplarında Kip ve Zaman Konusunun Tarihsel Gelişimi]]> <![CDATA[Historical Process of Modality and Tenses in Turkish Grammar Books]]> <![CDATA[Recep KILIÇ]]> <![CDATA[Türk dili, dil bilgisi, zaman, kip, Müyessiretü’l-Ulûm, Kavâ'id-i Osmaniyye, Ana Hatlarile Türk Grameri]]> <![CDATA[Turkish language, grammar, tense, modal, Müyessiretü’l-Ulûm, Kavâ'id-i Osmaniyye, Ana Hatlarile Türk Grameri]]> <![CDATA[Türkçede kip ve zamanların nasıl ele alınacağı konusunun geçmişten buyana akademik çevrelerde sıkça tartışmalara konu olduğu görülmüştür. Her ne kadar bazı konularda yaygın olarak kabul gören kimi yaklaşımlar bulunduğu görülüyor olsa da bu tartışmaların Türkçede zamanların çeşitleri, kip ve kiplik kavramı, zaman-kip ilişkisi, zaman / anlam kayması gibi konularda yoğunlaştığı görülmektedir. Öte yandan ders kitaplarında ise bazı terimsel farklılıklar dışında uzun yıllardır kabul gören bir yaklaşımın varlığını devam ettirdiği görülmektedir. Bu çalışmada, kip ve zaman konusuyla ilgili bu tartışmalara dâhil olmaktan ziyade yazıldıkları dönemlerde yaygın kanaatle kendi alanlarında öncü olarak kabul edilen Türkçe dil bilgisi kitaplarında kip ve zaman konusunun ele alınış şeklinin geçmişten Cumhuriyet’in ilk yıllarına kadar uzanan süreçte nasıl ele alındığının gösterilmesi hedeflenmiştir. Zaman konusu bağlamında yapılan bu incelemeyle aynı zamanda bu dönemlerde genel olarak dil bilgisi anlayışında ne gibi değişiklikler meydana geldiğini göstermek de çalışmanın hedefleri arasındadır. Çalışmada ele alınan ilk eser, Anadolu sahasında yazılmış olduğu bilinen ilk Türkçe dil bilgisi kitabı olan Bergamalı Kadri’nin Müyessiretü’l-Ulûm adlı kitabıdır. Daha sonra incelenen eser ise Anadolu sahasında Müyessiretü’l-Ulûm’dan sonra yazılmış olduğu bilinen ilk dil bilgisi kitabı olan 1851 tarihli Ahmet Cevdet Paşa ve Fuat Paşa’ya ait Kavâ’id-i Osmaniyye adlı kitaptır. Bu kitap aynı zamanda tarihte okullarda okutulması için yazıldığı bilinen ilk Türkçe dil bilgisi kitabıdır. Çalışmada daha sonra incelenen eser ise Hüseyin Cahit Yalçın’ın kaleme aldığı 1908 tarihli Türkçe Sarf ve Nahiv adlı kitaptır. Birçok araştırmacıya göre Türk dil bilgisi yazımı tarihi açısından önemli bir aşama olarak kabul edilen eser, Fransız gramerciliği anlayışının etkilerini taşımakta olup Türk gramerciliğinde Batı etkisinin giderek artacak olan etkisinin habercisidir. Çalışmada incelenen bir diğer eser ise Ahmet Rasim’in 1924 basım tarihli Yeni Sarf Dersleri adlı kitabıdır. Bu kitap yazıldığı tarihten yeni harflerin kabulüne kadar olan dönemde okullarda ders kitabı olarak okutulmuştur. Çalışmada son olarak incelenen eser ise Türkçenin ilk modern grameri olarak nitelendirilebilecek olan Tahsin Banguoğlu’nun Maarif Vekâleti için hazırlamış olduğu bir anket ve kılavuz olma niteliği taşıyan 1940 tarihli Ana Hatlarile Türk Grameri adlı kitaptır.]]> <![CDATA[It has been seen that how to approach to modality and tenses in Turkish language has been the subject of frequent discussions among linguists since the past. Although it is seen that there are some widely accepted approaches on some issues, it is seen that these discussions are concentrated on the types of tenses in Turkish, the concept of modality, tense-modalty relationship, tense/meaning shift. On the other hand, it is seen that an approach that has been accepted for many years continues in the textbooks, except for some terminological differences. In this study, it is aimed to show how the approaching of modals and tenses in Turkish grammar books, which were widely accepted as pioneers in their fields, from the past to the first years of the Republic, rather than being involved in these discussions on the modals and tenses. It is also among the purpose of this study, made in the context of modals and tenses, shows what kind of changes occurred in the understanding of grammar in general during these periods. The first work discussed in the study is the book Müyessiretü'l-Ulûm by Bergamalı Kadri, which is the first Turkish grammar book known to have been written in the Anatolian field. The work examined later is Kavâ'id-i Osmaniyye, written by Ahmet Cevdet Pasha and Fuat Pasha, dated 1851, which is the first grammar book known to have been written after Müyessiretü'l-Ulûm in the Anatolian field. This book is also the first Turkish grammar book known to have been written to be taught in schools. The work examined later in the study is the book Türkçe Sarf ve Nahiv written by Hüseyin Cahit Yalçın dated 1908. According to many researchers, the work, which is accepted as an important stage in the history of Turkish grammar writing, carries the effects of the French grammar understanding and is the harbinger of the increasing influence of the Western influence in Turkish grammar. Another book examined in the study is Ahmet Rasim's Yeni Sarf Dersleri published in 1924. This book was used as a textbook in schools from the date it was written until the adoption of the new Turkish alphabet. The last work examined in the study is the book titled Ana Hatlarile Türkçe Gramer, dated 1940, which is a survey and guide prepared by Tahsin Banguoğlu for the Ministry of Education, which can be described as the first modern grammar of Turkish.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62518 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1311-1324]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/665 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Oyunlarla Dil Eğitimi]]> <![CDATA[Language Education with Games]]> <![CDATA[Atilla DİLEKÇİ]]> <![CDATA[Türkçe eğitimi, oyun, eğitici oyun, oyunla dil eğitimi, oyunla Türkçe öğretimi]]> <![CDATA[Turkish education, game, educational game, language teaching with game, Turkish language teaching with game]]> <![CDATA[Öğrencilerin dil becerilerini geliştirmek için oynanabilecek oyunları tanıtmayı amaçlayan bu çalışma betimsel araştırma yöntemlerinden bir derleme çalışmasıdır. Bu araştırmada 1990-2022 yılları arasında oyunlarla dil eğitimi ile ilgili yüksek lisans tezleri, doktora tezleri, makaleler ve kitaplar taranmış ve dil eğitimini destekleyici oyunlar belirlenmiştir. Ardından bu oyunların nasıl oynandığı açıklanmıştır. Bunun yanında oyunların hangi dil becerilerini geliştireceği ortaya konmuştur. Araştırma sonucunda öğrencilerin dil becerilerini geliştirici 49 oyun belirlenmiştir. Bunların 21’i sözlü anlatım becerilerini, 4’ü yazılı anlatım becerilerini, 17’si sözvarlığını geliştirmeye ve 7’si dil bilgisi kurallarını öğretmeye yöneliktir. Alanyazında daha çok öğrencilerin sözlü anlatım becerilerinin etkin kullanıldığı oyunların olduğu belirlenmiştir. Ardından kelime oyunlarının sayısı fazladır. Dil bilgisi ve yazılı anlatım becerilerinin gelişimine yönelik oyun sayısının az olduğu bulgulanmıştır. Öğrencilerin kendilerini ifade etme konusunda özgüven kazanması, akranlarıyla iletişim kurmalarını ve sosyalleşmelerini desteklemek için sözlü anlatım becerilerinin etkin kullanıldığı oyunlar oynanabilir. Okuma ve yazma becerilerinin gelişimine yönelik kura çekme, şifreli mektup, nasıl yapılır? ve senaryo yazma oyunlarından yararlanılabilir. Dil bilgisi öğretimi ve konuların pekiştirilmesi için dil bilgisi öğretimine yönelik tasarlanan oyunlar oynanabilir. Bunlar öğrencilerin dil bilgisi kurallarını uygulayabilmesini kolaylaştıracaktır. Öğrencilerin kelime haznelerini geliştirmek için grupla ya da bireysel oynanabilen oyunlar sınıf içinde ve dışında oynanabilir. Ayrıca dijital kelime oyunları da konuya göre öğretim sürecinde kullanılabilir.]]> <![CDATA[This study aiming to introduce the games that can be used to improve students’ language skills is a literature review, one of descriptive research methods. In this study, master’s and doctoral theses, articles and books about language teaching with games published between the years of 1990- 2022 were evaluated; games supporting language teaching were determined and it was explained how these games were played. It was revealed which language skill the games might contribute. 49 games to improve language skills have been identified. Of these, 21 are aimed at improving oral expression skills, 4 at written expression skills, 17 at vocabulary and 7 at teaching grammar rules. In the literature, it was determined that there were games in which students’ oral expression skills were effectively used to a greater extent, followed by vocabulary games. It was found that the number of games concerning grammar and written expression skills was low. Games in which oral expression skills are effectively used may be played to enable students to gain self- confidence, communicate with their peers and socialize. Such games as casting lots, secret letters, ‘how to make’ and writing scenario may be used. Games intended for grammar teaching and the reinforcement of the subjects learnt may be played. This facilitates students to apply grammar rules. Games that are played in groups or individually to improve students’ vocabulary may be played in and out of the classroom. Besides, depending on the subject, digital vocabulary games can also be used in teaching.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62517 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1199-1216]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/666 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kadın Tasvirlerinde İlk Kadın Yazarların Tavrı ve Erkek Dilinden Sapmalar]]> <![CDATA[The Attitude of First Female Writers in The Depictions of Women and Deviations From The Male Language]]> <![CDATA[Burcu UŞAKLI SANDAL]]> <![CDATA[Kadın dili, kadın tasviri, Türk romanı, kadın yazar, Fatma Aliye]]> <![CDATA[Woman language, depiction of woman, Turkish novel, woman author, Fatma Aliye]]> <![CDATA[Sanat ve edebiyat eserleri ister Doğu geleneğiyle isterse Batılı bir anlayışla şekillenmiş olsun her iki durumda da erkek egemen sistemin kuralları çerçevesinde gelişmiştir. Türk edebiyatı da başlangıçtan itibaren genel anlamda ataerkil bir kimliğe sahiptir. Erkek yazarların dünyasında var olma çabası gösteren kadın yazarlar, geleneğin kendilerine sunduğu kimliği kabulle bir şekilde sistem içine dâhil olmaya çabalarlar. Tanzimat’ın ilk yılları ile Ara Nesil’de eser veren kadın yazarlarımızda da aynı çabanın izleri görülür. Kadın yazarlar bu ilk yıllarda genel itibariyle erkek egemen söylemin sürdürüldüğü eserler kaleme almıştır. Ancak bu dönemin kadın yazarlarının eserlerini özellikle kadın tasviri bağlamında değerlendirdiğimizde bu durumun aksi olan örneklere rastlanmıştır. Bu örnekler tespit edebildiğimiz kadarıyla daha çok kadın bedenlerini tasvir konusunda öne çıkar. Öyle ki kadın yazarlar kadın bedenini tasvir ederken bazı noktalarda erkek yazardan ayrılır. Bu bir anlamda kadın dilinin ilk izlerine ulaşmanın da göstergesi olabilir. Özellikle dönemin önemli yazarlarından Fatma Aliye’nin kimi eserlerinde, erkek dilinden sapmalar şeklinde yorumlanabilecek bir üslup farklılığından söz etmek mümkündür. Ancak Fatma Aliye’nin kadın tasvirlerinde sıklıkla karşılaşılan bir ikilem hâlinin olduğu da görülmüştür. Bu sebeple çalışmamızda Tanzimat’tan Servet-i Fünun’a edebiyatımızda adından söz ettirmiş kadın yazarların -özellikle de Fatma Aliye’nin- 1901’e kadar yayımlanmış olan romanlarındaki kadın tasvirlerinde erkek yazardan farklı olan ifadeler ve yazarın kadın tasviri konusunda yaşadığı ikilem incelenecektir.]]> <![CDATA[Art and literary works, whether shaped by the Eastern tradition or a Western understanding, have developed within the framework of the male-dominated system in both cases. Turkish literature also maintains its patriarchal identity it possessed from the beginning after Tanzimat era. Women writers, struggling to exist in the world of male writers, try to be included in the system by accepting the identity that tradition offers them. The traces of the same effort can be seen in our female writers who wrote in the first years of Tanzimat and the Intermediate Generation. However, when we look at the works of women writers of this period, especially in the context of the depiction of women, it is possible to come across examples that are the opposite of this situation. As far as we can determine, these examples are more prominent in depicting women’s bodies. In a sense, this may also be an indicator of reaching the first traces of women's language. It is possible to talk about a stylistic difference, which can be interpreted as deviations from the male language, especially in some works of Fatma Aliye, one of the important writers of the period.However, in Fatma Aliye's depictions of women, it has been observed that there is a dilemma in general. For this reason, in our study, some aspects that are different from male writers in the women's descriptions of the women writers -especially Fatma Aliye- who have made a name for themselves in our literature from the Tanzimat to Servet-i Fünun will be examined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62512 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[731-744]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/667 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sirke Tom ve Leenane’in Güzellik Kraliçesi’nde Metinlerarası İlişki]]> <![CDATA[The Intertextual Relationship Between Vinegar Tom and The Beauty Queen of Leenane]]> <![CDATA[Ajda BAŞTAN]]> <![CDATA[Caryl Churchill, metinlerarasılık Julia Kristeva, Martin McDonagh, yoksulluk, Leenane’in Güzellik Kraliçesi, Sirke Tom ]]> <![CDATA[Caryl Churchill, intertextuality, Julia Kristeva, Martin McDonagh, poverty, The Beauty Queen of Leenane, Vinegar Tom]]> <![CDATA[Bu çalışma, Caryl Churchill'in Sirke Tom ile Martin McDonagh'ın Leenane’in Güzellik Kraliçesi oyunlarındaki metinlerarası benzerliklere odaklanmaktadır. Ancak, bu metinlerarası incelemenin birincil amacı, McDonagh'ın Churchill'in Sirke Tom oyunundan yararlandığını göstermek değildir. Churchill ve McDonagh dünya edebiyatının özgün yazarları arasındaki yerlerini her zaman koruyacak olan sevilen oyun yazarlarıdır. Bir edebiyat kuramı olarak metinlerarasılık, 1966 yılında Julia Kristeva'nın ileri sürdüğü bir iddiadan sonra akademik çalışmalarda kullanılmaya başlanmıştır. Kristeva'ya göre yeni yazılan her eser, önceki eserlerin bir harmanıdır. Metinlerarası kuramına göre bir yazar, diğer metinleri kendi metnine dâhil ederek yeniden ortaya çıkarır. Genel kültürü ve bilgisi o vakte kadar çeşitli olaylardan oluştuğu için yazar bunu bilinçsizce yapar. Bu bağlamda, iki veya daha fazla metni analiz ederken, okuyucu metinlerarası yorumlama sırasında eleştirmen haline gelir. Bununla beraber, her okuyucu farklı bir kültürel geçmişe sahip olduğundan, metinler arasında farklı benzerlikler bulacaktır. Sonuç olarak metinlerarası yorumlamada okuyucu tamamen özgün bir süreç içerisine girer. McDonagh'ın 1996 yılında sahnelenen Leenane’in Güzellik Kraliçesi eleştirmenler tarafından hem Alfred Hitchcock'un başyapıtı olan Psycho’ya (Sapık) hem de Quentin Tarantino filmlerine benzetilmektedir. Ancak olay örgüsü tamamen farklı olsa da, McDonagh'ın oyununun Caryl Churhill'in Sirke Tom oyununa benzediğine kuvvetle inanmaktayım. Bu çerçevede, Churchill'in oyunundaki ana karakterler Alice ve Joan, McDonagh'ın yirmi yıl sonra sahnelenen oyunundaki Maureen ve Mag ile benzerlikler göstermektedirler. McDonagh'ın oyununda Churchill'in ana karakterleri sanki yirmi yıl yaşlanmış olarak karşımızda bulunmaktadırlar. Diğer bir paralellik ise her iki oyunun kırsal alanlarda geçmesidir. Yoksulluk, her iki oyunda öne çıkan bir tema olan diğer bir benzerliktir.]]> <![CDATA[The present study focuses on the intertextual similarities in Martin McDonagh’s The Beauty Queen of Leenane in comparison with Caryl Churchill’s Vinegar Tom. In any case, the primary objective of this intertextual analysis is not to demonstrate that McDonagh benefited from Churchill's Vinegar Tom. Indeed, Churchill and McDonagh are well-loved playwrights who will always maintain their places among the original authors of world literature. Intertextuality as a literary theory, started to be applied in academic studies after a claim made by Julia Kristeva in 1966. In Kristeva’s viewpoint, every newly written work is a blend of previous works. According to the intertextual theory, authors rewrite other texts by incorporating them into their own work. Since their general culture and knowledge consist of various events up to that point, the authors conduct the intertextual process unconsciously. Furthermore, when analysing two or more texts, the reader becomes the critic during the intertextual interpretation. In this sense, while each reader comes from a different cultural background, they will find different similarities between texts. As a result, in intertextual interpretation, the reader engages in a completely original process. McDonagh’s The Beauty Queen of Leenane staged in 1996, is resembled both to Alfred Hitchcock’s masterpiece Psycho and Quentin Tarantino films by critics. However, even though their plots are completely different, I strongly believe that McDonagh’s play is similar to Caryl Churhill’s Vinegar Tom that was performed twenty years earlier. In this framework, the main characters Alice and Joan in Churchill’s play display similarities with Maureen and Mag in McDonagh’s work that was staged twenty years later. It presents the sense that Churchill's main characters have aged twenty years in McDonagh's play. Another parallel is that both plays take place in rural areas. Poverty as a prominent theme is a further parallelism in both plays.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62330 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1145-1157]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/668 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Romanda İdeolojinin Aktarımı İçin Oluşturulan “Tip”in Özellikleri ve Bir İdeolojik Tip Örneği Olarak Sümer Kızı Romanının “Bilge”si ]]> <![CDATA[The Features of the "Type" Created for the Transfer of Ideology in the Novel and the "Bilge" of the Sümer Kızı Novel as an Example of Ideological Type]]> <![CDATA[Ahmet AKGÜL]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, roman, roman kişileri, tip, karakter, tezli metin, ideoloji, ideolojik tip]]> <![CDATA[New Turkish Literature, novel, characters of novel, type, character, text with thesis ]]> <![CDATA[Bu çalışmada, genellikle romana ideolojik işlevler yükleyen yazarların metinlerinde gördüğümüz “tip” terimi üzerinde durmak ve tezli metin kapsamında değerlendirilebilecek romanların şahıs kadrosunun niçin ‘tip’ler üzerinden oluştuğunu göstermek istiyoruz. Ayrıca ‘ideolojik tip’ diye ifade edilen roman kişisinin özelliklerini ortaya çıkarmak çalışmamızın bir diğer sorunsalı ve hedefidir. Romanın toplumun düşünme biçimini ve yaşam tarzını etkileyebileceğini düşünen yazarlar, ideolojisini kurmaca metnin merkezine alan romanlar yazmıştır. Romanın önemli özelliklerinden biri, hayatın ‘çok sesliliğini’ roman kişileri üzerinden çeşitli perspektifleri bünyesinde toplayarak gerçek/yaşanılan hayata daha yakın durmaya çalışmasıdır. Romanın bu hususiyetinin aksine “tezli veya ideolojik” kurmaca metinlerin başkişisinin genellikle olaylar karşısındaki tutumu, düşünme şekli, söylemleri aynı minvalde olan, okurlar tarafından ne yapacağı tahmin edilebilen, tek boyutlu ‘tip’ler olduğu görülmektedir. Bu makalenin sorunsalı da tam bu noktadan hareket eder. Tezli metinlerde niçin genellikle tip üretimi olur? Üretilen ‘tip’ kişisinin özellikleri nelerdir? Yazar niçin tip oluşturmaya ihtiyaç duyar? Edebiyat araştırmacılarının ‘tip’ tanımlamalarına baktığımızda ise tip kategorisi altında değerlendirilen ‘toplumsal, psikolojik, karakter’ gibi kavramların olduğunu görmekteyiz. Zikrolunan kavramların sınırları kes(k)in olmamakla birlikte kurmaca metinlerde ‘ideolojik’ bir temsilin varlığı da aşikârdır. Biz edebiyat eleştirmenlerinin tip tanımlamalarını inceleyerek ‘ideolojik tip’in özelliklerini saptamaya çalıştık. İdeolojik bir tip yaratımının birincil amacı, yaşanılan hayattan insanı alıp romana koymak değil, romanlardan günlük yaşama nakledilmek istenen insanı oluşturmaktır. İdeolojik tipler yazarlar tarafından, ideolojinin taşıyıcısı olarak, kalabalıklar arasına katılımı sağlanması hedefiyle yaratılır. Sonuç olarak tespit ettiğimiz bulgulardan hareketle Sümer Kızı romanının başkişisi Bilge’yi bir ideolojik tip olarak göstermeye gayret ettik. Çünkü, Sümer Kızı romanının olay zamanı her ne kadar milattan önceki bir zaman diliminde yaşayan Sümerler dönemi olsa da İskender Fahrettin Sertelli, romanın yazıldığı dönemin politik söylemleri üzerinden hem olay örgüsünü hem de Bilge’yi tasarlayarak ideolojik bir tip yaratımı yapmıştır.]]> <![CDATA[In this study, we want to emphasize the term "type", which we usually see in the texts of authors who attribute ideological functions to the novel, and show why the characters in novels, which can be seen as texts with thesis, was formed by using "types". In addition, the other problematic and aim of our study is to reveal the characteristics of the novel character, which we refer to as the 'ideological type'. When the put in order effect of the novel on the social structure was understood, often called "texts with thesis" novels that transfered the ideology to the text shallowly and overtly in Turkish literature studies emerged. one of the most important features of the novel is that it includes various perspectives in itself. Therefore, it is closer to real life. Contrary to this feature of the novel, it is seen that the protagonist is usually the 'type' in "with thesis or ideological" fictional texts. When we look at the definitions of 'type' defined by Turkish literature researchers, we observe that there are concepts such as 'social, psychological, character' that are seen under the category of "type". Although the boundaries of the mentioned concepts are not definite, the existence of an 'ideological' representation in fictional texts is also obvious. In addition to these concepts, we tried to determine the characteristics of the 'ideological type' by examining the type definitions of literary critics and making the definition of 'ideological type'. Based on the findings we have determined, we have tried to show the main character Bilge, who is the ideological type of the novel Sümer Kızı, as an example for our claim. As a result, the primary purpose of creating an ideological type is not to take the person from the lived life and put them in the novel, but to create the person who is wanted to be transferred from the novels to daily life. Ideological types are created by writers with the aim of ensuring their participation among the crowds (readers) as the carrier of the ideology.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62248 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[359-375]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/669 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ayşegül Acevit’in Zu Hause in Almanya Eserinde Kültürel Hibritlik]]> <![CDATA[Cultural Hybridity in Zu Hause in Almanya by Ayşegül Acevit]]> <![CDATA[Talat Fatih ULUÇ]]> <![CDATA[Alman edebiyatı, hibritlik, kültürlerarası, Ayşegül Acevit, kültürel öğeler]]> <![CDATA[German literature, hybridity, intercultural, Ayşegül Acevit, cultural elements]]> <![CDATA[Günümüzde birçok insan farklı nedenlerle farklı ülkelerde birlikte yaşamaktadır. Türklerin 1960'larda Almanya'ya göç etmesi ise buna önemli bir örnek olarak gösterilebilir. Bu göçün en önemli yansımalarından biri de ikinci ve üçüncü kuşağın da Almanya'ya yerleşmesi ve Alman edebiyatı gibi çeşitli alanlarda başarılı olmasıdır. Bu duruma Almancayı edebi dil olarak kullanmaları da etki etmiştir. Söz konusu kuşakların Almanya'daki tüm sosyalleşme sürecinden geçmeleri Almancaya hâkim olmalarında rol oynamıştır. Aslında, bu durumdaki insanlar, Alman ve Türk kültürleri arasındaki önemli farklılıkları tanıdıkları ve belirli özellikleri kabul eden veya reddeden melez bir kimlik geliştirdikleri üçüncü bir alana kucak açarak daha fazla karakterize edilmektedir. İki kültürün etkileşimi yeni davranışlara yol açabilmektedir. Bu bağlamda, bu çalışmanın amacı, Ayşegül Acevit'in Zu Hause in Almanya adlı eserinde yer alan kısa öykülerdeki kültürlerarasılık boyutunu içeren çözümlemeleri örneklerle göstermektir. Buna paralel olarak eserdeki kısa öyküler incelenecek ve farklı kültürlerin nasıl karşılıklı etki altında olduğu gösterilmeye çalışılacaktır. Farklı kültürler bir arada olduklarında hiç kuşkusuz birbirlerini etkilemektedirler. Edebi eserler, farklı kültürlerle bir arada yaşamayı göstermek için yadsınamaz kaynaklar olarak değerlendirilebilir. Bu doğrultuda Acevit, Türk ve Alman kültürleriyle iç içe olmanın getirdiği etkiyle kültürlerin nasıl karıştığını ve belirli bir etki altında olduğunu görebildiğini eserinde örneklerle sunmaktadır. Bunun bir yansıması olarak çalışmada farklı kültürlerin karşılıklı etki altında olduğu ifade edilmeye çalışılmıştır. İki kültürle yetişmek, kültürlerin birbirleriyle etkileşime ve içiçe girmelerini görmeyi kolaylaştırdığını somutlaştırmaktadır.]]> <![CDATA[Nowadays many people live together in different countries for different reasons. A relevant reason was the immigration of the Turks to Germany in the 1960s. Above all, the second and third generation of guest workers later settled in Germany and were successful in various areas, such as in German literature. They use German as their literary language. They went through all the socialization in Germany, so they are more proficient in the German language. In fact, people in this situation are more characterized by embracing a third space in which they recognize important differences between German and Turkish cultures and develop a hybrid identity that accepts or rejects certain characteristics. The interaction of two cultures can lead to new behaviors. In this regard, the aim of this work is to represent the analysis taking into account the aspect of interculturality with examples in short stories in the work Zu Hause in Almanya by Ayşegül Acevit. It should be analyzed in short stories and shown how the different cultures are under mutual influence. Different cultures work together when they live together. Literary works are relevant to show coexistence with different cultures. Acevit lives together with the Turkish and German culture and can thus see how these cultures mix and are under a certain influence. In this sense, it was stated in the paper that the different cultures are under mutual influence. Growing up with two cultures, it is easy to see the cultures interacting and mixing.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62238 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[775-786]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/670 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cemil Süleyman’ın Siyah Gözler Romanında Cinsiyet Rollerine Dair Bir Çözümleme]]> <![CDATA[An Analysis of Gender Roles in Cemil Süleyman's Novel “Siyah Gözler”]]> <![CDATA[Alev ÖNDER]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Cemil Süleyman, Siyah Gözler, feminist eleştiri, cinsiyet rolleri, erkek imgesi]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Cemil Süleyman, Black Eyes, feminist criticism, gender roles, male image]]> <![CDATA[Fecr-i Âti topluluğunun önemli yazarlarından Cemil Süleyman Alyanakoğlu’nun eşinden ayrılmış yalnız bir kadının erkek bir karakter ile ilişkisinin anlatıldığı Siyah Gözler romanı, toplumsal cinsiyet rollerine dair bir okuma olanağı sağlar. Romanın merkezinde isimsiz bir kadının çelişki ve çatışma dolu iç dünyası yer alırken erkek karakterin arka planda olması dikkat çeker. Bu çalışmada erkek yazar tarafından üretilmiş metinde kadınlık ve erkekliğe dair temsiller değerlendirilmektedir. Kadın karakterin psikososyal yapısına ışık tutan romanda erkeğin sesinin nasıl duyurulduğu sorgulanmaktadır. Çalışmanın amacı kıskançlığı, şüpheleri, hezeyanları ve korkuları ile betimlenen kadının ve erkeğin konumunun eserde yansıtılma biçimini değerlendirmektir. Siyah Gözler romanında ataerkil toplumun kadın erkek ilişkilerine bakış açısı ortaya konulurken dönemin sosyo-kültürel yapısına dair önemli bilgiler de aktarılmaktadır. Bu çalışmada esere dönük eleştiri ile toplumsal cinsiyet rolleri, kadın ve erkek imgesi ele alınmaktadır. Erkek egemen topluma ayna tutulan eserde boşluklar ve söylenmeyen hususların işlevine dikkat çekilir. Metindeki hiyerarşik yapı unsurları tespit edilirken kadın ve erkek karakterlerin benlik inşa süreci tahlil edilir. Romanda cinsiyetçi güç ilişkilerinin hem kadın hem de erkeğin kimliğine yansımalarının ortaya konulması amaçlanmaktadır. Feminist eleştirinin ışığında kadınlık ve erkeklik kavramlarının anlam dünyası irdelenirken kültürel kodların karakterlerin hem kendileri hem de çevre ile ilişkilerine etkisi ortaya konulmaktadır. İç ve dış baskı unsurlarının özellikle kadın karakterde yarattığı değişimin yansıtılma biçimi değerlendirilmektedir.]]> <![CDATA[One of the crucial authors of Fecr-i Âti community, Cemil Süleyman Alyanakoğlu's novel Siyah Gözler, in which the relationship of a lonely and widowed woman with a male character is narrated, provides an opportunity to read regarding gender roles. In the center of the novel, there is an unnamed woman's inner world full of contradictions and conflict, while the male character is in the background. In this study, representations of femininity and masculinity in the text produced by the male author are evaluated. In the novel, which sheds light on the psychosocial structure of the female character, it is questioned how the male voice is heard. In this study, it is aimed to examine how the positions of both man and woman who is described with her jealousy, doubts, delusions, and fears, are reflected. While revealing the perspective of patriarchal society on male-female relations in the novel Siyah Gözler, crucial factors about the sociocultural structure of the period is also conveyed. In this study, gender roles and women’s and men’s images are discussed through work-centered criticism. In the novel, which is mirrored to the male-dominated society, attention is drawn to the function of gaps and unspoken matters. While determining the hierarchical structure elements in the text, the self-construction process of male and female characters is also analyzed. It is aimed to reveal the reflections of sexist power relations on the identities of both women and men in the novel. In the light of feminist criticism, while the semantic world of the concepts of femininity and masculinity is examined, the effect of cultural codes on the relations of the characters both with themselves and the surroundings is revealed. The way of reflecting the change created by internal and external pressure elements, particularly in the female character, is evaluated.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62225 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[593-606]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/671 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ayla Kutlu’nun “Bir Göçmen Kuştu O” ve “Emir Bey’in Kızları” İkilemesini Göç/Sürgün Bağlamında Okuma]]> <![CDATA[Reading Double Series of Ayla Kutlu’s “Bir Göçmen Kuştu O” and “Emir Bey’in Kızları” in the Context of Migration/Exile]]> <![CDATA[Nesime CEYHAN AKÇA]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Ayla Kutlu, sürgün, göç, roman, tahlil]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Ayla Kutlu, exile, migration, novel, analysis]]> <![CDATA[Türk Edebiyatı tarihinin önde gelen romancılardan kabul edilen Ayla Kutlu, üretken kalemiyle dikkatleri üzerinde toplamayı bilmiştir. Kutlu’nun otuz beş yaşında başlayan yazma serüveni roman, hikâye ve çocuk kitapları ile çeşitlenmiştir. Romanlarında tarihî dokuya yaslanmayı tercih eden Ayla Kutlu, kadın dünyasının gizlerini aktarmada, Türk toplumunda her kesimden kadını anlatmada başarılı olmuştur. Bu makalede Ayla Kutlu’nun bir devir romanı kabul edebileceğimiz Bir Göçmen Kuştu O (1985) ile Emir Bey’in Kızları (1999) ikilemesi, romanın başkahramanı Emir Bey’in 6 yaşlarında yaşadığı zorunlu sürgün merkeze alınarak tüm romana sirayet eden sürgün atmosferi etrafında tahlil edilecektir. “Sürgün” kavramı, her bir başlıkta çalışmaya yol gösterecektir. Yazar romanda, 133 yıllık bir aile hikâyesini başlangıç ve ilerleyen zaman içerisinde kuvvetli gelgitlerle okuyucu zihninde hiçbir boşluk bırakmadan başarıyla aktarır. Türk-Rus Savaşındaki sürgünle başlayan hikâye, 1990’lı yıllara kadar taşınır. Tahlil için bu romanın seçilmesinde kurgunun özellikle sürgünle ilişkilendirebildiğimiz yapısı etkilidir. Başkahraman Emir Batubey, roman boyunca sürgün kimliğin bütün gelgitlerini bünyesinde taşır. Dünya üzerinde hiçbir yere tam anlamıyla bağlanamaz. Üzerinde mal mülk bırakmaz. Romanda çelişkiler barındıran bir kişilik olarak inşa edilmiştir: İki farklı eşte iki farklı Emir Bey’le karşılaşılır ya da vatan savunmasında cevval ve gözüpek Emir Bey, ev içerisinde en ufak bir sorunu çözmede güçsüzdür. İçe kapalı ve ağırlıklı olarak kederli bir tiptir. Dünya üzerinde kendini bir yere ait hissedemeyişi roman boyunca onun tam bir “yersiz yurtsuz” olduğunun göstergesidir.]]> <![CDATA[Ayla Kutlu, who is considered one of the leading novelists in the history of Turkish Literature, has managed to attract attention with her productive pen up to the present. Kutlu’s writing adventure, which started at the age of thirty-five, has diversified with novels, stories and books for children. Ayla Kutlu, who prefers to lean on the historical texture in her novels, has been successful in conveying the secrets of the women’s world and telling women in all segments of Turkish society. In this article, double series of Ayla Kutlu Bir Göçmen Kuştu O (1985) and Emir Beyin Kızları (1999) which we can accept as a period novel will be analyzed around the exile atmosphere extending entire of the novel by focusing on the forced exile of Emir Bey, who are the the protagonist of the novel when he was 6 years old. In the analysis, which we will rely on a classical novel analysis method, the concept of “exile” will guide the study in each topic. In the novel, the author successfully conveys a 133-year-old family story, with strong ebbs and flows (tides) in the beginning and later on, without leaving any gaps in the mind of the reader. The story that started with the exile in the Turkish-Russian War is carried until the 1990s. The structure of the fiction, which we can associate with exile, is influential in the selection of this novel for the analysis. The protagonist Emir Batubey carries all the tides of exile identity throughout the novel. He cannot be fully connected to any place in the world. He does not accumulate or own any property. He is built as a contradictory personality in the novel: Two different Emir Bey are encountered with two different wives, or on the one hand, the brave and gutsy Emir Bey in defense of the homeland, on the other hand, he is powerless in solving the slightest problem in the house. He is an introverted and predominantly mournful type. The fact that he cannot feel himself belonging to a place in the world is an indication that he is a “homeless” throughout the novel.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62183 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1181-1197]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/672 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fransızca Edilgen Yapı Öğreniminde Türk Öğrencilerin Yaptıkları Yanlışların Çözümlenmesi ]]> <![CDATA[An Analysis On Turkish Students’ Errors On The Use Of Passive Voice In French ]]> <![CDATA[Emine ÇAVDAR]]> <![CDATA[Fransızca, yanlış, aktarım, edilgen yapı, fiil zamanı, yardımcı fiil]]> <![CDATA[French, error, interference, passive voice, verb tense, auxiliary]]> <![CDATA[Bu çalışma, Türkiye'de Dokuz Eylül Üniversitesi Fransız Dili Eğitimi Anabilim Dalında öğrenim gören öğrencilerinin Fransızca’da etken cümleleri edilgen cümlelere çevirirken yaptıkları yanlışlara dayanmaktadır. Araştırma evrenini, 2019-2020 akademik yılı bahar döneminde gramer dersini alan 50 öğrencinin final ödevleri oluşmaktadır. Bu çalışmanın amacı, ortaya çıkan yanlışları belirlemek ve nedenlerini açıklamaktır. Öğrencilerin yaptıkları yanlışların analiz edilebilmesi için, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırma ve Yayın Etik Kurulu'ndan 17.03.2021 tarihli ve E-87347630-640.99-30633 sayılı kararına göre etik kurul izni alınmıştır. Bu araştırmanın yöntemi nitel araştırma modellerinden biri olan durum çalışmasıdır. Öğrencilerin kurdukları edilgen cümleler analiz edilerek, karşılaştıkları zorluklar sıklık oranlarına göre sıralandırılmıştır ve edilgen cümlelerdeki yanlışların çözümlenmesinde Ráčková'nın (2017, 173) sınıflamasından hareketle yeni bir sınıflandırma önerilmiştir: a) edilgen cümlelerde zaman kullanımında ortaya çıkan yanlışlar, b) geçmiş zaman ortaç kullanımı yanlışları, c) yardımcı fiil kullanımı yanlışları, d) cümle öğelerinde sıralama yanlışları, e) edilgen yapılmaması gereken cümlelerin edilgen yapılmaya çalışılmasında karşılaşılan zorluklar. Edilgen cümle kurulumunda, öğrencilerin en çok fiil zamanı özellikle de yakın geçmiş zaman kullanımında yanlış yaptıkları saptanmıştır. Öğrencilerin %78.50'si edilgen yapının sınırlılıklarını çok iyi anladığı gözlemlenmiştir. Karşılaşılan güçlüklerin bir kısmı Türkçe’den Fransızca’ya olumsuz aktarımdan kaynaklanırken bazı yanlışların yabancı dil öğrenimindeki yetersiz bilgiden kaynaklandığı sonucuna varılmıştır. Hedef dilde daha derin bilgi gereksinimin nedeni budur. ]]> <![CDATA[This study is based on the errors that take place during the transformation of active voice into passive voice by Turkish students in the <a href="http://ydfo.aef.marmara.edu.tr/">Department of French Language Teaching</a> at Dokuz Eylül University in Turkey. The research corpus consists of 50 written expressions from a final assignment of the grammar course in the spring semester of the 2019-2020 academic year. The purpose of this study is to identify these errors and to be able to understand their sources. The approval of the ethics committee is obtained to be able to analyze the errors made by the students. The qualitative research model for this research is the case study. By analyzing the sentences produced by the learners, we identified difficulties according to their frequencies and we proposed another classification by taking inspiration from the classification of errors in the passive sentences according to Ráčková (2017, p.173): a) the use of verb tense in the passive sentences, b) the form of the past participle, c) the choice of the auxiliary, d) the word order in passive sentence, e) the possibility of passivation of the sentences presented. It appears quite clearly that students make the most errors in the expression of verb tense especially on the use of recent past in the case of the passive voice while 78.50 % of students understood very well the limits of <a href="https://tureng.com/tr/turkce-ingilizce/passivity">passivity</a>. Some of the difficulties encountered result from interference between Turkish and French while others cannot be associated with it. We finally conclude that knowledge of the use of passive voice in French among some students is partial. That is why they need more in-depth knowledge in the target language. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62161 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[827-843]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/673 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Misafir” İzleği Uzunharmanlar’da Davetsiz Bir Misafir (Sezgin Kaymaz)]]> <![CDATA[The “Guest” Theme An Uninvited Guest in Uzunharmanlar (Sezgin Kaymaz)]]> <![CDATA[Hafize ŞAHİN]]> <![CDATA[Sezgin Kaymaz, epigraf, analoji, misafir, kaçış kuramı.]]> <![CDATA[Sezgin Kaymaz, epigraph, analogy, guest, escape theory.]]> <![CDATA[Sezgin Kaymaz’ın ilk romanı Uzunharmanlar’da Davetsiz Bir Misafir 1997 yılında yayımlanır. Roman günümüze değin 13 baskı yapar ve yazar, roman ve hikâye türlerinde eserler yazmaya devam eder. Özgün üslubu ile dikkat çeken Sezgin Kaymaz, dramatik çatısı sağlam ve temposu yüksek bir anlatımla geniş bir okur kitlesi tarafından takip edilmektedir. Kişileri müdahale etmeden, mesleki konumu, yaşı, cinsiyeti ve hayata bakışı ne ise öyle oluşturan yazarın eserlerinde kişilerin gerçekçi olmasında yazarın empati kurarak yazma anlayışı da etkilidir. Uzunharmanlar’da Davetsiz Bir Misafir adlı eser, yazarın yayımlanmış ilk romanıdır. Türk kültürünün yansıdığı eserlerinde içerden bir bakış açısı ile olayları düşler ve iyimser bir tutumla kâğıda yansıtır. Uzunharmanlar’da Davetsiz Bir Misafir adlı eserin “misafir izleği” bağlamında ele alınacağı bu çalışmada; öncelikle yazarın üslubu üzerinde durulacak, eserdeki olay örgüsünden kısaca bahsedilecek ve eserdeki kişiler, yer ve zaman unsurları hakkında bilgi verilecektir. Sonrasında ise “misafir izleği” merkeze alınarak “misafir izleği”nin romanda “epigraf, analoji” anlatı teknikleriyle nasıl bağdaştırıldığı açıklanacaktır. Misafir kelimesinin Türk kültüründeki anlamından yola çıkarak romanın analiz edileceği bu çalışmada, insan hayatında misafir olmanın anlamı Musa karakterinden hareketle değerlendirilecektir. Musa’nın misafirliği kaçış kuramı ve intihar kavramlarıyla incelenecektir. Yazarın üslubunun bir parçası olarak epigraf ve analoji anlatı tekniklerinin romanın dramatik çatısındaki etkisi değerlendirilerek Musa’nın araftaki hâli intihar ve kaçış kuramı ile okunacaktır. ]]> <![CDATA[Sezgin Kaymaz’s first novel, An Uninvited Guest In Uzunharmanlar, was published in 1997. The novel has 13 editions until today and the author continues to write works in the genres of novels and stories. Sezgin Kaymaz, who draws attention with his original style, is followed by a wide readership with a strong dramatic tone and a high-tempo narrative. In this study, in which the work called An Uninvited Guest In Uzunharmanlar will be discussed in the context of “guest theme”; first of all, the author’s style will be emphasized, the plot in the work will be briefly mentioned and information will be given about the people, place and time elements in the work. Afterwards, it will be explained how the “guest theme” and “guest theme” are associated with the “epigraph, analogy” narrative techniques used in the novel. In this study, in which the novel will be analyzed based on the meaning of the word guest, the meaning of being a guest in human life will be evaluated based on the character of Musa. As a part of the author’s style, the effect of epigraph and analogy narrative techniques on the dramatic framework of the novel will be evaluated, and Musa’s state in purgatory will be read with the theory of suicide and escape. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62157 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[1049-1064]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/674 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bourdieu’nün Alan, Habitus ve Sermaye Kavramları Işığında Çeviriye Bir Üst Bakış]]> <![CDATA[An Overview Of The Translation In The Light Of Bourdieu's Conceptions Of Field, Habitus, And Capital]]> <![CDATA[Esat TOSUN]]> <![CDATA[Çeviribilim, çeviri sosyolojisi, alan, habitus, sermaye ]]> <![CDATA[Translation studies, sociology of translation, field, habitus, capital ]]> <![CDATA[Kişioğlunu diğer canlılardan ayıran en önemli özelliklerinden birisi etkili bildirişim yetisine sahip olmasıdır ve ihtiyaçlarını karşılamaları bu yetilerini, diyesi bildirişimin en temel araçlarından birisi olan dili ne derece verimli kullanabildiklerine bağlıdır. Devimsel ve sosyal yaşam anlayışına sahip olan kişioğlu, tarih sahnesine çıktığı andan itibaren muhtelif sebeplerle sürekli hareket halindedir ve bu süreçte farklı topluluklar birbirleriyle karşılaşmakta, etkileşime geçmektedir. Dillerin ve harsların farklılaştığı karşılaşmalarda ise bildirişim sorunları gündeme gelmektedir. Bu sorunların çözümü noktasında bildirişimi sağlamak adına çeviriler işe koşulmak durumundadır. Bu nedenledir ki çeviri edimi tarihsel geçmişi açısından ele alındığında, çevirinin varlığı İsa’dan Önceye (İÖ) dayandırılmaktadır (Tosun, 2021). O çağlardan günümüze kadar uzanan süreçte çeviri mefhumu çok çeşitli yönleriyle ele alınmıştır. Faraza; çevirinin ne olduğu açıklanmaya çalışılmış, nasıl yapılması gerektiği, süreçte nelere dikkat edilmesi gerektiği gibi mefhumlar tartışma konusu olmuştur. Bu bağlamda, bu çalışmada özet bilgi mahiyetinde tarihsel süreç içerisinde çeviriye yaklaşımlar paylaşılmış olup, özelinde ise 1990’lı yıllardan itibaren çeviri alanında sıkça konuşulmaya başlanan çeviri sosyolojisi kavramı ele alınmıştır. Bu minval üzere, alanda sıkça atıfta bulunulan Pierre Bourdieu’nün alan, habitus, sermaye kavramları ile çeviri arasındaki ilişkiler betimlenmeye çalışılmıştır. Çalışmanın genel katkısı göz önüne alındığında, çeviri sosyolojisinin ontolojik gerekçesi somut bir şekilde ortaya konulmuş, sosyoloji alanının kendi içerisinde dahi bazı durumlarda tanımları ve aralarındaki ilişki karmaşıklığa sebep olan “alan, habitus ve sermaye” kavramları örnekler üzerinden anlaşılır kılınmış ve çeviri ile aralarında ne tür bir ilişki olabileceği hususunda tartışılmıştır. Böylece çevirilerin ideolojik boyutları, toplumu etkileme güçleri de bir bakıma daha görünür hale getirilmiştir. ]]> <![CDATA[When the act of translation is considered within the scope of its historical origin, the dates of its first application are based on Before Christ (BC). The concept of translation has been treated from various aspects in the process from those ages to the present. To exemplify; it has been tried to explain what translation is, how it should be actualised, what should be considered in the process, etc. have been the subject of discussion. Within this context, in this study, the approaches to translation in the historical process are going to be shared briefly, and in particular, the notion of translation sociology, which has been frequently spoken in the field of translation since the 1990s, is going to be discussed. In this way, the relations between Pierre Bourdieu's concepts of field, habitus, capital, which are frequently cited in translation studies, and translation will be tried to be described. Considering the general contribution of the study to the field, the ontological base of the sociology of translation has been put forward in a concrete way, the concepts of "field, habitus and capital”, the definitions and relations among them of which sometimes spark off confusion even in the domain of sociology itself, have been made clear via exemplifications and discussed about their possible relations with translation/interpretation. Thus, the ideological dimensions of translations and their power to influence the society have been made more visible in a way.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62116 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[1065-1080]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/675 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ẕaḫīre-yi Murādiyye’de Hayvan İsimleri ve Bunların Oğuz Grubu Türk Lehçelerindeki Durumu]]> <![CDATA[Animal Names in Ẕaḫīre-yi Murādiyye and the Their Status in the Oghuz Group of the Turkic Dialects]]> <![CDATA[MURAT ÇİL]]> <![CDATA[Eski Anadolu Türkçesi, Ẕaḫīre-yi Murādiyye, tıp metinleri, hayvan isimleri, söz varlığı]]> <![CDATA[Old Anatolian Turkish, Ẕaḫīre-yi Murādiyye, medical texts, animal names, vocabulary ]]> <![CDATA[Eski Anadolu Türkçesi ile yazılmış tıp metinleri; yazıldıkları dönemin diline ve kültürüne ışık tutması, Türkçenin tarihi seyrini görme imkânı sağlaması, farklı ilim dallarına ait terimleri içermesi ve Oğuz Türkçesinin bilim dili olma yolundaki seyrini göstermesi gibi birçok yönden önemli metinlerdir. Ẕaḫīre-yi Murādiyye, Müʾmin bin Muḳbil Sinobī tarafından 1437/1438 yıllarında Eski Anadolu Türkçesi ile yazılmış bir tıp metnidir. Sinobī, Arapça ve Farsça tıp kitaplarından tercümeler yaparak ve az da olsa kendi tecrübelerini ekleyerek eserini oluşturmuştur. Eserde; beyin, baş, burun, kulak, dudak, dil ve diş hastalıkları, öksürük, bademcik iltihabı, verem, yürek ağrıları, mide rahatsızlıkları gibi pek çok hastalık; bu hastalıkların sebebi, belirtileri ve tedavileri anlatılmaktadır. Hastalıkların tedavisinde hacamat, dağlama gibi tıbbî metotları kullanmanın yanı sıra daha çok bitkilerden, hayvanlardan ve onlardan elde edilen ürünlerden faydalanılmıştır. Tedavi sürecinde hayvanlardan elde edilen ürünlerin kullanılması ve diğer isimlerin kuruluşunda hayvan isimlerinin kullanılmış olması Ẕaḫīre-yi Murādiyye’yi hayvan isimleri yönünden zengin sayılabilecek bir eser kılmaktadır. Bu çalışmada öncelikle, eserde geçen hayvan isimleri tespit edilerek bu isimler ait oldukları dile göre tasnif edilmiş ve bu isimlerin anlamları, metinde kaç defa ve nasıl geçtiği verilmiştir. Daha sonra hayvan isimlerinin bitki, hastalık ve ölçü isimlerinin kuruluşundaki ve tedavideki yeri ele alınmıştır. Son olarak da Ẕaḫīre-yi Murādiyye’de geçen hayvan isimlerinin Oğuz grubu Türk lehçelerindeki durumu tespit edilmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Medical texts written in Old Anatolian Turkish; These are important texts in many aspects such as shedding light on the language and culture of the period in which they were written, allowing to see the historical course of Turkish, containing terms belonging to different branches of science, and showing the course of Oghuz Turkish to become the language of science. Ẕaḫīre-yi Murādiyye is a medical text written by Müʾmin bin Muḳbil Sinobī in 1437/1438 in Old Anatolian Turkish. Sinobī created his work by translating Arabic and Persian medical books and adding a little of his own experience. In the manuscript, the causes, symptoms, and treatments of diseases such as brain, head, nose, ear, lip, tongue and dental diseases, cough, tonsillitis, tuberculosis, heartache, stomach ailments are explained. In the treatment of diseases, besides using medical methods such as cupping and cauterization, mostly plants, animals and products obtained from them have been used. The use of products obtained from animals in the treatment process and the use of animal names in the establishment of other names make Ẕaḫīre-yi Murādiyye a work that can be considered rich in terms of animal names. In this study, first, the names of animals in the work were determined and classified according to their origins and the meanings of these names, how many times and how they were mentioned in the text were given. Then, the status of animal names in the establishment of plant, disease, and measure names and in treatment of is discussed. Finally, the status of animal names in Ẕaḫīre-yi Murādiyye in Oghuz Turkish dialects has been tried to be determined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62054 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[213-229]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/676 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Keşanlı Zihnî ve Dîvânı’nın Yeni Tespit Edilen Müellif Nüshası Üzerine]]> <![CDATA[ On Keşanlı Zihnî and a Newly İdentified Author Copy of His Dîvân ]]> <![CDATA[Muhammet NALBAT]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Divan, Keşanlı Zihnî, Müellif Nüshası, İspanya]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Dîvân, Keşanlı Zihnî, Author’s Copy, Spain]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı şairleri, çeşitli şiirlerini divan adı verilen eserlerde toplamışlardır. Geçmişten günümüze kalan divanlar şairlerin hayatları, edebî şahsiyetleri ve şiirleri ile ilgili önemli bilgileri ihtiva etmektedir. Dolayısıyla Türk edebiyatının farklı dönemlerine ait yazma divanlar, Türkoloji sahasındaki araştırmacılar tarafından birçok ilmî çalışmaya konu edilmiştir. Ancak üzerinde ilmî çalışma yapılan bazı divanların çeşitli sebeplerden dolayı, müellif nüshasına ulaşılamamaktadır. Bu durum söz konusu divan veya müellif hakkında tam ve doğru malumatın elde edilmesini zorlaştırmaktadır. Bu makalede İspanya Milli Kütüphanesi El Yazmaları Bölümü MSS/12203 numarada kayıtlı olan ve Zihnî mahlaslı şair Seyyid Mehmed Sa’îd Keşânî’ye ait Dîvân’ın yeni bir nüshası, müellif nüshası, tanıtılacaktır. Bugüne kadar ilmî çalışmalarda kullanılmayan ve bir külliyat mahiyetinde olan bu nüsha, gerek ihtiva ettiği yeni manzumeler gerekse eserin müellifi hakkında verdiği yeni bilgiler bakımından önemlidir. Makalenin “Giriş” bölümünde 18. yüzyıl Osmanlı şiiri hakkında kısa bir malumat verilecektir. Daha sonraki bölümlerde ise sırasıyla, Keşanlı Zihnî’nin hayatı, edebî şahsiyeti, eserleri üzerinde durulacaktır. Ardından Dîvân’ın İspanya nüshası şekil ve muhteva özellikleri bakımından değerlendirilecektir. Son bölümde ise Keşanlı Zihnî Dîvânı üzerine yapılan çalışmalar kısaca değerlendirilip şair Zihnî ve Dîvân’ı hakkında daha önce ortaya konulan bazı yanlış malumat düzeltilmeye çalışılacaktır. Böylece 18. yüzyıl şairlerinden Zihnî mahlaslı Seyyid Mehmed Sa’îd Keşânî ve Dîvân’ı hakkında elde edilen yeni bilgiler ve bulgular araştırmacıların istifadesine sunulmuş olacaktır.]]> <![CDATA[Classical Turkish (Ottoman) poets used to collect their work in manuscripts referred to as divans. Such texts harbour important information about the lives, literary personalities, and poems of these early poets. They moreover shed light on different periods of Turkish literature. As such, they are frequently the subject of research by Turkologists. However, the fate of some and copies thereof get lost in the sands of time for any number of reasons. This in turn makes it difficult for us to learn more about author in question and their work in a complete and accurate manner. In this article, we shall introduce a Dîvân by the poet Mehmed Sa’îd Keşânî (pen name: Zihnî) and an author’s copy of it that had been tucked away at the National Library of Spain’s Handwritten Manuscripts Archive MSS/12203. Furthermore on the first page of the Spanish copy there is a record of A.H. 1200 (A.D. 1785-1786). This particular copy -a full corpus- has never been studied by anyone until now. Nevertheless, it carries great significance both because it contains new versus and it shed new light about its author. After the introduction chapter of this article, we will delve into the life, literary personality, and works of Kashanli Zihnî in that order. We then will examine the Spanish copy of his Dîvân in terms of its content and form. In the final section, we both will conduct a short survey about other studies that have been done on the studies on Kashanli Zihnî or on his Dîvân in general, and in doing so, attempt to correct false information. The end result we hope will be new insight about this 18th century poet for the benefit of future researchers. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62052 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[659-681]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/677 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Karslı Divan Şâiri Hâcibî’nin Şerh Ettiği Bazı Eserlerde Kullanılan Yerel Kelimeler Üzerine Bir Değerlendirme]]> <![CDATA[An Evaluation of Local Words in Some Works Annotated by Karslı Divan Poet Hâcibî]]> <![CDATA[Nilüfer ÇELİK]]> <![CDATA[Eski Türk Dili, Hâcibî, Kars, şerh, yerel kelimeler]]> <![CDATA[Old Turkic Language, Hâcibî, Kars, Commentary, local words]]> <![CDATA[Osmanlı devletinin siyasî, kültürel ve ekonomik gelişimine paralel olarak usta şair ve yazarlar vasıtasıyla gelişme gösteren divan edebiyatı 19. yüzyılın ortalarına kadar varlığını sürdürmüştür.13. yüzyıldan itibaren birçok şair ve yazar bu edebiyat geleneğine bağlı eserler vücuda getirmiştir. Bunlardan biri de Kars‘ta yetişen divan şairi Hâcibî’dir. Hâcibî, manzum ve mensur birçok eser kaleme almıştır. Bunlardan bir kısmı şerh ve tercüme yoluyla meydana getirilmiş eserlerdir. Bu çalışmada Hâcibî‘nin şerh ettiği Molla Camî‘nin Şerh-i Yûsuf u Zelîhâ, Şerh-i Lüccetü’l-Esrâr, Şerh-i Mütûn-ı Selâse isimli eserlerde geçen yerel kelimeler tarandı. Tespit edilen kelimelerin Kars ili ve çevresinde hâlâ varlığını devam ettirip ettirmediği Derleme Sözlüğü (DS) ve kaynak kişi (KK) esas alınarak ortaya konulmaya çalışıldı. İlgili kelimeler örnek cümlelerle tanıklandı. Toplam 63 yerel kelime tespit edildi. Bunlardan 41 tanesinin DS’de mevcut olduğu, 22 tanesinin de DS’de yer almadığı hâlde yörede hâlâ kullanıldığı KK tarafından onaylandı. Çalışmaya konu olan bu kelimelerden büyük bir çoğunluğunun hâla aynı anlam ve şekilde Kars‘da varlığını sürdürdüğü tespit edildi. Sonuç olarak; Divan edebiyatı geleneğinde şair ve yazarların yerel kelimeleri kullanmış olması şehir kültürünün birçok alanda olduğu gibi edebî alanda da belirli bir düzeyde yerel kültürlerden beslenmekte olduğunu ortaya koymaktadır. Bu da Türk kültürünün katmanları arasında süregelen bir bağlantının daima var olduğunu göstermektedir.]]> <![CDATA[Divan literature, which was developed through master poets and writers in parallel with the political, cultural and economic development of the Ottoman state, existed until the middle of the19th century. Since 13th century, many poets and writers have created works related to this literary tradition.One of them is the divan poetHâcibî, who grew up in Kars.Hâcibîhas written many works in verse and prose. Some of them are works created through commentary and translation. In this study, the local words mentioned in the works of Şerh-i Yûsuf u Zelîhâ, Şerh-i Lüccetü’l-Esrâr, Şerh-i Mütûn-ı Selâse written by Hâcibî were examined.It was tried to determine whether the detected words still exist in and around Kars province based on the Compilation Dictionary (CD) and the source person (SP). The relevant words were examined with sample sentences. A total of 63 local words were identified.It has been confirmed bySP that 41 of them are available on the CD, although 22 of them are not included in the CD, they are still in use in the region.It was found that a large majority of these words, which are the subject of the study, still exist in Kars in the same meaning and manner.As a result, the fact that poets and writers have used local words in the tradition of Divan literature shows that city culture, as in many areas, is fed by local cultures at a certain level in the literary field.This shows that there is always an ongoing connection between the layers of Turkish culture.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62023 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[425-439]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/678 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fatih-Harbiye Romanının Kronotopik Dünyası]]> <![CDATA[The Chronotopic World of the Novel Fatih-Harbiye]]> <![CDATA[Gülben SEVGİ]]> <![CDATA[S. Dilek YALÇIN ÇELİK]]> <![CDATA[Türk Edebiyatı, Kronotop, Fatih-Harbiye, Mikhail Bakhtin, Peyami Safa.]]> <![CDATA[Turkish Literature, Chronotope, Fatih-Harbiye, Mikhail Bakhtin, Peyami Safa.]]> <![CDATA[Yazarların toplumsal tecrübeler aracılığıyla anlatıdaki zaman ve mekân birliğini organik bir bütünlük içerisinde sunması şeklinde tanımlanabilecek olan kronotop, 1937-1938 yılları arasında Mikhail Bakhtin tarafından yazılmış olan “Romanda zaman ve kronotop biçimleri” başlıklı çalışmada “Tarihsel bir poetikaya yönelik notlar” alt başlığıyla tarihsel süreç içerisinde anlatı örnekleriyle detaylıca ele alınmış bir kavramdır. Zamansal ve uzamsal göstergelerin ayrışmazlığı temel ilkesine göre, yazarların kronotop yaratırken kurduğu ilişkiler bir yandan anlatının, anlatı dışındaki dünyayla kurduğu temas; diğer yandan kendi bütünlüğü içerisinde yarattığı etkileşimi çerçevesinde ele alınmalıdır. Romanın temel unsuru olan zaman-uzama dikkat edilerek yapılacak olan bir okumada anlatıdaki kronotopik ilişkiler ortaya çıkarılmalıdır. Yazarın dünya görüşünü, romanın vermek istediği mesajı, kahramanların hayatlarını şekillendiren zaman ve mekânın olay örgüsüyle olan ayrıştırılamaz ilişkisini daha iyi anlamayı hedefleyen kronotopik okuma sayesinde okur, aynı zamanda anlatının arka planında çalışan detayları da fark etmeye başlayacaktır. Peyami Safa’nın bireyin yansıması olduğu kadar toplumun da aynası olarak gördüğü romanlarının kurgusunda düşüncesine uygun kişi kadrosu ve bu kişilerin hayatlarını şekillendiren koşulları zaman ve mekân vardır. Bu makalede yazarın Fatih- Harbiye romanı modernleşme kavramının tarihsel ve toplumsal temas yoluyla kurduğu zamansal-mekânsal ilişkilerin içsel bağlantısı kronotop ekseninde irdelenecektir. Geleneksel değerler ile Batılı değerlerin çatışmaya dönüştüğü romanın merkezinde yer alan kurucu unsurlar yarattığı birlikten koparılmadan romanı kapsayan somut kronotopun parçaları olarak ortaya çıkarılacaktır. ]]> <![CDATA[Chronotope, which can be defined as the authors presenting the unity of time and space in the narrative through social experiences in an organic integrity, is a concept that was discussed in detail with narrative examples in the historical process with the subtitle "Notes on a historical poetics" in the study titled "Time and chronotope forms in the novel" written by Mikhail Bakhtin between 1937-1938. According to the basic principle of the indivisibility of temporal and spatial indicators, the relationships established by the authors while creating a chronotope should be considered within the framework of the contact of the narrative with the world outside the narrative and the interaction it creates in its integrity.Thanks to chronotopic reading, which aims to better understand the author's worldview, the message that the novel wants to give, the time and place that shape the lives of the heroes, and the inseparable relationship with the plot, the author will start to notice the details that work in the background of the narrative. In a reading to be made by paying attention to time-extension, which is the main element of the novel, chronotopic relationships in the narrative should be revealed. In the fiction of Peyami Safa's novels, which he sees as the mirror of the society as well as the reflection of the individual, there is time and space for the appropriate staff and the conditions that shape the lives of these people. In this article, the internal connection of the temporal-spatial relations established by the author's Fatih-Harbiye novel modernization concept through historical and social contact will be examined on the chronotope axis. Traditional values and the founding elements at the center of the novel, where Western values turn into conflict, will be revealed as parts of the concrete chronotope that covers the novel without breaking away from the union it creates.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=62016 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[1029-1048]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/679 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tazmin Geleneği ve Kavsî-i Tebrîzî’nin Fuzûlî’nin Gazellerine Yazdığı Tazminler]]> <![CDATA[The Tradition of Tazmins and The Tazmin Writed by Kavsî-i Tebrîzî on Fuzûlî’s Gazelles]]> <![CDATA[Mumine ÇAKIR]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, nazire, tazmin, Kavsî-i Tebrîzî, Fuzûlî]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, nazire, tazmin, Kavsî-i Tebrîzî, Fuzûlî]]> <![CDATA[Nazire ve nazirenin bir uzantısı kabul edilen tazmin geleneği, klasik Türk edebiyatının sınırları önceden çizilmiş; çağları ve mekânları birbirinden uzak şairleri birleştiren, genç şairlerin yetişmesinde bir okul görevi gören, daha iyiye daha güzele ulaşabilmek için şairlerin birbirleriyle yarışmalarını sağlayan önemli sanat anlayışlarındandır. Nazirenin özelliklerini taşıyan ve bir çeşit nazire kabul edilen tazminde ise nazireden farklı olarak model alınan gazelin bir mısraı alıntılanır ve çoğunlukla da kimin şiirinden alınmışsa o şairin mahlası zikredilir. Eğer mısra, bir mısra-ı berceste ise mahlas zikredilmez. Bu gelenek çerçevesinde tazmin yazan şairlerden birisi de Kavsî-i Tebrîzî’dir. XVII. yüzyılda Tebriz’de doğmuş olan şair, Azerbaycan ve Osmanlı sahasının önemli şairlerindendir. Birçok şairin gazellerine nazireler yazmış ve şiirlerini tazmin etmiştir. Bu şairlerden en çok gazelini tazmin ettiği şair ise Türk edebiyatının en önemli şairlerinden olan Fuzûlî’dir. Onun on sekiz gazelini tazmin etmiştir. Fuzûlî’nin dışında iki tane Ali Şir Nevâyî’nin, iki tane Vahîd-i Kazvînî’nin ve bir tane de Aka Râzî’inin gazelini mahlaslarını zikrederek tazmin etmiştir. Bunların dışında dokuz tane de alıntıladığı mısraı kimden aldığını zikretmeden yazdığı tazminleri vardır. Bunların sayısı da dokuzdur. Kavsî’nin tazminlerinde örnek / model alınan şiirlerle aynı vezin, kafiye ve redif kullanılmakla birlikte beyit sayılarında farklılık söz konusudur. Kavsî, genellikle model aldığı gazellerden daha fazla beyitle tazminlerini yazmıştır. Kullanılan ortak redifler sayesinde şiirlerin muhtevaları genellikle aynı olmakla birlikte Kavsî, Fuzûlî’nin gazellerindeki hayallere ve mazmunlara bağlı kalmamıştır. Fuzûlî’den farklı mazmunlar ve hayaller kullanarak taklitten uzak, kendine özgü ve orijinal tazmin gazeller yazmıştır. Fuzûlî’ye göre daha hareketli, daha dışa dönük ve daha neşeli gazeller ortaya koymuştur. ]]> <![CDATA[The Nazire tradition unites poets from different eras and places, it serves as a school for the upbringing of young poets and enables them to compete with each other in order to reach the better and more beautiful. In the 'tazmin' (the use of a poet, a verse or a couplet by another poet), which has the characteristics of nazire and accepted as a kind of nazire, is cited taken a model a verse of the ghazal distinctly from the nazire and mostly the pen name of the poet from whose poem taken is mentioned. If the verse is a 'mısra-ı berceste' (a term that is easily memorized and has the beauty of pronunciation in Divan literature), the pseudonym is usually not mentioned. Kavsî-i Tebrîzî is one of the poets who wrote tazmin within the framework of this tradition. Kavsî-i Tebrîzî, who was born in Tabriz in the 17 th century, is one of the important poets of Azerbaijan and the Ottoman literature. He wrote nazire and tazmin for the gazelles of many poets. Mostly, he wrote nazire and tazmin for the gazelles of Fuzûlî, one of the important poets of Turkish literature. He wrote tazmin for eighteen gazelles of Fuzuli. In addition, he wrote tazmin for two gazelles of Ali Şir Nevâyî, two of Vahîd-i Kazvînî and one of Aka Râzî by stating their pen names. Apart from these, there are also tazmin that he wrote without saying from whom he got the verse he cited. The number of these is also nine. In the tazmin of Kavsî, the same meter, rhyme and redif are used as the sample / model poems, but the number of couplets is high. Although the contents of the poems are generally the same thanks to the common redifs used, Kavsî did not adhere to the dreams and mazmuns in Fuzûlî's gazelles. Kavsî wrote unique and original tazmin gazelles away from imitation by using different metaphors and dreams from Fuzûlî. His tazmin are more active, more extroverted and more cheerful as far as Fuzuli.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=61988 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[399-424]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/680 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Süheyl ü Nev-Bahar’da dA Bulunma Hali Üzerine Bir Değerlendirme ]]> <![CDATA[An Evaluatıon On The Case Of Beıng At Süheyl Ü Nev-Bahar]]> <![CDATA[Osman TÜRK]]> <![CDATA[Elif Nur ÇİÇEK]]> <![CDATA[Hoca Mes‘ud, Süheyl ü Nev-Bahar, Hâl Eki, Bulunma Hâl Eki, Kısaltma öbeği, Dönüştürücü ek.]]> <![CDATA[Hoca Mes‘ud, Süheyl ü Nev-Bahar, Suffix, Presence suffix, Abbreviation phrase, converter attachment.]]> <![CDATA[XIV. yüzyılın önemli eserlerinden olan Süheyl ü Nev-bahar, eserin yazıldığı dönem, Anadolu’da siyasal ve toplumsal olarak karışık bir döneme denk gelir. Anadolu’ya yerleşen Türk boylarının Türkçeye verdikleri önem bu boylarda yaşayan yazar ve şairlere ilham olmuş ve onları Türkçe yazmaya teşvik etmiştir. Bu dönem içerisinde pek çok konuda manzum ve mensur önemli eserler verilmiştir. Bulunduğu dönemin siyasal ortamı savaş içerisinde olması yazarların ve şairlerin kahramanlık duygularını tetiklemiş, yine dinî konular da aynı nedenle yazılmıştır. XIV. yüzyıl ortalarına gelindiğinde Hoca Mes‘ud’un Süheyl ü Nev-bahar mesnevisi dinî ve tasavvufî mesneviler dışında yazılan ilk beşerî aşk temalı bir mesnevi olmuş ve eser beşerî aşk konulu mesnevi olması hasebiyle aşk konulu mesnevilere öncülük etmiştir. Çalışmada Türkçenin söz diziminin önemli konularından olan hâl kategorisi ele alınmıştır. Çalışmaya dâhil olan başlıklar açıklanmış ve eser incelemesinde elde edilen veriler açıklamalara uygun bir şekilde verilmiştir. İşlevi itibarıyla hâl kategorisine dâhil olmayıp dönüştürücü ek olarak kullanılan bulunma hâlinin, hâl kategorisine dâhil olmadığı için eserdeki kullanımına uygun olarak yer vermiştir. Bu çalışmada bulunma hâli eki eserin tamamı incelenmiştir. Eserde çok fazla örnek olduğundan bu örneklerin tamamı çalışmaya dâhil edilemediğinden sınırlı sayıda örneklerle konuya açıklık getirilmeye çalışılmış, diğer örnekler ise dipnotta belirtilmiştir. Çalışmada ele alınan konular hem açıklanmış hem de örneklerle somutlaştırmıştır.]]> <![CDATA[XIV. Süheyl ü Nev-Bahar, one of the important works of the 20th century, coincides with a politically and socially mixed period in Anatolia when the work was written. The importance given to Turkish by the Turkish tribes who settled in Anatolia inspired the writers and poets living in these tribes and encouraged them to write in Turkish. During this period, important works in verse and prose were given on many subjects. The political environment of his period, being in war, triggered the feelings of heroism of the writers and poets, and religious subjects were also written for the same reason. XIV. By the middle of the century, Hoca Mes'ud's Süheyl ü Nev-Bahar masnavi became the first human love masnavi written outside of religious and mystical masnavis, and because the work was a masnavi on human love, it pioneered love masnavi. In the study, the case category, which is one of the important topics of Turkish syntax, is discussed. The titles included in the study will be explained and the data obtained in the work review are given in accordance with the explanations. Since it is not included in the category of case due to its function, but used as a transformative addition, it has been included in the work in accordance with its use in the work, since it is not included in the category of case. In this study, the entire work has been examined. Since there are too many examples in the work, all of these examples could not be included in the study, so a limited number of examples were tried to be clarified, and other examples were mentioned in the footnote.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=61965 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[1081-1095]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/681 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Necat Çavuş Şiirini Din Bağlamında Okuma]]> <![CDATA[Reading The Poetry of Necat Çavuş in the Context of Religion]]> <![CDATA[Ahmet KARAKUŞ ]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, Necat Çavuş, din, halk inancı, şiir]]> <![CDATA[New Turkish literature, Necat Çavuş, religion, folk belief, poem]]> <![CDATA[Necat Çavuş şiiri, anlaşılması zor bir şiir olup onu anlamak için okuyucuda bir bilgi birikimi gerekmektedir. Bu birikimin ortaya çıkması şiirin altyapısını vermektedir. Bu çalışmada bu alt yapı din bağlamında ele alınacak, dinin kullanımına şiirlere atıflar yapılarak değinilecektir. Şairin 1983 yılında yayımlanan Keşifler, 1986 yılında yayımlanan Ölümden Önceki Sözler, 1989 yılında yayımlanan Yolcunun Gözleri Parlıyor, 1999’da yayımlanan Bindörtyüzondokuz, 2003 yılında yayımlanan Amerika ve 2015 yılında yayımlanan Küçük Okyanuslar-Toplu Şiirler (1983-2013) adlı kitapları bulunmaktadır. Bu çalışmada Necat Çavuş’un şiirleri tematik incelemeye tabi tutulmuştur. Âyetlerin Kullanımı, Hadislerin Kullanımı, Muska, Fal ve Kurban Kanının Alına Sürülmesi gibi Halk İnançlarının Kullanımı, Tasavvufun Kullanımı ve Diğer İnanç Unsurlarının Kullanımı başlıkları altında bu hususların Necat Çavuş şiirine nasıl girdiği verilmeye çalışılacaktır. Ayetlere, hadislere çeşitli göndermeler yapılarak, halk inançlarının nasıl kullanıldığına, tasavvuf ıstılahlarına yer verilerek ve kader inancı gibi diğer inanç unsurlarına değinilerek şairin şiirleri incelenecektir. Bu çalışma Necat Çavuş’un Türk İslam Edebiyatı sahasındaki şiirleri üzerine yoğunlaşmıştır. Şairin din unsuru dışında yer alan şiirleri de bulunmaktadır. Ancak bu çalışmada onun din bağlamındaki şiirleri seçilerek tahlil edilmiştir. Bu tahliller neticesinde ayetlere ve hadislere gidilmiş, tasavvufî ıstılahlara değinilmiş; halk inançları kısmında muska, fal, kurban kanının alına sürülmesi açıklanmış ve diğer inanç unsurları kısmında ise melekler, Kabe, Kuran, cami, Hıristiyan Azizler, Deyrulzafaran Manastırı gibi hususlara yer verildiği tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[Necat Çavuş's poem is a difficult poem to understand and some knowledge of the reader is required to understand it. The emergence of this accumulation gives the infrastructure of the poem. In this study, this infrastructure will be discussed in the context of religion, and the use of religion will be mentioned by making references to poems. The poet has books such as Keşifler, published in 1983, Ölümden Önceki Sözler, published in 1986, Yolcunun Gözleri Parlıyor in 1989, Bindörtyüzondokuz published in 1999, Amerika in 2003 and Küçük Okyanuslar-Toplu Şiirler (1983-2013) published in 2015. In this study, Necat Çavuş's poems were subjected to thematic analysis. Under the titles of Use of Verses, Use of Hadiths, Use of Folk Beliefs such as Amulets, Fortune telling and Sacrifice Blood, Use of Sufism and Use of Other Belief Elements, it will be tried to explain how these issues entered the poem of Necat Çavuş. The poems of the poet will be examined by making various references to verses and hadiths, how folk beliefs are used, sufism terms and other belief elements such as faith in destiny. This study focuses on Necat Çavuş's poems in the field of New Turkish Literature. The poet also has poems besides the element of religion. However, in this study, his poems in the context of religion were selected and analyzed. As a result of these analyses, verses and hadiths were examined, and sufism terms were mentioned; in the folk beliefs part, amulets, fortune telling, applying the blood of the sacrifice are explained, and in the other belief elements, it has been determined that there are subjects such as angels, Kaaba, Quran, mosque, Christian Saints, Deyrulzafaran Monastery.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=61955 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[919-937]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/682 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tevfik Fikret'in Kederi ]]> <![CDATA[Tevfik Fikret's Sorrow]]> <![CDATA[Seher ERDOĞAN ÇELTİK]]> <![CDATA[Türk edebiyatı, Tevfik Fikret, Rübab-ı Şikeste, şiir, keder, gam, ızdırap]]> <![CDATA[Turksih literature, Tevfik Fikret, Rübab-ı Şikeste, poetry, grief, sorrow, anguish]]> <![CDATA[Edebiyat, sanatkârın hayatta karşılaştığı, yaşadığı olaylar ve durumlar ile hissettiği duyguların üslup ve mizaç süzgecinden geçerek söze bürünmüş şeklidir. Sanatkârın kendi duygu ve düşüncelerini kelimeler vasıtasıyla ortaya koyduğu eserlerde, günlük dildeki kelimeler bir araya gelip farklı bir yapıya bürünür. Böylece estetize edilmiş bir edebî eser vücut bulur. Okuyucu edebî eserde sadece yazarının duygu, düşüncelerini değil; kendi duygu ve düşüncelerinin de aksini bulur; böylece eser insanlığın ortak paydası olur. Tevfik Fikret için keder; Rübab-ı Şikeste'deki en temel duygularından birisidir. Bu duygu onun mizaç ve sanat anlayışı çerçevesinde benzer kelime ve kelime gruplarıyla çok fazla karşımıza çıkar. Tevfik Fikret'in şiirlerinde bu duygu; "hüzün, hazin, mahzun, elem, müteellim, teellüm, keder, mükedder, ekdâr, iktirâb, teessür, mağmum, gam, melâl, mâtem, nevmîd, ızdırap, muzdarip, meyus, hüsran ve yeis" gibi kelime ve kelime gruplarıyla ifadesini bulur. Kederin bu kadar farklı bir kelime kadrosuyla karşımıza çıkması Tevfik Fikret'in bu duyguyu ne kadar yoğun bir şekilde yaşadığını ortaya koyar. Üzüntüsünü sanat eserine dönüştüren şairin içsel yolcuğundaki dönüşüm şiirleri üzerinden takip edilebilir. Bu çalışmada Tevfik Fikret'in keder ve benzeri kelimelerle ifade ettiği duygunun onun şiir dünyasına nasıl yansıdığı tespit edilmek istenmiştir. Makale, malzeme çokluğu sebebiyle keder, ekdar, mükedder, ızdırap, muzdarip kelimeleriyle sınırlandırmıştır. Bunlar etrafında şairin şiirdeki anlam, imge ve çağrışım dünyası ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Literature is the expression of the events and situations that human beings encounter in life, and the emotions they feel, through the filter of the artist's style and temperament. In the works in which the artist reveals his own feelings and thoughts through words, the words in everyday language come together and take on a different structure. Thus, an aestheticized literary work comes into being. The reader is not only the author's feelings and thoughts in the literary work; finds the opposite of his own feelings and thoughts; so that the work becomes the common denominator of humanity. Sorrow for Tevfik Fikret; It is one of the most basic feelings in Rübab-ı Şikeste. This feeling is very common with similar words and phrases within the framework of his temperament and artistic understanding. This feeling in Tevfik Fikret's poems; It finds its expression in words and phrases such as "sadness, sorrow, gloom, sorrow, grievous, grief, woeful, the saddest, deep worry, regret, distressed, sorrow, melancholy, lament, hopeless, affliction, suffering, dejected, frustrated, and despair". The fact that grief comes across with such a different set of words reveals how intensely Tevfik Fikret experiences this emotion. The transformation in the inner journey of the poet, who turns his sadness into a work of art, can be followed through his poems. In this study, it is aimed to determine how the emotion expressed by Tevfik Fikret with words such as grief is reflected in his poetry world. Due to the abundance of material, the article limited it to the words grief, the saddest, woeful, anguish, suffer. Around these, the poet's world of meaning, image and connotation in poetry has been tried to be revealed. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=61938 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[523-539]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/683 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Duraklama Tekniğinin 1950 Kuşağı Türk Öyküsündeki Kurgusal İşlevi]]> <![CDATA[The Fictional Function of the Pause Technique in the 1950 Generation Turkish Story]]> <![CDATA[Tolga BAŞDAMAR]]> <![CDATA[Anlatı, kurgu, duraklama tekniği, Elli Kuşağı öyküsü, işlevsellik]]> <![CDATA[Narrative, fiction, pause technique, Fifty Generation story, functionality]]> <![CDATA[Karakter, zaman, mekân, olay örgüsü bir anlatının temel yapı birimlerini oluştururken yazarın gerçek hayattan yaptığı seçimlerin kurgusal bir dönüşümünü de ifade eder. Okur, kurmaca bir eserde içinde yaşadığına benzer bir dünya bulsa da bu dünyanın en büyük özelliği, yazarın şekillendirmesiyle ortaya çıkmış olmasıdır. Buna bağlı olarak gerçek hayatta akış halinde bir bütünlük gösteren zaman, anlatılarda seçilmiş ve dönüştürülmüş bir şekilde okurun karşısına çıkar. Zamanın anlatılardaki dönüştürülmüş bu yeni yapısında en önemli tekniklerden biri duraklamadır. Duraklama (pause) tekniği, nesnel zamanın anlatılardaki dönüşümünde önemli bir işleve sahip olmakla birlikte kurguda da farklı işlevler üstlenir. Duraklama tekniğinin Elli Kuşağı öyküsündeki işlevinin incelendiği bu makalede öncelikle kurgu kavramı tartışmaya açılmıştır. Kurgu kavramının genel bir çerçevesi çizildikten sonra duraklama tekniği tanımlanmıştır. Duraklama tekniğinin Elli Kuşağı öyküsündeki yerinin belirlenmesi için yedi farklı yazardan toplam on dört öykü incelenmiştir. Nezihe Meriç’in Bozbulanık isimli kitabından “Uzun Hava”, “Dağılış”, “Aksaray Dolmuş”, “Boşlukta Mavi”, “Keklik Türküsü”; Bilge Karasu’nun Troya’da Ölüm Vardı isimli kitabından “Çatal”, “Şarkısız Gecelerin İlki”, “Zanzalak Ağacı”; Orhan Duru’nun Bırakılmış Biri isimli kitabından “Bırakılmış Biri” ve “Yenik”, Vüs’at O. Bener’in Dost isimli kitabından “Dost”, Feyyaz Kayacan’ın Şişedeki Adam isimli kitabından “Hiçoğlu’nun Serüvenleri”, Ferit Edgü’nün Kaçkınlar isimli kitabından “Dışarsı” ve Onat Kutlar’ın İshak isimli kitabından “Kediler” incelenen öykülerdir. İncelemeler sonunda duraklama tekniğinin Elli Kuşağı öyküsünde kurgunun önemli parçalarından biri olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Kurgudaki bir olayın nedenini açıklama, karakter hikâyeleri, mekân betimlemeleri, sahne geçişleri, üstkurmaca, okuru yönlendiren anlatıcı yorumları, anlatıcının zamansal sıçramaları, mektup türü, kurguda zamansal zıtlık oluşturma duraklama tekniğinin kuşak öyküsündeki dokuz temel işlevi olarak belirlenmiştir. ]]> <![CDATA[While character, time, space, plot he basic structural units of a narrative, it also expresses a fictional transformation of the choices made by the author from real life. Although the reader finds a world similar to the one he lives in in a fictional work, the most important feature of this world is that it emerged with the shape of the author. Accordingly, time, which shows a flowing integrity in real life, appears before the reader in a selected and transformed way in narratives. One of the most important techniques in this transformed new structure of time in narratives is pause. While the pause technique has an important function in the transformation of objective time in narratives, it also assumes different functions in fiction. In this article, which examines the function of the pause technique in the story of the Generation of Fifty, firstly the concept of fiction is discussed. After a general framework of the concept of editing has been drawn, the pause technique has been defined. In order to determine the place of the pause technique in the story of the Fifty Generation, a total of fourteen stories from seven different authors were examined. “Uzun Hava”, “Dağılış”, “Aksaray Dolmuş”, “Boşlukta Mavi”, “Keklik Türküsü” from Nezihe Meriç's book Bozbulanık, “Çatal”, “Şarkısız Gecelerin İlki”, “Zanzalak Ağacı” from Bilge Karasu's book Troya’da Ölüm Vardı, “Bırakılmış Biri” and “Yenik” from Orhan Duru's book named Bırakılmış Biri, “Dost” from Vüs'at O. Bener's book named Dost, “Hiçoğlu’nun Serüvenleri” from Feyyaz Kayacan's book named Şişedeki Adam, “Dışarsı” from Ferit Edgü's book named Kaçkınlar and “Kediler” from Onat Kutlar's book İshak are the stories analyzed. At the end of the examinations, it was concluded that the pause technique is one of the important parts of the fiction in the story of the Fifty Generation. The reason for an event in fiction has been determined as the nine basic functions of the pause technique in the generation story, such as explanation, character stories, space descriptions, scene transitions, metafiction, narrator comments that guide the reader, the narrator's temporal leaps, letter type, creating temporal contrast in fiction.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=61931 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[803-826]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/684 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Gölge Oyununun Tanzimat Dönemi Romanı Kahraman Kadrosuna Etkisi]]> <![CDATA[The Effect of the Shadow Play on the Characters of the Tanzimat Period Novel]]> <![CDATA[Safiye AKDENİZ]]> <![CDATA[Yazınbilim, Gölge oyunu, Hacivat ve Karagöz, Tanzimat romanı, kahraman kadrosu, Ahmet Mithat Efendi]]> <![CDATA[Literature studies, Shadow play, Hacivat ve Karagöz, Tanzimat novel, characters, Ahmet Mithat Efendi]]> <![CDATA[Çalışmada gölge oyunundaki kahraman kadrosunun Tanzimat dönemi romanına etkisi araştırılmaktadır. Bu amaçla öncelikle, gölge oyunu kendisiyle türlü açılardan benzerlik gösteren Ahmet Mithat Efendi'nin Felâtun Bey ile Râkım Efendi ve Bahtiyarlık adlı romanlarıyla karşılaştırılmakta ardından dönemin diğer romanlarına göndermeler yapılmaktadır. Böylece gölge oyunundaki kahramanların roman türünün ilk örneklerinde nasıl bir değişim veya dönüşüme uğradığı belirlenmeye çalışılmaktadır. Tüm bu aşamalarda Metin And'ın kahraman kadrosu için yaptığı sınıflandırma takip edilmektedir. Gölge oyununun öne çıkan ismi Karagöz halkı temsil etmekte ve onun problemlerini dile getirmektedir. Hacivat ise eğitimli olması, kullandığı yüksek dil ve üslup sebebiyle üst tabakayı sembolize etmektedir. İki erkek kahramanın karşılaştırıldığı romanlarda hareket noktası büyük ölçüde gölge oyunuyla benzeşir. Ancak bu benzerlik Batılılaşmanın yarattığı yeni ortamın gereklerine göre dönüşüme uğrar. Hacivat ve Çelebi alafranga züppe tipine evrilirken Karagöz görünmez olur. Eğitimsiz, işsiz ve yoksul olan Karagöz’ün en belirgin özellikleri sistemle mücadele etmesi, alay ve hicivden faydalanması, sınıf atlama ve tutunma peşinde koşmamasıdır. Gölge oyunundaki diğer kahramanların bir kısmı romanlarda kendine yer bulamazken bir kısmı değişerek varlıklarını sürdürür. Cazu, büyü gibi olağanüstü unsurlar, kekeme, tiryaki gibi bedensel veya davranışsal kusurlarıyla öncelenen tipler görünmezler. Olumsuz olarak çizilen zennelerin yerini iffetsiz Batılı kadınlar, mürebbiyeler, köleler, masum genç kızlar alır. Eleştirilen veya gülünçleştirilen gayrimüslimlerin bir kısmı yine olumsuzlansa da bir kesim dikkate alınması gereken kişiler olarak çizilir. Hokkabaz, cambaz vb. sanat dünyasına ait eğlenceli tipler daha çok trajik hikâyelerin kahramanları olurlar. Çocuklar her iki türde de ikincil unsurlardır. Anadolulu veya Anadolu dışından gelen kişiler sayıca azdır. Romanlarda şive kullanımına ise inandırıcılık amacıyla nadiren başvurulur. Kabadayılar ve sarhoşlar yerlerini daha feminen özellikler gösteren kibar beylere bırakırlar.]]> <![CDATA[In the study, the effect of the characters in the shadow play on the Tanzimat novel is investigated. For this purpose, first of all, the shadow play is compared with the Ahmet Mithat Efendi's novels Felâtun Bey and Râkım Efendi and Bahtiyarlık which are similar to him in various aspects, and then references are made to other novels of the period. It is tried to determine what kind of change or transformation the characters have undergone in the first examples of the novel genre. At all these stages, classification made by Metin And for the characters is followed. Karagöz, the prominent figure of the shadow play, represents the people and expresses their problems. Hacivat, on the other hand, symbolizes the upper class due to his education, high language and style. In the novels where two male protagonists are compared, the starting point is largely similar to shadow play. However, this similarity is transformed by adapting to the new conditions created by Westernization. Karagöz becomes invisible while Hacivat and Çelebi evolve into the European dandy type. The most distinctive features of Karagöz are that he struggles with the system, makes use of sarcasm and satire, and does not seek to advance in class and hold on. Other characters in the shadow play cannot find a place in the novels, some of them continue their existence by changing. Extraordinary beings and events such as witch, magic, and types preceded by bodily or behavioral defects such as stuttering and addicts do not appear. Negatively drawn women are replaced by lewd Western women, governesses, slaves, innocent young girls. Although some of the non-Muslims who are criticized or ridiculed are still negated, some are drawn as people to be taken into account. Juggler, acrobat, etc. Fun types belonging to the art world are more likely to be the protagonists of tragic stories. Children are secondary elements in both types. People from Anatolia or outside Anatolia are few in number. The use of dialect in novels is rarely used for credibility.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=61921 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[343-357]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/685 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İran Türk Halk Hikâyelerinde Kadın Tipleri]]> <![CDATA[Types of Women in Iranian Turkiс Folk Tales]]> <![CDATA[Faruk GÜN]]> <![CDATA[Halk Edebiyatı, İran, İran Türkleri, halk hikâyeleri, kadın, tip]]> <![CDATA[Folk Literature, Iran, Iranian Turks, folk tales, woman, type]]> <![CDATA[Halk edebiyatının önemli anlatı türlerinden biri olan halk hikâyeleri, İran Türk âşık muhitlerinde canlı bir şekilde varlığını sürdürmektedir. Halk hikâyelerinde zaman ve mekânın anlam kazanmasında, olaylar silsilesinin oluşumu ve gelişiminde şahıs kadrosu önemli rol oynamaktadır. Çalışma, İran Türk halk hikâyelerinde şahıs kadrosu içinde yer alan kadın tiplerinin neler olduğunu ve hangi eylemsel yönlerle anlatılarda yer aldığını ortaya koymak ve kadın tiplerinin eylemleri ile ilgili bütüncül bir bakış sağlamak maksadıyla ele alınmıştır. Bu bağlamda ele alınan halk hikâyeleri, İran Türk âşık muhitlerinde ortak olan ve 2015, 2017-2018 yılları arasında alan araştırmaları neticesinde derlenen 6 halk hikâyesinden oluşmaktadır. Halk hikâyelerindeki kadın tipleri yapısalcı yöntem doğrultusunda analiz edilmiş ve kadın tipleri, olumlu ve olumsuz yönden ele alınmıştır. Halk hikâyelerinde geçen kadın tiplerinin eylemleri, başkahramanın veya başkahramanla bağlantısı olmadığı durumlarda ideal tiplerin konumuna göre iyi / olumlu, kötü / olumsuz ve tip değiştiren karakterler şeklinde tasnif edilmiştir. Tasnifte, halk hikâyelerindeki kadınların eylemsel özelliklerine göre tip isimlendirmeleri yapılmış ve eylem listeleri sıralanmıştır. Belirlenen eylem listeleri bölgedeki âşık muhitlerinde ortak olmayan halk hikâyelerindeki kadın tiplerine de uygulanabilmesi açısından önem taşımaktadır. İncelemede, İran Türk halk hikâyelerindeki kadın tiplerinin Türk dünyasındaki diğer halk hikâyelerindeki kadın tipleri ile benzerlikler taşıdığı ve eski Türk geleneğinin izlerinin söz konusu anlatılarda sürdüğü tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[Being one of the important narrative genres of folk literature, folk tales continue to exist among Iranian Turkic minstrels. The cast of characters plays an important role in the formation and development of the event sequence, in making sense of time and space in folk tales. The study has been handled with the aim of revealing what female types are among the characters in Iranian Turkic folk tales and in what ways they take place in the narratives, and to provide a holistic view about the actions of female types. Being compiled as a result of field studies between 2015, 2017-2018 the folk tales under discussion consist of 6 folk tales common among Iranian Turkic minstrel. The female types in the folktales were analyzed in line with the structuralist method and discussed in positive and negative ways. The actions of the female types in the folktales are classified as good / positive, bad / negative and type-changing characters according to the position of the protagonist or ideal types in cases where there is no connection with the protagonist. In the classification, type names were made according to the performative characteristics of the women in the folktales and the action lists were given. The determined action lists are important in that they can be applied to the female types in the folktales that are not common among the minstrels in the region. The analysis found that female types in Iranian Turkic folktales are similar to female types in other folktales of the Turkic world, and traces of the ancient Turkic tradition are preserved in these narratives.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=61808 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[889-902]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/686 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sinemadan Şiire Modern Bir Koşuklaştırma Örneği: Sezai Karakoç’un “Lili” Şiirinin Metinlerarasılık/Göstergelerarasılık Bağlamında İncelenmesi ]]> <![CDATA[An Example of Modern Versification from Cinema to Poetry: An Analysis of Sezai Karakoç's "Lili" Poem in The Context of Intertextuality/ Intersemiotics]]> <![CDATA[Halil İbrahim YÜCEL]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, şiir, sinema, metinlerarasılık, göstergelerarasılık, koşuklaştırma, Sezai Karakoç]]> <![CDATA[New Turkish Literature, poem, cinema, intertextuality, intersemiotics, versification, Sezai Karakoç]]> <![CDATA[Metinlerarasılık, bir metnin kendinden önceki metinlerle kurduğu ilişkilere dayanan bir kuramdır. Bu ilişki, metnin kendinden önceki başka bir metne çeşitli göndermelerde bulunması, onu biçim ve içerik bakımından dönüştürmesi ya da farklı metinden parçaların, yeni bir tane oluşturmak üzere bir araya getirilmesi şeklinde gerçekleşebilir. Sözsel olan ve olmayan sanatlar arasındaki ilişki ise göstergelerarasılık ile ifade edilir. Koşuklaştırma, bir metnin biçimsel olarak dönüştürülmesi yoluyla yapılır. Bu teknik, düzyazı şeklinde yazılmış olan eseri dizeler halinde yeniden yazmayı ifade eder. Yalnızca edebiyat metinleri değil birçok farklı tür, bu şekilde dönüştürülebilir. Edebiyat ve sinema farklı türlerin kurduğu ilişkiler için önemli bir örnektir. Tarih boyunca birçok roman, öykü, tiyatro ve nadiren de olsa şiir sinemaya kaynaklık etmiş durumdadır. Buna karşın sinemanın şiire kaynaklık etmesi, sık rastlanan bir durum değildir. II. Yeni şiir hareketinin önde gelen isimlerinden olan Sezai Karakoç; hikâye, tiyatro ve düzyazı alanında eserler vermesine rağmen şair kimliğiyle öne çıkmaktadır. Şairin bütün şiirlerini topladığı Gün Doğmadan adlı kitabında yer alan “Lili”, şiir-sinema ilişkisinin örneklerindendir. 1954 yılında yazılan bu şiire kaynaklık eden film, Türkçeye Karnaval Kızı adıyla çevrilmiş olan 1953 yapımı You’ll Fall in Love with Lili’dir. Bu çalışmada, Sezai Karakoç’un sinema görüşlerinden hareketle “Lili” şiirini neden yazmış olabileceği tartışılacak ve metinlerarasılık/göstergelerarasılık çerçevesinde bir sinema filminden şiire dönüştürümün nasıl yapıldığı incelenmeye çalışılacaktır.]]> <![CDATA[Intertextuality is a theory based on the relations that a text establishes with previous texts. These relations can occur as referring to previous texts, transforming a text in terms of form and content, or compiling parts from different texts to form a new one. The relationship between verbal and non-verbal arts is expressed by the term intersemiotics. The versification is done by formal transformation of the text. This technique means rewriting a prose by using verses. Not only literary texts, but also many different genres can be transformed in this way. Cinema and literature are one of the important examples on relations between different genres. Throughout history, many novels, stories, theater scripts and, rarely, poems have been the source of cinema. On the other hand, it is not common for cinema to be a source of poetry. Sezai Karakoç is one of the leading figures of "The Second New" poetry movement. He became prominent with his poet identity, even if he also produced works in the field of story, play and prose. “Lili”, included in the book Gün Doğmadan, in which the poet collects all his poems, is one of the examples between relations of poetry and cinema. The movie, which is the source of this poem written in 1954, is 1953's You'll Fall in Love with Lili, which was translated into Turkish as Karnaval Kızı. In this study, it will be discussed why Sezai Karakoç might have written the poem "Lili" by being looked his views on cinema, and it will be tried to examine how the transformation from a movie to a poem within the framework of intertextuality/intersemiotics.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=61188 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1439-1452]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/687 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmenlerinin Lise Öğrencileri İçin Kitap Önerileri]]> <![CDATA[Turkish Language and Literature Teachers' Book Recommendations for Their Students]]> <![CDATA[Atilla DİLEKÇİ]]> <![CDATA[Türk dili ve edebiyatı, kitap önerileri, öğretmen kitap önerisi, lise öğrencileri için öneri kitap listesi, Türk dili ve edebiyatı öğretmenleri]]> <![CDATA[Turkish language and literature, Book recommendations, book recommendations by teachers, book recommendation list for high school students, Turkish language and literature teachers]]> <![CDATA[Bu araştırmada Türk dili ve edebiyatı öğretmenlerinin lise öğrencileri için önerdiği kitapları belirlemek amaçlanmıştır. Bunun için araştırmada durum çalışması yöntemi kullanılmıştır. Buna göre verilerin toplanması için okullardaki Türk dili ve edebiyatı zümreleri odak gruplar olarak kabul edilmiş ve onlarla yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. 45 Türk dili ve edebiyatı öğretmeninden elde edilen veriler betimsel analize göre çözümlenmiştir. Araştırma sonucunda öğretmenlerin öğrencilerine 262 kitap önerdiği belirlenmiştir. Bu kitapların 170’i Türk edebiyatı, 92’si dünya edebiyatı eserleridir. Öğretmenlerin daha çok Türk edebiyatından eserler önermelerine neden olarak kültürel benzerliğe bağlı olarak öğrencilerin yerli eserleri kendi yaşam dünyalarına daha yakın bulabilmeleri gösterilebilir. Öğretmenlerin önerdiği kitaplardan 32’si liseler için, 12’si ilköğretim kurumları için önerilen 100 temel eser listeleri arasında yer almıştır. Öğretmenlerin ilköğretim öğrencileri için hazırlanan 100 temel eser listesinde yer alan bazı kitapları konu, içerik ve anlatım yönünden lise öğrencileri için uygun bulduğu anlaşılmıştır. Öğretmenler çoğunlukla edebi bir tür olarak romanı önermekle birlikte hikâye, deneme, araştırma-inceleme, şiir, tiyatro, destan, biyografi, masal, sohbet, gezi yazısı, anı ve röportaj gibi edebî türdeki örneklere önerilerinde yer vermişlerdir. Öğretmenlerin öğrencilerinin daha çok roman türündeki kitapları okumayı tercih ettikleri düşüncesinden hareketle bu tür kitapları daha çok önerdikleri söylenebilir. Öğretim kademelerine göre hazırlanacak okuma listeleri öğrenci, öğretmen ve ailelerin kitap seçimini kolaylaştırılabilir.]]> <![CDATA[The current research aims to determine the books recommended by Turkish language and literature teachers for high school students. To this end, case study design was used. Accordingly, boards of Turkish language teachers in schools were accepted as focus groups and semi- structured interviews were conducted to collect data. The data obtained from 45 Turkish language and literature teachers were analysed through descriptive analysis. In the research, it was found that teachers recommended 262 books to their students. Of these books, 170 are works of Turkish literature and 92 are of world literature. It may be said that the reason why teachers recommend books from Turkish literature is that students may tend to be more familiar with those books in terms of their world of life and be interested depending upon cultural similarity. Of the books recommended by teachers, 32 are among 100 Basic Works list for high schools and 12 for elementary schools. It has been understood that certain books in 100 Basic Works list recommended for elementary schools are deemed suitable for high schools in terms of subject, content and expression. Although teachers mostly recommend novels, such genres as story, essay, research-review, poem, theatre, epic, biography, fairy tale, dialogue, travel writing, memoir and interview were among their recommendations. It can be said that teachers recommend novels to a greater extent based on the idea that their students prefer reading such books. The reading lists to be prepared according to education levels may facilitate the selection of books by students, teachers and parents. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=58224 <![CDATA[Volume: 18 Issue 2[829-845]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/688 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Köktürk Yazıtlarında (Köl Tigin, Bilge Kağan, Tunyukuk) Savaş Kavram Alanıyla İlgili Fiiller Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[A Study on Verbs Related to the Concept of War in Köktürk Inscriptions (Köl Tigin, Bilge Kagan, Tunyukuk)]]> <![CDATA[Ramazan KELEPÇE]]> <![CDATA[Ahmet Turan DOĞAN]]> <![CDATA[Türkçe, dil, yazıt, fiil, kavram alanı, savaş]]> <![CDATA[Turkish, language, inscription, verb, concept area, war]]> <![CDATA[Fiiller gerçek dünyadaki oluş ve kılışları dilde kip, zaman ve kişiye bağlı olarak ifade eden sözcük türüdür. İsimlerle birlikte dildeki iki yapı taşından birini oluşturur. Gerçek dünyada var olan ve insanoğlunun algıladığı her oluş ve kılış için dilde bir fiil mevcuttur. Buna Türkçe de dâhildir. İlk yazılı metinlerinden itibaren takip edilebildiği kadarıyla Türkçe, Türklerin hareketli yaşam biçimi nedeniyle kalabalık bir fiil grubuna sahiptir. Bunda Türkçenin eklemeli bir yapıya sahip olması ve başka dünya dillerinden neredeyse hiç fiil almamış olması da etkili olmuştur. Bu itibarla kendilerine has özellikler gösteren fiil yapılarıyla ilgili Türkçede pek çok araştırma yapılmıştır. Ancak, Türkçedeki fiillerin yapısal özellikleriyle ilgili çalışmaların yanında onların kavram alanlarıyla ilgili çalışmalar yeterli düzeyde değildir. Bu sebeple, söz konusu çalışmada Türkçenin bilinen ilkyazı dili olan Köktürkçenin en hacimli metinlerinden Köl Tigin, Bilge Kağan ve Tunyukuk Yazıtları, fillerin kavram alanı bakımından incelenmiştir. Kavram alanı incelemesi için ise yazıtların baskın içeriğine uygun olarak mücadele temel alanına bağlı savaş kavram alanı seçilmiştir. Bu kavram alanıyla ilgili yazıtlarda tespit edilen fiiller, başta anlam olmak üzere yapı ve kullanım özelliklerine göre değerlendirilmiştir. Değerlendirme neticesinde Köl Tigin, Bilge Kağan ve Tunyukuk Yazıtlarında yer alan fiillerin büyük bir kısmının savaş kavram alanı ile ilgili olduğu görülmektedir. Türkçenin bilinen ilkyazı dili olan Köktürkçede fiillerin yoğun olarak işlenmesi de o dilin zenginliğinin en önemli göstergelerinden birini oluşturmaktadır.]]> <![CDATA[Verbs are the type of words that express real-world occurrences and situations in the language depending on the mood, tense and person. Together with nouns, it forms one of the two building blocks in language. There is a verb in the language for every occurrence and behavior that exists in the real world and is perceived by human beings. This includes Turkish. As far as it can be followed from the first written texts, Turkish has a large group of verbs due to the active lifestyle of the Turks. The fact that Turkish has an agglutinative structure and has almost no verbs from other world languages has also been effective in this. In this respect, many researches have been done in Turkish about the verb structures that show their own characteristics. However, besides the studies on the structural features of Turkish verbs, studies on their conceptual fields are not sufficient. For this reason, in this study, the Köl Tigin, Bilge Kağan and Tunyukuk Inscriptions, which are among the most voluminous texts of Köktürk, the first known written language of Turkish, were examined in terms of the concept of elephants. For the concept area analysis, the war concept area depending on the main area of the struggle was chosen in accordance with the dominant content of the inscriptions. The verbs identified in the inscriptions related to this concept area were evaluated according to their structure and usage characteristics, especially meaning. As a result of the evaluation, it is seen that most of the verbs in the Köl Tigin, Bilge Kagan and Tunyukuk Inscriptions are related to the concept of war. Intensive processing of verbs in Köktürk, which is the known first written language of Turkish, also constitutes one of the most important indicators of the richness of that language.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=58218 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[953-964]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/689 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[H.D.’nin Trilojisi: Mitik Marjinden Merkeze Uzanan Kadın Şair ]]> <![CDATA[H.D.’s Trilogy: The Poetess Leaning from Mythic Margin to the Centre]]> <![CDATA[Zehra GÜNDAR]]> <![CDATA[İngiliz Dili ve Edebiyatı, H.D., Triloji, anaç, postyapısal feminizm, mit]]> <![CDATA[English Language and Literature, H.D., The Trilogy, maternal, poststructural feminism, myth]]> <![CDATA[Bu makale modernist kadın şair H.D.’nin The Walls Do Not Fall (1944), Tribute to the Angels (1945) ve Flowering of the Rod (1946) isimli şiirlerden oluşan Triloji adlı eserini psikanalitik feminist bir çerçevede incelemeyi amaçlamaktadır ve aynı zamanda tarihi ve erkek temelli epistemi ters düz ederek şairin özneliğini nasıl ilan ettiğini izlemektedir. Genelde savaş dönemini anlatan bir şiir olarak görülen Triloji yüzeysel olarak bakıldığında savaşın yıkıcılığını ve insan ruhunda yarattığı yıkımı anlatmaktadır. Ancak, şiirin tamamına yönelik yapıbozumcu ve postyapısalcı feminist bir yaklaşım, kadın şairin savaş ve tarih gibi eril alanları doğum, felah ve kurtuluş gibi anaç alanlara dönüştürdüğü noktaları ortaya çıkarmaktadır. Lacanyan Babanın Yasasına karşı gelip kadın bedenine odaklı bir yazın türü oluşturmak için H.D. dualistik Batı metafiziğini reddeder ve bunun yerine yokluk, sessizlik, ritm ve akışkanlıklarla var olan şiirsel bir dille karşımıza çıkar. Erkek arzusunun mekânı olarak kadın bedeni fikrine karşı çıkmakla birlikte, özellikle de Meryem Ana figüründen yararlanarak, H.D. kadın bedenini bedensel ve ilahi olanın birleşimi olarak sunar. Bunun yanı sıra dinsel ve klasik mitolojilerden yola çıkıp bütün tarih boyunca bastırılmış dişili açığa çıkarmak için H.D. yaratıcılığı ve modern estetikte yaratıcılığın dişil yanını yeniden tanımlar ve böylece erkek çağdaşlarının yaratma eyleminin eril bir alan olduğu görüşüne meydan okur.]]> <![CDATA[This article analyzes the modernist female poet H.D.’s Trilogy consisting of The Walls Do Not Fall (1944), Tribute to the Angels (1945) and Flowering of the Rod (1946) within a psychoanalytical feminist framework and traces how the female poet asserts subjectivity and relocates the feminine within the discourse through subverting history and the male-based episteme. Generally regarded as a collection of war poems, the Trilogy on the surface level shows the destructiveness of war and the havoc it creates in human psyche. Yet a deconstructionist and poststructuralist feminist approach to these poems unfolds trajectories where the poetess transforms sites of masculinity such as war and history to maternal sites of rebirth, redemption and salvation. To break the Lacanian Law-of-the Father and and form a new writing style focused on the female body, H.D. refutes dualistic western metaphysics and instead comes up with a poetic style that exists through absences, silences, rhythms and fluidity, which systematically allow the feminine speech be heard and move in multiple directions. Challenging the bias against female body as the locus of male desire, H.D. depicts the female body as the fusion of the bodily and divine, particularly through the figure of the Virgin Mary. Besides, setting out from religious and classical mythologies and revisioning them to reveal the repressed female all throughout the discourse, H.D. redefines the concept of creativity and its forgotten aspect of the feminine in the modernist aesthetics, challenging the rooted vision propagated by her male contemporaries that creation is a masculine realm.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=58191 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[869-888]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/690 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Zoyâ Pîrzâd’ın Se Kitâb İsimli Hikâye Mecmuasında Kullandığı Üslup ve Dil Özellikleri]]> <![CDATA[The Style and Language Features Used by Zoya Pirzad in the Story Magazine named Se Kitab]]> <![CDATA[Şerife YERDEMİR]]> <![CDATA[Zoyâ Pîrzâd, İran edebiyatında hikâye, Modern İran edebiyatında kadın yazarlar.]]> <![CDATA[Zoya Pirzad, Story in Iranian literature, Women writers in modern Iranian literature.]]> <![CDATA[Modern İran edebiyatında kadın yazarlar 1990 yılından sonra edebiyatta daha aktif bir rol almışlardır. Bunlar arasında önemli bir yere sahip olan Zoyâ Pîrzâd’ın da 1990’lı yıllardan sonra kısa hikâyeleri çeşitli dergilerde yayınlanmaya başlamıştır. Modern İran edebiyatında özellikle de roman ve kısa hikâyede önemli bir yere sahip olan Pîrzâd, hikâyelerinde kadının küçük, gizli ve yalnız dünyasını dramatik bir şekilde ortaya koymuş, İran halkının sıradan insanlarını ve ailelerini eserlerine konu edinmiştir. Hikâyelerindeki karakterlerin iç dünyalarını anlatmadaki başarısı onu çağdaşlarından daha ön plana çıkarmış ve bu durum eserlerinin birçok dile çevrilmesine vesile olmuştur. Kendine özgü üslubuyla yazılar yazan Zoyâ Pîrzâd, hikâye ve romanlarında daha çok kadınları ve onların sosyal yaşam içerisinde karşılaştığı sorunları özgün bir ifadeyle aktarmıştır. Bu çalışmada ilk olarak İran edebiyatında hikâye türünün nasıl ortaya çıktığı, hikâyenin gelişimi ve bu gelişimde katkısı olan ve Çağdaş İran edebiyatına damgasını vuran belli başlı yazarlar hakkında kısaca bilgi verilecektir. Hikâyeciliğin çağdaş İran edebiyatında nasıl bir boyut kazandığını ve meşrutiyet hareketlerinin değişen toplumsal düzenin hikâye türü üzerindeki etkileri anlatılacaktır. Sonra Zoyâ Pîrzâd’ın hayatı, eserleri ve özellikle “Se Kitâb” isimli hikâye mecmuasındaki Misl-i Heme-yi Asrha (Bütün Öğleden Sonraları Gibi) isimli ilk bölümdeki hikâyelerden hareketle onun hikâyelerinde kullandığı üslup ve dil özellikleri, hikâyelerinin belli başlı özellikleri ve onun modern İran hikâyeciliğindeki yeri hakkında bilgi verilecektir.]]> <![CDATA[Women writers in modern Iranian literature have taken a more active role in literature after 1979, especially after the 1990s. The short stories of Zoya Pirzad, who has an important place among these, started to be published in various magazines after the 1990s. Pirzad, who has an important place in modern Iranian literature, especially in novels and short stories, dramatically revealed the small, secret and lonely world of women in his stories, and focused on the ordinary people and families of the Iranian people in his works. His success in telling the inner worlds of the characters in his stories brought him to the forefront of his contemporaries, and this situation led to the translation of his works into many languages. Zoya Pirzad, who was born in an Armenian family and wrote in her own unique style, mostly conveyed women and the problems they faced in social life in a unique way in her stories and novels. In this study, firstly, in brief information will be given about how the genre of story emerged in Iranian literature, the development of the story and the major writers who contributed to this development and left their mark on Contemporary Iranian literature. After telling how storytelling has gained a dimension in Contemporary Iranian literature and the effects of constitutionalism movements on the story type of the changing social order, Zoya Pirzad's life, works and especially the title Misl-i Heme-yi Asrha (Like All Afternoons) in the story magazine named “Se Kitab” based on the stories in the first part, information will be given about the style and language features she used in her stories, the main features of her stories and her place in modern Iranian storytelling.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=58159 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[1117-1129]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/691 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Virginia Woolf’un Dalgalar Adlı Eserinin Çeviri Eleştirisi ]]> <![CDATA[Translation Criticism of the Waves By Virginia Woolf]]> <![CDATA[Merve HATEMİ]]> <![CDATA[Aydan IRGATOĞLU]]> <![CDATA[Çeviribilim, Virginia Woolf, Dalgalar, çeviri eleştirisi, yorumlayıcı çeviri kuramı]]> <![CDATA[Translation studies, Virginia Woolf, the Waves, translation criticism, interpretive theory of translation]]> <![CDATA[Edebi eserler çeviribilim çalışmalarının odak noktasında yer alır. Pek çok eser farklı çeviri kuramları ışığında analiz edilmektedir. Edebi eserleriyle dünya edebiyat tarihinde önemli bir yere sahip olan modernist İngiliz yazarlardan Virginia Woolf da eserleriyle çeviribilimin yanı sıra feminizm, dilbilim, kültür alanlarının da çalışma konusudur. Bu çalışmada Virginia Woolf’un Dalgalar adlı eseri yorumlayıcı çeviri kuramı bağlamında analiz edilmek için seçilmiştir. Yapılan literatür taramasına göre Woolf’un söz konusu eseri yorumlayıcı çeviri kuramı bağlamında çalışılmadığı tespit edilmiştir. 20. yüzyılın modern feminist yazarlarından Virginia Woolf’un Dalgalar adlı eserinin Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları’nın Modern Klasikler dizisinde 2020 yılında Tülin Cansunar tarafından yapılan çevirisi ile Kırmızı Kedi Yayınevi’nin çağdaş Klasikler dizisinde yer alan 2018 yılında İlknur Özdemir tarafından yapılan çevirilerinin incelenmesini amaçlamaktadır. Söz konusu eserin bölüm başlarında yer alan interlüdler incelenmiş ve her interlüdden kesitler alınmıştır. Bu kesitler yorumlayıcı çeviri kuramına göre çeviri süreçleri ve çevirmen tercihleri göz önüne alınarak çözümlenecektir. Analiz sürecinde metnin yapısal özellikleri, yazarın tarzı, metnin biçimsel ve biçemsel özellikleri de değerlendirilmiştir. Çevirmenlerin sözcük seçimleri yorumlama ve anlama bağlamında detaylı bir şekilde karşılaştırmalı çözümleme tekniği kullanılarak incelenmeye çalışılmıştır. Çalışmanın sonunda yorumlayıcı çeviri kuramı bağlamında her iki çevirinin de çevirmen seçimleri ışığında bazı farklılıklar ve yorumlar içerdiği tespit edilmiştir. Ancak her iki metnin erek kültür ve okuru için kabul edilebilir bir metin olduğu saptanmıştır.]]> <![CDATA[Literary works are at the focal point of translation studies. Many works are analyzed in the light of different translation theories. Virginia Woolf, one of the modernist British writers, has an important place in the history of world literature with her literary works, is also the subject of study in the fields of feminism, linguistics, and cultural studies, as well as translation studies. This study aims to analyze the interludes in the translation of The Waves by Virginia Woolf, one of the modern feminist writers of the 20th century, published by Türkiye İş Bankası Publishing and Kırmızı Kedi Publishing, translated by Tülin Cansunar and İlknur Özdemir. The interludes at the beginning of the chapters were examined and some sections were chosen from each interlude. These sections were analyzed by considering the translation processes and translator preferences on the basis of the interpretive theory of translation. While analyzing, the structural features of the text, the style of the author, and the formal and stylistic features of the text were also evaluated. The translators' word choices have been tried to be analyzed within the context of interpretation and comprehension by using the comparative analysis technique. As a result, it was determined that both translations are acceptable texts for the target culture and reader in the context of the interpretive theory of translation.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=58119 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[903-917]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/692 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Okul Öncesi Çocuklara Yönelik Türkçe ve Almanca Resimli Kitaplardaki Sözbilimsel Yapıların Analizi]]> <![CDATA[Analysis of Rhetorical Structures in Turkish and German Picture Books for Preschoolers]]> <![CDATA[Furkan KOCA]]> <![CDATA[Hikmet ASUTAY]]> <![CDATA[Metindilbilim, tutarlılık, sözbilimsel yapı kuramı, çocuk edebiyatı, resimli kitap]]> <![CDATA[Text Linguistics, coherence, rhetorical structure theory, children’s literature, picture book]]> <![CDATA[Okuma alışkanlığı kazanımı yaşamın ilk yıllarında başlayan ve yaşam boyu devam eden bir süreçtir. Erken yaşlardan itibaren okuma alışkanlığı kazanan çocuklar, akranlarına kıyasla birçok açıdan daha avantajlı bir konuma yükselmektedir. Çocukların okuma alışkanlığı kazanımı sürecinde resimli kitaplar oldukça önemli bir rol oynamaktadır. Bu nedenle, resimli çocuk kitaplarını ele alan birçok bilimsel araştırma yapılmaktadır. Bu araştırmalar genellikle resimli kitaplar aracılığıyla değerler eğitimi gibi konulara ağırlık vermektedir. Fakat alandaki uzmanlar çocuk kitaplarının özellikle dilbilimsel olarak incelenmesi gerektiğine dikkat çekmektedir. Bu çalışmada okul öncesi çocuklara yönelik Türkçe ve Almanca resimli kitaplardaki sözbilimsel yapılar karşılaştırmalı olarak incelenmiş ve resimli çocuk kitaplarına metin dilbilimsel bir bakış sunulmuştur. Sözbilimsel yapıların analizinde Mann ve Thompson tarafından geliştirilen sözbilimsel yapı kuramı kullanılmıştır. Sözbilimsel yapı kuramı, bir metni oluşturan ardışık cümleler arasındaki anlamsal ilişkileri tespit eder ve metin tutarlılığının nasıl organize edildiğini ortaya çıkarır. Bu bağlamda, Türkçe resimli kitaplarda tutarlılığın en çok sıralama ve ek bilgi ilişkileriyle sağlandığı görülmüştür. Almanca resimli kitaplardaysa ek bilgi ve neden-sonuç ilişkileri metin tutarlılığı için en çok kullanılan sözbilimsel ilişkilerdir. Çalışmadaki bulgular Türkçe resimli kitapların anlaşılabilmesi için okurun çok sayıda metin tabakasını iyi bir şekilde anlaması gerektiğini göstermektedir. Çocuk kitaplarındaki metinlerin organizasyonunda görülen bu farklı sözbilimsel yapılardan hangisinin okumayla ilgili alanları nasıl etkilediği sorusu henüz bu alanda yeterince deneysel çalışma olmadığı için yanıtsızdır.]]> <![CDATA[The acquisition of reading habits is a life-long process that begins in the first years of life. Children who acquire the reading habits from an early age rise to a more advantageous position in many respects compared to their peers. Picture books play a very important role in the process of acquisition of reading habits. For this reason, many scientific studies are conducted on children’s picture books. These studies generally focus on issues such as values education through picture books. However, experts in the field draw attention to the fact that children’s books should be examined linguistically. This study analyzes rhetorical structures in Turkish and German picture books for preschoolers comparatively and presents a text linguistic view of children’s picture books. The Rhetorical Structure Theory developed by Mann and Thompson was used in the analysis of rhetorical structures in picture books. This theory reveals how text coherence is organized by detecting the semantic relationships between consecutive sentences in a text. In this context, it was seen that sequence and additional information relations mostly provide coherence in Turkish picture books. In German picture books, additional information and cause-effect relations are the most used rhetorical relations for text coherence. The results of this study show that it is necessary to understand many text segments well in order to understand Turkish picture books. The question of how these different rhetorical structures seen in the organization of the texts in Turkish and German picture books affect the areas related to reading is unanswered due to lack of the experimental studies.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=58064 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[541-553]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/693 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Afganistan’daki Türk Topluluklarının Dilleriyle İlgili Yapılan Çalışmalar]]> <![CDATA[Studies on the Languages of the Turk Tribes in Afghanistan]]> <![CDATA[Gökhan ÖZTÜRK]]> <![CDATA[Türkoloji (Türklük bilimi), Afganistan’daki Türk toplulukları, Afganistan’da Türk dilleri, açıklamalı bibliyografya, Türkoloji araştırmaları]]> <![CDATA[Turkology, Turk tribes in Afghanistan, Turkic languages in Afghanistan, annotated bibliography, Turkology research]]> <![CDATA[Türkoloji (Türklük bilimi) araştırmaları Türkiye’de ve başka ülkelerde üniversiteler, enstitüler ve diğer araştırma kurumları tarafından uzun yıllardan beri sistemli bir şekilde yapılmaktadır. Daha önceden yapılmış bilimsel çalışmaların bilinmesi ve yapılacak araştırmalarda kullanılması, Türkoloji araştırmaları için, diğer bilim dallarında da olduğu gibi, son derece önem arz etmektedir. Çok sayıda Türk topluluğunun bulunduğu Afganistan, Türkoloji araştırmaları için hayati öneme sahip bir ülkedir ve Türkoloji malzemesi açısından çok zengindir. Afganistan’da konuşulan dillerin sayısı çok fazladır. Bu durum, ülkenin coğrafî konumundan kaynaklanmaktadır. Afganistan eski zamanlardan beri, Hindistan’a gidecek olan insanların kullandığı en uygun geçiş noktası olmuştur. Bu insanlar her zaman, şu anda Afganistan'da yaşayan insanlarda veya onların dillerinde bir şekilde iz bırakmışlardır. Bu durum, günümüzde ülkenin çok çeşitli dil ve nüfus haritasına sahip olmasına sebebiyet vermiştir. Nüfusun en önemli kısmını İranlı veya Hint-İran asıllı olanlar oluşturmaktadır. Afganistan nüfusunun Türklerden ve Moğollardan oluşan, İranlı olmayan kısmı konusunda yapılan dilbilimsel ve etnolojik çalışmalar yeterince bilinmemektedir. Bundan dolayı bu çalışmada, Afganistan’daki Türk topluluklarının dilleriyle ilgili yapılan çalışmalar üzerine açıklamalı bir bibliyografya hazırlamak amaçlanmıştır. Çalışma üç ana bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde, Afganistan’daki Türk toplulukları hakkında ayrıntılı bilgi verilmiştir. İkinci bölümde, okuyup kısa tanıtımlarını yaptığım Afganistan’da konuşulan Türk dillerinden Özbek, Türkmen, Kırgız, Kazak Türkçeleri ve Güney Oğuzca (Afşarca) ile ilgili yayınlar listelenmiş ve abece sırasıyla kitabiyat künyeleri yazılmıştır. Üçüncü bölüm ise dizinden oluşmaktadır.]]> <![CDATA[Turkology studies have been done systematically by universities, institutes, and other research foundations in Turkey and other countries for many years. As in other branches of science, it is extremely important for Turkology research to know the previously conducted scientific studies and to use them in the research to be done hereafter. Afghanistan, where many Turkish groups exist, is a crucial country for Turkology research and very rich in Turkological material. The number of languages spoken in Afghanistan is very great. This is in some degree due to the geographical position of the country. It has since the oldest times been a transit country for people finding their way to India by the most convenient road. These people always in some way left their traces in language or in the people which now inhabit Afghanistan. The result is a very variegated language and population map of the country today. The most important part of the population is Iranian or Indo-Iranian in origin. Linguistic and ethnological studies about the non-Iranian population of Afghanistan, consisting of Turk and Mongol peoples, are not known in detail. Thus, the intention of this study was to prepare an annotated bibliography of studies which were done on the languages of the Turk tribes in Afghanistan. The study is composed of three main chapters. In the first chapter, detailed information was given about the Turk tribes in Afghanistan. In the second chapter, publications related to Uzbek, Turkmen, Kyrgyz, Kazakh and South Oghuz (Afshar) languages spoken in Afghanistan, which I have read and briefly introduced, were listed and their bibliographic details were written in alphabetical order. The third chapter consists of an index. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=58046 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[607-622]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/694 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sözcük ve Sözlük Bilimi Açısından Ferağî’nin Çağatay Türkçesi Sözlüğü]]> <![CDATA[Ferağî’s Çagatai Turkish Dictionary in Terms of Lexicology and Lexicography]]> <![CDATA[Farhad RAHİMİ]]> <![CDATA[Türk Dili, İran, Ferāġí, Miftāģu’l-Luġat, Çağatay Türkçesi Sözlüğü, Nevāyí, Sözcük Bilimi, Sözlük Bilimi]]> <![CDATA[Turkish language, Iran, Ferāġí, Miftāģu’l-Luġat, Chagatai Turkish Dictionary, Nevāyí, Lexicology, Lexicography]]> <![CDATA[İran sahasında ‘Alí Şír Nevāyí’nin eserlerini anlamak üzere hazırlanmış Çağatay Türkçesi sözlüklerinden bir tanesi Ferāġí’nin sözlüğüdür. Bu çalışmanın amacı 1642’de İran’da Muģammed bin Żiyā’u’d-dín el-Ģüseyní Ferāġí tarafından Safevi şahı Ŝafí bin Ŝafí adına yazılan Miftāģu’l-Luġat adlı Türkçe-Farsça sözlüğü incelemek, eserden elde edilen sözcüksel ve sözlüksel malzemeyi ortaya koymak ve başka eserlerle karşılaştırarak bu eserin Türk dilinin gelişme sürecine olan katkısını belirlemektir. Aynı zamanda Çağatay Türkçesi metinlerinin okunması ve değerlendirilmesinde karşılaşılan sorunların bu çalışma sayesinde giderilmesi ve böylelikle de Türk dil biliminin bazı sorunlarının çözülmesi amaçlanmıştır. Çalışma iki bölümden oluşmaktadır. İlk bölüm olan “Giriş” bölümünde eser hakkında kısaca bilgi verilmiş; “Eserin Sözcük ve Sözlük Bilimi Açısından Değerlendirilmesi” başlığı altındaki ikinci bölümde ise sözlüğün sözcük ve sözlük bilimsel incelemesi yapılmıştır. “Eserin Sözcük ve Sözlük Bilimi Açısından Değerlendirilmesi” başlıklı bölümde “Eserin Düzeni”, “Yazım ve Söyleniş Biçimi”, “Ses Bilgisi”, “Söz Varlığı”, “Tanıklar”, “Maddelerin ve Örneklerin Başka Sözlüklerle Karşılaştırılması”, “Yanlış Maddeler ve Örnekler”, “Ses Bilgisi Yanlışları”, “Yazım ve Söyleniş Biçimi Yanlışları” ve “Köken Bilgisi” alt başlıkları ile bu gibi konular üzerinde durularak eser incelenmniştir. Bu bölümün “Maddelerin ve Örneklerin Başka Sözlüklerle Karşılaştırılması” kısmında sahanın en önemli sözlüklerinden olan Senglaĥ ve Abuşķa, ayrıca Bedāyi‘ü’l-Luġat ve Naŝírí’nin sözlüğü ile karşılaştırmalar yapılmıştır. Çalışma, İran-Tahran Milli Ktp., nr. 5-19055 el yazması nüshasına dayanmaktadır. Bu eser Ferağî’nin Çağatay Türkçesi Sözlüğü adıyla 2021 yılında TDK tarafından yayımlanmıştır.]]> <![CDATA[One of the Chagatai Turkish dictionaries prepared to understand the works of ‘Alí Şír Nevāyí in the Iran field is Ferāġí’s dictionary. The aim of this study is to research the Turkish-Persian dictionary called Miftāģu’l-Luġat, which was written by Muģammed bin Żiyā’u’d-dín el-Ģüseyní Ferāġí in Iran in 1642 on behalf of the Safavid king Ŝafí bin Ŝafí, to reveal the lexical and lexicographic material obtained from the work, and to determine the contribution of this work to the development process of the Turkish language by comparing it with other works. The study consists of two parts. In the first section, “Introduction”, brief information about the work is given; In the second part, under the title of “Evaluation of the Work in Terms of Lexicology and Lexicography”, a lexical and lexicographic analysis of the dictionary was made. In the section titled “Evaluation of the Work in Terms of Lexicography and Lexicography”, The work has been examined by emphasizing such subjects with the subtitles of “Organization of the Work”, “Spelling and Pronunciation”, “Phonetics”, “Vocabulary”, “Witnesses”, “Comparison of Items and Examples with Other Dictionaries”, “Incorrect Items and Examples”, “Phonetic Errors”, “Spelling and Pronunciation Errors” and “Etymology”. In the “Comparison of Articles and Examples with Other Dictionaries” part of this section, comparisons were made with Senglaĥ and Abuşķa, which are the most important dictionaries in the field, as well as with Bedāyi‘ü’l-Luġat and Naŝírí’s dictionary. The study is based on the Iran-Tehran National Library, nr. 5-19055 manuscript copy. This work was published by TDK in 2021 under the name of Ferağî’nin Çağatay Türkçesi Sözlüğü.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=58022 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[623-658]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/695 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Latife Tekin’in Muinar Adlı Eserinin Ekofeminist Okuması: Doğaya Yeniden Dönüş Yoluyla Dildeki Enfeksiyonu İyileştirme]]> <![CDATA[Healing the “Infection in the Sentence” through a Reunion with Nature: An Ecofeminist Reading of Latife Tekin’s Muinar]]> <![CDATA[Banu AKÇEŞME]]> <![CDATA[Ekofeminizm, postmodernizm, biyomitografi, feminist revizyonizm, feminist söylem]]> <![CDATA[Ecofeminism, postmodernism, biomythography, feminist revisionism, feminist discourse ]]> <![CDATA[Latife Tekin'in son derece karmaşık romanlarından Muinar, temel ekolojik ilkeleri ve düşünceleri net çevresel mesajlarla ifade eden ekolojik bir romandır (Love, 1990, 237). Tekin, Muinar aracılığıyla, insan ve doğa ile insan ve diğer yaşam formları arasındaki karşılıklı ilişkileri irdeleyerek yıkıcı, insan-merkezci ve eril düşünce yapısını eleştirmekte ve tüm bu yaklaşımlara alternatif olarak ekolojik düşünceyi teşvik etmektedir. Muinar aynı zamanda mitlerin ve destanların feminist bir bakış açısıyla yeniden yorumlandığı ve tarihin yapısökümsel biçimde yeniden tasarlandığı ve yazıldığı postmodern feminist bir romandır. Tekin, kadınların boyun eğdirilmesini, mağdur edilmesini ve çevreye insan eliyle verilen zararı görünür kılmak için postmodern parodi, ironi ve oyunbazlık gibi unsurlardan yararlanmış, parçalı ve muğlak anlatı biçimini yoğun bir şekilde kullanmıştır. Tekin ayrıca romanında kapitalist sömürü, tüketim, ego-merkezcilik, doğa katliamı, çevresel kirlilik gibi hususlara da aktivist bir kadın yazar olarak eleştiriler getirmiştir. Tekin, varlığı evrenin başlangıcından önceye dayanan, ezeli zamandan günümüze sayısız kadının içinde uyanan bir ses olarak romanda yer alan mitolojik bir karakter olan Muinar ile modern zamanda yaşayan Elime arasındaki ilişkiden yola çıkmaktadır. Muinar, kendi kimliğini oluşturamamış, baskıcı erkek-egemen düzene karşı duramayan ezilmiş ve boyun eğmiş zayıf kadınlara ilham, güç, enerji ve cesaret yükleyerek bu kadınların güçlü, özgürlüğü için mücadele eden, doğa ve kendi hakları için kararlılıkla savaşan duyarlı, bilge, sorgulayan, baş kaldıran ve akıllı kadınlara dönüşmelerine yardımcı olmaktadır. Bu amaç doğrultusunda romanda kadınların kendilerini kadın olarak ifade edebilecekleri, baskın erkil söylemin dışında alternatif mit, tarih ve otobiyografiler üretebilecekleri söylem alanları oluşturulmuş ve doğaya dönüş salık verilmiştir. ]]> <![CDATA[Latife Tekin’s highly complex novel Muinar is an ecologically conscious novel loaded with fundamental ecological principles and messages. Tekin promotes ecological thinking as a corrective to destructive, anthropocentric, and patriarchal relationships between human and nature or human and other forms of beings. Muinar is also a postmodern feminist novel in which the existing myths and epics are rewritten and history is deconstructed to be reconstructed from a feminist point of view. Tekin makes use of postmodern parody, irony, and playfulness in a fragmented and ambiguous narrative to render the oppression, victimization, and subordination of women and nature along with environmental degradation visible. Tekin offers a harsh critique of capitalist exploitation, consumerism, ego-consciousness, and the destruction of nature as an activist writer. Muinar focuses on the relationship between Muinar, a mythic character who descends to the Earth from the sky and Elime, a writer suffering from inertia and a strong sense of failure, self-insufficiency, and unworthiness. Muinar emerges as an internal voice in the mind of women who cannot resist oppressive patriarchy and thus fail to get rid of the imposed identities to construct the authentic self and she instills in them inspiration, courage, energy, and determination so that these women can be transformed into strong, self-assertive and intelligent women who fight for the freedom and rights not only for themselves but also for nature with wisdom and resolution mainly through the creation of discursive spaces for self-expression, the reimagination of alternative myths, history, and autobiography and through the return to nature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=57985 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[787-802]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/696 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Pandemi Sırasında Online Eğitim/Öğretim: Öğretmen ve Öğrenci Arasındaki İletişim ve Etkileşim]]> <![CDATA[Online Teaching/Training During the Pandemic; Communication and Interaction Between Teacher and Student]]> <![CDATA[Halil AYTEKİN]]> <![CDATA[Fransızca, uzaktan eğitim, Covid 19 pandemisi, iletişim, etkileşim, öğrenci ve öğretmen]]> <![CDATA[French, distance education, Covid 19 pandemic, communication, interaction, student and teacher]]> <![CDATA[Covid-19, 2020 Aralık ayında Çin'de ortaya çıkan yeni bir virüstür. Aralarındaki yakın temasa bağlı olarak bir kişiden diğerine kolaylıkla bulaşır. İlk başta kimse bu "ölümcül" virüsün bulaştığı tek bir kişinin, devasa bir salgına neden olarak tüm dünyaya yayılacağını bilmiyordu. Bunun üzerine, çok sayıda can kaybına neden olan virüsün bulaşmasını ve yayılmasını kontrol altına almak için dünyadaki hemen hemen tüm ülkelerin yetkilileri bir dizi sağlık önlemi almaya koyulmuştur. Salgın gerçekten de hiçbir ayrım gözetmeksizin tüm toplumların sosyal, ekonomik, siyasi ve kültürel hayatını etkilemiştir. Bu virüs hakkında söylenecek belki de yadsınamaz tek bir gerçek vardı; bu onun adaleti, evrensel boyutuydu! Maaş, cinsiyet, coğrafya, ırk ve etnik köken veya sosyal statü ne olursa olsun, koronavirüs herkesi etkilemştir. Böylece koronavirüs günlük hayatımızı felce uğratmış; tüm değer sistemlerimiz için yıkıcı olmuş ve neticede eğitim sistemi bu beladan muaf olamamıştır. Covid-19 salgını, insanlık tarihinde eğitim sistemlerinde en büyük bozulmaya neden olmuştur. Öğrenmenin sürekliliği üzerinde şüphesiz yıkıcı bir etkisi olan, ani ve çözülmemiş bir alt üst oluştu. Dünyanın dört bir yanındaki okulların ve üniversitelerin kapanması nedeniyle, öğrenme neredeyse tamamen kesintiye uğramış ve tarihte eşi görülmemiş bir durum yaşanmış ve hala da yaşanmaktadır. Bu nedenle, bu krizin hızlandırdığı yenilik ve yaratıcılığın, eğitim sistemlerini daha adil, kapsayıcı ve esnek hale getirmek için kaldıraç görevi görmesi zorunlu hale gelmişti. Bu ani uzaktan eğitime geçiş, dünyanın dört bir yanındaki öğrencileri/öğrencileri ve öğretmenleri, en azından aralarında kesinlikle gerekli olan iletişim-etkileşimi sürdürmek için teknolojileri kullanmaya zorlamıştır. Yeni öğrenme genellikle yeni bilgilerin edinilmesine dayandığından, iletişim olmadan etkili öğretim yapılamazdı. Yalnızca geleneksel eğitimde olduğu gibi uzaktan eğitimde etkileşimler öğrenme için esastır. Bu etkileşimler üç tiptir: öğrenen-eğitmen, öğrenen-içerik ve öğrenen-öğrenen. Eğitim sistemi birkaç eğitim aktörünü içerdiğinden, bu çalışmada daha çok üniversite düzeyine, daha spesifik olarak öğrenciler ve öğretmenler arasındaki iletişim ve etkileşime odaklanacağız. Bu nitel çalışma, doküman analizi yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir.]]> <![CDATA[Covid-19 is a new virus that emerged in China last December 2020. It is easily transmitted from one person to another due to close contact between them. At first, no one knew that a single infected person with this "deadly" virus would spread throughout the world, causing a huge epidemic. On top of that, the authorities of almost all countries in the world have set out to take a series of health measures to control the transmission and spread of the virus, which has caused many deaths. The epidemic has indeed affected the social, economic, political and cultural life of all societies without any discrimination. There was perhaps only one undeniable truth to be said about this virus; this was his justice, his universal dimension! Regardless of salary, gender, geography, race and ethnicity or social status, the coronavirus has affected everyone. Thus, the coronavirus paralyzed our daily lives; it has been devastating for all our value systems and as a result the education system has not been immune from this scourge. There was a sudden and unresolved upheaval that had undoubtedly had a devastating effect on the continuity of learning. Due to the closure of schools and universities around the world, learning has been almost completely interrupted and is unprecedented in history and still is. Therefore, innovation and creativity fueled by this crisis had to act as leverage to make education systems more equitable, inclusive and flexible. This sudden shift to distance education has forced students and teachers around the world to use technologies to maintain at least the absolutely necessary communication-interaction between them. Effective teaching would not be possible without communication, as new learning often relies on the acquisition of new knowledge. Only in distance education, as in traditional education, interactions are essential for learning. Three types of interactions will be discussed in this study: learner-instructor, learner-content, and learner-learner. Since the education system includes several educational actors, in this study we will focus more on the university level, more specifically on communication and interaction between students and teachers. This qualitative study was carried out using the document analysis method.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=57960 <![CDATA[Volume: 17 Issue 4[1131-1143]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/697 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Xavier de Montepin’in Ekmekçi Kadın (La Porteuse de Pain) Adlı Romanıyla Türk Sinemasındaki Uyarlamasının Karşılaştırılması]]> <![CDATA[The Comparison of Ixavier de Montepin's Novel Called “The Bread Peddler” And Its Adaptation IntoTurkish Cinema]]> <![CDATA[Ali YAĞLI]]> <![CDATA[: Edebiyat, Roman, Roman Sinema İlişkisi, Ekmekçi Kadın, Türk Sineması]]> <![CDATA[Literature, Novel, Novel Cinema Relation, The Bread Peddler, Turkish Movie]]> <![CDATA[Ekmekçi Kadın Xavier de Montepin’in 1884’te yazdığı en tanınmış popüler romanlarından biridir. Yazar bu romanında Fransız halkının dramını, yaşam kavgasını, farklı bir üslupla ele almıştır. Tüm dünyada birçok dile çevrilmiş olan romanın birçok kez filmi de yapılmıştır. Bu çalışmada Ekmekçi Kadın adlı romanın Türk sinemasına nasıl uyarlandığı incelenmiştir. Çalışmada nitel araştırma yöntemleri içerisinde yer alan doküman analizinden faydalanılmıştır. Roman ve film hakkında yapılan çalışmalardan yola çıkılarak her iki eserin karşılaştırılması yapılmıştır. İyilerin kötüler karşısında sürdürdüğü mücadelede adaletin sonunda iyilerden, doğrulardan yana tecelli etmesi her iki eserde de okuyucuya verilen ana mesajın eksenini oluşturmaktadır. Yazarın Paris’teki sosyal hayattan bazı kesitleri karakterler üzerinden okuyucuya yansıtmasıyla öykü daha da gerçeklik kazanmaktadır. 1960 ve 70’li yıllar, Türk sinemasında yabancı kaynaklı eserlerden en çok uyarlama yapılan yıllar olarak ortaya çıkar. Çalışmada sinemaya adaptasyonu yapılan romanlardaki bazı değişiklere değinilmiş ve roman film ilşkisi üzerinden bu değişklikler karşılaştırmalı olarak gösterilmeye çalışılmıştır. Bununla birlikte incelenen romandaki anlatı, kurgu, tasvir, zaman, mekȃn değişiminin filme nasıl yansıdığı ele alınmıştır. Sonuçta seyirci ekranda gördüğüne yani kendisine sunulan sahneye, aktarılan hikayeye eleştirisiz razı olurken öteyandan roman okuyucusunun çok yönlü düşünme, algılama eleştirme ve bazı nüansları yakalama açısından biraz daha şanslı olduğu görülmektedir.]]> <![CDATA[The Bread Peddler is one of the most popular novels written in 1884 by French writer Xavier de Montepin. In this novel, the author deals with the sufferings of the French people and the fight for life in a different style. The novel has been translated into many languages all over the world. This article studies the Turkish cinema adaptation of a novel called The Bread Peddler. In this article, it has been benefited from documentary analysis according to the qualitative research methods in principle. A comparative research has been done on two works, based on the published documents about the novel and the film version respectively. In the struggle between the good and the bad, the fact that justice is finally manifested on the side of the good and the righteous constitutes the axis of the main message given to the reader in both works. The story becomes even more real when the author reflects some sections of the social life in Paris to the reader through the characters. The 1960s and 70s emerge as the years in which the most adaptations from foreign-sourced works were made in Turkish cinema. It has been tried to show how the novels adapted to the cinema have changed in terms of content, emotion and richness. In addition, how the narrative, fiction, description, time and location changes in the examined novel are reflected in the film are discussed. As a result, the audience accepts what they see on the screen, that is, the scene presented to them, the story told, without criticism. On the other hand, the reader of the novel seems to be a little more fortunate in terms of catching features such as multidimensional thinking and perception. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=57909 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[1097-1115]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/698 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Azerbaycan Sözlü Kültür Örneği Meyxanalar ve Söz Edim Kuramı]]> <![CDATA[Meyxanas an Example of Oral Tradation of Azerbijan and the Spech Act Theory ]]> <![CDATA[Hayrettin YİĞİT]]> <![CDATA[İletişim, bağlam, sözedim, Azerbaycan Türkçesi, Meyxana]]> <![CDATA[Communication, context, speech act theory, Azerbaijan Turkish, Meyxana]]> <![CDATA[İletişim, gönderici ile alıcı arasında belli bir bağlam içerisinde gerçekleşmektedir. Bağlam içerisinde oluşturulan her ileti, dilin işlevlerine bağlı olarak şekillenmekte ve alıcı buna göre eyleme geçmektedir. Göndericinin ifade ettiği sözcükler, tümceler ve metinler amaca uygun olarak işlevlerini yerine getirirken alıcı üzerinde edimler ve etkiler meydana getirmektedir. Bu edimler gönderici/alıcı bağlamında düzsöz, edimsöz ve etkisöz ulamları şeklinde ortaya çıkmaktadır. Azerbaycan edebiyatı, Batı Türkçesi içerisinde gelişmiş, üretken ve zengin bir edebiyattır. Bu üretkenliğinin ve zenginliğinin oluşmasında Azerbaycan sözlü halk edebiyatı önemli bir yere sahiptir. Azerbaycan folklorik unsurlarından biri olan meyxana sanatı da Türkçenin zenginliğini ve işlekliğini gösteren ve son zamanlarda sözlü halk edebiyatında ilgiyle takip edilen bir tür olarak karşımıza çıkmaktadır. Azerbaycan Türkçesinin sözlü ürünlerinden olan meyxanalar, söz meclislerinde en az bir kişinin bir konu üzerine doğaçlama olarak içerisinde mizahi unsurlar barındıracak şekilde söyledikleri küçük kafiyeli şiirlerdir. Meyxana ustaları dinleyicilerin de olduğu bir ortamda halkın gündelik yaşamdaki problemlerini, kaygılarını, sevinç ve üzüntülerini, istek ve arzularını bu şiirlerle ifade etmektedir. Meyxana ustası hem muhatabını hem de dinleyicileri harekete geçirerek onları farklı duygu ve düşüncelere sevk etmektedir. Oluşturulan durum ve koşullar içerisinde belli kişiler, belirli işleyiş içinde söyledikleri her sözceyle sözedim kuramının düzsöz edimi, edimsöz edimi (hüküm belirticiler, erk belirticiler, sorumluluk yükleyiciler, davranış belirticiler ve serimleyiciler) ve etkisöz edimlerine benzer edimler göstermektedir. Bu araştırma makalesinde Azerbaycan folklorik unsurlarından biri olan meyxana türünün söz edim kuramının özelliklerini ne şekilde yansıttığı ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Söz edim kuramına ait bütün unsurlar, 1993 yılında Balasadıq tarafından yayımlanmış olan “Meyxanalar” adlı eserden alınan örnekler üzerinden incelenmiş ve kendine özgü kuralları olan meyxanaların da söz edim kuramının gerçekleşme şartlarına uygun olarak edim türlerini oluşturduğu ifade edilmiştir.]]> <![CDATA[Communication takes place between the sender and the receiver in a certain context. Each message wich is created with in the context takes form depending on the functions of language and the receiver gets into action according to this. While the words, the sentences and the texts wich the sender expresses are serving their functions in a suitable way for their aims, they cause acts and effects on the receiver. These acts come out as the of locutionary act, illocutionary act and perlocutionary act. Azerbaijani literature is a literature of Western Turkish, developed in the geography of Azerbaijan and has an important place in world history with its history and richness. Azerbaijan oral folk literature also has an important place in the formation of the productivity and richness of this literature. Meyxana art, which is one of the folkloric elements of Azerbaijan, also appears as a genre that shows the richness and functionality of Turkish and has been followed with interest in oral folk literature recently.Meyxanas, wich are the oral works of Azeri-Turkish, are the poems that one or two people utter about a particular theme without making any preparation within ryhmed quatrains wich includes elements of humour. Thourgh these poems, meyxana masters express the problems in everday life, the wish and the desire, the joy and the misery, and the worries of the community in a place open to the audiences as well. The meyxana master directs both the interlocutor and the audiences to different thoughts and emotions by impelling them. Within the created situations and circumstances, certain people generates locutionary act, illocutionary act ( verdictives, exercitives, commissives, behabitives, expositives) and shows similar acts to the speech acts. In this research article, it has been tried to reveal how the type of meyxana, which is one of the folkloric elements of Azerbaijan, reflects the characteristics of speech act theory. All the elements of the speech act theory were examined through the examples taken from the work named “Meyxanas” published by Balasdıq in 1993 and it was stated that the meyxanas, which have their own rules, also perform the performance types in accordance with the realization conditions of the speech act theory.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=57831 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[745-759]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/699 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yan Metinsel Görünürlük ve Metin Dışı Görünürlük Üzerinden Çevirmen Celal Üster’in Çeviri Politikası]]> <![CDATA[Translation Policy of Celal Üster Throughout His Paratextual and Extratextual Visibility]]> <![CDATA[Halise GÜLMÜŞ SIRKINTI]]> <![CDATA[Çeviribilim, Celal Üster, çevirmen görünürlüğü, yan metinsel görünürlük, metin dışı görünürlük]]> <![CDATA[Translation Studies, Celal Üster, translator’s visibility, paratextual visibility, extratextual visibility]]> <![CDATA[Bu çalışma, Türk yazın dizgesine yaklaşık doksan çeviri eser kazandırmış, aynı zamanda yayıncılık ve gazetecilik alanlarında da önemli işlere imza atmış olan Celal Üster’in çevirmen profilini ve çeviri politikasını yan metinsel ve metin dışı çevirmen görünürlüğü üzerinden irdelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın kavramsal çerçevesini, Kaisa Koskinen’in Lawrence Venuti’nin görüşlerinden yola çıkarak ortaya koyduğu yan metinsel görünürlük [paratextual visibility] ve metin dışı görünürlük [extratextual visibility] kavramları oluşturmaktadır. Çalışmada öncelikle Üster’in öz yaşam öyküsü çevirmenliği doğrultusunda yorumlanarak incelenmekte ve Türk yazın dizgesine kazandırdığı çeviri eserler betimlenmektedir. Ardından, Koskinen’in (2000: 99) yan metinsel görünürlük ve metin dışı görünürlük kavramları doğrultusunda Üster’in çeviri politikası incelenmektedir. Üster’in çeviri üzerine verdiği röportajları, çevirilerine eklediği ön söz, son söz ve dipnotları ile çeviri deneyimlerini anlattığı Bir Çevirgenin Notları başlıklı eseri üzerinden yan metinsel görünürlüğü, çevirmenliği ve yayıncılığı üzerine kaleme alınan Celal Üster İçin: Çeviri Uğraşında 50 Yıl başlıklı eserden yola çıkılarak ise metin dışı görünürlüğü araştırılmakta, Üster’in çevirmen profili ve çeviri politikası tartışılmaktadır. Üster’in yan metinsel ve metin dışı görünürlüğünün incelenmesi sonucunda her ne kadar Üster Çeviribilim/ Mütercim Tercümanlık bölümlerinden mezun bir çevirmen olmasa da elli yıl boyunca edindiği çeviri tecrübesi ile tıpkı bu bölümlerde geleceğin çevirmenlerine kazandırılması amaçlanan çeviriye geniş açıdan yaklaşabilme, kaynak metin analizi yapabilme, yazarı, dönemi detaylı bir şekilde araştırabilme, çeviriyi ikincil bir ürün olarak görmeme, çevirinin anlam aktarımının çok daha ötesinde bir edim olduğunun farkında olma yetilerini kazanmış, bilinçli bir çevirmen olduğu görülmüştür.]]> <![CDATA[This study aims to examine Celal Üster’s translator profile and translation policy, who has contributed greatly to the Turkish literary system, through his paratextual and extratextual visibility. The conceptual framework of this study consists of the concepts of paratextual visibility and extratextual visibility, which were put forward by Kaisa Koskinen and are based on the views of Lawrence Venuti. In the study, firstly, his autobiography is analyzed in line with his translation experience and his translations are described. Then, Üster’s translation policy is analyzed within the concepts of Koskinen's paratextual and extratextual visibility and his translation competencies were questioned in line with PACTE’s translation sub-competencies. While Üster’s paratextual visibility is analyzed throughout his translator's prefaces, postfaces, translator's notes, interviews he has given on his translations and his book on translation experiences titled Bir Çevirgenin Notları; his extratextual visibility is scrutinized by means of other people’s thoughts on Üster’s translations in the book titled Celal Üster İçin: Çeviri Uğraşında 50 Yıl. From the results, it is clear that he approaches translation from a broad perspective, and he is competent in both source and target languages and is aware of the importance of source text analysis, and he doesn’t see translation as a secondary product. It is obvious that he has all five sub-competencies put forward by PACTE. All these competencies are expected to be acquired by the translator trainees in the department of Translation Studies; so, it is obvious that even though Üster didn’t graduate from Translation Studies department, he has these competencies thanks to the experience he gained in 50 years.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=57816 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[761-774]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/700 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçe Olumsuz Hitap Dizgesi]]> <![CDATA[Turkish Negative Addressing System]]> <![CDATA[Nuriye ÖZER]]> <![CDATA[Pınar İBE AKCAN]]> <![CDATA[Türkçede hitap dizgesi; Türkçe hitap ifadeleri; Türkçe olumsuz hitap ifadeleri; Derlem dilbilim; Kullanımbilim ]]> <![CDATA[Turkish addressing system; addressing terms in Turkish, negative addressing terms in Turkish, Corpus linguistics, Pragmatics]]> <![CDATA[Hitap ifadeleri çoğunlukla saygı, yakınlık, dayanışma gibi olumlu duygulanımlarla imlenmekte, kibarlık ve yüz koruma ile ilişkilendirilerek sosyal ilişkileri pekiştirici dilsel ifadeler olarak betimlenmektedir (Leech, 1999; Wardaugh, 2000; Yang, 2010 gibi). Bu betimlemenin olumsuz hitap ifadelerine ilişkin kimi özellikleri yansıtmadığından yola çıkarak, alanyazın incelendiğinde, yabancı alanyazında olumsuz hitap ifadelerini inceleyen sınırlı sayıda çalışmaya ulaşılırken (Adamovksy, 2017; Larkey, Hecht ve Martin, 1993; Naylor, 1995; Palacios Martinez, 2021; Zhanfang, 2013) Türkçe alanyazında ise başlı başına olumsuz hitap ifadelerini incelemeyi amaçlayan bir çalışmaya rastlanmamıştır. Türkçe hitap ifadeleri veritabanı incelendiğinde, bu ifadelerin tüm Türkçe hitap ifadelerinin %27 gibi önemli bir oranını oluşturduğu görülmekte ve dağılım içinde olumsuz hitap ifadelerinin sıklığı alanyazındaki boşlukla bir araya geldiğinde dikkate değer bir çalışma alanı ortaya çıkmaktadır. Bu çalışma TUD v3 (Aksan vd., 2016) üzerinden elde edilen sözlü ve yazılı veriyle birlikte GoogleForms üzerinden 38 soru aracılığıyla çevrimiçi olarak yöneltilen sormaca üzerinden yürütülmüş ve Türkçede kullanılan olumsuz hitap ifadelerini dizgelemeyi, bu dizgeyi sınıflamayı ve kullanımsal özelliklerini betimlemeyi amaçlamıştır. Çalışmanın sonucunda olumsuz hitap ifadeleri on alt ulama ayrılmıştır. Olumsuz hitap ifadelerinin, çalışmada ortaya koyulan birçok kullanımbilimsel özelliğinin yanında geleneksel olarak sadece kabalık, hakaret ve yüz tehdidi ile ilişkilendirilmelerine karşın samimiyet, güldürü, yakınlık, yoğun olumlu duygulanım, alt kültür yaratma gibi dilsel işlevlerde de kullanılabildikleri saptanmıştır. ]]> <![CDATA[Addressing terms are mostly marked with positive emotions such as respect, closeness, solidarity and are defined as linguistic expressions that reinforce social relations in connection with politeness and face-saving (Leech, 1999; Wardaugh, 2000; Yang, 2010). The limited related literature on different languages partially reflect the features of negative address terms (Adamovksy, 2017; Larkey, Hecht and Martin, 1993; Naylor, 1995; Palacios Martinez, 2021; Zhanfang, 2013). Turkish literature on the other hand, no previous study has investigated negative addressing terms on its own. According to Turkish Addressing Terms Database<a href="#_ftn1" name="_ftnref1">[1]</a>, negative ones constitute 27% of the Turkish Addressing System and the frequency of addressing terms together with the gap in the literature makes it a need to conduct a study on the negative ones in Turkish. The present study obtains data firstly from TNC v3 (Aksan vd., 2016) consisting of the samples of textual and spoken data in Turkish and secondly an online questionnaire of 38 investigated items using GoogleForms in order to reveal the pragmatic features of these linguistic expression. The results of the study indicate that negative addressing terms can be divided into ten sub-classes. It is also detected that although negative addressing terms are traditionally marked with impoliteness, insult, and face-threats, they can be used with the function of creating mini-cultures, showing intimacy and fostering humor in Turkish as well. The study makes use of the database constituted for (the author name is deleted here according to the writing instructions) (2019) and a part of it is orally presented in (the author names are deleted here according to the writing instructions) (2021).]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=57800 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[1005-1027]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/701 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Pandemi, Ülke Yönetimi ve Ulusal Kimlik: Orhan Pamuk’un Veba Geceleri]]> <![CDATA[Pandemic, Governance, and National Identity: Orhan Pamuk’s Veba Geceleri]]> <![CDATA[Onur DUMAN]]> <![CDATA[Pandemi, Pamuk, Yönetim, Milliyetçilik, Ulusal Bilinç]]> <![CDATA[Pandemic, Pamuk, Governance, Nationalism, Nationhood]]> <![CDATA[Kasım 2019'da Çin'in Wuhan kentinde ilk ortaya çıkışından bugüne, Covid-19 Pandemisi dünyayı dönüştüren, küresel ölçekte hareket etme, davranma, düşünme ve dünyayı gözlemleme şeklimizi yeniden şekillendiren bir olay haline geldi. Orhan Pamuk'un 2021 yılında yayınlanan Veba Geceleri romanı, benzer bir salgın konusunu temalaştıran ve kültürel, politik ve sosyal sonuçlarını yeniden ele alan ilk romanlardan biridir. Veba Geceleri, Pamuk'un daha önceki bazı eserlerine benzer şekilde, ulus inşası deneyimini ve bu tür siyasi çabalara eşlik eden şiddet, milliyetçilik, komploları temalaştırıyor. Pamuk'un diğer eserlerinden Kara Kitap ve Benim Adım Kırmızı'yı anımsatan bu roman, polisiye roman türünü ele alıyor ve hikâyenin merkezine akademisyen bir kadın anlatıcı uygulayarak polisiye roman türünü değiştirmektedir. Romanın hayali Minger Adası karakterlerinin etnik ve dini referanslarına yaptığı özel göndermeler, Osmanlı İmparatorluğu'nun yüzleşmek zorunda olduğu tarihsel sorunu yansıtıyor: İmparatorluk içinde farklı etnik kökenlerin tamamen artan milliyetçi ayaklanmaları karşısında İmparatorluğu nasıl ayakta tutalabilir?. Pamuk, tarihi referans noktaları olarak Rodos ve Girit ile bariz bir paralellik kuruyor ve hızla kutuplaşan ve tıbbi açıdan tehlikeli bir dönemde ulusal kimliğin sürdürülmesi gibi çeşitli konularda test alanı haline gelen hayali bir Ada yaratmaktadır. Orhan Pamuk’un bu romanı, önceki romanlarının benzeri şekilde ulusal bilinç ve yönetim konularında yeni perspektifler sunmaktadır. Buna ilaveten, Pamuk’un bu romanı, anlatım şekli itibariyle modern ve postmodern romanın öncül bir örneğini oluşturmaktadır.]]> <![CDATA[Since its first inception in November, 2019 in Wuhan, China, the Covid-19 Pandemic has become a world-transforming event, one that has reshaped the way we act, behave, think, and observe the world on a global scale. Orhan Pamuk’s Veba Geceleri is one of the first novels that took up a similar issue of an epidemic and reconsiders its cultural, political, and social ramifications. Veba Geceleri, similar to some of Pamuk’s previous work, thematizes the nation-building experience and the violence, nationalism, conspiracies that accompany such political endeavors. Echoing Pamuk’s other works Black Book and My Name is Red, this novel takes up the genre of detective fiction and modifies the genre by applying a scholarly female narrator to the center of the story. The novel’s specific references to the ethnic and religious references of the characters of the imaginary Minger Island, resonates historical problem that the Ottoman Empire had to face: How to keep the Empire intact in the face of utterly increasing nationalist uprisings of different ethnicities within the empire. Pamuk draws an obvious parallel to Rhodes and Crete, as historical points of references, and creates an imaginary Island that becomes a test ground for various issues such as sustaining a national identity in a rapidly polarizing and medically dangerous times.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=57798 <![CDATA[Volume: 18 Issue 1[259-266]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/702 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Suçumuz İnsan Olmak Romanında Varoluşçuluğun İzleri]]> <![CDATA[Traces of Existentialism in the Novel “Suçumuz İnsan Olmak”]]> <![CDATA[Müberra BAĞCI]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Oktay Akbal, 1950 Kuşağı, Varoluşçuluk, Suçumuz İnsan Olmak, roman]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Oktay Akbal, 1950 Generation, Existentialism, Suçumuz İnsan Olmak, novel]]> <![CDATA[Bir felsefe akımı olan varoluşçuluk, pek çok sanat dalını olduğu gibi edebiyatı da etkilemiştir. Türk edebiyatındaki yansımaları daha çok 1950 sonrasındaki eserlerde görülür. Özellikle 1950 kuşağı hikâyecilerini hem tema hem de biçim olarak yeni arayışlarına yöneltmiştir. Bu dönemde varoluşçuluğun yanı sıra modernist edebiyatın da etkisiyle hikâye ve romanda bireye olan ilgi artmış; yalnızlık, korku, kaygı, sıkıntı, umutsuzluk gibi konular bu eserlerin merkezini oluşturmuştur. Oktay Akbal, 1950 kuşağına mensup olmasa da varoluşçuluk akımından etkilenmiş bir yazardır. Hem Sartre, Camus gibi varoluşçu yazarlardan çeviriler yapmış hem de kendi eserlerinde varoluşçu temalara yer vermiştir. 1957 yılında yayımlanan Suçumuz İnsan Olmak romanı da bunlardan biridir. Bu çalışmada, varoluşçuluk akımı ve Türk edebiyatındaki etkilerinden kısaca bahsedildikten sonra varoluşçuluğun Oktay Akbal’ın Suçumuz İnsan Olmak romanındaki yansımaları değerlendirilmiştir. Romanda varoluşsal unsurlar bunaltı, fırlatılmışlık, özgürlük, sorumluluk, seçme, anlam arayışı/anlamsızlık, saçma/absürt, ben ve başkası, yalnızlık, yabancılaşma, bağlanma, başkaldırma ve umutsuzluk alt başlıklarıyla incelenmiştir. Çalışmamızda, Akbal’ın 1950’li yılların edebiyat gündeminde önemli bir yeri olan varoluşçuluktan etkilendiği, romanını varoluşçu birtakım kavramlar etrafında şekillendirdiği, ancak Suçumuz İnsan Olmak romanında bu felsefi kavramları derinine inmeden ele aldığı sonucuna ulaşılmıştır. Yazar, bu kavramları büyük ölçüde bireyin iç dünyasını anlatmak amacıyla kullanmıştır. Akbal’ın Suçumuz İnsan Olmak romanı varoluşçuluğun Türk edebiyatındaki etkisini göstermesi bakımından ilgi çekici bir eserdir.]]> <![CDATA[Existentialism, a philosophy movement, has affected literature as well as many branches of art. Its reflections in Turkish literature are mostly seen in the works after 1950. Particularly, the 1950s generation storywriters were directed by existentialism to new searches both in terms of theme and form. In this period, with the influence of modernist literature as well as existentialism, interest in the individual in stories and novels increased; subjects such as loneliness, fear, anxiety, distress and hopelessness formed the center of these works. Even though Oktay Akbal is not a member of the 1950s generation, he is an author influenced by the existentialism movement. He made translations from existentialist writers such as Sartre and Camus, and also included existential themes in his own works. The novel Suçumuz İnsan Olmak (Our Crime Being Human), published in 1957, is one of them. In this study, after briefly mentioning the existentialism movement and its effects in Turkish literature, the reflections of existentialism in Oktay Akbal's novel Suçumuz İnsan Olmak is evaluated. Existential elements in the novel are examined under the subheadings of anxiety, thrownness, freedom, responsibility, choice, search for meaning/meaninglessness, absurd, me and the other, loneliness, alienation, attachment, rebellion and hopelessness. In our study, it has been concluded that Akbal was influenced by existentialism, which had an important place in the literary agenda of the 1950s, and that he shaped his novel around some existential concepts, but that he dealt with these philosophical concepts without going into depth in the novel of Suçumuz İnsan Olmak. The author has used these concepts to a large extent to describe the inner world of the individual. Akbal's novel Suçumuz İnsan Olmak is an interesting work in terms of showing the effect of existentialism in Turkish literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=57714 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[377-398]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/703 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Georges Simenon’un Komiser Maigret Karakteri ve Yeme İçme Alışkanlıkları]]> <![CDATA[Georges Simenon's Inspector Maigret and Eating and Drinking Habits ]]> <![CDATA[Pınar GÜZELYÜREK ÇELİK]]> <![CDATA[Lale ARSLAN ÖZCAN]]> <![CDATA[Yazınbilim, Polisiye edebiyat, Georges Simenon, yeme içme kültürü, Komiser Maigret, burjuva sınıfı]]> <![CDATA[Literature studies, Detective literature, Georges Simenon, food and beverage culture, Inspector Maigret, bourgeois class]]> <![CDATA[Georges Simenon’un, 1930’lu yılların başından yazmayı bıraktığı 1970’li yıllara kadar yayınlanan Maigret serisinin ana karakteri Komiser Maigret tipik bir Fransız küçük burjuvası temsilidir. Simenon söz konusu karakteri yaratırken birçok kültürel unsurdan yararlanmıştır. Yeme içme alışkanlıkları da bunlardan biridir. Çünkü Fransız toplumunun kendine özgü bir yemek kültürü vardır. Maigret serisi tarihsel olarak yayınlanma sırasına göre okunup incelendiğinde, kendisinin yaşayan bir karakter olduğunu, bir başka deyişle okurun onun gençlik, olgunluk ve yaşlılık dönemlerine birebir şahit olduğunu saptamaktayız. Bu durum elbette onun yeme içme alışkanlıklarına da yansımaktadır. Simenon, Komiser Maigret vasıtasıyla okura yalnızca Fransız burjuva toplumunun bir örneğini sunmakla kalmaz aynı zamanda farklı ülkelerin yeme içme geleneklerini tanıtma elçiliğini de üstlenir. Zira Maigret Paris Emniyeti’nin bir çalışanı olmakla birlikte Avrupa’nın farklı bölgelerinde hatta Amerika’da bile görev yapma imkânı bulmuştur. Elbette Simenon da farklı kültürleri karşılaştırmak adına yine yeme içme kültüründen çokça yararlanmıştır. Yine Maigret kitaplarında ayaküstü yenen sandviçlerden mükellef sofralara birçok farklı yemekten söz etmek mümkündür. Bu da karakterin aslında nerede olursa olsun, koşulların el verdiği en lezzetli yemeği yediğinin bir göstergesi niteliğindedir. Bu bağlamda Komiser Maigret’yi de basit bir dedektif olarak değerlendirmemek gerekir. Zira Simenon’un romanlarını eşsiz ve leziz kılan Fransız yaşam biçiminin ayrılmaz bir parçası olan yeme içme kültürüyle yoğrulmuş bu enfes karakterdir.]]> <![CDATA[Inspector Maigret, the protagonist of Georges Simenon’s Maigret series, which was published from the early 1930s until the 1970s when the author stopped writing, represents a typical French petty bourgeois. While creating Inspector Maigret, Simenon benefited from many cultural elements including eating and drinking habits as the French society has a unique food culture. The analysis of the Maigret series in the order of its publication reveals that the protagonist is a living character, i.e. that the reader personally witnesses his youth, adulthood and old age periods, which is also reflected in his eating and drinking habits. Simenon not only presents to the reader an example of French bourgeois society through Inspector Maigret but also acts as an ambassador introducing the eating and drinking traditions of different countries. Maigret is an employee of the Paris Police Department who had the opportunity to work in different parts of Europe and even in the United States of America. Simenon also heavily benefited from the culture of eating and drinking in order to compare different cultures. Thus, Maigret series are abound with many different dishes ranging from sandwiches eaten on foot to elaborate dinner tables. This is an indication that the protagonist actually eats the most delicious food allowed by the conditions, no matter where he is. We believe that Simenon’s Maigret series should not be described as mere crime novels and Inspector Maigret is beyond being a simple police officer. What renders Simenon’s novels unique and delicious is this exquisite protagonist fashioned with the eating and drinking culture which is an inseparable component of the French lifestyle.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=57698 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[87-97]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/704 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Doğa-İnsan İlişkisini Anlamak: Ekolojizm ve Edebiyattaki İzleri]]> <![CDATA[Understanding the Nature-Human Relationship: Ecologism and Its Traces in Literature]]> <![CDATA[Fethi DEMİR]]> <![CDATA[Nahide Ece SÜSLÜ]]> <![CDATA[Ekolojizm, İnsan-merkezli/Kartezyen, Doğa-İnsan, Posthümanizm, Transhümanizm ]]> <![CDATA[Ecologism, Anthropocentrism, Nature/Human, Posthumanism, Transhumanism]]> <![CDATA[Goethe’nin olgunluk seviyesine ulaşan ulusal edebiyatların varacakları bir merhale gibi tasarladığı Dünya edebiyatı (Weltliteratur) kavramı, özellikle son yüzyıldaki gelişmelerle başkalaşıma uğramıştır. Bugün artık, Dünya edebiyatı yerine Küresel edebiyat kavramını kullanmak ve edebiyatı pek çok yönüyle uluslararası bir kültür ve sanat etkinliği gibi düşünmek zorunlu hâle gelmiştir. Küresel edebiyatın başat izleklerinden biri de ekolojidir. Küreselleşmenin doğurduğu çevre kirliliği, organik yaşamın deformasyonu, iklim değişiklikleri, salgınlar, depremler, seller gibi ekolojik sorunlar edebiyatın kadrajına girmiştir. Özellikle sanayileşme faaliyetlerinin son iki yüzyılda hız kazanması, bunu teknolojik gelişmelerin ve dijital icatların izlemesi, paradoksal bir biçimde insanı doğayı hem tükettikçe ilerlediği hem de tükettiği için felakete sürüklendiği dikotomisiyle baş başa bırakmıştır. Ekoeleştiri diye adlandırılan edebî ürünlerin çevre ile olan ilişkisini inceleyen disiplinler arası bir yaklaşımın varlığı da bu güncel süreğen konuların yansımasıdır. Bu çalışmada ekoeleştirinin temel kavramları olan “Element Ekoeleştirisi, Ekofobi, İnsanmerkezcilik, Ekoahlak, Seküler kıyamet, Siborg, Metaverse, Transhuman, Gaia, Biyobölgecilik” ile ana yönelimleri olan “Transhümanizm, Posthümanizm” hem Türk hem de Dünya edebiyatından örneklerle açıklanmıştır. Ekolojizm kuramının iktisattan siyasete, bilimden edebiyata kadar çok geniş bir yelpazede yeni değerler dizisi oluşturduğu tespit edilmiştir. Görünen o ki önümüzdeki dönemde de bilimin, kültürün ve sanatın gündemindeki önemini arttıracak bu kavramların örneklerle somut hâle getirilmesi, bundan sonraki çalışmalara da katkı sunacaktır.]]> <![CDATA[The term “World Literature” (Weltliteratur) formulated by Goethe to define national literatures as a whole has reached a certain level of maturity; however, it undergoes a metamorphosis when the developments of the last century are considered. Today, it is necessary to use the concept of “Global Literature” instead of “World Literature”, as literature is an international cultural and artistic area in many perspectives. A crucial issue of Global Literature is undoubtedly ecology; specifically, ecological problems such as environmental pollution caused by globalization, deformation of organic life, climate change, epidemics, earthquakes, floods and disasters reflected in literature. In particular, the acceleration of industrialization in the last two centuries, followed by technological development and digital inventions, has paradoxically left humans alone with the dichotomy of disaster because human has both progressed and consumed nature.. As a philosophical and literary respond to ongoing ecological crisis, ecocriticism, in its broadest definition, is an interdisciplinary theoretical approach to cultural texts examining the relationship between humans and the physical environment. In this paper, some basic concepts of ecocriticism, namely anthropocentrism, ecophobia, animals and plants, eco-ethics, apocalypse, cyborg, metaverse, transhuman, Gaia, bioregionalism, transhumanism, posthumanism, are scrutunized referring to texts selected from both Turkish and World Literature. Ecologism has a very wide range of new values, including economics, politics, science, literature, and cinema. This paper contributes to the studies of these concepts, increasing the importance of science, culture and art in this field.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=57660 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[187-205]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/705 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Lise Öğrencilerinin “İngilizce” Kavramına İlişkin Algılarının Metaforik Olarak İncelenmesi]]> <![CDATA[Metaphoric Analysis of High School Students' Perceptions Towards the Concept of ]]> <![CDATA[Onur KÖKSAL]]> <![CDATA[Harun YILMAZ]]> <![CDATA[Dil, İngilizce, metafor, algı, lise]]> <![CDATA[Language, English, metaphor, perception, high school]]> <![CDATA[İletişim, toplumların ve insanların uyum içinde yaşaması ve birbirini anlaması için çok önemli bir faktördür. Birbirini anlamayan toplumlar ve halklar kaçınılmaz olarak çatışma yaşarlar. Günümüzde iletişimin önemi daha iyi anlaşılmakta ve buna daha fazla yatırım yapılmaktadır. Bugün dünyanın birçok ülkesinde farklı milletlerle iletişim kurmak için İngilizce kullanılmaktadır. Günümüz dünyasına ayak uydurabilmek ve gelişmeleri takip edebilmek için İngilizce her zamankinden daha önemli. Öğrencilerin bu çağa ayak uydurabilmeleri için İngilizceye hakim olmaları gerekmektedir. Bu çalışma, lise öğrencilerinin "İngilizce" kavramına ilişkin bilişlerini metaforik bir şekilde ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırmanın örneklemini 100 kız ve 100 erkek olmak üzere 200 lise öğrencisi oluşturmuştur. Çalışmada kullanılan veriler 2019-2020 eğitim öğretim yılının Ekim (2019) ayında Google E-Tablolar üzerinden toplanmıştır. Bilgilendirilmiş Onam Formu (BGOF) çevrimiçi olarak yüklenmiştir. "Araştırma için gönüllü olmak istiyorum" seçeneğini işaretleyen öğrencilere kişisel bilgi formu ve "İngilizce … … … gibidir" yazan bir anket gönderilmiştir. Dört temel soruya yanıt aranmaktadır. (1)Lise öğrencilerinin İngilizce kavramlar için sahip oldukları metaforlar nelerdir? (2) Öğrencilerin İngilizce kavramları hakkında en çok ürettiği beş metafor nedir? (3) Öğrenci tarafından üretilen metaforların ortak özellikleri göz önüne alındığında, bunlar hangi kavramsal kategorilerle sınıflandırılabilir? (4) Öğrencinin cinsiyeti, sınıfı, veli eğitim durumu ve okul türü değişkenleri bu kavramsal kategorilerin ortaya çıkmasındaki etkisi nedir? Yapılan araştırmada temel olarak bu soruların cevaplarını aranmıştır. Fenomenolojik modeller, araştırmalarda kullanılan nitel araştırma yöntemlerinden biridir. Bu araştırmada bireylerin olgulara nasıl anlamlar yüklediğini araştırmak için kullanılmıştır. Verilerin analizinde içerik analizi teknikleri ve SPSS (Statistical Software Package for Social Sciences) kullanılmıştır. Araştırma sonucunda 200 öğrencinin toplam 70 farklı metafor ürettiği görülmüştür. Öğrenciler tarafından en çok kullanılan metaforların İşkence (16), Eziyet (14), Köprü (10), Matematik (8) ve Anahtar (8) olduğu tespit edilmiştir. Öğrenciler tarafından üretilen metaforlar 4 farklı kavramsal kategori (Olumsuz, İhtiyaç, Nesne ve Eğlence Kaynağı) altında toplanmıştır. Araştırma sonucundan yola çıkılarak çeşitli önerilere yer verilmiştir.]]> <![CDATA[Communication is a very important factor for societies and people to live in harmony and understand each other. Societies and people who do not understand each other inevitably get into conflicts. Today the importance of communication is better understood and more is invested in it. English language is currently spoken in nearly every country. To keep up with today's world and closely monitor advancements, English is more vital than it was in the past. In order to stay up with the times, students must be good at English. Therefore the goal of this research is to find out how high school students define the term "English" in a figurative sense. A total of 200 high school students including 100 female and 100 male, were selected for the study. The data used for the study was collected through Google Forms in the first semester of the 2019-2020 academic year in October, 2019. A personal information form and a questionnaire stating "English is like … … …" were sent to the students who selected the option "I want to volunteer for the research". The survey was designed to provide answers to four basic questions: (1) How did high school students come up with metaphors for the idea of English? (2) What were the top five metaphors used by high school students when discussing the idea of English? (3) What conceptual categories might high school students' metaphors be classified under, based on their common characteristics? (4) Did the gender of the learners, their grade level, the education level of their parents, and the style of school have an influence on the development of these conceptual categories? The study was conducted using the phenomenological model, which is a qualitative research approach. The data was analyzed using the 'content analysis approach' and the 'SPSS' (Statistical Package for the Social Science) program. In alphabetical order, the metaphors were entered into the SPSS software. It was found that 200 students came up with a total of 70 different metaphors. Torture (16), agony (14), bridge (10), mathematics (8), and key (8) were determined to be the most often utilized metaphors by the students. The students' metaphors were categorized into four basic conceptual groups (negative, need, object, and source of entertainment). Based on the study's findings, many recommendations were made.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=57646 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[555-568]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/706 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nazan Bekiroğlu’nun Palempsest Romanı Kehribar Geçidi’nde Anlatısal Tercihler]]> <![CDATA[Narrative Preferences in Nazan Bekiroğlu’s Palempsest Novel Kehribar Geçidi]]> <![CDATA[Gülsün NAKIBOĞLU]]> <![CDATA[Nazan Bekiroğlu, roman, efsane, kıssa, anlatısallık, palempsest, Yedi Uyurlar]]> <![CDATA[Nazan Bekiroğlu, novel, legend, Qur’anic story, narrativeness, palempsest, Seven Sleepers]]> <![CDATA[Nazan Bekiroğlu Kehribar Geçidi romanında Ashâb-ı Kehf kıssasını ve Yedi Uyurlar efsanelerini özgün bir şekilde kurguya taşımaktadır. Palempsest anlatılar, eski anlatıların üzerine inşa edilen anlatılar olup yapıları itibariyle çok katmanlıdırlar. Bir palempsest anlatı özelliği arz eden romanın incelenmesinde roman dokusundaki anlatı katmanlarının tek tek kaldırılarak palempsest anlatının temeline yerleştirilen anlatının (kök anlatının) belirlenmesi, süreklilik ilişkilerinin ve anlatı katmanları arasındaki etkileşimlerin ortaya konulması, yazarın anlatısal tercihlerinin palempsest anlatıyı nasıl ve ne şekilde yönlendirdiğinin tespit edilmesi makalede hedeflenmektedir. Bu hedef doğrultusunda romanın incelenmesi neticesinde yazarın romanına palempsest kök anlatı olarak Ashâb-ı Kehf kıssasını seçtiği tespit edilmektedir. Kıssayı anlatısal bir iskelet olarak seçen yazar romanını kurgularken kıssanın boş bıraktığı alanları doldurmayı tercih etmekte ve kıssayla çelişmemeye özen göstermektedir. Kıssanın batınî yorumunu anlatının anlam dairesini inşa etmekte kullanmaktadır. Pek çok Yedi Uyurlar efsanelerinden beraberce faydalanan yazarın efsanelerin anlatısal bağlayıcılığını en aza indirdiği görülmektedir. Efsanelerdeki zaman ve mekân, kişi isimlerini değiştirmekte, kişileri birer karaktere dönüştürerek kurgulamayı tercih etmektedir. Kehf Suresi’nde yer alan kıssadaki “Ashâb-ı Rakîm” ifadesine romanda özel bir önem verilmekte ve rakîm ifadesini karşılayacak çeşitli göstergeler kurgulanmakta böylece Yedi Uyurlar anlatılarına özgün bir katkı sağlanmaktadır. Zaman ve mekân kaydırmalarında hem dinî hem de eleştirel kurgusal kazanımların gözetildiği tespit edilmektedir. Palempsest kök anlatı seçiminin diğer anlatı katmanlarını ve romanı bağlayıp yönlendirdiği noktalar, yazarın anlatısal tercihlerinin bu etkilere göre nasıl şekillendiği makalede delilleriyle ortaya konulmaktadır.]]> <![CDATA[Nazan Bekiroğlu transferring the Qur’anic story of Ashab-ı Kehf and legend of the Seven Sleepers into fiction in a unique way in her novel Kehribar Geçidi. Palempsest narratives are narratives built on old narratives and are multi-layered in their structure. In the analysis of the novel, which has a palempsest narrative feature, it is aimed to determine the narrative (root narrative) placed on the basis of the palempsest narrative by removing the narrative layers in the novel texture one by one, to reveal the continuity relations and interactions between the narrative layers, to determine how and in what way the author's narrative preferences direct the palempsest narrative. As a result of the examination of the novel in line with this goal, it is determined that the author chose the story of Ashab-ı Kehf as the palempsest root narrative for his novel. Choosing the tale as a narrative skeleton, the author prefers to fill in the blank spaces left by the tale while constructing her novel, and takes care not to contradict the tale. She uses the esoteric interpretation of the Qur’anic story to construct the meaning circle of the narrative. It is seen that the author, who benefited from many Seven Sleepers legends, minimized the narrative binding of the legends. The time and place in the legends change the names of the people and prefer to construct them by transforming them into characters. The expression "Ashab-ı Rakîm" in the story in Surat al-Kehf is given special importance in the novel and various signs are constructed to meet the expression of rakîm, thus making an original contribution to the Seven Sleepers narratives. It is determined that both religious and critical fictional gains are observed in time and space shifts. The points that the Palempsest root narrative choice connects and directs the other narrative layers and the novel, and how the author's narrative preferences are shaped according to these effects are presented with evidence in the article.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=57629 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[569-591]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/707 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kadı Abdülcebbar’in Kelami Mezhebini Desteklemek İçin Kur'an Ayetlerinin delaletlerini Yönlendirmede Bağlamın Rolü]]> <![CDATA[The Role of the Context in Interpreting the Semantic of the Qur’anic Verses at Al-Qadi Abd Al-Jabbar to Defense His Kalam Doctrine]]> <![CDATA[Ahmad Nor Adeen KATTAN]]> <![CDATA[Dilsel bağlam (siyak-sibak), dış bağlam, kültürel bağlam, delâlet, Kadı Abdülcebbar]]> <![CDATA[Linguistic context, external context, cultural context, semantic, Al-Qadi Abd al-Jabbar]]> <![CDATA[Metinlerin, hitabın ve kelamın anlaşılması noktasında bağlamın (siyak-sibak) önemi büyüktür. Nitekim bağlam aracılığıyla kelimelerin anlam ve delâletleri şekillenmekte, sözler birbirine bağlanarak bu kelimelerin anlamları belirlenmektedir. Bağlamın çok önemli olmasından dolayı âlimler de bağlam konusunda titiz davranmışlar ve kelamın ne anlama geldiğini anlamak için nelere daha fazla dikkat edilmesi gerektiği konusunda çeşitli çalışmalar, eserler, makaleler ve kitaplar telif etmişlerdir. Müslüman âlimler bağlamın önemini çok erken dönemlerde fark ederek esbâbü’n-nüzûl (âyetlerin iniş sebepleri) hakkında eserler yazdılar. Zira ayetin daha iyi anlaşılmasını sağlayan dış bağlam olarak kabul edilen esbâbü’n-nüzûl bağlamın iki kısmından biridir. Zira ayetin daha iyi anlaşılmasını sağlayan dış bağlam olarak kabul edilen esbâbü’n-nüzûl bağlamın iki kısmından biridir. Metinlerin, hitabın ve konuşmanın amaçlanan anlamını bilme noktasında bağlamın öneminden dolayı bazı alim ve müfessirler, Kur'an ayetlerini doğru anlamak ve yorumlamak için bağlamı esas almışlardır. Ayrıca, fakihler ve kelamcılar ayetlerin anlamlarını ve delaletlerini ait oldukları mezhebe uygun olarak yorumlamak için bağlama dayanmışlardır. Bu makale, Kadı Abdülcebbar’ın itikadî ayetlerin anlamlarının belirlenmesinde bağlamı esas almasını, bu ayetleri kendi mezhebine göre nasıl yorumladığını ve dilbilimcilerin ve müfessirlerin Kadı Abdülcebbar’in istinbâtları hakkındaki görüşlerini incelemektedir. Bu makale bir giriş ve dört bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde bağlam kavramından ve bağlamın öneminden bahsedilmiş, diğer bölümlerde ise Kadı Abdülcebbar’in istinbâtlarında, dilsel bağlam (iç bağlam) ve dış bağlamı esas alması ele alınmıştır.]]> <![CDATA[Context has great importance in understanding texts, discourse, speech, and knowing what the words are intended for. Thus, through context the meanings and connotations of words take shape, and by relating vocabulary to each other the meaning of these words is determined. The scholars have taken care of the context, because of the great importance of the context. That is why scholars wrote books, studies, and research in the context to find out what should be paid more attention to and to know what is meant by speech. Muslim scholars recognized the importance of context early on. Which made scholars write books on circumstances of revelation (Asbāb al-Nuzūl). Because the circumstances of revelation are one of the two parts of the context; in-situ are considered to be the external context of the verse that helps to better understand what is meant by that verse which helps to understand the meaning of that verse better. Because context is of great importance in knowing the meaning of texts, discourse and speech, for this reason, some scholars and Interpreters have relied on the context in order to interpret the Quranic verses to know what is meant. Thus, scholars of Islamic schools of thought, such as the Doctrines of Fiqh (Islamic Jurisprudence) or ʿIlm al-Kalām (Islamic scholastic theology) have relied on the context to make the semantics of the verses in accordance with the doctrines to which they belong. This article deals with the Al-Qadi Abd al-Jabbar’s dependence on the context in deducing the semantics of the verses of the creed and the interpretation of these verses in accordance with his doctrine, and the opinions of linguists and Interpreters in these interpretations.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=57620 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[115-135]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/708 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fablların Türkçe ve Edebiyat Derslerinde Uygulanabilecek Gelişim Bibliyoterapisine Uygunlukları Açısından İncelenmesi]]> <![CDATA[Investigation of Fables in Terms of Suitability for Developmental Bibliotherapy Applicable in Turkish and Literature Lessons]]> <![CDATA[Zeynep Ezgi UYSAL]]> <![CDATA[Mustafa Volkan COŞKUN]]> <![CDATA[Türkçe eğitimi, gelişim bibliyoterapisi, fabl, Ezop, La Fontaine, Türkçe ve edebiyat dersleri, özü bulma]]> <![CDATA[Turkish education, developmental bibliotherapy, fable, Aesop, La Fontaine, Turkish and literature lessons, finding the core]]> <![CDATA[Bireylerin ya da grupların problemlerine yönelik doğru kitapların seçilmesi, bu kitaplar ekseninde tespit edilen problemin önlenmesi ve/veya çözümlenmesine yönelik rehberli (danışman, öğretmen, ebeveyn vb.) ve amaçlı okuma etkinliklerinin yapılması olarak tanımlanabilen bibliyoterapi; teknik bir terim olarak 1900’lü yılların başında gündeme gelmesine rağmen kökleri çok daha öncesine dayanan, ilk yıllarda yalnızca profesyonel kişiler tarafından kliniklerde uygulanan; önleyici ve hafifletici etkileri dolayısıyla son yıllarda eğitim ortamlarında, özellikle de -doğaları gereği- Türkçe ve edebiyat derslerinde kullanılabilen davranış düzenleyici (önleyici, hafifletici, çözümleyici) yöntemlerden biridir. Alanyazın incelendiğinde Ezop ve La Fontaine (La Fonten) fabllarını gelişim bibliyoterapisi açısından öze inerek inceleyen ve gelişim bibliyoterapisini Türkçe ve edebiyat dersleri ile bağdaştıran herhangi bir çalışmaya rastlanamamıştır. Çalışmanın temel amacını “Türkçe ve edebiyat dersleri kapsamında ele alınan fabllar gelişim bibliyoterapisi uygulamalarında okuma aracı olarak kullanılabilir mi?” sorusu oluşturmaktadır. Çalışma nitel yaklaşımla yürütülmüş, veriler doküman analizi tekniğiyle toplanmış ve betimsel analizle değerlendirilmiştir. Araştırma kapsamında on beşi Ezop, on beşi La Fontaine (La Fonten)’e ait olmak üzere toplamda otuz fabl, Coşkun ve Çetin (2016)’in geliştirdiği özü bulma yöntemi doğrultusunda derinlemesine incelenmiş; bu yöntemle oluşturulan özler (kişisel ve toplumsal çıkarımlar ile birlikte), alanyazın taranarak oluşturan tematik çerçevedeki bibliyoterapik unsurlarla ilişkilendirilmiş, bunlar özellikleri bakımından ele alınıp değerlendirilmiş ve konuya ilişkin önerilerde bulunulmuştur. Araştırma sonuçlarına göre fablların Türkçe ve edebiyat dersleri kapsamında gelişim bibliyoterapisi aracı olarak önleyici ya da çözümleyici nitelikte kullanılabileceği tespit edilmiştir. Çalışmada kullanılan birey kelimesi -kapsama bağlı olarak- daha çok öğrencileri tanımlar nitelikte ele alınmıştır.]]> <![CDATA[Bibliotherapy, which can be defined as choosing the right books for the problems of individuals or groups, and conducting guided (counselor, teacher, parent, etc.) and purposeful reading activities to prevent and/or solve the problem identified in the axis of these books; Although it came to the fore as a technical term in the early 1900s, its roots go back much earlier, and it was applied in clinics only by professionals in the first years; Due to its preventive and mitigating effects, it is one of the behavior-regulating (preventive, mitigating, analytic) methods that can be used in educational environments, especially in Turkish and literature courses -due to its nature- in recent years. When the literature is examined, no study has been found that examines the fables of Aesop and La Fontaine (La Fonten) in terms of developmental bibliotherapy and associates developmental bibliotherapy with Turkish and literature lessons. The main purpose of the study is "Can fables covered in Turkish and literature courses be used as a reading tool in developmental bibliotherapy practices?" poses a question. The study was carried out with a qualitative approach, the data were collected by document analysis technique and evaluated with descriptive analysis. Within the scope of the research, a total of thirty fables, fifteen by Aesop and fifteen by La Fontaine (La Fonten), were examined in depth in line with the method of finding the core developed by Coşkun and Çetin (2016); The extracts (along with personal and social inferences) created by this method were associated with the bibliotherapeutic elements in the thematic framework created by scanning the literature, these were discussed and evaluated in terms of their characteristics, and suggestions were made on the subject. According to the results of the research, it has been determined that fables can be used as a preventive or analytical tool as a developmental bibliotherapy within the scope of Turkish and literature courses. The word "individual" used in the study -depending on the scope- was handled more like a description of students.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=57522 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[287-311]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/709 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bilgisayar Destekli Çeviri (BDÇ) Araçlarındaki Kalite Güvence İşlevinin Çevirmen Eğitimindeki Etkileri]]> <![CDATA[The Implications of Quality Assurance Function in CAT Tools for Translator Training]]> <![CDATA[Caner ÇETİNER]]> <![CDATA[Çeviribilim, çeviride kalite standartları, çeviride kalite güvence işlevi, bilgisayar destekli çeviri, çevirmen eğitimi]]> <![CDATA[Translation studies, translation quality standards, translation quality assurance, computer-aided translation, translator training]]> <![CDATA[Çeviri iş hacimlerinin arttığı ancak geri dönüş sürelerinin gittikçe daha kısa hale geldiği günümüzde çevirmenlerden bir çeviri projesini ilgili kalite standartlarının gerektirdiği kontrollerden geçirdikten sonra teslim etmeleri beklenmektedir. Bu bakımdan özellikle son otuz yılda yaygınlığı gün geçtikçe artan ve Çevirmenin Atölyesi olarak da adlandırılan Bilgisayar Destekli Çeviri (BDÇ) araçları çoğu çeviri projesinin ayrılmaz bir parçası olmuştur. Bu durumun yansımaları ise çeviri piyasasında çevirmenlerden aranan nitelikler kapsamında görülmektedir. Profesyonel çeviri piyasası, çeviri teknolojileri konusunda bilgi sahibi, dijital gelişmelere açık ve bu teknolojileri çeviri sürecinde kullanabilen adayları aramaktadır. Üniversite düzeyinde çeviri eğitimi veren bölümler ise çevirinin kurumsal olarak öğretildiği yerler olarak bu niteliklerin çeviri öğrencilerine kazandırılmasında önemli bir rol üstlenmektedir. Profesyonel çeviri piyasasında ISO 17100, EN 15038, LISA QA ve SAE J2450 gibi profesyonel çeviri standartlarına uyum ve bir çeviri projesinin bu standartlar çerçevesinde başlatılması, yürütülmesi ve teslim edilmesi gibi konulara önem verilmektedir. Bunun yanında çeviri piyasasında TAUS Dynamic Quality Framework (TAUS Dinamik Kalite Çerçevesi) ve MQM (Çok Yönlü Kalite Ölçütleri) gibi çeviri kalitesini dilsel açıdan ölçen standartlar kullanılmaktadır. BDÇ araçları ise Anlık Kalite Güvencesi Kontrolleri (Instant QA Checks) ve Dilsel Kalite Değerlendirme (Linguistic Quality Assessment) ölçütleri isminde iki işlev sunmaktadır. Yapılan çalışmalarda bu işlevlerin yukarıda bahsedilen profesyonel çeviri standartlarına kıyasla daha dar kapsamlı olduğu ve çeviriyi bir süreçten ziyade ürün olarak değerlendirdiği ortaya konmuştur. Ancak henüz profesyonelliğe erişmemiş çeviri öğrencilerine bu işlevlerin öğretilmesinin profesyonel çeviri standartlarına ulaşmada önemli bir basamak olduğu düşünülmektedir. Bu bakımdan bu çalışmada betimleyici bir yaklaşımla BDÇ araçlarının Kalite Temin işlevi üzerinde durulup bu işlevlerin çevirmen eğitimindeki yerinin sorgulanması amaçlanmaktadır.]]> <![CDATA[Translators need to submit their translation projects after getting them controlled as per the requirements imposed by the relevant quality standards while translation volumes are increasing and turn-around times are getting shorter in today’s setting. This being the case, Computer-Aided Translation (CAT) tools, which are also known as Translator’s Workbench, have become an integral part of most translation projects. Implications of this are seen in the qualifications required from translators. The professional translation industry seeks candidates that are knowledgeable about translation technologies, open to digital developments and that can use these developments during the translation process. As being institutions where the translation is taught at an institutional level, translation departments are playing a significant role in transferring these qualifications to translation students. The professional translation industry attaches importance to compliance to professional quality standards including ISO 17100, EN 15038, LISA QA and SAE J2450 and maintaining translation workflow as per these standards. Furthermore, the translation industry uses linguistic quality assessment tools including TAUS Dynamic Quality Framework and Multidimensional Quality Metrics. Computer-Aided Tools present two functions including instant quality checks and linguistic quality assessment features. The relevant literature shows that the scope of these features is limited compared to the above-mentioned professional quality standards and these features consider translation, not a process but a product. However, it is thought that teaching these functions to translation students who have not jumped into professional life yet is an important step towards reaching professional standards. For this reason, this study aims to touch on the Quality Assurance (QA) checks provided by CAT tools and investigate the implications of these functions for translator training.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=57411 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[167-185]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/710 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Şair ve Gecekuşu Romanında Kurgu, Anlatıcı ve Anlatım Teknikleri]]> <![CDATA[The Poet and the Night Bird in the Novel Fiction, Narrator and Narrative Techniques]]> <![CDATA[Köksal GEÇER]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Cihan Aktaş, Şair ve Gecekuşu, roman, kurgu, anlatıcı, anlatım teknikleri]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Cihan Aktaş, The Poet and The Night Bird, novel, fiction, narrator, narrative techniques]]> <![CDATA[Bu makalede roman türünün başlangıcından bugüne yaşadığı serüven hatırlatılarak bu değişim öyküsünün son halkalarından biri olan Cihan Aktaş’ın Şair ve Gecekuşu romanı, roman sanatının kurgu, anlatıcı ve anlatım teknikleri açısından incelenmiştir. Şair ve Gecekuşu’nun analizine geçilmeden önce, yazarın biyografisi ile yazarlık tercih ve niteliklerine, bu hususiyetlerin esere yansıyan izlerine değinilmiştir. Romanın hedefi, iki eğitimli ve sanatkâr kadının yoğunluğu on dokuzuncu yüzyılın sonu ve yirminci yüzyılın başlarında Anadolu’da yaşanmış biyografilerini anlatmaktır, ancak romanda, söz konusu hedef ve roman sanatının estetik bütünlüğü korunarak, bu zaman zarfında ülke sathında yaşanan sosyal/ siyasal sorunlar ve değişmelerin de ele alındığı görülmüş; Nimet Hanım ve Cevriye Bânû’nun hayatlarının eserin iki ana bölümü boyunca biyografi ve hatıra türlerinden yararlanılarak kurgusal bir bütünlük içinde romana dönüştürülmesi sürecinin teknik boyutları anlaşılmaya çalışılmıştır. Geleneksel vaka hikâyesi temelinde kurgulanan romanda, hem geleneksel hem de modern kurgu, anlatıcı ve anlatım tekniklerinden yararlanıldığı tespit edilmiştir. Ayrıca eserde dikkat çeken anlatım unsurları söz konusudur: Tarihî konulu bir biyografik kurgu içinde çoğul anlatıcıya yer verilmesi bunlardan biridir. Bir diğeri ise görüldüğü ilk dönem Türk romanı örneklerinde kusur olarak ele alınan ama modernist ve postmodernist romanlarda da kendisine yer bulan müdahil anlatıcıdır. Eserde anlatma ve anlama da bir problematik olarak ele alınmıştır. Dikkat çeken bir başka anlatım unsuru ise yazarın, biyografilerini işlediği iki başkarakterin yaşadıkları bölgelerdeki yerel söz varlığını, titizlikle eserine dercetmiş olmasıdır.]]> <![CDATA[In this article, by reminding the adventure of the novel genre from its beginning to the present, Cihan Aktaş's novel, The Poet and The Night Bird, which is one of the last links of this change story, is examined in terms of fiction, narrator and narrative techniques of the art of the novel. Before the analysis of The Poet and The Night Bird, the biography of the author, her preferences and qualifications of authorship, and the traces of these characteristics reflected in the work were mentioned. The aim of the novel is to narrate the biographies of two educated and artist women who lived in Anatolia in the late nineteenth and early twentieth centuries; however, in the novel, it has been seen that the aim and the aesthetic integrity of the novel art are preserved, and the social/ political problems and changes experienced throughout the country during this time are also discussed; the technical dimensions of the process of transforming the lives of Miss Nimet and Cevriye Bânû into a novel in a fictional integrity by making use of the biographies and memoirs throughout the two main parts of the work have been tried to be understood. It has been determined that both traditional and modern fiction, narrator and narrative techniques are used in the novel, which is fictionalized on the basis of a traditional case story. In addition, there are noteworthy narrative elements in the work: One of them is to include a multiple narrator in a historical biographical fiction. Another is the intervening narrator, who is considered a flaw in the first period Turkish novel examples, but also finds a place for himself in modernist and postmodernist novels. In the work, narration and understanding are also handled as a problem. Another remarkable element of expression is that the author meticulously included the local vocabulary of the regions where the two protagonists whose biographies were living in, into her work.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=57268 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[55-65]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/711 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çocuklara İngilizce Dilbilgisi Öğretiminde Oyunların Rolü: Deneysel Bir Çalışma]]> <![CDATA[The Role of Games in Teaching English Grammar to Young Learners: An Experimental Study]]> <![CDATA[Selma DENEME]]> <![CDATA[Semih SORMAZ]]> <![CDATA[İngilizce dilbilgisi, deneysel çalışma, İngilizce öğretimi, oyunlarla dilbilgisi öğretimi, genç öğrenciler]]> <![CDATA[English grammar, experimental study, teaching English, teaching grammar with games, young learners]]> <![CDATA[Türkiye'de yabancı dil olarak İngilizce öğretimini geliştirmek için yıllardır çeşitli öğretim yöntem ve teknikleri kullanılmaktadır. Öğrenci başarısını artırmak için geleneksel materyallerin yerini her geçen gün güncel ve bağlamsal öğretim materyalleri almaktadır. Bu doğrultuda dilbilgisi öğretimi de yabancı dil öğretimi alanında çok fazla tartışmaya ve ampirik araştırmaya konu olan çok tartışmalı bir alandır. Son zamanlarda, çocuklara yabancı dil öğretiminin önemi ile birlikte, çocuklar için etkili dilbilgisi öğretim teknikleri ve materyalleri de araştırılmaktadır. Çocuklara yabancı dil öğretiminde oyunların rolü tartışılmazdır. Dolayısıyla, sınıf içerisinde dilbilgisi öğretiminde kullanılan oyunların sayıları ve çeşitleri de günden güne artarak, popüler hale gelmiştir. Bu deneysel çalışma çocuklara oyunlarla dilbilgisi öğretiminin başarıya etkisini araştırmayı amaçlamıştır. Araştırmayı gerçekleştirmek için ön-test son-test grup araştırma deseni kullanılmıştır. Araştırmaya toplam 48 öğrenci katılmıştır. Deney gruplarına (n=24) üç hafta boyunca oyunlarla dilbilgisi öğretilirken, kontrol gruplarına (n= 24) üç hafta boyunca geleneksel materyaller ile dilbilgisi öğretimi yapılmıştır. Gruplara üç haftalık eğitim sonunda öğretilen içerik kapsamında bir son test uygulanmıştır. Her iki grubun testteki ortalama puanları bağımsız bir örneklem t testi ile karşılaştırılmıştır. İstatistiksel sonuçlar, deney grubunun kontrol grubundan daha iyi ilerlediğini ortaya koymuştur. Çalışma sonucu oyunlarla dilbilgisi öğretiminin, İngilizceyi yabancı dil olarak öğrenen çocukların dilbilgisi başarısı üzerinde geleneksel öğretim materyallerine kıyasla daha etkili olduğunu göstermiştir. ]]> <![CDATA[Various teaching methods and techniques have been used for years to improve teaching of English as a foreign language in Turkey. To increase student success, traditional materials are replaced by current and contextual teaching materials day by day. Grammar teaching is also a very controversial area that has been the subject of much debate and empirical research in the field of second language education. Accordingly, how to teach grammar in the most effective way has been a central issue in discussions and research in the field of second language education. Recently, with the importance of foreign language teaching to young learners, effective grammar teaching techniques and materials for young learners have also been investigated. The role of games in teaching foreign languages to children is indisputable. Therefore, the number and types of games used in grammar teaching in classrooms have increased and become popular recently. The purpose of this experimental study was to investigate the effect of games on teaching grammar to children. Pre-test post-test group research design was used to carry out the research. A total of 48 students participated in the research. While the experimental group (n=24) was taught grammar with games for three weeks, the control group (n= 24) was taught grammar with traditional teaching materials. A post-test was applied to the groups within the scope of the content taught at the end of the instruction. The mean scores of both groups in the test were compared with an independent sample t-test. Statistical results revealed that the experimental group progressed better than the control group. The results of the study showed that grammar teaching with games is more effective than traditional teaching materials on the grammar success of children learning English as a foreign language. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=55774 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[845-856]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/712 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Erek Odaklı Çeviri Teorisi: Miheil Cavahişvili’nin “Kvaçi Kvaçantiradze” (Madrabaz Kvaçi) Adlı Romanının Gürcüce Çevirisi Üzerine* ]]> <![CDATA[Target-Oriented Translation Theory: On Georgian Translation of Miheil Javakhishvili’s Novel “Kvachi Kvachantiradze” (Madrabaz Kvachi) ]]> <![CDATA[Mehmet Nadir ACET]]> <![CDATA[Murat ÖZCAN]]> <![CDATA[Çeviribilim, Erek Odaklı Kuram, Gürcü dili, Miheil Cavahişvili, Gideon Toury]]> <![CDATA[Translation Studies, Target-Oriented Theories, Georgian language, Miheil Javahishvili, Gideon Toury.]]> <![CDATA[Toplumların gelişmesinde önemli bir yere sahip olan çeviri, insanla birlikte var olup onunla birlikte yaşayan, her boyutta iletişimi sağlayan bir olgudur. Çeviri toplumun gelişmesinde çok önemli bir rol oynadığı için bir toplumda öncelikle dil bilincinin oluşturulması ve geliştirilmesi gereklidir. Toplum dilinin diğer dillerle olan ilişkisi de bu açıdan önemlidir. Farklı kültürlerde etkileşimde bulunmak, o kültüre ait değerlerin çeviri etkinliği yoluyla aktarılması ve ana dil kültürüyle buluşturulması demektir. Çeviribilimin gelişmesinin çeviri eleştirisine bağlı olduğu söylenebilir. Yapılan çeviri eleştirileri bazı çeviri kuramlarının geçerliliğini kaybetmesine neden olurken bazılarının gelişerek çeviri dünyasında daha geçerli bir konuma sahip olmasına ya da yeni çeviri kuramlarının oluşmasına olanak sağlamıştır. Örneğin; çalışmanın temel alt yapısını oluşturan “erek odaklı çeviri anlayışı” ilk çıktığı tarihten günümüze gelişerek geçerliliğini korumuş ve hatta bazı yeni kuramların oluşmasına öncülük etmiştir. Gideon Toury’nin öne sürdüğü ve geliştirdiği “erek-odaklı çeviri kuramı” Even- Zohar’ın “çoğuldizge kuramı” temelinde yatan “kültür” kavramı temel alınarak oluşturulmuş ve “çoğuldizge kuramı” ile birlikte çeviri dünyasının en genel geçer kuramları arasında yerini almıştır. Çeviri kuramlarının çeviri eleştirisi yoluyla gelişerek sınırlarını zorlaması çeviribilimin büyük bir hızla geliştiğinin de kanıtı sayılmaktadır. Bu çalışmada 20.yüzyıl Gürcü edebiyatının önemli isimlerinden biri olan Miheil Cavahişvili’nin “Kvaçi Kvaçantiradze (Madrabaz Kvaçi)” isimli kitabından belirlenen kesitler Gideon Toury’nin erek odaklı çeviri kuramı ışığında Türkçe’ye nasıl aktarıldığı tespit edilecektir. Yapılan çevirinin erek odaklı kurama göre “kabul edilebilir” veya “yeterli” bir çeviri olup olmadığı gözlemlenecektir.]]> <![CDATA[Translation, which has an important place in the development of societies, is a phenomenon that exists and lives with people and provides communication in all dimensions. Since translation plays a very important role in the development of society, it is necessary to create and develop language awareness in a society. The relationship of the community language with other languages is also important in this respect. Interacting in different cultures means transferring the values of that culture through translation activities and bringing them together with the mother tongue culture. It can be said that the development of translation studies depends on translation criticism. While criticisms of translation have caused some translation theories to lose their validity, some have developed to have a more valid position in the world of translation or have enabled new translation theories to be formed. E.g; The "target-oriented translation approach", which constitutes the basic infrastructure of this study, has developed from the day it was first published and has preserved its validity and even pioneered the formation of some new theories. The "target-oriented translation theory" put forward and developed by Gideon Toury was formed on the basis of the concept of "culture" underlying Even-Zohar's "polysystem theory" and took its place among the most widely accepted theories of the translation world together with the "polysystem theory". The fact that translation theories develop and push their limits through translation criticism is also considered as proof of the rapid development of translation studies. In this study, it will be determined how the sections determined from the book "Kvaçi Kvacantiradze (Madrabaz Kvaçi)" of Miheil Cavahişvili, one of the important names of 20th century Georgian literature, were transferred to Turkish in the light of Gideon Toury's target-oriented translation theory. It will be observed whether the translation is "acceptable" or "adequate" according to the target-oriented theory.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=55767 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[1-15]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/713 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[-mIş Ekinin Osmanlı Türkçesi Döneminden İtibaren Öğrenilen Geçmiş Zaman Eki Olarak Ağır Basmasının Sebepleri Üzerine]]> <![CDATA[The Reasons of Predominance of -mIş as a Past Perfect Tense Suffix Since the Ottoman Turkish Period]]> <![CDATA[Muammer HATIPOĞLU]]> <![CDATA[Türk dili, dil bilgisi, lehçe, öğrenilen geçmiş zaman, Eski Anadolu Türkçesi]]> <![CDATA[Turkish language, grammar, dialect, past perfect tense, Old Anatolian Turkish]]> <![CDATA[En genel tanımıyla bireyler arasında anlaşmayı sağlayan bir araç şeklinde ifade edilen dil, aynı zamanda sürekli değişen, gelişen doğal ve canlı bir varlıktır. Dildeki bu değişim elbette yalnızca sözcüklerle sınırlı kalmamıştır. Dilin gramer yapılarında da zaman içinde ciddi değişiklikler olmuştur. Öyle ki tarihi çok eskilere dayanan, coğrafi değişim, kültürel etkileşim ve dini hayatın etkisi ile pek çok milletin dili ile etkileşime girmiş olan dilimizde bu değişim çok net bir şekilde gözlemlenmektedir. Bu değişimden fiil çekiminde kullanılan kip ekleri de payını almıştır. Bu makalede tarihi çok eskilere dayanan Türk dilinde öğrenilen geçmiş zaman kipi eklerinden olan -mIş eki ile -ptUr ekinin tarihî lehçelerdeki kullanımı ele alındıktan sonra “-mIş ekinin neden -ptUr ekine karşı baskın hâle geldiği sorusuna cevap aranacaktır. Eski Türkçeden başlayan tarihi süreç içerisinde öğrenilen geçmiş zaman kullanımı kronolojik sıra takip edilip bu dönemlere ait gramer kitapları incelenerek belirtilmiş, örnek kullanımlara yer verilmiştir. Karışık dilli eserler olarak nitelendirilen eserlerde öğrenilen geçmiş zaman kipi kullanımı incelenerek belirtilmiştir. Her iki ekin lehçelerdeki kullanımına ait bilgilere yer verildikten sonra 16. yüzyıldan günümüze -mIş ve -ptUr eklerinin kullanımına dair bilgiler döneme ait eserlerden yararlanılarak aktarılmıştır. 16. yüzyılda yazılan Osmanlı Türkçesinin ilk gramer kitabı, 16,17 ve 18. yüzyıllardaki öğrenilen geçmiş zaman kullanımı ve 19. yüzyılda yazılan gramer eserlerinde öğrenilen geçmiş zaman kipi kullanımına yer verilerek sonuca ulaşılmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Language, which is most generally described as a tool that enables communication between individuals, is also a constantly changing and developing natural and living entity. This change in the language was of course not only limited to words. Over time, there have been serious changes in the grammatical structures of the language, too. In fact, this change can clearly be observed in our language which has a history dating back to ancient times and which also has interacted with the languages of many nations with the effect of geographical changes, cultural interaction and religious life. The modal suffixes used in verb conjugation have also taken their share from this change. In this article, after discussing the use of -mIş suffix and -ptUr suffix which are some of the past perfect tense suffixes in the Turkish language that is dating back to ancient times, the use of the suffix -mIş in historical dialects will be sought in order to find out why the suffix -mIş has become dominant against the suffix –ptUr. The use of the past perfect tense throughout history starting from Old Turkish, was followed in chronological order, the grammar books of these periods were examined, and case studies were included. Examples of the use of the past perfect tense in the works tahat are described as mixed language works are stated by examining them. After giving information about the use of both suffixes in dialects, information about the use of -mIş and -ptUr suffixes from the 16th century to the present is given. The first grammar book of Ottoman Turkish written in the 16th century, the use of the past perfect tense in the 16th, 17th and 18th centuries, and the use of the past perfect tense in the grammatical works written in the 19th century, tried to reach the conclusion.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=55737 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[99-113]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/714 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ahmet Haşim’in Frankfurt Seyahatnamesi’nde İçe Yolcululuk ]]> <![CDATA[An Inward Journey in Ahmet Haşim's Frankfurt Seyahatnamesi ]]> <![CDATA[Caner SOLAK]]> <![CDATA[Türk Dili ve Edebiyatı, Yeni Türk Edebiyatı, Seyahatname, Ahmet Haşim, bakış ]]> <![CDATA[Turkish Language and Literature, Modern Turkish Literature, Travel Book, Ahmet Haşim, regard]]> <![CDATA[Bu çalışmada, Ahmet Haşim’in Frankfurt Seyahatnamesi adlı kitabı gezi edebiyatı dâhilinde değerlendirilecektir. Eser üzerine yayımlandığı dönemden itibaren birçok yazı kaleme alınmıştır. Bu yazılarda ortak olan husus ise türü itibarıyla dış dünyaya dair gözlemlerin ağırlıklı olması beklenen bu seyahatname metninin daha çok şairin iç dünyasına doğru yapılan bir yolculuğu anlattığı şeklindedir. Seyahatname metinleri için seyyahın görme ve duyma organları aracılığıyla görüp duyduklarını okuyucularına yeniden sunması denilebilir. Bir diğer ifadeyle görülenin bakılana, bakılanın gösterilmek ya da anlatılmak istenene ve anlatılanın okuyucu tarafından alımlanmasına uzanan bir yolculuktan bahsedebiliriz. Bu aktarım ve yenidensunum işlemleri bize seyyahın baktıkları kadar kendisi hakkındada birçok yorum imkânı sunar. Seyyah şaşacağı, hayret edeceği şeyler bulma amacıyla yola çıkar. Neye şaşacağı ise tamamen bakan kişiyle alakalıdır. Bu çalışmada bakış eylemiyle ve tasvir etmeyle oldukça ilintili olan seyahatname türünün sanatkârane bir örneği olan Frankfurt Seyahatnamesi; bakış, harikuladelik, ötekiye ve içe bakış başlıkları altında değerlendirilmiştir. Bakma eylemi üzerine kuramsal bir çerçeve çizildikten sonra, Ahmet Haşim’e göre harikuladenin tanımı ve gitmiş olduğu yeni coğrafyada kendisine harikulade gelen ve gelmeyenler üzerinde durulmuştur. Seyyahın dış dünyada odaklandıklarını onun arzularının ve yoksunluklarının yansıtıldığı bir ayna olarak yorumladıktan sonra seyyahın fiziki âlemde gerçekleştirmiş olduğu yolculuğa paralel olarak kendi içine de yönelmesi bir içe bakış imkânı olarak değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[In this study, Ahmet Haşim's Frankfurt Seyahatname will be evaluated within the scope of travel literature. Many articles have been written on this work since its publication. The common point in these articles is that the text of this travelogue, which is expected to be dominated by observations about the outside world, mostly tells about a journey made towards the inner world of the poet. For travelogue texts, it can be said that the traveler re-presents what he sees and hears through his sight and hearing organs to his readers. In other words, we can talk about a journey from what is seen to what is looked, from what is looked to what is wanted to be shown or told, and from what is told to the reader's reception. These transfer and re-presentation processes provide us with many possibilities of interpretation about the traveler himself as well as what he looks at. The traveler sets out to find things that will surprise him. What will surprise him is entirely up to the viewer. In this study, Frankfurt Seyahatnamesi, which is an artistic example of the travel book genre, which is very related to the act of gazing and description; perspective, marvelous, other and introspection were evaluated under the headings. After drawing a theoretical framework on the act of looking, the definition of the marvelous according to Ahmet Haşim and the ones that were marvelous and those who did not come to him in the new geography he went to were emphasized. After interpreting what the traveler focuses on in the outside world as a mirror in which his desires and deprivations are reflected, the traveler's orientation within himself in parallel with his journey in the physical world has been evaluated as an opportunity for introspection.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=55615 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[207-224]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/715 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Rusça Ağızlarda Türk Kökenli Alıntı Sözcükler: Saratov Bölgesi Örneği]]> <![CDATA[Turkish Loanwords in Russian Dialects: The example of Saratov Region]]> <![CDATA[Canan PAŞALIOĞLU]]> <![CDATA[Dilbilim, Diyalektoloji, Dil Tarihi, Rus Dili, Türk Dili, Rusça ağızlar]]> <![CDATA[Linguistics, Dialectology, History of Language, Russian Language, Turkish Language, Russian Dialects ]]> <![CDATA[Bir milletin kimliği ve milli kültürün ana unsuru olan dil, yazı dili ve konuşma dili olarak ikiye ayrılır. Yazı dili zaman içerisinde yok olabilirken konuşma dili yaşamaya devam edebilir. Konuşma dilleri kendi içerisinde diyalekt, şive, ağız, lehçe gibi alt gruplara ayrılmaktadır. Diyalekt, yazı dilinden daha eskidir. Millî dilin kadim özelliklerini muhafaza eder ve sürekli zenginleşmesinin kaynağı olarak hizmet eder. Bununla birlikte yazı dili halk ağzı temelinde oluşur ve uzun bir süre onun etkisi altında varlığını sürdürür. Ağızlarda var olan farklılıklar kadim milletler döneminde oluşur. Genel olarak diyalektler, dilin tarihini oluşturur. Dilde kaybolan özelliklerin çoğu diyalektlerde yaşar ve zengin bir malzeme barındırır. Diyalektler bir milletin kültür hazinelerini saklamaktadır. İdil (Volga) topraklarında yer alan Saratov bölgesi, çeşitli Türk topluluklarının ve Rusların asırlar boyunca birlikte yaşadıkları bir alandır. Coğrafi konum olarak Saratov, Rusya’nın Avrupa kısmının güney doğusunda, Aşağı İdil (Volga) havzasının kuzeyinde yer almaktadır. Saratov şehrinin en eski adı Sarı Tau olarak bilinmektedir. Tau Türk dillerinde dağ anlamına gelmektedir ve Saratov biçimine bürünerek günümüze kadar bu adlandırmayı muhafaza etmektedir. Çalışmamızda Türk kökenli bir isme sahip olan Saratov bölgesinin tarihçesi verilecek ve derlenen çalışmalar neticesinde Saratov bölgesi ağızlarında Türk kökenli sözcükler tespit edilmeye çalışılacaktır. Bu çerçevede Rusya’nın Saratov Bölgesi ağızlarında var olan Türk kökenli sözcüklerin ortaya çıkarılması ve Türk bilim dünyasına katkı sağlanması hedeflenmektedir.]]> <![CDATA[Language, which is the main element of the identity and culture of a nation, is divided into two as written language and spoken language. Written language can disappear over time, but spoken language can survive. Spoken languages are divided into subgroups such as dialects, accents, and slang. Dialect is older than written language, and preserves the ancient characteristics of the national language, and serves as the source of its continuous enrichment. However, written language is formed on the basis of dialect, and survives under its influence for a long time. The differences in the dialects arise in the period of ancient nations. In general, dialects make up the history of language. Most of the characteristics that are lost in a language live in dialects and contain a rich material. Dialects also preserve the cultural treasures of a nation. The Saratov Region, which is located on the lands of Idil (Volga), is an area where various Turkish communities and Russians lived together for centuries. In geographical terms, Saratov is located in the south-eastern part of the European side of Russia, in the north of the Lower İdil (Volga) Basin. The oldest name of the city of Saratov is known as Yellow Tau. ‘Tau’ means ‘mountain’ in Turkic languages and has been preserved in the form of Saratov until today. In the present study, the history of the Saratov Region, whose name has a Turkic origin, will be given; and as a result of the compiled studies, the words with a Turkish origin will be determined in the dialects of the Saratov Region. In this context, the purpose is to uncover the words of Turkic origin in the dialects of the Saratov Region of Russia, and thus, to contribute to the Turkish scientific world.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=55063 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[149-166]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/716 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fakir Baykurt’un “On Binlerce Kağnı” Hikâye Kitabında Geçen Halk Ağzına Ait Söz Varlığı Üzerine]]> <![CDATA[On the Vocabulary Pertaining to Colloquial Language Used in the “Thousands of Bullock Carts” Story Book of Fakir Baykurt]]> <![CDATA[Firdevs Temizel AKAR]]> <![CDATA[Dil Bilimi, Türkiye Türkçesi, Anadolu ve Rumeli Ağızları, söz varlığı, Fakir Baykurt]]> <![CDATA[Linguistics, Turkish of Turkey, Anatolian and Rumelian Vernaculars, vocabulary, Fakir Baykurt]]> <![CDATA[Batı Türkçesinin bir kolu olan Oğuzcanın devamı niteliğindeki Türkiye Türkçesinin de her dilde olduğu gibi ülkenin farklı bölgelerinde konuşulan ve ölçünlü dilden fonetik ve söz varlığı bakımından farklılıklar gösteren ağızları ortaya çıkmıştır. Türkiye Türkçesinin ağızları olan Anadolu ve Rumeli ağızları üzerinde başlangıcından günümüze yerli ve yabancı birçok araştırmacı tarafından çalışmalar yapılmıştır. Bu çalışmalara katkı sağlamak amacıyla hazırlanan bu makalede Fakir Baykurt’un “On Binlerce Kağnı” adlı hikâye kitabında tespit ettiğimiz Anadolu ağızlarına ait söz varlığı üzerinde durulmuştur. Anadolu ağızlarına ait malzemeler, madde başı şeklinde dizinlenmiştir. Madde başlarının Derleme Sözlüğü’nde, Tarama Sözlüğü’nde ve Güncel Türkçe Sözlük’te geçip geçmeme durumları ortaya konmuştur. Bu söz varlığı unsurlarının geçtiği cümleler, sayfa numaralarıyla tespit edilmiş ve malzemeyle ilgili açıklamanın sonuna örnek olarak ilâve edilmiştir. Kitaptaki Anadolu ağızlarına ait unsurların Anadolu’nun hangi bölgelerinde/şehirlerinde kullanılmakta olduğu da madde başlarına eklenmiştir. Fakir Baykurt’un “On Binlerce Kağnı” adlı hikâye kitabında yukarıda bahsedilen sözlüklerden herhangi birinde bulunmayan unsurlar da tespit edilmiş, tarafımızca bu kelimeler, kullanıldıkları bağlama (context) göre anlamlandırılmıştır. Bu çalışmamızda amaç, saha ağız çalışmalarıyla tespit edilen ve derlenen ağızlara ait söz varlığı unsurlarının dışında, bir edebî eserde de Anadolu ağızlarına ait söz varlığı unsurlarının olabileceğine dikkat çekmek, bu unsurların yukarıda adı geçen sözlüklerde bulunmayanlarının bu sözlüklere girmesini sağlamak, dolayısıyla bu sözlüklere katkıda bulunmaktır.]]> <![CDATA[Vernaculars of Turkish of Turkey being the successor of Oghuz language which is a branch of Western Turkish, that are used in different regions of the country as in all the languages, and that differ from the standard language in terms of phonetics and vocabulary, have arose. Extensive studies have been conducted by many local and foreign researchers on Anatolian and Rumelian vernaculars being the vernaculars of Turkish of Turkey. In this article which was prepared in order to contribute to such studies, it was urged upon the vocabulary pertaining to Anatolian vernaculars that we determined in the “Thousands of Bullock Carts” story book of Fakir Baykurt. The materials regarding Anatolian vernaculars were indexed as headings. It was revealed whether such headings were referred in the compilation dictionary, survey dictionary and current Turkish dictionary or not. The sentences in which such vocabularies were used were determined with page numbers and they were enclosed as examples at the end of the description regarding the material. It was also added in the headings in which regions/cities of Anatolia the elements, pertaining to Anatolian vernaculars in the book, are being used. In the study the elements not being present in any of the aforementioned vocabularies were also determined, and these words were interpreted by us as per the relevant context. In this study, the aim is to draw attention to the possibility of having vocabulary elements of Anatolian vernaculars in a literary wok in addition to vocabulary elements of vernaculars determined and compiled by field vernacular researches, and to contribute to the referred dictionaries by trying to have the elements, not being present in the aforementioned dictionaries, included in such dictionaries. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54990 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[255-285]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/717 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Haldun Taner ile Erkin Âzam’ın Tiyatro Eserlerinin Üslup Özellikleri]]> <![CDATA[Haldun Taner and Erkin Azam’s Stylistic Features of Theatrical Works]]> <![CDATA[Mehriniso KAYUMOVA]]> <![CDATA[Türk tiyatrosu, Özbek Tiyatrosu,dramatik tür, karşılaştırmalı analiz, Kabare tiyatrosu]]> <![CDATA[Turkish theatre, Uzbek Theatre, dramatic genre, comparative analysis, Cabaret theater]]> <![CDATA[Makalede modern Türk ve Özbek edebiyatının önemli temsilcileri olan Haldun Taner ile Erkin Âzam’ın oyunları karşılaştırmalı olarak analiz edildi. Sanatçıların edebi şahsiyeti ile ilgili kısaca bilgi aktarıldıktan sonra onların dramatik türdeki başarıları ortaya konuldu. Haldun Taner’in“Vatan Kurtaran Şaban” adlı oyunu Erkin Âzam’ın “Farraş Kempirning Tüşi” (Temizlikçi Kadının Rüyası) isimli oyunuyla kıyaslanarak eserlerdeki ortak özellikler tespit edildi. Dramatik eserlerin karakter kadrosu, karakterler tabiatı, olay örgüsü bakımından ortak ve farklı yönleri araştırıldı. Çalışmada özellikle Özbek ve Türk tiyatrosunun oluşumunda önemli rol oynayan eserler hakkında genel bilgiler verilmiştir. Ayrıca Erkin Azam'ın eserlerinde eski sistemin kusurları, birilerinin kafasındaki eski düşünce ve bunun sonuçları hicivli imgelerle ifade edilmektedir. Bu eserler günümüz insanının hayatını ve içindeki sorunları eşsiz bir şekilde yansıtır. Haldun Taner, eserlerinde toplumsal değişime büyük önem vermiş; sosyal, siyasi ve ekonomik yasalara paralel olarak değişen Türk toplumunun durumunu yansıtmıştır. Makale, Haldun Taner ve Erkin Azam'ın ekonomik ve siyasi dünya görüşlerinin genişliğine, birkaç yabancı dili mükemmel derecede bilmelerine ve gazeteci olarak çok yönlülüklerine dikkat çekerek edebi yaratıcılık yollarına bakmaktadır. Bu bağlamda ortak üslupların ortak çalışmaları karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Genellikle, her çalışmanın ana içeriği ve fikri esas olarak kahramanın görüntüsünde somutlaşır. Haldun Taner ve Erkin Azam'ın oyunlarındaki kahramanlar da ortak bir içerikten, ortak bir fikirden doğmuş görünüyor. Kahramanların psikolojisinde süregelen içsel deneyimlerin görüntüsü benzer kullanımlarla kendini gösterir. Özellikle Haldun Taner ve Erkin Azam'ın eserleri liderlerin parlak imajını yansıtıyor. Eserlerde, yazarlar kademeli olarak yüksek rütbeli bir kişinin imajının, karakterinin özelliklerine ışık tutmuştur. İletmek istedikleri fikirleri bu imaj aracılığıyla ifade ederler. Haldun Taner ve Erkin Azam'ın eserlerinin dili de pek çok ortak noktaya sahiptir. Her iki yazar da ironiyi yoğun bir şekilde kullanmıştır. Bunu eserlerinin başlığında olduğu gibi kahramanların adlarında da görebiliriz. Erkin Azam ve Haldun Taner'in eserlerinde barbarlığın kahraman karakterinin yönlerini aydınlatırken daha mizahi bir duyguya hizmet ettiği de irdelenmiştir.]]> <![CDATA[In the article, the plays of Haldun Taner and Erkin Azam, the brilliant representatives of modern Turkish and Uzbek literature, were analyzed comparatively. After giving briefinformation about the literary life of the artists, their dramatic achievements were revealed. The common features of the works were determined by comparing Haldun Taner's play "Vatan Kurtaran Şaban" (Shaban, which saved the homeland) with Erkin Azam's play "Farrosh kampirning tushi" (Cleaning Woman's Dream). The common and different aspects of dramatic works in terms of character cast, nature of characters and plot were researched. In particular, general information was given about the works that played an important role in the formation of the Uzbek and Turkish theater. In addition, in Erkin Azam's works, the flaws of the old system, the old thought in someone's mind and its results are expressed with satirical images. It reflects the life and problems of today's people in a unique way. Haldun Taner gave great importance to social change in his works. The work reflects the situation of Turkish society, which has changed in parallel with social, political and economic laws. The article looks at the paths of literary creativity of Haldun Taner and Erkin Azam, noting the breadth of their economic and political worldviews, their excellent command of several foreign languages, and their versatility as journalists. In this context, the joint works of common styles have been examined comparatively. Usually, the main content and idea of each work is embodied mainly in the image of the hero. As we have mentioned before, the heroes in Haldun Taner and Erkin Azam's plays seem to have emerged from a common content, a common idea. The image of the ongoing inner experiences in the psychology of the heroes is manifested in similar images. Especially the works of Haldun Taner and Erkin Azam reflect the bright image of the leader. In the works, the authors gradually shed light on the character traits of the image of a high-ranking person. They express the ideas they want to convey through this image. The language of the works of Haldun Taner and Erkin Azam also have many common points. Both authors have used irony extensively. We can see this in the titles of his works as well as in the names of the heroes. In the works of Erkin Azam and Haldun Taner, it is also examined that barbarism serves a more humorous feeling while illuminating the aspects of the heroic character.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54953 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[137-147]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/718 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Cahit Zarifoğlu’nun Poetikası ve Şiir Dili]]> <![CDATA[Cahit Zarifoğlu’s Poetics and Poetic Language]]> <![CDATA[Gökçen SEVİM]]> <![CDATA[Poetika Dersleri, Cahit Zarifoğlu, Poetika, Şiirler, Şiir Dili]]> <![CDATA[Poetika Dersleri, Cahit Zarifoğlu, Poetics, Poems, Poetic Language]]> <![CDATA[Cahit Zarifoğlu, modern Türk şiirinde yer alan, yaşadığı dönemin olaylarına kayıtsız kalmayan, Müslüman kimliği ve İslami duyarlılığı ile öne çıkan, hayatının çeşitli evrelerinde yaşadıklarını eserlerine yansıtan şair/yazardır. Edebiyatçı kimliğini şiiriyle özdeşleştiren Cahit Zarifoğlu; masal, günlük, piyes, roman, hikâye gibi faklı edebî türlerde eserler verir. O, farklı anlatı türlerinde eser vererek kendisini bu şekilde yenilediğini söyler ve verimli olduğunu düşünür. 1960 sonrasında şiirlerini kaleme almaya başlayan Zarifoğlu, kuramsal yazılar kaleme almadığı gibi kendi şiir teorisi hakkında konuşmayı/yazmayı sevmez. Özellikle o, şiirinin ne anlattığı konusu üzerinde sessiz kalmayı tercih eder. Zarifoğlu, 1970 sonrasında şiirlerinde gerek dil gerekse içerik noktasında değişime gider. Her ne kadar Cahit Zarifoğlu’nun şiir poetikası değişkenlik gösterse de o, kendine özgü üslubunu; farklı söyleyişini ve kendigenliğini/özgünlüğünü kaybetmez, kendisine ayrı bir yol çizer. Her türlü kuram ve öğretiden uzak duran şairin, genel olarak şiir sanatı ve problemleri hakkındaki görüşleri; söyleşi, mektup, tartışma, makale gibi değişik kaynaklarda dağınık bir hâlde bulunur. Şiir teorisi hakkında konuşmayı sevmeyen Zarifoğlu’nun poetikasını ve şiir dilini açımlayabilmek adına M. Orhan Okay’ın “Poetika Dersleri” adlı kitabı temel alınarak: Tarifler/Şiir Hakkında Umumi Tarifler, Dış Yapı, Dil, Sanatların Tedahülü, İç Yapı, Muhteva ve Şiir Okuyucusu şeklinde ayrılan tasniflere/metodolojiye uygun olarak incelenecektir. Bu minvalde Cahit Zarifoğlu’nun poetikası ayrılan tasnifler doğrultusunda daha açık/belirgin hâle getirilmeye çalışılacaktır. ]]> <![CDATA[Cahit Zarifoğlu is a poet/author who takes part in modern Turkish poetry who is not indifferent to the events of the period he lived in, stands out with his Muslim identity and Islamic sensitivity, and reflects his experiences at various stages of his life in his works. Cahit Zarifoğlu, who identifies his literary identity with his poetry, produces works in different literary genres such as fairy tales, diaries, plays, novels and stories. He says that he renews himself in this way by creating works in different narrative genres and he thinks it is productive. Zarifoğlu, who started to write his poems after 1960, neither writes theoretical articles nor likes to talk and write about his poetry theory. In particular, he prefers to remain silent about what his poem tells. After 1970, Zarifoğlu changed both language and content in his poems. Although Cahit Zarifoğlu's poetry poetics varies, he does not lose his unique style, distinctive utterance and spontaneity/originality; charts a separate path for itself. The views of the poet, who stays away from all kinds of theories and teachings, about the art of poetry and its problems in general; can be found scattered in various sources such as interviews, letters, discussions, and articles. In order to explain the poetics of Zarifoğlu, who does not like to talk about poetry theory, based on M. Orhan Okay's book titled “Poetika Dersleri”: it will be examined in accordance with the classifications/methodology, which are separated into Descriptions/General Descriptions About Poem, External Structure, Language, Artistic Distribution, Interpenetration of Arts, Internal Structure, Content and Poet Singer. In this respect, Cahit Zarifoğlu's poetics will be tried to be made clearer in line with the separated classifications. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54853 <![CDATA[Volume: 17 Issue 2[683-707]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/719 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Michael Ende’nin “Momo” Adlı Eserinde Fantastik Kurgunun İncelemesi]]> <![CDATA[An Analysis of Fantastic Fiction in Michael Ende's “Momo”]]> <![CDATA[Esma DUMANLI KADIZADE]]> <![CDATA[Zehra EFE]]> <![CDATA[Türkçe eğitimi, Çocuk edebiyatı, Fantastik, Fantastik ögeler, Momo, Michael Ende]]> <![CDATA[Turkish education, children's literature, fantastic, fantastic elements, Momo, Michael Ende]]> <![CDATA[Fantastik, reel ve irreel dünya ayrımlarının silikleştiği bir düzlemde oluşturulan kurgusal bir türdür. Fantastik türde, olayların gerçek mi yoksa hayal ürünü mü olduğu konusunda bir kararsızlık yaşanır ve kurmaca gerçeklik sarsılmış olur. Kurguda olayların tümüyle inandırıcı bir hâl alması tekinsizin, doğaüstü olaylarla açıklamaya elverişli olayların yaşanması ise olağanüstünün sınırlarında değerlendirilir. Fantastik bir eserde kahramanın karşısına çıkan bir sorunu reel-irreel dünya arasında yolculuklar yaparak tılsımlı nesneler veya kişiler aracılığıyla çözebildiğini görülür. Eserdeki kahramanın karşısına çıkan sorunların üstesinden gelmesi ve bir dönüşüm yaşaması beklenir. Dünya çocuk edebiyatında fantastik türün örneklerine rastlanır. Alice Harikalar Diyarında, Oz Büyücüsü türün klasikleşmiş örneklerindendir. Çalışma kapsamında Alman çocuk edebiyatı yazarı Michael Ende'nin "Momo" adlı telif eseri fantastik kurgu bağlamında incelenecektir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden olan doküman incelemesi yöntemi kullanılmıştır ve içerik analizi yöntemiyle fantastik kodlar bakımından eserin kurgusu analiz edilmiştir. İçerik analizinde amaç, toplanan verilerde tekrarlanan olay veya olgulardan temalar çıkarmak ve bunları belirli kodlar kapsamında birleştirmektir. Araştırmada Dumanlı Kadızade ve Esmer tarafından fantastik kurgu incelemelerinde temel alınmak üzere geliştirilen kodlar kullanılmıştır. Bunlar: “Kararsızlık, kaçış ve uzaklaşma, uzam (zaman ve mekân), düş, tılsımlı nesneler, yolculuk ve kişiler” kodlarıdır. Sonuç olarak fantastik kurguyu oluşturan kodların tümüne eserde yer verildiği tespit edilmiştir. Bu bağlamda Momo adlı telif eserin fantastik kurguya sahip olduğu söylenebilir.]]> <![CDATA[The fantastic is a literary genre that a narrative the bizarre, fictional and the fantastic blurs the boundaries between the real and plausible in literature. In fantastic genre, the decision making under conflict as to whether it is real or illusory. While the fantastic genre is evaluated for real aspect as reality, the supernatural and the metapyhsical are evaluated as extraordinary indicidents. The character or hero in fantastic genre It is seen that he/she can solve a problem he/she encounters through magical objects or persons by making journeys between the real-irreal world. The hero is expected to overcome the problems, he/she encounters and experience a transformation. The Hero's Journey offers a context for understanding that significant personal growth and transformation are frequently accompanied by challenge and tension, but that the greater the difficulty, the greater the personal fulfillment and self-development. Examples of the fantastic genre can be found in world children's literature. Alice in Wonderland, The Wizard of Oz is a classic example of the genre. In this study, the German children's literature writer Michael Ende's "Momo” the context will be analzed as a fantastic genre. A content analysis which is a kind of qualitative method will be applied. The purpose of content analysis is to analyze themes, codes and words from frequently repeated facts in the collected data and to combine them within thescope of certaincodes. In the research, the codes developed by Dumanlı Kadızade and Esmer to be taken as a basis for their fantastic fiction studies were used. These codes are as follows: “Indecision, escape and distance, time and space, dreams, magical objects, journey and persons”. As a result, it can be said that all the codes that make up the fantastic fiction are included in the works and in this context, the copyrighted works named “Momo” have fantastic fiction.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54832 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[17-35]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/720 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçe ve İngilizcede Nefret Söylemi Örnekleri]]> <![CDATA[Instances of Hate Discourse in Turkish and English]]> <![CDATA[Ozan Deniz YALÇINKAYA]]> <![CDATA[Dil, söylem, nefret söylemi, ötekileştirme, önyargı, edimbilim, dilbilim]]> <![CDATA[Language, discourse, hate speech, othering, bias, pragmatics, linguistics]]> <![CDATA[Sosyal bir pratik olarak kabul edilen dil, insanlar arasında iletişim sağlayarak toplumsal bir işleve sahiptir. Toplum zamanla dili şekillendirdiği gibi dil de topluma karmaşık söylem pratikleriyle şekil verir. Aile, iş, okul ve benzeri sosyal alanlarda dilin kullanımı, iletişim ile sağlamakla birlikte kendine özgü toplumsal bir algı yaratır. Bu algının olumlu neticelerinin yanı sıra tasvip edilemeyecek sonuçları da söz konusu olabilir. Nefret söylemi de bu bağlamda değerlendirilebilecek bir husustur. Çok tartışılan bir konu olan nefret söylemi hem geleneksel medyada hem de dijital medyada yükselen bir ivme göstermektedir. Konuyla ilgili yapılmış çalışmalar daha çok siyasi söylemle sınırlandırılmıştır. Dilbilim perspektifi açısından, söylem pragmatiğine şimdiye kadar çok az ilgi gösterilmiş ve yeterince çalışma yapılmamıştır. Bu makalede, eleştirel söylem pragmatiği ve semantiğinin ilke ve araçları uygulanarak açık ve örtük nefret söylemi açısından sözel ifadelerinin bazı özellikleri belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırma, Türkçe ve İngilizce dillerindeki ırkçı, cinsiyetçi, yabancı düşmanlığı ve din karşıtlığı gibi ayrıştırıcı söylem örneklerini incelemektedir. Toplumsal barışa zarar veren, nefret ve şiddeti savunan, insanları kışkırtan ve teşvik eden nefret söylemi, bir kişiye veya bir gruba karşı yapılan ayrımcılığa odaklanmaktadır. Çalışmada; ön yargılı, hoşgörüsüz, aşağılayıcı, hakaretamiz, karalayıcı ve benzeri nefret söylemlerine dair her iki dildeki kullanımlara örnekler verilmiştir. İncelemenin sonucunda, günlük diyaloglarda bu tür söylemlerden kaçınarak farkındalık yaratılmasının, birçok alanda çeşitli nefret söylemleriyle mücadelede önemli bir rolünün olduğu görülmüştür. Bu bağlamda nefret söylemlerinin daha fazla incelenmesi, dilsel ölçütlerin belirlenmesi ve tanımlanması bu konunun birçok platformda tespitini kolaylaştıracak ve bunun önüne geçilmesini sağlayacaktır.]]> <![CDATA[Language, regarded as a social practice, has a social function by providing communication among people. Just as society shapes language over time, language also shapes society with complex discourse conventions and practices. The use of language in the family, work, school, and similar social areas creates a unique social perception and communication. In addition to the positive consequences of this perception, there may also be unacceptable consequences. Hate speech is also an issue that can be evaluated in this context. A highly debated topic, hate speech portrays a rising momentum in traditional and digital media. Studies on the subject are mostly limited to political discourse. From a linguistic perspective, little attention has been paid to the pragmatics of discourse, and little attention has been given so far. This paper attempts to reveal some features of verbal expressions in terms of overt and covert hate speech by applying the principles and devices of Critical Discourse Analysis, Pragmatics and Semantics. The research elucidates discriminatory discourses such as racist, sexist, xenophobic, and anti-religious in Turkish and English. Hate speech harms social peace, advocates hatred and violence, provokes and encourages people, focuses on discrimination against a person or a group. The study attempts to provide information and instances regarding biased expressions and intolerance, pejoratives, derogatory phrases, insults, slurs, stereotypes and more that make up linguistic discrimination. The study provides examples of usages in both languages regarding prejudiced, intolerant, humiliating, insulting, defamatory, and similar hate speeches. As the analysis findings revealed, raising awareness by avoiding such discourses in daily dialogues has an essential role in combating various hate speeches in many fields. In this context, further examination of hate speech, determination and definition of linguistic criteria will facilitate the detection of this issue in many platforms and prevent it. As a result of this study, it is expected that further analysis of those discourses will contribute to identifying and defining formal linguistic criteria, and it will facilitate the identification of hate speech in public discourse on many platforms.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54730 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[329-341]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/721 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Klasik Türk Edebiyatının Eğlenceli Tipleri I: Kâsebâz]]> <![CDATA[Entertaining Types of Classical Turkish Literature I: Kasebaz]]> <![CDATA[Kadriye HOCAOĞLU ALAGÖZ]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, Klasik Türk şiiri, Kâsebâz, Tâsbâz, gelenek]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, Classical Turkish poetry, Kasebaz, Tasbaz, tradition]]> <![CDATA[Sanatın içinde bulunduğu toplumun bir yansıması / aynası olduğu, tarihin en eski dönemlerinden beri yadsınamaz bir gerçektir. Hangi sanat alanı söz konusu olursa olsun toplumdaki siyasal, sosyal, kültürel yahut ekonomik durumlar, sanatçının gözünden sanat eserlerine yansımış ve yaşanılan dünya bazen sanatçının hayal gücüyle bazen de değerlendirmesiyle günümüze kadar varlığını sürdürür hâle gelmiştir. Benzer bir durumun Klasik Türk edebiyatında kaleme alınmış birçok manzum ve mensur eserde de görüldüğü vakidir. Şairin yahut müellifin içinde yaşadığı toplumdan esinlenerek ve hayal gücünü katarak oluşturduğu eserler, dönemin yaşantısına ışık tutmakla birlikte devrin medeniyet dairesini de yansıtmaktadır. Seyirlik oyunlar, sözlü grup ve sözsüz grup olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Kâsebâzlar seyirlik oyunların sözsüz grubuna dâhil edilebilecek dönemin bir tür dansçılarıdır. Bir hüner gösterimiyle birleşen dansların en güzel örneğini dans ederken parmaklarının uçlarında çini tabakları fırıl fırıl döndüren kâsebâzlar temsil etmektedir. Çalışmanın amacı, “Klasik Türk edebiyatı” geleneği çerçevesinde şairlerin eserlerinde devrin mesleklerinden, “kâsebâz”ı, nasıl ele aldıklarını ortaya koymaktır. Bu bağlamda XV. yüzyıldan XIX. yüzyıla kadar yayımlanmış yahut lisansüstü tez olarak hazırlanmış divanlar taranarak söz konusu mesleklerle ilgili örnek şiirlere ulaşılmaya çalışıldı. Yapılan tarama, konunun kapsamı gereği divanlar ile sınırlı tutulmuş, cönkler ve mecmualar dâhil edilmemiştir. Tespit edilen örnekler ışığında, şairlerin toplumun bilfiil içinde bulundukları hâlde toplumdan tamamen soyut eserler meydana getiremeyecekleri tespit edildi ve dönemin sanat eserlerinde eğlenceli bir tip olarak nitelendirilebilecek “kâsebâz” tanıtıldı. ]]> <![CDATA[It is an undeniable fact since the earliest periods of history that art is a reflection / mirror of the society in which it is located. Regardless of the field of art, the political, social, cultural or economic situations in the society have been reflected in the works of art from the eyes of the artist, and these situations survived until the world we live in today, sometimes with the imagination of the artist and sometimes with his evaluation. It is the case that a similar situation is seen in many poetic and prose works in Classical Turkish literature. The Works created by the poet or the author by being inspired by the society he lives in and by adding his imagination, reflect the civilization circle of the period as well as shedding light on the life of the period. The spectacle plays are divided into two as verbal group and nonverbal group. “Kasebaz”s are a kind of dancers of the period that can be included in the nonverbal group of theatrical plays. The best example of the dances combined with a demonstration of skill is represented by the bowlers who spin the china plates on their fingertips while dancing. The aim of the study is to reveal how poets handled a profession of the period, “kasebaz”, in their works with in the framework of Classical Turkish literature. In this context, it was tried to reach sample poems about “kasebaz” and “kasebaz” profession by scanning the literature in “divan”s published from the XV century to the XIX century or prepared as a graduate thesis. The scan was limited to the “divan”s due to the scope of the subject, “cönk”s and “mecmua”s were not included. In the light of the found examples, it was aimed to show that the poets could not create completely abstract works from the society even though they were actually in the society, and “kasebaz”, which can be described as an entertaining type in the art works of the period, was introduced.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54693 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2145-2156]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/722 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Model Birleşmiş Milletler Konferanslarının İngilizce Öğrenenlerin Konuşma Kaygı ve Tutumlarına Etkileri ]]> <![CDATA[The Effects of Model United Nations Conferences on English Language Learners' Speaking Anxiety and Attitude]]> <![CDATA[Anıl İPEKÇİ]]> <![CDATA[Selim Soner SÜTÇÜ]]> <![CDATA[İngiliz dili öğretimi, deneyimsel öğrenme, Model Birleşmiş Milletler Konferansı (MUN), İngilizce konuşma kaygısı, İngilizce öğrenmeye yönelik tutum]]> <![CDATA[English language teaching, experiential learning, Model United Nations Conference (MUN), English speaking anxiety, attitudes towards English]]> <![CDATA[Model Birleşmiş Milletler (MUN) konferansı, öğrencilerin Birleşmiş Milletler toplantılarını canlandırdığı eğitim faaliyetleridir. Bu toplantılarda ortaokul, lise ve üniversite öğrencileri kendilerine atanan ülkeleri ilgili BM komitelerinde temsil eder ve BM toplantılarının benzeri bu oturumlarda dünya meselelerini tartışırlar. Başlangıçta üniversitelerde uluslararası ilişkiler, siyaset bilimi ve hukuk bölümlerinde MUN konferansları düzenlenirken, günümüzde bu konferansların popülaritesi artmış ve çeşitli disiplinlerden öğrenciler MUN konferanslarına katılarak dil becerilerinin yanı sıra takım çalışması, eleştirel düşünme, yaratıcı düşünme, problem çözme ve topluluk önünde konuşma gibi 21. yüzyıl becerilerini de geliştirebilmektedirler. Dil öğrenenler genellikle yeni bir dil öğrenirken kaygı yaşarlar. Yabancı dil öğrenimi ile kaygı arasında olumsuz bir ilişki olduğu sıklıkla rapor edilmiştir ve bu durum özellikle dinleme becerisinin gelişiminde bir engel teşkil edebilmektedir. Buna göre, bu çalışma MUN konferanslarının dil öğrenenlerin konuşma kaygısını azaltıp azaltmadığını ve İngilizce'ye yönelik tutumlarına katkıda bulunup bulunmadığını araştırmayı amaçlamıştır. Araştırma, Yükselen Koleji tarafından 2020-2021 eğitim öğretim yılında 33 öğrencinin katılımıyla düzenlenen “YUKOMUN -Yükselen Koleji Model Birleşmiş Milletler” konferansında gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya başlamadan önce uygulama için gerekli izinler okuldan alınmıştır. Çalışma için Başkent Üniversitesi Rektörlüğü Etik Kurul Komisyonu 24.11.2020 tarih ve 17162298.600-461 sayılı kararı ile etik kurul onayı alınmıştır. Bu araştırmada, deneme modellerinden “tek grup öntest-sontest control grupsuz yarı deney deseni” kullanılmıştır. Sonuçlar, MUN konferanslarının, öğrencileri deneyimlerini gözlemlemelerini ve bu gözlemleri yeni tecrübelere, kararlara, becerilere dönüştürmelerini sağlayarak bir deneyimsel öğrenme platformu görevi gördüklerini ortaya koymuştur. Öğrenciler tartışmalara aktif bir şekilde katılarak İngilizce becerilerini etkin bir şekilde kullanabildiklerini görmüşlerdir. Dolayısıyla MUN konferanslarına katılan öğrencilerin İngilizce konuşma kaygılarının önemli ölçüde azaldığı ve dil öğrenmeye yönelik tutumlarının olumlu yönde değiştiği tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[Model United Nations (MUN) conferences are educational activities in which students simulate United Nations meetings. During these meetings secondary school, high school and university students represent the countries assigned to them in the relevant UN committees and discuss world affairs in sessions simulating UN meetings. While at the beginning MUN conferences were held at universities in the departments of international affairs, political science and law, today its popularity has increased and students from various disciplines attend MUN conferences to develop their language skills along with many other 21st-century skills such as teamwork, critical thinking, creative thinking, problem solving and public speaking skills. Language learners often experience anxiety when learning a new language. A negative correlation between foreign language learning and anxiety has often been reported and this can be an impediment especially when developing listening skill. Accordingly, this study aimed to explore whether MUN conferences could reduce language learners’ speaking anxiety and contribute to their attitudes towards English. The study was conducted in “YUKOMUN -Yükselen College Model United Nations" conference organized by Yükselen College during the 2020-2021 academic year with the participation of 33 students. Before starting the research, necessary approvals were obtained. Ethics committee approval was received from Başkent University Ethics Committee on 24.11.2020, No. 17162298.600-461. In this research, “single group pretest posttest quasi-experimental design without control group, which is one of the experimental models, was used. The results indicated that MUN conference serve as an experiential learning platform by enabling students to observe their experiences and to turn these observations into new experiences, decisions and skills. Hence it was found that the English speaking anxiety of the students who attended the MUN conferences decreased significantly and their attitudes towards language learning increased positively.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54674 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[225-240]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/723 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sennur Sezer’in Şiirlerinde “Su” İmgesi]]> <![CDATA[The Image of “Water” in Sennur Sezer’s Poems]]> <![CDATA[Fatma YEŞİL]]> <![CDATA[Yakup ÇELİK]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Sennur Sezer, su imgesi, şiir, değişim]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Sennur Sezer, water image, poem, change]]> <![CDATA[Su, Türk edebiyatında en eski zamanlardan beri kullanılan önemli bir imgedir. Anonim Halk Edebiyatı döneminden Cumhuriyet Dönemi şiirlerine kadar farklı olguları ifade etmek için kullanılır. Ziya Gökalp’in belirttiğine göre, Şamanist Türkler suya kutsallık atfeder ve tıpkı ateş, ağaç, demir gibi onu da kült hâline getirirler. Türk inançlarında su, varoluşun başlangıcı kabul edilir. En eski Türk destanlarından itibaren incelediğimizde suyun, hayat ve güç veren bir doğa unsuru olduğunu görürüz. Tekke ve tasavvuf edebiyatında su, Tanrı’nın tezahürünü imler. Divan şiirinde ise daha dinî bir mahiyeti vardır. Ahmet Hâşim’in şiirlerinde su imgesi, şairin poetikasının da bir parçası olarak birçok şiirinde yer alır. Göl Saatleri’nin isminde su imgesi görülür. Cahit Sıtkı Tarancı su ile şiirlerinde ölüm ve yaşam tezadını kurar. Necip Fazıl Kısakürek’in “Su” adlı sekiz şiiri vardır. Cumhuriyet dönemi Türk şiirinde ve Çağdaş Türk şiirinde de birçok şair “su” imgesine sıklıkla başvurur. Sennur Sezer, ilk kitabından son kitabına dek “su” imgesine şiirlerinde yer verir. Kimi zaman suyu gerçek anlamıyla kimi zaman değişimin kendisi olarak kullanır. Toplumcu-gerçekçi sanat anlayışına sahip olan Sezer, “su” imgesine şiirlerinde bu çerçevede yer vermesinin yanı sıra yer yer felsefi boyutlarda da anlam kazanmasını sağlar. Diyalektikçi bir yaklaşım ile halk şiirine yakın bir anlatım kullanır. Şiirlerinde sözünü etmekten vazgeçmediği; emeği, barışı, sevgiyi, özgürlüğü su ile anlatır.]]> <![CDATA[Water is an important image used in Turkish literature since ancient times. It is used to express different phenomena from the period of Anonymous Folk Literature to the poems of the Republic Period. According to Ziya Gökalp, Shamanist Turks attribute sanctity to water and make it a cult just like fire, wood, and iron. In Turkish beliefs, water is considered the beginning of existence. When we examine the oldest Turkish sagas, we see that water is an element of nature that gives life and strength. In Sufi literature, water signifies the manifestation of God. Divan poetry, on the other hand, water has a religious quality. The image of water in Ahmet Hâşim's poems takes place in many of his poems as a part of the poet's poetics. The water image is seen in the name of the Göl Saatleri. Cahit Sıtkı Tarancı establishes the contrast between death and life with the water images in his poems. Necip Fazıl Kısakürek has eight poems called "Water". Many poets frequently refer to the image of "water" in Turkish poetry in the Republican period and in Contemporary Turkish poetry. Sennur Sezer includes the image of "water" in her poems from her first book to last book. Sometimes she uses water literally, sometimes as the change itself. Sezer who has a socialist-realistic understanding of art, not only includes the image of "water" in her poems in this framework, but also allows it to gain meaning in philosophical dimensions. She uses an expression close to folk poetry by presenting a dialectical contrast. She talks about the subjects she touched on in her poems such as labor, peace, love and freedom with water.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54233 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2659-2675]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/724 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Akrabalık Kavramları Bağlamında Özbek Atasözleri Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[An Anaylsis on Uzbek Proverbs in the Context of Kinship Concepts ]]> <![CDATA[Ahmet ERDEM]]> <![CDATA[Dil, Semantik, Özbek Türkçesi, atasözleri, akrabalık kavramları, Özbek kültürü]]> <![CDATA[Language, Semantics, Uzbek Turkish, proverbs, concepts of kinship, Uzbek culture]]> <![CDATA[Atasözleri; bir milletin kadim kültürünü, tecrübelerini, dünyaya bakışını, geleneklerini nesilden nesile ulaştıran sözlü edebiyat ürünleridir. Bu sözlü edebiyat ürünleri, ait olduğu milletin kadim geçmişini, gelecekte de yaşatma imkânı veren bir hafıza işlevi görmektedir. Atasözleri, asırlar boyu halkın dilinden bugünlere kadar gelen önemli bir hazine olarak kabul edilmiş; bir fikri tam bir ustalıkla ortaya koyarak yaşam deneyimlerinin gözlemlenmesi sonucu insanların zihinlerinde oluşturulup ortaya çıkarılmışlardır. Milletlerin kültürlerine ait birçok veriyi analiz edilen atasözlerinde görmek mümkündür. Evlilik yoluyla ya da kan bağıyla oluşturulan yakınlık kavramlarını genel anlamda akrabalık olarak tanımlayabiliriz. Akrabalık kavramlarının derinliği ve niceliği bir kültürün dilde yaşama derecesini gösterebilir. Orta Asya’nın ve Türk dünyasının kültür merkezi olarak adlandırabileceğimiz Özbekistan’ın birçok kültürün kesiştiği stratejik bir konumda bulunması sebebiyle kültürel açıdan dünyada çok mühim bir yeri vardır. Bu çeşitlilik ve zengin kültürel mirasın içerisinde akrabalık kavramları geniş bir yer tutar. Tarihi çok eskilere dayanan Özbek Türklerinin bu zengin kültürü elbette dile ve dolayısıyla atasözlerine yansımıştır. Akrabalık bağları oldukça güçlü olan Özbek Türkleri, bu kavramları geniş bir sahada yazılı ve sözlü bir şekilde kullanmışlardır. Özbek atasözlerinde akrabalık kavramlarını incelediğimiz bu çalışmada, akrabalık kavramları açıklanmaya çalışıldı ve ilgili kavram bağlamında tespit edebildiğimiz atasözleri örnek olarak verildi. Akrabalık kavramları ile ilgili tespitleri ve değerlendirmeleri ortaya koyan Özbek atasözleri; esasında akrabalık kavramları ile insanlara bazı hayat dersleri vermekte ve bir bakış açısı oluşturmaktadır. Bu bakış açısı doğrultusunda insan hayatının bir düzene sokulması amaçlanmaktadır. Makalemizde yer verilen Özbek atasözleri konularına göre; “Yakınlık Derecesi Kan Bağına Göre Belirlenmiş Kavramlar ve Özbek Atasözleri” ile “Yakınlık Derecesi Evlilik Yoluyla Belirlenmiş Kavramlar ve Özbek Atasözleri” olarak iki ana başlıkta incelenmiştir. Bu iki ana başlığa bağlı alt başlıklar da oluşturularak detaya inilmiştir. Akrabalık ile ilgili çok sayıda Özbek atasözü olmasına rağmen biz makalemizde bir kısmını kullanmamızın yeterli olacağını düşünerek sınırlı sayıda atasözünü örnek olarak gösterdik. Makalemizin giriş kısmında atasözünün tanımını yapıp çalışmamızın en önemli kısmı olan akrabalık kavramlarının, Özbek kültüründeki yerini belirttik. Daha sonra, Akrabalık kavramlarıyla kurulan Özbek atasözlerini ve bu atasözlerinin açıklamalarını yapmaya çalıştık. Akrabalık kavramları konulu atasözlerini anlamsal açıdan incelediğimiz bu çalışmada; O’zbek Xalq Maqollari (Turdimov, vd., 2005) kitabından ve Murat Yatağan’ın, “Özbek Halk Makalleri (Özbek Halk Atasözleri) Yüksek Lisans Tezi”nden faydalanılmıştır.]]> <![CDATA[By conveying the one nation’s ancient culture, their experiences, view of the World and their tradition from one generation to the next generations, proverbs are the literature products. This oral literature products have role in being as a memory that allows the ancient past of the nation to be kept alive in the future. Proverbs have been admitted as an important treasure from the language of the people for centuries and they haveen been formed and revealed in people’s mind as a result of observing their life experiences by presenting and idea with a complete mastery. In analysed proverbs it is possible to see many data belong to the nation’s culture. Created by either marriages or blood tie, we can express kinship as a concept of intimacy. The depth and quantity of a kinship can Show the degree in which the culture lives in language. Since Uzbekistan is located in an area where many cultures are crossed, we can dub it as the cultural centre of Middle East and Turkish world, so it has a vital role in terms of the kinship concepts that keeps a significant pllace. In this diversity and rich cultural heritage the rich culture background of Uzbek people has been reflected in the proverbs as well. Uzbek people whose kinship ties are really strong used their kinship concepts in a very large area in both orally and written language. In this study, in which we examined the concepts of kinship in Uzbek proverbs, were explainand evaluated and the proverbs that we can identify in the context of the related concept were given as examples. Actually, Uzbek people proverbs which reveal the determinaion and the evaluations about the concepts of kinship, it gives some life lessons to the people with the concept of kinship and creates a new perspective. From this point of view, it is aimed to put human life in order. In this article, according to the subjects of Uzbek proverbs, it has been exmined under two main headings as ‘’ concepts determined by blood relationship and Uzbek proverbs’’ and ‘’ concepts determined by relationship degree by marriages and Uzbek proverbs’’. Subheadings which are also related with these two main headings have also been cretaed and detailed. Although there are many Uzbek proverbs about kinship, we thought that it would be enough to use some of them in our article and we showed a number of proverbs as examples. In our article’s introduction part we have mentioned about the description of the menaings of proverbs and notably we focused on the concepts of kinship and their places in Uzbel culture. And then we tried to express the Uzbek proverbs cretaed by kinship concepts. In this study, while examining and evaluating the proverbs about the concepts of kinship from a semantic view, we benefited from Uzbek-Folk articles (Uzbek folk proverbs) and Murat Yatagan’s master thesis of U’zbek Xalq Maqallari (Turmidow, et al,2005).]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54227 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[37-53]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/725 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nazariyatçı Bestekârlara Göre Türk Müziğinin Biçimsel Analizi]]> <![CDATA[Formal Analysis of Turkish Music According to Theoretical Composers]]> <![CDATA[Hatice Selen TEKİN]]> <![CDATA[Türk Müziği, Analiz, Nazariyatçı Bestekârlar, Nazariyatçı Bestekârların Biçimsel Analiz Yaklaşımları]]> <![CDATA[Turkish Music, Analyses, Theorist composers, Formal Analysis Approaches of Theoretical Composers]]> <![CDATA[Binlerce yıllık köklü bir geçmişe dayanan Türk müziğinin kendine has bir yapısı vardır. Ezgi ve ritim birlikteliğinde ortaya çıkan bu karakteristik içinde makam adı verilen dizilerin her birinin farklı bir işitsel etkisi bulunur. Ritmik ve melodik olarak büyük bir çeşitliliğe ve zenginliğe sahip Türk müziğinde bestelenmiş eserlerin analiz edilmesi yine bu müziğin karakteristiğine uygun olmalıdır. Teori konusunda çalışmalar yapmış Türk müziği bestekârlarının analiz üzerine yaptıkları çalışmalar bu yönde belirleyici olmuştur. Eserlerdeki üstün estetiği anlamaya yönelik bu analiz çalışmalarını geliştirenler teori konusunda eserler veren bestecilerdir. Tüm müzik türlerinde olduğu gibi Türk müziğinde de teoriye yön veren bestekârlar olmuştur. Bu çalışmada özellikle dört kuramcı bestekârın çalışmaları dikkate alınmış ve bestecilerin bakış açısıyla Türk müziğinde biçim analizi konusu açıklanmaya çalışılmıştır. Biçim analizine yönelik bu çalışmalar, Suphi Ezgi, Onur Akdoğu, Kemal İlerici ve Mutlu Torun'un konuya ilişkin yazılı kaynakları ve ders notları üzerinden incelenmiştir. Gelişmiş tüm müziklerde olduğu gibi Türk müziğinin de kendine özgü tür ve biçimleri mevcuttur. Tüm bu özelliklere göre oluşan kompozisyonun biçimsel yönden analiz edilmesi eserlerinyapısınınanlaşılması yönünde önemlidir. Bir eserin anlaşılır olması öğreticilik, dinleyicilik, araştırıcılık, yorumlama ve bestecilik bakımından değer taşımaktadır. Eser analizi yaparken analizi yapan araştırıcının bilgi birikimi ve objektif bakış açısı, analizi etkileyen başlıklar olarak görülmektedir. Bu nedenle “iyi, kötü, güzel ya da çirkin” gibi herhangi bir subjektif yargıya varılmadan incelenmesi önemlidir. Eser analizi büyük ve geniş bir konudur, çok boyutludur. Öne çıkan başlıklar biçim (yapı) analizi, makam analizi (ezginin yapısı), usûl (ritmik) analiz ve edebî (söz unsuru) analiz gibi temel başlıklardır. Bu çalışmada özellikle müzik biçiminin temel ögeleri olan motif, cümle, periyod gibi temel kavramların bestekârlarca nasıl tanımlandığı, nasıl ele alındığı ve eser analizine bakış açıları genel hatlarıyla açıklanmıştır. Nitel araştırmalara özgü betimsel tarama metodu kullanılmıştır. “Nazariye”; Osmanlıca-Türkçe sözlükte teori, ilmi görüş, düşünüş olarak tanımlanmıştır. (Develioğlu, 1992, s.971) Türk müziğinde eser analizi konusunda kuram geliştiren bestekârlar belli başlıdır. Bu çalışma, özellikle Türk müziği eser analizi alanında yapılan ilk çalışmalar olmaları nedeniyle dört kuramcı Türk müziği bestecisi ile sınırlandırılmış, eser çözümlemesine yönelik yaklaşımları ele alınarak, sonuçlar değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[Turkish music, which dates back thousands of years, has a unique structure. Within this characteristic that emerges in the combination of melody and rhythm, each of the scales called "makam" has a different auditory effect. The analysis of works composed in Turkish music, which has a great diversity and richness in terms of rhythm and melodic, should be in accordance with the characteristics of this music. The studies of Turkish music composers, who have worked on theory, on analysis have been decisive in this direction. Those who developed these analysis studies aimed at understanding the superior aesthetics in the works were the composers who gave works on theory. As in all music genres, there have been composers who gave direction to theory in Turkish music. In this study, especially the works of four theorist composers were taken into account and the subject of work analysis in Turkish music was tried to be explained from the perspective of the composers. These studies on form analysis have been examined through the written sources and lecture notes of Suphi Ezgi, Onur Akdogu, Kemal Ilerici and Mutlu Torun. As with all developed music, Turkish music has its own genres and forms. Analyzing the composition formed according to all these features in terms of style is important for understanding the structure of the works. The comprehensibility of a work is valuable in terms of teaching, listening, research, interpretation and composition. While analyzing the work, the knowledge and objective perspective of the researcher who makes the analysis are seen as the headings that affect the analysis. For this reason, it is important to examine it without making any subjective judgments such as "good, bad, beautiful or ugly". Artifact analysis is a large and broad subject, multidimensional. The prominent topics are structural analysis, makam analysis (structure of the melody), rhythmic (usûl) analysis and literary (word element) analysis. In this study, how the basic concepts such as motif, sentence, period, which are the basic elements of music form, are defined by the composers, how they are handled and their perspectives on the analysis of the work are explained in general terms. The descriptive survey method specific to qualitative research was used. “Nazariye”; In the Ottoman-Turkish dictionary, it is defined as theory, scientific opinion and thinking. (Develioğlu, 1992, s. 971) There are prominent composers who develop theories about work analysis in Turkish music. This study was limited to four theorist Turkish music composers, especially since they are the first studies in the field of Turkish music analysis, and the results were evaluated by considering their approaches to analysis of works. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54184 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2169-2188]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/726 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hızır bin Abdullah’ın Kitab’ü-l Edvar’ında Müzik ve Kozmogoni]]> <![CDATA[Music and Cosmogony in Hızır bin Abdullah’s Kitab’ü-l Edvar]]> <![CDATA[Doğuş ÇİÇEK]]> <![CDATA[Nilgün DOĞRUSÖZ]]> <![CDATA[Müzikoloji, müzik teorisi, kozmogoni, episteme, işlevselcilik, hermetik, Hızır bin Abdullah, Edvar, Kitab'ül Edvar, 15. yüzyıl, Osmanlı İmparatorluğu]]> <![CDATA[Musicology, music theory, cosmogony, episteme, functionalism, hermetic, Hızır bin Abdullah, Edvar, Kitab'ül Edvar, 15th century, Ottoman Empire]]> <![CDATA[Kitab’ü-l Edvar, Hızır bin Abdullah tarafından on beşinci yüzyılın ilk yarısında kaleme alınmış bir müzik teorisi risalesidir. Bu eser, müzikal yapıların (melodik, ritmik) açıklamalarını içerdiği gibi bu temel kavramları, dönemin kabul edilen evren modelini oluşturan ögelerle eşleştirerek didaktikliğini hermetik bir söylemle desteklemektedir. Yazarın dili, yer yer ezoterik bir ifade şekline de yönelmektedir. Öyle ki, evren -ve bununla birlikte sıkı sıkıya bağlı olduğu müziği- üzerinde tartışılmaz bir kesinlikle kaleme aldığı bölümlerin çoğunlukla neden/sonuç ilişkisinden azade olduğu görülebilmektedir. İçerdiği bu tutum ve müziği açıklarken ona evreni oluşturan mühim parçalardan biri olarak muamele etmesi nedeniyle Kitab’ü-l Edvar’daki üslup detaylı incelenmelidir. Çalışmamızın amacı, Kitab’ü-l Edvar’ın içerdiği evren algısının, diğer bir deyişle var olan tüm şeylere dair sistematize edilmiş olan kozmogoninin gerçekte bu eserin özgün ifadesi olmadığını açıklamaktır. Tarihsel olarak eskiye dayanan bu çok-kültürlü menşein izi sürülmektedir. Bu sayede müzik teorisinin kozmogoni ile bağlantısında işlev gören orijinal kaynaklar ortaya çıkarılmaktadır. Eserde mevcut olan kozmogoni, kaleme alındığı dönemden çok daha eskiye dayandırılmaktadır. Binlerce yıl önce Mezopotamya’da kıvılcımlanan bir enformasyon ve irfan birikiminin zaman/mekân içinde yolculuğu sonucu gerek aynılıkları gerekse çehre değiştirişi ile değerlendirilmektedir. Çalışmamızın içinde öncelikle edvar kitapları ile ilgili bilgilendirme yapılmakta, ardından kavram olarak kozmogoni açıklanmakta, edvar kitaplarına intikali aydınlatılmakta, ardından Hızır bin Abdullah’ın Kitab’ü-l Edvar’ı tanıtılmaktadır. Bu tanıtımı takiben edvar kitabının içeriğindeki kozmogoni/müzik ilişkili pasajlar izole edilerek tablolaştırılmaktadır. Bu yöntemle içerik açısından kolay takip edilebilir bir yapı elde edilerek eserin kozmogoni açısından duruşu netleştirilmekte ve bu bilginin izi tarihsel süreçler ile medeniyetler üzerinden sürülebilir hale getirilmektedir. Bahsi geçen kozmogoni, gözlemlerin geçerli inanç sistemleriyle ve eski kaynaklardan Hızır bin Abdullah tarafından yapılan referanslarla birleşmesi suretiyle inşa edilmektedir. Geçmiş kültürlerin kendilerine göre uyarlayarak benimsedikleri pek çok ifade Kitab’ü-l Edvar’da yer edinmektedir. Dönemin bilme biçimi, geçerli olan kozmogoni ve eserin işlevini dikkate alınarak yaptığımız tahlilde, metinleri oluşturan ögelerin köken analizi ön planda tutulmaktadır. Sonuç olarak eser, genel kanının aksine tarihî olduğu kadar coğrafî açıdan da geniş bir kültürel mekânın ve binlerce yıllık bir zaman diliminin rayihasını kelimelerinin arasında taşıyan komün bir ürün olarak nitelendirilmektedir. Bu sayede döneminin bilme biçimini aydınlatan bir çalışma olduğu ortaya çıkarılmış ve müzik teorisini açıklarken kullandığı kozmogoninin kökeni netleştirilmiştir.]]> <![CDATA[Kitab’ü-l Edvar is a treatise penned in the first half of the fifteenth century by Hızır bin Abdullah. The work supports its didactic style with a hermetic discourse by pairing main concepts of the music theory (melody and rhythm) to the elements of a predominant cosmos model of its era. The author, at times, incline towards an esoteric expression to the extent that it is possible to observe the lack of causation intertwined in the chapters which were written with a certain indisputability where cosmogony -and music as an inseparable part of it- is the main focus for the explanations. On account of the fact that music is treated as a constituent part of the cosmos, this demeanor must be closely examined. In our essay, the origin of the cosmogony present in Kitab’ü-l Edvar is based on a couple of millennia in the past and evaluated in the light of an accumulation of information and knowledge which was moving through time and space while both keeping some aspects of it as a constant and yet others in-flux. The cosmogony traced in our essay is a composition of observations made through a time span of several millennia, settled belief systems and the references Hızır bin Abdullah himself adopted in his work. Numerous modes of expression and information transfer methods embraced by ancient civilizations are also established in Kitab’ü-l Edvar. In the analysis that is carried out in the essay, the episteme of the mentioned era, the predominant cosmogony and the function of the treatise in its society is taken into consideration. By investigating further, the origin of the elements that construct the text of the treatise, contrary to popular opinion -that the work being an original approach to music theory and cosmogony as a whole- it is possible to position Kitab’ü-l Edvar as a joint venture of a multi-cultural space and the product of a multi-millennial time frame, carrying the essence of history amidst its words.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54141 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2123-2143]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/727 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çevirilerde Kültürel Ögelerin Tarihsel Süreçlerindeki Değişimleri Ve Yeniden Çeviriler]]> <![CDATA[Changes Of Cultural Elements In Translation Works In Historical Processes And Re-Translations]]> <![CDATA[Aykut HALDAN]]> <![CDATA[Büşra GÜZEL]]> <![CDATA[Dil, yeniden çeviriler, metin, kültür, tarihsel süreç]]> <![CDATA[Language, re-translations, text, culture, historical process]]> <![CDATA[Geçmişten günümüze kadar birçok metin tarihsel süreçlere göre yeniden çeviriler ile değer kazanmaktadır. Bunun sebeplerinden biri okurun güncel dile hâkimiyetinden dolayı okura daha anlaşılır bir pencere sunmaktır diğeri ise eserlerin çevirilerindeki eş değerlilik kavramına en uygun çeviri anlayışı içerisinde olunmasından kaynaklanan sorunu çözmektir. Çeviri, içerisinde birçok unsuru barındıran bütüncül bir bakış açısıyla alıcı kitlenin nabzını tutan bir olgudur. Çevirmen kaynak dildeki bir metni erek dilde yeniden ifade ederken gelişen ve değişen dil kullanım farklılıklarını ele alarak yeni bir metin ortaya koyar. Çünkü tarihsel süreç içerisinde kültürel olgulara bağlı dilin devingenliği söz konusudur. Bu bağlamda çalışmada “Bir Tren Yolculuğu” adlı metnin Türkçeden Almancaya çevirisindeki kültürel ögelerin tarihsel süreçleri açısından incelenmesi ve günümüz dil kullanım koşullarına bağlı dil içi çevirisinin yapılması amaçlanmıştır. Amaca bağlı olarak günümüz dil kullanımına uygun kaynak metnin dil içi çeviri önerisi yapılmıştır. Tarihsel sürece bağlı olarak eserlerdeki dil kullanım farklılıklarının okurlar için bir sorun teşkil etmemesi adına ve eserlerin yeniden çevrilmesinin değerlendirmesi sonuç bölümünde verilmiştir. Çalışmada toplanan veriler nitel araştırma yöntemiyle ele alınmış, elde edilen verilerin incelenmesi boyutunda ise betimleyici bir yol izlenmiştir. Çalışmada “metin çevirilerindeki kültürel ögeleri barındıran kelimeler tarihsel süreçte nasıl bir değişiklik göstermektedir?”, “yeniden çeviriler gerekli midir?” ve “geçmiş dönemde yazılan metinlerin çevirileri yapılmadan önce döneme uygun dil içi çevirilerinin yapılması gerekir mi?” sorularına yanıt aranmaktadır. Bu çalışmada kaynak metnin erek dile çevirisinden ziyade günümüz dil kullanımına uygun dil içi çevirisi yapılmasının nedeni metnin erek dile çevirisi bağlamında kelime eş değerliliğini kolaylaştırmak ve erek dilde okura daha iyi çeviriler ortaya koymaktır. Geçmişteki dil kullanımı ile günümüz dil kullanım farklılıklarının ortaya çıkartılması ve bu bağlamda çalışmanın ele alınması güncel bir bakış açısı yaratmak adına önemli görülmüştür.]]> <![CDATA[From the past to the present, many texts gain value with re-translations according to historical processes. Translation is a phenomenon that takes the pulse of the audience with a holistic perspective that includes many elements. While the translator re-expresses a text in the source language in the target language, he presents a new text by addressing the developing and changing language usage differences. In this context, it is aimed to examine the cultural elements in the translation of the text "A Train Journey" from Turkish to German in terms of historical processes. Depending on the purpose, the German translation proposal suitable for today's language usage was made by the researcher. Evaluation in order to reveal language usage differences depending on the historical process is given in the conclusion section. The data collected in the study was handled with the qualitative research method, and a descriptive way was followed in the analysis of the obtained data. In the study, answers are sought to the questions of how the words containing cultural elements in text translations change in the historical process and whether re-translations are necessary. In this study, intralingual translation is done rather than the translation of the source text into the target language. It is aimed to reveal a current point of view by revealing the differences in language use in the past and today.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54073 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2337-2346]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/728 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kenzaburō Ōe’nin Kişisel Bir Sorun’unda Metinlerarası “Afrika” Motifi]]> <![CDATA[The Intertextual Motif of “Africa” in Kenzaburō Ōe’s A Personal Matter ]]> <![CDATA[Devrim Çetin GÜVEN]]> <![CDATA[Karşılaştırmalı edebiyat, Kenzaburō Ōe, Afrika, Afrika edebiyatı, Üçüncü Dünya edebiyatı]]> <![CDATA[Comparative literature, Kenzaburō Ōe, Africa, African literature, Third World literature ]]> <![CDATA[Kenzaburō Ōe’nin Kişisel Bir Sorun romanı, başkişi Bird’ün, çocuğunun başında bir anormallikle doğması sonrası yaşadığı ciddi kimlik krizini betimler. Çocuğunun durumu onun yıllardır hayalini kurduğu Afrika seyahatinin iptaline neden olacaktır. Bird hep fetişist bir saplantıyla bağlı olduğu Afrika’ya gidebilmek için bebeğini öldürtmeye bile yeltenir. Ne var ki, anlatının sonunda hem çocuğunun hem de kendi hayatının sorumluluğunu almaya karar verecektir. Romanda, Afrika’ya yoğun göndermeler yapılır. Buna çok öfkelenen Yukio Mişima, şu hırçın ırk-merkezci beyanatta bulunmuştur: “Biz Japonlar, dünya tarihinde asla az gelişmiş tropik ülkelerin barbarca canlılığına özlem duyacak kadar takatten düşmedik; dolayısıyla [Ōe’nin] Afrika özleminin aracısı, şu sıralar takatten düşmüş olan Paris olsa gerektir.” Romandaki “Afrika” motifi, 1960’ların başında doruk noktasına ulaşan Afrika’nın büyük dekolonizasyon (sömürgeciliğin lağvedilmesi) sürecini anıştıran bir metafor işlevi görür. Emperyalizm yanlısı bir tutuma sahip olan Mişima bu bağlamı anlamadığı için değil, bilakis çok iyi anladığı ve Ōe’den farklı olarak, Afrika’nın özgürleşmesine karşı kayıtsız olduğu için eleştirmiştir romanı. Ayrıca, Ōe Tutuola, Fanon, Senghor, Wright ve Ellison gibi Afrikalı veya Afrika kökenli yazarların kullandığı anlatı motiflerinden ve sömürgecilik-karşıtı yazı tekniklerinden esinlenmiştir. Bu makale, Jean-Paul Sartre ve Edward Said’in kuramsal yapıtlarından yararlanarak, Ōe’nin Kişisel Bir Sorun’u yazarken kendisini nasıl, bilinçli olarak, dönemin güncel siyasi-tarihsel olgusu “Afrika”nın ve “Négritude” (“Zencilik”) edebiyatının etkilerine maruz bıraktığını incelemektedir. Makalemizin Ōe çalışmalarına katkıda bulunacağını ve bilhassa Ōe’nin yapıtları ile Üçüncü Dünya edebiyatı metinleri arasındaki etkileşime odaklanan yeni araştırmalara ilham vereceğini umuyoruz.]]> <![CDATA[Kenzaburō Ōe’s A Personal Matter depicts the protagonist Bird’s severe identity crisis following the birth of his child with a head abnormality, which would inevitably cause the cancellation of his trip to Africa he had dreamt of making for years. He even attempts to have the baby killed in order to be able to go off to Africa to which he has always been attached with a fetishist obsession. At the end of the narrative, however, he decides to take responsibility both for the child and his life. The novel makes intense references to Africa, which infuriated Yukio Mishima who made the following highly offensive ethnocentric statement: “In world history, we, Japanese people have never been so weak to long for the barbaric vitality of underdeveloped tropical countries; hence [Ōe’s] longing for Africa must definitely be enabled by the agency of Paris, which has been greatly weakened.” In the novel, the motif of “Africa” functions as a metaphor alluding to the great decolonisation of Africa whose climax occurred in the early 1960s. The pro-imperialist Mishima criticised the novel not because he did not understand this context, but because he understood it very well and, unlike Ōe, was indifferent to the liberation of Africa. Furthermore, Ōe was inspired by some narrative motifs and especially certain anti-colonialist writing techniques developed by African, or of-African-descent writers like Tutuola, Fanon, Senghor, Wright, and Ellison. Thus, this paper analyses how Ōe consciously exposed himself to the influences of “Africa” as a comtemporary politico-historical phenomenon and that of “Négritude” literature while writing A Personal Matter, by using the theoretical works of Jean-Paul Sartre and Edward Said. We hope this paper, will contribute to Ōe studies, and inspire new research focusing on the interplay between Ōe’s oeuvre and the texts of Third World literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54063 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[67-85]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/729 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Carl Czerny Op.777 “Five Finger Studies” Piyano Kitabının Teknik Analizi]]> <![CDATA[Technical Analysis of the Book "Five Finger Studies, Op. 777" by Carl Czerny]]> <![CDATA[Feyza SÖNMEZÖZ]]> <![CDATA[Müzik eğitimi, piyano eğitimi, etüt, piyano etüdü, Czerny]]> <![CDATA[Music education, piano education, study, piano study, Czerny]]> <![CDATA[Bu araştırmada Carl Czerny Op.777 “Five Finger Studies” kitabı teknik açıdan analiz edilmiştir. Araştırmada betimsel yöntem kullanılmıştır. Araştırma sonucunda araştırmaya konu edilen etüt kitabında 24 adet etüt bulunduğu tespit edilmiştir. Carl Czerny Op.777 “Five Finger Studies” kitabında yer alan 24 etüt ton, ölçü birimi, nüans ve teknik beceri açısından incelenerek analiz edilmiş, bulgular tablolar halinde sunularak değerlendirilmeleri yapılmıştır. Elde edilen bulgulara göre kitapta yer alan etütlerde do majör, sol majör, re majör ve fa majör tonlarının kullanıldığı, ölçü birimleri açısından incelendiğinde ise 2/4, 3/4, 4/4 ve 6/8 ölçü birimlerinin yer aldığı görülmüştür. Kitapta bulunan etütlerde yer alan nüanslar incelendiğinde, piano, mezzoforte, forte, fortessimo, sforzando, creschendo, decreschendo ve diminuendo nüanslarının yer aldığı saptanmıştır. Carl Czerny Op.777 “Five Finger Studies” kitabında yer alan etütler içerdiği teknik becerilere göre incelendiğinde ise legato, staccato, legatoya bağlı staccato, aralıkların legato çalınması, aralıkların staccato çalınması, akor, çift ses, Alberti Bası, tutan ses, becerilerinin yer aldığı tespit edilmiştir. Bu açılardan Carl Czerny Op.777 “Five Finger Studies” kitabında yer alan etütlerin öğrencilerde el hakimiyeti, klavye hakimiyeti ve ton kavramını geliştirebilecek nitelikte olduğu, özellikle piyano derslerinde başlangıçtan orta seviyelere kadar kullanılmakta olan Op.599 ile Op.849 etüt kitapları arasında bir geçiş kitabı olarak düşünülebileceği, bu bakımdan ilk ve orta düzey piyano eğitiminde kullanılabileceği sonuçlarına varılmıştır.]]> <![CDATA[This study analyzes the technical aspects of the book "Five Finger Studies, Op.777" by Carl Czerny. To do so, it draws on descriptive method. It identifies 24 studies in the study book analyzed under this study. This study further examines the 24 studies in the book "Five Finger Studies, Op.777" by Carl Czerny in terms of tone, unit of measure, nuance and technical skills, and presents and evaluates the findings in tables. The findings indicate that the studies in the book contain the tones of C major, G major, D major and F major and time signatures of 2/4, 3/4, 4/4 and 6/8 as well. This study also looks into the dynamics in the studies in the book and concludes that it has dynamics of piano, mezzoforte, forte, fortessimo, sforzando, crescendo, decrescendo and diminuendo. Analysis of the studies in the book "Five Finger Studies, Op.777" by Carl Czerny by technical skills yields that the skills include skills of legato, staccato, staccato in legato, playing legato intervals, playing staccato intervals, chord, double voice, Alberti Bass, holding voice. In this sense, this study concludes that the studies in the book "Five Finger Studies, Op.777" by Carl Czerny support learners mastering their hand coordination, keyboard use and understanding of the concept of tone. This book also appears to be a transition book between the study books Op.599 and Op.849, which are specifically used from the beginner to intermediate levels in piano lessons, and is thus suitable for use in beginner and intermediate levels of piano education. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54042 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2157-2168]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/730 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Müzik Öğretmenlerinin Özel Eğitim Kavramına ve Özel Gereksinimli Çocuklara İlişkin Metaforik Algıları]]> <![CDATA[Metaphorical Perceptions of Music Teachers on the Concept of Special Education and Children with Special Needs]]> <![CDATA[Begüm AYTEMUR]]> <![CDATA[Senem SİPAHİ]]> <![CDATA[Müzik eğitimi, müzik öğretmenleri, özel eğitim, özel gereksinimli çocuklar, metafor, metaforik algı, fenomenoloji]]> <![CDATA[Music education, music teachers, special education, children with special needs, metaphor, metaphorical perception, phenomenology]]> <![CDATA[Müzik, özel gereksinimli bireylerin gelişiminde önemli bir olgudur. Özel gereksinimli bireyler müziği dinlemenin yanında, eğitim boyutu kazanımlarıyla da keyifli bir gelişim süreci yaşamaktadır. Özel gereksinimli çocukları okullarda müziksel açıdan eğiten, geliştiren ve yönlendiren kişi müzik öğretmenleridir. Dolayısıyla müzik öğretmenlerinin özel eğitime ve özel gereksinimli çocuklara olan yaklaşımları ve algılarının nasıl olduğunun belirlenmesinin, özel eğitime yönelik çalışmaların geliştirilmesi açısından önemli olduğu düşünülmektedir. Özellikle ifade edilmesi zor ve hassas konular ile soyut kavramlara yönelik algı ve düşüncelerin belirlenmesinde metaforik çalışmaların oldukça farklı bir perspektif sağladığı görülmektedir. Bu nedenle çalışmada, müzik öğretmenlerinin özel eğitim kavramına ve özel gereksinimli çocuklara ilişkin algılarının metaforlar aracılığıyla belirlenmesi ve analiz edilmesi amaçlanmıştır. Araştırma müzik öğretmenlerinin özel eğitim ve özel gereksinimli çocuk olgularına ilişkin yaklaşımlarının belirlenmesi amacıyla nitel araştırma desenlerinden olgu bilim (fenomenoloji) deseni kullanılarak yürütülmüştür. Çalışma grubu 2020-2021 eğitim-öğretim yılında Türkiye’de çeşitli kademelerde görev yapan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 50 müzik öğretmeninden oluşmaktadır. Araştırma verileri Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Bilimsel Araştırmalar Etik Kurulu’nun 11.03.2021 tarih ve 05/45 sayılı iznine istinaden toplanmıştır. Veriler; “Özel eğitim… gibidir/-e benzer, çünkü,…” ve “Özel gereksinimli çocuklar… gibidir/-e benzer, çünkü,…” ifadelerinin yer aldığı bir online form aracılığıyla toplanmıştır. Verilerin analizinde içerik analizi yönteminden yararlanılmıştır. Çalışmada geçerlik ve güvenirliği sağlamak için kontrol kodlaması yapılmıştır. Karşılaştırma formülü sonucunda çalışmanın iç tutarlık katsayısı 0,92 olarak bulunmuştur. Çalışmada verilerin analizi için MAXQDA-2020 programı kullanılmıştır. Verilerin analizi sonucunda müzik öğretmenlerinin özel eğitim kavramına ve özel gereksinimli çocuklara ilişkin pozitif algıya sahip oldukları, özel gereksinimli bireylerle çalışmanın bu sonucu etkileyen bir faktör olduğu görülmüştür. Ayrıca müzik öğretmenlerinin “Özel Eğitim” kavramına yönelik ürettikleri metaforların “Zorunluluğun İfadesi Olarak”, “Duygunun İfadesi Olarak”, “Zorlu Ama Olumlu Bir Sürecin İfadesi Olarak Özel Eğitim”, “Değişimin ve Gelişimin İfadesi Olarak Özel Eğitim”, “Farklılığın İfadesi Olarak”, “Sabrın ve Özenin İfadesi Olarak” olmak üzere toplam 6 kategoride toplandığı, metaforların en yoğun oranda “Sabrın ve Özenin İfadesi Olarak” teması altında yer aldığı; “Özel Gereksinimi Olan Çocuklar” kavramına yönelik metaforların ise “Eğitimsel Faktörler”, “Bireysel Faktörler” ve “Sosyal Faktörler” olmak üzere toplam 3 tema altında toplandığı, metaforların en yoğun oranda “Eğitimsel Faktörler” teması altında nitelendirildiği görülmektedir. ]]> <![CDATA[Music is an important phenomenon in the development of individuals with special needs. In addition to listening to music, individuals with special needs also experience a pleasant development process with their educational attainments. Music teachers are the people who train, develop and direct children with special needs in terms of music in schools. Therefore, it is thought that determining the approaches and perceptions of music teachers towards special education and children with special needs is important for the development of studies on special education. It is seen that metaphorical studies provide a very different perspective, especially in determining perceptions and thoughts about difficult and sensitive subjects and abstract concepts. For this reason, in this study, it is aimed to determine and analyze the perceptions of music teachers about the concept of special education and children with special needs through metaphors. The research was carried out using the phenomenology design, which is one of the qualitative research designs, in order to determine the approaches of music teachers regarding special education and children with special needs. The study group consists of 50 music teachers who agreed to participate in the research and working at various positions in Turkey in the 2020-2021 academic year. Research data were collected with the permission of Çanakkale Onsekiz Mart University Graduate Education Institute Scientific Research Ethics Committee dated 11.03.2021 and numbered 05/45. Data was collected through an online form that included the statements “Special education is like/similar to… because,…” and “Children with special needs are like/similar to… because,…”. Content analysis method was used in the analysis of the data. Control coding was made to provide validity and reliability in the study. As a result of the comparison formula, the internal consistency coefficient of the study was found as 0.92. In the study, the MAXQDA-2020 program was used to analyze the data. As a result of the analysis of the data, it was seen that music teachers have a positive perception of the concept of special education and children with special needs, and working with individuals with special needs is a factor affecting this result. In addition, the metaphors produced by music teachers for the concept of "Special Education" are grouping under 6 categories as "Special Education as the Expression of Necessity", "Special Education as the Expression of Emotion", "Special Education as the Expression of a Challenging but Positive Process", "Special Education as the Expression of Change and Development", Special Education as the Expression of Difference”and “Special Education as the Expression of Patience and Care”. These metaphors are mostly under the theme of "Special Education as an Expression of Patience and Care". It is seen that the metaphors for the concept of "Children with Special Needs" are grouped under a total of 3 themes as "Educational Factors", "Individual Factors" and "Social Factors", and the metaphors are mostly characterized under the theme of "Educational Factors".]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54015 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2093-2110]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/731 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mehmet Âkif’te Tevekkül ve Teşebbüs]]> <![CDATA[Trust And Attempt In Mehmet Âkif]]> <![CDATA[Seçkin ÖZKAN]]> <![CDATA[Mehmet Âkif, İslamcılık, Safahat, Tevekkül, Kader, Teşebbüs]]> <![CDATA[Mehmet Âkif, Pan-Islamism, Safahat, Turst, Fate, Attempt]]> <![CDATA[XVII. yüzyıl, Osmanlı’nın Batı karşısındaki üstünlüğünü kaybetmeye başladığı bir dönemdir. Dönemin idarecilerine göre gerilemenin sebebi Batı’nın ilerlemesinden değil, Osmanlı’nın güç kaybetmesinden kaynaklıdır. Bu sebeple ilk ıslahatlar askerî alanla sınırlı kalmıştır. Fakat Osmanlı’nın eski gücünü tekrar ihya etmek maksatlı yapılan bu ıslahatlar yeterli olmamıştır. XIX. yüzyıla gelindiğinde ise Osmanlı karşısında Batı’nın üstünlüğü daha belirginleşmiştir. Bu yüzden XIX. yüzyıldan itibaren ıslahatların amacı eskinin ihyası değil, yeninin inşası olmuştur. II. Meşrutiyet’in ilanı sonrası fikir cereyanları arasındaki tartışmaların temelini de yeninin inşası meselesi oluşturmuştur. Dönemin önemli fikir cereyanlarından biri olan İslamcılık da Batı karşısındaki gerilemeye kendi cephesinden çareler aramış, yenileşmenin yöntemi üzerine görüşlerini beyan etmiştir. İslamcılık cereyanının önemli temsilcilerinden Mehmet Âkif, İslam medeniyetinin Batı karşısında gerilemesinin sebebini dinin asli unsurlarından uzaklaşmaya ve bazı dinî kavramların tahrif edilmesine bağlar. Bu kavramlar içerisinde en büyük tahrifat tevekkül ve kader inancında gerçekleşmiştir. Bu iki kavram hakkında yapılan yanlış yorumlara göre insan, dünya hayatındaki hiçbir şeyden sorumlu değildir. Bütün sorumluluk ve yetki yaratıcıya aittir. Bu minvalde yapılan yanlış izahlar Müslümanların akıl ve iradesinin örselenmesine sebep olmuştur. Müslüman, hayat karşısında teşebbüs etmeyen, edilgen bir varlık haline gelmiştir. Âkif’e göre kurtuluşun çaresi tahrif edilen kavramların İslam’ın aslına uygun şekilde yorumlanıp aktarılmasıdır. Toplum ancak bu şekilde hayatın her alanında tekrar teşebbüs ve gayrette bulunabilir. Aksi takdirde cehalet ve atalet içinde hem istiklalini hem istikbalini kaybeder.]]> <![CDATA[The XVII th century is a period when the Ottoman Empire began to lose its superiority over the West. For the administrators of the period, the reason for this decline was not the progress of the West, but the loss of power of the Ottoman Empire. Therefore, the first reforms were limited to the military field. However, these reforms made to restore the old power of the Ottoman Empire were not enough. In the XIX th century, the superiority of the West became more evident. Therefore, since the XIX th century, the aim of the reforms has changed, not the restoration of the old, but the construction of the new. After the declaration of the Second Constitution, the basis of the discussions among the currents of thought was the construction of the new. Islamism, which was one of the important intellectual movements in this period, sought solutions from its own side to this regression against the West. Mehmet Akif, one of the important representatives of the Islamist movement, attributes the reason for the decline in the face of the West to distance from the essential elements of religion. Some people have falsified some religious concepts for their personal interests or well-being. Among these concepts, the greatest falsification was made in the belief of trust and destiny. According to the misinterpretations made about these two concepts, man is not responsible for anything in the world. All responsibility and authority belongs to the creator. In this way, the deviation of concepts from their purpose has caused the mind and will of Muslims to be damaged. The Muslim has become passive in the face of life. According to Akif, the remedy for salvation is to return the distorted concepts to their origin, that is, to interpret and transfer them in accordance with Islam. Only in this way can the society make attempts and efforts again in all areas of life. Otherwise, it will lose both its independence and its future in ignorance and inertia.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54008 <![CDATA[Volume: 16 Issue 5[77-92]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/732 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İbni Vehb'in (T335H) "El-Burhân Fî Vucûhi’l-Beyân" Kitabında İknanın Belagatine Yönelik Münakaşanın Boyutları]]> <![CDATA[Dimensions Of The Debate On The Eloquence Of Persuasion İn Ibn Wahb's (D. 335) Book "Al-Burhan Fî Vucuh Al-Beyan"]]> <![CDATA[Mohamed YAZİD SALEM ]]> <![CDATA[Mahmud KADDUM]]> <![CDATA[Tartışma, ikna, söylem, müzakre, konuşma]]> <![CDATA[Argumentation, persuasion, rhetoric, deliberative, speech]]> <![CDATA[Münâkaşa, karakterize ettiği esneklik, en retorik biçimlere açıklığı ve onu bir konu ve yöntem olarak yeni bir imajda sunan çağdaş pragmatiklerden faydalanması nedeniyle metinleri analiz etmede en etkili yaklaşım haline gelmiştir. Münâkaşa eskidir ve Batı ve Arap medeniyetlerinin tarihinde derin köklere sahiptir. İkincisi, iki önemli akımdan alınan retorik sanatı ile ayırt edildi, ilki: estetik zevki ve ikincisi: Tartışma ile ikna etmek. Pek çok Arap bilgin ve eleştirmen, ikinci akımın hizmetinde âlim "İbn Vehb"in oynadığı önemli rol konusunda hemfikirdir, çünkü o, fazlasıyla bir tartışma adamı, bir münazaracı ve hayatın dönemeçlerini ve dönüşlerini bilen bir konuşmacı olarak kabul edilir. Bu makalede, "el-Burhân fî vucûhi’l-beyân" adlı kitabı üzerinden onun ikna edici retoriğinin müzakereci yönleri üzerinde durmaya çalışacağız. Çalışma neticesinde: • "İbn Vehb" kültürü, retorik/ikna edici akımla yakından ilgili olup, -yani onun kültürünü- inandırıcı ve ikna edici bir karakterle yaymaktadır.• İbn Vehb ifadenin dört bölümünü yaptı ve kitabında benzetmeye ve bunun argüman ve iknaya ulaşmadaki rolüne çok dikkat etti.• "İbn Vehb", başta "tartışma" olmak üzere, kınanabileceği kadar övülebilecek, ikna edici/tartışmacı boyutları olan belagat kategorilerine odaklanmış, muhatabın ve muhatabın bağlamı içindeki müzakereciliğine dikkat çekmiştir.• "İbn Vehb"in grafik projesi, "Aristoteles"in bilgiyi inşa etmeye, dökmeye ve biçimlendirmeye çalışan öncüller hipotezini söylerken söyledikleriyle örtüşmektedir. • "İbn Vehb"in "Açıklamanın Yüzündeki İspat" adlı kitabında yaptığı çalışma, Arap dil mirasının kimileri tarafından "söylemin uygunluğu" olarak adlandırılabilecek şeyi belirlemeye yönelik en eksiksiz girişimlerinden biridir.]]> <![CDATA[Argumentation has become the most effective approach to analyzing texts, given the flexibility it is characterized by, its openness to the most rhetorical forms, and its benefit from contemporary pragmatics, which presented it in a new image as a subject and method. The pilgrims are ancient and deeply rooted in the history of the Western and Arab civilizations. The latter was characterized by the art of rhetoric, which was drawn from two important currents, the first: my aesthetic pleasure, and the second: persuading my argumentation. Many Arab scholars and critics agree on the prominent role played by the scholar "Ibn Wahb" in the service of the second current, as he is considered an eminently man of pilgrims and debaters, and a speaker who is well-versed in speech and persuasion. In this article, we try to stand on the deliberative aspects of his rhetoric of persuasion through his book “The Proof in the Faces of the Statement”.Persuasion is an important means of communication, its aims and purposes, and since Arabic rhetoric came to communicate; Persuasion is one of the most important functions for which it was established; Because it is one of the two sides of the relationship between a message aimed at directing thought or belief, and its second party is conviction, and these two parties are intertwined with existence and non-existence, so there is no conviction - absolutely - without the presence of persuasion.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=54007 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2531-2542]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/733 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Amel’in Bir Mûsikî Unsuru Olarak Divan Şiirinde Kullanımı]]> <![CDATA[The Use of Amel as a Musical Element in Divan Poetry]]> <![CDATA[Nagehan ÇAĞLAYAN]]> <![CDATA[Divan Şiiri, mûsikî, amel, form, usul]]> <![CDATA[Divan poetry, music, amel, form, method]]> <![CDATA[Divan şairinin şiirini inşa ederken seçtiği kelimeler, içinde yaşadığı toplum hayatının ve kendi dünyasının hissî ve fikrî gerçekliğine bağlı olarak şekillenir. Birden fazla mana ihtiva eden bu kelimeler çeşitli söz sanatlarının da yardımıyla zengin bir çağrışım alanı yaratarak şaire geniş bir ifade imkânı sağlamaktadır. Amel de bu kelimelerden biridir. Aslî anlamı itibariyle iş, icra, mahsul, ilgilenmek, hareket etmek, meşgul olmak manalarına gelen Arapça amel kelimesi dinî literatürde ise kulların dünya hayatında şeriatın gereğine uygun olarak sergilediği, neticesinde ceza yahut mükâfat bulunan fiillerinin adıdır. Amel, bütün bu manalarının ötesinde aynı zamanda mûsikîye ait bir terimdir. Ancak amel kelimesinin lügatlerde bir mûsikî terimi olarak bulunmadığı yalnızca bahsi geçen anlamlarıyla yer aldığı görülmektedir. Hakkında mûsikî nazariyatına ait kaynaklarda dahi sınırlı bilgiler bulunan amel, ilk olarak XIII. yy’da görülen ve XVI. yy’ın ikinci yarısı ile birlikte örneklerinin azalmaya başladığı bir mûsikî formunun adıdır. Bununla birlikte amel kelimesi yine bir mûsikî terimi olarak darb-ı Türkî de denilen 14 zamanlı üç vuruşlu bir usuldür. Bu çalışmada, 14-19. yy’lar arasında yazılmış 100’ü aşkın divanda amel’in mûsikîye ait bir kavram olarak kullanıldığı beyitler tespit edilmiş ve bu beyitlerde amelin diğer kelimelerle kurduğu anlam ilgisi ortaya konulmaya çalışılmıştır. Böylece amel kelimesinin klasik şiirin çok katmanlı anlam dünyası içerisine gizlenmiş olan bu manası divan şiiri okurunun dikkatine sunulmuş, beyitleri oluşturan her bir kelimenin üzerinde incelikle durulması gerektiği vurgulanmaya çalışılmıştır. ]]> <![CDATA[The words chosen by the Divan poet while constructing his poetry are shaped depending on both his emotional and intellectual realities and the realities of the society he lives in. These words, which contain more than one meaning, create a rich connotation area with the help of various figures of speech and provide a wide expression opportunity to the poet. Amel is one of these words. While the Arabic Word amel which originally means deed/work, execution, product, to care, to act, to be busy, it is also man’s worldly actions resulting in punishment or reward in the other world under the requirements of the Shari'ah in religious terminology. Amel, beyond all these meanings, is also a musical term. However, the word amel is not included as a musical term in dictionaries. Amel, about which there is limited information in the sources on the theory of music, is the name of a musical form. In addition, amel as a musical term is also a 14-time measure method and three stroke called darb-ı Türkî. In this study, after analysing more than a hundred divans having been written including the couplets amel was used as a musical concept, it was revealed that there is a relationship of the meaning of amel and other words in these poems. As a result, the meaning of amel hidden within the multi-layered world of meaning of the classical poem was introduced to the reader, it has been tried to emphasize that each word that composes the couplets should be carefully emphasized. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=53997 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2111-2121]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/734 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çeviri, Sermaye ve Kimlik Edinci İlişkisi]]> <![CDATA[The Relationship between the Acquisition of Translation Competence, Capital and Identity]]> <![CDATA[Şule ERDOĞDU-YİLMAZ]]> <![CDATA[Çeviribilim, habitus ve sermaye, çevirmen kimliği edinci, üniversite reformu, Aykut Kazancıgil’in çeviri etkinliği]]> <![CDATA[Translation studies, habitus and capital, competence of translator identity, university reform, Aykut Kazancıgil’s translation activities]]> <![CDATA[Hazırlanan çalışma akademik alanda öncelikle bilim insanı kimliğine sahip olan, yaptığı sözlü ve yazılı çeviriler üzerinden elde ettiği tüm birikimini habitusundaki kültürel ve sosyal sermayelere dönüştürebilen İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi öğretim üyelerinden Prof. Dr. Aykut Kazancıgil’i konu almaktadır. Kazancıgil’in akademik alanda bir eyleyici olarak sağladığı bu başarısı sayesinde, hekim ve jinekolog gibi akademisyen kimliklerinin yanı sıra çevirmen/tercüman, yazar, editör gibi çoklu kimlikler edindiği gözlenmiştir. Böylece hem yurt içindeki hem de yurt dışındaki akademik alanlarda söz sahibi, öncü bir isme dönüşme serüvenine odaklanılmıştır. İstanbul Üniversitesinin kuruluş yıllarında yeni üniversitenin eğitim kadrosunda Hitler Almanya’sından kaçan akademisyenler görev almaya başlamıştır. Gelen Alman hocalar ile üniversitedeki Türk öğrenciler arasında temelde iletişimi sağlamak amacıyla çeviri ihtiyacı gündeme gelmiştir. Bu perspektifte yabancı profesörlere çeviri desteği sağlayan Kazancıgil’in yaptığı çeviriler üzerinden sosyal ve kültürel sermayelerini artırdığı görülmüştür. 1933 yılı üniversite reformuyla başlayan, ülkemizdeki akademik alanların dönüşüm serüveni incelenirken aynı süreçte Kazancıgil’in sermaye türleri ve bu sermayelerinin hacmindeki artışı, Alman profesörlere yaptığı çeviriler sayesinde sağladığına yönelik bakış açıları ortaya çıkarılmak istenmiştir. Çeviri etkinliklerinin eyleyicinin çoklu kimlik edinci üzerindeki anahtar rolü ele alınmıştır. Çeviribilim alanında yapılan bu çalışmaya 20. yüzyıl toplum biliminin önde gelen isimlerinden Fransız sosyolog Pierre Bourdieu’nün literatüre kazandırdığı habitus, sosyal, kültürel ve sembolik sermaye gibi sosyoloji alanına ait kavramların dâhil edilmesiyle disiplinler arası bir çalışma yapılması hedeflenerek, benzer çalışmalara katkı sağlanması umulmuştur.]]> <![CDATA[The prepared study is based on Prof. Dr. Aykut Kazancıgil’s varying identities firstly as a scientist in the academic field at Istanbul University-Faculty of Medicine and subsequently as a translator/interpreter, and a writer and editor. He could transform all his experience gained through the oral and written translating processes into cultural and social capitals constructed upon his own habitus. Thanks to the success as an actor in his academic field, it was also observed that Kazancıgil acquired multiple identities as a translator/interpreter, a writer and an editor as well as his being an academic as a surgeon and a gynecologist. From this point of view, this study focuses on his journey of becoming a leading name having a say in both domestic and foreign academic fields. During the founding years of Istanbul University, asylum-seeking academics fleeing from Hitlerite Germany started to get involved in the teaching staff of the new university. The need for translation was at the top of the agenda in order to provide communication between incoming German professors and Turkish undergraduates. In this perspective, it was seen Kazancıgil’s efforts of providing translational support to foreign professors could increase his own social and cultural capitals through these activities. While analyzing the transformation of academic fields in our country, started with the university reform in 1933, the increase in the types and volume of the capital which Kazancıgil acquired thanks to the translations he made for German professors, and these relevant perspectives were sought to be revealed. The key role of translational activities on the agent’s multiple identities was discussed. An interdisciplinary study was conducted by including the concepts from sociology such as habitus, social, cultural and symbolic capital which were brought to the literature by French sociologist Pierre Bourdieu who was one of the leading names in the 20th century in the field of sociology, and it was hoped that this study which was primarily conducted in the field of translation studies, would contribute to similar approaches.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=53995 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2267-2280]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/735 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Klasik Türk Şiirinin Deyim Dünyasında Teşbîh Sanatının Somutlaştırma İşlevi]]> <![CDATA[The Concretization Function of Teşbîh in the Idiom World of Classical Turkish Poetry]]> <![CDATA[Bahar YILMAZ]]> <![CDATA[Klasik Türk şiiri, anlam, deyim, teşbîh, somutlaştırma]]> <![CDATA[Classical Turkish poetry, meaning, idiom, simile, concretization]]> <![CDATA[Edebiyat, dil malzemesini çeşitli çağrışımlar aracılığıyla dönüşüme tabii tutarak okuyucuya farklı bir dünyanın kapılarını aralayan bir sanat dalıdır. Edebiyat ailesinin önemli bir üyesi olarak karşımıza çıkan şiirin yaratılma sürecinde şairler, edebî dili dönüştürürken çeşitli yöntemlere başvurmuşlardır. Türk edebiyatının önemli bir evresi olarak bilinen klasik Türk edebiyatında şairler, yöntem olarak edebî sanatlara başvurarak kullandıkları dil malzemesi üzerinde estetik olarak anlam çağrışımları yaratmışlardır. Somut ögeleri içinde barındıran ancak soyut nitelik kazanmış deyimler, klasik Türk şairinin dünyasında çeşitli edebî sanatlar aracılığıyla hem soyut hem somut anlama gelecek şekilde kullanılmışlardır. Gerçek anlamından uzaklaşarak mecazî bir boyuta bürünen deyimler, sözcüklerle mantık oyunları kuran klasik şairlerin elinde kinâye, hüsn-i ta’lîl, teşbîh gibi sanatlar aracılığıyla işlenerek somutlaştırılmışlardır. Klasik Türk şairlerinin deyim kullanımlarında önemli bir işleve sahip sanatlardan biri olarak nitelendirilebilecek teşbîh sanatı, soyut dünyayı somutlaştırmada ya da somut dünyayı soyutlaştırmada klasik Türk şairi için önemli bir araç niteliğindedir. Klasik Türk şairleri teşbîh sanatının benzetme fonksiyonunu kullanarak deyimlerin bünyesinde bulundurduğu somut anlam ögelerine çağrışım yapmışlardır. Bu çalışmada klasik Türk şiirinin önemli bir malzemesi olan deyimlerin teşbîh sanatı aracılığıyla somutlaştırılması ve somutlaştırılan unsurların deyimlerle olan bağlantısı ortaya konmuştur. Söz konusu somutlaştırma ve teşbîh arasındaki ilişkinin daha iyi anlaşılması için teşbîh sanatının bütün ögelerini barındıran örnek beyitler seçilerek deyimlerin beyit bağlamında kazandıkları somutlaştırmalar açıklanmıştır.]]> <![CDATA[Literature is an art that opens the doors of a different world to the reader by transforming the language material through various associations. In the process of creating poetry, which is an important member of the literary family, poets have applied various methods while transforming the literary language. In classical Turkish literature which is known as an important stage of Turkish literature, poets applied to literary arts as a method and created aesthetic connotations on the language material which they used. Idioms that contain concrete elements but have gained an abstract quality were used in the world of classical Turkish poets in a way that means both abstract and concrete through various literary arts. Idioms, which have moved away from their real meaning and taken on a figurative dimension, were embodied by being processed through arts such as kinâye, husn-i ta’lîl, teşbîh in the hands of classical poets who played mind games with words. Teşbîh, which can be evaluated as one of the significant literary arts having an important function in the use of idioms of classical Turkish poets, is an important tool for the classical Turkish poet in embodying the abstract world or abstracting the concrete world. Classical Turkish poets have evoked the concrete meaning elements of the idioms by using the analogy function of teşbîh. In this study, the concretization of idioms, which are an important material of classical Turkish poetry, through teşbîh and the connection of embodied elements with idioms have been revealed. Sample couplets containing all the elements of teşbîh are selected and the concretizations of idioms in the context of couplets are explained in order to better understand the relationship between the aforementioned concretization and teşbîh.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=53992 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2677-2700]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/736 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Muazzez Aruoba’nın Romanlarında Kadın]]> <![CDATA[Woman in the Novels of Muazzez Aruoba]]> <![CDATA[Burcu TAŞ]]> <![CDATA[Cumhuriyet Dönemi, modernleşme olgusu, Muazzez Aruoba, roman, kadın, ideal kadın]]> <![CDATA[Republican Period, phenomenon of modernization, Muazzez Aruoba, novel, woman, ideal women ]]> <![CDATA[Tanzimat Dönemi ile başlayan modernleşme olgusu, Cumhuriyet Döneminde zirveyi yaşar. Modernleşme ile birlikte pek çok alanda olduğu gibi kadının toplumdaki yeri üzerine de birtakım değişiklikler meydana gelir. Bu değişimlere tanıklık eden Cumhuriyet Dönemi yazarları, bu süreci eserlerine yansıtmayı hedeflerler. 1934-1974 yılları arasında eserler vermiş ancak adı pek duyulmamış bir romancı olan Muazzez Aruoba, yaşanan bu değişimleri eserlerine yansıtan yazarlardan biridir. Ülkede modernleşme sürecinin yaşandığı dönemde, kadının konumu değerlendirmek istendiğinde başvurulacak yazarlardan biri de Aruoba’dır. Kadın haklarını savunan kuruluşlarda yer alan yazar, kadın hakları konusundaki duyarlılığını romanlarına yansıtarak meseleye olan yakınlığını gözler önüne serer. Eserlerinde kadının nasıl olması gerektiğini anlatmayı hedefleyen yazar, özellikle romanlarında yer vermiş olduğu olumlu ve olumsuz kadın karakterler üzerinden bu hedefini gerçekleştirmeye çalışır. Bu çalışmada, Muazzez Aruoba’nın Hasret, Çile, Alev, Beni Kurtar romanlarında yer alan kadınlar kişilikleri, sosyal ve psikolojik durumlarına göre değerlendirildikten sonra bu kadınların toplumdaki konumları, tercihleri ve eğilimleri üzerinde durulacaktır. Makale, Tanzimat’tan Cumhuriyet’e kadar kadının geçirdiği değişim sürecine ilişkin kısa bilgilerin verildiği giriş kısmı ile başlayacak, Aruoba’nın kadın konusundaki düşünceleri üzerinde durulacak daha sonra da romanlarında yer alan kadın karakterlere yüklediği anlamlar çerçevesinde değerlendirilmesiyle son bulacaktır. Çalışmanın amacı, kadının değişimine yakından tanıklık etmiş olan Muazzez Aruoba’nın, ideal kadın arayışını romanlarına ne şekilde yansıttığını ve romanlarında yer verdiği olumlu/olumsuz kadın karakterler vasıtasıyla vermek istediği mesajı ön plana çıkarmaktır.]]> <![CDATA[The phenomenon of modernization, which started with the Tanzimat Period, reaches its peak in the Republican Period. Along with modernization, some changes occur on the place of women in society, as in many areas. The writers of the Republican Period, who witnessed these changes, aim to reflect this process in their works. Muazzez Aruoba, a novelist who wrote works between 1934-1974 but whose name is not heard much, is one of the writers who reflects these changes in his works. Aruoba is one of the authors to be consulted when it is desired to evaluate the position of women during the period of modernization in the country. The author, who is involved in organizations advocating women’s rights, reflects her sensitivity to women's rights in her novels, revealing her closeness to the issue. The author, who aims to tell how women should be in his works, tries to achieve this goal, especially through the positive and negative female characters he has included in his novels. In this study, after the women in Muazzez Aruoba’s novels Hasret, Çile, Alev, Beni Kurtar are evaluated according to their personalities, social and psychological states, their positions, preferences and tendencies in the society will be emphasized. The article will start with the introduction, in which brief information is given about the change process of women from the Tanzimat to the Republic, Aruoba’s thoughts on women will be emphasized, and then it will end with an evaluation within the framework of the meanings that she attributes to the female characters in her novels. The aim of the study is to highlight how Muazzez Aruoba, who has witnessed the change of women closely, reflects the search for the ideal woman in her novels and the message she wants to convey with the help of positive/negative female characters in her novels.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=53955 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2573-2592]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/737 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mehmet Âkif’e Göre Geri Kalmışlığın Sebepleri ve Çağdaşlaşmak İçin Çözüm Önerileri]]> <![CDATA[According to Mehmet Âkif The Reasons of Underdevelopment and Solution Suggestions for Modernization]]> <![CDATA[Aydan ENER SU]]> <![CDATA[Türk Dili ve Edebiyatı, Mehmet Âkif Ersoy, Safahat, Sırat-ı Müstakim, Sebilür’reşad, geri kalmışlığın sebepleri, çağdaşlaşmak, çözüm önerileri]]> <![CDATA[Turkish Language and Literature, Mehmet Âkif Ersoy, Safahat, Sırat-ı Müstakim ve Sebilür’reşad, the reasons of underdevelopment, solution suggestions, modernization]]> <![CDATA[Mehmet Âkif Ersoy, İkinci Meşrutiyet devrinin önemli isimlerinden biri olarak tanınsa da henüz Halkalı Baytar Mektebi’nde öğrenci olduğu 1891-93 yıllarında şiir yazmaya başlamış, bunları dönemin dergilerinde yayımlamış, 1900’lü yıllardan 1908’e kadar kendi üslûbunu bulduğu şiirlerinden ise yalnızca beğendiklerini yayımlamıştır. Mehmet Âkif Ersoy, Türk tarihinin en buhranlı dönemlerini, büyük çalkantıların olduğu bir devri yaşamış, savaşlara, toprak kayıplarına, felaketlere ve pek çok soruna tanık olmuştur. Toplumcu bir edebiyat düşüncesine sahip olan, halkımızın içinde bulunduğu bu zorlu sürece, yaşadığı toplumun sorunlarına ilgisiz kalamayan sanatçı halka karşı duyarlılığıyla dikkat çekmiştir. Tanzimat dönemi yazarlarından Nâmık Kemal ile başlayan toplumcu şiirin ilerlemesinde yaşadığı cemiyetin sorunlarıyla yakından ilgilenen Mehmet Âkif’in de etkisi olmuştur. Kurtuluş Savaşı’mızın manevi cephesini İstiklâl Marşı’mızla kuvvetlendiren, halka umut aşılayan, halkı cesaretlendiren Mehmet Âkif Ersoy, Doğu’nun neden Batı’dan geri kaldığı konusunda da önemli tespitlerde bulunmuş ve bu sorunlarla nasıl baş edileceği, sorunların çözüm yolları hakkında da günümüzde de geçerliliğini koruyan önemli görüşler ileri sürmüştür. Şair, Doğu’nun çağdaş medeniyet seviyesine yükselmesi için neler yapması gerektiği konusundaki görüşlerini yedi kitaptan oluşan Safahat adlı eserinde, Sırat-ı Müstakim ve Sebilür’reşad dergilerinde yayımlanan metinlerinde belirtmiştir. Bu çalışmada İstiklâl Marşı’nın kabulünün 100. yıl dönümü münasebetiyle andığımız millî şairimiz Mehmet Âkif Ersoy’un Safahat’taki şiirlerinde, Sırat-ı Müstakim ve Sebilür’reşad dergilerinde yayımlanan metinlerinde geri kalmışlığa sebep olarak gösterdiği unsurlar ve bunlara hangi çözüm önerilerini sunduğu incelenmiştir.]]> <![CDATA[Although Mehmet Âkif Ersoy is known as one of the important names of the Second Constitutional Era, he started to write poems in 1891-93 when he was still a student at Halkalı Veterinary School, published them in the journals of the period, and published only the ones he liked from the poems he found his own style from 1900s to 1908. Mehmet Âkif Ersoy has experienced the most troubled periods of Turkish history, a period of great turmoil and depression, and has witnessed wars, land losses, disasters and many troubles. The artist, who has a socialist literary thought and cannot remain indifferent to the troubled situation of our people and the problems of the society in which he lives, drew attention with his sensitivity towards the society. Mehmet Âkif, who was closely interested in the problems of the society he lived in, also had an impact on the progress of socialist poetry, which started with Nâmık Kemal, one of the writers of the Tanzimat period. Mehmet Âkif Ersoy, who strengthened the spiritual front of our War of Independence with our National Anthem, instilled hope in the people and encouraged the society, also made important determinations about why our society/East fell behind the West, and how to deal with these problems and how to solve them. He put forward important views that are still valid today. The poet expressed his views on what the East should do in order to rise to the level of contemporary civilization in his work called Safahat, which consists of seven books, and in the texts published in the magazines Sırat-ı Müstakim and Sebilür'reşad. In this study, it has been examined that our national poet Mehmet Âkif Ersoy, who we commemorate on the occasion of the 100th anniversary of the adoption of the National Anthem, in his poems in Safahat, in his texts published in Sırat-ı Müstakim and Sebilür'reşad, the factors that cause backwardness and what solutions he offers to them.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=53938 <![CDATA[Volume: 16 Issue 5[37-54]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/738 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Camiden İstiklal ve İstikbale Uzanan Kudretli Bir Ses: Mehmet Âkif’in Kastamonu’daki Vaazlarında Batı Algısı]]> <![CDATA[A Mighty Voice Extending From the Mosque to İndependence and the Future: Western Perception in Mehmet Akif’s Sermons in Kastamonu]]> <![CDATA[Kamil PARIN]]> <![CDATA[Batı, vaazlar, Millî Mücadele, Kastamonu, Mehmet Âkif]]> <![CDATA[West, sermons, National Struggle, Kastamonu, Mehmet Âkif]]> <![CDATA[Balkan Savaşları, Birinci Dünya Savaşı ve Millî Mücadele dönemi, Türk milletinin ateşten gömlek giydiği, var olma mücadelesi verdiği yıllardır. İstiklal ve istikbal şairi Mehmet Âkif de bu yıllarda yaşamış; Osmanlı’nın yıkılış ve Türkiye Cumhuriyeti’nin doğuşuna tanıklık etmiş bir aydındır. Millî, vatanî duyguları şiirlerinin başlıca konusu yapmış, eserleri ve fikirleriyle Türk edebiyatında, kültür ve toplum hayatında önemli bir yere sahip olan Âkif, hayatı boyunca milletini sevmiş, bu yolda hiçbir fedakârlıktan kaçınmamış, toplumun problemleriyle hemhal olmuş, hiçbir sorumluluktan kaçmamıştır. İngiliz, Fransız, İtalyan, Yunan işgali altındaki milletinin inlemesine şahit olan Âkif, İstanbul’un işgal edilmesi üzerine Mustafa Kemal’in de davetiyle Anadolu’ya geçmeye karar vermiş; Millî Mücadele yıllarında Anadolu’yu karış karış dolaşarak zaferin kazanılmasında önemli bir pay sahibi olmuştur. Anadolu’da Millî Mücadele’ye destek adına Ankara, Eskişehir, Burdur, Afyon, Antalya, Çankırı, Kastamonu gibi illerin camilerinde milletine seslenmiş, milletini mücadeleye çağırmıştır. Vaazlarıyla; milletinin uyanmasına ve bilinçlenmesine vesile olmuş, milletine yol göstermiş, Türk milletinin zafere olan inancını güçlendirmiştir. Mehmet Âkif’in Türk milleti için önemli ve etkili vaazlarından biri, Kastamonu ve civarında verdiği vaazlardır. Kastamonu’da bulunduğu süre içinde Nasrullah Camiî’nde, civar kaza ve köylerde yaptığı konuşmaların özetleri Eşref Edip tarafından kaydedilmiş ve “Nasrullah Kürsüsünde”, “Müslümanların Terakkileri İslama Sarılmalarına Bağlıdır”, “Tam Müslüman Olmadıkça Felah Yoktur”, “Ye’se Düşenler Müslüman Değildir” başlıkları ile Sebilürreşad dergisinde yayımlanmıştır. Âkif, buradaki konuşmalarında birçok konuya temas ettiği gibi Batı’ya karşı düşüncelerini de dile getirmiştir. Vaazlarında, Batı’ya topyekûn karşı olmadığını ifade etmiş, Batı’nın ilim, teknik, sanatının vs. iyi taraflarının örnek alınması gerektiğini vurgulamış; diğer taraftan da Batı’nın olumsuz yanlarını açık bir şekilde ortaya koymuştur. Bu çalışmada Mehmet Âkif’in Kastamonu’daki vaazlarından hareketle Batı’yı nasıl algıladığı ve Batı’ya bakışı ortaya koyulmuştur.]]> <![CDATA[The Balkan Wars, The First World War and The National Struggle were the years when the Turkish Nation wore a shirt made of fire and struggled for existence. Mehmet Akif, the poet of independence and future, also lived in these years; he was an intellectual who witnessed the collapse of Ottoman Empire and the birth of Turkisch Republic. Akif, who has made national, patriotic feelings the main subject of his poems, had an important place in Turkish literature, culture and social life with his works and ideas, has loved his nation throughout his life, has not avoided any sacrifice on this path, has been involved with the problems of the society, has not escaped any responsibility. Witnessing the groaning of his nation under British, French, Italien and Greek occupation. Akif decided to go to Anatolia upon the occupation of İstanbul and the invitation of Mustafa Kemal; During the years of the national struggle, he wandered every inch of Anatolia and had an important share in the victory. In order to support the national struggle in Anatolia, he called to his nation in the mosques of cities such as Ankara, Eskişehir, Burdur, Afyon, Antalya, Çankırı, Kastamonu and called his nation to the struggle. With his sermons, he was instrumental in the awakening and awareness of his nation, guiding his nation and strengthening the Turkisch Nation’s belief in victory. The important and effective of Mehmet Akif’s one of sermons are those he gave in Kastamonu and its surroundings. During he stayed in Kastamonu, the summaries of his speeches in Nasrullah Mosque, in the surrounding towns and villages were recorded by Eşref Edip and published in the journal Sebilürreşad with the headlines “The progress of the Muslims depends on their embrace of Islams”, “There is no salvation unless they are fully Muslim”, “Those who fall for it are not Muslims”. In his speeches here, Akif touched on may issues and also expressed his thoughts against the West. In his sermons, he stated that he was not against the West altogehter, emphasized that good aspects of science, technical art, etc. of the West should be taken as an example; on the other hand, he revealed clearly the negative aspects of the West. In this study, based on Mehmet Akif’s sermons in Kastamonu, it will be tried to reveal how he perceived the West and his view towards the West.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=53886 <![CDATA[Volume: 16 Issue 5[93-104]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/739 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Paradigmatik Bellek: Bilmenin Bir Yolu Olarak Seslerle Hatırlama]]> <![CDATA[Paradigmatic Memory: Recall with Sounds as a Way of Knowing]]> <![CDATA[Nurfer TERCAN]]> <![CDATA[Gulzhikhan NURYSHEVA]]> <![CDATA[Sinirbilim ve felsefesi, müzik felsefesi, bilişsel, ses, titreşim, duygu ]]> <![CDATA[Neuroscience and philosophy, philosophy of music, cognitive, sound, vibration, emotion ]]> <![CDATA[Araştırmacı, hakikatin bilgisi olarak sanatın nesnel temelini araştırır ve sanatı varoluşun bir yansıması olarak belirler. Teorik sanatın tanımı, esasen, varlığın temellerinden idrakin temellerine kadar neden ve sonuç arasındaki ilişkiyi inceleyen tümdengelimli bir yöntemin sonucu olmasıdır. Bu makale, müzik felsefesinin disiplinlerarası bağlamında ses dalgaları, titreşim, nedensellik, boşluk ve hareketin ilk ilkelerini kapsamlı bir şekilde incelemektedir. Al-Fārābī'nin Kitab Al Musiqa Al Kabir, bilim ve sanatın temel metodolojik sorunlarını çözen, 10. yüzyıldan kalma bir paradigma değiştiren eserdir. Fârâbî'nin bu risalesi, mantıksal ve aksiyolojik yönleriyle sistematik bir derlemedir. Birinci bölüm, disiplinin genel metodolojik ve tarihsel durumuna ve zihin algısı, davranış ve duyusal etkiler gibi konulara ayrılmıştır; ikincisi, müziğin estetik değerlendirmesinin ölçütlerini ve yasalarını multidisipliner çözümlerle ele alır. Bu makale, müzik teorisinin birleşik terminolojisinin incelenmesi yoluyla, farklı özel ilgi alanlarına uzanan ve bir dizi konu alanını tamamlayan bir bilimsel bilgi sistemi kurmayı amaçlamaktadır. Müzikal unsurlara ve biçime odaklanan müzik deneyimi, 'biliş' veya 'algısal yapılandırma' olarak kabul edilir. Al-Fārābī'nin'nin müzik felsefesi konusundaki derin bilimsel bilgi birikimi olması nedeni temel alınarak, müzikle ilgili diğer bilimsel disiplinleri multidisipliner bir şekilde inceleyen en kapsamlı 'Büyük Müzik Kitabı' araştırma konusu olarak hedeflenmiştir. İnsan müzikal davranışının çeşitli yönleri üzerinde ısrar eden bilişsel sistemler tarafından kurulan yoğun bir entelektüel araştırma tarihi koşullarında yenilikçi sonuçları gözden geçiriyoruz. Amacımız aynı zamanda filozof-müzisyenin müzik teorisinde felsefi araştırma tarihine katkısını ortaya koymaktır.]]> <![CDATA[The researcher investigates the objective basis of art as knowledge of truth and determines art as a reflection of existence. The definition of theoretical art is that it is essentially the result of a deductive method that studies the relationship between cause and effect, from the foundations of being to the foundations of cognition. This article examines sound waves, vibration, causality, space, and the first principles of motion in a comprehensive sense within the interdisciplinary context of music philosophy. Al-Fārābī’s Kitab Al Musiqa Al Kabir is a 10th century paradigm-shifting work that solves the fundamental methodological problems of science and art. This treatise of Al-Fārābī is a systematic compilation with its logical and axiological aspects. The first part is devoted to the general methodological and historical state of the discipline and topics such as mind perception, behavior, and sensory effects; second, it deals with the criteria and laws of the aesthetic evaluation of music with multidisciplinary solutions. Through study of the unified terminology of music theory, this article seeks to establish a scientific knowledge system that extends to different special interests and complements a range of subject area. Due to his deep-rooted scientific knowledge of the philosophy of music, Al-Farabi's philosophy and 'The Great Book of Music' is targeted as a research topic as it is the most comprehensive treatise examining other scientific disciplines related to music in a multidisciplinary manner. Our aim is also to reveal the contribution of the philosopher-musician to the history of philosophical research in music theory.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=53885 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[313-327]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/740 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İstiklal Marşı ve İcrasına Yönelik Bir Analiz Çalışması]]> <![CDATA[An Analysis Study On Turkish National Anthem and Its Singing]]> <![CDATA[Sıtkı AKARSU]]> <![CDATA[Marş, İstiklal Marşı, melodi, seslendirme, analiz]]> <![CDATA[Anthem, Turkish National Anthem, melody, singing, analysis]]> <![CDATA[Her ulusun, kendi özgürlüğünü yansıtan bir bayrağı ve bağımsızlık sembolü olan bir milli marşı vardır. Türkiye Cumhuriyeti de kuruluş serüveni içerisinde bayrağını ve milli marşını, özgürlük mücadelesi ile kazanmıştır. Ulus olarak hep beraber okuduğumuz İstiklal Marşı’mızın toplu seslendirilmesinde bazı sıkıntıların yaşandığı düşünülmekle birlikte; yapılan bu çalışmada somut birkaç bulgu elde edilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada, Kastamonu Üniversitesi Beden Eğitimi Öğretmenliği Bölümünden 84 öğrenciden, 2017-2018 öğretim yılı bahar döneminde, İstiklal Marşının ilk kıtasına ait ses kayıtları alınmıştır. Gerçekleştirilen analizler sonucunda, okumada yapılan sözsel hatalar tespit edilmiş; melodik açıdan frekans dağılımlarına(spektural) ulaşılarak, bunlar üzerinden ezgisel olarak yapılan ortak hatalar belirlenmeye ve ayrıca İstiklal Marşının genel olarak bilimsel açıdan müzikal özellikleri de analiz edilmeye çalışılmıştır. Çalışmada, durum çalışması yöntemi tercih edilmiştir. Veriler, ses kayıtları şeklinde toplanmış; farklı bilgisayar (Spectrum Analyzer pro Live, WavePad Sound Editor, Audacity, Raven Pro 1.6, Waveform 11, TrueRTA, Tony) programları ile ses analizleri yapılmıştır. Çalışma grubundan elde edilen ses frekansları ile İstiklal Marşı’nın orijinal ses frekans grafikleri karşılaştırılmıştır. Melodi yapılarındaki eşleşmeler incelenmiş, problem yaşanan aralıklar ve ezgi kalıpları belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışma sonucunda, İstiklal Marşı’nın seslendirilmesine yönelik olarak, eserde prozodi hataları ve bunlara bağlı olarak sözlerde yanlış ifadelerin kullanıldığı, bestenin geniş bir ses aralığına sahip olması ve geniş atlamaların sıklıkla kullanılması nedeni ile tondan çıkışların yaşandığı tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[Every nation has a flag representing its freedom and a national anthem that serves as a symbol of independence. During its founding adventure, the Republic of Turkey also won its flag and national anthem through a struggle for freedom worth expressing with unique phrases.It is suspected that there are some problems with the collective vocalization of our National Anthem that we sing together as a nation. Although some reasons are given depending on the hypothesizes, this study will try to make some concrete findings. In this study, audio recordings of the first stanza of the National Anthem were taken by 84 undergraduate students in the Physical Education Teaching department at Kastamonu University during the spring semester of the 2017-2018 academic year. As a result of the analyses, verbal errors made during singing were revealed, and frequency distributions (spectral) were obtained about the melody, and an attempt was made to determine common melodic mistakes. Furthermore, an attempt was made to analyse the musical characteristics of the National Anthem in general from a scientific point of view.The case study method was preferred for the study. Sound recordings were used to collect data, and sound analyzes were performed using various computer programs. Sound frequencies of the study group were compared to the original sound frequency graphs from the National Anthem. Matches in melodic structures were examined, and attempts were made to identify problematic intervals and melodic patterns. As a result of the research, it was discovered that there were prosody errors in the work and incorrect expressions in the lyrics for singing the National Anthem. It was noted that the composition has a wide vocal range, and there are out-of-tones due to the frequent use of wide leaps.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52875 <![CDATA[Volume: 16 Issue 5[1-35]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/741 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çocuk Kitaplarında Rol Model Bir Kahraman: Mehmet Akif Ersoy]]> <![CDATA[A Role Model Hero in Children's Books: Mehmet Akif Ersoy]]> <![CDATA[Tuba KAPLAN ALPTEKİN]]> <![CDATA[Rahime İrem YAVUZ]]> <![CDATA[Çocuk edebiyatı, biyografi, rol model, Mehmet Akif Ersoy, çocuk]]> <![CDATA[Children's literature, biography, role model, Mehmet Akif Ersoy, children]]> <![CDATA[Çocuk edebiyatı eserleri için kahraman seçilirken çocuğun okuduğu kitapların kahramanlarıyla özdeşleştiği unutulmamalı ve yazar/şair eserlerindeki kahramanların çocukların örnek alabileceği özelliklere sahip olmasına dikkat etmelidir. Çünkü çocuklar özdeşim kurdukları bu kahramanları rol model almaktadırlar ve davranışları, karakterleri bu doğrultuda gelişme göstermektedir. Eserlerde rol model olarak tarihte yaşamış örnek şahsiyetlerin seçilmesi çocuklar için daha inandırıcı olmakta ve çocukların karakteri üzerindeki etkisini artırmaktadır. İstiklal Marşı şairimiz Mehmet Akif Ersoy, hem vatanı ve halkı için verdiği mücadeleyle hem de kişilik özellikleriyle çocuklara örnek olabilecek şahsiyetlerdendir. Akif, birçok alanda kendini geliştiren ve farklı mesleklerde halkına hizmet eden bir aydındır. O, hayatı boyunca şair, yazar, siyasetçi, veteriner hekim, öğretmen, öğretim üyesi, vaiz ve hafız olarak halkın bilinçlenmesi, ilerlemesi için çabalamıştır. Bu çalışmada, çocuklar için hazırlanmış biyografi kitaplarında rol model olarak Mehmet Akif’in konumunu ortaya koymak amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda Osman Oktay’ın İstiklal Marşımızın Şairi Mehmet Akif Ersoy, Eda Bayrak’ın İz Bırakanlar Mehmet Akif Ersoy ve Recep Şükrü Apuhan’ın Mehmet Akif Ersoy Özgürlük Peşinde adlı Mehmet Akif Ersoy biyografileri doküman analizi ile incelenmiştir. Elde edilen veriler betimsel analizle sunulmuştur, çalışmanın bulgularına göre Mehmet Akif’in adil olma, millî bilince sahip olma, çalışkanlık, dürüstlük, vatanseverlik, yardımseverlik, birlik-beraberlik, alçakgönüllülük, liderlik, ümitli ve cesur olmak gibi karakter özelliklerini kazandırmada çocuklara rol model olabileceği sonucuna ulaşılmıştır.]]> <![CDATA[When choosing a hero for children's literature works, it should not be forgotten that the child identifies with the heroes of the books he reads, and the author/poet should pay attention to the characteristics that children can take as an example for the heroes in his works. Because children take these heroes with whom they identify as role models and their behaviors and characters develop in this direction. Choosing exemplary personalities from history as role models in the works is more convincing for children and has a greater impact on children's character. Our National Anthem poet Mehmet Akif Ersoy is one of the personalities who can set an example for children with his struggle for his country and people, and with his personality traits. Akif is an intellectual who has improved himself in many fields and serves his people in different professional groups. Throughout his life, as a poet, writer, politician, veterinarian, teacher, lecturer, preacher and hafiz, he has strived to raise public awareness and advance the society. In the study, it is aimed to reveal the situation of Mehmet Akif as a role model in biography books prepared for children. For this purpose, the biographies of Mehmet Akif Ersoy, the Poet of our National Anthem by Osman Oktay, Mehmet Akif Ersoy by Eda Bayrak, and Mehmet Akif Ersoy by Recep Şükrü Apuhan, named Mehmet Akif Ersoy In Search of Freedom, were analyzed by document analysis. The data obtained are presented with descriptive analysis, according to the findings of the study, Mehmet Akif can be a role model for children in gaining character traits such as being fair, having national consciousness, hard work, honesty, patriotism, benevolence, unity-togetherness, humility, leadership, hopeful and brave conclusion has been reached. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52854 <![CDATA[Volume: 16 Issue 5[55-76]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/742 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[D. H. Lawrence’ın Oğullar ve Sevgililer Adlı Romanının İki Farklı Çevirisinde Yer Alan Kültürel Unsurların Çevirmen Seçimleri Işığında Değerlendirilmesi]]> <![CDATA[The Evaluation of Cultural Elements in Two Different Translation Versions of D. H. Lawrence’s Novel Sons and Lovers in Terms of Translator Choices]]> <![CDATA[Neslihan PARLAK]]> <![CDATA[Aydan IRGATOĞLU]]> <![CDATA[Çeviribilim, kültürel unsurlar, çevirmen seçimleri, karşılaştırmalı çeviri eleştirisi]]> <![CDATA[Translation Studies, cultural elements, translator choices, comperative translation criticism]]> <![CDATA[Son yıllarda, çevirinin iletişimsel özelliği göz önünde bulundurulduğunda çeviribilim araştırmalarında, özellikle kültür ve kültürel unsurların aktarımı konusunun vurgulandığı çalışmaların sayıca artmış olduğu gözlenmektedir. Özellikle edebi eserlerde metinlerin içerdiği kültürel unsurlar erek kültüre aktarılırken kaleminden geçeceği çevirmenin çeviri sürecindeki seçimleri ile yeniden biçimlendirilir. Bu noktada çevirmenin çeviri sürecinde aldığı kararlar ve uyguladığı stratejiler ve bunlarınçeviri metninde uygulanış biçimi çeviri eserin erek kültürce alımlanmasında başat bir öneme sahiptir. Bu çalışmada çevirmen seçimleri ışığında kültürel ögelerin çeviri metne aktarılması konusunda İngiliz Edebiyatına ait kült eserler arasında yer alan D.H. Lawrence tarafından kaleme alınmış Oğullar ve Sevgililer adlı romanın Mete Ergin ve Tülin Nutku tarafından yapılmış olan iki farklı çevirisi kuramsal açıdan Peter Newmark’ın kültürel unsur sınıflaması ve Raymond Van den Broeck’un önerdiği karşılaştırmalı çözümleme yöntemleri kullanılarak incelenmiştir. Ayrıca çevirmen seçimleri ışığında çevirmenlerin çevirilerinde kullandıkları stratejiler metin birimlerinin karşılaştırılarak incelendiği bölümde ele alınmış ve irdelenmiştir. Yapılan literatür taramasında bu eserle ilgili farklı konularda pek çok çalışmanın yapıldığı ancak çeviribilim alanında hem metin çözümlemesi hem de karşılaştırmalı çeviri eleştirisinin birlikte yapıldığı kapsamlı bir inceleme yapılmadığı gözlemlenmiştir. Sonuç olarak, yapılan değerlendirmeye göre iki çevirmenin öncül normlarının farklı olabileceği dolayısıyla kaynak metni okuma ve anlamlandırma süreçlerinin farklı işlediği ve bu nedenle de çevirilerinde birtakım sapmaların olduğu gözlemlenmiştir.]]> <![CDATA[In recent years, considering the communicative function of translation, it has been observed that the number of studies focusing on the transfer of culture and cultural elements has increased in the field of translation studies. Especially in literary works, while the cultural elements contained in the texts are transferred to the target culture, they are reshaped by the translator's choices in the translation process. At this point, the decisions taken by the translator in the translation process and the way s/he applies these decisions in the translation text has a great importance for being understood and accepted in the target culture of the translated work. In this study, the literary work Sons and Lovers which is among the cult Works of English Literature and its two different translation versions written by Mete Ergin and Tülin Nutku are analyzed literaryly and theoretically in terms of Peter Newmark's classification of cultural elements and the comparative analysis methods proposed by Raymond Van den Broeck. In addition, the translation strategies preferred by the translators in the light of translator choices are discussed in the related section where the text units are compared. In the literature review about the study, it has been observed that many studies have been carried out under many different topics related to this work but a comprehensive review has not been done in the field of translation studies in which both text analysis and comperative translation criticism are made together. As a result, according to the evaluation, it has been observed that the initial norms of the two translators may be different thus the processes of their reading and interpreting the source text are different, and therefore there are some deviations in their translations.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52843 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2511-2529]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/743 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Şeftali Bahçeleri ile Kasabada Günebakan Hikâyelerinde Metinlerarası İlişkiler ]]> <![CDATA[Intertextual Relations in the Stories of “Kasabada Günebakan” and “Şeftali Bahçeleri”]]> <![CDATA[Özgür GEDİKLİ]]> <![CDATA[Türk Edebiyatı, Necati Mert, Refik Halit Karay, metinlerarası ilişkiler, öyküsel dönüşüm, yorumsal üstmetinsellik]]> <![CDATA[Turkish Literatüre, Necati Mert, Refik Halit Karay, ıntertextual relations, narrative transformation, metatextualite]]> <![CDATA[Temeli Rus eleştirmen Mihail Baktin tarafından atılan, ilk defa J. Kristeva'yla postmodern eleştiri alanında görülmeye başlayan metinlerarasılık 1960’larda ortaya çıkmıştır. En az iki metin arasındaki alışveriş, bir tür söyleşim, konuşma biçimi, benzerlik ilişkisi veya bir metnin bir diğer metindeki varlığı olarak tanımlanan bu kuram her metnin daha önce yazılmış farklı metinlere bağlı olacağı, görünür ya da kapalı olarak her metnin kendisinden önceki metinlerden izler taşıyacağı esasına dayanır. Yani metin herhangibir türdeki önceki bir metni taklit eder, dönüştürür, açık ya da kapalı bir biçimde ona göndermede bulunur. Bu yüzden bir metin metinlerarası ilişkiler açısından ele alınırken bağıntılar açık ve kapalı olarak tasnif edilir. Tasnif edilen bu bağıntılar yeniden yazma, öykünme, genleştirme, anıştırma, söyleşimcilik (dialogism), yansılama, genleştirme, öyküsel dönüşüm, yorumsal üstmetinsellik vb. yoluyla yapılan göndermeler tespit edilerek değerlendirilir. Cumhuriyet devri yazarlarından Necati Mert hikâyelerinde değişen toplumsal koşullar karşısındaki insanları ve değişimlerin sebep olduğu toplumdaki sarsıntıları ele alır. Öykülerinin merkezine Adapazarı’nı alarak gözlemlerini yansıtır; insanları çelişkileri, çıkmazlarıyla eleştirir. Onun öykü kişileri çevreleriyle çatışmaya girseler de zaaflarıyla çevreleri üzerinde etki kuramaz ona boyun eğerler. Geceye Uçurulan Güvercinler’deki “Kasabada Günebakan” hikâyesi de bu eserlerden biridir. Kahramanı uç bir kişilik sergilese de bir süre sonra direnci kırılır ve çevresine uyum sağlar. Bu metinle Refik Halit Karay’ın Memleket Hikâyeleri’ndeki “Şeftali Bahçeleri” adlı hikâyesi arasında benzerlikler görülür. Bu çalışmada Necati Mert’in “Kasabada Günebakan” adlı hikâyesi ile metne kaynaklık ettiği düşünülen Refik Halit Karay’ın “Şeftali Bahçeleri” isimli öyküsündeki metinlerarası ilişkiler incelenerek bunlar arasındaki göndermeler ve bağlar çözümlenecektir.]]> <![CDATA[İntertextuality that first started to be mentioned in the field of postmodern criticism with J. Kristeva, based on the Russian critic Mikhail Baktin, originated in the 1960s. This theory is defined as the exchange between two or more texts, a kind of speech, dialogue format, joint association relationship or the presence of a text in another text is based on the principle that each text, open or closed, will bear traces of previously written texts, no text can be independent from other previously written texts. The relations in the text can be rewritten, emulated, expanded, allusion, dialogism, reflection, expansion, narrative transformation, interpretive metatextuality etc. submissions are identified and evaluated in the analysis. Necati Mert, one of the writers of the Republic Period, dealt with the people in the face of changing social conditions and the shocks in the society caused by the changes in his stories. Even if his story figures come into conflict with their surroundings, they cannot influence their environment, they adapt to their environment. The story of “Kasabada Günebakan” in the Geceye Uçurulan Güvercinler is one of these works. There are similarities between this text and story called “Şeftali Bahçeleri” in Memleket Hikâyeleri of Refik Halit Karay, one of the writers of National Literature. The author consciously or unwittingly created his text under the influence of another text.The references between Necati Mert’s story “Kasabada Günebakan” and the story “Şeftali Bahçeleri” of Refik Halit Karay who is thought to be imitate of the text will be analyzed through intertextuality method in this study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52842 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2303-2317]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/744 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Turgay Kantürk’ün “Otel” Öyküsü* Üzerine Bir Çözümleme]]> <![CDATA[An Analysis on Turgay Kantürk's “Otel” Story]]> <![CDATA[Fatma TOPDAŞ ÇELİK]]> <![CDATA[Turgay Kantürk, küçürek öykü, birey, otel, mekân, zaman]]> <![CDATA[Turgay Kantürk, short-short-story, individual, hotel, space, time]]> <![CDATA[Anlatmaya bağlı edebî türlerin kurgulanış şekli, anlatının kategorize edilebileceği türü belirlemede en önemli etkendir. Kullanılan sözcüklerin sayısı ile belirlenen küçürek öykü tarzının yapısı öncelikle bu temel özellik üzerine kurulur. Dili nicelik bakımından sınırlayan küçürek öykülerin bu özelliğine karşın yoğun, etkili ve simgesel/imgesel bir anlama sahip olma zorunluluğu, sözcükleri birer açar ibareye dönüştürür. Bu açıdan küçürek öykülerde sözcüklerin bir arada kullanılması ile oluşturulan anlam ilişkisi kadar tek başına sahip olduğu anlam da önemlidir. Sözcük sayısı bakımından küçürek öykü tarzının temel özelliğine sahip olan “Otel” öyküsünde yazar, yurtsuzluk kaynaklı bunaltıları derinden yaşayan bireyin çıkmazını ve kendine dönüşünü mekân-insan ilişkisi bağlamında ele alır. Yaşama kök salamayan bireyin temel sorununu imleyen “otel” bu açıdan sembolik bir mekândır. Nitekim insanın fiziksel olarak yer edindiği dünya bireyin farkındalık, seçim ve sorumlulukları ile varoluşsal bir mekâna dönüşür. Bağlı olmamayı dayatan ve aidiyet bilincini tahrip eden niteliği ile ön plana çıkan otel, öykü kişisinin yersiz-yurtsuzluğunu somutlaştıran bir görünüme kavuşur. Bu açıdan bireyin varoluşsal durumunu, algısal akışını açımlar nitelikte olan mekân, “Otel” öyküsünün ana unsurunu oluşturur. Yazar, otelde olmaktan rahatsızlık duyan ve kendisiyle içsel bir çatışma yaşayan öykü kişisini aktarırken esasında kaybolmuş, yok olmuş ya da unutulmuş kimliklerin yol açacağı bireysel sorunları dile getirir. Bu sorunu fark eden öykü kişisinin yaşamın içinde kendisi olarak var olmanın çarelerini araması ise yeniden doğuş umudunu yansıtır.]]> <![CDATA[The most important factor in establishing the genre in which the story may be classified is the manner in which the narrative genres are built. This essential element serves as the foundation for the structure of the Short-Short-Story style, which is defined by the number of words utilized. Even though short-short-stories limit the amount of language used, the need for an intense, powerful, and symbolic/metaphoric meaning converts words into illuminating phrases. In this regard, the meaning it possesses on its own is just as significant as the meaning connection formed by the usage of words together in Short-Short-Story. In the story titled “Otel”, which has the basic short-short-story features in terms of the number of words, the author deals with the dilemma and return-to-self of the individual who experiences rootlessness-induced depression in the context of human-environment relationship. In this regard, the “Otel”, which represents the major difficulty of the individual who is unable to gain a foothold in life, is a symbolic location. In fact, the world in which people physically take their place transforms into an existential space with the individual's consciousness, choices, and obligations. The hotel, which stands out for its quality of imposing non-attachment and destroying a sense of belonging, takes on an appearance that represents the main character’s homelessness. In this regard, the key part of the “Otel” story is the space, which explains the individual's existential state and perceptual flow. While the author narrates the story character, who is uneasy in the hotel and has an inner fight with himself/herself, he truly reflects the problems that would be caused by lost, destroyed, or forgotten identities. Recognizing this issue, the storyteller's search for ways to exist in life as himself/herself represents the possibility of rebirth.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52808 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2607-2613]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/745 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çeviribilimde Çevrilemezlik Ya Da Çevirinin Olanaksızlığı]]> <![CDATA[Untranslatability in Translatıon Studies or the Impossibility of Translation]]> <![CDATA[Gökmen GEZER]]> <![CDATA[Çeviribilim, çevrilemezlik, evrenselcilik, Monadist Yaklaşım, Yapısöküm]]> <![CDATA[Translation Studies, untranslatability, universalism, Monadist Approach, Deconstruction ]]> <![CDATA[Çeviri tarihinin en çetrefilli konularından biri hiç şüphesiz, Antik dönemden günümüze çevirinin olanaksızlığı tartışmasının anahtar kelimesi olmuş çevrilemezlik tartışmasıdır. Çok erken dönem çeviri üzerine yapılan incelemelerden, modern çeviribilimine kadar uzanan çevirinin olanaksızlığı tartışması, özellikle 18. yüzyıldan beri artarak süregelmiş bir çeviri fenomenidir. Çevrilemzlik olgusu, ses-kavram ilişkisinin anlamlandırılmasındaki eşdeğerlik arayışını, anlamın doğasını ve dilin/çevirinin felsefesini içermektedir. Kavram olarak çevrilemezlik, çevirinin anlama ve olguya yaptığı iki farklı vurgu arasındaki ara yüzü aksettirmektedir. Çevrilemezlik kavramı, evrenselci ve monadist gibi batının düalisttik yaklaşımları yanında, yapısökümcü gibi yirminci yüzyıla ait postmodern yaklaşımlar çerçevesinde de ele alınmıştır. Kavramın dualistik yapısı veya muğlak bir olgu olması çevrilmezliğin bir değil birden fazla tanımının yapılmasını mümkün kılmaktadır. Çevrilemezlik, ayrıca, çevrilebilirlik kavramından ayrı düşünülmeyen çapraşık bir yapıya sahiptir. Bu nedenle, makale boyunca yukarıda belirtilen tespitlerden yola çıkılarak, “çevrilebilirlik” terimini bünyesinde taşıyan “çevrilemezlik ” kavramının dilin sembolik doğası içindeki, başka bir ifadeyle, çevirideki rolü bu çalışmada ele alınmış ve iki uçta yer alan “her şey çevrilebilir” ya da “hiçbir şey çevrilemez” tartışmaları ve aradaki görüşler tartışmaya dahil edilerek analiz edilmeye çalışılmıştır. Ortaya çıkan önemli sonuçlardan biri, çevrilemezlik olgusunun çeviriyi mümkün kılan bir çeviri stratejisi olarak kullanılabileceğini göstermiştir. Ayrıca çevirinin bir taraftan tamamlama ve anlamlandırma süreci olduğunun altı çizilmiş ve diğer yandan çevrilemezlik kavramının anlaşılması için, dilsel, bilişsel ve felsefi katmanlarının anlaşılmasının elzemliği gözlemlenmiştir.]]> <![CDATA[One of the most complicated issues in the history of translation is, undoubtedly, the concept of untranslatability. These debates have remained up to date, from studies of very early translation to modern translation studies today and have produced many products in theoretical terms. The untranslatability or the impossibility of translation from the past to the present has preserved its polymorphism and impure structure. Based on the nature of these concepts in the historical process, it has been observed that the sources have two different meanings and that the untranslatability reflects the interface between these two meanings and these two structures, and it has been attempted to understand how this reality is formed. Untranslatability is primarily a translation phenomenon that has been a key word in the debate on the impossibility of translation from ancient times to the present. The ongoing discussion of untranslatability has been conducted on the platforms of equivalence-seeking attempts regarding the sound image-concept relationship, the nature of meaning and philosophy of language in its historical course since eighteen century. Untranslatability has been handled within the framework of western dualistic approaches such as Universalist and Monadist, as well as the twentieth-century postmodern approaches, i.e. Deconstructive. The dualistic nature of the concept or its being an ambiguous phenomenon makes it possible to make more than one definition of untranslatability. Untranslatability also has an intricate structure that is by no means considered separate from the concept of translatability. Therefore, throughout the article, the role of “untranslatability", which incorporates the term “translatability” in the symbolic nature of language, in other words, in translation per se, is questioned based on this ascertainment. Also the discussions on "everything can be translated" or "nothing can be translated" at the two extremes and the opinions in between were included in the analysis within the framework of this connection. One of the important results is that the phenomenon of untranslatability can actually be used as a translation strategy that makes translation possible. In addition, it has been observed that translation is a process of completion and interpretation, and in order to understand the concept of untranslatability, its linguistic, cognitive and philosophical layers must be understood and addressed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52802 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2319-2335]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/746 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Edebi Eserlerin Yabancı Dil Olarak Fransızca Derslerinde Kültürlerarası İletişim Becerisi Gelişimi Açısından İşlevi: Bir Roman İncelemesi Zazie Metroda]]> <![CDATA[The Function Of Literary Works In Terms Of The Development Of Intercultural Communication Skill In French Courses As A Foreign Langage: A Novel Review Zazie In The Metro]]> <![CDATA[Gizem KÖŞKER]]> <![CDATA[Edebiyat, yabancı dil olarak Fransızca, kültürlerarasılık, iletişim becerileri, dil kullanımı]]> <![CDATA[Literature, French as a foreign language, interculturality, communication skills, language use]]> <![CDATA[Günümüzde uluslararası etkileşim gündelik hayatın bir parçası haline gelmiştir. Çeşitli alanlarda süregelen bu hareketlilik nedeniyle yabancı dil bilmek önemli bir ihtiyaç olarak görülmektedir. Kültürlerarası iletişim adı verilen yaklaşımda kültürel çeşitliliği korumak ve uluslararası platformda etkili iletişim ortamları kurmak amaçlanmaktadır. Bir yabancı dili kültürü ile birlikte eş zamanlı aktarmak, bireyin farklı kültürlere karşı olumlu duygularını geliştirirken kendi kültürel değerlerine karşı farkındalık oluşturmasını sağlamaktadır. Toplumları oluşturan bireylerin yaşam biçimlerini doğrudan keşfetme olanağı sunan en işlevsel alanlardan biri edebiyattır. Edebiyat aracılığıyla okuyucu, bakış açısını genişleterek dünya üzerinde var olan diğer gerçekliklerle kendi değerleri arasında köprü oluşturabilme fırsatı bulmaktadır. Bu çalışmada kültürel aktarım açısından incelemek ve yabancı dil olarak Fransızca sınıflarında kültürlerarası iletişim gelişimine katkılarını ortaya koymak amacıyla seçilen eser Raymond Queneau’nun Zazie Metroda adlı romanıdır. İncelenen eser öncelikle roman olarak yayınlanmış ancak konusu, içeriği ve geleneksel roman anlatımındaki sınırların dışına çıkan kendine özgü yenilikçi dil kullanımı sayesinde sinema ve tiyatro oyunu olmak üzere farklı sanat alanlarında da hayat bulmuştur. Fransız Edebiyatı’nda önemli bir yere sahip olan eser birçok dile çevrilmiştir. Bu çerçevede edebi eserlerde kültürel aktarım nasıl gerçekleşmektedir, edebi eserler aracılığı ile okuyucuya aktarılan hedef kültüre ait örnekler hangi alanlardan seçilmektedir ve edebi eserlerin okuyucuya kültürlerarası iletişim becerisi gelişimi açısından katkıları nelerdir sorularına yanıt aranmıştır. Nitel bir araştırma olan bu çalışmada doküman analizi yönteminden yararlanılmıştır. Çalışmanın sonunda Zazie Metroda adlı eserde aktarılan kültürel ögeler tespit edilmiş ve içerik analizi tekniği ile temalar oluşturulmuştur. Toplam 18 temanın tespit edildiği romanda kültürel aktarımın en yoğun olarak yapıldığı alanın gündelik yaşam olduğu tespit edilmiş, siyaset konusunun ikinci, hukuk, düşünce sistemi ve dil kullanımının üçüncü, sanat, gastronomi ve basın alanlarının dördüncü sırada yer aldığı belirlenmiştir. Zazie Metroda adlı eserin okuyucuya Fransız toplumunu kültürel açıdan farklı yönleriyle yansıtan önemli bir edebi eser ve söz konusu toplumda kullanılan dil aracılığıyla etkili iletişim kurmada işlevsel bir kaynak olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bununla birlikte Fransızca sınıflarında kültürlerarası iletişim becerilerinin gelişimi açısından da önemli katkılar sağladığı tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[Nowadays, international interaction is now part of everyday life. Following information technologies and scientific developments, there is a strong and continuous exchange between countries in many fields. Knowledge of a foreign language is therefore considered an important necessity because of this permanent mobility. This international circulation functions as a crossroad that brings together diverse groups both linguistically and culturally. Intercultural communication aims to preserve cultural diversity and establish effective communication environments. The simultaneous transfer of a foreign language and its culture helps to improve positive feelings towards different cultures, and to raise awareness of own cultural values. From this perspective, literature is really a good resource offering the possibility of exploring a society’s life and its perception style. Through literary works, the reader finds the opportunity to create a bridge between her/his own values and other realities by broadening her/his perspective. In this study, the work chosen to question it in terms of cultural transfer and reveal its contributions to the development of intercultural communication competence in French as a foreign language classes is the novel Zazie in the metro by Raymond Queneau. The document analysis method was used in this qualitative study. At the end of the study, the cultural elements conveyed in Zazie in the metro were determined and 18 themes were created using the technique through content analysis. It has been determined that the theme where the cultural transfer is most intense in the novel is daily life and the traditions are the least transferred cultural elements in this novel. It was found several language registers which are not often found in method manuals used in the language teaching process in classroom, but are widely used in the daily communication of French society. It was concluded that Zazie in the metro is an important literary document which reflects French society in different cultural aspects to the reader, and likewise is a functional resource for communicating effectively through the language used. It has been determined that the transferred cultural elements, while interacting with the individuals who make up a society, make an important contribution to the development of intercultural communication skills in learners in French as a foreign language courses.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52763 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2385-2398]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/747 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kırgız Türkçesinde Duygu Fiillerinin Semantik Yapısı ve Etimolojisi Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[A Study on Semantic Structure and Etymology of Emotion Verbs in Kyrgyz ]]> <![CDATA[Muhammed Ali İsmail FAKİRULLAHOĞLU]]> <![CDATA[Kırgız Türkçesi, duygu fiilleri, mental fiiller, semantik sınıflama, etimoloji ]]> <![CDATA[Kyrgyz Turkish, emotional verbs, mental verbs, semantic classification, etymology ]]> <![CDATA[Duygular, çevreden gelen uyarıcıların insanın iç dünyasında ortaya çıkardığı bilişsel ve fizyolojik duyumlardır. Yaşanılan duygu durumu, mental süreçlerle zihinde anlamlandırılır ve gönderici tarafından dil vasıtasıyla alıcıya aktarılır. Dilin sözvarlığının en temel yapı taşı olan fiillerle ilgili, semantik (tematik) ve leksik özellikleri esas alarak farklı sınıflandırma modelleri bulunur. Literatürde duygu fiilleri, bu tematik sınıflandırma içinde mental fiillerin bir alt grubuna dahil edilir. Mental fiiller, (1) algılama, (2) idrak ve (3) duygu fiilleri olmak üzere üç kısma ayrılır. Dilbiliminde duygu fiillerinin semantik yapısını belirlemek için fiilleri belli bir bakış açısına göre gruplandırmaya ve sınıflandırmaya ihtiyaç vardır. Bu çalışmada, duygu fiillerinin semantik yönüyle sınıflandırılması ve bu fiillerin köken bilgisi bakımından incelenmesi ele alınmıştır. Makaleye konu olan duygu fiilleri, Konstantin Kuzmiç Yudahin’in Kirgizko- Russkiy Slovar (Kırgız Rusça Sözlük)’ın taranması ile tespit edilmiştir. İlk baskısı 1940 yılında yapılan bu sözlük, Abdullah Battal Taymas tarafından Türkiye Türkçesine çevrilmiş ve Kırgız Sözlüğü adıyla TDK’de 1945 yılında 93. ve 121. yayın olarak iki cilt hâlinde basılmıştır. Bu çalışmanın amacı, alanyazında duygu fiillerinin tasnifine katkı sağlayacak yeni bir sınıflama önerisi ortaya koymaktır. Ayrıca, duygu fiillerin etimolojik yapılarına değinmek ve tarihi süreç içerisinde duygu durumlarının anlamsal değişimlerini ele almaktır. Çalışma esnasında Kirgizsko-Ruskiy Slovar adlı sözlükte duygu ifade eden (221) fiil tespit edilmiştir. Çalışmanın içeriğinde duygu durumu belirten (18) fiil kökünün Eski Türkçe döneminden korunarak günümüz Kırgız Türkçesine ulaştığı, (80) fiilin mecazlaştığı, (19) fiilin anlamının daraldığı, (60) fiilin anlamının genişlediği, (37) fiilin ise, başka anlama geçtiği belirlenmiştir. Bu makale, Kırgız Türkçesinde Duygu Fiilleri başlıklı yayımlanmamış doktora tezinden üretilmiştir.]]> <![CDATA[Emotions are cognitive and physiological sensations that stimuli from the environment reveal in the inner world of the person. The emotional state experienced is made sense in the mind by mental processes and is transferred by the sender to the receiver through language. There are different classification models based on semantic (thematic) and lexical features related to verbs, which are the most basic building blocks of the language's vocabulary. In the literature, emotional verbs are included in a subgroup of mental verbs in this thematic classification. Mental verbs are divided into three parts: (1) perception, (2) cognition, and (3) emotional verbs. In linguistics, there is a need to group and classify verbs according to a certain point of view in order to determine the semantic structure of affective verbs. In this study, the classification of emotional verbs in terms of semantics and the examination of these verbs in terms of origin are discussed. The emotional verbs that are the subject of the article were determined by scanning Konstantin Kuzmic Yudahin's Kirgizko-Russkiy Slovar (Kyrgyz Russian Dictionary). This dictionary, which was first published in 1940, was translated into Turkish by Abdullah Battal Taymas and was published in two volumes as the 93rd and 121st publications in TDK in 1945 under the name of Kirgiz Dictionary. The aim of this study is to present a new classification proposal that will contribute to the classification of emotional verbs in the literature. In addition, it is to touch on the etymological structures of emotional verbs and to deal with the semantic changes of emotional states in the historical process. During the study, (221) verbs expressing emotion were identified in the dictionary named Kirgizsko-Ruskiy Slovar. In the content of the study, it was determined that the root of the verb (18) expressing the mood has reached today's Kyrgyz Turkish by preserving it from the Old Turkish period, (80) the verb has become metaphorical, (19) the meaning of the verb has narrowed, (60) the meaning of the verb has expanded, (37) the verb has changed to another meaning. This article was produced from an unpublished doctoral thesis titled Emotional Verbs in Kyrgyz Turkish.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52739 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2281-2302]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/748 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Aklın Kaba Kuvvete Üstünlüğü: Zincire Vurulmuş Prometheus ]]> <![CDATA[The Mastery of Reason over Brute Force: Prometheus in Chains]]> <![CDATA[Aydan ENER SU]]> <![CDATA[Mitoloji, Prometheus, Tragedya, Aiskhylos, Zincire Vurulmuş Prometheus]]> <![CDATA[Turkish language and literature, Mythology, Prometheus, Tragedy, Aiskhylos, Zincire Vurulmuş Prometheus]]> <![CDATA[Türk edebiyatı ve kültürünün çağdaşlaşmasında geçmişle şimdi ve şimdi ile gelecek arasında mitoloji önemli bir unsur olarak yer almaktadır. Tanzimat’tan itibaren Batı dünyasıyla etkileşimimiz, Batı mitolojisinin edebî eserlerimize de yansımasında etkili olmuş, pek çok mitolojik konu, başta şiir olmak üzere, tiyatro, roman ve öyküde kullanılmıştır. İnsanlık tarihinde önemli bir yeri olduğuna inanılan Titan İapetos ile Okeanis Klymene’nin dört oğlundan biri olan Prometheus’un efsanesi dünya ve Türk edebiyatında çeşitli yazar ve şairlerin eserlerine konu olmuştur. Prometheus, tanrılardan ateşi çalmasıyla, zincire vurulmasıyla, cesaretiyle, aklıyla, her şeyi önceden bilme yetisiyle, yaratıcı kimliğiyle, asi ruhuyla, direnişçi özelliğiyle, gördüğü işkencelerle, ciğerinin her gün yeniden yenilmesiyle, insanlığa yardımlarıyla, oyunbazlığıyla, inatçılığıyla mitolojik bir kahramandır. Asi ruhunun ve yaratıcılığının bedelini işkenceyle ödeyen Prometheus, ilk defa Yunan oyun yazarı Aiskhylos tarafından Zincire Vurulmuş Prometheus adlı tragedyada konu edilir. Aiskhylos’un tragedyası Prometheus’un direnişçi kimliğinin ele alındığı ilk eser olması nedeniyle önemlidir. Eser kendisinden sonra yazılacak metinlere kaynaklık etmesi ve Prometheus’un Batı edebiyatındaki ilk örneğinden Türk edebiyatındaki son çalışmalara kadar gelişiminin/değişiminin takip edilebilmesi ve Türk edebiyatına da ilk olarak Tevfik Fikret’in şiiriyle giren mitolojik kahraman Prometheus’un Türk edebiyatına hangi özellikleriyle yansıdığının belirlenmesi açısından değerlidir. Bu çalışmada Eski Yunan’ın en önemli tragedya yazarlarından Aiskhylos’un Prometheus’a ait efsaneyi ele aldığı Zincire Vurulmuş Prometheus adlı tragedyası Aristo’nun Poetika’sındaki tragedya hakkındaki görüşlerinden yola çıkılarak incelenecektir. Çalışma Türk ve Batı metinlerindeki Prometheus mitolojik kahramanı üzerine karşılaştırma yapacaklara, Prometheus’un edebî metinlere yansımasını takip edeceklere yararlı olacaktır.]]> <![CDATA[In the modernization of Turkish literature and culture, mythology takes place as an important element between the past and the present and the present and the future. Since the Tanzimat, our interaction with the Western world has been effective in the reflection of Western mythology on our literary works, and many mythological subjects have been used in theatre, novels and stories, especially poetry. The legend of Prometheus, one of the four sons of Titan Iapetos and Okeanis Klymene, who is believed to have an important place in the history of humanity, has been the subject of various writers and poets in world and Turkish literature. Prometheus is a mythological hero with his ability to steal fire from the gods, being chained, his courage, his mind, his ability to know everything, his creative identity, his rebellious spirit, his resistance feature, the tortures he suffers, his liver being eaten again every day, his helping humanity, his playfulness, and his stubbornness. Prometheus, who paid the price of his rebellious spirit and creativity with torture, is the subject of the tragedy Prometheus in Chains by the Greek playwright Aiskhylos for the first time. The tragedy of Aiskhylos is important because it is the first work that deals with the resistance identity of Prometheus. The work is valuable in terms of being a source for the texts to be written after it and following the development/change of Prometheus from the first example in Western literature to the latest studies in Turkish literature and determining the characteristics of the mythological hero Prometheus, who first entered Turkish literature with the poem of Tevfik Fikret, reflected in Turkish literature. In this study, one of the most important tragedy writers of Ancient Greece, Aiskhylos's tragedy Prometheus in Chains, in which he deals with the legend of Prometheus, will be examined based on Aristotle's views on tragedy in his Poetics. The study will be useful for those who will compare the mythological hero of Prometheus in Turkish and Western texts, and those who will follow the reflection of Prometheus in literary texts.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52710 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2251-2265]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/749 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Dilinde “İkileme” Terimi ve Tuva Türkçesi Örneğinde İkilemelerin/İkili Sözlerin Semantik Özellikleri Üzerine]]> <![CDATA[On the Term “ikileme” (Reduplication/Hendiadyoin/Binomials) in Turkish and Semantic Features of the Binomials in the Case of Tuvan]]> <![CDATA[Emin Erdem ÖZBEK]]> <![CDATA[Türk dili, Tuva Türkçesi, ikileme, ikili sözler, hendiadyoin, tekrar, yineleme]]> <![CDATA[Turkic, Tuvan, binomaials, binomial expressions, hendiadyoin, reduplication]]> <![CDATA[İkilemeler/ikili sözler, Türk dilinin söz varlığında eski devirlerden beri görülen söz öbekleridir. Özellikle Eski Uygur Türkçesi bu açıdan zenginlik taşır. Çağdaş Türk lehçelerinden de Tuva Türkçesi bu söz varlığı ögeleri bakımından dikkat çekici özellikler gösterir. Bu araştırmada “ikileme” terimi ve kapsamı tartışılmış; Tuva Türkçesi örneğinde ikilemelerin/ikili sözlerin semantik özellikleri incelenmiştir. “İkilemeler” şimdiye kadar çeşitli açılardan pek çok çalışmaya konu edilmiştir. Bununla birlikte, terim sorunundan başlayarak konunun üzerinde durulması gereken yönleri bulunmaktadır. Türkiye’de bu konuda yapılmış çalışmalarda söz konusu yapıların ikileme, ikizleme, yineleme, tekrar, hendiadyoin, koşma gibi terimlerle işaretlendikleri görülmektedir. Bunlardan ikileme, en yaygınlaşmış ve genel kabul görmüş olan terimdir. İkileme sözcüğünün sözlüklerdeki tanımına bakıldığında, konunun “tekrar” kavramıyla iç içe geçmiş olduğu anlaşılmaktadır. Ancak, çeşitli anlam ilişkileriyle bir araya gelen eş görevli iki sözcüğün oluşturduğu söz öbekleri, tekrardan ayrı bir dil olgusuna işaret etmektedir. Ayrıca, Türkiye’de yapılan yayınlarda, bu yapıların uluslararası literatürdeki karşılığı için kullanılan terimlerde de tam bir örtüşme olmadığı görülmektedir. Bu bağlamda en çok kullanılan terimler hendiadyoin ve reduplication terimleridir. Ancak söz konusu terimler,esasında bu yapılardan ayrı dil olgularını ifade etmektedir. İncelememizin ikinci ve üçüncü bölümlerinde, alanda kullanılan terimlerin ve bunların kapsamlarının tartışması yapılmış; söz konusu yapıların ikili sözler (binomials/binomial expressions) olarak adlandırılması tercih edilmiştir. İkili sözler, genel olarak, çeşitli anlam ilişkileriyle bir araya gelen aynı türden ve eş görevli iki sözcüğün oluşturduğu söz öbekleri şeklinde tanımlanabilir. Ardından, bu teorik zeminde Tuva Tükçesi örneğinde ikili sözlerin semantik özellikleri incelenmiştir. İkili sözleri oluşturan sözcükler, çeşitli anlam ilişkileriyle bir araya gelmektedir. Bu nedenle incelemede ikili sözlerin semantik özellikleri üzerinde durulmuştur. İnceleme materyali, Tuva Türkçesine ait sözlüklerde madde başı olan sözler arasından derlenmiş; oluşturulan örneklem esasında bu sözler ayrıntılı bir semantik sınıflandırmaya tabi tutulmuştur. Buna göre; parça-bütün ilişkisi, aynı kavram ya da anlam alanına ait olma, yakın anlamlılık, zıt anlamlılık ilişkilerinin öne çıktığı tespit edilmiştir. Bu yapıların bütününe bakıldığında ise birlikte bir bütünü ya da kavramı ifade etme ihtiyacının öne çıktığı anlaşılmaktadır. İkili sözler, hem dil içi gelişmeler hem de başka diller veya lehçelerle ilişkiler bakımından da karakteristik özellikler gösterir. Bu bağlamda ikili yapıyı oluşturan sözcüklerin leksik ve etimolojik özellikleri de konunun üzerinde durulması gereken diğer bir yönüdür. Bu nedenle, incelemenin dördüncü bölümünde, ikili yapıyı oluşturan sözcüklerin leksik ve etimolojik özellikleri üzerinde de durulmuştur. Kökenlerine göre bakıldığında, Tuva Türkçesindeki ikili sözlerin bünyesinde en çok Moğolca alıntılar görülmektedir. Leksik bakımdan, Türk dilinin diğer sahalarında da görülebildiği gibi, Tuva Türkçesindeki bazı ikili sözlerin bünyesinde de tek başına kullanımı olmayan sözcükler bulunabilmektedir. Bunlar, başka lehçe ya da dillerden alıntı sözcükler olabilmektedir. Bu tür yapılarda da yabancı alıntı olarak en çok Moğolca sözcükler tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[Binomials are the word groups that are seen in the vocabulary of the Turkic since old times. Especially Old Uighur Turkic is rich in this respect. Among the modern Turkic languages, Tuvan has interesting characteristics in terms of binomial vocabulary. In this study, the term “ikileme” in Turkish, which is commonly used to name these expressions, and its scope have been discussed, and then the semantic features of the binomials are analysed in the case of Tuvan. Binomials in Turkic have been studied from various perspectives in several studies. However, it remains up-to-date with its various aspects starting from the terminology. In the studies on this topic in Turkey, the terms ikileme, ikizleme, yineleme, tekrar, hendiadyoin, koshma etc. are used to mark these expressions. Among them, the term ikileme is widely used and accepted. When we look at the definition of this word in the dictionaries, it is seen that the word is intertwined with the concept of “repetition”. But binomials stand as a different linguistic phenomenon than repetition/reduplication. In addition, it is seen that there is no coordination in the terms in the publications in Turkey with the terms in the international literature. Hendiadyoin and reduplication are mostly used terms in this context. These terms also represent different linguistic phenomenons than binomials. In the second and third section of our study, the terms used in the field and their scopes have been discussed comparatively and in conclusion, it is suggested that to name these expressions as “ikili sozler” in Turkish for the equivalent of the term binomials/binomial expressions. Binomials, in general, can be defined as phrases formed by two coordinated words in the same word class that come together with semantic relations. Then, on this theoretical ground, the semantic features of the binomials have been examined in the case of Tuvan. Since the words compose binomial structures combine with each other by some semantic relations, in this study, semantic features of the binomals have been analysed. We compiled the material in our study from the headwords in Tuvan dictionaries. Based on our material, we have classified these expressions semantically. According to this, meronymy, relating to the same conceptual field, synonymy and antonymy are determined as the major topics. When we look at the whole of these expressions, it is seen that the need to express a whole or concept together comes to the fore. Binomial expressions also show characteristic features in terms of both intralingual developments and relations with other languages or dialects. In this context, to mention to lexical and etymological features of the words create binomial structure stands as another side of the problem. For this reason, we mentioned the lexical and etymological characteristics of the binomials in the 4th part of our study. Considering their origins, it is seen that Mongolic borrowings are mostly found in the binomials in Tuvan. In terms of lexical features, as can be seen in other areas of the Turkic, some binomials in Tuvan can contain words that are not used alone. These may be words borrowed from other dialects or languages. Mongolic borrowings are mostly seen in this kind of binomials too.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52701 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2481-2510]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/750 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Anlatıcılar Revüsünde “Bir Zamir Vertigosu” *: İkinci Şahıs Anlatısı Türleri, İkinci Şahıs Anlatısında Bölünmüş Anlatıcı Kimliği, İkiz Anlatıcılar, Çoğul Anlatıcı Kullanımı ve Anlatıcılar Arası İlişkiler, Selim İleri’nin Sona Ermek Etüdü Örneği]]> <![CDATA[“A Pronoun Vertigo” in the Narrators Revue: Types of Second Person Narrative, Divided Narrator Identity, Double Narrators in Second Person Narrative, Using Multiple Narrators and Relations Between Narrators, Example of Selim İleri's Sona Ermek Etude]]> <![CDATA[Gülsün NAKIBOĞLU]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, ikinci şahıs anlatısı türleri, çoğul anlatıcı, anlatıcı kimliğinin bölünmesi, ikiz anlatıcılar, anlatıcılar arası ilişkiler, Selim İleri, Sona Ermek]]> <![CDATA[New Turkish Literature, types of second person narratives, multiple narrator, dividing the identity of narrator, double narrators, relations between narrators, Selim İleri, Sona Ermek]]> <![CDATA[Türkiye’de çok az tanınan ve üzerinde sınırlı sayıda çalışma yapılan ikinci şahıs anlatıları hakkında bu makalede detaylı bilgiler verilmektedir. Türkiye’deki ikinci şahıs anlatılarına dair anlatıcıların isimlendirilme şeklinden kaynaklanan terminolojik karışıklığa dikkat çekilerek bu karışıklığın düzeltilmesiyle yola çıkılmaktadır. İkinci şahıs (sen/siz) anlatılarının adlandırılması, sınıflandırılması, türleri hakkında genel bilgiler verilmektedir. Türkiye’de Fludernik ve Matt DelConte’nin ikinci şahıs anlatısı tasnifleri ilk defa tanıtılmakta ve örnek romandaki farklı ikinci şahıs (sen/siz) anlatı türlerinin belirlenmesinde yöntem olarak birbirlerini farklı açılardan destekleyen bu iki tasnif beraberce kullanılmaktadır. İkinci şahıs anlatılarında çoğul anlatıcı kullanımının ayrıntılı şekilde ele alınabilmesi için “çoğul anlatıcı” kavramı ve sınırları üzerinde durulmakta, tanımın ve sınırların ne şekilde geliştirilip genişletilebileceği tartışılmakta, bu tartışma doğrultusunda çoğul anlatıcılara daha geniş bir çerçeve çizilmektedir. İkinci şahıs anlatıları “saf” ve “karma” olarak ikiye ayrılmakta, Stanzel’den hareketle ikinci şahıs anlatısının baskın olarak kullanıldığı farklı anlatı türlerini barındıran eserler karma ikinci şahıs anlatıları olarak nitelendirilmektedir. Karma ikinci şahıs anlatılarında çoğul anlatıcı kullanımı açıklanarak farklı türleri belirlenmektedir. Tam örtüşen ikinci şahıs anlatılarında çoğul anlatıcı kullanımı kapsamında anlatıcı kimliğinin bölünmesiyle ortaya çıkan anlatıcı kimlikleri “ikiz anlatıcılar” olarak tanımlanmaktadır. İkiz anlatıcılar arasında anlatıdaki ilişkiyi tespit edebilmek için “anlatıcılar arası ilişkiler” başlığı açılmakta ve bu kapsamda tam örtüşen ikinci şahıs anlatılarında ikiz anlatıcılar arasında iç-çağrısal alanda diyalojik bir ilişki tanımlanmaktadır. Tam örtüşen ikinci şahıs anlatılarında, genel olarak benliklerden sadece birisi anlatıcıya yansıtılmakta ve bu eleştirel bir ses özelliği arz etmektedir. Selim İleri, metinlerarası ilişkilerin yoğun bir şekilde kullanıldığı, üstkurmaca Sona Ermek romanında ikiz anlatıcılara, iki farklı benliği birden yansıtmaktadır. Yazar, Türk Edebiyatı’ndan seçtiği referans anlatılardan (Sait Faik’in Havada Bulut, Ahmet Hamdi Tanpınar’ın Yaz Yağmuru” ve Huzur, Peride Celal’in Kurtlar) ikizlik, anlatıcı kimliğinin bölünmesi, ikinci şahıs anlatısı unsurlarını alarak bir araya getirmekte ve tam örtüşen ikinci şahıs anlatısında anlatıcı kimliğinin bölünmesiyle ikiz anlatıcılar kurgulamaktadır. Makalede ayrıca romandaki anlatıcılar arası ilişkilerin ve çoğul anlatıcı kullanımının işlevleri üzerinde durulmaktadır. Sona Ermek’te pek çok ikiz anlatısı bir arada kurgulanmaktadır. Bunlardan bir kısmı “sen anlatıları” bir kısmı ise “siz anlatıları” şeklinde olup tam örtüşen ve kısmi örtüşen türdedirler. Bu farklı ikinci şahıs anlatıları iç-öyküsel, alt-öyküsel ve üst-öyküsel düzlemlerde yer almaktadır. Bu ikinci şahıs anlatılarının türleri makalede tespit edilmekte ve aralarındaki ilişkiler belirlenmektedir. Bu anlatıcıların dış-anlatıcı ile çatışma temelli ilişkileri ortaya konulmaktadır. Sonuç olarak sanat hayatının ellinci yılı onuruna yazdığı Sona Ermek romanında Selim İleri, ikinci şahıs anlatısında öncül yapısal bir hamle gerçekleştirmektedir. Eserin ikinci şahıs anlatısına özgün katkıları makalede ortaya konulmaktadır. ]]> <![CDATA[This article provides detailed information on second-person narratives, which are little known and have been studied in limited numbers in Turkey. It is started by drawing attention to the terminological confusion arising from the naming of the narrators of second-person narratives in Turkey, this confusion is corrected. General information about the naming, classification and types of second person (sen/siz) narratives are given. In Turkey, the second-person narrative classifications of Fludernik and Matt DelConte are introduced for the first time and these two classifications, which support each other from different perspectives, are used together as a method in determining the different second-person (sen/siz) narrative types in the sample novel. In order to discuss the use of multiple narrators in second person narratives in detail, the concept of "multiple narrator" and its limits are emphasized, how the definition and limits can be developed and expanded is discussed, and a broader framework is drawn to multiple narrator. Second-person narratives are divided into two as "pure" and "mixed", and based on Stanzel, works that contain different narrative types in which second-person narrative is dominant are described as mixed second-person narratives. The use of multiple narrators in mixed second person narratives is explained and different types are determined. The narrator identities that emerge by dividing the identity of the narrator within the scope of the use of multiple narrators in completely-coincident second-person narratives are defined as "double narrators". In order to determine the relationship between the double narrators in the narrative, the title of "relations between narrators" is opened and in this context, a dialogic relationship is defined between the double narrators of completely-coincident second person narrative in the homoconative field. In completely-coincident second person narratives, generally only one of the self is reflected to the narrator and this presents a critical voice. Selim İleri reflects two different selves to the double narrators in his metafictional novel Sona Ermek (To End), in which intertextual relations are used extensively. He combines the elements of twinning, splitting of the narrator's identity, and second-person narrative from the reference narratives chosen by the author from Turkish Literature (Sait Faik’s Havada Bulut, Ahmet Hamdi Tanpınar’s “Yaz Yağmuru” and Huzur, Peride Celal’s Kurtlar), and constructs double narrators with the splitting of the narrator's identity in the fully completely-coincident second-person narrative. The article also focuses on the functions of relationships between narrators and the use of multiple narrators in the novel. Many second person narratives are fictionalized together in Sona Ermek. Some of them are in the form of "sen narratives" and some are in the form of "siz narratives", and they are in the type of completely-coincident and particially-coincident. These different second-person narratives take place on the intra-diegetic, hipo-diegetic and meta-diegetic planes. The types of these second-person narratives and the relations between them are determined. Their conflict-based relations with the extra-diegetic narrator in the narrative are revealed. As a result, in the novel Sona Ermek, which he wrote in honor of the fiftieth anniversary of his artistic life, Selim İleri fulfill an avantgarde structural move in the second-person narrative. The original contributions of the novel to the second person narrative are presented in the article.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52693 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2413-2457]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/751 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mavi Anadoluculuk’ta Batı Medeniyeti, Anadolu Kimliği, Halk ve Hümanizma Anlayışı]]> <![CDATA[Western Civilization, Anatolian İdentity, People and Humanism İn Blue Anatolianism]]> <![CDATA[İlhan KAROĞLU]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Mavi Anadoluculuk, Batı, modernleşme, Anadolu, halk, hümanizma]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Blue Anatolianism, Western, modernization, Anatolia, people, humanism]]> <![CDATA[Osmanlı İmparatorluğu’nda daha ziyade askeri ve siyasi gerileyişi durdurma amacıyla girişilen modernleşme çabaları; Türkiye Cumhuriyeti’yle birlikte kurumsal yapıyı, toplumsal dokuyu içine alan bütünlüklü bir temele oturtulur. Kurumsal ve toplumsal alanda bütüncül bir kalkınma ve modernleşme çabasının güdüldüğü cumhuriyet döneminde Mavi Anadoluculuk, bu modernleşme süreciyle koşut bir Batılılaşma ve milli kimlik inşası yaklaşımıyla resmi ideolojiye katkı sunar. Cevat Şakir Kabaağaçlı, Azra Erhat ve Sabahattin Eyüboğlu gibi isimlerin öne çıktığı hareket; altıncı kıta olarak tanımladıkları Akdeniz üzerinden Anadolu’yu birçok medeniyetin beşiği görür. Anadolu’nun mitolojik çağından günümüze tüm mirası içine alan yaklaşımıyla etnik milliyetçiliğe karşı duran Mavi Anadoluculuk; Hellen ve Anadolu uygarlıkları kıyaslamaları üzerinden Anadolu’nun dionisyak ruhu ile fusiolog disiplinini öne çıkarır. Batı medeniyet ve Rönesans’ının tüm birikimlerinin eski Yunan’a atfedilmesine karşı çıkan hareket, modern çağın tohumlarının Anadolu’da atıldığı düşüncesine yaslanır. Halk kavramını millet ve ümmetten daha kapsayıcı bir konuma oturtan Mavi Anadolucular, tarih öncesi Anadolu halkları ile günümüz arasında kültürel, sosyal ve etimolojik bağlar kurarak ortak miras vurgusu yapar. Ancak Selçuklu ve Osmanlı’nın Anadolu’daki mirasına mesafeli durdukları, bu uzun tarihsel süreci büyük ölçüde atlayarak mitolojik çağın Anadolu’suna uzandıkları görülür. Anadolu mirasından yola çıkarak Türk tipi bir Rönesans ve hümanizma oluşturma çabası güden hareket; yayın, eğitim ve klasik eser çevirileriyle bu süreci hızlandırmaya çalışmıştır. Halikarnas Balıkçısı’nın mitoloji ağırlıklı teorik çalışmaları, Sabahattin Eyüboğlu’nun teoriyi pratiğe dönüştürme istenci taşıyan halkçı yaklaşımları ve Azra Erhat’ın çeviri, yayın ve akademik faaliyetleri temelde kültürel ve tarihsel bütünlüğe kavuşmuş modern, özgür, hümanist bir halk tasavvuru amaçlar. Ancak bir dönem siyasi erke yakınlığı sayesinde tezlerini kurumsala taşıma şansı bulan hareket, 1950 sonrası politik ortamdaki değişim nedeniyle düşüncelerini bireysel çabalarla yürütecektir. Bu çalışma; Batı medeniyeti, Anadolu mirası, halk ve hümanizma bağlamında Mavi Anadoluculuk hareketinin önemli isimlerinden Halikarnas Balıkçısı, Sabahattin Eyüboğlu ve Azra Erhat’ın yaklaşımlarını ortaya koymayı amaçlar.]]> <![CDATA[Modernization efforts, mainly aim at stopping military and political decline, are put on a holistic basis that encapsulates the institutional structure and social texture thanks to the Republic of Turkey. In the republican era, when there is a holistic development and modernization effort in the institutional and social sphere, Blue Anatolianism contributes to the official ideology with a parallel Westernization and national identity approach through this modernization process. The movement containing the prominent names such as Cevat Şakir Kabaağaçlı, Azra Erhat and Sabahattin Eyüboğlu thinks Anatolia as the cradle of many civilizations through the Mediterranean, which they defined as the sixth continent. The Blue Anatolianism, which stands against ethnic nationalism with its approach that involves all heritage from the mythological age of Anatolia to the present day, Hellenic and Anatolian civilizations emphasize the disciplines of fusiologist and the dionysiac spirit of Anatolia through their comparisons. The movement that opposes to the attribution of all the accumulations of Western civilization and the Renaissance to ancient Greece believes in the idea that the seeds of the modern age were laid in Anatolia. The Blue Anatolians, who put the concept of public in a more inclusive position than the nation and the ummah, emphasize common heritage by establishing cultural, social and etymological ties between the peoples of prehistoric Anatolia and today. However, it is seen that Seljuks and Ottomans kept their distance from the heritage in Anatolia and reached the Anatolia of the mythological age by largely skipping this long historical process. The movement that strives to create a Turkish-type Renaissance and humanism based on Anatolian heritage tried to speed up this process with publications, educational and classical works’ translations. The Halikarnas Balıkçısı's theoretical studies focusing on mythology, Sabahttin Eyüboğlu's populist approaches to turning theory into practice, and Azra Erhat's translation, publication and academic activities aim mainly at the vision of a modern, free, humanist community with cultural and historical integrity. However, the movement, which had the chance to carry its thesis to the institutional thanks to its recognition of a political name for a period, carried out its thoughts with individual efforts due to the change in the post-1950 political environment. This study aims to feature The Halikarnas Balıkçısı, Sabahattin Eyüboğlu and Azra Erhat’s approaches, who are important figures of the Blue Anatolian movement in the context of Western civilization, Anatolian heritage, public and humanism.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52667 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2363-2375]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/752 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Romanında Bilim Kurgu Üzerine Bir Araştırma]]> <![CDATA[A Research On Science-Fiction in Turkish Novel ]]> <![CDATA[Mesut TEKŞAN]]> <![CDATA[Melek İlayda SARI]]> <![CDATA[Türk romanı, bilim kurgu roman, roman, teknoloji, bilim ]]> <![CDATA[Turkish novel, science-fiction novel, novel, technology, science]]> <![CDATA[Hugo Gernsback’in Scientifiction (1924) adlı dergiyi kurmasının ardından Science-Fiction kavramı bir yazın türünü karşılar duruma gelmiştir. Bilim kurgu türünü isimlendirmek için farklı öneriler ileri sürülse de Orhan Duru’nun bilim kurgu adlandırması kalıcı olmuştur. Bilim kurgu türü, bilim ve teknoloji ile beslenen ve genişleyebilen hayal gücünün teknoloji ve bilimle harmanlanarak edebiyat sahasına girmesi şeklinde tanımlanabilmektedir. Orhan Duru bilim kurgu türünü “bilim kurgunun ancak bilimin izin verdiği oranlarda gerçekleşmesi mümkün olanı ele alan bir yazın türü” şeklinde tanımlamıştır. Bilim kurgu; Küresel Ekonomik Buhran, Birinci Dünya Savaşı ve İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra yayılan karamsar ve kaotik tabloda teknolojik ve bilimsel gelişmelerden yararlanarak ortaya çıkmıştır. Türk edebiyatında ise Bilim kurgu türü 1990’lardan sonra kendisini göstermeye başlamıştır. Orhan Duru’nun adlandırmasıyla birlikte resmiyet kazanan bilim kurgu türünün Türk edebiyatındaki tarihinin Osmanlı İmparatorluğuna kadar gittiği öne sürülmüştür. Tüm dünyaya tesir eden bilimsel ve teknoloji gelişmeler ışığında bilim kurgu türü edebiyat sahasına girmiştir. Teknoloji ve bilimin imkânları dahilinde farklı türler, diller, zaman dilimleri ve mekânlar eserlere dahil edilmiştir. Bilimsel aydınlanmaların ışığında teknolojinin gelecekte ne gibi sonuçları olacağı belirli temalarla işlenmiş ve olası gelecek senaryoları kötümser veya iyimser perspektifle anlatılmıştır. Bu çalışmada 1996-2019 yılları arasında yayımlanan Türk edebiyatındaki bilim kurgu eserlerin ortaya çıkmasından itibaren tarihsel süreci, anlatım teknikleri, kurgu unsurları ve en çok işlenen temalar üzerinde durulmuştur.]]> <![CDATA[After Hugo Gernsback founded the journal Scientifiction (1924), the concept of Science-Fiction became a type of literature. Although different suggestions have been put forward to name the science-fiction genre, Orhan Duru's naming of science-fiction has been permanent. The genre of science fiction can be defined as the incorporation of the imagination, which is fed with science and technology and can expand, into the field of literature by blending it with technology and science. Orhan Duru defined the genre of science fiction as “a genre of literature that deals with what is possible for science fiction to be realized only in the proportions that science allows”. Science fiction; The Global Economic Depression emerged by taking advantage of technological and scientific developments in the pessimistic and chaotic table that spread after the First World War and the Second World War. In Turkish literature, the genre of science fiction started to show itself after the 1990s. It has been argued that the history of the science-fiction genre, which became official with the naming of Orhan Duru, in Turkish literature goes back to the Ottoman Empire. In the light of scientific and technological developments affecting the whole world, the genre of science fiction entered the field of literature. Different genres, languages, time periods and places have been included in the works within the possibilities of technology and science. In the light of scientific enlightenment, the future consequences of technology are discussed with certain themes and possible future scenarios are explained with a pessimistic or optimistic perspective. In this study, the historical process, narrative techniques, fictional elements and the most processed themes since the emergence of science-fiction works in Turkish literature published between 1996-2019 are emphasized.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52623 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2593-2605]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/753 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Elazığ Halk Kültüründe Ölüm Gelenekleri]]> <![CDATA[Death Traditions in Elazig Folk Culture ]]> <![CDATA[Eda TANYILDIZI]]> <![CDATA[Halk bilimi, Elazığ, ölüm, ritüel, inanç ]]> <![CDATA[Folklore, Elazig, death, ritual, belief]]> <![CDATA[Elazığ, Doğu Anadolu Bölgesi’nin Yukarı Fırat bölümünde yer alan doğudan Bingöl, batıdan Malatya, güneyden Diyarbakır ve kuzeyden Tunceli ile komşu olan geçmişte farklı kültüre ev sahipliği yapmış bir şehirdir. Özellikle Harput ve Palu yöresi eski-yeni kültür, gelenekselliğin ve çağdaşlığın beraber olduğu bir yapıya sahiptir. Yörenin coğrafi konumu kültürel zenginliği ve çeşitliliği beraberinde getirmiştir. Bölgedeki kültürel çeşitlilik, ölüm gelenekleri etrafında birçok ritüel, dinsel ve büyüsel işlemin oluşmasını sağlamıştır. Derleme ve araştırma yöntemiyle oluşturulan çalışmamız, bölgeye özgü ölüm etrafında gelişen pratikleri ortaya çıkarmayı, toplumun ölüm çevresinde gelişen geleneklerini belirlemeyi ve bu pratiklerde bulunan bazı sembollerin açılımını yaparak toplumun ortak bilinçdışını tespit etmeyi amaçlamıştır. 2017 yılında derleme yöntemiyle yapılan çalışmamızın etik kurul kararı yoktur. Elazığ halk kültüründe ölüm gelenekleri, İslamiyet öncesi inançlardan, kültürden ve İslam dininden gelen birtakım pratiklerle beslenmiş, çevresinde kurallar zinciri oluşturmuştur. Toplumun ölüm karşısındaki tutumu ve düşünceleri bu çalışmayla saptanmıştır. Çalışmada, bölge insanın ölüm öncesi, ölüm anı ve sonrasındaki tutumları, inançları, uygulamaları incelenmiş ve bu pratiklerin sembolik olarak anlamları yorumlanmıştır. Özellikle ölüm sırası ve sonrasında yapılan birtakım pratiklerin dinî vasıflar taşıdığı tespit edilmiştir. Elazığ ölüm gelenekleri etrafında yapılan törenlerin bölgenin kültürel dokusuyla bütünleşip bir sentez yapı gösterdiği saptanmıştır. Pratiklerde eski Türk inançlarına ilişkin izlere rastlanmıştır. Çalışmada Elazığ ölüm geleneklerinin tarihi, sosyal ve kültürel bağlantısı vurgulanmıştır.]]> <![CDATA[Elazig is which located in the upper Euphrates of the eastern Anatolia region, neighboring Bingöl from the east, Malatya from the west, Diyarbakır from the south and Tunceli from the north is a city. Elazıg hosted many cultures. Especially region of Harput and Palu has a structure that old-new culture, tradition and modernity. The geographical location of the region has brought about culturel richness and diversity. The cultural diversity in the region has led to the formation of many ritual, religious and magical processes around death traditions. Our study which was created by the method of compilation and research aimed to reveal the practices the developed around death specific to the region to determine the practices of the society that developed around death and to identify the common unconscious of the society by explaining some symbols found in these practices. Our study which work done in 2017 with compilation method did not have an ethics committee decision. Death traditions of Elazig folk culture were developed by some practices from pre-Islamic beliefs, culture and the religion of Islamic and many chains of rules around it. The attitudes and thoughts of the society about death were determined by this study. In the study, the attitudes, beliefs and practices of the people of the region before, during and after death were worked on and the symbolic meanings of these practices were interpreted. Especially it has been determined that these rules have religious characteristics in some practices done during and after death. It has been determined that the ceremonies held around the Elazig death traditions integrate with the cultural texture of the region and show a synthesis structure. Traces of old Turkish beliefs have been found in practice. In the study was emphasized the historical, social and cultural connection of Elazig.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52588 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2561-2571]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/754 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[‘Çeviribilimin Paradigmaları III Çeviri Seçkisi’ Adlı Kitabın Justa Holz- Mänttäri 'nin Çeviriye İlişkin Eylem Kuramı Bağlamında İncelenmesi]]> <![CDATA[An Analysis of Çeviribilimin Paradigmaları III Çeviri Seçkisi Within the Frame of Justa Holz- Mänttäri’s Translational Action Theory]]> <![CDATA[Yeşim ZENGİN TAN]]> <![CDATA[Zeynep ARKAN]]> <![CDATA[Çeviribilim, işlevsel yaklaşımlar, Justa- Holz- Mänttäri, Çeviriye İlişkin Eylem Kuramı, aktör]]> <![CDATA[Translation studies, functional theories of translation, Justa Holz – Mänttäri, Translational action theory, players ]]> <![CDATA[1970’li ve 1980’li yıllarda ortaya çıkan işlevsel yaklaşımlar çeviribilime yeni bir soluk getirmiştir. İşlevsel yaklaşımlara katkıda bulunan kuramcılarından biri de Çeviriye İlişkin Eylem Kuramıyla Justa Holz-Mänttäri’dir. Bu çalışma çeviribilim alanına ilişkin makalelerden oluşan derleme kitap niteliğindeki Çeviribilimin Paradigmaları III Çeviri Seçkisi adlı eseri Justa Holz-Mänttäri’nin kuramı çerçevesinde incelemeyi amaçlamaktadır. Bu bağlamda ilgili eserde çeviri sürecinin amacı ve çeviri sürecinde yer alan aktörler incelenmiştir. Bu çalışma yorumlamacı paradigma temelinde nitel araştırma yöntemini esas almaktadır. Çalışmanın verileri döküman analizi tekniği ile toplanmıştır. Toplanan veriler betimleyici analiz yöntemi ile incelenmiştir. Çeviriye ilişkin Eylem Kuramı ışığında incelenen veriler sonucunda, ilgili kitapta çeviri sürecinin amacına dair bulgular tespit edilmiştir. Ayrıca, çeviri sürecinde çeviriyi başlatan, çevirmene işveren, kaynak metin yazarı, çevirmen, erek metin kullanıcısı ve erek metin alıcısı olmak üzere altı aktöre yer verildiği anlaşılmıştır. Bununla birlikte, çalışmaya konu olan kitabın çeviri sürecinde bulunan bazı aktörlerin birden fazla aktörün rolünü üstlendiği de tespit edilmiştir. Tüm bunların yanı sıra ilgili kitabın çeviri sürecinde çevirmenlere birtakım sorumluluklar yüklendiği anlaşılmıştır. Bu çalışma kapsamında elde edilen bulgular ışığında, ulaşılan sonuçların Holz-Mänttäri’nin kuramında değinmiş olduğu görüşleri ile örtüştüğü ortaya çıkmıştır. Yapılan alanyazın taraması sonucunda çeviribilim alanında Türkiye’de yapılan çalışmalar incelendiğinde “Çeviriye İlişkin Eylem Kuram”ını konu alan çalışmaların sayıca azlığı dikkat çekmektedir. Bu bağlamda, bu kuramı temel alan çalışmaların artmasının alana katkı sağlayacağına inanılmaktadır. Ayrıca ilaç prospektüsü, kullanma kılavuzu ve teknik talimatnameler gibi metinlerin çeviri süreçlerinin Holz-Mänttäri’nin Çeviriye İlişkin Eylem Kuramı çerçevesinde incelenmesinin alana katkı sağlayacağı düşünülmektedir.]]> <![CDATA[Functional theories of translation which emerged in the 1970s and 1980s brought a breath of fresh air to Translation Studies. One of the theorists who contributed to functional theories of translation is Justa Holz-Mänttäri with her translational action theory. This study aims to analyze the work called Çeviribilimin Paradigmaları III Çeviri Seçkisi which is a compilation book consisting of articles on the field of translation studies, within the framework of Justa Holz-Mänttäri's theory. In this context, the purpose of the translation process and the players involved in the translation process in the relevant work were examined. This study is based on the qualitative research method based on the interpretative paradigm. In this article, which is a literature study, data were collected by document analysis technique. The collected data were analyzed by the descriptive analysis method. As a result of the data examined in the light of the translational action theory, the findings regarding the purpose of the translation process in the relevant book were determined. In addition, it has been understood that the translation process has six players which are the initiator, the commissioner, the ST producer, the TT producer, the TT user, and the TT receiver. After all, it has been determined that some players found in the translation process of the book, which is the subject of the study, assumed the role of more than one player. In addition to all these, it has been understood that there are some of the translators’ responsibilities during the translation process of the relevant book. When the findings determined within the scope of this study were evaluated, it was concluded that the findings obtained match up with the views of Holz-Mänttäri mentioned in her theory. As a result of the literature research, when the studies conducted in Turkey in the field of translation studies are examined, it is noteworthy that the number of studies on the translational action theory is few. In this context, it is believed that the increase in studies based on this theory will contribute to the field. In addition, it is thought that examining the translation processes of texts such as drug package inserts, user guides and technical instructions within the framework of Holz-Mänttäri's translational action theory will contribute to the field.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52504 <![CDATA[Volume: 17 Issue 1[241-253]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/755 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Divan Şiirinde Bebr-i Beyân]]> <![CDATA[Bebr-i Beyân in Divan Poetry]]> <![CDATA[Osman KUFACI]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, bebr-i beyân, divan şiiri, mitoloji, divan]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, bebr-i beyân, divan poetry, mythology, divan]]> <![CDATA[Divan şiirinin kaynaklarına yönelik araştırmalarda şiirde önemli bir yeri olan mitoloji de zikredilir. Divan edebiyatı içerisinde şairlerin umumiyetle estetik gayelerle yer verdikleri mitolojik ögelerin genel olarak İslam kültürü dairesinden alındığı söylenebilir. Divan şiiri içerisinde konu edilen çeşitli şahıslar, kozmik unsurlar, hayvanlar, bitkiler, nesneler vb. pek çok unsurun gerisinde çeşitli mitolojik unsurlar olabilmektedir. Dolayısıyla şiirde karşılaşılan ögelere bu nazarla bakıp arka planını araştırmakla divan şiirinin zenginliği ve derinliği anlaşılacaktır. Divan şiirinde okuyucunun zihninde çağrışımlar meydana getiren, şiiri besleyip ona derinlik, zenginlik ve çok anlamlılık kazandıran, estetik zevki artıran Hümâ, Anka, Simurg ve kartal gibi mitoloji kökenli hayvanlar da bulunur. Çalışmanın konusunu oluşturan bebr-i beyânın elde edildiği bebr de bunlardan biri olarak dikkati çeker. Kedigillerden kaplana benzer, ancak ondan daha cüsseli, yırtıcı bir canavar/hayvan olan bebrin postu pul pul olup aslandan daha hızlı bir hayvandır. Kan dökücü olan bebrden aslan korkar. Hindistan’da ve Afrika’da bulunduğu rivayet edilir. Şiddetli şekilde düşmanlarına saldıran bebr, avı üzerine atladığında vücudundaki tüyleri kabarıp korkutucu bir hâl alır. Bundan dolayı dilimizde kazandığı güç nedeniyle gururlanıp kasılmaya “böbürlenmek” denilir. Ateşte yanmayan ve suda batmayan bir tabiatı vardır. Hiçbir savaş aleti onun postunu/derisini etkileyemez. Nûşirevân zamanında bebr sıkıştırılınca, öldürmek için bin atlıyı onun üzerine göndermişler, hayvan topluluk arasında kalınca, hepsini ya yaralamış ya öldürmüş ya da yemiştir. Şehnâme’de geçen kahramanlardan Rüstem onu Şam dağlarında öldürmüştür. Derisinden kürk yapılan bebrle ilgili bir başka tabir ise bebr-i beyândır. Rüstem’in savaş sırasında kuşandığı, kendisine ok ve savaş araçları işlemeyen deriden yapılmış bir tür zırhtır. O, bebr-i beyân adlı elbiseyi savaş zamanında zırh olarak giymiştir.]]> <![CDATA[Mythology, which plays a vital role in poetry, is cited in research on the sources of Divan poetry. It may be claimed that the mythological elements used by poets in Divan literature are usually drawn from the circle of Islamic culture for aesthetic reasons. Different mythical aspects, as well as numerous people, cosmic elements, animals, plants, and objects addressed in the poems, may be included in divan poetry. As a result, the complexity and depth of divan poetry may be appreciated by looking at and researching the aspects found in the poems from this perspective. Mythological animals such as Hüma, Phoenix, Simurg and eagle are incorporated in Divan poetry to generate associations in the reader's mind, nourish the poem, give it depth, richness, and polysemy, and boost aesthetic pleasure. Bebr, from which the bebr-i beyân, which is the subject of the study, is manufactured, draws attention as one of them. Bebr, a predatory beast/animal with scaly skin and the speed of a lion, is similar to a huge cat-like tiger. The lion is afraid of the bloodshed bebr. It is said to have been found in India and Africa. Bebr, which attacks its enemies fiercely, becomes frightening with the feathers on its body when it jumps on its prey. That is why being proud of one's power is referred to as "expanding one's feathers" in our language. It does not burn in fire and does not sink in water by nature. It is believed that no weapons of war affect his hide/skin. When the bebr was cornered during the reign of Nûşirevân, they dispatched a thousand horsemen to slay it. In the Damascus mountains, Rustem, one of the Shahnameh's heroes, killed him. Another term for bebr, whose skin is made of armor, is bebr-i beyân. It's a type of leather armor Rustem wears during the war to keep him safe from arrows and other weapons. During the war, he wore a bebr-i beyân garment as armor. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52488 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2399-2412]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/756 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çeviride Modernleşme Girişimleri: Osmanlı Bab-ı Ali ve Çin Jiangnan Arsenal Tercüme Bürosu Örneği]]> <![CDATA[Modernization Initiatives in Translation: The Case of the Ottoman Bab-ı Ali and the Chinese Jiangnan Arsenal Translation Office]]> <![CDATA[Çile MADEN KALKAN]]> <![CDATA[Aylin YILMAZ ŞAŞMAZ]]> <![CDATA[Çeviribilim, Osmanlı, Çin, Bab-ı Ali, Jiangnan Arsenal]]> <![CDATA[Translation Studies, Ottoman, China, Bab-ı Ali, Jiangnan Arsenal]]> <![CDATA[Günümüzde modern Batı, modernleşme ise diğer ülkelerin Batılı modellere yaklaşması olarak yorumlanmaktadır. Osmanlı Türkiyesi ve Çin, uzun süre Batı’yı görmezden gelseler de modernleşme dönemlerinde onu örnek almaktan geri kalmamışlardır. Bu iki ülkenin çeviride modernleşme girişimleri anlayışı “bilimi Batıdan alıcaz, özümüz Doğu olacak” şeklinde, gelenekselci yapılarını koruyarak, sadece bilim ve teknolojide Batı’dan faydalanma fikri yatmaktadır. Günümüzde “doğunun hasta adamı” söyleminde birleşen bu iki ülke, aslında çeviri tarihindeki modernleşme süreçlerinde de kesişen iki benzer kültür olarak karşımıza çıkmaktadır. Benzer tarihi süreçlerde, benzer gerekçelerle çeviriyi kabul eden bu ülkeler, yine benzer önyargıları ve zamanla değişen bakış açıları ile çeviride Batı’yı rol model almışlardır. Bu çalışmanın amacı Türkiye ve Çin’in bugün kaderleri denilen tek bir cümlenin ötesinde, tarihi süreçte kesişen benzer ve yakın çeviri tarihleri ile iki ülkeyi çeviriye iten ortak gerekçeler ve çeviride modernleşme süreçlerini Osmanlı’da Bab-ı Ali Tercüme Odası, Çin’de Jiangnan Arsenal Tercüme bürosu örnekleriyle genel olarak tanıtmaktır. Bu amaca uygun şekilde makalede China Academic Journals (CNKI) veri tabanı, konu ile ilgili tezler ve açık kaynaklardan elde edilen bilgiler kullanılarak, iki ülkenin ilk resmileşen çeviri kurumları örnekleri üzerinden, Batı’ya karşı bakış açıları ve çeviri gerekçeleri incelenmiştir. Bu doğrultuda iki ülkenin de bahsi geçen zamanlarda güç kaybetmeye başlayarak, çeviride modernleşmede benzer gerekçelerle Batı’yı kabul ettikleri sonucuna varılmıştır. Buna ek olarak, bu ülkelerin tarihte Batı’ya karşı benzer bakış açılarına sahip oldukları, bugünkü hasta adam söyleminin dışında çeviri tarihinde de kültürlerinin kesiştiği görülmüştür.]]> <![CDATA[Today, the word modern is interpreted as the West, and modernization as the approach of other countries to Western models. Although Ottoman Turkey and China ignored the West for a long time, they did not fail to take it as an example in their modernization periods. In the modernization attempts of these two countries, the idea of benefiting from the West only in science and technology lies, while preserving their traditionalist structures. Today, these two countries, united in the discourse of the "sick man of the east", actually appear as two similar cultures that intersect in the modernization processes in the history of translation. These countries, which accepted translation for similar reasons in similar historical processes, took the West as a role model in translation with their similar prejudices and perspectives that changed over time. The purpose of this study is beyond a single sentence that is seen as the destinies of Turkey and China; is to introduce the common reasons that pushed the two countries to translation and the modernization processes in translation with the examples of Bab-ı Ali Translation Room in the Ottoman Empire and Jiangnan Arsenal Translation Office in China. In accordance with this purpose, in this article, using the China Academic Journals (CNKI) database, thesis related to the subject and the information obtained from open sources, the perspectives of these countries against the West and their translation reasons were examined through the examples of the first official translation institutions of the two countries. In this direction, it was concluded that both countries started to lose power in the aforementioned times and accepted the West for similar reasons in modernization in translation. In addition, it was seen that these countries had similar perspectives towards the West in history, and their cultures intersected in the history of translation, apart from today's "sick man" discourse.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52487 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2347-2361]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/757 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Daniel Kehlmann’ın “Gitmeliydin” ve Hakan Bıçakcı’nın “Boş Zaman” Adlı Eserlerinde Ana Figürlerin Gitme Arzusu ve Tekinsizlik Hissi]]> <![CDATA[The Desire of the Main Figures to Go and the Feeling of Uncanny in Daniel Kehlmann's "You Should Have Left" and Hakan Bıçakcı's "Spare Time"]]> <![CDATA[Didem YAYAN]]> <![CDATA[Edebiyat, Daniel Kehlmann, Hakan Bıçakcı, tekinsiz, unheimlich ]]> <![CDATA[Literatur, Daniel Kehlmann, Hakan Bıçakcı, uncanny, unheimlich ]]> <![CDATA[Tekinsizlik hissi, genel olarak kişinin kendini güvende hissetmediği, kendisine yabancı gelen, kendisini korkutan ve tedirginliğe sürükleyen, anlamlandıramadığı sıra dışı görüntülerin ve tecrübelerin eşlik ettiği bir duyguyla şekillenen ruh hâlini ifade eder. Normal şartlarda gerçek yaşamda meydana gelemeyecek tecrübelerin olağanüstü şekilde gerçekleşmesinin tekinsiz hisse neden olabilmesinin yanı sıra özel olarak tekinsizlik özelliği atfedilemeyecek ama kişide ruhsal olarak tekinsiz hissi meydana getiren tecrübeler de yaşanabilir ve bu tür tekinsiz tecrübelerin nedenleri özel olarak söz konusu kişinin zihniyle ve ruh hâliyle ilişkilendirilebilir. Bu nedenle tekinsizliğin ne olduğu ya da kişilerde nelerin tekinsiz hisse neden olacağı konularında kesin sınırlar çizilmemektedir. Tekinsizlik edebî eserlerde de kurgu içerisinde karşımıza çıkar. Bu makalede ele aldığımız eserlerde de tekinsizlik, ana figürlerin zihinsel huzursuzluklarının ve dünyaya ait hissetmeyişlerinin bir yansıması şeklinde ana figürlerin tecrübeleri olarak yer yer kendisini göstermektedir. Bu makalede Münih doğumlu yazar Daniel Kehlmann’ın 2016 yılında yayınlanan Gitmeliydin (Alm. Du hättest gehen sollen) adlı öykü türünde yazılmış eseri ile Türk yazar Hakan Bıçakcı’nın ilk kez 2004 yılında yayınlanan roman türünde yazılmış Boş Zaman adlı eseri evli ve küçük yaşlarda birer çocuk babası olan ana figürlerinin varoluşlarına ilişkin gerçekleştirdikleri sorgulamalar, mevcut hayatlarından uzaklaşıp gitmek yönündeki düşünceleri, bu düşüncelerin ve korkularının yansıması olarak “tekinsizlik” hissi etrafında şekillenen ve benzerlikler gösteren deneyimleri ve ruh hâlleri açısından karşılaştırılarak ele alınacaktır. ]]> <![CDATA[The feeling of uncanny generally refers to a mood that is shaped by a feeling that the person does not feel safe, that is unfamiliar to him, that frightens him and that leads him to uneasiness, that is accompanied by extraordinary images and experiences that he cannot make sense of. In addition to the extraordinary realization of experiences that cannot occur in real life under normal conditions, there may be experiences that cannot be attributed specifically to the uncanny feature, but that create a psychically uncanny feeling in the person, and the causes of such uncanny experiences can be specifically associated with the mind and psychological state of the person in question. For this reason, definite boundaries are not drawn on what the uncanny is or what will cause uncanny feelings in people. The uncanny also appears in fiction in literary works. In the works that we discuss in this article, the uncanny shows itself from time to time as the experiences of the main figures as a reflection of the mental uneasiness of the main figures and their feeling of not belonging to the world. In this article, Munich-born writer Daniel Kehlmann's work titled You Should Have Left (ger. Du hättest gehen sollen), which was published in 2016, and Turkish writer Hakan Bıçakcı's work Spare Time (tur. Boş Zaman), which was first published in 2004, will be compared and discussed in terms of the questioning of the existence of the main figures, who are married and have a child at a young age, their thoughts to move away from their current lives, their experiences and psychological states, that have similarities and that are shaped around the feeling of "uncanny" as a reflection of these thoughts and fears.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52481 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2631-2657]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/758 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hasan Basri Gocul’un Oğuzlama’sındaki Mitolojik Unsurlar]]> <![CDATA[Mythological Elements in Hasan Basri Gocul's Oguzlama]]> <![CDATA[İsmail ERBEK]]> <![CDATA[Türk Dili ve Edebiyatı eğitimi, mitoloji, Türk mitolojisi, Oğuzlama, destan]]> <![CDATA[Turkish Language and literature education, mythology, Turkish mythology, Oğuzlama, epic]]> <![CDATA[Her millet ilkel çağlarından itibaren varoluşunu bir kaynağa bağlama ihtiyacı duymuş, evrende kendisine bir yer belirlemeye, çevresinde gördüğü varlıkların meydana gelişini, evrenin oluşumunu vb. kendince açıklamaya çabalamıştır. Bu çaba, kuşaktan kuşağa sözlü olarak aktarılan destanlarda bariz bir şekilde gözlemlenir. Efsane, destan, mit gibi halk anlatıları, ait oldukları milletlerin kendi millî kültürleriyle bağlarını pekiştirir, millet fertleri arasındaki ilişkiyi ve bağlılığı kuvvetlendirir, millet fertlerinin atalarına olan sevgi ve saygılarını artırır. Eski Türk destanlarından olan Dede Korkut boyları da Türk mitolojisinden derin izler taşır. Bu makalede Dede Korkut boylarının manzum formda yeniden yazımı olan Oğuzlama’da yer alan mitolojik unsurlar incelenmiştir. Bu çalışmadaki amacımız, üzerinde fazla araştırma yapılmamış olan Oğuzlama’da yer alan Türk mitolojisi unsurlarını ortaya koymak, bunları örneklendirmek, her bir unsurun analizini yapmak ve böylelikle yeni araştırmalara rehberlik edebilmektir. Çalışmamıza konu olan ve Dede Korkut Hikâyeleri’nin yeniden yazımı niteliğini taşıyan Oğuzlama, Türk mitolojisinin pek çok ögesini içerisinde barındırmaktadır. Dolayısıyla Oğuzlama’nın yeni nesillere Türk millî değerlerinin kazandırılmasında, onların duygusal ve sosyal zekâlarının gelişmesinde, olaylara, insan, doğa ve nesnelere farklı açılardan bakabilmelerinde, yaratıcı düşünmelerinde, hayal güçlerinin gelişmesinde, içinde yaşadıkları toplumu daha iyi tanımalarında, köklerine daha sıkı bağlarla bağlanmalarında, Batı sinemasının Türk gençlerine tanıttığı mitolojik kahramanların yanında Türk milletinin de mitolojik kahramanlarının olduğunu fark etmelerinde etkili olacağı değerlendirilmektedir.]]> <![CDATA[Every nation, since the first ages, has connected its existence to a source, determined a place in the universe, the formation of the things it sees around it, the formation of the universe, etc. felt the need to determine. to explain yourself. This effort is clearly seen in the epics that have been transmitted orally from generation to generation. Folk narratives such as legends, epics and myths reinforce the ties of the nations they belong to with their own national cultures, strengthen the relationship between the members of the nation, and increase the love and devotion of individuals to their ancestors. Dede Korkut tribes, one of the old Turkish epics, also carry the deep traces of Turkish mythology. In this article, the mythological elements in Oğuzlama, which is the rewriting of Dede Korkut tribes in verse, are examined. Our aim in this study is to reveal the elements of Turkish mythology in Oguzlama, about which not much research has been done, and to guide new researches. Oğuzlama, which is the subject of our study and is the rewriting of Dede Korkut Stories, contains many elements of Turkish mythology. For this reason, Oghuzlama will help new generations to acquire Turkish national values, develop their emotional and social intelligence, look at events, people, nature and objects from different perspectives, think creatively, develop their imaginations and develop the society they live in. It is thought that it will be effective in introducing the mythological heroes of the Turkish nation as an alternative to the mythological heroes introduced by Western cinema.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52435 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1573-1593]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/759 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Garib-nāme’de Giyim Kuşam İmali Ürünleri ve Giyim Kuşam İsimleri]]> <![CDATA[The Nouns Related to Clothing and Production of Clothing in Garib-nāme]]> <![CDATA[Özlem TEGÜN]]> <![CDATA[Kökenbilim, Âşık Paşa, Garib-nāme, giyim kuşam, isim, Eski Oğuz Türkçesi]]> <![CDATA[Etymology, Âşık Paşa, Garib-nāme, clothing, noun, Old Oghuz Turkish]]> <![CDATA[Kültürün somut göstergelerinden biri olan giysiler, insanlık tarihinde başlangıçtaki işlevi bakımından dış etkenlere karşı bir korunma aracı olarak kullanılmış iken toplumsallaşma süreciyle birlikte sadece koruma işlevinden sıyrılmış; iktisadî, kültürel, coğrafî vb. alanlardaki değişikliklerden etkilenerek ait olduğu kültürün önemli bir yansıtıcısı konumuna gelmiştir. Herhangi bir toplumun kültürünü tanımak için diğer disiplinlerden yararlanmanın yanı sıra giyim kuşam alanına da bakılması gerekmektedir. Yazılı eserler, kültürel alanlarla ilgili verilere ulaşmamızı sağlayan araçlardan biridir. Türk kültürüne ait yazılı eserlerden biri de Âşık Paşa tarafından kaleme alınmış Garib-nāme’dir. Türk dilinin tasavvufî şairlerinden biri olan Âşık Paşa, XIII. yüzyılda Horasan’dan Anadolu’ya göç eden ailelerden birine mensuptur. Asıl adı Ali’dir. XIV. yüzyılın ilk yarısında yetişen Âşık Paşa’nın en bilinen eseri Garib-nāme’dir. Yaygın isimlendirmeyle “Eski Anadolu Türkçesi” olarak bilinen; ancak bu yazıda “Eski Oğuz Türkçesi” olarak isimlendirilen döneme ait telif bir eser olan Garib-nāme, XIV. yüzyılın en hacimli mesnevisi olmasının yanında, döneminin kültürünü sade bir dille aktarması bakımından da dikkate değerdir. On bölümden müteşekkil eserin “Yedinci Bölüm” ünde yer alan “Altıncı Kıssa”, Allah’ın insan vücudunu yedi tabakadan yarattığı, bu vücudu yedi çeşit elbise ile donattığı ve insana yedi çeşit sofra bağışladığını anlatır. Eser, bu çalışmaya, gerek Âşık Paşa’nın sözünü ettiği “yedi çeşit elbise” deki gerekse eserin diğer bölümlerinde yer alan giyim kuşam unsurlarını ifade eden isimler ve bu giyim kuşam unsurlarının imalinde kullanılan ürünlerin isimleri bakımından kaynaklık etmiştir. Türk dilinin savunucularından biri olarak da bilinen Âşık Paşa’nın Garib-nāme’de kullandığı giyim kuşam alanına dair isimlerin kökenleri belirlenmiş ve Türkçe kökenli olanların gelişimleri de ortaya konmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Clothing, being one of the concrete representative of culture, was used as a means of protection against external factors in terms of its original function in the history of humanity, but with the socialization process, its protective function; economic decreased, and influenced by the changes in the fields of culture, geography etc., it has become an important reflector of the culture to which it belongs. In order to learn about the culture of any society, it is necessary to investigate the field of clothing as well as benefiting from other disciplines. Literary works are one of the tools that enable us to collect data about cultural areas. One of the written works of Turkish culture is Garib-nāme, which was written by Âşık Paşa. Âşık Paşa, one of the mystical poets of the Turkish language, XIII. He comes from a family that migrated from Khorasan to Anatolia in the century. His real name is Ali. The best-known work of Âşık Pasha, who grew up in the first half of the century, is Garib-nāme. It was written in a period commonly known as "Old Anatolian Turkish", however, which is termed as “Old Oghuz Turkish" in the present article. In addition to being the most voluminous masnavi of 14th century, it is also remarkable in terms of conveying the culture of its period in a plain language. The "Sixth Story" in the "Seventh Chapter" of the work, which consists of ten chapters, tells that Allah created the human body in seven layers, equipped this body with seven kinds of clothes, and donated seven kinds of tables to man. The work has been the focus of this study in terms of the nouns expressing the clothing elements both in the "seven kinds of dresses" mentioned by Âşık Pasha and in the other parts of the work, and the nouns of the products used in the production of these clothing elements. The origins of the nouns of the clothing area used by Âşık Pasha, who is also known as one of the defenders of the Turkish language, in Garib-nāme were determined and the developmental process of the words with Turkish origin was analyzed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52410 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[2065-2088]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/760 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Simone de Beauvoir’ın Olgunluk Çağı Adlı Yapıtında « Savaş » Algısı: Söyleyenler Göstergebilimi Işığında Bir Okuma]]> <![CDATA[Perception of "war" in Simone de Beauvoir's The Prime of Life: A Reading in the Light of the Semiotics of Instances of Enunciation ]]> <![CDATA[Selin GÜRSES ŞANBAY]]> <![CDATA[Fransız Dili ve Edebiyatı, Simone de Beauvoir, söyleyenler göstergebilimi, algı fenomenolojisi, savaş]]> <![CDATA[French Language and Literature, Simone de Beauvoir, semiotics of the instances of enunciation, phenomenology of perception, war]]> <![CDATA[Simone de Beauvoir’ın Olgunluk Çağı adlı yapıtı özyaşamöyküsel üçlemesinin ikincisi olarak yayımlanmıştır. Yazarının yirmi ile kırk yaşları arasındaki dönemin ele alındığı yapıt aynı zamanda İkinci Dünya Savaşı’nın da yaşandığı yıllara denk gelmektedir. Bu dönemi anlatırken, yazar özyaşamöyküsünün geçmişe dönük söyleminden çıkar ve anlatısına savaş sırasında tuttuğu günlükleri hiç değiştirmeden ekler. Günü gününe yazılmış günlükler okuru geçmişin zamansal uzaklığından çıkararak savaşın tüm korkunçluğunu şimdiki zamanda gözler önüne sermektedir. Bu çalışma söz konusu yapıtta ve günlüklerde anlatılan savaşın anlatıcı/sözcelem öznesi olarak ortaya çıkan “özne” tarafından nasıl algılandığı üzerine göstergebilimsel bir inceleme olarak sunulmaktadır. İnceleme felsefede algı fenomenolojisi üzerine çalışan Maurice Merleau-Ponty adlı fenomenolog ve onu takiben bu felsefi düşünceyi dilbilim ve göstergebilimle bir kuram haline getirmiş Jean-Claude Coquet adlı göstergebilimcinin önerdiği yöntemler doğrultusunda gerçekleşecektir. Öznenin savaş gibi ezici bir güç karşısında algısının nasıl değiştiği, algısıyla birlikte varlık alanındaki değişimlerin de ona koşut olarak gerçekleştiği görülmektedir. Savaş henüz uzaktayken endişe tarafından yönetilen özne bilişsel ve duygusal bir karmaşanın içine girerek güçsüzlüğü iliklerine kadar hissedecektir. Artık özerk bir varlık alanına sahip olamayan özne bu alanlardaki güçlerini yavaş yavaş kaybederek “eşik özne”ye dönüşür. Savaşla karşı karşıya gelince içkin ve aşkın güçlerin etkisiyle bilişsel ve duygusal bir anestezi olarak tanımladığı bir halde bulur kendini. Dolayısıyla algının ilk aşaması olan phusis’te kalarak logos’a geçemez ve bir “yükümsüz özne” olarak içinde kaybolduğu dünyayı anlamlandıramaz. Savaş özneye yaklaştıkça duygu durumları ve düşünceleri değişen öznenin sözü edilen tüm pozisyonları algı fenomenolojisi ve söyleyenler kuramı ışığında ortaya çıkarılmaya çalışılacaktır.]]> <![CDATA[Simone de Beauvoir's The Prime of Life was published as the second of her autobiographical trilogy. The work, which deals with the period of the author between the ages of twenty and forty, also coincides with the years of the Second World War. While describing this period, the author leaves the retrospective discourse of her autobiography and adds to her narrative the diaries she kept during the war without any change. The diaries written daily take the reader out of the temporal distance of the past, revealing all the horrors of war in the present. This study is presented as a semiotic analysis on how the war described in the diaries is perceived by the "subject" who emerges as the narrator/utterance subject. The analysis will be carried out in line with the methods proposed by the phenomenologist named Maurice Merleau-Ponty, who works on the phenomenology of perception in philosophy, followed by the semiotician named Jean-Claude Coquet, who transformed this philosophical thought into a theory with linguistics and semiotics. How the perception of the subject changes in the face of an overwhelming force such as war is read in the diaries, and the changes in the field of existence occur in parallel with her perception. While the war is still far away, the subject ruled by anxiety will enter a mental and emotional turmoil and feel the powerlessness to the very bones. The subject, who can no longer have an autonomous area of existence, gradually loses his powers in these areas and turns into a "quasi-subject". Faced with war, she finds himself in a state that she describes as cognitive and emotional anesthesia under the influence of immanent and transcendent forces. Therefore, she cannot pass to logos by remaining in phusis, which is the first stage of perception, and cannot make sense of the world she is lost in as a "non-subject". All those positions of the subject which changes according to the degree of contact of the war with the subject will be revealed in the light of perception phenomenology and semiotics of instances of enunciation.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52407 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[2009-2019]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/761 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[XIV. Yüzyılın İkinci Yarısından XV. Yüzyılın İlk Yarısına Kadar Tokat’ta Kurulan Vakıflar]]> <![CDATA[Foundatıons Founded in Tokat from the Second Half of the XIV. Century to the Fırst Half of the XV. Century]]> <![CDATA[Mehmet AYKAÇ]]> <![CDATA[İslam Tarihi, Osmanlı, Tokat, vakıf, vakfiye]]> <![CDATA[History of Islam, Ottoman, Tokat, Foundation, waqf, waqfiya]]> <![CDATA[Vakıf, bir mülkün sahibi tarafından sosyal ve dînî amaçlarla Allah rızası umularak gönüllü bir şekilde ebediyen hibe edilmesidir. Özellikle varlıklı Müslümanlar, İslam Tarihinin ilk yıllarından itibaren dînî ve sosyal sorumluluk çerçevesinde, mallarını hayır için vakfetmeye başlamışlar, yönetimler de birçok problemin çözümü olarak gördükleri vakıf kurumuna özel önem vermişlerdir. Vakıf kurumu, tarihi seyir içinde gelişmeler göstererek olgunlaşmış, Osmanlılarda ise kurumsal gelişimini tamamlayarak, dînî faaliyetler ve eğitim-öğretim başta olmak üzere sosyal hayattaki birçok hizmet bu kurumlar vasıtasıyla yerine getirilmiştir. Aynı şekilde, Osmanlılar tarafından 1398 yılında idare altına alındıktan sonra Tokat’ta da halkın birçok ihtiyacı vakıflar marifetiyle karşılanmıştır. Tespit edebildiğimiz kadarıyla, XIV. yüzyılın ikinci yarısından XV. yüzyılın ilk yarısının sonlarına kadar Tokat’ta çok sayıda vakıf kurulmuş, bunlar aracılığı ile birçok menzil, zâviye, hankâh ve başkaca hayır kurumları inşâ edilmiştir. Bu vakıfların hizmetlerinin sürekliliğini sağlamak için çok sayıda mezrâ ve köylerin gelirleri ile değirmen, hamam ve çeşitli dükkânların kazançları başta olmak üzere çeşitli akarlar tahsis edilmiştir. Vâkıfların tamamı idarî ve üst sınıfa mensup olup, bunlardan biri kadın, altısı dönemin ileri gelen yöneticilerinden, birisi ahîlerin ileri gelenlerinden, bir diğeri de dönemin dînî önderlerinden olduğu anlaşılmaktadır. Kurulan vakıfların çoğunun yarı ailevî vakıf olması, vâkıfların hayrî hizmetleri yerine getirme düşüncelerinin yanında, ellerindeki gayrimenkullerin miras yoluyla parçalanmasının önüne geçmek istediklerinin bir göstergesi olmalıdır.]]> <![CDATA[The waqf/foundation is the voluntary donation of a property by its owner to social and religious purposes for the sake of Allah. Since the first years of Islamic History, Muslims have started to donate their goods for charity, and the administrations have given special importance to the institution of waqf. The foundation institution completed its institutional development by showing great developments in the Ottomans, and many services in social life, especially religious services and education, were fulfilled through this institution. Likewise, many needs of the people in Tokat, after it was conquered by the Ottomans in 1398, were met by foundations. As far as we can determine, from the second half of the XIV. century until the end of the first half of the XV. century, many foundations were established in Tokat, and many charitable institutions were built. In order to ensure the continuity of the services of these foundations, various incomes, especially the income of some hamlets and villages, have been allocated. It is understood that all of the foundations were members of the administrative and upper class, one of them was a woman, six of them were prominent rulers of the period, one of them was one of the notables of the Ahis, and the other was one of the religious leaders of the period. The fact that most of the foundations established are semi-family foundations should be an indication that they want to prevent their real estate from falling apart by inheritance, as well as their notion of performing charitable services.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52378 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1765-1786]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/762 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Askeri ve Hukuki Çevirilerde Çevirmenin Rolü]]> <![CDATA[The Role of Translator in Military and Legal Translations]]> <![CDATA[Sezer YILMAZ]]> <![CDATA[Çeviribilim, askeri çeviri, hukuki çeviri, uzmanlık çevirisi, Arapça-Türkçe çeviri]]> <![CDATA[Science of translation, military translation, legal translation, specialized translation, Arabic-Turkish translation]]> <![CDATA[Bu çalışmada, uzmanlık çevirileri içerisinde yer alan askeri ve hukuki çevirilerin ayırıcı özellikleri ve bu çevirilerde rol alan çevirmenlerin sorumluluk ve iş tanımları ele alınmıştır. Ülkeler arasındaki iletişim ve etkileşim, teknoloji sahasındaki yenilikler ve diğer birçok gelişmelerle beraber yakın bir geçmişte ön plana çıkan uzmanlık çevirileri, çeviri ilke ve stratejilerine göre çevrilmesi gereken, özel bilgi ve birikim gerektiren en karmaşık çeviri türleri arasında yer almaktadırlar. Askeri ve hukuki çeviriler ise bu kategoride yer alan en komplike türler arasında ilk sıralarda gelmektedirler. Bu türlerin taşıdıkları yasal önem ve yaptırım güçleri onları diğer türlerden farklı kılan ana etkenler arasında yer almaktadır. Askeri ve hukuki çevirilerin; en küçük hataya dâhi yer vermemeleri, kesin ve katı bir üsluba sahip olmaları, bazı özel sorumluluk ve sınırlılıklarının olmaları ve üst düzey gizlilik gerektirmeleri beraberinde; bu çeviri türlerinde görev alan çevirmenlerin, nasıl belirlendiği, konumu itibari ile asil mi yoksa vekil mi oldukları, eğitim ve deneyiminin ne düzeyde olmaları gerektiği ve hangi koşullarda çalıştıkları gibi soruları getirmektedir. Söz konusu sorulara müstakil başlıklar altında yer verilen bu çalışmada, askeri ve hukuki alanlarda rol alan çevirmenlerin faaliyetleri incelenmiş ve iş hayatında karşılaştıkları durumlar betimlenmeye çalışılmıştır. Öte yandan Askeri ve hukuki çevirilerin günümüzdeki yeri ve iletişimdeki gerekliliklerinden dolayı hiç de göz ardı edilmeyecek konumda oldukları yönünde birtakım çıkarım ve tespitlere varılmıştır.]]> <![CDATA[In this study, the distinctive features of military and legal translations, which are included in specialized translations, and the responsibilities and job definitions of the translators involved in these translations are discussed. Specialized translations, which have come into prominence in more recent times with communication and interaction between countries, innovations in the field of technology and many other developments, are among the most complicated types of translations that need to be translated according to translation principles and strategies and require special knowledge and experience. Military and legal translations take place on the top among the most complicated types of this category. One of the main factors that make them different from other types is their legal importance and enforcement power. The fact that the military and legal translations do not allow even the slightest mistake, have a precise and strict style, have some special responsibilities and limitations, and require a high level of confidentiality raise the questions such as how are these translators working in these translation types determined, whether they are principal or deputy by their position, what level of education and experience they should have, and under what conditions they work. In this study, where the questions in question are included under separate headings, the activities of translators involved in the military and legal fields are examined and the facts they encounter in business life are tried to be described. On the other hand, some conclusions and determinations have been made that military and legal translations are in a position that cannot be ignored due to their current position and necessities of them in communication.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52351 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2701-2710]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/763 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ali Şir Nevâyî’nin Eserlerine Göre Timurlular Dönemine Ait Bazı Tıbbî Terimler]]> <![CDATA[Some Medical Terms of the Timurid Period According to the Works of Alī Shīr Navā’ī]]> <![CDATA[Lira MAIRAMBEK KYZY]]> <![CDATA[Çağatayca, Nevâyî, Timurlular, tıp, hastalıklar, tedavi]]> <![CDATA[Nevâyî, Timurid, medicine, deaseas, treatment]]> <![CDATA[Dil, kültürü anlamanın sembolik bir kılavuzudur ve bir toplumun inancını, yaşam tarzını, örf ve adetlerini, yaratıcılığını, dünya görüşünü, değer yargılarını vb. yansıtır. Belirli bir bölgeyi veya çağı simgeleyen kültürel unsurlar sadece o kültür içinde ifade bulur. Ancak unsurlarla ilgili bilgi aktarımında kaynak olarak o dile ait metinlerin birincil derece kullanılması önem arz etmektedir. Bu bakımdan Divan edebiyatı her ne kadar âşık, sevgili, şarap, aşk ve tasavvuf ögelerinden oluştuğu söylense de şairlerin toplumun ve sosyal hayatın her unsurundan beslendiği ve bunları şiirlerine yansıttığı bilinmektedir. Büyük şair Ali Şir Nevâyî de döneminin sosyo-kültürel yönünü, gelenek ve göreneklerini, kadim tarihini, kısacası Türk toplumunun her yönünü başarıyla eserlerine işlemiştir ve tıp konusu da bunlardan biridir. Nevâyî Timurlular döneminde görülen hastalık çeşitlerini, onları tedavi yöntemlerini ve bazı ilaçları belirten sözcükleri şiirlerinde sanatsal yönden edebî mazmun olarak kullanmaktadır. Ancak sözcüklerin günlük hayattan alındığı göz önüne alındığında o devrin sağlık durumuyla ilgili ipuçları verebildiği görülmektedir. Bu çalışmada Nevâyî’nin eserlerine yansıyan Timurlular dönemine ait bazı tıbbî terimler, hastalık adları ve tedavi yöntemleri ile ilgili sözcükler üzerinde durulmuştur. Eserlerde tespit edilen sözcükler ‘Hastalar, Hastalıklar, Yaralar, Hastaneler, Tedavi Yöntemleri, İlaçlar, Tıbbî Malzemeler, İyileşmek ve Hasta Ziyareti’ başlıkları altında incelenmiş ve sözcüklerin geçtiği beyit örnekleri yorumlanmıştır. Çalışmanın sonucunda sözcükler aracılığıyla Timurlularda sağlık ve tıbbî durum tablosunun tespiti amaçlanmaktadır.]]> <![CDATA[Language is a symbolic guide to understanding culture and reflects a society's belief, lifestyle, perspective, creativity, worldview etc. Cultural elements that symbolize a particular region or era are expressed only in that culture. However, it is important to use texts in this language as a source when conveying information about elements. In this respect, although it is said that Divan literature consists of elements of lover, beloved, wine, love and mysticism, it is known that poets benefit from every element of society and social life and reflect them in their poems. And the great poet Ali Shir Nevâyî also successfully processed the socio-cultural aspects of his period, traditions and customs, ancient history, in brief, all aspects of Turkish society in his works, and the subject of medicine is one of them. In his poems, Nevayi uses words for the types of diseases, methods of treatment and some medicines that were observed during the Timurid period, as an artistic literary metaphor. However, considering that the words are taken from daily life, it is seen that they can give clues about the health status of that period. In this study have been highlighted some medical terms, disease names and words related to treatment methods connected with the Timurid period, which are reflected in the works of Nevâyî. The words found in the works have been examined under the headings of "Patients, Diseases, Wounds, Hospitals, Treatment Methods, Medicines, Medical Materials, Healing and Visiting the Patient" and the couplet examples in which the words were used have been interpreted. As a result of the study, it is aimed to determine the health and medical status of the Timurids through words.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52327 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1971-1990]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/764 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Günümüz Sanat Eserlerinde Apollon ve Dionysos Karşıtlığı: Sanatsal Organizasyon İlkeleri Temelinde Okumalar]]> <![CDATA[The Duality of Apollo and Dionysus in Contemporary Arts: Readings based on Artistic Organization Principles]]> <![CDATA[Berna COŞKUN ONAN]]> <![CDATA[Gökçe İPEK]]> <![CDATA[Görsel sanatlar, antitez, sanatsal ilkeler, Nietzsche, Dualite]]> <![CDATA[Fine arts, antithesis, artistic principles, Nietzsche, Duality]]> <![CDATA[Apollon ve Dionysos birçok alanda sebep-sonuç ilişkileri kurulabilecek altyapı sağlayan, birbirine karşıt iki kült tanrı figürüdür. Apollon ışık tanrısı olarak sakinlik, düzen ve denge gibi kavramları karşılarken Dionysos, üzüm ve şarap tanrısı olması nedeniyle sarhoşluk, esriklik, coşku ve kaos kavramları ile ilişkilendirilir. Bu düalist yapı sosyoloji, tarih ve psikoloji gibi alanlarda karşımıza çıktığı gibi, sanat alanında da eser okumalarında ve eserlerin plastik yapılarında bulunan iki karşıt düşüncedir. Karşıtlık temelde iki ana karakterin farklılığını ve insan psikolojisini açıklamaya yönelik bir yapı sunmaktadır. Bu bağlamda insanın özünde var olan ikili yapıya da dikkat çekmektedir. Bu araştırmada Apollon ve Dionysos karşıtlığının, organizasyon ilkeleri çerçevesinde sanatsal niteliklere yansımalarını ortaya koyabilmek amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda sanat eserleri, armoni, varyasyon, denge, oran, baskınlık ve hareket ilkeleri üzerinden açıklanarak, Apollon ve Dionysos karşıtlığına sanat eserleriyle açıklık kazandırılmaya çalışılmıştır. Eserler; yakınlık, farklılık ve karşıtlık ilkeleri de esas alınarak incelenmiştir. Rönesans’tan günümüz sanatına kadar gelen her dönemde, dualist yapılara örnek verilebilmektedir. Rönesans ve Barok dönemlerinin sanat anlayışı ve beğenisi ile çağdaş sanat eserlerinin plastik yapıları ve eserlerin yapımında kullanılan malzemeleri Apollon ve Dionysos karşıtlığında da bulunan zıtlık ve karşıtlık ilkeleriyle açıklamak mümkündür. Günümüzde farklı coğrafyalardan ve kültürlerden sanatçıların eserlerinde bulunan Apollonik ve Dionizik ögeler, karşıtlığın sürekliliğinin de bir göstergesi sayılabilir.]]> <![CDATA[Apollo and Dionysus are two opposing cult god figures that provide the infrastructure to establish cause-effect relationships in many areas. While Apollo fulfills the concepts such as calmness, order and balance as the god of light, Dionysus is associated with the concepts of drunkenness, ecstasy and chaos, as he is the god of grapes and wine. This dualist structure is seen in fields such as sociology, history and psychology, also in the arts, they are two opposing ideas found in readings and plastic structures of works. In this research, it is aimed to reveal the duality of Apollo and Dionysus, and its reflections on artistic qualities within the framework of organizational principles, in an objective way. For this purpose, the works of art were explained through the principles of harmony, variation, balance, proportion, dominance and movement, and the duality of Apollo and Dionysus was tried to be clarified with works of art. Works; the principles of proximity, difference and opposition were also examined. It is possible to show examples of dualist structures in every period from the Renaissance to today's art. It is possible to explain the understanding and taste of art of the Renaissance and Baroque periods, and the plastic structures of contemporary works of art and the materials used in the construction of the works, with the principles of opposition and difference, like Apollo and Dionysus.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52322 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1543-1558]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/765 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Postmodern Tüketimde Defne Apollon Mitinin Yeniden Sunumu]]> <![CDATA[Representation of Daphne and Apollo Myth in Postmodern Consumption Culture]]> <![CDATA[Kadriye ŞAHİN]]> <![CDATA[Fatma AĞBAHT]]> <![CDATA[Defne-Harbiye, Mitolojik imge, postmodernizm, tüketim kültürü, Daphne Apollon]]> <![CDATA[Defne-Harbiye, Mythological image, postmodernism, consumption culture, Daphne-Apollo ]]> <![CDATA[İnsanlık tarihinin kültürel bağlamda bugün yaşadığı dönem olarak ifade edilen postmodernizm, modernizm ile gelen pozitivist anlayışın dolduramadığı duygusal boşluğu premodern ve öncesi dönemdeki imgeleri, modernist bir kılıfla yeniden kurgulayarak doldurmaya çalışmaktadır. Geçmişin “cahil” mutluluk hissiyatı, modern dönemin bilme yetisi ile aşındıktan sonra bilinebilen şeyleri eski mutluluk örtüsüyle örtme, var olan dönemin gerçekliği haline gelmiştir. Bu gerçeklik dönemin mevcut sistemleri tarafından lehte kullanılabilecek araçlara dönüştürülmektedir. 21.Yüzyılın belirgin ekonomik sistemi kapitalizm de bu döngüde en büyük paya taliptir. Mitolojik imgeler ise bu amaçla geçmişi hatırlatacak ve bugünde işlevsel olarak kullanılabilecek bir postmodern motif niteliği taşımaktadır. Dolayısıyla mitolojik imgeler kapitalist sistemin bu süreçte sıklıkla başvurduğu önemli araçlardandır. Bu çalışmada gelinen dönemde kapitalist sistem içerisinde tüketim nesnelerinin, nostaljik örüntülerle hikâyeleştirilerek sunuluşunu ortaya koymak amaçlanmıştır. Bu bağlamda Daphne Apollon mitosu özelinde, mitolojik öğelerin postmodern sunumuna odaklanılmış ve premodern döneme ilişkin anlatının, modern dönemin dinamikleri ile birlikte ortaya çıkan postmodern yapısı ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Özellikle küreselleşen dünyanın özlediği yerellik de mitoslar bağlamında hatırlatıcı unsurlardan olduğundan dolayı söz konusu anlatı çerçevesinde Hatay’ın Defne ilçesinde gerçekleştirilen hikâyeleştirme, markalaştırma ve yeniden pazara sunma yöntemleri incelenmiştir. Döküman inceleme yöntemi ile görüşme ve gözlem tekniği üzerinden elde edilen veriler betimsel analiz ile incelenmiştir. Sonuçta 21. Yüzyıl kapitalist dönem içerisinde tüketim kültürünün önemli bileşenlerinden mitolojinin etkileri ile yansımaları vurgulanmıştır. Bu çalışmanın Etik onayı Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Etik Kurulu tarafından 23.06.2021 tarihinde 12 numaralı karar ile verilmiş.]]> <![CDATA[Described as the period in which the history of humanity lives today in the cultural context, postmodernism attempts to fill the emotional void that the positivist understanding emerged with modernism could not fill by reconstructing the images of the pre-modern period and the period before it with a modern cover. After the “ignorant” feeling of happiness of the past was eroded by the cognition of the modern era, covering knowable things with the old veil of happiness has become the reality of the current period. This reality is transformed into tools that can be used in favor by the existing systems of the era. As the distinctive economic system of the 21st century, capitalism also seeks the largest share in this cycle. Mythological images, on the other hand, are postmodern motifs that shall remind the past and can be functionally used today. Therefore, mythological images are one of the important tools the capitalist system frequently refers in this process. In this study, it is aimed to reveal the presentation of consumer goods of the current period within the capitalist system by narrating them with nostalgic patterns. Within this scope, through focusing on Daphne and Apollo myth in particular, postmodern representation of mythological elements is focused on; and the postmodern structure of the narrative of the pre-modern period, which emerged with the dynamics of the modern period, is attempted to be revealed. Since the locality missed especially by the globalizing world is also one of the reminders in the context of myths, methods of storytelling, branding and re-marketing carried out in Defne (Daphne in Turkish) district of Hatay were analyzed within the framework of the aforementioned narrative. The data obtained through the document analysis method and the interview and observation technique were analyzed with descriptive analysis. In conclusion, the effects and reflections of mythology, which is one of the important components of consumption culture in the 21st century’s capitalist era, are emphasized. Ethical approval of this study was given by Hatay Mustafa Kemal University Social Sciences Ethics Committee with the decision dated 23.06.2021 and numbered 12.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52316 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2543-2560]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/766 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ahmet BENZER, Üst Düzey Düşünme Becerileri ve Dinleme Stratejilerine Dayalı Etkinliklerle Dinleme Eğitimi, Nobel: Ankara, ss. 414, ISBN: 978-625-439-500-0 ]]> <![CDATA[.....]]> <![CDATA[Laçin ÖZĞÜL]]> <![CDATA[.....]]> <![CDATA[.....]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52315 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[2089-2092]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/767 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mitolojik Kökenli Doğaüstü Varlıkların Deyimlere Yansıyan Özellikleri]]> <![CDATA[Features of Supernatural Creatures Originating from Mythology Reflected in Idioms]]> <![CDATA[Hasene AYDIN]]> <![CDATA[Türk dili, Türkiye Türkçesi, deyim, mitoloji, doğaüstü varlıklar]]> <![CDATA[Turkish language, Turkey Turkish, idiom, mythology, supernatural creatures]]> <![CDATA[Hem dildeki en az çaba ilkesinin işlemesine katkıda bulunan hem de dilin estetik yönüne hizmet eden deyimler, dillerin söz varlıklarının önemli ögeleri arasındadır. Çeşitli kaynaklardan beslenen bu kalıplaşmış ifadelerin, toplumların gelenekleri, inançları, yaşayışları, uygulamaları ile de yakından ilgisi bulunmaktadır. Bu özelliği dolayısıyla kültürel kod niteliği taşıyan deyimlerin önemli kaynaklarından biri de mitolojidir. Halk inanışlarında varlık bulan pek çok mitolojik unsur, deyimlerde yaşamaktadır. Bu çalışmada da hem mitoloji çalışmalarına hem de deyimlerin anlamlarıyla ilgili araştırmalara katkı sağlaması amacıyla Türkiye Türkçesinde kullanılan mitolojik kökenli doğaüstü varlık adlarıyla kurulmuş ya da bu varlıklara gönderme yapan deyimler ele alınmıştır. Bu kapsamda Ağırlık, Anka / Zümrüdüanka, Azrail, cadı, canavar, cin / ecinni, Çarşamba Karısı, dağ anası / dağlar anası, dev, dev anası, Devlet Kuşu / Talih Kuşu, ejder / ejderha, Gulyabani, Hızır, huri, İfrit, melek, peri, şeytan, Tepegöz, zebani adlı varlıkların deyimlere yansıyan özellikleri incelenmektedir. Söz konusu varlıkların, deyimlerde fiziksel özellik ya da görünümleri (huri gibi, dev anası vb.), davranış ve huyları (Gulyabani gibi tepesine binmek, İfrit kesilmek vb.), yaşadıkları ya da bulundukları yerler (şeytanın yattığı yeri bilmek, in cin top oynamak vb.) dolayısıyla yer aldıkları görülmüştür. Doğaüstü varlıkların ilgili özelliklerinin bilinmesi, deyimlerin anlamlandırılmasında etkili olmaktadır. Bu da deyimler çözümlenirken mitolojiye dair art alan bilgisine de sahip olmak gerektiğini göstermektedir.]]> <![CDATA[Idioms that both contribute to the operation of the principle of least effort in the language and serve the aesthetic aspect of the language are among the important elements of the vocabulary of languages. These formulaic expressions fed from various sources are closely related to the traditions, beliefs, lifestyles and practices of societies. One of the important sources of idioms that have the characteristics of a cultural code because of this feature is mythology. Many mythological elements that exist in folk beliefs live in idioms. In this study, idioms that were established with the names of supernatural creatures originating from mythology or that refer to these creatures used in Turkey Turkish were discussed in order to contribute to both mythology studies and researches on the meanings of idioms. In this context, the characteristics of the supernatural creatures named Ağırlık, Anka / Zümrüdüanka, Azrail, cadı, canavar, cin / ecinni, Çarşamba Karısı, dağ anası / dağlar anası, dev, dev anası, Devlet Kuşu / Talih Kuşu, ejder / ejderha, Gulyabani, Hızır, huri, İfrit, melek, peri, şeytan, Tepegöz, zebani reflected in idioms are examined. It has been seen that the said creatures are included in idioms because of their physical properties or appearances (huri gibi, dev anası etc.), behaviors and habits (Gulyabani gibi tepesine binmek, İfrit kesilmek etc.), the places they live or are in (şeytanın yattığı yeri bilmek, in cin top oynamak etc.). Knowing the relevant features of supernatural creatures is effective in making sense of idioms. This shows that while analyzing idioms, it is necessary to have background knowledge about mythology.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52308 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1493-1510]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/768 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Mitolojisinde Coğrafi İzler]]> <![CDATA[Geographical Traces in Turkish Mythology]]> <![CDATA[Üzeyir YASAK]]> <![CDATA[Hüseyin Melih ÖZDEMİR]]> <![CDATA[Mitoloji, coğrafya, dağlar, çevre, Türk Mitolojisi]]> <![CDATA[Mythology, geography, mountains, environment, Turkish Mythology]]> <![CDATA[Mitoloji toplumların ve kültürlerin tarihsel arka planını oluşturan önemli yapı taşlarıdır. Mitolojiyi belirleyen birçok faktör bulunmaktadır. Ancak bu faktörlerin içinde insanoğlunun yaşamış olduğu coğrafi çevre önemli bir yere sahiptir. Bu yönüyle coğrafi çevrenin bileşenleri, mitolojik hikâyelerin içerisinde kendilerine önemli ölçüde yer bulmuştur. Bu çalışmanın amacı Türk mitolojisinin içerisindeki coğrafi izleri incelemektir. Bu kapsamda ilgili yazında var olan kaynak ve metinler detaylı bir şekilde incelenmiştir. Elde edilen yayınlar içerisinde mitoloji ile coğrafyayı örtüştürecek hususlar öne çıkarılmaya çalışılmıştır. Eski Türklerin tarihi devirlerde yaşamış oldukları coğrafi bölge, günümüz şartları da dikkate alınarak Türk mitolojisi içerisinde yer alan coğrafi unsurlar belirlenmeye çalışılmıştır. Bu kapsamda Türk mitolojisi incelendiğinde flora ve faunaya, orojenik oluşumlara, hidrografyaya, klimatoloji ve madenlere ait unsurların coğrafi çevre ile ilişkisi kurulmuştur. Sadece Türk mitolojisinde değil dünya mitolojilerinde de doğal çevrede yer alan unsurlar ile mitolojik hikâyeler içerisinde yer alan kutsal varlıkların benzerlik gösterdiği anlaşılmaktadır. Türkler, etrafı dağlar ile çevrili, kurak iklim şartlarının hâkim olduğu, deniz okyanus gibi büyük su kaynaklarından uzakta yaşamlarını sürdürmüşlerdir. Maden bakımından ise demir madeni rahatlıkla ve bol miktarda bulabilmişlerdir. Bu doğal şartlara bağlı olarak Türk mitolojisinde ağırlıklı olarak dağlara kutsallık atfedilmiş, başta kayın olmak üzere Orta Asya Bölgesi’nde var olan ağaç türleri kutsal sayılmıştır. Deniz ve okyanuslar ile ilgili mitolojik kahramanların sayısı ise az olmuştur.]]> <![CDATA[Mythology is an important building block that forms the historical background of societies and cultures. One of the important factors determining mythology is the geographical environment in which mankind lived. Therefore, the components of the geographical environment have found their place in mythological stories. The aim of this study is to examine the geographical traces within Turkish mythology. In this context, the sources and texts present in the relevant article are examined in detail. In the publications obtained, issues that will overlap mythology and geography have been tried to be highlighted. It was tried to determine the geographical factors within Turkish mythology by taking into account the geographical region where the ancient Turks lived in historical times and the conditions of today. In this context, when Turkish mythology was examined, the relationship of elements belonging to flora and fauna, orogenic formations, hydrography, climatology and mines with the geographical environment was established. It has been observed that the elements in the natural environment and the sacred beings in mythological stories are similar not only in Turkish mythology but also in mythologies around the World. The Turks lived in a quite the distance from large water sources such as the sea, oceans and usually in places surrounded by mountains and dominated by arid climatic conditions. In terms of mines, they were able to find the iron ore easily and abundantly. Due to these natural conditions, in Turkish mythology, sanctity is predominantly attributed to the mountains, and the tree species that exist in the Central Asian Region, especially beech, are considered sacred. The number of mythological heroes related to the sea and oceans has been few.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52302 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1745-1764]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/769 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çevresel Sürdürülebilirlik İdeolojisinin Mitoloji Temelli Popüler Medya İçeriklerinde Kullanılması: Ragnarok Televizyon Dizisi Örneği]]> <![CDATA[Representing Environmental Sustainability Ideology in Mythology-Based Popular Media Content: Ragnarok Television Series Example]]> <![CDATA[Selin SÜAR ORAL]]> <![CDATA[İletişim, televizyon dizisi, çevresel sürdürülebilirlik, İskandinav mitolojisi, ideoloji]]> <![CDATA[Communication, television series, environmental sustainability, Nordic mythology, ıdeology]]> <![CDATA[Gelecek nesillerin ihtiyaçlarını karşılamak ve mevcut yaşam kalitesini iyileştirmek için ekosistemlerinin korunmasına dayanan çevresel sürdürülebilirlik, hava, su ve toprak kalitesinin iyileştirilmesi, bitki yaşamı, biyoçeşitliliğin korunması, enerji verimliliği, atık yönetimi ve sera gazlarının atmosfere verilen miktarına yönelik birtakım düzenlemeleri içermektedir. Bir ideoloji olarak çevresel sürdürülebilirlik, eko-aktivism ve çevresel adalet konularını kapsamasının yanı sıra küresel ısınma ve iklim değişikliği konularında da uluslararası bir mücadelenin gerekliliğini vurgulayan uluslararası politikalar ile desteklenmektedir. Çevreye yönelik mitlerin popüler medya içeriklerine yerleştirilmesi, zaman içerisinde başat politik söylem olarak temsil edilmiş ve çeşitli disiplinler etrafında sorgulanmaya başlanmıştır. Medya metinlerinde çevreye yüklenen simgesel anlamlar ve bu anlamların meydana getirdiği düşünce kalıpları, çevresel faktörlerin insan kültürlerine nasıl şekil verdiği, çevre sorunlarına nasıl yaklaşılıp dilin nasıl kullanıldığı ve metin içindeki değer yargıları önem kazanmaktadır. Bu açıdan İskandinav mitolojisi üzerinden kurgulanan ve amaçlı örnekleme olarak seçilen Ragnarok isimli Netflix televizyon dizisinde çevresel sürdürülebilirliğin kapsadığı konular, betimsel analiz yöntemiyle incelenmiş; iklim sistemleri ve değişiklikleri, insan yerleşimleri, insanın çevreye olan etkileri, enerji sistemleri, karasal sistemler, karbon ve azot döngüleri, sucul sistemler ile çevrecilik politik görüşü etrafında şekillenen eko-aktivizm öğelerinin iyi ve kötü karakterlerin yaşam şekli ve davranış kalıpları üzerinden temsil edildiği ve kapitalizm-tüketim olgusunun neden olduğu iklim değişiklikleri, su ve hava kirliliği ile ekolojik olayların ise İskandinav mitolojisinde yer alan Ragnarok efsanesinin olay örgüsü üzerinde temellendiği görülmüştür.]]> <![CDATA[Environmental sustainability, which is based on the protection of ecosystems to meet the needs of future generations while also improving the current quality of life, includes regulations governing air, water, and soil quality, plant life, biodiversity protection, energy efficiency, waste management, and greenhouse gas emissions. International policies that emphasize the need for a global struggle against global warming and climate change, as well as environmental sustainability, eco-activism, and environmental justice issues, back it up. Environmental myths' presence in popular media content has been questioned across a variety of fields and has been portrayed as the prevailing political discourse across time. Environmental symbolic interpretations in media texts, as well as the thought patterns generated by these meanings, how environmental issues shape human cultures, how environmental problems are addressed, how language is employed, and value judgments in the text, all, become increasingly relevant. In this case, descriptive analysis is used to investigate environmental sustainability issues in the Netflix television series Ragnarok, which is based on Scandinavian mythology and was chosen as an intentional sample. Climate systems and changes, human settlements, human impacts on the environment, energy systems, terrestrial systems, carbon and nitrogen cycles, aquatic systems, and eco-activism elements shaped around the political view of environmentalism are represented through the lifestyle and behavior patterns of good and bad characters, capitalism, climate changes, water, and air pollution, and ecological activism elements.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52298 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1667-1697]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/770 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mitik Trajik’ten Modern Trajik’e Bireyin Döngüsü: Edip Cansever’in “Medüza” Şiiri Üzerine]]> <![CDATA[The Cycle Of The Individual From Mythical Tragic To Modern Tragic: On Edip Cansever's “Medüza” Poetry]]> <![CDATA[Gökhan REYHANOĞULLARI]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Edip Cansever, mitoloji, Medusa, birey, modern çağ, trajik oluş]]> <![CDATA[Modern Turkish literature, Edip Cansever, mythology, Medusa, individual, modern age, tragic being]]> <![CDATA[Mitoloji, içerdiği öyküler bağlamında birçok sanat dalına ilham vermiş ve insanlığın imgelemini daima beslemiştir. Edebiyatın, bir tür olarak şiirin ana kaynaklarından birini oluşturmuştur. Türk edebiyatı çerçevesinde ele alındığında her ne kadar sınırlı bir kullanım alanı bulsa da yetkin ve önemli eserlerin ortaya çıkmasına vesile olmuştur. Tanzimat döneminde Batılılaşma süreciyle birlikte gelişen zihniyet değişimi, Batılı sanat kaynaklarının da değerlendirilmesi imkânını sunmuştur. Özellikle çeviri faaliyetleriyle oluşturulan zemin, 1910’lu yıllardan sonra özgün nitelikler kazanmaya başlamıştır. Tevfik Fikret, Yahya Kemal, Ahmet Hamdi Tanpınar’ın ilk örneklerini verdiği, Behçet Necatigil, Melih Cevdet Anday, Oktay Rifat, İlhan Berk gibi isimlerin geliştirdiği bu özgün eğilimin Cumhuriyet döneminde belirginlik kazandığını söylemek mümkündür. İkinci Yeni şiir anlayışıyla birlikte hem imgesel kavrayışta hem de şiirsel dilde mitolojik kavrayışın daha geniş bir kullanım alanına sahip olduğu görülmüştür. İkinci Yeni şairlerinden Edip Cansever de bu mitolojik eğilimi örnekleyen isimlerin başında gelir. Mitolojik kavrayışı fazlaca derinleştirmemesine rağmen, bu mitik öykülerden hareketle verdiği özgün örneklerde bireyi merkeze yerleştirmiştir. “Medüza” da bunlardan birisidir. Cansever, bu şiirde modern bireyin, çağa ayak uydururken / uydurmaya çalışırken trajik olanı deneyimleyişini, bunalımını, sıkıntısını, yitip giden bütün varlık alanlarını öne çıkarmayı amaçlamıştır. Bu çalışmada bireyin söz konusu durumlarını ortaya koyma bağlamında bir okuma hedeflenmiştir. Çalışmanın hareket noktasını Medusa’nın mitolojik öyküsü oluşurmuştur. Bu öyküden hareketle mitik kahraman ile modern birey arasında bir bağlantı kurulmaya çalışılmış ve bireyin yeri modern çağın trajik oluşuna göre konumlandırılmıştır. ]]> <![CDATA[Mythology has inspired many branches of art in the context of the stories it contains and has always fed the imagination of humanity. It constituted one of the main sources of literature, especially poetry as a genre. Considered within the framework of Turkish literature, although it has a limited area of use, it has been instrumental in the emergence of competent and important works. The change in mentality that developed with the Westernization process during the Tanzimat period also provided the opportunity to evaluate Western art resources. The ground created especially by translation activities started to gain original qualities after the 1910s. It is possible to say that this unique trend led by Tevfik Fikret, Yahya Kemal, Ahmet Hamdi Tanpınar, Behçet Nacatigil, Melih Cevdet Anday, Oktay Rifat, İlhan Berk, gained prominence in the Republican period. Especially with the İkinci Yeni poetry understanding, it has been seen that mythological understanding has a wider usage area both in imaginary understanding and in poetic language. Edip Cansever, one of the İkinci Yeni poets, is one of the names that exemplifies this mythological trend. Although he did not deepen the mythological understanding much, he placed the individual in the center in the original examples he gave based on these mythical stories. “Medusa” is one of them. In this poem, Cansever aimed to highlight the modern individual's experience of the tragic while keeping up with / trying to keep up with the times, his depression, his distress, and all the vanishing areas of existence. In this study, a reading is aimed in the context of revealing the individual's aforementioned situations. The starting point of the study is the mythological story of Medusa. Based on this story, a connection is tried to be established between the mythical hero and the modern individual and the place of the individual is positioned according to the tragic nature of the modern age.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52296 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1699-1714]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/771 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkiye’de Yabancı Dil Öğretimi Alanında Yapılan Ölçme-Değerlendirme Temalı Bilimsel Çalışmalar Üzerine Derlem (Korpus) Tabanlı Nicel Bir Çözümleme ve Kaynakça Denemesi ]]> <![CDATA[A Corpus-Based Quantitative Analysis and A Bibliography of Scientific Studies on Measurement-Assessment in the Field of Foreign Language Education in Turkey ]]> <![CDATA[Nahide ARSLAN]]> <![CDATA[Erdoğan KARTAL]]> <![CDATA[Yabancı dil eğitimi, ölçme-değerlendirme, akademik çalışmalar, derlem, kaynakça, nicel çözümleme ]]> <![CDATA[Foreign language education, measurement-assessment, academic research, corpus, bibliography, Quantitative analysis]]> <![CDATA[Bu çalışmada, yükseköğretim düzeyinde Türkiye’de yabancı diller eğitimi alanında gerçekleştirilen ölçme-değerlendirme temalı bilimsel çalışmaların (bildiri, makale ve lisansüstü tezleri) derlenerek nicel bir çözümlemesinin yapılması ve ardından ayrıntılı bir kaynakçasının sunulması amaçlanmaktadır. Araştırma, tarama modellerinden biri olan betimsel tarama modeline göre yapılandırılmış ve veriler amaca yönelik örneklem tekniğiyle toplanmıştır. Derlemi oluşturmak için ulusal veri tabanı Yükseköğretim Akademik Arama (<a href="http://akademik.yok.gov.tr/AkademikArama/">http://akademik.yok.gov.tr/AkademikArama/</a>) platformu kullanılmıştır. 2017-2021 yılları arasında farklı zamanlarda platform üzerinden, Ölçme-değerlendirme, Assessment (İng.), Évaluation (Fr.) ve Leistungsmessung-beurteilung (Alm.) anahtar kelimeleriyle yapılan taramalar neticesinde, başlangıcından 2020 yılı sonuna kadar yükseköğretim düzeyinde Türkiye’de yaygın olarak öğretilen İngilizce, Fransızca ve Almanca gibi yabancı dillerinin eğitimi ve öğretimi alanında gerçekleştirilen ölçme-değerlendirme temalı bildiri, makale ve lisansüstü tezler derlenmiştir. Tarama neticesinde 68 bildiri, 74 makale ve 55 lisansüstü (yüksek lisans ve doktora) teze ulaşılmıştır. Söz konusu veriler, araştırma soruları kapsamında değerlendirilerek sayısallaştırılmış ve istatistik çözümlemeler aracılığıyla yorumlanarak grafikler eşliğinde sunulmuştur. Verilerinin çözümlenmesi neticesinde; Türkiye’de yabancı diller eğitimi alanında gerçekleştirilen ölçme-değerlendirme temalı akademik çalışmaların sayı bakımından yıllara göre belirgin farklılıklar gösterdiği, bildiri (%78), makale (%59) ve lisansüstü tezlerin (%38) büyük bir çoğunluğunun İngiliz dili eğitimi alanında yapıldığı ve yine söz konusu çalışmaların büyük bir bölümünün yazın, yayım ve sunum dilinin İngilizce olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma bir başka yönüyle, Türk eğitim sisteminin ilk ve ortaöğretim müfredatlarında birincil yabancı dil olarak yaygın bir şekilde okutulan İngilizcenin, aynı zamanda yükseköğretim seviyesinde, özellikle de yabancı diller eğitimi alanında belirgin bir ağırlığının olduğunu destekler niteliktedir]]> <![CDATA[This study aims to compile scientific studies (papers, articles and postgraduate theses) with the theme of measurement and assessment in the field of foreign language education at the higher education level in Turkey and then present a detailed bibliography based on a quantitative analysis of these studies. This study draws on descriptive survey model, which is one of the survey models, and collects its data through purposive sampling technique. The Higher Education Academic Search (http://akademik.yok.gov.tr/AkademikArama/) platform, which is the national database, is used to compile the relevant studies. This study then conducts a review with keywords of Ölçme-değerlendirme (Tr.), Assessment (Eng.), Évaluation (Fr.) and Leistungsmessung-beurteilung (Ger.) on this platform at different times between 2017-2021; thus, it compiles papers, articles and postgraduate theses on measurement-assessment in the field of education and foreign language education including education on English, French and German, which were widely offered in Turkey at the higher education level until the end of 2020. This review yields 68 papers, 74 articles and 55 postgraduate (master’s and PhD dissertations) theses. The data are evaluated considering the research questions, digitized, interpreted through statistical analyzes and presented in graphs. The analysis of the data shows that the number of academic studies with the theme of measurement and assessment in the field of foreign language education in Turkey, significantly varies by years, that most papers (78%), articles (59%) and postgraduate theses (38%) are performed in the field of English language education, and that the language of literature, publication and presentation of a large part of these studies is English. This study, further, supports that English, a popular foreign language that is widely covered in the primary and secondary education curricula of the Turkish education system, is also highly recognized at the higher education level, especially in the field of foreign language education.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52278 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2189-2216]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/772 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Oğuz Tansel’in Mitoloji Dili: Al’lı ile Fırfırı]]> <![CDATA[Oğuz Tansel's Language of Mythology: Al'li and Firfiri]]> <![CDATA[Tuba KAPLAN]]> <![CDATA[Elif AYDIN]]> <![CDATA[Oğuz Tansel, masal, mit, mitolojik unsur, Al’lı ile Fırfırı]]> <![CDATA[Oğuz Tansel, fairy tale, myth, mythological element, Al’lı ile Fırfırı]]> <![CDATA[İnsanlık tarihi kadar eski olan mitler, insanın kendisini ve evreni algılayıp tanımasına yardımcı olan ürünlerdir. Toplum için kutsiyet arz eden bu ürünler zaman içerisinde romandan hikâyeye, tiyatrodan sinemaya birçok alana konu yönünden kaynaklık etmektedir. Ayrıca geçmişle gelecek nesiller arasında bağ kurmaya devam etmektedir. Bu çalışmanın amacı, yapıtlarıyla Türk edebiyatına önemli ölçüde emek veren Oğuz Tansel’in derleyip yazdığı masallarındaki mitolojik ögeleri belirleyerek bu masalların çocuk okura mitolojiyi sevdirme ve benimsetmedeki rolünü tartışmaktır. Bu araştırma, kurgusal/üretilmiş bir yapı üzerinde tarama modelinde betimsel bir araştırmadır. Var olan bir durumu, var olduğu biçimiyle betimlemeyi amaçlayan bu yaklaşımda, ilişkisel türden bir tarama yapılarak masallarda yer alan mitolojik ögeler incelenmiştir. Araştırmanın veri kaynağı Tansel’in derleyip yazdığı iki cildin bir arada olduğu Al’lı ile Fırfırı masal kitabında yer alan 25 adet masaldan oluşmaktadır. Veriler, nitel araştırma yöntemlerinden “doküman incelemesi” yoluyla toplanmış; mitolojik unsurlar kendi aralarında kategorileştirilerek içerik analiziyle çözümlenmiştir. Oğuz Tansel’in masallarında mitolojik yapıyı kurarken en fazla kozmogonik, teogonik mitler ile olağanüstü unsurlar ve sayılardan faydalandığı görülmüştür. Eskatoloji ve etyoloji ile ilgili belirgin mitolojik ögelere rastlanmazken tespit edilen mitolojik unsurlar içinde en fazla 3,40,7 sayıları ile dev, don değiştirme, büyü, peri, at ve kuşun daha fazla kullanıldığı belirlenmiştir. Oğuz Tansel’in masallarının çocukların farklı mitolojik ögeler görmeleri açısından zengin birer kaynak olduğu böylece mitolojik mirasın korunması bakımından da önemli olduğu sonucuna ulaşılmıştır.]]> <![CDATA[Myths, which are as old as human history, are products that help people perceive and recognize themselves and the universe. These products, which are sacred to the society, have become a source in terms of subject matter in many fields from novels to stories, from theater to cinema. It also continues to establish a link between the past and future generations. The aim of this study is to determine the mythological elements in the tales compiled and written by Oğuz Tansel, who has made a significant contribution to Turkish literature with his works, and to discuss the role of these tales in making the child reader love and adopt mythology. This research is a descriptive research in scanning model on a fictional/produced structure. In this approach, which aims to describe an existing situation as it exists, the mythological elements in the tales were examined by making a relational type of scanning. The data source of the research consists of 25 tales in the tale book Al'lı ile Fırfırı compiled and written by Tansel. Data were collected through “document review”, one of the qualitative research methods; mythological elements were categorized among themselves and analyzed by content analysis. It has been seen that while establishing the mythological structure in Oğuz Tansel's tales, he mostly benefited from cosmogonic and theogonic myths, as well as extraordinary elements and numbers. While no obvious mythological elements related to eschatology and etiology were encountered, it was determined that giant, frost change, magic, fairy, horse and bird were used more with the maximum number of 3,40,7 among the identified mythological elements. It has been concluded that Oğuz Tansel's tales are a rich source for children to see different mythological elements, so they are also important in terms of protecting the mythological heritage.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52274 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1595-1619]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/773 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Şiirde Yineleme ve Şiirsel Heyecana Katkısı, Baudelaire Örneği]]> <![CDATA[Repetition and Contribution to Poetic Excitement in Poetry, The Example of Baudelaire]]> <![CDATA[Sadık TÜRKOĞLU]]> <![CDATA[Fransız Şiiri, yineleme, Baudelaire, şiirsel heyecan, ses, anlam, Kötülük Çiçekleri]]> <![CDATA[French Poetry, repetition, poetic emotion, Baudelaire, sound, meaning, Evil Flowers]]> <![CDATA[Bu çalışmada Baudelaire’in Kötülük Çiçekleri adlı yapıtındaki tüm şiirleri göz önüne alınarak yinelemeler irdelenmektedir. Baudelaire şiirlerinde kendisine özgü çok çeşitli yineleme biçimleri kurgulamıştır. Değişik biçimleriyle yinelemeler oldukça geniş bir yer tutmaktadır. Yineleme üç boyutta ele alınmaktadır. Birincisi sözcük yinelemeleridir. Şair özellikle vurgu yapmak istediği bazı sözcükleri birçok şiirinde sıklıkla tekrar etmektedir. Aynı zamanda bu sözcüklerin baş harfleri büyük yazılmaktadır. En çok yinelediği sözcüklerden biri “gözler”dir. İkinci olarak dize yinelemeleri dikkati çekmektedir. Bazı şiirlerinde dörtlüklerin başında ve sonunda özenle oluşturulmuş dize yinelemeleri bulunmaktadır. Yineleme ile şiire ritmik bir biçim kazandırılmaktadır. Ele alınan dörtlüklerde bu ritmik biçim ile birbirine karşıt sözcük evreni içinde şiirsel bir heyecan uyandırıldığı söylenebilir. Dize yinelemeleri ve özellikleri çalışma içinde anlamsal özellikleri de dikkate alınarak derinlemesine incelenmektedir. Son olarak kıtaların yinelenmesi ele alınmaktadır. Sözcüklerin ve dizelerin yanında kıtalar da yinelenmektedir. Kıta yinelemeleri basit nakarat biçimlerinden farklıdır. Çalışmanın örneklem evrenini Baudelaire’in şiirlerinden seçilen dizeler oluşturmaktadır. Yöntem olarak anlamlandırma süreçlerinden, şiir tekniklerinden ve şiirleştirme biçimlerinden yararlanılmaktadır. Baudelaire'in yinelemeleri kalıplaşmış nakarat biçimlerine bağlı kalmayarak kendine özgü çok farklı yineleme biçimlerine dayanır. Yineleme yerine göre çok çeşitli biçimlerde düzenlenerek kalıplaşmış şiir biçimlerinden uzaktır ve tüm şiiri kapsayan uzun nakaratlara rastlanmamaktadır. Şiirlerinde yer alan yinelemeler abartılı değildir. Okura fark ettirilmeden çok çeşitli biçimlerde şiirlere yayılmıştır. Yineleme her şiirde değişikliğe uğramaktadır. ]]> <![CDATA[In this study, iterations are examined by considering all the poems in Baudelaire's Evil Flowers. In Baudelaire's poems he composed a wide variety of repetitive forms. Repetitions in their different forms occupy a very large place. Iteration is considered in three dimensions. The first is word repetitions. The poet frequently repeats some of the words he wants to emphasize in many of his poems. The initials of these words are also capitalized. One of the most repeated words is “eyes”. Secondly, string iterations are noteworthy. In some of his poems, there are carefully formed line repetitions at the beginning and end of the quatrains. With iteration, poetry has been given a rhythmic form. It can be said that in the quatrains discussed, a poetic excitement is aroused in this rhythmic form and the opposite word universe. String repetitions and properties are examined in-depth by taking into consideration semantic properties in the study. Finally, the recurrence of the continents is discussed. Continents are repeated alongside words and strings. Continental iterations are different from simple chorus forms. The sample universe of the study consists of strings selected from Baudelaire's poems. As a method, semantic processes, poetry techniques and forms of poetry are utilized. Baudelaire's repetitions do not adhere to stereotypical refrain forms, but rely on very different forms of repetition. It is far from the stereotyped forms of poetry, arranged in a variety of forms according to the place of repetition, and no long choruses covering the entire poem. The repetitions in his poems are not exaggerated and original. The reader was found to be numerous and in various forms without being noticed. Repetition is subject to change in every poem.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52262 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2615-2630]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/774 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hint Mitolojisindeki Sarasvati’den Klasik Türk Şiirindeki Zühre’ye]]> <![CDATA[From Sarasvati In Indıan Mythology To Zühre In Classıcal Turkısh Poetry]]> <![CDATA[Mustafa KILIÇ]]> <![CDATA[Klasik Türk şiiri, Zühre, Nâhîd, Hint mitolojisi, Sarasvati, ana tanrıça]]> <![CDATA[Classical Turkish poetry, Zühre, Nahid, Indian mythology, Sarasvati, mother goddess]]> <![CDATA[Klasik Türk şiirinin var olduğu altı asır boyunca hem model aldığı edebiyat geleneğinden hem de bu edebiyat geleneğinin dayandığı kültürel kaynaklardan beslendiği bilinmektedir. Bu bağlamda klasik Türk şiiri, Fars şiirinin; Fars şiiri ise Arap şiiri dışında Hint kültürü, mistik inançları ve anlatılarından da yararlanmıştır. Bu çalışma, söz konusu kültürler ve edebiyatlar arasındaki ilgiyi klasik Türk şiirinde yer alan Zühre/Nâhîd (Venüs gezegeni) üzerinden göstermeyi hedeflemektedir. Klasik Türk şiirinde Zühre/Nâhîd, beyitlerde güzellik ile ilgili benzetmelerde, Hârût ve Mârût ile ve en fazla da musiki, musiki aletleri ve dansla birlikte geçer. Zühre/Nâhîd’in menşei hakkında yapılan araştırmalarda onun Eski Yakın Doğu mitolojisindeki ana tanrıça figürünün bir uzantısı olduğu tespit edilmiştir. Sumer’de Inanna, Babil’de İştar, Mısır’da Isıs gibi isimlerle anılan bu ana tanrıça figürü, aşk ve bereketin simgesi olarak bilinir. Ancak mitolojilerdeki ana tanrıçaların farklı kültürlerdeki muadilleri sıralanırken, Hint mitolojisi bu sıralamaya dâhil edilmez. Fars edebiyatının Hint mitolojisinden pek çok unsuru bünyesinde barındırdığı düşünüldüğünde dolaylı yoldan klasik Türk şiirinde de Hint mitolojisinden izler bulmak mümkündür. Bu makalede klasik Türk şiirindeki Zühre/Nâhîd’in (Venüs) Hint mitolojisindeki tanrıça Sarasvati ile olan bağlantısı sorgulanacaktır. Sarasvati’nin, Mezopotamya’daki ana tanrıça figürüne benzeyen yönleri maddeler hâlinde sıralanıp, özellikle müzik, sanatla olan ilgisi ve klasik Türk şiirindeki örnek beyitlerden hareketle Zühre/Nâhîd’e yansıması ele alınacaktır. ]]> <![CDATA[It is known that during the six centuries that classical Turkish poetry existed, it was fed both from the literary tradition it took as a model and from the cultural sources on which this literary tradition is based. In this context, classical Turkish poetry, Persian poetry; Persian poetry, on the other hand, benefited from Indian culture, mystical beliefs and narratives besides Arabic poetry. This study aims to show the relationship between these cultures and literatures through Zühre/Nâhîd (Planet Venus) in classical Turkish poetry. In classical Turkish poetry, Zühre/Nâhîd is mentioned in similes about beauty in couplets, with Hârût and Marût, and mostly with music, musical instruments and dance. In researches on the origin of Zühre/Nâhîd, it has been determined that she is an extension of the mother goddess figure in Ancient Near East mythology. Known as Inanna in Sumer, Ishtar in Babylon, and Isis in Egypt, this mother goddess figure is known as the symbol of love and fertility. However, while the equivalents of mother goddesses in mythologies in different cultures are listed, Indian mythology is not included in this order. Considering that Persian literature contains many elements from Indian mythology, it is possible to find traces of Indian mythology in classical Turkish poetry indirectly. In this article, the connection of Zühre/Nâhîd (Venus) in classical Turkish poetry with the goddess Sarasvati in Indian mythology will be questioned. Sarasvati's resemblances to the mother goddess figure in Mesopotamia will be listed as items, and especially his interest in music and art and his reflection on Zühre/Nâhîd will be discussed based on sample couplets in classical Turkish poetry.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52237 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1621-1637]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/775 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Toplumun ve Bireyin Erginlenme Sürecinde Yer Alan Mitolojik İmgeler: Salur Kazan Örneklemi]]> <![CDATA[Mythological Images in the Initiation Process of the Society and the Individual: The Salur Kazan Sample]]> <![CDATA[Şahin BÜTÜNER]]> <![CDATA[Halk Hikâyesi, Salur Kazan, Erginlenme, Mitoloji, İmge]]> <![CDATA[Folk Story, Salur Kazan, Initiation, Mythology, Image]]> <![CDATA[Anlatılarda sürekli tekrar eden kahramanın erginlenmesinde aracı olan mitolojik ögelerin sembolik bir anlamı bulunmaktadır ve evrensel bir özellik göstermektedir. İnsanlık tarihinde değişen tarihi, sosyal, kültürel ortamlar nedeniyle birçok mitik imgenin farklı sembollerle yinelenmesi söz konusudur. Bu ön görüden hareketle Dede Korkut Hikayelerinde Salur Kazan’ın erginlenme sürecinde yer alan mitolojik ögelerin sembolik anlamı üzerinde durulmuştur. Kahramanın olgunlaşmasında, kemale ermesinde, kendini kanıtlamasında yer alan mitolojik imgeler tespit edilip arketipik durumu yorumlanmıştır. Dede Korkut Hikayelerinde Salur Kazan ile ilgili kısımlarda bulunan mitolojik unsurlar, eski Türk inancındaki benzerleri ile okunarak bir ilişki kurulmuştur. Bu çalışmada bir urform arayışından ziyade mitolojik ögelerin sembolik durumu vurgulanmıştır. Campbell’ın Kahramanın Sonsuz Yolculuğu kitabındaki teorinden hareketle Durand’ın İmgesel Yapısalcılığı bir inceleme yöntemi olarak kullanılmış ve incelenen anlatılarda kahramanın erginlenme yolunda farkında olup veya olmadan kullanılan mitik ögelerin simgeleri ve arketipleri incelenmiştir. Kahramanın sonsuz yolculuğunda ayrılma/ yola çıkış, erginlenme ve dönüş aşamalarında çeşitli mitolojik ögelerin yeniden üretildiği gözlenmiştir. Normal bir toplum içindeki insan kendini Salur Kazan’ın yerine koyarak önemli erdem ve yeteneklere sahip olduğunu hisseder. Bu inanış sayesinde toplum ve toplum içindeki insan kendi hayatını şekillendirir. Kahramanın yolculuğu toplumun yolculuğuna dönüşür. Yardım eden güçler veya karşı güçler her ne kadar değişse de evrensel anlamda kahramanın erginlenmesinde ortak mitolojik imgesel bir düşünüş vardır. Simgeler, anlatılarda sürekli farklı görünümlerde yer alsa da imge, evrensel ve mitik düşünüş yapısını devam ettirmektedir.]]> <![CDATA[The mythological elements, which are the means of the initiation of the hero, which are constantly repeated in the narratives, have a symbolic meaning and show a universal feature. Due to the changing historical, social and cultural environments in the history of humanity, many mythical images are repeated with different symbols. Based on this foresight, the symbolic meaning of the mythological elements in the initiation process of Salur Kazan in Dede Korkut Stories is emphasized. The mythological images involved in the hero's maturation, maturity and self-affirmation were identified and his archetypal status was interpreted. A relationship was established by reading the mythological elements found in the parts about Salur Kazan in Dede Korkut Stories with their counterparts in the old Turkish belief. In this study, the symbolic status of mythological elements was emphasized rather than the search for a urform. Based on Campbell’s theory in The Hero’s Endless Journey, Durand’s Imaginary Structuralism was used as a research method and the symbols and archetypes of the mythical elements used in the hero’s way of initiation were examined. It has been observed that various mythological elements are reproduced in the stages of departure / departure, initiation and return in the hero’s endless journey. A person in a normal society feels that he has important virtues and talents by putting himself in the place of Salur Kazan. Thanks to this belief, society and people in society shape their own life. The hero’s journey becomes the journey of society. Although the helping forces or the counter forces vary, there is a common mythological imaginary thinking in the hero’s initiation in the universal sense. Although the symbols are constantly taking place in different appearances in the narratives, the image maintains the universal and mythical thinking structure.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52231 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1529-1542]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/776 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yaşar Kemal’in Ölmez Otu Romanında Mekânsal Referans Çerçeveleri]]> <![CDATA[Frames of Spatial Reference in Yashar Kemal’s the Undying Grass]]> <![CDATA[İsmail BAĞÇEVAN]]> <![CDATA[Meriç GÜVEN]]> <![CDATA[Dilbilim, mekânsal anlambilim, mekân, mekânsal dil, mekânsal referans çerçeveleri, Türkçe, Yaşar Kemal, Ölmez Otu]]> <![CDATA[Linguistics, spatial semantics, space, spatial language, frames of spatial reference, Turkish, Yashar Kemal, The Undying Grass]]> <![CDATA[Mekân, bir uzama sahip olan varlıkların uzaydaki konumlarını; hareketlerini ve gözlemci durumundaki insanı kapsayan anlambilimsel bir kavramdır. Mekânsal anlambilimin çalışma alanlarından birini oluşturan mekânsal dil, belirli bir varlığın mekândaki konumlanma veya yer değiştirmesinin uzlaşımsal beyanlarını içerir. Şekil ve zemin ilişkisine dayalı mekânsal ifadelerin merkezinde, mekânsal referans çerçeveleri önemli bir yer tutar. Mekânsal referans çerçeveleri, “şekil”e referans olup onu konumlandıran “zemin”in açılı yönlerini belirler. Kuralcı dilbilgisi yöntemlerini kullanan birçok Türkçe kaynakta mekân konusuna verilen yer sınırlıdır ve Türkçede mekânsal dil üzerine yapılan dilbilimsel çalışmaların sayısı azdır. Bu çalışmanın amacı, dilbilimsel bir bakış açısıyla alanyazına teorik katkı sağlamak ve tipolojik çalışmalara veri sunmaktır. Türkçede mekân bilgisinin ifadesinde hangi mekânsal referanslar ne sıklıkla kullanılmaktadır? Dilbilimsel bir kategori olarak bu bilginin kodlanmasındaki aşamalar, araçlar ve ilişkiler nelerdir? Bu sorulara cevap vermek amacıyla, kavramsal çerçeve açıklanmış ve mekânsal referansların dilbilgisel kodlamada sergilediği örüntüler tasvir edilmiştir. Doküman analizi yönteminin izlendiği çalışmada, Yaşar Kemal’in Ölmez Otu adlı eserinde mekânsal referans çerçevesi içeren 775 mekânsal ifade saptanmış ve alt-kategorilere göre sınıflandırılmıştır. Tasnif edilen ifadelerin 607’si yatay eksende, 168’i dikey eksende görev üstlenmektedir. Yatay eksendeki mekânsal karmaşayı çözmek için içsel (n=509), mutlak (n=62) ve göreceli (n=36) olmak üzere üç mekânsal referans çerçevesinin kullanıldığı tespit edilmiştir. Mekânsal çerçeveler, zemin ile öbekleşen açılı mekânsal adları (ön, arka, sağ, sol vb.) tayin etmektedir ve statik mekânsal ilişkide “konum” (n=301); dinamik mekânsal ilişkide “hedef” (n=342) ya da “kaynak” (n=132) durumuna geçmektedir. Statik ilişkide +DA, +DAki, +ki; dinamik ilişkide +A ve +DAn biçimbirimleri zemin çekiminde etkilidir. Türkçede ad öbeği tabanlı zemin kodlama stratejisi hâkimdir. Mekânsal ilişki, sadece hâl kategorisi ile değil; kelime türleri, kelime grupları ve cümleden büyük anlamlı mekânsal metinlerle de kurulmaktadır.]]> <![CDATA[Space is a semantic concept that includes the locations and motions of entities in space, and the human being as an observer. Spatial language, which is the study area of spatial semantics, contains spatial expressions, which are the conventional specifications of the location or translocation of a certain entity. Metaphors or conversational implicatures do not count as spatial expressions. Frames of spatial reference have an important place in the center of spatial expressions based on the relationship between figure and ground. Angular aspects of the "ground", which is the reference in positioning the "figure", can be mentioned by means of frames. In many Turkish sources that use prescriptive grammar methods, the place given to the subject of space is limited. The number of linguistic studies on spatial language in Turkish is also low. The aim of this study is to contribute theoretically to the literature from a linguistic perspective and to present data to typological studies. Which spatial references are used in the expression of spatial knowledge in Turkish? What are the stages, instruments, and relations in the coding of this knowledge as a linguistic category? In order to answer these questions, the conceptual framework is explained and the grammatical coding patterns of spatial references are described. In the study, in which the document analysis method was followed, 775 spatial expressions containing frames of spatial reference were detected in Yashar Kemal's work The Undying Grass and classified according to sub-categories. 607 of the classified expressions are on the horizontal axis, and 168 are on the vertical axis. It has been determined that three frames of spatial reference; intrinsic (n=509), absolute (n=62), and relative (n=36) are used to solve the spatial complexity on the horizontal axis. Spatial frames designate angled spatial nominals (front, back, right, left, etc.) that complement "ground phrase". They pass into the "location" (n=301) in the static spatial relation, the "goal" (n=342) or the "source" state (n=132) in the dynamic spatial relation. Noun phrase-based ground coding strategy is dominant in Turkish. The morphemes +DA, +DAki, +ki in static relation and, the morphemes +A, +DAn in dynamic relation are effective in "ground" conjugation. The spatial relationship is established not only with the case category, but also with word types (spatial nominals, postpositions, adverbs and verbs), word groups (noun and adjective phrase) and spatial texts that are larger than sentences.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52191 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2217-2238]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/777 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Dijital Yayın Platformunda Sinkaflı Küfrün Türkçe Alt Yazısı: Sansür Var mı?]]> <![CDATA[Turkish Subtitling of the F Word on the Digital Streaming Platform: Is There Censorship?]]> <![CDATA[Seda KUŞÇU ÖZBUDAK]]> <![CDATA[Görsel-işitsel çeviri, altyazı, dijital yayın platformları, sinkaflı küfür, sansür]]> <![CDATA[Audiovisual translation, subtitling, digital streaming platforms, f word, censorship]]> <![CDATA[Geleneksel televizyonun aksine, dijital yayın platformları izleyiciye istediği içeriği seçme fırsatı sunması ve içerikleri özgürce yayınlaması gibi özellikleriyle dikkat çekmektedir. Ancak Türkiye'de son zamanlarda bu platformlar için geçerli hale gelen resmi denetim mekanizması, bu özgürlük tanımına ilişkin şüphe uyandırmaya başlamıştır. Bu çalışmada, hakkında çok sayıda sansür iddiası bulunan BluTV'de, yabancı yapımların Türkçe alt yazılarına da sansürün uygulanıp uygulanmadığı araştırılmıştır. Bu doğrultuda, içinde en çok küfür barındıran ilk üç filmden biri olan The Wolf of Wall Street'in Türkçe alt yazılarında uygulanan çeviri stratejileri bağlamsal olarak incelenmiştir. Sonuçlar, dahil etmeme stratejisinin baskın bir şekilde kullanıldığını, ikinci olarak üslubu yumuşatma stratejilerinin kullanıldığını ve sinkaflı küfrün film boyunca yalnızca 11 kez birebir çevrildiğini göstermiştir. Kategori bazında çarpıcı olan bulgu, çevirmenin sinkaflı küfre; sövme, hakaret etme ve gerçek anlamında kullanma kategorilerinde dahil etmeme stratejisi uygulamamasıdır, ki bu da filmin ses ve görüntünün birarada bulunduğu doğasından kaynaklanıyor olabilir. Ayrıca, sinkaflı küfür, filmde duyuluyor olmasına rağmen 68 kez alt yazısı bile oluşturulmamıştır. Bulgular, filmin alt yazılarının ya çevirmenin otosansürü ya da platformun kararı sebebiyle sansüre maruz kaldığını göstermektedir. Bu çalışmanın, sinkaflı küfrün kategorize edilerek incelendiği bir yöntem sunması ve bu küfrün Türkçe çevirilerini incelemesi bakımından literatüre katkı sağladığı düşünülmektedir. İleride yapılacak çalışmalarda, platformdaki diğer yapımların alt yazıları incelenebilir veya bu konuda diğer dijital platformlarda yayınlanan yapımlarla karşılaştırmalı araştırmalar yapabilir.]]> <![CDATA[Unlike traditional TV, digital streaming platforms attract attention in that they allow the viewer to choose the content they want and they stream content freely. However, the official control mechanism, which has become valid for these platforms in Turkey lately, has started to raise doubts about this definition of freedom. This study investigated whether the censorship is also applied to Turkish subtitles of foreign productions on BluTV, about which there are many censorship claims. Accordingly, the translation strategies applied in the Turkish subtitles of The Wolf of Wall Street, one of the first three films with the most swearing in it, were contextually examined. The results showed that omission was employed as the predominant strategy, and secondly, toning down was used, and swearing was literally translated only 11 times throughout the movie. What is striking on a category basis is that the translator did not omit any cursing, insult, and literal meaning of the F word, which may be due to the nature of the film in which sound and image coexist. In addition, 68 uses of the F word were never even subtitled, despite being heard in the film. Findings indicate that the movie's subtitles were subject to censorship; either because of the translator's self-censorship or the platform's decision. It is thought that this study contributes to the literature in terms of presenting a method that categorizes and examines the F word and investigating the translations of the F word in Turkish. Future studies can examine the subtitles of other productions on the platform, or conduct comparative research on the issue with contents streamed on other digital platforms. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52152 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1991-2007]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/778 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ortadoğu’daki Yaratılış Mitoslarında Hava, Su ve Toprak Fenomenleri]]> <![CDATA[Phenomenon of Air, Water, and Soil in Creation Myths of Middle East]]> <![CDATA[İsmet TUNÇ]]> <![CDATA[Nurgül ÇELEBİ]]> <![CDATA[Dinler Tarihi, din, yaratılış, mitos, Ortadoğu Mitolojisi, hava, su, toprak]]> <![CDATA[History of Religions, religion, creation, mythos, Middle East Mythology, air, water, soil]]> <![CDATA[Yaratılış, geçmişten günümüze en çok merak edilen konuların başında gelmektedir. İnsanlar, içinde yaşadıkları dünyanın ve kendilerinin nasıl yaratıldıklarına daima ilgi göstermişlerdir. Doğal olarak konuyla ilgili pekçok anlatım türü gelişmiştir. Ortadoğu coğrafyası bu anlatımların en eski ve en özgün olanlarına ev sahipliği yapmaktadır. Bu sayede, birbirine benzer kültürel ve dinî aktarımların izlerini sürmek mümkün hâle gelmektedir. Özellikle yaratılış konusunda kimi fenomenlerin çeşitli kültürlerde birbirine benzer şekilde kullanıldığı görülmektedir. Bunların en fazla dile getirilenleri hava, su ve toprak fenomenleri olarak karşımıza çıkmaktadır. Dolayısıyla bu çalışma hava, su ve toprak olguları üzerinden yaratılış hadisesine odaklanmaktadır. Hem mitolojik hem de dinî geleneklerde bu olgular önemli bir yer almaktadır. Bu çalışmada Ortadoğu kültürlerinin yaratılış mitoslarına değinilerek bu mitoslar arasındaki benzerlik ve farklılıklar tespit edilmeye çalışılacaktır. Ayrıca bu mitoslardan tek tanrılı dinlere kaynaklık eden kimi kültürel fenomenler üzerinden Ortadoğu dinsel düşüncesi anlaşılmaya çalışılacaktır. Özellikle en erken medeniyetler olan Sümer, Babil, Mısır mitolojilerinde yer alan yaratılış öyküleri ele alınacak ve bu mitlerdeki su, hava ve toprak fenomenleri irdelenecektir. Ayrıca İbranî dinî geleneğinin bu mitoslardan ne ölçüde etkilendiği saptanmaya çalışılacaktır. Ortadoğu coğrafyasında doğup yayılan Hıristiyanlık ve İslam’daki yaratılış hadisesinde de söz konusu fenomenlerin etkisi incelenecektir. Bu çalışmanın sınırlarını belirleyen bölgede yaygın olan mit ve dinler, çoğunlukla tarihi karşılaştırma metoda ve fenomenolojik yönteme göre ele alınacaktır.]]> <![CDATA[Creation is one of the most curious subjects from past to present. Human beings always show an interest in how the world they live in and they are created. Naturally, many types of narration have developed on the subject. The geography of the Middle East is home to the oldest and most original of these narratives. In this way, it becomes possible to trace of similar cultural and religious transfers. It is seen that some phenomena, especially about creation, are used similarly in various cultures. The most frequently mentioned them are the phenomena of air, water and soil. Therefore, this study focuses on the event of creation through the phenomena of air, water and soil. These phenomena take an important place in both mythological and religious traditions. In this study, the similarities and differences between myths will be determined by referring to the myths of the creation in the Middle Eastern cultures. In addition, the religious thought of the Middle East will be tried to be understood through some cultural phenomena that are the source of monotheistic religions among these myths. Especially, the creation stories of Sumerian, Babylonian, Egyptian mythologies, which are the earliest civilizations, will be discussed and the phenomena of water, air and soil in these myths will be examined. Besides, it will be tried to determine how the Jewish tradition -as the earliest monotheistic religion- was affected by these myths. The effect of these phenomena will be examined on the creation story in Christianity and Islam, which was born and spread in the Middle East. The myths and religions, which are common in this region and define the boundaries of this study, will mostly be discussed according to historical comperative method and phenomenological method.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52125 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1715-1729]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/779 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Tasavvuf Edebiyatı Örneklerinde Özdenetim Değeri ve Kendini Bilmek]]> <![CDATA[The Self-Control Value and Self-Knowledge In The Examples of Turkish Sufi Literature ]]> <![CDATA[Sibel TURHAN TUNA]]> <![CDATA[Türk Halk bilimi, Türkçe eğitimi, değerler eğitimi, öz denetim, kendini bilmek, Türk Tasavvuf edebiyatı, Ahmed Yesevî, Hacı Bektaş Velî]]> <![CDATA[Turkish Folklore, Turkish education, values education, self-control, self-knowledge, Turkish Sufi literature, Ahmet Yesevi, Hacı Bektaş Veli ]]> <![CDATA[Bu çalışmada, kök değerlerden biri olan öz denetim ve tasavvufî düşüncelerden biri olan ‘kendini bilmek’ kavramından hareketle Türkçe veya Türk Dili ve Edebiyatı ders kitaplarındaki uygun temalı metinlere ‘nefsini denetleyebilen edepli insan’ yetiştirme bağlamında katkı sunma hedeflenmiştir. Buradan hareketle çalışmanın sorusu, öz denetim değerini Türk Tasavvuf edebiyatı örneklerinde ‘kendini bilmek’ kavramından hareketle sınıf seviyesine uygun Türkçe veya Türk Dili ve Edebiyatı ders kitaplarında kullanmak mümkün müdür? şeklinde tasarlanmıştır. Çalışma, temel nitel araştırma yönteminin esasını oluşturan yorum bilim ışığında, doküman analizi tekniği ile ele alınmaktadır. Çalışmanın esas çerçevesini sırasıyla ‘değer, değerler eğitimi, kök değerler; öz denetim değeri, kendini bilmek; tasavvufta kendini bilmek, öz denetim değeri ve kendini bilmek; Türk Tasavvuf Edebiyatı örneklerinde öz denetim değeri ve kendini bilmek’ başlıkları ile tüm bunlardan çıkarılan sonuç ve öneri oluşturmaktadır. Öz denetim kısaca, insanın insan olma yolculuğunda, fiziki olarak hareketlerini, ruhî olarak duygu ve düşüncelerini, eğilimlerini denetim altına alması, kendi kendinin kolluk kuvveti olması, davranışlarının sorumluluğunu üstlenmesi, gerektiğinde davranış değişikliğine gitmesi, af dilemesidir. Nefsini öz denetim altına alan insan edepli olur, edepli insan, aşkın bilinçle kendini ve kendinden ayrı olmayan Rab’bini bilir. İnsanda bu hal ise, insan olma yolculuğunda hep arzulanan son varış noktasıdır. Çalışmadan elde edilen sonuç bağlamında kısaca ifade edilebilir ki, soyut kavramlar olan öz denetim değeri ve kendini bilmek konusunun, somut edebiyat metinlerinden hareketle öğrencide istendik kazanıma dönüşmesini sağlayabilmek mümkündür. ]]> <![CDATA[In the current study, it is aimed to contribute to the appropriately themed texts in Turkish or Turkish Language and Literature textbooks in the context of training ‘decent people who can control their self’ based on the concept of self-control, which is one of the root values, and ‘self-knowledge’, which is one of important concepts of Sufism. From this point of view, the question of the current study is designed as ‘Is it possible to use the self-control value in Turkish or Turkish Language and Literature textbooks suitable for the relevant grade level, based on the concept of ‘self-knowledge’ in the examples of Turkish Sufi literature?’. The study uses the document analysis technique in the light of hermeneutics, which forms the basis of the basic qualitative research method. The main framework of the study consists of the following sub-headings; ‘value, values education, root values; self-control value; self-knowledge; self-knowledge in Sufism; self-control value and self-knowledge; self-control value in the examples of Turkish Sufi Literature and self-knowledge’ and of all the conclusions and suggestions drawn from all these. In short, self-control is the ability of a person to control his/her physical actions, feelings and thoughts in his/her spiritual journey, to be a law enforcement officer of himself/herself, to take responsibility for his/her behaviours, to change his/her behaviours when necessary, to ask for forgiveness. A person who takes his/her soul under self-control becomes decent; a decent person knows himself/herself and her Lord, who is not separate from himself/herself, with transcendent consciousness. In humans, this state is the final destination that is always desired in the journey of being human. In the context of the results obtained from the study, it can be briefly stated that it is possible to transform the abstract concepts of self-control value and self-knowledge into a desired outcome for the student, based on concrete literary texts.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52112 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[2037-2052]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/780 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ġassân Kenefânî’nin el-Kamîsu’l-Mesrûḳ (Çalıntı Gömlek) Adlı Öyküsü Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[A Study on Ghassan Kanafanı's Story called al-Kamîsu'l-Mesrûḳ (The Stolen Shirt)]]> <![CDATA[Ersin ÇİLEK]]> <![CDATA[Fuat DAŞ]]> <![CDATA[Arap Edebiyatı, Filistin Edebiyatı, Filistin Öyküsü, Ġassân Kenefânî, el-Kamîsu’l-Mesrûḳ]]> <![CDATA[Arabic Literature, Palestinian Literature, Palestine Story, Ghassan Kanafanı, al-Kamisu'l-Mesrûḳ]]> <![CDATA[Vatanlarından zorla çıkarılıp sürgün edilen bir millete ait olan Filistin direniş edebiyatının, modern Arap edebiyatında önemli bir yeri vardır. Bu edebiyatın doğuşu, Filistin sorununa doğrudan bağlı olarak ortaya çıkmıştır. Bu edebiyatın önde gelen temsilcilerinden biri hiç şüphesiz ki Ġassân Kenefânî’dir. Kenefânî birçok Filistinli gibi çocuk yaşta mülteci hayatı yaşamaya başlamış ve vatanından ayrı, zorluklarla dolu bir hayatı olmuştur. Birçok alanda eserler yazmasına rağmen onun ilgisini en fazla hikâye çekmiştir. Öyle ki, modern dönemde Filistin edebiyatının önde gelen öykücüleri arasında yerini almış, yazdığı roman ve hikâyelerle genelde Arap edebiyatına özelde ise Filistin edebiyatına büyük katkılar sağlamıştır. Hikâyelerinde toplumcu gerçekçi bir anlayış benimseyerek sürgün, göç, mültecilik, yoksulluk gibi Filistin halkının yaşadığı sorunlara yoğunlaşmış, eserleriyle bu sorunları tüm dünyaya anlatmaya çalışmıştır. el-Kamîsu’l-Mesrûḳ (Çalıntı Gömlek) adlı öyküsü de bu sorunları dile getirdiği ve Filistin trajedisini ele aldığı öykülerinden biridir. Bu öykü, yazarın ilk kısa öyküsü olup mülteci kamplarında yaşamaya mahkûm edilen Filistinli bir aileyi ve bu ailenin geçimi için mücadele veren ailenin reisi Ebu’l-Abd’ın yaşadıklarını ele almaktadır. Realist bir bakış açısına sahip olan Kenefânî, bu öyküsünde sıradan karakterler seçmiş, her ne kadar kamp hayatı yaşayan bir ailenin sorunlarını dile getirmeye çalışsa da öykünün arka planında Filistin trajedisini işlemiştir. Bu çalışmada, Filistin direniş edebiyatının önde gelen isimlerinden Ġassân Kenefânî’nin hayatı, eserleri, edebî kişiliği ele alınmış, el-Kamîsu’l-Mesrûḳ (Çalıntı Gömlek) adlı öyküsü üzerine bir inceleme yapılmıştır.]]> <![CDATA[Palestinian resistance literature, which belongs to a nation that was forcibly removed from their homeland and exiled, has an important place in modern Arabic literature. The birth of this literature emerged directly related to the Palestine problem. One of the leading representatives of this literature is undoubtedly Ghassan Kanafanı. Kanafanı, like many Palestinians, started living as a refugee at a young age and had a life full of difficulties apart from his homeland. Although he wrote works in many fields, it was the story that attracted his attention the most. So much so that he took his place among the leading storytellers of Palestinian literature in the modern period, and made great contributions to Arabic literature in general and Palestinian literature in particular with his novels and stories. By adopting a socialist realistic understanding in his stories, he focused on the problems of the Palestinian people such as exile, immigration, refugee and poverty, and tried to explain these problems to the whole world with his works. His story el-Kamîsu'l-Mesrûḳ (The Stolen Shirt) is one of his stories in which he expresses these problems and deals with the Palestinian tragedy. This story is the author's first short story and deals with a Palestinian family who was condemned to live in refugee camps and the experiences of Abu'l-Abd, the head of the family, who struggled for their livelihood. Kanafanı, who has a realist point of view, chose ordinary characters in this story, although he tried to express the problems of a family living in a camp life, he handled the Palestinian tragedy in the background of the story. In this study, the life, works and literary personality of Ghassan Kanafanı, one of the leading names in Palestinian resistance literature, were discussed and an analysis was made on his story el-Kamîsu'l-Mesrûḳ (Stolen Shirt).]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52071 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2239-2250]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/781 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Dede Korkut Hikâyeleri’nin 13. Boyu: “Salur Kazan’ın Yedi Başlı Ejderhayı Öldürmesi”nde Eş Dizimli Öge (Küme ve Dizi)lerin Bilgisayarlı Dil Bilim Yöntemleri ile İncelenmesi]]> <![CDATA[The Study of Collocational Components (Clusters and Chains) in The 13th Dede Korkut Story: “Salur Kazan’s Slaying of the Seven Headed Dragon” by Computational Linguistics Methods]]> <![CDATA[Meriç GÜVEN]]> <![CDATA[Yasemin KUBİLAY]]> <![CDATA[Bilgisayarlı dil bilim, Dede Korkut Hikâyeleri, On üçüncü Boy, eş dizim, birliktelik kullanımı]]> <![CDATA[Computational linguistics, Dede Korkut Stories, Thirteenth Story, collocation, co-occurrence]]> <![CDATA[Türk dili ve edebiyatında çok önemli bir yeri olan Dede Korkut Hikâyeleri’nin bilinen birinci (Dresden) ve ikinci (Vatikan) nüshalarının ardından üçüncü nüshası (Türkmen Sahra) geçtiğimiz yıllarda bulunmuş ve bilim dünyasına kazandırılmıştır. Türk Dünyası’nda heyecanla karşılanan yeni elyazmasının bulunuşu araştırmacılar için incelenmeyi bekleyen yeni bir faaliyet membaı olmuştur. Ayrıca UNESCO tarafından da kültürel bir miras olarak kabul edilen “Dede Korkut Geleneği”, Türk kültürünün çok kıymetli eserlerini üretmiş eşsiz bir araştırma sahasıdır. Bunun yanında bilişim teknolojileri alanındaki gelişmelere bağlı olarak günümüzde dillerin işlenmesi ses özelliklerinden yapı özelliklerine, söz varlıklarından söz dizimlerine kadar bütün dil birliklerinin istatistiksel veya kural tabanlı bilgisayarlı dil bilim yöntemleriyle çözümlenmesi olanaklı hale gelmiştir. Bu bağlamda Türk dil bilim çalışmalarında son 25 yıldır çalışılagelen “Eş Dizimlilik” konusu günümüzde artık bilgisayar destekli çalışmalarla yürütülmektedir. Ancak “Eş Dizimlilik” konusunda Türkçede tarihi dönem metinleri ile ilgili çalışmalar fazla değildir. Gerek Türkçenin tarihi dönemleri ile ilgili eş dizimsel çalışmaların azlığı, gerek dilsel fenomenlerin dil bilim yöntemlerinden yararlanılarak incelenmesinin olanaklı olması bizi eş dizimlilik konusunu hesaplamalı perspektifle inceleyen bir çalışma yapmaya sevketmiştir. Bu itibarla, Eski Anadolu Türkçesi ile yazılmış “Salur Kazan’ın Yedi Başlı Ejderhayı Öldürmesi” adlı 13. hikâyenin bilgisayarlı modelleme yöntemleriyle eş dizimsel öge (eş dizimsel dizi ve eş dizimsel küme) olarak incelenmesi, çalışmamızda esas alınmıştır.Hikâye, bilgisayar ortamına düz metin dosyası (.txt) olarak aktarılmış, hikâyedeki eş dizimli söz varlığı Python programlama dilinde AntConc 3.5.9 (2020) yazılımına işlenmiş ve Log-likehood, MI değeri, T-skoru, Dice coefficient değeri gibi farklı istatistik analizleri ile de eş dizimlilikler incelenmiştir. İstatistiksel önem kriteri esas alarak kullanılan yöntemde, temelde bir kelimenin toplam kullanımından ne kadarının belirlenen kelimelerle gerçekleştiğini esas alan algoritmalar uygulanmıştır. Böylelikle hem araştırmacı tarafından dil bilimsel metotlarla saptanan eş dizimli söz varlığına ait bulgular hem de doğal dil işleme yöntemleri ile elde edilen bulgular karşılaştırılarak eş dizimlilik konusu karşılık bağlamında değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[The third copy (Türkmen Sahra) of The Stories of Dede Korkut, which has a very important place in Turkish language and literature, was discovered and brought to the scientific community in recent years, after its first(Dresden) and second(Vatican) copies. The discovery of the new manuscript has become a source of new activity waiting to be examined by reasearchers. The “Dede Korkut Tradition”, also accepted as a cultural heritage by UNESCO, is an unmatched field of research that has produced very precious works of Turkish Culture. Owing to developments in the field of information technologies, the processing of languages from phonetics to the structural qualities, from vocabulary to syntax, the analysis of all language components with statistical or rule based computational linguistics methods has become possible. In this context, the subject of “Collocation” that has been studied for the past 25 years in Turkish linguistics is now conducted by computational studies. However there are not many studies in the subject of “Collocation” in Turkish historical texts. The scarcity of collocational studies on the historical periods of Turkish, and the possibility of studying linguistic phenomena using linguistics methods has lead us to conduct a study that examines the subject of collocation with a computational perspective. Therefore we have based our study on the examination of the 13th Story, “Salur Kazan’s Killing of the Seven Headed Dragon”, in terms of collocational components (clusters and chains) using computational modeling methods.The story was uploaded to the computer as a plain text file (.txt), the collocational vocabulary of the story was processed in Python programming language and in AntConc 3.5.9 (2020) software, then the collocations were studied using different statistical analyses such as Log-likelihood, MI score, T-score and Dice coefficient. Basically algorithms that take into account how many of total usage of the words appear together were used in the method using the criterion of statistical significance. In this way, both the results that belong to the collocational vocabulary determined by linguistic methods, and the results obtained by natural language processing methods were compared and analysed in the context of collocation.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52066 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1903-1924]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/782 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Covid-19 Pandemi Döneminde İlkokul 1. ve 2. Sınıf Öğrencilerinin Yazma Hatalarının Belirlenmesi]]> <![CDATA[Determining the Writing Mistakes of Primary School 1st and 2nd Grades Students During the Covid-19 Pandemic Period]]> <![CDATA[Başak KASA AYTEN]]> <![CDATA[Sema EKMEKCİ]]> <![CDATA[İlk okuma yazma öğretimi, ilkokul, yazım hataları, dikte çalışması, Uzaktan eğitim]]> <![CDATA[Teaching literacy, primary school, spelling mistakes, dictation practices, Distance education]]> <![CDATA[Bu araştırmanın amacı Covid-19 pandemi döneminde ilkokul 1. ve 2. sınıfta okuyan öğrencilerinin yazım hatalarının belirlemek, bu öğrencilerin dikkat etmeleri gereken önemli yazım, imla ve noktalama kurallarını ne kadar göz önünde bulundurdukları ortaya koymaktır. Araştırmada nitel araştırma yaklaşımı benimsenmiş ve doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. İnönü Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimler Bilimsel Araştırma etik kurulu 22.04.2021 tarihli 2021/8-37 sayılı karara göre etik izinler alınmıştır. Veri toplama aracı olarak öğrencilerin seviyesine uygun bir metinle dikte çalışması yapılarak öğrencilerden dokümanlar toplanmıştır. Dikte çalışmalarındaki metinler Milli Eğitim Bakanlığı’nın (MEB) belirlediği kitaplardan alınıp, uzman görüşüne sunularak belirlenmiştir. Araştırmanın katılımcıları Diyarbakır Çermik ilçesindeki ilkokul 1. ve 2. sınıf öğrencilerinden kolay ulaşılabilir örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. Araştırmada toplam 158 öğrenciye dikte ettirilen yazı verileri toplanmıştır. Birinci sınıftan 45 öğrenci, 2. sınıftan 80 öğrencinin yazı örnekleri incelemeye alınmıştır. Katılan 33 öğrencinin yazısı dikte çalışmasına hiç başlanmamasından veya yarım bırakılmasından kaynaklı incelemeye dâhil edilmemiştir. Elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Araştırmada elde edilen bulgulara göre ilkokul 1.sınıf öğrencilerinin en fazla harf karıştırma, cümle başı büyük harf hatası, harf çıkarma, kullanılmaması gereken yerde büyük harf kullanma; 2. sınıf öğrencilerinin en fazla cümle başı büyük harf hatası, özel isimde büyük harf hatası, harf karıştırma hatalarını yaptıkları tespit edilmiştir. Ayrıca 1. ve 2. sınıf öğrencilerinde çoğunlukla noktalama işaretlerine dikkat etmeden yazdıkları görülmektedir. Yazım hatalarının 2. sınıfta devam etmesi uzaktan eğitim sürecinde yazma çalışmalarının değerlendirmesinin ihmal edildiğinin göstergesi olabilir. Bu bağlamda telafi eğitimleriyle öğrencilerin yazım hatalarının giderilmesine yönelik etkinliklerin yapılması önerilebilir. ]]> <![CDATA[This study aims to determine the writing mistakes of primary school 1st and 2nd grade students during the pandemic period and to reveal how much they consider the important spelling, dictation, and punctuation rules to which they should pay attention. The qualitative research approach was adopted and document analysis method was used in the study. The necessary approval was obtained for the research from Social and Human Sciences Scientific Research Ethics Committee of Inonu University with the dated 22.04.2021 and decision number 2021/8-37. As a data collection tool, a dictation practice was performed with a text suitable for the students' levels and their papers were collected. Participants of the study were selected from primary school 1st and 2nd grade students in Diyarbakır/Çermik district, using convenience sampling method. In the study, the writings dictated to a total of 158 students were collected as the data. The writing samples of 45 students from the 1st grade and 80 students from the 2nd grade were examined. The papers of 33 participating students were excluded from the analysis since dictation practice was never started or left unfinished. The obtained data were analyzed by the content analysis method. According to the findings obtained in the research, primary school 1st grade students were mostly found to confuse the letters, to make capitalization errors at the beginning of sentences, to remove letters, and to use capital letters unnecessarily, while the 2nd grade students primarily made capitalization mistakes at the beginning of sentences, capitalization errors in proper nouns, and displayed confusion of letters. Besides, it was observed that 1st and 2nd grade students mostly wrote without paying attention to punctuation marks. The continuation of spelling mistakes in the 2nd grade may be an indication that the evaluation of writing studies was neglected in the distance education process. In this context, it can be recommended to carry out activities to correct the spelling mistakes of the students with remedial training.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52060 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1787-1810]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/783 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tarihin Kurgusu versus Kurgunun Tarihi: Veba Geceleri]]> <![CDATA[The Fiction of History versus the History of Fiction: Veba Geceleri (Nights of Plague)]]> <![CDATA[Ulaş BİNGÖL]]> <![CDATA[Enser YILMAZ]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, Orhan Pamuk, yeni tarihselcilik, kurgu, II. Abdülhamit]]> <![CDATA[New Turkish literature, Orhan Pamuk, new historicism, fiction, Abdul Hamid II]]> <![CDATA[Roman ile tarih arasındaki ilişki daima tartışmalı olmuştur. Romancının tarihsel malzemeden ne derece faydalanacağı ve tarihî şahsiyetleri eserde ne şekilde anlatacağı ile ilgili muhtelif düşünceler ortaya konulmuştur. Postmodern söylem ile birlikte yaygınlaşan yeni tarihselci söylem tarihçinin nesnel olamayacağını, tarih ile kurguya dayanan edebiyat arasında birtakım paralelliklerin olduğunu ortaya koyar. Yeni tarihselciliği benimseyen postmodern romancılar tarihsel malzemeyi diledikleri gibi kurgulamakta, kurgu ile tarihsel gerçeklik arasındaki çizgiyi ortadan kaldırabilmektedirler. Orhan Pamuk’un yeni tarihselcilik anlayışı bağlamında kaleme aldığı Veba Geceleri romanı temelde Osmanlı Devleti’nde 1901 yılında yaşanan bir veba olayına dayansa da hayali bir adaya ve bazı kurmaca kahramanlara odaklanır. Bunun yanında Osmanlı Devleti’nin son padişahlarından II. Abdülhamit’in siyaset anlayışına ve kişiliğine değinir. Yazar, Mîna Mingerli adında kurmaca bir kahramanı sözcü olarak kullanarak 1901’de hayali Minger Adası’nda veba, aşk ve polisiye üçgeninde bir anlatı meydana getirir. Bu anlatı, Minger halkının ulus olma sürecine değinse de ulus devletin ironisi şeklinde kurgulanır. Ulus devletlerin kuruluşu esnasında yaşanan olayların aktarımının zaman içerisinde değişme uğraması ve ulus devlet kurucularının bir ulusal mite dönüşme sürecini parodiye başvurarak anlatan roman, kurgu ile gerçek arasındaki çizgiyi ortadan kaldırmaya çalışır. Anlatıcı, geçmişi anlatırken zaman zaman günümüzdeki olaylara göndermede bulunarak tarihsel bilginin ister istemez kurguya dayandığını göstermeye çalışır. Veba Geceleri tarihsel bilginin kurgulanması ile kurgulanan olay ve kişilerin iç içe geçerek anlatıldığı bir romandır. Bu çalışmada Veba Geceleri’nde tarihin nasıl kurgulandığı ile kurgulanan olay ve kişilerin tarihe ne şekilde yansıtılmaya çalışıldığı üzerinde durulacaktır.]]> <![CDATA[The relationship between the novel and history has always been controversial. Various ideas have been put forward about the extent to which the novelist should benefit from the historical material and how s/he should describe the historical figures in the work. The new historicist discourse, which has become widespread following the postmodern discourse, reveals that the historian cannot be objective and that there are some parallels between history and fictional literature. Postmodern novelists who adopt the new historicism can fictionalize the historical material as they wish and can eliminate the line between fiction and historical reality. Although Orhan Pamuk's novel Nights of Plague, written in the context of his new historicism, is based on a plague event in the Ottoman Empire in 1901, it focuses on an imaginary island and some fictional heroes. In addition, it refers to one of the last sultans of the Ottoman Empire, Abdul Hamid II’s understanding of politics and his personality. Using a fictional heroine named Mina Mingerli as a narrator; the author creates a narrative in the triangle of plague, love, and crime on the imaginary Minger Island in 1901. Although this narrative touches on the Minger people’ process of becoming a nation, it is fictionalized as the irony of the nation-state. The novel, which narrates the transformation of the events experienced during the establishment of the nation-states over time and the transformation of the nation-state founders into a national myth through parody, tries to eliminate the line between fiction and reality. While telling the past, the narrator tries to show that historical knowledge is necessarily based on fiction by referring to current events from time to time. Nights of Plague is a novel in which the events and people fictionalized through the fictionalization of historical knowledge are intertwined. In this study, the focus will be on how history is fictionalized and how the fictionalized events and people are reflected in history in the context of Nights of Plague.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52012 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1811-1830]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/784 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[XX Yüzyılın Başlarında Özbek Şiirinin Yenilenme İlkeleri ve Bir Dizi Nesil ]]> <![CDATA[Principles of Renewal of Uzbek Poetry and Generations of the Early XX Century]]> <![CDATA[Shahnoza NAZAROVA]]> <![CDATA[Shahnoza NAZAROVA]]> <![CDATA[Edebiyat, Klasik edebiyat, Aydınlanma dönemi, Milli Uyanış, Ilerleme, Ceditçilik, Yenı özbek şiiri, Edebi nesil, Eruz şiir sistemi, Parmak şiir sistemi]]> <![CDATA[Literature, Classical literature, Enlightenment period, National awakening, Progress, Jadidism, New uzbek poetry, Literary generation, Aruz poetry system, Finger poetry system]]> <![CDATA[XIX yüzyılın sonundan XX yüzyılın başına kadar olan dönem Özbek edebiyatı ve edebiyat eleştirisinde en karmaşık ve tartışmalı dönemdir. Klasik edebiyatın yeni bir edebiyat, geleneklerden etkilenen yeni yaratıcı yasalar, halkın bir ulus haline gelmesi bu dönemde oldu. Özbek edebiyatının önceki aşamaları yüzyıllar boyunca bir dönemden diğerine geçerken, günümüzdeki geçiş çok kısa, çok dar bir zaman diliminde gerçekleşmiştir. Klasik edebiyat, Aydınlanma edebiyatına ve Aydınlanmada yeni Cedid edebiyatına emildi. Şiir sistemleri, kafıye sistemleri, poetik formlar, poetik imgelerin anlamı sürekli genişlemiş, daralmış ve yenilenmiş, yenilenmeye yol açan bir olumsuzlama zinciri oluşturmuştur. Yeni dönem, iki durgunluk arasında Özbek edebiyatının canlandığı bir dönemdi. Bu zamana kadar klasik edebiyat zirveye ulaşmıştı va yenilenmeye ihtiyacı vardı. Bu döneme Milli Uyanış diyoruz. Aşağıda ele alacağımız birçok faktörün etkisi altında yeni, Cedid edebiyatı oluşturuldu, ancak bu bir gerekliliktı. Ama sonra yıllarca süren durgunluk ve tereddüt başladı. Yeni edebiyatın özgünlüğü, yeni nesillerde yalnızca bir avuç yaratıcıda devam etti. Milli uyanış süreci, XVIII yüzyılda Avrupada gelişen aydınlama hereketine benzemekle birlikte, doğrudan Avrupadaki çeşitli siyasi değişimlerin etkisi altında ortaya çıktığını söyleyemeyiz. Klasık edebiyatla bağlantılı olan Aydınlanma edebiyatı, Tatar, Türk, Azeri edebiyatının etkisiyle oluşmuştur. Bu bakımdan Ceditçiliğin kendi manevi kökleri vardı. Bunun yanı sıra, Siddiqi Ajzi, Abdulla Avloni, Tavallo, Ibrahim Davron, Bahrombek Davlatshoyev Tarjimon, Sofizoda şiiri de bu makalede ele alınmıştır.]]> <![CDATA[The period from the end of the 19th century to the beginning of the 20th century is the most complex and controversial period in Uzbek literature and literary criticism. It was during this period that classical literature became a new literature, creative new laws influenced by traditions, the people became a nation. While the previous stages of Uzbek literature passed from one period to another for centuries, the current transition took place in a very short, very tight period of time. Classical literature was absorbed into the literature of the Enlightenment, and enlightenment into the new, that is, Jadid literature. Poetic systems, rhyming systems, poetic forms, the meaning of poetic images have been constantly expanding, narrowing and renewing, forming a chain of negation that has led to renewal. The new period was a period of living and rejuvenation of Uzbek literature between the two recessions. By this time, classical literature had reached its peak and was in need of renewal. We call this period the National Awakening. Under the influence of many factors, which we will consider below, a new, serious literature was created, but it was a necessity. But then began the years of stagnation and hesitation that lasted for many more years. The authenticity of the new literature continued only in a handful of creators in new generations. It is well known that while the process of national revival was similar to the enlightenment movement that flourished in Europe in the eighteenth century, we cannot say that it arose directly under the influence of various political changes in Europe. It was formed under the influence of Enlightenment literature, Tatar, Turkish, Azeri literature, which was connected with the classical literature. In this respect, Jadidism had its own spiritual roots. Besides this, verse of Siddiqi Ajzi, Abdulla Avloni, Tavallo, Ibrahim Davron, Bahrombek Davlatshoyev Tarjimon, Sofizoda is also considered in this article.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=52002 <![CDATA[Volume: 17 Issue 3[995-1003]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/785 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hz. İsa’ya Methiye: Ahmedî’nin “ʿÎsî” Redifli Kasidesini Mitoloji ve Dinler Tarihi Üzerinden Okuma Denemesi ]]> <![CDATA[Praise to Jesus: An Attepmt to Read Ahmedî's Ode with Repeated-voice “ʿÎsî” through Mythology and History of Religions]]> <![CDATA[Fatma Sabiha KUTLAR OĞUZ]]> <![CDATA[Fatih UĞUR]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, 14. yüzyıl, Ahmedî, İsa, Mesih, dinler tarihi, mitoloji]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, 14th century, Ahmedi, Jesus, Christ, mythology, history of religions]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatında sıklıkla telmih konusu olan Hz. İsa, dünyada geçirdiği sürede gösterdiği pek çok mucize dolayısıyla şairlerin dikkatini çekmiş bir peygamberdir. Bilhassa hastaları iyileştirmesi, ölüleri diriltmesi gibi mucizeleri ve göğe yükselmesi gibi insanüstü eylemleri dolayısıyla klasik edebiyat metinlerinde yer bulmuştur. Pek çok şair, onun bu özelliklerini çeşitli sanatlar vasıtasıyla ele almış ve yorumlamışlardır. XIV. yüzyılın önde gelen şairlerinden Ahmedî de Hz. İsa’nın çeşitli özelliklerine telmihte bulunan şairlerden biridir. Dîvân’ında yer verdiği olağanüstü özellikler gösteren şahıslardan biri de, hemen her mucizesiyle şairlerin dikkatini çekmiş olan Hz. İsa’dır. Klasik Türk edebiyatında henüz başka bir örneğine tesadüf edilmemiş olan “ʿÎsî” redifli kasidesinde ve Dîvân’da yer alan diğer bazı beyitlerinde Ahmedî, Hz. İsa’nın pek çok mucizesinden söz etmiştir. Genellikle Kur’an-ı Kerim kaynaklı olduğu dikkat çeken bu mucizelerin yanı sıra şair, mitoloji ve dinler tarihi zemininde okumaya müsait beyitler de söylemiştir. Kasidede ve Dîvân’da yer alan Hz. İsa ile ilgili bazı beyitlerde, Kur’an ve peygamberler tarihi eserlerinin yanı sıra kanonik İnciller, apokrif metinler ve de bilhassa mitoloji kaynakları ışığında değerlendirilmesi gereken bir muhtevanın olduğu dikkat çekmektedir. Şairin Hz. İsa’ya dair bazı tasavvurları, muhtelif kültürlerin mitolojisinde yer alan ve Hz. İsa ile ilişkilendirilen Temmuz (Dumuzi) tipi ölen ve dirilen bahar tanrılarına dair sembolleri hatırlatmaktadır. Bu çalışmada da Ahmedî’nin “ʿÎsî” redifli kasidesi ve Dîvân’ında yer alan bazı beyitleri, dinler tarihi kaynakları ve mitolojik veriler ışığında açıklanmaya çalışılacaktır.]]> <![CDATA[Jesus, who is often the subject of reference in classical Turkish literature, is a figure who attracted the attention of poets with many miracles he showed during his life on the earth. His place in the classical literature is predominantly due to his miracles such as healing the sick, resurrecting the dead, and his ascension to the sky. Poets have discussed and reinterpreted these through various ways. Ahmedî, a leading poet in the 14th century, is one of the poets who referenced to miracles and characteristics of Jesus. In his divan, he talked about many figures and prophets who showed extraordinary characteristics. One of them is Jesus, who attracted the attention of poets with almost every miracle he performed. In his ode and in some other couplets in his divan, Ahmedî mentioned many miracles of Jesus. He used the repeated-voice “ʿÎsî”, which there is yet to be found any other example. In addition to these miracles which draw attention as they usually originated from the Qur’an, the poet also wrote couplets that are suitable for reading in light of mythology and history of religions. It is noteworthy that in some couplets about Jesus in his ode and divan, there is a content that should be examinated in light of the canonical holy books, apocryphal texts and especially mythology sources, as well as the Qur’an and history of prophets works. Some of the portrayals of Jesus in poet’s couplets resemble symbols which are included in mythologies of various cultures, such as Temmuz/Dumuzi-like spring and fertilty deities. In this study, we explain Ahmedî's ode with repeated-voice “ʿÎsî” and some couplets in his divan in the light of historical sources of religions and mythological data.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51990 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1639-1666]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/786 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İstanbul Üniversitesinin Kuruluş Yıllarında Alman Profesörlerin Derslerinde Yapılan İlk Sözlü Çeviri Denemeleri (1933-1953) ]]> <![CDATA[The First Oral Translation Practices at the Lectures of German Professors in the Founding Years of Istanbul University (1933-1953)]]> <![CDATA[Şule ERDOĞDU-YİLMAZ]]> <![CDATA[Muharrem TOSUN]]> <![CDATA[Çeviribilim/Mütercim-Tercümanlık bölümleri, akademik çeviri eğitimi, sözlü çeviri türleri, Alman profesörler, sözlü çeviri pratiği]]> <![CDATA[Departments of Translation Studies/Translation and Interpreting, academic translation training, oral translation types, German professors, oral translation practice]]> <![CDATA[1933 yılında yapılan üniversite reformuyla birlikte kurulan İstanbul Üniversitesinde önce dört fakülte açılmıştır. Nazi Almanya’sından kaçarak ülkemize sığınan Alman profesörler ile yurt dışında doktora yapan Türk akademisyenler, İstanbul Üniversitesinin bu dört fakültesinde eğitim vermişlerdir. Üniversitede ders vermeye başlayan fakat Türkçe bilmeyen Alman hocalar ile Almanca bilmeyen üniversite öğrencileri arasında iletişimin kurulması en temel ihtiyaç olmuş ve bu durum sözlü çeviri desteğiyle aşılmaya çalışılmıştır. Doktorasını yurt dışında yapmış, yabancı dil edincine sahip Türk doçent ve asistanlar, yabancı profesörler için birçok alanda sözlü çeviriler yapmaya başlamış ve yabancı hocalara sağlanan çeviri desteği uzun yıllar devam etmiştir. Bu sayede Türk bilim insanları, akademik statülerinin dışında iletişim uzmanı ve tercüman gibi yeni kimlikler kazanmışlardır. Yapılan çalışmanın amacı, 1933-1953 yılları arasında ülkemizde kalan Alman hocalara sözlü çeviri yapan Türk bilim insanlarının eğitim geçmişlerine değinerek, sözlü çeviri sürecinde neler yaşadıklarını, sürecin kendilerine sağladığı olumlu katkıların yanı sıra sürecin olumsuz yönlerini belirlemektir. Yöntem olarak, Alman profesörlerin sözlü çeviri sürecine yönelik kişisel görüş ve değerlendirmelerine doğrudan yer verilecektir. Sözlü çeviri sürecine katılan tüm eyleyicilerin kimler olduğu, herhangi bir çeviri eğitimi almayan Türk bilim insanlarının sözlü çeviri sürecine nasıl dâhil oldukları, süreci nasıl yürüttükleri, sözlü çeviri sürecinde hangi sözlü çeviri yöntemlerini benimsedikleri, sözlü iletişimin gerçekleşmesindeki bireysel etkileri ve sözlü çeviri pratiğinin nasıl işlediği incelenmiştir.]]> <![CDATA[Four faculties were opened at Istanbul University, which was established with the university reform in 1933. German professors who escaped from Nazi Germany and took refuge in our country, and Turkish academicians who earned a PhD abroad lectured at these IU faculties. The communication between German professors who could not speak Turkish and undergraduates who could not speak German was the most essential necessity, and this situation was tried to be overcome with the support of oral translation. Turkish associate professors and assistants who earned a PhD abroad and had a foreign language capital started interpreting for foreign professors in many fields and this support continued for many years. By this means, Turkish scientists acquired new identities such as communication expert and translator apart from their academic status. Referring to the educational backgrounds of Turkish scientists who interpreted for German professors settling down in our country from 1933 to 1953, the purpose of this study is to determine what Turkish scientists experienced in the process of oral translation, their positive contributions to this translation process as well as the negative aspects of this process. One of the methods used is to include directly the subjective opinions and evaluations of German professors about the process of oral translation. As a result, it was determined who were the actors involved in the process of oral translation, how Turkish scientists took part in the interpreting process without having any academic translation experience or degree, which type of interpretation they adopted in the interpreting process they conducted, their individual influences on the production of translation, how the interpreting practice worked in the cause-effect relationship considering the physical conditions.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51985 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[2053-2064]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/787 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Lizbon Denizcilik Müzesinde Sergilenen Eserlerde Bulunan Mitolojik Öğeler]]> <![CDATA[Mythological Elements of Artworks Exhibited in Lisbon Maritime Museum]]> <![CDATA[Mustafa Gürbüz BEYDİZ]]> <![CDATA[Sanat Tarihi, Mitoloji, Portekiz, Lizbon, Museu de Marinha]]> <![CDATA[Art History, Mythology, Portugal, Lisbon, Museu de Marinha]]> <![CDATA[Mitosların farklı kültürlerde özgün karşılıkları bulunmaktadır. Denizcilik kültürünün içinde gelişerek farklı anlatımlarla karşılaşılan mitler toplumların sanatını da etkilemiştir. Sanatçılar pagan inanışları doğrultusunda sanat eserleri üretmeye devam etmiştir. Bu eserleri sanatın uygulanabileceği her yerde görmek mümkündür. Toplumsal zihin ve estetik algı bu sanatsal eserlerle gelişmiştir. Ticaretin gelişmesiyle toplumların zenginleşmesi sanatın da olumlu yönde evrilmesini sağlamıştır. Müzeler sanatın her türünü korumak ve geleceğe taşımak için önemli birer misyon üstlenmişlerdir. Denizcilik müzeleri de kendisine özgün tematik eserleri bünyesinde barındırır. Bu müzelerde denizcilik kültürüne ait farklı eserler sergilendiği gibi kraliyet ailesine ait zengin buluntular da günümüze taşınmaktadır. Yunan ve Roma mitlerine ait karakterlerin birçok ülkenin tarihi sanat eserlerinde tasvir edildiği düşünüldüğünde denizcilikle ilgili eserlerde de bu estetiksel gücünü etkileyici bir biçimde korumuştur. Müzede sergilenen kraliyet kayıkları, kültürlerin etkileşimlerinin mitoslar vasıtasıyla nasıl olduğunu ve somutlaştığını göstermektedir. Portekiz halkının kıyılarda kullandığı küçük balıkçı teknelerinde ise farklı mitsel tasvirler bulunmaktadır. Balıkçı kayıkların kraliyet kayıklarından ne tür etnografik özellikler taşıdığı ve ikonografik açılımları bu çalışmayla ele alınmıştır. Eserlerdeki mitsel karakterlerin kimliklerinin neler olduğunu öğrenmek, kültürel etkileşim çizgisini takip edebilmek amacıyla yapılan incelemede nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Lizbon Denizcilik Müzesi 2018 yılında TÜBİTAK 2219-Yurt Dışı Doktora Sonrası Araştırma Burs Programı kapsamında ziyaret edilmiş ve konuyla ilgili görseller fotoğraflanarak belgelenmiştir.]]> <![CDATA[Mythological stories have genuine equivalents in different cultures. Mythos emerged in maritime culture and evolved into different narrations have affected the art of societies. Artists kept producing artwork in line with their pagan beliefs. It is possible to encounter such artworks everywhere that art is performed. Social consciousness and aesthetics perception are progressed with such artworks. The enrichment of societies with the development of trade has ensured the evolvement of art in a positive direction. This is probably the reason why museums exist. They have undertaken an important mission to preserve art and carry it into the future. Maritime museums contain distinctive thematic artworks. As various artworks of maritime culture are exhibited they bring rich troves of royalty into the future. As Greek and Roman mythos are described in artworks of many countries, they have preserved their impressive power in maritime artworks. Royal boats exhibited in the museum show how cultural interaction has occurred and concretized through mythos. There are different mythic depictions in small fishing boats used by the Portuguese. Furthermore, what kind of ethnographic features and iconographic denotations of these fishing boats have apart from royal boats are examined. Qualitative research methods are used in this study, which is designed to find out the identities of mythic characters and track down the cultural interactions line in these artworks. Lisbon Maritime Museum is visited in 2018 within the scope of TUBITAK 2219 - International Post-Doctoral Research Fellowship Program and related artworks are documented through photos.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51861 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1511-1528]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/788 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fantastik Çocuk Yazınında Türk Mitolojisinin Bulunma Durumu: Yeşim Taşı Efsanesi Örneği]]> <![CDATA[The Presence Of Turkish Mythology In Fantastic Children’s Literature: Jade Stone Legend Sample]]> <![CDATA[Şerife Seher EROL ÇALIŞKAN]]> <![CDATA[Müge BAYRAKTAR]]> <![CDATA[Halk Bilimi, fantastik, fantastik çocuk yazını, mitoloji, Türk Mitolojisi, Yeşim Taşı Efsanesi-Karanlık Dünyaya Yolculuk]]> <![CDATA[Folklore, Fantastic, fantastic children’s literature, mythology, Turkish mythology, The Legend of Jade Stone- Journey to the Dark World]]> <![CDATA[Çocukların hayata bakış açısı yetişkinlerden farklıdır. Onların dünyasında katı gerçekler yoktur. Onların dünyasında sınırsız bir düş gücü vardır, düş ve gerçek iç içedir. Bu yönlerinin köreltilmemesi açısından fantastik çocuk yazını büyük önem taşımaktadır. Devlerin, perilerin, örümcek adamın, Süpermen’in çocukların ilgisini çektiği inkâr edilemez bir gerçektir. Gerçek ve gerçek dışılığın beraber yer aldığı çocuk dünyası, fantastik yazınla da ciddi bir bağ kurmaktadır. Çünkü fantastik yazın, temellerini gerçek üstü unsurlardan alır. Fantastik yazının temelinde, çocuğun düş gücüne katkı sağlamak ve karşılaşılan olumsuz durumların aşılabileceğini göstermek vardır. Bu çalışma “günümüz fantastik çocuk yazınında Türk mitolojisinin bulunma durumu nedir?” sorusu üzerine kurulmuştur. Araştırmada fantastik çocuk yazınında Türk mitolojisinin bulunma durumunu tespit etmek amaçlanmıştır. Fantastik çocuk yazını geniş bir alanı kapsadığı için konu sınırlandırılmış ve güncel eserler üzerine çalışılmıştır. 2020 yılında çıkarılan fantastik kitapların hemen hepsi incelenmiş ve içlerinden Türk mitolojisini en iyi yansıttığını düşündüğümüz yine 2020 yılında Ömer Ünal tarafından kaleme alınan Yeşim Taşı Efsanesi Karanlık Dünyaya Yolculuk kitabı örnek eser olarak seçilmiştir. Söz konusu kitabın içeriği incelendiğinde Türk mitolojisine ait unsurları sadece isim olarak barındırmadığı, fantastik kurgunun Türk mitolojisiyle zenginleştirdiği tespit edilmiştir. Çocukların kendi değerlerini öğrenmeleri, zorluklarla mücadele ederken yabancı kahramanlar yerine kendi kültürlerindeki kahramanlarla bağ kurmaları, milli-manevi değerleri gelişerek büyüyen nesiller yetiştirme açısından büyük önem taşımaktadır.]]> <![CDATA[Children’s perspective on life is different from adults. There are no (concrete) facts in their world. There is a limitless imagination in their world, dream and reality are intertwined. Fantastic children's writing is of great importance in terms of not blunting and even supporting these aspects. Because it is an underiable fact that giants, fairies, Spiderman and Superman attract the attention of children. Children’s world, where reality and unreality coexist, establishes a serious connection with fantastic literature, too. Because, fantastic literature takes its root from surreal elements. The basis of fantastic literature is to contribute to the imagination of the child and to show that the negative situation which are encountered can be overcome. This study was also founded on the question that “What is the presence of Turkish mythology in today’s children’s literature? The aim of this research is to determine the presence of Turkish mythology in fantastic children’s literature. Since the fantastic children’s literature includes awide area, the subject, was limited and current works have been studied. Almost all of the fantastic boks published in 2020 were examined. The book, The book, The Legend of Jade Stone, Journey to the Dark World- written by Ömer Ünal in 2020- which we think it reflects the Turkish mythology best was chosen as the sample work. When the content of the book in question was analysed, it was determined that it not only contained the names of the elements belong to Turkish mythology. It is of great importance for children to learn their own values, to establish ties with hereos in their own cultures instead of foreign heroes while struqqling with difficulties, in terms of raising qenerations that grow by developing national and spiritual values.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51860 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1559-1572]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/789 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Derlem Dilbilim ve Derleme Kuramsal Bir Bakış]]> <![CDATA[Corpus Linguistics and Corpus A Theoretical Perspective]]> <![CDATA[Ramazan ŞİMŞEK]]> <![CDATA[Derlem, Derlem dilbilim, teknoloji, metin, Derlem türleri ]]> <![CDATA[Corpus, Corpus linguistics, technology, text, Corpus types]]> <![CDATA[Dil ve dile yönelik çalışmalar yüzyıllardan beri devam etmekte olup her araştırmacı tarihsel süreçteki bilgi birikimi ile yeni çıkarımlarda bulunmaktadır. Teknoloji ve bilişimdeki gelişim bilgiyi ve bilgiyle ilişkili olan her şeyi etkilemektedir. Dil ve dil pratiklerini inceleme, betimleme, analiz etmede kullanılan derlem dilbilim alanı da bu gelişimden etkilenmiş; 1970’lere kadar kurumsal yapıların bünyesinde yapılan derlem araştırmaları takip eden yıllarda geliştirilen araçlarla, yazılımlarla bağımsız araştırmacılar tarafından da yürütülmeye başlanmıştır. Süreçte derlemlerin veri setleri de dönüşerek milyon kelimelik yapılara bürünmüştür. Tüm bu gelişmeler derlem ve derlem dilbilimin temel ilkelerini ve araştırma alanlarını belirginleştirmiştir. Bağımsız araştırmacılar tarafından da yürütülmeye başlanan derlem çalışmaları ile derlem tasarımına yönelik temsil edicilik, denge, örnekçe, boyut, makine tarafından okunabilirlik, telif hakları gibi ilkelerin öne çıktığı saptanmıştır. Derlemler oluşturma amaçlarına göre genel, özel, tarihsel, etiketlenmiş, etiketlenmemiş, öğrenci derlemleri gibi türlere de ayrılmıştır. Bu araştırmada da Türkiye’de son yıllarda yapılan dil ve dil eğitimi ile alakalı derlem çalışmaları üzerinde durulmuş; proje tabanlı yapılan çalışmaların alana katkıları burgulanmıştır. Derlemler kapsamında dil eğitimi alanların ve araştırmacıların kullandığı öğrenme yöntemleri değerlendirilmiş; bu yöntemlerin sürece kakıları, özerk öğrenme ya da öğrenmeyi öğrenme yaklaşımına etkileri; kelime öğretimi, deyim öğretimi; dil eğitiminde tüme varım ilkesinini işletilmesi gibi alt başlıklar değerlendirilmiştir. Bu çerçevede derlem ve derlem dilbilime yönelik araştırmacılarda kuramsal bir alt yapının oluşumu hedeflenmiştir.]]> <![CDATA[Language and language studies have been going on for centuries; each researcher makes new inferences with his knowledge in the historical process. The development of technology and informatics has affected knowledge and everything related to knowledge. Corpus linguistics, which is used to examine, describe and analyze language and language practices, was also affected by this development; Corpus research carried out within institutional structures until the 1970s, with tools and software developed in the following years, decreased to the level of independent researchers. In the process, the data sets of the corpus also transformed into structures of million words. All these developments have clarified the basic principles and research areas of corpus and corpus linguistics. With the corpus studies, which were also started to be carried out by independent researchers, principles such as representativeness, balance, sample, size, machine readability, copyrights were determined for corpus design. In the following process, corpus was also divided into types such as general, special, marked, historical, marked, unmarked, student corpus. Language and language education corpus studies conducted in Turkey in recent years have been emphasized; The contributions of the project-based studies to the field have been highlighted. Within the scope of the corpus, the learning methods used by language learners and researchers were emphasized; the contribution of these methods to the process, their contribution to the concepts of autonomous learning or learning to learn; vocabulary teaching, idiom teaching; Sub-headings such as operating the principle of induction in language education were evaluated. In this framework, it is aimed to form a theoretical background in corpus and corpus linguistics researchers.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51828 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[2021-2036]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/790 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Anlatılar ve Ritüeller Ekseninde Yaratılış ve Yaşam Enerjisi Olarak Gülme]]> <![CDATA[Laugh as Creation and Life Energy in the Axis of Narrati̇ves dnd Rituals]]> <![CDATA[Fatma Zehra UĞURCAN]]> <![CDATA[Aynur KOÇAK]]> <![CDATA[Türk halk edebiyatı, gülme, yaratılış, mit, destan, ritüel]]> <![CDATA[Turkish folk literature, laugh, creation, myth, epic, ritual]]> <![CDATA[İnsanlar, var oluşlarından beri başlangıçların nasıl gerçekleştiği üzerine çok düşünmüşlerdir. Sonunda buna cevap bulmuşlar ve yaratılış öyküleri oluşturmuşlardır. Yaratılış öykülerinin temel ilkesi kozmosun nasıl gerçekleştiğidir. İnsanlar buna cevap bulduklarında ise, başlangıcın enerjisini yaşatmanın yollarını aramışlardır. Böylece insan geçtiği her bireysel eşikte, her yeni başlangıçta, her yeni yılda kozmosun enerjisine hâkim olmaya çalışmıştır. İnsanların bu telaşını ve kaygısını, düzenledikleri geçiş ve bereket törenlerinde de görmek mümkündür. Kozmosun taklidi için insanlar eğlence düzenlerler, bu eğlencelerde dans eder, birtakım sembolik davranışlar sergilerler ve gülerler. Burada konumuz açısından gülmenin ne anlama geldiği sorusunun cevaplanması son derece önemlidir. Gülmenin, gündelik anlamının dışında, arkaik temelinde mutlaka kaos ve kozmosla, yaratıcıyla bir ilişkisi olmalıdır. Gülme, varlıkları harekete geçiren önemli bir enerji açığa çıkarır. Kaostan kozmosa geçişte gülmenin ortaya çıkardığı enerji, yeniden başlangıç için bir araçtır. Gülmenin kozmosu hatırlatan, yenileyici, yaratıcı ve sağaltıcı fonksiyonlarının, insanoğlunun yaşamının her alanında, yaratılış söylencelerinde, mitlerde, törenlerde bilinçli ya da bilinçsiz olarak kullandığı görülmektedir. Bu durum, Türk halk anlatılarının en önemli türlerinden biri olan destanlarda da dikkat çeker. Bu çalışmada “gülme” davranışının izleri, yaratılış söylencelerinden ve mitik öykülerden hareketle bereketi müjdeleyen bahar bayramlarında, geçiş törenlerinde ve destanlarda takip edilmeye ve gülmenin tüm bu folklorik ürünlerde nasıl bir amaca hizmet ettiği ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Humans have pondered a lot on how beginnings came about ever since they existed. Finally, they found an answer to this and formed creation stories. The basic principle of creation stories is how the cosmos comes into being. When they found the answer, they tried to find ways to sustain the energy of the beginning. Thus, man tried to obtain the energy of the cosmos at every individual threshold s/he passed, at every new beginning, in every new year. It is possible to see this rush and anxiety of people in their transition and abundance ceremonies. People organize entertainment to imitate the cosmos, and in these entertainments, they dance, exhibit some symbolic behaviors and laugh. It is important to answer the question of what laughing means in terms of our topic here. Apart from its everyday meaning, laughing must have a relationship with the creator, the chaos and the cosmos, on an archaic basis. Laughing releases an important energy that drives beings. In the transition from chaos to the cosmos, the energy generated by laughing is a means for a new beginning. It is seen that the functions of laughing that remind the cosmos, regenerating, creative and curative are used consciously or unconsciously in all areas of human life, creation myths, myths, ceremonies. This situation draws attention in epics, one of the most important genres of Turkish folk narratives. In this study, the traces of "laughing" behavior will be tried to be followed in spring holidays, that herald abundance, parades and epics based on creation myths and mythical stories, and it will be tried to reveal what purpose laughter serves in all these folkloric products.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51779 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1731-1743]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/791 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bulgaristan Silistre İli Dulovo İlçesi Türk Ağızlarında Kadın Dilinin Kullanımı Üzerine Bir Örneklem]]> <![CDATA[A Sample on the Use of Women's Language in Turkish Dialects in Dulovo District of Silistra Province, Bulgaria]]> <![CDATA[Özlem DEMİREL DÖNMEZ]]> <![CDATA[Gözde Demirel FAKİROĞLU]]> <![CDATA[Türk Dili, Kadın Dili, Ağız, Dulovo, Söz Varlığı]]> <![CDATA[Turkish Language, Women’s Language, Dialect, Dulovo, Vocabulary]]> <![CDATA[Ülkemizde kadın dili üzerine yapılan çalışmaların fazla olmadığı yapılan çalışmaların da genellikle yazılı metinlere veya medya diline dayandığı görülmektedir. Medyada kullanılan konuşma dilinin standart konuşma diline dayanması ve önceden planlanmış, kurgulanmış olması doğal konuşma dilini tam olarak yansıtmamaktadır. Bu sebeplere bağlı olarak çalışmamızda, konuşma dilinin orijinalliğini büyük oranda yansıtacağını düşündümüz ağız metinlerini kullanmayı tercih ettik. Bu çalışma konuşma dilinin doğallığı içerisinde kadın dilinin kendine özgü niteliklerini tespit etmek amacıyla kaleme alınmıştır. Örneklem olarak Silistre İli’nin Dulovo ilçesinde yaşayan üç kadın ile “düğün” konusunda yapılmış olan mülakat metinleri esas alınmıştır. Metinler sözcük dağarcığı bakımından incelenerek en sık kullanılan sözcükler üzerinden tutarlı yorumlara ulaşmak hedeflenmiştir. Araştırmanın sonucunda sekiz önemli bulgu ile üç ana sonuç elde edilmiştir. Bunlar: Kadınlar “biz” dilini “ben” diline tercih etmektedir. Bu durum, kadınların bireysellikten ziyade toplumsallığa önem verdiğini göstermektedir. Kadınlar için diğer insanlarla birlikte vakit geçirmenin, ortak çalışmalar yapmanın, yardımlaşmanın ve paylaşımın önemli olduğuna dikkat çekmektedir. Kadınlar kendi ilgi alanlarına giren “yemek”, “giysi” gibi konularda daha fazla konuşmaktadır. Kullanılan sözcüklerin meşgul olunan işe paralellik göstermesi kadın ve erkek dilinin genel bir özelliği olarak düşünülebilir. Araştırmanın üçüncü ve bizce en önemli sonucu ise, kadınların ilgi odağında kendi cinsiyetlerinden olanın yer almasıdır. “Düğün” konusunun ele alındığı mülakat metinlerinde en fazla “gelin” sözcüğünün kullanılması “düğün” ritüeli içerisinde kadınların kendileriyle aynı cinsiyeti temsil eden “gelin” figürüne yoğunlaştıklarını göstermektedir. Bu durum aynı cinsiyetten olanların birbirlerine karşı hissettikleri yakınlık, anlayış ve birliktelik duygusu şeklinde de yorumlanabilir.]]> <![CDATA[It is seen that there are not many studies on women's language in our country, and the studies are generally based on written texts or media language. The fact that the spoken language used in the media is based on the standard spoken language and is pre-planned and fictionalized does not fully reflect the natural spoken language. For these reasons, we preferred to use dialect texts, which we thought would reflect the originality of the spoken language, in our study. The aim of this study is to determine the unique qualities of women's language within the naturalness of spoken language. As a sample, the interview texts were based on “wedding” context with three women living in Dulovo District of Silistre province. The texts were aimed to be investigated in terms of vocabulary set and to reach consistent interpretations over the most commonly used words. As a result of the study, eight important findings and three main results were obtained. These findings are as follows, women prefer "we" language to "me" language. This situation shows that women attach importance to sociality rather than individuality. Women draw attention to the importance of spending time with other people, working together, helping and sharing. Women talk more about topics such as "food" and "clothing" that are of their interest. Parallelism of the words used with the occupation can be considered as a general feature of the language of men and women. The third and, in our opinion, the most important result of the research is that women of their own gender is in the center of attention. Mostly using the word "bride" in the interview texts dealing with the subject of "wedding" indicates that women concentrate on the figure of the "bride" representing the same gender as them in the "wedding" ritual. This situation can also be interpreted as the sense of closeness, understanding and togetherness that same-sex people feel towards each other.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51624 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1853-1871]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/792 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancılara Türkçe Öğretiminde Öğreticilerin Sınıf İçi İletişim Yaklaşımları ve Mikro Saldırganlık]]> <![CDATA[Instructors Approaches to Classroom Communication and Micro-Aggression in Teaching Turkish to Foreigners]]> <![CDATA[Mehmet ER]]> <![CDATA[Mustafa DURMUŞ]]> <![CDATA[Yabancılara Türkçe öğretimi, sınıf içi iletişim, mikro saldırganlık, kültürlerarasılık, öğretici yaklaşımı ]]> <![CDATA[Teaching Turkish to foreigners, classroom communication, micro aggression, interculturality, instractor approach]]> <![CDATA[Bir yabancı dili öğrenenler yalnızca o dilin yapılarını öğrenmez, hedef dile ait kültürü ve değerleri de özümsemeye başlar. Kültürlerarası iletişim yaklaşımına göre kendi kültürü ile yeni karşılaştığı kültür arasında ilişkiler kurar ve karşılaştırmalar yapar. Ancak kültürlerarası etkileşimin sağlıklı bir şekilde gerçekleşmesi için belki de en önemli husus, kültürlerin karşılaşma alanı olan dil öğretim sınıflarında öğretici ve öğrenici arasında sağlıklı bir iletişim kurulmasıdır. Türkiye’ye Türkçe öğrenmeye gelen öğreniciler, gerek sosyal hayatlarında gerekse dil öğretim sınıflarında kültür şoku ve uyum sorunları yaşayabilir, karşılaştıkları bazı mikro saldırgan davranışlar sonucu kendilerini dışlanmış ve ötekileştirilmiş hissedebilirler. Bu gibi davranışlar dil edinimini olumsuz etkileyebilir. Kendini iyi ve ahlaklı addeden birçok kişi bazen yaptığı bu tarz davranışların farkında dahi olmayabilir. Öğreticilerin sınıf içindeki tutum ve davranışları, derslerde kullandıkları yöntem ve yaklaşımlar, hatta ses tonu ve vücut dili gibi birçok etmen sınıf içi iletişimi olumlu veya olumsuz etkileyebilir. Bu çalışmada, hem dil öğrenicilerinin kendi aralarında hem de öğrenici–öğretici iletişimi sırasında ortaya çıkabilecek iletişim sorunları ve mikro saldırgan davranışlar; öğretici tutumlarına yönelik yarı yapılandırılmış bir form ile değerlendirilmiştir. Nitel araştırmalarının temel amacına uygun olarak, uluslararası öğrenicilerin Türkçe öğrenimi gördükleri farklı üniversitelerde yer alan Türkçe Öğretim Merkezlerinde çalışan öğretim elemanlarından ve alanında tecrübeli öğretim üyelerinden, eğitim sürecinde kullanılan sınıf içi iletişim stratejileri; elde edilen verilerle incelenmeye çalışılmıştır. Araştırmacı tarafından geliştirilen görüşme formunda ilgili soruya verilen cevapların tema ve kod sistematiğinde bulgu analiz tablosuna yer verilmiştir. Devamında ise tablonun yorumu ve katılımcıların ön plana çıkan görüşlerine yer verilmiştir. Son olarak dil öğreticilerinden toplanan nitel veriler değerlendirilerek iletişimi sekteye uğratan ve dolayısıyla mikro saldırganlığa yol açabilecek veriler analiz edilmiş; konuyla ilgili tespit ve önerilerde bulunmak amaçlanmıştır.]]> <![CDATA[Those who learn a foreign language not only learn the structures of that language, but also begin to absorb the culture and values of the target language. According to the intercultural communication approach, he establishes relationships and makes comparisons between his own culture and the culture he has just encountered. However, perhaps the most important issue for the realization of intercultural interaction in a healthy way is to establish a healthy communication between the teacher and the learner in the language teaching classes, which are the meeting area of cultures. Learners who come to Turkey to learn Turkish may experience culture shock and adaptation problems both in their social lives and in language teaching classes, and may feel excluded and marginalized as a result of some micro-aggressive behaviors they encounter. This can negatively affect language acquisition. Many people who consider themselves good and moral are sometimes unaware of such behaviors. Many factors such as the attitudes and behaviors of the instructors in the classroom, the methods and approaches they use in the lessons, even the tone of voice and body language can affect the in-class communication positively or negatively. In this study, communication problems and micro-aggressive behaviors that may arise among language learners as well as during learner - instructor communication; Instructor attitudes were evaluated with a semi-structured form. In accordance with the main purpose of qualitative research, in-class communication strategies used in the education process by the instructors working in Turkish Teaching Centers in different universities where international learners learn Turkish and by experienced faculty members; tried to be analyzed with the obtained data. In the interview form developed by the researcher, the findings analysis table was included in the theme and code systematics of the answers given to the related question. Subsequently, the interpretation of the table and the prominent opinions of the participants were given. Finally, the qualitative data collected from language teachers were evaluated, and it was aimed to make some determinations and suggestions by analyzing the data that interrupted communication, thus lead to micro-aggression.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51618 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1873-1884]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/793 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ebu Mansur el-Ezheri (ö.370/980)'nin Tehzibü'l- luga Adlı Eserinde Benzeşmezlik ]]> <![CDATA[Dissimilation in Abu Mansour al-Azhari’s Tahdib al-Lughah]]> <![CDATA[İhab Said İbrahim İBRAHİM]]> <![CDATA[Soaad Ahmed Aly SHOLAK]]> <![CDATA[Benzeşmezlik, fonoloji, fonolojik kuralları, Ebu Mansur el-Ezheri, Tehzibü'l- luga, sözlük]]> <![CDATA[Dissimilation, pphonology, phonological rules, Abu Mansour al-Azhari, Tahdib al-Lughah, Arabic lexicography]]> <![CDATA[Benzeşmezlik, seslerin bir araya gelmesiyle meydana gelen sesbirim değişikliklerinin çoğunun açıklandığı fonotik terimlerden biridir. Modern dilbilim uzmanları kadar eski Arap dil alimlerinin de bu konuyla ilgilendiği görülmektedir. Nitekim Arap dil alimleri, bu değişimi ifade etmek için modern dilbilimcilerin kullandığı "benzeşmezlik" terimini kullanmasa da bu konuyu ele almıştır. Bu çalışma bu terimi, önde gelen Arap dil alimlerinden ve sözlük bilimcilerinden olan Ebu Mansur el-Ezheri ve Arapça sözlük çalışmaları açısından büyük bir kazanım olan önemli eseri Tehzibü'l- luga üzerinden ele almaktadır. Bu konu, telif edilen sözlükte lafızları işlerken onlara yaptığı göndermelerin incelenmesi ve bu göndermeler geleneksel ve modern dilbilim kuramsal verileri ışığında analiz edilerek incelenmiştir. Böylelikle bu terimin el-Ezheri'nin dilbilimsel düşüncesindeki yerini ortaya koymak, eski Arapça sözlük çalışmalarında önemini göstermek ve genelde dilbilim özelde ise sözlük çalışmalarında olmak üzere ne ölçüde kullanıldığı bilmek amaçlanmıştır. Eski Arap dil alimleri arasından el- Ezheri bir örnek olarak alınarak bu terimin teorik ve pratik açıdan -her ikisi- Arapça kelime dağarcığındaki birçok ses birimini nasıl yönlendirdiği ve bu terimden nasıl faydalandığı ele alınmıştır. Bu çalışma Tehzibü'l- luga sözlüğünde karşılaşılan Benzeşmezlik örneklerini, Benzeşmezliğyi ele alan modern dilbilimcilerin ayrımına göre sınıflandırmıştır. Tehzibü'l- luga sözlük çalışmasında bu benzeşmezlik çeşitleri dört başlıkta sınıflandırılmıştır: Uzaktan öngörülü benzeşmezlik, bitişik bir heceden beklenen benzeşmezlik, bir aralıkta duraksamalı benzeşmezlikve bitişik bir heceden gelen gecikmeli benzeşmezlik.]]> <![CDATA[Dissimilation is a phonological phenomenon that can explain many phonetic when sounds are blended. Modern linguists have paid attention to this phenomenon and we find that the ancient Arab linguists studied it as well, even if they did not use the same term (dissimilation) that the modernists used to refer to this phenomenon. This study will focus on this phenomenon by examining one of the greatest Arab linguists and lexicographers, Abu Mansour al-Azhari (d.370 AH). He wrote the book Tahdib al-Lughah which is one of the most important achievements of Arabic lexicography. The study aims to reveal the positioning of dissimilation in al-Azhari’s linguistic thought by observing his references to dissimilation, while processing his lexical terms and analyzing these signals in light of the data of historical and modern linguistic discourse. The study will explain the importance of dissimilation in ancient Arab lexicography and to know to what extent it existed in the linguistic composition in general and the lexical in particular. It will also show how al-Azhari benefited from dissimilation theoretically and practically in informing about many phonemic processes in the Arabic vocabulary. The study divides dissimilation models in the dictionary of Tahdib al-Lughah according to the division of modern linguists for dissimilation, namely; anticipatory dissimilation at a distance, anticipatory dissimilation from a contiguous segment, lag dissimilation at a distance, and lag dissimilation from a contiguous segment.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51493 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1885-1901]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/794 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Âşık Paşa’nın Gazellerine Dair Bazı Düşünceler ve Bilinmeyen Dört Şiiri]]> <![CDATA[Some Thoughts on Âşık Paşa's Ghazels and Four Unknown Poems]]> <![CDATA[Mehmet Fatih KÖKSAL]]> <![CDATA[Âşık Paşa, gazel, şiir mecmuaları, bilinmeyen şiirler]]> <![CDATA[Âşık Pasha, ghazel, poem magazines, unknown poems.]]> <![CDATA[Türk yazı dilinin Anadolu’daki önderlerinden Âşık Paşa, en büyük ve en önemli eseri olan Garîb-nâme adlı yaklaşık 10600 beyitlik mesnevisiyle daha kendi devrinde büyük bir şöhret kazanmıştır. Onun, kendisini meşhur eden büyük eseri Garîb-nâme’den başka, çoğu nasihatamiz nitelikte olan küçük mesnevileri, bütün mısraları Arap alfabesinin bir harfiyle başlayan 29 gazelden müteşekkil Elif-nâme adlı bir eseri ve Sema Risalesi (Risāle fī Beyāni’s-semāʿ) adlı içinde bazı manzum parçaların da bulunduğu mensur bir eseri vardır. Bütün bunlardan başka Âşık Paşa’nın duygu ve fikirlerini daha serbest bir tarzda ifade ettiği gazeller de kaleme almıştır. Onun şiir mecmuaları ve cönklerde yer alan bu şiirleri öteden beri araştırmacıları dikkatini çekmiş ve yayımlanmıştır. Bugüne kadar Sadettin Nüzhet Ergun, Abdülbâkî Gölpınarlı, Orhan Kemal Tavukçu ve M. Fatih Köksal’ın muhtelif çalışmalarında, hemen hepsi gazel nazım şekliyle kaleme alınmış toplam 54 adet manzume Âşık Paşa’nın şiiri olarak tespit edilmiş ve yayımlanarak bilim dünyasının ilgi ve dikkatine sunulmuştur. Bu çalışmada, önce Âşık Paşa’nın gazelciliği değerlendirilmiş, bir gazel şairi olarak Âşık Paşa’nın edebiyat tarihimizdeki yeri tespit edilmeye çalışılmıştır. Bugüne kadar yapılan kimi yorumlarda dikkat çeken, onun “didaktik şair” olduğu vurgusunun hassaten gazelleri açısından isabetli olmadığı kanaati izhar edilmiştir. Başta “müstakil” şiirlerinde bir form olarak gazeli öncelemesiyle klasik Türk şiirine yol açıcı bir rol oynadığı tezi dile getirildikten sonra bu yayına esas olan şiirlerinin yer aldığı el yazması nüsha hakkında bilgi verilmiş, çalışmanın sonunda da şairin toplam bilinmeyen dört gazelinin transkripsiyonlu metni verilmiştir.]]> <![CDATA[Âşık Pasha, one of the leaders of the Turkish written language in Anatolia, gained a great reputation even in his own time with his biggest and most important work, Garîb-nâme, a masnavi of approximately 10600 couplets. Apart from his great work Garîb-nâme, which made him famous, he has small masnavis, most of which are in the feature of admonishingly, a work called Elif-nâme, which consists of 29 ghazals, all of which begin with a letter of the Arabic alphabet and Sema Risalesi (Risāle fī Beyāni’s-semāʿ), which includes some verse poems in his prose work. Apart from all these, Âşık Pasha also wrote ghazals in which he expressed his feelings and ideas in a freer manner. His poems, which are included in poetry magazines and conks, have long attracted the attention of researchers and have been published by them. Until today, in the various works of Sadettin Nüzhet Ergun, Abdülbâkî Gölpınarlı, Orhan Kemal Tavukçu and M. Fatih Köksal, a total of 54 poems, almost all of which were written in ghazal verse, have been identified as Âşık Paşa's poems and have been published and presented to the interest and attention of the scientific world. In this study, firstly Âşık Pasha's ghazalism was evaluated and it was tried to determine the place of Âşık Pasha in our literary history as a ghazal poet. It has been revealed that the emphasis in some of the comments made so far that he is a "didactic poet" is not accurate especially in terms of his ghazals. After expressing the thesis that he plays a leading role in classical Turkish poetry by prioritizing the ghazal as a form in his "detached" poems, information was given about the manuscript copy containing his poems, which are the basis of this publication; at the end of the study, the transcriptioned text of four unknown ghazals of the poet is given.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51486 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1241-1256]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/795 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Adnan Özyalçıner’in Öykülerinde Geriye Dönüş Tekniği]]> <![CDATA[The Flashback Technique in Adnan Özyalçıner's Stories]]> <![CDATA[Tolga BAŞDAMAR]]> <![CDATA[Türk Dili ve Edebiyatı, geriye dönüş tekniği, kurgu, işlevsellik, modern öykü]]> <![CDATA[Turkish Language and Literature, flashback technique, fiction, functionality, modern story]]> <![CDATA[Bir edebiyat metninde, içerik kadar onun nasıl kurgulandığı da önemlidir. Kurgu, anlamı etkili bir şekilde okura ulaştırabilmek için düzenlenirken anlatılanların sırası, kurguda öncelikli bir yere sahiptir. Bu anlamda geriye dönüş tekniği, özellikle modern metinlerde kurgunun belirleyicilerinden biri haline dönüşmüştür. Bu makalede, öncelikle geriye dönüş tekniğinin genel bir tanımı yapılmıştır. Tanımda edebiyat araştırmacılarının yanında sinema araştırmacılarının görüşlerinden de faydalanılır. Tekniğin olay örgüsünün sırasıyla ilgili yeni bir düzenleme olduğu ve yapılma şekline göre türlere ayrıldığı belirtilir. Öykü incelemelerine geçmeden önce Adnan Özyalçıner’in öykülücülüğünden kısaca bahsedilmiştir. Onun 1950 kuşağı içindeki yerine ve öykücülüğünün özgün yanlarına değinilir. Adnan Özyalçıner’in farklı öykü kitaplarında yer alan dokuz öyküsündeki geriye dönüş tekniği, kurgudaki işlevleri açısından ele alınmıştır. Ada Yolcuları, 1964 Yazında, İri Elmalar, Yıkım Günleri, Her Şey Yaşar Hiçbir Şey Ölmez, Yazmacı Tahir Sokağı’ndan Kırık Dökük Öyküler, Bahçe Sinemaları Peşinde, Gökyüzünde Ayaklanma, Tutsaklar isimli öyküler bu makalede incelenen öykülerdir. Öykü incelemelerinde yapısalcı bir anlayış benimsenmiş ve öyküler geriye dönüş tekniğine göre kesitler halinde incelenmiştir. İncelemelerin sonunda geri dönüşün Adnan Özyalçıner’in sıkça başvurduğu tekniklerden olduğu görülmüştür. Öykülerde geriye dönüş tekniğinin altı farklı işlevde kullanıldığı ve kurguda önemli bir işleve sahip olduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte geriye dönüşlerin hikâyenin başlangıç noktasına uzaklığı ve kapsamının öykülere göre değiştiği sonucuna ulaşılmıştır.]]> <![CDATA[In a literary text, how it is constructed is as important as the content. While the fiction is arranged in order to convey the meaning to the reader effectively, the order of the narratives has a priority in the fiction. In this sense, the flashback technique has become one of the determinants of fiction, especially in modern texts. In this article, first of all, a general definition of the flashback technique has been made. In the definition, the opinions of cinema researchers are also used in addition to literature researchers. It is stated that the plot of the technique is a related new arrangement, respectively, and is divided into types according to the way it is made. Adnan Özyalçıner's storytelling was briefly mentioned before proceeding with the story analysis. His importance in the 1950s and the specific aspects of his storytelling are mentioned. The flashback technique in nine stories of Adnan Özyalçıner in different story books has been discussed in terms of its functions in fiction. Ada Yolcuları, 1964 Yazında, İri Elmalar, Yıkım Günleri, Her Şey Yaşar Hiçbir Şey Ölmez, Yazmacı Tahir Sokağı’ndan Kırık Dökük Öyküler, Bahçe Sinemaları Peşinde, Gökyüzünde Ayaklanma, Tutsaklar are the stories examined in this article. A structuralist method was adopted in the story analysis and the stories were analyzed in sections according to the flashback technique. At the end of the investigations, it was seen that the flashback was one of the techniques Adnan Özyalçıner frequently used. It has been determined that the flashback technique is used in six different functions in stories and has an important function in fiction. However, it was concluded that the distance and scope of the flashbacks from the starting point of the story vary according to the stories.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51458 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[983-997]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/796 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bülent Ecevit’in Siyasetin Gölgesinde Kalan Şair Kimliği]]> <![CDATA[Bülent Ecevit’s Poet Identity Under the Shadow of Politics]]> <![CDATA[Erdal BARAN]]> <![CDATA[Poetika, Bülent Ecevit, siyaset, şiir, şiir dili]]> <![CDATA[Poetika, Bülent Ecevit, politics, poem, poetry language]]> <![CDATA[Yazma edimi, kimi insanlar için dünyanın neresinde olunursa olunsun hangi meslekle meşgul olunursa olunsun bir ihtiyaç olarak kendini göstermiştir. İnsanların kendilerini ayrıca ifade etme noktasında edebiyat adına kaleme aldıkları yazılar, onları her devir toplumsal statüler içinde öne çıkarmıştır. Kemal Tahir ambar muhasipliğinin yanı sıra edebiyatla meşgul olarak yazar kimliğini kazanmıştır. Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü’nü bitirmekle birlikte 26 yıl boyunca muhasebecilik yapan Asım Bezirci, edebiyat tarihi çalışmalarıyla yazarlığını ortaya koymuştur. Maliye müfettişliği ve darphane müdürlüğü yapmakla birlikte yazdıklarıyla şair kimliğini kazanan Cemal Süreya da şiirleriyle mesleğini şairliğinin gölgesinde bırakmıştır. Edebiyatla uğraşmakla birlikte kendini siyaset üzerinden ifade etme fırsatı bulan aydınlardan biri de Bülent Ecevit’tir. Siyaset, çok iyi bir toplum bilimcisi olmayı gerektiren bir alan olduğu için Ecevit’in kendini yetiştirmek adına ortaya koyduğu okuma faaliyeti, onu bir yazar, bir şair olarak da yazma konusunda teşvik edici olmuştur. Edebiyatın birçok türünde eser vermemiş olsa da şiir olarak yazdıkları inceleme konusu yapılacak kadar çoktur. Kısmen Divan edebiyatının izleklerinden yararlanmıştır. Kendi döneminin gündelik konularını şiirine taşıyarak şiirlerine tarihsel bir boyutta kazandırmıştır. Düşünce adamı olarak da edebiyatı kendisi için bir düşünce alanı yapmıştır. Bülent Ecevit’in biyografisinden kesitlerle birlikte şiirlerinde gözetmiş olduğu izlek, yapısal düzen ve ele aldığı konuları işleyiş biçimi bu çalışmanın odak noktası olmuştur. ]]> <![CDATA[The act of writing has manifested itself as a need for some people no matter what profession they are engaged in, wherever they are in the world. The articles that people wrote in the name of literature at the point of expressing themselves separately brought them to the fore among the social statuses of all ages. Kemal Tahir became a writer by engaging in literature as well as warehouse accountant. Having graduated from the Department of Turkish Language and Literature, Asım Bezirci, who has worked as an accountant for 26 years, has revealed his authorship with his literature history studies. Cemal Süreya Seber, who gained the identity of a poet with his writings, although he was the director of the finance inspector and the mint, left his profession under the shadow of his poetry. Bülent Ecevit was one of the intellectuals who had the opportunity to express himself through politics, although he was dealing with literature. Since politics is a field that requires being a very good social scientist, Ecevit’s reading activity in order to educate himself encouraged him to write as a writer and as a poet. Although he did not work in many genres of literature, what he wrote as poetry is enough to be studied. Although he partially benefited from the themes of Divan literature. He brought the daily issues of his own period to his poetry and brought it to his poetry in a historical dimension. He made literature a field of thought for himself as a man of thought. Bülent Ecevit’s path, structural order and the way he handles the subjects he deals with in his poems, together with the sections from his biography, has been the focus of this study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51457 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[965-982]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/797 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Zekâya Bağlı Bir Sanat Hüsn-i Tahallüs ve Hayâlî Bey’in Gazellerinde Kullanımı]]> <![CDATA[Husn-i Tahallus An Art Of Intelligence And The Use of Hayâlî’s Ghazals]]> <![CDATA[Nilay KINAY CİVELEK]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Hayâlî Bey, hüsn-i tahallüs, edebi sanat, mahlas beyitleri, tevriye.]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Hayâlî Bey, husn-i tahallus, literary art, pseudonym couplets, double-entendre.]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatının XVI. yüzyılında yetişmiş şairlerinden olan Hayâlî Bey, yazmış olduğu şiirler ve bu şiirlerinde bulunan manalar ile büyük bir şair olarak anılmaktadır. Asıl adı Mehmet olan şair ‘Hayâlî’ mahlasını kullanmıştır. Zengin hayâl gücü ile birlikte süslü bir söyleme sahip olan şairin, aldığı mahlasın yerinde olduğunu göstermektedir. ‘Hayâlî’ kelimesi şairin tevriyeli kullanımları ile gösterişli bir sanata dönüşmüştür. Bu durum onun şiirlerindeki çeşitliliği artıran bir özelliktir. Çeşitli hayâller ve her türlü malzemeyi şiirlerinde bulundurması velûd şair olma özelliğini Hayâlî Bey’e kazandırmıştır. Bir edebî eserin niteliğini çoğaltan özelliklerin başında şairin kabiliyetleri ve bunu kullanma becerisi bulunmaktadır. Hayâlî Bey de kullandığı kelimeler ile şairlik yeteneği olan sanatçıların arasında ilk sıralardadır. Edebî sanatlar sınıflandırmaları içinde zekâya bağlı sanatlar arasında sayılan Hüsn-i tahallüs sanatı, mahlasların tevriyeli kullanımı ile kendi anlamının dışında da kullanılması durumudur. Gerçek anlamı dışında mecazlı anlamı da bünyesinde barındıran kelimeler tevriyeli kelimeler olarak adlandırılır. Bu kelimeler şairlerin mahlas olarak alınmış kelimelerinde kullanılmışsa buna da hüsn-i tahallüs sanatı adı verilmektedir. Çalışmaya konu olan Hayâlî Bey’in şiirlerinde, şairin seçtiği mahlastan kaynaklı hüsn-i tahallüs sanatı oldukça fazla görülmektedir. Şairin mahlası ile de ilişkilendirilebilen hayâl gücüne olan inancı, zekâsını da ortaya çıkarmıştır. Bu çalışmada Hayâlî Divanı’ndaki gazellerde bulunan hüsn-i tahallüs sanatıyla kurulmuş mahlas beyitleri tespit edilerek incelenmiştir.]]> <![CDATA[Hayâlî, one of the 16th century poets of classical Turkish literature, is known as a great poet with the poems he wrote. The poet whose real name was Mehmet used the pseudonym "Hayâlî". It shows that the poet, who had a flourishing style and a rich imagination, has a pseudonym in place. The word 'Hayâlî' has turned into a flamboyant art with the poet’s double-entendres. The fact that he had various dreams and all kinds of materials in his poems has brought Hayâlî the character of being a productive poet. The most important features that increase the quality of a literary work are the poet’s abilities and the ability to use it. Hayâlî is in the first place among the artists with the words he uses. Words that contain a figurative meaning other than their real meaning are called transient words. If these words are used in the words of the poets that are taken as pseudonym, it is called the art of husn-i tahallus. Husn-i Tahallus, which can be counted among the arts connected to intelligence within the classification of literary arts, is quite high in number in Hayâlî, the subject of the study. His belief in imagination, which can also be associated with the poet's pseudonym, also revealed his intelligence. In this study, pseudonym couplets established with the art of husn-i tahallus found in ghazels in the Hayâlî Court were determined and examined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51427 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1481-1491]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/798 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Selim İleri'de Reşat Nuri'nin İzini Sürmek]]> <![CDATA[ Following The Trail of Reşat Nuri in Selim İleri]]> <![CDATA[Ayşe ULUSOY TUNÇEL]]> <![CDATA[Selim İleri, Reşat Nuri Güntekin, Kirazlar, Çalıkuşu, Yarın Yapayalnız]]> <![CDATA[Selim İleri, Reşat Nuri Güntekin, Kirazlar, Çalıkuşu, Yarın Yapayalnız]]> <![CDATA[Selim İleri, Türk Edebiyatının geçmişindeki edebî birikimi, kendi eserleri yoluyla günümüze taşıyan, onların yeniden hatırlanmasına ve okunmasına vesile olan münevver tavrı sebebiyle çağdaş Türk Edebiyatında özgün bir yere sahiptir. Yazar özellikle doksanlı yıllardan sonra kaleme aldığı romanlarında, Türk sanat dünyasının unutulmuş, eksik ve yanlış değerlendirilmiş veya kıymeti bilinmemiş sanatçılarını deneme, anı ve inceleme kitaplarında gündeme getirerek veya eserlerinde yeniden kurgulayarak onlara yeni bir boyut kazandırmıştır. Yazar bu tercihiyle hem bu yazarlara olan gönül borcunu ödemiş hem de kendi metinlerine bir dayanıklılık ve yeni açılımlar kazandırmıştır. Yazarın Geçmiş, Bir Daha Gelmeyecek Zamanlar Dizisi adı altında topladığı (1991-2008), Mavi Kanatlarınla Yalnız Benim Olsaydın (1991), Gramofon Hâlâ Çalıyor (1995), Cemil Şevket Bey, Aynalı Dolaba İki El Revolver (1997), Solmaz Hanım Kimsesiz Okurlar İçin (2000), Daha Dün (2008) adlı romanları ve bunlara ilave edeceğimiz Kırık Deniz Kabukları (1994) adlı eserleri ile yoğunlaşan bu eğilim, Bu Yaz Ayrılığın İlk Yazı Olacak (2001), Yarın Yapayalnız (2004) romanlarıyla, tiyatro eserleriyle ve hikâye kitaplarıyla günümüze kadar devam eder. Bu eserler, yazarın anıları, okudukları eserler ve bunların yazarın hayal gücünde aldığı yeni şekillerden oluşan bir bireşim üzerine kurulmuştur. Hayattan ziyade okuduğu kitaplardan beslenen yazar, küçük yaştan itibaren belleğinde biriktirdiği yazarları, hikâye ve roman sahnelerini eserlerine malzeme yapar. Abdülhak Şinasi Hisar, Halit Ziya, Mehmet Rauf, Halide Edip, Refik Halit, Yakup Kadri, Nahit Sırrı Örik, Ahmet Hamdi Tanpınar ve Reşat Nuri gibi yazarlar ve bu yazarların eserleri, Selim İleri'nin kaleminde, üzerinde durulmamış yönleriyle yeniden hayat bulurlar. Selim İleri, ayrıksı ve imkânsız aşkları, dostluk, şefkat, yalnızlık ve hüzün gibi temel izlekleri işleyen Reşat Nuri Güntekin'i kendi eğilimlerine yakın bulur. Reşat Nuri, özellikle "Kirazlar" hikâyesi ve Çalıkuşu romanı ile Selim İleri'de yoğun etki bırakmış bir yazardır. İleri'nin, Hayal ve Istırap (1986), Yaşarken ve Ölürken (1981), Yarın Yapayalnız (2004) adlı romanları Reşat Nuri'nin eserlerine yapılan göndermelerin örtük veya açık bir biçimde işlendiği temel eserlerdir. Selim İleri'nin bu tavrı, onun 'metinlerarası'lık yöntemini etkili bir şekilde kullanan has bir yazar olduğunu gösterir. Ancak Selim İleri'nin eserlerinde 'metinlerarasılık', postmodernizmin gereği bir şekil sorunu değil, 'bellek'i ve 'imgelem'i kullanma yöntemi olarak öne çıkmaktadır. ]]> <![CDATA[Selim İleri with his educated attitude which has brought the literary knowledge of the history of Turkish literature into the present through his works, makes it recall and read again, has an exceptional position in contemporary Turkish literature. The author, especially in his novels of the post-90s, has brought a new dimension to the forgotten, misunderstood or unappreciated artists of the Turkish art world by placing them on the agenda in his essays, memoirs and review books or rebuilding them in his works. The author, with his preference, not only honoured his gratitude to these writers but also gave strength and new perspectives to his texts. This trend, which is circled around the author’s novels that are collected under the name of Geçmiş, Bir Daha Gelmeyecek Zamanlar Series (1991-2008), Mavi Kanatlarınla Yalnız Benim Olsaydın (1991), Gramofon Hâlâ Çalıyor (1995), Cemil Şevket Bey, Aynalı Dolaba İki El Revolver (1997), Solmaz Hanım Kimsesiz Okurlar İçin (2000), Daha Dün (2008) and the novel titled, Kırık Deniz Kabukları (1994), which we will add to these, continues to the present day with the novels, Bu Yaz Ayrılığın İlk Yazı Olacak (2001), Yarın Yapayalnız (2004), his theatre works and story books. These works are founded on the author’s memories, the works he read and the synthesis that his imagination adopts of modern forms. The author, nourishing more on books than life, makes the writers, stories and novel scenes he has recollected since he was young. The authors like Abdülhak Şinasi Hisar, Halit Ziya, Mehmet Rauf, Halide Edip, Refik Halit, Yakup Kadri, Nahit Sırrı Örik, Ahmet Hamdi Tanpınar and Reşat Nuri and their works are resurrected in the unaccentuated facets of Selim İleri’s pen. Selim İleri finds Reşat Nuri Güntekin, who has worked on the basic paths, such as pathological and impossible love, friendship, compassion, solitude, and grief close to his tendencies. The novels of İleri, Hayal ve Istırap (1986), Yaşarken ve Ölürken (1981), Yarın Yapayalnız (2004) are the fundamental works in which references to the works of Reşat Nuri are implicitly or explicitly addressed. Reşat Nuri, especially with the story, “Kirazlar”, and the novel Çalıkuşu, has deeply influenced Selim İleri. Selim İleri, despite being an ‘intertextual’ author, ‘intertextuality’ is not a form issue, required by postmodernism, but also a method of using recollection and the imagination.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51309 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[ 839-859]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/799 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reşat Nuri Güntekin’in Hikâyelerinde Yozlaşma]]> <![CDATA[Degeneration in his Stories of Reşat Nuri Güntekin]]> <![CDATA[Yavuz Sinan ULU]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, Reşat Nuri Güntekin, hikâye, yozlaşma, birey, toplum]]> <![CDATA[Modern Turkish literature, Reşat Nuri Güntekin, story, degeneration, individual, society]]> <![CDATA[Yozlaşma; bireyin ahlaki, insani ve manevi değerlerle tezat oluşturacak eylemlerde bulunması ve benliğini bu yönde inşa etmesidir. Ruh-beden, birey-toplum ilişkisi ve bireyin farkındalık düzeyi yozlaşmanın ortaya çıkışı, ölçüsü ve şeklinde önemli rol oynar. Yozlaşma olarak görülen eylemin algılanışı/yorumlanışı kimi zaman evrensel bir niteliğe sahip olurken kimi zaman da kültüre, ulusal değerlere, bireyin sosyal statüsüne vb. göre değişiklik gösterir. Reşat Nuri Güntekin, 1917-1930 yılları arasında yazdığı hikâyelerinde Türk toplumunun günlük yaşamından kesitler sunarak insan doğası, devrin şartları, gelenek ve toplumsal normların birey ve topluma yansımalarını gerçekçi bir bakış açısıyla işler. Yazarın 41 hikâyesinde yozlaşma izleğine yer verdiği tespit edilmiştir. Çalışmada yozlaşmanın söz konusu hikâyelerdeki görünümü, bireye ve topluma yansıması, psikolojik ve sosyolojik arka planı irdelenmiştir. Giriş kısmında yozlaşmaya dair kuramsal bir çerçeve çizilirken, yozlaşmanın hikâyelerdeki görünümü altı alt başlık altında incelenmiştir. Çalışmanın birinci başlığında ihanet ve güven sendromunun kadın-erkek ilişkilerine ve aileye yansımaları üzerinde durulmuştur. İkinci başlıkta metalaşmanın insani ve manevi değerleri yok eden yönü ve para için her yolu mübah görme anlayışı ele alınmıştır. Üçüncü başlıkta dinin ve “dindarlık” kimliğinin toplumdaki yeri ve öneminin istismar edilmesi ele alınırken, dördüncü başlık devlet kurumlarının zihniyetindeki çürüme, memurların vazife bilincinden yoksunluğu meselesine ayrılmıştır. Modernleşmenin yüzeysel ve biçimsel algılanışı ile aydın ve köylü arasındaki uçuruma beşinci ve altıncı başlıklarda yer verilmiştir. Sonuç kısmında hikâyeler arasındaki benzerlik ve farklılıktan hareketle yozlaşmanın yapısı ortaya konmuştur.]]> <![CDATA[Degeneration is the actions of the individual that are contrary to moral, human and spiritual values and builds themselves in that direction. Mind-body, the relationship between the individual and society and the level of consciousness of the individual play an important role in the development, measurement and form of corruption. The perception / interpretation of actions considered corruption sometimes has a universal quality and sometimes varies according to the culture, national values and social status of the individual. In his stories written between 1917 and 1930, Reşat Nuri Güntekin presents sections from the daily life of Turkish society and works with a realistic reflection of human nature, the conditions of the era, the traditions and social norms of the individual and society's perspective. It has been determined that the author included the theme of degeneration in his 42 stories. In the study, the appearance of degeneration in these stories, its reflection on the individual and society, and its psychological and sociological background are examined. While a theoretical framework about corruption is drawn in the introduction, the appearance of degeneration in the stories is examined under six subheadings. In the first title of the paper, the reflections of betrayal and trust syndrome on male-female relationships and family are emphasized. In the second heading, the aspect of commodification that destroys human and moral values and the understanding that every way is permissible for money is discussed. While the third heading deals with the abuse of the place and importance of religion and the identity of "religiosity" in society, the fourth heading is devoted to the decay in the mentality of state institutions and the lack of awareness of the duty of civil servants. The superficial and formal perception of modernization and the gap between the intelligentsia and the peasant are included in the fifth and sixth titles. In the conclusion part, the structure of degeneration is revealed based on the similarities and differences between the stories.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51299 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[861-887]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/800 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çeviri Göstergebilimi Bakış Açısıyla Reşat Nuri Güntekin’in Yaprak Dökümü Romanının Çözümlenmesi ve W. D Halsey’e Ait İngilizce Çevirisinin İncelenmesi]]> <![CDATA[The Analysis Of The Novel Yaprak Dökümü By Reşat Nuri Güntekin From Semiotics of Translation Perspective and The Analysis of Its English Translation By W.D. Halsey]]> <![CDATA[Burcu YAMAN]]> <![CDATA[Çeviri göstergebilimi, Reşat Nuri Güntekin, Yaprak Dökümü, Sündüz Öztürk Kasar, Çeviride Anlam Evrilmesi Dizgeselliği ]]> <![CDATA[Semiotics of Translation, Reşat Nuri Güntekin, Yaprak Dökümü, Sündüz Öztürk Kasar, Systematics Of Designification ]]> <![CDATA[Bu çalışmada Reşat Nuri Güntekin’in Yaprak Dökümü başlıklı romanının çeviri göstergebilimi yöntemiyle çözümlenmesi ve eserin W. D. Halsey’e ait İngilizce çevirisinin Sündüz Öztürk Kasar tarafından oluşturulmuş Çeviride Anlam Evrilmesi Dizgeselliği’ne göre değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çözümleme özgün metnin İnkılâp yayınevi tarafından yayınlanan kırkıncı baskısı üzerinden gerçekleştirilmiştir. Bu bağlamda özgün metin çözümlenmiş ve çevirileri ‘Çeviride Anlam Evrilmesi Dizgeselliği’ çerçevesinde incelenmiştir. Elde edilen bulgular çevirilerde farklı derecelerde bazı anlam evrilmelerinin olduğunu göstermiştir. İncelenen çeviri eserde yer alan örneklerde anlamın bozulması, anlamın eksik yorumlanması, anlamın aşırı yorumlanması, anlamın bulanıklaştırılması gibi bazı anlam evrilmeleri olduğu görülmüştür. İnceleme örnekleri sonuçlarına bakıldığında çeviri metinde hemen hemen her düzeyde anlam evrilmeleri görülmesine karşın en fazla karşılaşılan anlam evirici eğilim ‘Anlamın Bozulması’ olmuştur. Göstergebilim anlam evrenini anlamak için önemlidir. Bu yüzden metnin çevrilmeden önce göstergebilimsel analizinin yapılması metnin daha detaylı bir şekilde okunmasını dolayısıyla sadece dilsel ögelerin değil aynı zamanda göstergesel unsurların da atlanmadan aktarılmasını sağlayacaktır. Bir çevirmenin en önemli görevlerinden biri anlam evrenini ortaya çıkarmaktır. Çeviri eylemini gerçekleştirecek olan çevirmenin çalışmada sunulan ‘Çeviride Anlam Evrilmesi Dizgeselliği’ hakkında bilgisinin olması çeviri üründe ortaya çıkabilecek bu problemleri önceden görmesi ve çözüme kavuşturmasına yardımcı olacaktır. Çeviri göstergebilimi çevirmenler için bir eleştiri vasıtası değil çevirinin karmaşık dünyasına ışık tutan bir rehberdir. Bu bağlamda çalışmanın çeviri çalışmalarına katkı sunacağı düşünülmüştür.]]> <![CDATA[This study aims the semiotic analysis of the novel Yaprak Dökümü of Reşat Nuri Güntekin and the analysis of its translation by W.D. Halsey based on Systematics of Designification compiled by Sündüz Öztürk Kasar. For the analysis, the fortieth press of the novel by İnkılâp publisher has been used as source text. In this context the source text has been analysed semiotically and the translations have been evaluated in the framework of Systematics of Designfication. The data results showed some designifications in the translations such as distortion of the meaning, incomplete interpretation, over interpretation, blurring the meaning of which expresses different degrees. The most common among them was the distortion of the meaning. Semiotics is important for comprehending the universe of the meaning. One of the most important duties of a translator is to find out the meaning universe of the text. Thus to analyse the text semiotically before the translation process will provide a detailed reading. So not only the linguistic items but also the semiotic items will be transfered. To be aware of the Systematics of Designification will help the translator to foresee the problems which may occur in the translation product and solve them. The Systematics of Designification doesn’t aim to criticize. It is a guide for the translators and translation studies. At this point this study will contribute to the translation studies.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51278 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[909-932]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/801 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reşat Nuri Güntekin’in “Değirmen” Romanında Bürokrasi]]> <![CDATA[Bureaucracy in Reşat Nuri Güntekin's Novel " Değirmen"]]> <![CDATA[Salim ÇONOĞLU]]> <![CDATA[Filoloji, Reşat Nuri Güntekin, Değirmen romanı, bürokrasi, Anadolu]]> <![CDATA[Philology, Reşat Nuri Güntekin, Değirmen, Bureaucracy, Anadolu]]> <![CDATA[Toplumsal hayatın nizami bir çerçevede işleyişi, belli kurallar ve normlar dâhilinde gerçekleşir. Toplumsal tecrübelerle, gelenek ve göreneklerle ortaya çıkan normların yanı sıra devletler de hem toplum hayatını düzenlemek hem de kurumsal işleyişlerini sağlıklı bir şekilde devam ettirebilmek için birtakım kurallar oluştururlar. Reşat Nuri Güntekin’in, 1943 yılında Yedigün dergisinde tefrika edilen ve ilk baskısı 1944 yılında yapılan “Değirmen” romanında, Osmanlı Devleti’nin hayat hikâyesinin sona ermek üzere olduğu devrede, Anadolu’da Sarıpınar adlı küçük bir kasabada hakikatte hiç yaşanmamış bir depremin, merkez-taşra arasındaki kopukluğu, aşağıdan yukarıya tüm devlet bürokrasisindeki çürümüşlüğü, çarpıklığı ve yozlaşmayı nasıl günyüzüne çıkardığı, ironik bir üslupla anlatılmaktadır. “Değirmen”, Birinci Dünya Savaşı’nın yaklaştığı, tüm dünyada parçalanmaların ve yeni oluşumların başgösterdiği bir çağın romanı. O zamana kadar kocaman bir gövde olan Osmanlı İmparatorluğu da hayat hikâyesini artık tamamlamak üzeredir. İmparatorluk merkezi XIX. yüzyılda böylesi bir varlık sorunuyla karşı karşıyayken, Anadolu ise kendisine dair bir takım ezberlenmiş düşüncelerin ötesine geçememiş merkezin ihmalkâr davranışları yüzünden köhneliği, yoksulluğu ve enkaz haline gelmiş çehresiyle uzun süredir makûs talihiyle mücadele etmektedir. Bu makûs talihin “Değirmen” romanındaki en somut görünüşü olan Sarıpınar kasabasının enkaz yığınına dönmesi için zelzele ya da başka bir afete lüzum yoktur. Zira Sarıpınar, bakımsız ve viran evleriyle, eğri büğrü, çamur içinde sokaklarıyla, viran olmuş Meşrutiyet mektebiyle, büyük bir depremi yaşamadan da enkaz yığınına dönmüş gibidir. İmparatorluk, geçirdiği art arda sarsıntılarla XIX. yüzyılda enkaz haline geldiğinde, Sarıpınar, bu sarsıntıları derinden hissetmekle kalmamış, yıllardır sadece uzaktan sevilmenin getirdiği ilgisizlikle enkaz üzerinde yaşamayı hayat biçimi haline getirmiş ve normalleştirmiştir. “İstanbul’da bolluk Ankara’da kıtlık” yaşandığı yıllarda, merkeziyetçi devletin, yaygın güç ve görevlerini hem kendisi hem de temsilcileri aracılığıyla yerine getirme noktasında yaşadığı aksaklık, “Değirmen” romanında bu aksamanın, devleti kenarına sürüklediği uçuruma hep birlikte düşmek üzere olduğumuzun sağlamasıdır.]]> <![CDATA[The functioning of social life in an orderly framework takes place within certain rules and norms. In addition to the norms that emerge with social experiences, traditions and customs, states also create some rules to regulate social life and to continue their institutional functioning in a healthy way. In Reşat Nuri Güntekin's novel "Değirmen", which was serialized in Yedigün magazine in 1943 and first published in 1944, at the time when the life story of the Ottoman Empire was about to come to an end, an earthquake that had never happened in Anatolia in a small town called Sarıpınar, the center -How he reveals the disconnection between the country, the decay, distortion and corruption in the whole state bureaucracy from the bottom up, is explained in an ironic style. "Değirmen" is the novel of an era when the First World War was approaching, and where fragmentation and new formations started all over the world. The Ottoman Empire, which was a huge body until then, is about to complete its life story. Imperial center XIX. While faced with such an existence problem in the 21st century, Anatolia has been struggling with the ill luck for a long time with its rundown, poverty and ruined face due to the negligent behavior of the center, which could not go beyond some memorized thoughts about itself. The town of Sarıpınar, which is the most concrete appearance of this maximal fortune in the novel “Değirmen”, does not need earthquakes or any other disaster to turn it into a pile of debris. Sarpınar, with its neglected and ruined houses, crooked and muddy streets, and the ruined Constitutional Monarchy school, seems to have turned into a pile of debris without experiencing a major earthquake. The Empire, with the successive shocks it went through, XIX. When it came to ruin in the century, Sarıpınar not only felt these tremors deeply, but with the indifference brought about by being loved from afar, he made living on the wreckage and normalized it for years. During the years of "abundance in Istanbul, famine in Ankara", the failure of the centralist state to fulfill its widespread power and duties both through itself and its representatives is that this hitch in the novel "Değirmen" ensures that we are all about to fall into the abyss that drags the state to its edge.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51273 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[609-621]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/802 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reşat Nuri Güntekin’in Hikâyelerinde Çocuklar]]> <![CDATA[Children in Reşat Nuri Güntekin's Stories]]> <![CDATA[Gonca ARKON TEKİNEL]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Reşat Nuri Güntekin, çocuklar, hikâye, aile]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Reşat Nuri Güntekin, children, story, family]]> <![CDATA[Millî Edebiyat ve Cumhuriyet dönemlerine damgasını vuran Reşat Nuri Güntekin (1889-1956), bütün eserlerinde insanları sevgi ve merhamete çağırması sebebiyle Türk Edebiyatında ayrı bir yere sahiptir. Güntekin’in eserlerinde sevgi, şefkat ve merhamet noktasında toplumsal yapının önemli bir figürü olarak çocuklar ön planda yer alır. Uzun yıllar öğretmenlik ve müfettişlik yaptığından çocukları yakından gözlemleme fırsatı bulan yazar, eserlerinde çocuklara ayrı bir dikkatle yaklaşır. Çocukları insanlığın zaafı olarak değerlendirir, çocuklara karşı son derece şefkatli ve merhametli bir tutum sergiler. Hayatın en acıklı sahnelerinde dahi çocukların vazgeçilmezliğini, onların yetişkinler üzerindeki etkilerini vurgular. Reşat Nuri’nin romanlarında ve hikâyelerinde çocuk; masumiyeti, sevimliliği, zekâsı ile ön plandadır. Reşat Nuri; çocukların psikolojilerini, duygu ve düşünce dünyalarını romanlarında olduğu gibi hikâyelerine de başarılı bir biçimde yerleştirmiştir. Hikâyelerinde çocukları aile içi eğitim ve terbiye, toplumsal meseleler, bireysel meseleler içinde değerlendirir; çocukluğu ise insanın sonraki hayatını şekillendiren yönüyle işler. Bu sayede sağlıklı bir çocukluğun insan ve toplum hayatının inşasındaki önemine işaret eder. Yazar, çocuğun karakterinin oluşumunda hem irsî faktörler hem de hazırladığı ortam sebebiyle ailenin önemine dikkat çeker. Bu sebeple aile içinde çocuk eğitimi konusunda yapılan yanlışlıkların nelere mal olacağını hikâyelerinde ortaya koyar. Çocukların boşluk duygusuna kapılmaması için ailenin din başta olmak üzere, temel manevî değerleri aşılaması gerektiği üzerinde durur. Çocukluğun bireyin gelecekteki hayatını tayin ve inşa eden en önemli unsur olduğunu vurgular. Bu sebeple çocukların ruhî gelişimlerinin de ebeveynler tarafından gözlenmesinin ve bu sürecin mümkün olduğu kadar sağlıklı yaşanmasının altını çizer. Bu çalışmada Reşat Nuri’nin hikâyelerindeki çocuklar incelenmiştir. Çalışmanın evrenini, Reşat Nuri’nin çeşitli yıllarda yayımlanan hikâyeleri oluşturmuştur. İçerik çözümleme yöntemiyle metinlerden elde edilen veriler, tematik incelemeye tabi tutulmuş, böylece yazarın çocuk kavramını tespit edilen 21 hikâyede nasıl işlediği değerlendirilmiştir. Hikâyelerde çocuğun bir karakter olarak varlığı ele alınmış; aile, sosyal çevre ve hayatla kurduğu olumlu veya olumsuz ilişkileri üzerinde durulmuştur. ]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin (1889-1956), who marked the National Literature and Republican periods, has a special place in Turkish Literature because he calls people to love and compassion in all his works. In Güntekin's works, children are at the forefront as an important figure of social structure in terms of love, compassion and mercy. The author, who has had the opportunity to closely observe children since he has been a teacher and inspector for many years, approaches children with special attention in his works. He considers children as the weakness of humanity and has an extremely compassionate and affectionate attitude towards children. Even in the most pathetic scenes of life, he emphasizes the indispensability of children and their effects on adults. In Reşat Nuri's novels and stories, the child is at the forefront with his innocence, congeniality and intelligence. Reşat Nuri successfully embedded the psychology, emotion and thought worlds of the children in their stories as well as in their novels. In his stories, he evaluates children in family education and training, social issues and individual issues; his childhood works with the aspect that shapes the next life of the person. In this way, it points to the importance of a healthy childhood in the construction of human and social life. The author highlights the importance of the family in the formation of the child's character due to both hereditary factors and the environment he prepares. For this reason, he reveals what the mistakes made about child education in the family will cost in their stories. He emphasizes that the family should instil basic spiritual values, especially religion, in order to prevent children from feeling emptiness. He emphasizes that childhood is the most important element that determines and builds the future life of the individual. For this reason, he underlines that the mental development of the children is also observed by the parents and this process is experienced as healthy as possible. In this study, the children in Reşat Nuri's stories were examined. The universe of the study consisted of the stories of Reşat Nuri published in various years. With the content analysis method, the data obtained from the texts were subjected to thematic examination, thus evaluating how the author handles the concept of children in 21 stories. In the stories, the presence of the child as a character was discussed and the positive or negative relationships he established with family and social environment life were emphasized. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51272 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[821-838]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/803 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reşat Nuri’de İdealizm ve Tiyatronun Birleştiği Nokta: Son Sığınak]]> <![CDATA[At The Confluence of Idealism and Theatre in Reşat Nuri: The Last Shelter ]]> <![CDATA[Özlem KAYABAŞI]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, Reşat Nuri Güntekin, Son Sığınak, idealizm, tiyatro]]> <![CDATA[Modern Turkish literature, Reşat Nuri Güntekin, Son Sığınak, idealism, theatre]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, Türk edebiyatının önemli ve çok eser veren yazarlarından biridir. Edebiyat alanında ilk merakının tiyatro metinleri üzerine olduğu bilinen yazarın daha sonrasında roman türü ile başarı kazandığı görülür. Ancak tiyatroya olan ilgisi hiçbir zaman kaybolmaz. Bu bağlamda yazarın son romanı olarak bilinen Son Sığınak büyük öneme sahiptir. Çünkü yazarın, bütün edebî serüveninde peşinde olduğu idealist düşünce ile tiyatro sevgisi bu kitapta bir araya gelir. Reşat Nuri, Cumhuriyet’in ilk yıllarında ilke ve inkılâpların benimsenmesinde yazarların payına düşen bilinçlendirme vazifesini yerine getirenlerden önemli isimlerden biridir. Bu yüzden eserlerinde eski - yeni çatışmasını sıklıkla ifade eder. Cumhuriyet’in kazançlarını özellikle karakterler üzerinden ele almayı tercih eder. Son Sığınak’ta, geleneksel bir tarihi olsa da modern tiyatroya tutkuyla bağlı insanların hikâyelerinin odağında bir konu anlatır. Böylece hem idealist yapının gerekliliğini yerine getirir hem de tiyatro tarihine ilişkin bilgiler vererek bir kurgu oluşturur. Bu makalede, özel hayatlarında aradıklarını bulamayan ve çaresiz kalan bir grup insanın kendilerine buldukları son sığınak incelenmeye çalışılmıştır. Karakterlerin hepsi tiyatroya olan büyük tutkuları ile ideallerini gerçekleştirmek isterler. İdealler ile tiyatronun kesiştiği bu roman, Reşat Nuri’nin pek çok eserinde olduğu gibi gerçeklik üzerine kuruludur. Yazar, bu insanların hayatlarından kesitlerle idealist bir dünyayı anlatırken bir taraftan da 1920’li yıllar Türkiye’sini tiyatroyu odakta tutarak değerlendirir.]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin is among the most important and productive writers of Turkish literature. While at the beginning of his career his interest lied in theater scripts, he reached success through his novels later in life. However, he never lost interest in theater. In this sense, “The Last Shelter”, which is known as the last novel of the writer, is very important. The idealist thought the writer chased all throughout his literary journey meets his love for theater in this work. Reşat Nuri is one of those who fulfilled the duty of raising awareness that fell onto the shoulders of writers in the adoption of principles and reforms in the first years of the Republic. Thus, he frequently addresses the clash between old and new in his work. He especially chooses to approach the rewards of the Republic through characters. In “The Last Shelter”, he covers the subject by putting the stories of people who are devoted to modern theater despite their traditional history in the limelight. By doing so, he both fulfills the requirements of the idealist structure and creates a construct by providing information about the history of theater. This article aims at taking a look into “the last shelter” found by a group of desperate people who could not find what they were looking for in their private lives. All characters want to realize their ideals with their passion towards theater. This novel, where ideals and theater meet, is based on reality as in most works of Reşat Nuri. The writer evaluates Turkey of 1920s by making theater the focal point while depicting an idealist world through sections from the lives of these people. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51268 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[713-724]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/804 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eski Hastalık Romanında Yol ve Yolculuk Metaforu]]> <![CDATA[The Metaphor of Journey and Journey in the Eski Hastalık Novel]]> <![CDATA[Mustafa Fatih AYDIN]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, Eski Hastalık, yol, yolculuk, metafor]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, Eski Hastalık, road, journey, metaphor]]> <![CDATA[İnsan doğduğu andan itibaren bir yolculuğa çıkar. Arşınlanan yol kadar değişen ve dönüşen insan için yolculuk hem dışa doğru hem içe doğru yapılan bir eylem olarak görülür. Roman içerisinde de kurmaca bir dünyanın yolunu yürüyen kahramanlar kendi yazgısını bu yolculuk esnasında belirler. Farklı istikametlere sapma, bambaşka eğilimlere yönelme roman kahramanına da kendi benliğini de inşa etmesine yardımcı olur. Bir medeniyetin kavşak noktaları eskiyi yıpratırken yeniye kapılarını aralar. Bu durum da derin çatışmalara neden olur. Bu dönemde meydana getirilen birçoğu edebi eserlerin özellikle yeniye ışık yaktığı eskiyi ise tereddütle terk etmeğe çalıştığı görülür. Reşat Nuri Güntekin’in de yaşadığı dönem itibarıyla savaşların olduğu, inkılapların yaşandığı, değer sorgulamalarının oldukça fazla olduğu bir dönemde eserler vermesi, iki değer arasında yol giden kahramanların sancılı ve dramatik yolculuğunu aktarır. Anadolu ve Anadolu’nun değerlerini aşağılamadan çağdaşlaşma fikrine de göz kırpan romanlardan biri olan Eski Hastalık romanı da yol ve yolculuk temasının oldukça fazla işlendiği romanlar arasındadır. Romanda özellikle mana noktasında yapılan yolculukların boyut kazanarak metaforlara dönüştüğü görülür. Otomobil, tren ve deniz yolculuklarının tercih edildiği eserde, eserin dramatik aksiyona oldukça etkisi olduğu anlaşılır. Roman unsurlarından mekân ve zaman unsurlarıyla sıkı bir ilişkisi bulunan yol ve yolculuk metaforlarının özellikle aşk, medeniyet, gelenek, dil ve edebiyat, tabiat mevzularına yeni manalar yüklenmesi ve daha iyi anlaşılması noktasında da yardımcı olduğu görülür. ]]> <![CDATA[A person goes on a journey from the moment he is born. For a person who changes and transforms as much as the road that has been traveled, the journey is seen as an action both outward and inward. The heroes walking the path of a fictional world within the novel determine their own destiny during this journey. Turning to different directions and turning to completely different tendencies help the hero of the novel to construct his own self as well. While the crossroads of a civilization wear down the old, they open their doors to the new. This situation causes deep conflicts. It is seen that most of the literary works created in this period, especially when they shine a light on the new, try to leave the old hesitantly. The fact that Reşat Nuri Güntekin produced works in a period of wars, revolutions, and questions of values, conveys the painful and dramatic journey of the heroes who travel between two values. One of the novels that draws attention to the idea of modernization without humiliating the values of Anatolia and Anatolia, the novel Eski Hastalık is among the novels in which the theme of road and travel is highly studied. In the novel, it is seen that journeys made especially at the point of meaning gain dimension and turn into metaphors. It is understood that the work has a great impact on the dramatic action in the work where cars, trains and sea voyages are preferred. It is seen that the metaphors of road and travel, which are closely related to the elements of space and time from the novel elements, help especially love, civilization, tradition, language and literature, and to give new meanings to the subjects of nature and to be understood better.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51266 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[ 579-591 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/805 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Dirijizmden Dramaturjiye: Reşat Nuri’nin “Bir Yağmur Gecesi” Piyesi]]> <![CDATA[From Interventionizm to Dramaturgy: ReşatNuri's” A Night of Rain"]]> <![CDATA[Taner NAMLI]]> <![CDATA[Modern Türk edebiyatı, Reşat Nuri Güntekin, Bir Yağmur Gecesi, dirijizm, dramaturji]]> <![CDATA[Modern Turkishliterature, Reşat Nuri Güntekin, A Night Of Rain, ınterventionizm, dramaturgy]]> <![CDATA[Cumhuriyet Dönemi edebiyatının öncü isimlerinden Reşat Nuri Güntekin, Cumhuriyet’in politik ideallerini yansıtabilmek için kimi eserlerini araçsallaştırmaktan kaçınmamıştır. Dönemin sanatkârları arasında yaygın görülen bu eğilim, Reşat Nuri'nin romanlarında olduğu kadar piyeslerinde de rastlanan bir tutumdur. İncelemeye tabi tutulan Bir Yağmur Gecesi başlıklı piyes, “dirijizm” denilen iktidarın sanatı yönlendirmesi kavramı ile olan ilişkisi üzerinden incelenecektir. Tiyatronun, halka daha çabuk ve kolay nüfuz edebilen bir tür olarak algılanması, dönem iktidarının sanat çalışmalarını bu yönde teşvik etmesine neden olmuştur. Eser, bir sel felaketi yaşayan Sarıova’da, bir çiftlikte tesadüfen bir araya gelen yöre insanının ve resmi görevli kahramanların, büyük sermaye isteyen nehrin ıslahı için kendi kaynaklarını kullanmak üzere uzlaşma süreçlerini konu edinir. Sarıova kazasının, yöre insanının maddi çabalarıyla iktisadi bakımdan kalkınmasının mesajı verilmektedir. Piyes, halkın cehaletiyle savaşan, onları eğitmeyi ve onları yaşadıkları yaşam zorluklarından çıkarmayı amaç edinen ilerici karakterlerin çabaları üzerine oturtulmuştur. Öğretmen, mühendis ve müfettiş tiplerinin, Anadolu’yu ve Anadolu insanını toparlayabilmek adına halkla birlik olarak gösterdiği özverili çalışmalar semeresini verir ve elbirliğiyle iki yıl içinde Sarıova’yı dönüştürmeyi başarırlar. Dönem iktidarı, bu ve bunun gibi piyesler aracılığıyla kalkınmanın asıl aktörünün halk olduğu, gelişmenin her bireyinsorumluluğunda olduğu fikrini yerleştirmeye çalışır. Kalkınma hamlelerini devam ettirmek ve inkılâpların etkisini görmek isteyen egemen yapı için bu normal bir tutumdur. Neticesinde Sarıova, halkın Cumhuriyet ideallerine bağlı bir şekilde hareket ederek dönüştürdükleri örnek bir mekân olarak sunulur. ]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, one of the leading figures in the literature of the Republican period, did not refrain from instrumentalizing some of his works in order to reflect the political ideals of the Republic. This trend, which is common among artists of the period, is an attitude found in Reşat Nuri's novels as well as his plays. The play entitled “A Night of Rain”, which is subject to review, will be examined over the relationship of power called “interventionizm” with the concept of directing art. The perception of theater as a genre that can penetrate the public more quickly and easily caused the power of the period to encourage artistic work in this direction. The work is the subject of reconciliation processes of local people and official heroes who coincidentally met on a farm in Sarıova, which experienced a flood, to use their resources for the improvement of the river, which wants great capital. The message of the sarıova accident is given by the economic development of the local people through their financial efforts. The play is based on the efforts of progressive characters who fight the ignorance of the people, aiming to educate them and remove them from the life difficulties they experience. Teacher, engineer and inspector types, Anatolia and Anatolian people in order to gather the selfless work shown as unity with the public gives the benefit and within two years they manage to transform Sarıova. The power of the period tries to place the idea that the main actor of development through this and such plays is the people, that development is on the shoulder of every individual. For a sovereign structure that wants to continue development moves and see the impact of revolutions, this is a normal attitude. As a result, Sarıova is presented as an exemplary place that the people have transformed by acting in accordance with the ideals of the Republic.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51250 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[743-756]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/806 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Miskinler Tekkesi Romanında “Anlatıcı” Kavramına Anlatıbilimsel Bir Yaklaşım]]> <![CDATA[Approach to the Concept of "Narrator" in the Novel of Miskinler Tekkesi]]> <![CDATA[Hatice YILDIZ]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Reşat Nuri Güntekin, Miskinler Tekkesi, anlatıcı, Gérard Genette]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Reşat Nuri Güntekin, Miskinler Tekkesi, narrator, Gérard Genette ]]> <![CDATA[Cumhuriyet Dönemi yazarlarından Reşat Nuri Güntekin, on dokuz roman kaleme almıştır. Bu romanlarda çeşitli anlatıcı ve bakış açılarından faydalanmıştır. Bir romanda anlatıcı, metnin öne çıkan ilk figürüdür. Metnin sesi olduğu söylenen anlatıcı, gerçek yazar veya ima edilen yazardan farklı bir figürdür ve kurmaca dünyanın içinde, o dünyanın yapıcısı ve düzenleyicisi olarak yer alır. Bir kurmaca metinde yer alan kişi, mekân, zaman gibi unsurların yanı sıra olaylar da anlatıcı tarafından aktarılır. Anlatıcısız bir anlatının olamayacağı açıktır. Buradan hareketle anlatıbilimde de önemli bir yeri olan anlatıcı kavramının Genette, Booth, Chatman, Jahn gibi araştırmacılar tarafından detaylı bir şekilde incelendiği görülür. Klasik eleştiri anlayışına yeni bir yaklaşım sunan Genette’in anlatıcı ve bakış açısını birbirinden ayıran yaklaşımı onun çalışmalarının temelini oluşturur. Genette, anlatıcıyı eğretilemeli olarak ele aldığı “Kip” kavramının yanında “Ses” kavramı çerçevesinde inceler. Onun anlatı düzeyleri ve anlatıcının öyküye dâhil olup olmamasına göre belirlediği anlatıcı tipleri pek çok araştırmacı tarafından da benimsenip uygulanmaktadır. Bu bakımdan bu çalışmada da Gerard Genette’in anlatıbilime kazandırdığı yaklaşım ve terimlerden hareket edilecektir. Genette’in anlatıcı kavramı hakkında yaptığı çalışmalardan hareketle önce anlatıcı, odaklanma, anlatı düzeyleri, anlatıcının mesafesi, anlatıcı-zaman ilişkisi gibi konular ele alınacaktır. Daha sonra bu kuramsal çerçeveye uygun olarak Reşat Nuri Güntekin’in Miskinler Tekkesi romanında anlatıcıya dair tespit ve değerlendirmeler yapılacaktır.]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, one of the writers of the Republic Period, wrote nineteen novels. He benefited from various narrators and perspectives in these novels. In a novel, the narrator is the first prominent figure of the text. The narrator, who is said to be the voice of the text, is a different figure from the real author or the implied author, and is located in the fictional world as the maker and organizer of that world. In addition to the elements such as person, place and time in a fictional text, events are also conveyed by the narrator. It is clear that there can be no narrative without a narrator. From this point of view, it is seen that the concept of narrator, which has an important place in narratology, has been examined in detail by researchers such as Genette, Booth, Chatman, Jahn. Offering a new approach to classical criticism, Genette’s approach that separates the narrator and perspective, forms the basis of his work. Genette examines the narrator within the framework of the concept of “Voice” as well as the concept of “Mode” which he treats metaphorically. The narrator types, which he determines according to narrative levels and whether the narrator is included in the story or not are adopted and applied by many researchers. In this respect, in this study, the approach and terms that Gérard Genette brought to narratology will be based on. Based on Genette’s work on the concept of narrator, first the narrator, focus, narrative levels, narrator’s distance, narrator-time relationship will be discussed. Then, in accordance with this theoretical framework, determinations and evaluations will be made about the narrator in Reşat Nuri Güntekin’s novel Miskinler Tekkesi.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51210 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[933-947]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/807 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reşat Nuri Güntekin’in Kitaplarına Girmemiş Üç Hikâyesi]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin's Three Stories That Are Not In His Books]]> <![CDATA[Özgül Özbek GİRAY]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, Reşat Nuri Güntekin, hikâye, Aydede, mecmua]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Reşat Nuri Güntekin, story, Aydede, magazine]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, roman, hikâye, piyes, makale, eleştiri, gezi yazısı, tercüme ve şiir gibi pek çok edebi türde eser veren tanınmış bir edebiyatçıdır. Edebiyatın hemen her türünde eser verir ancak daha çok romancı kimliğiyle ön plana çıkar. Edebiyat dünyasına tiyatro ve hikâye ile girmesine rağmen roman türünde yetkin eserler veren yazar asıl şöhretini Çalıkuşu romanına borçludur. Reşat Nuri’nin yazarlık faaliyetini sürdürdüğü bir diğer alan ise hikâyedir. Hikâyeciliği her ne kadar romancılığının gölgesinde kalmış olsa da yaşarken yayımladığı Recm, Gençlik ve Güzellik, Roçild Bey, Eski Ahbap, Tanrı Misafiri, Sönmüş Yıldızlar, Leyla ile Mecnun ve Olağan İşler adlı yedi hikâye kitabı vardır. Bu kitapların haricinde gazete ve dergilerde unutulan, kitap olarak yayımlanmayan yüzlerce hikâyesi mevcuttur. Bu hikâyelerin unutulmasının sebebi: Çok yazan yani üretken bir yazar olan Reşat Nuri’nin yaşadığı dönemde pek çok gazete ve dergide hikâyelerinin yayımlanması, bu gazete ve dergi koleksiyonlarının tamamına ulaşmanın güçlüğü, hayattayken yazdıklarının hepsini kitaplarda toplamaması, hikâyelerinde pek çok remiz ve müstear ad kullanması ve bu adların hâlâ tamamının tespit edilmemiş olmasında aranmalıdır. Bu makalede yazarın yayımlanmış hikâye kitaplarında yer almayan, eski harfli süreli yayınları tarama sırasında tespit ettiğimiz, Aydede mecmuasında Reşat Nuri imzasıyla yazdığı, Feminist Bir Mahalle İmamı, Firavun’un Terbiyesi ve Satılık Ud adlı hikâyeleri, yazarın hikâyeciliği hakkında genel bir değerlendirme yapıldıktan sonra metni esas alarak incelenecektir.]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin is a well-known literary writer who has worked in many literary genres such as novels, stories, play, articles, criticism, travel writing, translation and poetry. He works in almost every genre of literature, but stands out with his novelist identity. Although he entered the literary world with theater and story, the author, who produced competent works in the genre of novel, owes his real fame to the novel Çalıkuşu. Another area where Reşat Nuri continues his writing activity is story. Although his storytelling was overshadowed by his novelists, he published seven story books: Recm, Gençlik ve Güzellik, Roçild Bey, Eski Ahbap, Tanrı Misafiri, Sönmüş Yıldızlar, Leyla ile Mecnun ve Olağan İşler. Apart from these books, there are hundreds of stories that are forgotten in newspapers and magazines and not published as a book. The reason why these stories are forgotten: Reşat Nuri, who was a prolific writer, and his stories were published in many newspapers and magazines during his lifetime, the difficulty of accessing all of these newspaper and magazine collections, not collecting all of his writings in books while he was alive, using many rhymes and pen names in his stories, and this The names should be sought in the case that not all of them have yet been identified. In this article, the author's stories named Feminist Bir Mahalle İmamı, Firavun’un Terbiyesi and Satılık Ud, which we detected during the scanning of the old lettered periodicals that are not included in the published story books, and which he wrote with the signature of Reşat Nuri in the Aydede magazine, After an evaluation, it will be examined on the basis of the text.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51209 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[633-645]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/808 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reşat Nuri Güntekin’in “Medeni Günahlar” Hikâyesinde Türk Toplumunda Yozlaşmanın İzleri]]> <![CDATA[The Signs of Degeneration in Turkish Society From Reşat Nuri Güntekin’s “Medeni Günahlar” Story]]> <![CDATA[Ahmet Faruk GÜLER]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, Reşat Nuri Güntekin, yozlaşma, batılılaşma, hikâye, Medeni Günahlar]]> <![CDATA[Modern Turkısh litareture, Reşat Nuri Güntekin, degeneration, story, Medeni Günahlar, westernization]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, Cumhuriyet döneminin önemli yazarlarından biridir. Kaleme aldığı romanlarıyla edebiyat tarihimizde önemli bir sanatçı olduğunu ispat etmiştir. Çalıkuşu, Yaprak Dökümü, Yeşil Gece adlı eserleri gerek yazıldıkları dönemde gerekse sonraki süreçte Türk toplumu açısından oldukça büyük önem arz etmiştir. Kurtuluş Savaşı öncesi ve sonrasında Türk insanının Doğu-Batı eksenli kültürel bocalamaları romanlardaki karakterler üzerinden verilirken yazar iyi ve doğruyu göstermeyi de ihmal etmemiştir. Romanlarındaki başarısı ön planda olduğu için diğer türlerde kaleme aldığı eserler adeta görmezden gelinmiştir. Reşat Nuri Güntekin’in romanları ön planda olunca hikâyeleri ikincil planda kalmış ve gerektiği kıymeti görememiştir. Oysaki roman yazarı kimliği ile daha çok öne çıksa da hikâyeleri de oldukça önemlidir. 1917-1930 yılları arasında 200’den fazla hikâye kaleme alır. Türk toplumunun değişim ve gelişim sürecine tanıklık etmiş bir sanatçıdır. Roman ve hikâyelerinde yozlaşma, kültürel dejenerasyon, batılılaşma, ideal insan gibi kavramları sıklıkla görmek mümkündür. Bu çalışmada Türk toplumunun değişim dönemlerinde yozlaşan ahlâk algısı üzerinde durulmaktadır. Medeniyet değişiminde daha önce yüceltilen tüm değerlerin artık olumsuzlandığı ve bozulmuşluğun yüceltildiği vurgulanmaktadır. Türk insanının modernleşme adı altında yozlaşan hayatının ibretlik anlatımı ön plandadır. Geçmişten bugüne yozlaşan kültürel değerlerin tarihi seyrini göstermesi açısından Medeni Günahlar adlı hikâye oldukça önemlidir. Bu çalışmada Reşat Nuri Güntekin’in ‘Medeni Günahlar’ hikâyesinden hareketle Türk toplumunda kültürel yozlaşmanın boyutları ele alınmaya çalışılacaktır.]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin is one of the important authors of the republican period. He proved himself as a significant author of our literature history with his penned novels. His works titled Çalıkuşu, Yaprak Dökümü and Yeşil Gece have great importance to Turkish society both in the period when it was written and in the following process. He didn’t disregard to show the goodness and trueness through the characters of his novels of the East-West oriented cultural confusion of Turkish people before and after of Turkish Independence War. His other kinds of works were ignored because of his success in the novels. Reşat Nuri Güntekin’s stories remained in the background and couldn’t be valued properly. Because his novels were at the forefront. While he known for his novelist identity, his stories are also precious and important. He penned more than 200 stories between 1917-1930. He was a writer who was testified to the change and development process of Turkish society. It is possible to see often the terms like corruption, cultural degeneration, westernization, ideal human in his novels and stories. This study focuses on the moral perception of Turkish society that degenerates in times of change. It is emphasized that in the change of civilization, all values that were glorified before are now negated and corruption is glorified. An exemplary narrative of the Turkish people's life degenerated under the name of modernization is at the forefront. The story named Medeni Günahlar is quite important on the angle of shows the historical course of cultural values degenerating from past to present. In this study, based on Reşat Nuri Güntekin’s ‘Medeni Günahlar’ story, the dimensions of cultural degeneration in Turkish society will be discussed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51196 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[663-669]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/809 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reşat Nuri Güntekin’in ‘Kızılcık Dalları’ Romanında Efendi-Köle İlişkisi]]> <![CDATA[Master-Slave Realıtonshıp In Reşat Nuri Güntekin’s Novel ‘Kızılcık Dalları’]]> <![CDATA[Mutlu DEVECİ]]> <![CDATA[Aslıhan AYTAÇ]]> <![CDATA[Efendi, köle, ilişki, birey, Kızılcık Dalları]]> <![CDATA[Master, slave, relationship, individual, Kızılcık Dalları]]> <![CDATA[İnsanlık tarihi boyunca pek çok toplumda varolan kölelik, insani temel hak ve özgürlükleri gasp edilen bireylerin, ötekilerin emri altına girip nesne konumuna indirgenmesiyle meydana gelen bir kurumdur. İnsan haklarına aykırı bir yapılanma olan kölelik kurumunda birey, yaşam hakkını emeğiyle elde etmek zorunda bırakılırken hayatı üzerindeki söz hakkını yitirir. Hükmetme ve emir verme yetkisiyle köleyi himayesi altına alan efendi ise onun üzerindeki hak sahibi kişi olur. Kölelik kurumu, Osmanlı İmparatorluğu’nda yüzyıllarca devam eden toplumsal bir yapı olduğundan romanlarda sıklıkla yer verilen konulardan biri haline gelir. Bu yönüyle Cumhuriyet dönemi Türk romanının önemli yazarlarından biri olarak edebiyat tarihindeki yerini alan Reşat Nuri Güntekin, anlatmaya dayalı edebî metinlerinde, bireyin ruh halini detaylı biçimde açımlarken gözlemci kimliğiyle toplumsal yaşamı yansıtmayı ihmal etmez. Bu nedenle toplumsal sorun şeklindeki kölelik kurumunu, ‘Kızılcık Dalları’ isimli romanında irdeler. Eserde efendi-köle ilişkisi, toplumsal hiyerarşi bağlamında çok yönlü biçimde ele alınır. Köle sahibi bir efendi olmak, gösteriş unsuru biçiminde kullanılmakla birlikte iktidar/ erk belirtisine de dönüşür. ‘Kızılcık Dalları’nda, efendi ve köle arasındaki çatışmaya dayalı ilişki, dramatik aksiyonun kurulmasını sağlayan başat izlek şeklinde kullanılır. Bu yönüyle roman başkişisi Gülsüm köle; Şekip Paşa’nın eşi Nadide Hanım ise efendi konumundadır. Bu açıdan romanda Nadide Hanım, hükmeden, yöneten, ezen; Gülsüm ise hükmedilen, yönetilen, ezilen görüngüsü ile yer alır.]]> <![CDATA[The slavery, which was seen in many nations throughout the history of humanity, is a system in which the individuals, whose fundamental human rights and freedoms are seized, are reduced to an object position by entering into others service. In the slavery system that is contrary to human rights, an individual is forced to obtain his/her right to life by his/her labor and losses right to speak on his/her life. A master, taking a slave under his/her protection with the authority to rule and give orders, becomes the right-holder person over that slave. As the slavery system is a social structure that continued in the Ottoman Empire for centuries, it is one of the most subjected topics in novels. Considered one of the important writers of the Turkish novel of the Republican era in the history of literature, Reşat Nuri Güntekin does not neglect to reflect the social life with his observer identity while describing the physiological states of individuals in detail in his literary works based on narration. For this reason, he discusses the slavery system in his novel named ‘Kızılcık Dalları’ as a social problem. In that work, the master-slave relationship is discussed sophisticatedly with regard to social hierarchy. Being a slave-owning master is used as an element of vanity, but also turns into an indication of power. In ‘Kızılcık Dalları’, the conflict-based relationship between master and slave is used as the primary topic allowing to establish a dramatic action. In this respect, while Gülsüm, the main character of the novel, is the slave, Mrs. Nadide, the wife of Şekip Pasha, is the master. Therefore, Mrs. Nadide is the one dominating, governing and oppressing whereas Gülsüm is the one being dominated, governed and oppressed in the novel.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51188 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[623-631]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/810 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reşat Nuri Güntekin’in Yeşil Gece Romanının Sacayakları: Din, Eğitim Ve İnkılâpçılık]]> <![CDATA[Trivets of Reşat Nuri Güntekin's Yeşil Gece Novel: Religion Education and Revolutionism]]> <![CDATA[Yasemin ÇINAR SEKBAN]]> <![CDATA[Modern Türk Edebiyatı, Türk romanı, Reşat Nuri Güntekin, Yeşil Gece, mektep-medrese çatışması, İnkılâpçılık]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Turkish novel, Reşat Nuri Güntekin, Yeşil Gece, revolutionism, conflict between school and madrasah]]> <![CDATA[Cumhuriyet dönemi roman türünün başarılı örneklerini veren Reşat Nuri Güntekin’in 1928’de yayımlanan Yeşil Gece adlı romanı, döneminde olduğu gibi bugün de güncelliğini korumakta, işlediği konular bakımından eserle ilgili tartışmalar devam etmektedir. Yazarın sosyal tenkit içeren romanlarının başında gelen Yeşil Gece, dinî taassubun hüküm sürdüğü bölgelerde, özellikle Anadolu köy ve kentlerinde toplumun dine bakışını, din vasıtasıyla sömürüye açık hâle gelişini, inkılâpların uygulanabilirliğini ve eğitimde düalizmin sebep olduğu olumsuz durumları gözler önüne sermesi bakımından önemlidir. Osmanlı dönemi eğitim kurumu olan medreselerdeki bozulma ve eğitimde eski - yeni çatışması romana hâkimdir. Temelde din ve dinin temsilcileri mercek altına alınır ve lâiklik ilkesi savunulur. Milli mücadele romanın bir bölümünde fon olarak geçer. Mücadele yılları, savaş manzaralarını sergilemekten çok, çıkarcı din adamlarının düşman ile olan işbirliklerini ortaya koyma amacını taşır. Milli Mücadele yıllarına temas eden romanlardan farklı olarak sadece mücadele esnasında değil, mücadele sonrasında da ülkenin genel durumunu ve yeni devletin üzerine kurulacağı temel yapı taşlarını işaret etmesi bakımından diğer dönem romanlarından ayrılır. Medrese hocalarının konumlarını kötüye kullanmaları ve idealize edilen din adamı tasvirinin aksine halkı bilgilendirme açısından oldukça işlevsiz oldukları imlenir. Türk toplumu da medrese kültürüyle yetiştiği müddetçe “yeşil gece”nin sisi yeni kurulan Türk devletine de çökecektir. Bu noktada Reşat Nuri yeni rejim inkılâplarının neden hızla hayata geçirilmesi gerektiğinin altını çizer. Bağımsız bir devletin iktisadî anlamda olduğu kadar kültürel anlamda da bağımsızlığa ihtiyacı vardır. Reşat Nuri, yeni Cumhuriyet insanının yüzyıllar süren inanç ve hurafe zincirinden kopmasını arzular; ilerleme ve modernleşme ancak bu sayede mümkün olacaktır. Roman, toplumdaki din algısının modernleşmenin önüne geçtiği, pozitivist ilimleri engellediği, yeni rejime pek çok yönden zarar verdiği ve inkılâpları yavaşlattığı bir olay örgüsüne sahiptir. Gerçekte tüm bu kötü gidişatın baş mimarı İslâm mıdır? İslâmiyet’in tüm temsilcileri cahil, yobaz ve çıkarcı mıdır? Çalışmada bu sorulara cevaplar aranacaktır. Araştırmanın başlığından da anlaşılacağı üzere çalışmada Reşat Nuri Güntekin’in Yeşil Gece romanı bir bütün olarak tahlil edilmemiş, ilgili olguların romandaki yansıma biçimleri değerlendirilmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[The novel of Reşat Nuri Güntekins’ Yeşil Gece, published in 1928, which gives successful examples of the novel genre of the Republican period, is still up-to-date today as it was in its period, and discussions about the work continue in terms of its subjects. Yeşil Gece, which is one of the author's novels containing social criticism, is important in terms of revealing the view of the society on religion in regions where religious fanaticism prevails, especially in Anatolian villages and cities, its being open to exploitation through religion, the applicability of reforms and the negative situations caused by dualism in education.The deterioration of the madrasahs, which were the educational institutions of the Ottoman period, and the traditional-new conflict in education dominate the novel. Essentially the novel focuses on religion and representatives of it and advocates the principle of secularism. National struggle valid as the background in a chapter of the novel. National struggle years aims at revealing the cooperation of self-seeking clergymen with the enemy rather than displaying the scenes of war. Unlike the other novels that touch upon the national struggle years, Yeşil Gece differs from other period's novels by indicating the general situation of the country not only during the struggle but also after the struggle and to point out the basic grounds on which the new state will be built. It is indicated that madrasah teachers abuse their positions and are quite dysfunctional in terms of informing the public, contrary to the idealized depiction of the clergymen. As long as Turkish society grow up with the madrasah culture, the fog of the Yeşil Gece falls on the newly established Turkish state. At this point, Reşat Nuri underlines that why new regime revolutions should be implemented quickly. An independent state needs culturally independence as far as economically independence. Reşat Nuri desires the people of Republic to break from centuries-long chain of belief and superstition; modernization only be possible in this way. In the plot of the novel, it is clearly seen that religious bigotry prevents modernization and positivist science teaching and would damage the new regime in many ways and slow down the reforms. As it understood from the title of the study, Reşat Nuri Güntekin's novel Yeşil Gece was not analyzed as a whole, but the reflection forms of the relevant facts in the novel is tried to be evaluated.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51183 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[789-804]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/811 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reşat Nuri Güntekin’in Tanrı Dağı Ziyafeti Oyununda Toplumsal Eleştiri]]> <![CDATA[Social Criticism in Reşat Nuri Güntekin’s Tanrı Dağı Ziyafeti Play]]> <![CDATA[Elif PALİÇKO]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, Tanrı Dağı Ziyafeti, toplumsal eleştiri, Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatı, Türk tiyatrosu]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, Tanrı Dağı Ziyafeti, social criticism, Turkish Literature Republican era, Turkish Theatre]]> <![CDATA[Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatının öncü isimlerinden biri olan Reşat Nuri Güntekin, daha çok romanları ile tanınmaktadır. Ancak yazar edebiyatın tüm alanlarında kalem oynatmış bir şahsiyettir. Yazı hayatına şiir denemeleriyle başlayan Reşat Nuri’nin tiyatro türünde de birçok eseri bulunmaktadır. Yazarın tiyatroya olan tutkusu, oyunları, tiyatro yazıları, mektep oyunları, adaptasyonları ve tercümelerinin niceliğinde bile fark edilmektedir. Onun eserlerinde hayatın bütün yönleri, bireyin sorunları ve toplumsal meseleler iç içe yer alır. Reşat Nuri, değişen zamana ve topluma tanıklık etmesinin yanı sıra, mesleğinden dolayı Anadolu’nun her köşesini görmüştür. Dolayısıyla yazarın eserlerinde, bu gözlem ve deneyimlerinin izine rastlanır. Güntekin’in zamana, topluma ve bireye bakış açısı; deneyim ve gözlemlerinin objektif bir tezahürü olarak eleştirel bir gerçekliği ortaya çıkarır. Reşat Nuri’nin edebi kimliğinin en önemli unsurlarından biri olan toplumsal eleştiri, oyunlarında daha açık bir şekilde ortaya çıkar. Tanrı Dağı Ziyafeti, Reşat Nuri Güntekin’in tiyatro eserleri arasında ayrı bir yere ve öneme sahiptir. Bu makalede, Reşat Nuri Güntekin’in komedinin eleştiriyi mümkün kılan yapısından faydalanarak kaleme aldığı Tanrı Dağı Ziyafeti adlı oyunu incelenecektir. Eserde, toplumun aksayan yönleri ve kötülük bataklığına saplanmış insanın değişmesi zor durumu ele alınmaktadır. Reşat Nuri’nin bu oyunu, kurmaca bir ülke olan Karkum Cumhuriyeti’nin içinde bulunduğu trajik durumun bir komedisidir. Reşat Nuri’nin bu eserindeki en temel mesele, bürokrasideki yozlaşmadır. Oyunda, dalkavukluk, ikiyüzlülük ve Karkum Cumhuriyeti’ndeki inkılâpların niteliği de bu yozlaşmanın birer parçası olarak karşımıza çıkar. Oyun içinde oyun, otomatizm, ironi ve mizah gibi unsurlar eserde öne çıkarken, siyasi bir eleştiri de ön plandadır.]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, one of the pioneers of Turkish literature in the Republican era, is mostly known for his novels. However, the writer is a person who has penned in all fields of literature. Reşat Nuri, who started his writing life with poetry tryings, also has many works in the theater genre. The author's passion for theater is evident even in the quantity of his plays, theater critic reviews, school plays, adaptations and translations. In his works, all aspects of life, the problems of the individual and social issues are intertwined. In addition to witnessing the changing time and society, Reşat Nuri has seen every corner of Anatolia due to his profession. Therefore, traces of these observations and experiences are found in the works of the author. Güntekin’s perspective on time, society and the individual; reveals a critical reality as an objective manifestation of his experiences and observations. Social criticism, one of the most important elements of Reşat Nuri’s literary identity, appears more clearly in his plays. Tanrı Dağı Ziyafeti has a special place and importance among Reşat Nuri Güntekin’s theatrical works. In this article, Reşat Nuri Güntekin’s play, Tanrı Dağı Ziyafeti written by making use of the critique of comedy, will be examined. In the work, the failing aspects of society and the difficult situation of people stuck in the swamp of evil are discussed. This play by Reşat Nuri is a comedy of the tragic situation of the Karkum Republic, which is a fictional country. The main issue in this work of Reşat Nuri is the corruption in the bureaucracy. In the play, flattery, hypocrisy and the nature of the revolutions in the Karkum Republic appear as parts of this corruption. While elements such as play within the play, automatism, irony and humor stand out in the work, a political criticism is also at the forefront.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51180 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[ 773-787]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/812 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reşat Nuri Güntekin’in Acımak Adlı Romanında Arayış Yolculuğu]]> <![CDATA[The Journey of Search in Reşat Nuri Güntekin's Novel Acımak]]> <![CDATA[Pelin GÖRGÜLÜ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Türk Edebiyatı, roman, acımak, psikoloji, analiz]]> <![CDATA[Turkish Literature, novel, pity, psychology, analysis]]> <![CDATA[Anadolu ve Mütareke Dönemi edebiyatının en önemli isimlerinden biri olan Reşat Nuri Güntekin, yazın hayatına tiyatro araştırmalarıyla I. Dünya Savaşı’nın sonlarında başlamıştır. Savaşın ardından edebiyat dünyasına giriş yapan Güntekin, ölümüne kadar olan süreçte başarılı, halen güncelliğini koruyan eserler vermiştir. Yazılarında “Hayrettin Rüştü, Cemil Nimet, Yıldız Böceği, Ağustos Böceği, Ateş Böceği” takma adlarını kullanmıştır. Babasının askeri doktor olması vesilesiyle öğrenimini farklı şehirlerde bitirmiştir. Kendisinin Anadolu’nun birçok şehrini görmesi onun yazarlık hayatının ana katmanını oluşturmuştur. “Anadolu’yu bilinmeyen bir meçhul” gören yazar, eserlerinde bu bilinmezliğe ışık tutar. Anadolu’yu mekân olarak eserlerinde kullanan Güntekin, Anadolu’nun yaşadığı sorunlara kayıtsız kalamaz. Anadolu’yu gezerken bölge halkının yaşadığı sorunlara şahitlik etmesi, aynı zamanda Anadolu insanının çaresizliği ve unutulmuşluğunu fark etmesi onda acıma ve sevgi hissiyatını uyandırmış, kurguladığı roman kişilerine de aynı hissiyatla yaklaşmasına vesile olmuştur. Reşat Nuri, güçlü fakat bir o kadar da kendisini bulamamış arayış yolculuğunda olan kişileri romanında merkezi kişi konumuna getirmiştir. Arayış sürecinde bireyin içsel çatışmalarına yoğunluk veren yazar, kahramanlarını idealist bir zeminde okuyucusuna sunmuştur. Romanın ana kişileri genellikle iyi bir mesleğe veyahut unvana sahip olmakla beraber, kendi hayatı hakkında söz sahibi olmaktadırlar. İdealist bir tip örneği olarak karşımıza Acımak romanındaki Zehra ve Mürşid Efendi çıkar. Yazar romanın ana karakterlerini idealist bir zemine oturtmaya çalışır. Zehra’nın eserinde öğretmen mesleğine, Mürşid Efendi’nin de mülkiyeli ünvana mensup olması karakterleri yön vermesine olanak sağlamıştır. Bir arayış yolculuğunda olan roman kahramanlarından Zehra’nın ideale ulaşmadaki en büyük engeli acıma ve merhamet duygularından yoksun olmasıdır. Mürşid Efendi ise zafiyetlerinin kurbanıdır. Reşat Nuri Zehra’yı şefkatli duygulara ulaşmada, Mürşid Efendi’yi ise prensiplere giden yolda fazla merhamet edilmemesi gerektiği hususunda aracı olarak kurgulamıştır. İnsanlarda duygusal ve mantıksal dengenin bir bütün oluşturması gerektiği romanın ana temi olarak karşımıza çıkar. Bu çalışmamızda Zehra’nın ve Mürşid Efendi’nin kendi içlerindeki arayış yolculuğuna değinerek geçirdikleri süreç ve ulaştığı noktalar tahliller ışığında değerlendirilecektir.]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, one of the most important names of Anatolian and Armistice Period literature, started his summer life with his theater researches at the end of World War I. Güntekin, who entered the world of literature after the war, produced successful works until his death, which are still up-to-date. He used the nicknames “Hayrettin Rüştü, Cemil Nimet, Yıldız Böceği, Ağustos Böceği” in his writings. He completed his education in different cities on the occasion that his father was a military doctor. The fact that he saw many cities of Anatolia formed the main layer of his writing life. The author, who sees "Anatolia as an unknown unknown", sheds light on this unknown in his works. Güntekin, who uses Anatolia as a place in his works, cannot remain indifferent to the problems experienced by Anatolia. While visiting Anatolia, witnessing the problems experienced by the people of the region and realizing the helplessness and forgottenness of the Anatolian people at the same time aroused a sense of pity and love in him, and this caused him to approach with the same feeling to his novels. Reşat Nuri has made the people who are in search of strong but not so able to find herself the central figure in her novel. The author, who focused on the inner conflicts of the individual during his search, presented his heroes to his readers on an idealistic ground. Although the main characters of the novel usually have a good job or title, they have a say in their own life. As an example of an idealist type, we come across Zehra and Mürşid Efendi in the novel Acımak. The author tries to place the main characters of the novel on an idealistic ground. The fact that Zehra belongs to the profession of a teacher in his work and Mürşid Efendi belongs to the title with property has enabled the characters to direct. The biggest obstacle of Zehra, one of the heroes of the novel, who is on a quest to reach the ideal, is that she is devoid of pity and compassion. Mürşid Efendi is the victim of his weaknesses. Reşat Nuri conceived Zehra as an intermediary in reaching compassionate feelings and Mürşid Efendi as an intermediary for not having too much mercy on the way to princes. It is the main theme of the novel that emotional and logical balance in humans should form a whole. In this study, the process of Zehra and Mürşid Efendi by referring to the search journey within themselves and the points they reached will be evaluated in the light of the analyzes.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51177 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[647-661]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/813 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Mektup Roman: Çirkinin Romanı/Bir Kadın Düşmanı ]]> <![CDATA[An Epistolary Novel: Çirkinin Romanı/Bir Kadın Düşmanı]]> <![CDATA[Jale Gülgen BÖRKLÜ]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, mektup, mektup roman, Bir Kadın Düşmanı, Reşat Nuri Güntekin]]> <![CDATA[Modern Turkish literature, epistole, epistolary novel, Bir Kadın Düşmanı, Reşat Nuri Güntekin ]]> <![CDATA[Bu makalede Reşat Nuri Güntekin’in Bir Kadın Düşmanı adlı eseri “mektup-roman” türü açısından değerlendirilmiştir. Mektup, insanlık tarihi boyunca çağlara göre çok farklı işlevler üstlenirken, edebî alandaki macerası önce romanın teknik bir aygıtı olarak başlamış; bu macera mektubun romanın tamamına hâkim olduğu melez bir türü, “mektup roman”ı ortaya çıkarmıştır. Mektup romanın gelişimi ve popüleritesi de çağlara göre farklılık göstermiştir. Romanlarında kurguyu şahısların ağzından aktarmayı tercih eden bir yazar olarak Reşat Nuri Güntekin de Bir Kadın Düşmanı ile bu türün Türk edebiyatında bir örneğini verir. Bir Kadın Düşmanı iki ana kahraman ekseninde, iki bölümden oluşur. Birinci bölümde Sâra’nın yazdığı mektuplarla olaylar Sâra’nın gözünden; “Ölüye Mektuplar” başlıklı ikinci bölümde ise Homongolos’un gözünden sunulur. Romanda Homongolos’a ait olan son dört mektup hem bu tip romanların duygusal yoğunluk ve iç derinliğin açığa çıkarılması talebini karşılar hem de olayların bir anda hiç beklenmedik bir biçimde değişmesini, çok farklı bir boyuta taşınmasını, bütün bilinenlerin ters yüz edilmesini sağlar. Mektupların romanda kullanılan bu işlevsel niteliği Reşat Nuri Güntekin’in romanlarında tercih ettiği “şaşırtıcı ve etkili son” eğilimini de karşılar. Romanın ilk bölümü ile ikinci bölümü olayların sunuluş biçimi açısından da farklıdır. İlk bölümü diyaloga dayalıdır. Dolayısıyla olay merkezlidir ve canlandırmayı/göstermeyi esas alır. İkinci bölüm mektubun ruhuna uygun biçimde insanın iç dünyasının ifadesine yoğunlaşan tahlilci bir bakışla kurulmuştur. Olaya dayalı sürükleyici bir anlatıma sahip olan ilk bölümün sonunda Sâra’nın mizacına dair bazı yönleri hariç tutulmak kaydıyla iç dünyasına ve ruhunun gizli kalmış yönlerine dair çok az veriye ulaşırız. Romanın ilk bölümü olaya dayalı “klasik roman tekniği”ne yaklaşırken, ikinci bölümde denge “mektup” lehine değişir. Bu bölüme mektubun anlatmaya dayalı düzenin hâkim olduğu ve Homongolos’un iç benliğini –itiraf hükmündeki gerçekleriyle- ve bütün çıplaklığıyla gözler önüne serdiği görülür. Bu mektuplar aynı zamanda romanın asıl güzelliğin kalbî olduğuna yönelik vurgusunu; biri çok güzel diğeri bir canavarı andıracak kadar çirkin iki kahramanın kaleminden teyit etmemize zemin hazırlar.]]> <![CDATA[In this article, Reşat Nuri Güntekin's work named Bir Kadın Düşmanı has been evaluated in terms of "epistolary-novel" genre. While the letter has undertaken very different functions according to the ages throughout the history of humanity, its adventure in the literary field first started as a technical device of the novel. This adventure has spawned a hybrid genre, the "epistolary novel", in which the letter dominates the whole novel. The development and popularity of the epistolary novel also differed according to the ages. Reşat Nuri Güntekin, as a writer who prefers to convey the fiction in his novels, gives an example of this genre in Turkish Literature with Bir Kadın Düşmanı. Bir Kadın Düşmanı consists of two parts, on the axis of two main heroes. In the first part, with the letters Sâra wrote, the events were through the eyes of Sâra. In the second chapter titled "Letters to the Dead", is presented through the eyes of Homongolos. The last four letters belonging to Homongolos in the novel both meet the demands of this type of novels to reveal the emotional intensity and inner depth, and enable the events to change in an unexpected way, to take them to a very different dimension, and to reverse all the known. This functional character of the letters used in the novel meets the "surprising and effective ending" tendency that Reşat Nuri Güntekin preferred in his novels.The first and second parts of the novel are also different in terms of the presentation of the events.The first part is based on dialogue. Therefore, it is event-centered and based on animation / demonstration. The second part is set up with an analytical look that concentrates on the expression of the inner human in accordance with the style of the letter. At the end of the first episode, which has an engaging narrative based on the event, we reach very little data on the hidden aspects of Sâra's inner world and soul, excluding some aspects of her temperament. While the first part of the novel approaches the event-based "classical novel technique", in the second part the balance changes in favor of the "letter". In this section, it is seen that the letter is dominated by the narrative order and that Homongolos reveals her inner self - with her confessional realities - and with all her nakedness. These letters also reflect the novel's emphasis on the true beauty of the heart; it sets the ground for us to confirm from the pen of two heroes, one very beautiful and the other ugly enough to resemble a monster. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51176 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[593-608]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/814 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nesneleştirilen Kadınların Sömürü ile İmtihanı: Dudaktan Kalbe]]> <![CDATA[The Examination of Objectified Women with Exploitation: Dudaktan Kalbe]]> <![CDATA[Gökçen SEVİM]]> <![CDATA[Dudaktan Kalbe, kadın, bedensel-ruhsal sömürü, statü sömürüsü, namus olgusu]]> <![CDATA[Dudaktan Kalbe, woman, bodily-spiritual exploitation, exploitation of status, phenomenon of honor]]> <![CDATA[Eski çağlardan bu yana cinsiyetler arasındaki hiyerarşi, tartışılan bir konu olmuştur. İki cinsiyetin kendine özgü nitelikleriyle yer edindiği yaşamsal döngüde, uygarlık tarihinde egemenlik anlayışı doğmuş ve birinin egemenliği diğer cinsiyetin baskı altına girmesine sebep olmuştur. Özellikle biyolojik- fizyolojik özellikleri ile ötekilik kaderini deneyimleyen ve giderek nesneleşen kadın için bu baskı, onu zamanla doğal bir sömürü nesnesi hâline dönüştürmüştür. O, toplumun ve onun egemenliğine hâkim olan eril yapının belirlediği ahlaki ve kültürel kodlarla iyice kuşatılmış, onun bakışlarıyla göz hapsinde tutulmuş, onun kendisine biçtiği rollerle yaşamını sürdürmüş ve kendisine bir yer edinmeye çalışmıştır. Birey olma, kendilik değerleriyle özne yetkinliğine erişme hakkından yoksun bırakılan nesneleştirilen kadın; egemen özne olan eril yapının direktifleri, imtihanları ve ezici gücüyle baş başa kalmıştır. Bu pasifleştirilen öznenin varlığı, statüsü, ötekileştirilmesi, ikincilleştirilmesi, toplum-birey ilişkisi ve özellikle de cinsel bir obje olarak görülmesi Reşat Nuri Güntekin’in Dudaktan Kalbe romanında kendisine yer bulur. Reşat Nuri Güntekin, yarattığı karakterlerle; mevcut sosyal ve beşerî meseleleri dikkatlere sunmak, insanlığın içinde bulunduğu problemleri irdelemek, olumlu-olumsuz yönlere ışık tutmak, birey-toplum diyalektiğine ve eleştirisine yer vermek adına eserlerini kaleme alır. O, Dudaktan Kalbe adlı romanında -özellikle de aşk izleği altında- kadının baskılanan roller ve imtihanlar neticesinde; etkin öznenin cinsel nesnesi/sömürüsü hâline gelmesini, iğdiş edilişini, erkeğin onu kullanıma açık bir nesne hâline dönüştürmesini, kendisini bu konuda haklı göstermesini, toplumun sadece bir cinsiyeti dışlamasını/lekelemesini ve cezalandırmasını gözler önüne serer. Bu çalışmanın amacı romanda yer alan kadın karakterlerin; eril yapı içerisinde yaşadıkları açmazları, bedensel-ruhsal, maddi olanaklar bakımından sömürülmeleri, namus ekseni altında ikincilleştirilip cezalandırılmaları ve ödün verilmemesi gerektiğine inandıkları namus algısına zıt bir tavır sergileyerek onları kullanma/sömürme çabaları irdelenmiştir. ]]> <![CDATA[The hierarchy between the sexes has been one of the issues discussed since the past. In the life cycle in which the two sexes took their place, the understanding of sovereignty was born and the domination of one caused the oppression of the other sex. Especially for the women, who experience the destiny of otherness with their biological-physiological characteristics and gradually become objectified, this oppression has turned them into a natural object of exploitation over time. She has been well surrounded by the moral and cultural codes determined by the masculine structure that dominates society and its sovereignty, kept under his eyes with his gaze, has continued her life with the roles he assigned to her and tried to gain a place for herself. Deprived of the right to be an individual, to access subject competence with self-values, the objectified woman is left with the directives, challenges and overwhelming power of the masculine structure as the dominant subject. The existence, status, marginalization, subordination of this pacified subject, the relationship between society and individual, and especially the perception of her as a sexual object find a place for themselves in Reşat Nuri Güntekin's novel Dudaktan Kalbe. Reşat Nuri Güntekin writes his works in order to bring the existing social and human issues to the attention, to examine the problems of humanity, to shed light on the positive and negative aspects, to include the individual-society dialectic and criticism, with the characters he has included/created. In his novel Dudaktan Kalbe, he reveals - especially under the theme of love - the women becoming the sexual object/exploitation of the active subject as a result of the oppressed roles and challenges, their castration, the men transforming them into a usable object, justifying themselves in this regard, the society excluding/tainting and punishing only one sex. The aim of this study is to examine the dilemmas of the female characters in the novel experience within the masculine structure, their physical and spiritual exploitation in terms of material possibilities, their subordination and punishment in the axis of honor, and the attempts to use/exploit them by adopting an attitude contrary to the perception of honor, which they believe should not be compromised.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51171 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[805-819]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/815 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reşat Nuri Güntekin'in Yeşil Gece Adlı Romanında Kavram Alanı Üzerine Bir Deneme]]> <![CDATA[An Essay on the Conceptual Field in Reşat Nuri Güntekin's Novel Yeşil Gece]]> <![CDATA[Uğur ALTUNDAŞ]]> <![CDATA[Anlam bilimi, kavram alanı, dil-toplum ilişkisi, Reşat Nuri Güntekin, Yeşil Gece]]> <![CDATA[Semantics, conceptual field, language-society relationship, Reşat Nuri Güntekin, Yeşil Gece]]> <![CDATA[Kavram alanı, ‘birbiriyle ilişkili, birbirine yakın ve eş anlamlı kavramların içinde bulundukları alan’ biçiminde tanımlanmaktadır. Kavram alanı kuramında sözcükler arası ilişki önemlidir. Bu açıdan kavram alanı, sözcüklerin anlam ilişkilerinin oluşturduğu bütünlük biçiminde ele alınmaktadır. Kavram alanı, Jost Trier ile birlikte kuram hâline gelmiştir. Trier, dildeki sözcüklerin ayrı ayrı incelenmesine karşı çıkarak, sözcüklerin ancak birbirleriyle yakın ve ilişkili bulundukları diğer ögeler ile birlikte kesin bir anlam taşıyabildikleri tezini savunmaktadır. Buna göre sözcüklerin kavramsal değeri ancak bulundukları alan içerisinde belirlenebilmektedir. Leo Weisgerber, kavram alanlarının temelini oluşturan dilsel ögeleri; insan zihninin dış dünyadan kavrayıp aldığı, gerçeği kendine özgü bir biçimde algıladığı nesneler olarak tanımlamaktadır. Buna göre dilsel ögeler, belirli anlam bilimsel ve zihinsel algı veya düşüncelerin belirli ses bilgisel, biçim bilgisel ve söz dizimsel kurallar çerçevesinde söz biçimine dönüştürülmüş hâlidir. Dilin toplumla olan bağları yadsınamaz. Dil-toplum ilişkisi, bir anlamda dilin anlam bilimsel yönüne işaret eder. Dilde ifade edilen sözcükler, anlam bilimsel olarak o dile ait kültürün özelliklerini yansıtır. Bir anlatı metninde belirli bir konu veya tema etrafında şekillenen söz varlığı, kavram alanı olarak ele alınmaktadır. Bir edebî metinde yer alan kavram alanları, özel anlamda kurgusal bir metnin içeriği hakkında bilgi verirken genel anlamda ait olduğu toplumun kültürel özellikleri, dünya görüşü ve toplumsal sorunları hakkında değerli ipuçları barındırmaktadır. Bununla birlikte kavram alanı, araştırmacılar tarafından farklı adlandırmalarla çeşitli biçimlerde sınıflandırılmıştır. Bu çalışmada Reşat Nuri Güntekin’in Yeşil Gece adlı romanı, dil-toplum ilişkisi bağlamında kavram alanları ve kavram alanı sınıflandırmalarından hareketle romanda yer alan kavram alanı türleri açısından temelde iki başlık altında incelenmiştir.]]> <![CDATA[Conceptual field is defined as "the field in which related, close and synonymous concepts are located". Relationship between words is important in conceptual field theory. In this respect, the conceptual field is considered as the integrity formed by the meaning relations of words. The concept field became a theory with Jost Trier. Trier opposes the examination of the words in the language separately and defends the thesis that words can only have a definite meaning together with other elements with which they are close and related. Accordingly, the conceptual value of the words can only be determined within their area. Leo Weisgerber defines the linguistic elements that form the basis of the conceptual fields as objects that the human mind grasps from the outside world and perceives reality in a unique way. Accordingly, linguistic elements are the transformation of certain semantic and mental perceptions or thoughts into speech within the framework of certain phonetic, morphological and syntactic rules. The ties of language with society cannot be denied. Language-society relationship, in a sense, points to the semantic aspect of language. The words expressed in the language reflect the characteristics of the culture of that language semantically. The vocabulary that is shaped around a specific subject or theme in a narrative text is considered as a conceptual field. The conceptual fields in a literary text provide information about the content of a fictional text in a particular sense, while in general they contain valuable clues about the cultural characteristics, worldview and social problems of the society to which they belong. In addition, the conceptual field has been classified in various ways by the researchers under different naming. Accordingly, in the study, Reşat Nuri Güntekin's novel named Yeşil Gece has been examined under two headings in terms of conceptual field types in the novel based on conceptual field classification and conceptual fields in the context of language-society relationship.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51161 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[537-551]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/816 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reşat Nuri Güntekin’in Roman Karakterlerinin Okuma Pratikleri ]]> <![CDATA[The Reading Preferences of Fictional Characters in Reşat Nuri Güntekin’s Novels]]> <![CDATA[Büşra ATAKER]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Roman, okuma pratikleri, okuma kültürü, Reşat Nuri Güntekin, Yeni Türk edebiyatı]]> <![CDATA[Novel, the reading practices (preferences), reading culture, Reşat Nuri Güntekin, Modern Turkish litareture]]> <![CDATA[Yaşadığı devirde siyasi, sosyal ve kültürel anlamda değişimlere ve ciddi kırılmalara şahit olan Reşat Nuri Güntekin, bu sıkıntılı sürecin sancılarını eserlerine de yansıtır. Meşrutiyet’ten Cumhuriyet’e uzanan yazma serüveniyle siyasi gelişmelerin ve toplumsal krizlerin yarattığı kaotik ortam, yazara toplumsal bir sorumluluk yükler. Reşat Nuri Güntekin hem yetiştiği sosyal çevreden hem aldığı eğitimden hem de dönemin toplumsal şartlarından sıkça beslenir. Yararlandığı bu kaynaklardan yola çıkarak oldukça hacimli eserler meydana getirir ve tiyatro, hikâye, roman, gezi yazısı gibi pek çok türde edebî eserlere imza atar. Çeşitli konuları, eserlerinin kurgusuna taşıyarak çok geniş bir yazma yelpazesiyle okurun karşısına çıkar. Yazar, devrindeki toplumsal bunalımlara/krizlere ayna tutarak romanlarını kaleme alırken, roman kişilerini de genellikle toplumun ıslahı için mücadele eden ideal kişilikler olarak tasarlar. On dokuz roman kaleme alan yazar, tematik bir zenginlikle kurguladığı eserlerinde neredeyse toplumun her kesiminden ve birbirinden renkli kişiliklere yer verir. Romanlarındaki karakterleri tasarlarken onlara çeşitli misyonlar yükler. Onun roman karakterlerinin bazıları toplumu ıslah etmeye çalışan idealize edilmiş kişiliklerdir. İdealize edilen kahramanların önemli özelliklerinden biri de eğitimli olmalarıdır. Reşat Nuri Güntekin’in genellikle eğitimli olan roman karakterlerinin okuma pratikleri de dikkat çekicidir. Neredeyse bütün romanlarında karakterlerinin okuma pratiklerine geniş bir şekilde yer veren yazarın bu okuma pratiklerini neye göre şekillendirdiği önem arz eder. Bu çalışmada, yazarın romanlarındaki kadın ve erkek karakterlerin ne okudukları ve okuma pratiklerini şekillendiren unsurların ne olduğunun tespiti amaçlanmaktadır. ]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin witnessed important political, social and cultural changes during his lifetime and he reflected this problematic process in his own works. From the First Ottoman Constitutional Period (1876) to the Republic Period (1923), there was a chaotic environment created by political developments and social crises. This chaotic environment gave the author a social responsibility. As well as his education, the social environment and conditions affected him very much in his time. Based on these, he created massive works and these consist of many literary works such as theater, story, novel, travel writing. He fictionalised various subjects in his works and presented them to the reader in a wide range of content. The author dealt with the social crisis of his time literally through his novels and generally constructed fictional characters as idealized personalities struggling for changing the society. The author has nineteen novels and these includes almost completely every segment of society in his works. While fictionalising the characters in his novels, he gives them various missions. Some of his fictional characters are idealized personalities endeavoring to change society. Being educated is one of the important fictional characteristics of idealized heroes. By and large in Reşat Nuri Güntekin's novels, the reading practices (preferences) of educated characters are also interesting. He considers the reading preferences of his characters in almost all of his novels and it is important what the author shaped them. In this study, the reading preferences of male and female characters in the author's novels were examined. In this way, it is aimed to determine the factors that shape their reading preferences. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51156 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[561-578]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/817 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reşat Nuri Güntekin’in Dudaktan Kalbe Adlı Romanında Yabancılaşma İzleği]]> <![CDATA[The Theme of Alienation in Reşat Nuri Güntekin’s Novel Dudaktan Kalbe]]> <![CDATA[Saniye KÖKER]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, yabancılaşma, roman, Dudaktan Kalbe, Hüseyin Kenan, Reşat Nuri Güntekin]]> <![CDATA[Modern Turkish literature, alienation, novel, Dudaktan Kalbe, Hüseyin Kenan, Reşat Nuri Güntekin]]> <![CDATA[Yabancılaşma kavramı köken itibariyle Antik Yunan’a kadar götürülecek uzun bir geçmişe dayanır. Ancak o dönemden günümüze gelinceye dek kavramın içeriğinde değişiklikler olmuştur. Tarihsel gelişimi içinde Antik Dönem’den XVIII. yüzyıla kadar yabancılaşma, metafizik bir boyutta ele alınmış; XVIII. yüzyılın ikinci yarısından sonra somut bir içerik kazanmıştır. Yabancılaşmayı felsefi bir terim hâlinde ve soyut bir kavram olarak ele alan ilk filozof Hegel’dir. Yabancılaşma kavramını somut gerçeklikler bağlamında değerlendiren ve bu kavrama sosyal bir içerik kazandıran ise Karl Marx olmuştur. Günümüzde yabancılaşma kavramı teolojiden felsefeye, psikolojiden sosyolojiye, ekonomiden siyasete kadar pek çok disiplini ilgilendirmektedir. Yabancılaşmanın bu kadar geniş bir alanda ele alınması, yabancılaşma konusunda yapılan çalışmaların çeşitliliğini de artırmaktadır. Reşat Nuri Güntekin’in Dudaktan Kalbe adlı romanında yabancılaşma kavramı, romanın başkişisi Hüseyin Kenan’ın yabancılaşması üzerinden irdelenmiştir. Kendi içinde birçok anlama göndermede bulunan ve alt başlıklara ayrılabilen yabancılaşma kavramı bu çalışmada daha çok psiko-sosyal açıdan değerlendirilmiştir. Başlıca üç bölümden oluşan bu çalışmanın birinci bölümünde yabancılaşma kavramı etimolojik açıdan incelenmiştir. İkinci bölümde yabancılaşmanın tarihsel seyrine ve içeriğine yer verilmiştir. Üçüncü bölümde ise Dudaktan Kalbe adlı romanın başkişisi Hüseyin Kenan’daki yabancılaşmanın boyutları ele alınmıştır. Buna göre Hüseyin Kenan’ın yabancılaşması kendi içinde “yalnızlık, şöhret ve kendine dönüş” izleklerine bağlı olarak incelenmiştir. Çalışmanın sonucunda, yabancılaşma kavramı ile Dudaktan Kalbe adlı roman arasındaki ilişki hakkında değerlendirmeler yapılmıştır. ]]> <![CDATA[The concept of alienation dates back a long way to ancient Greece. However, there have been changes in the content of the concept since then. The issue of alienation was handled in a metaphysical dimension historically from ancient times to the 18. century. Hegel was the first philosopher to address alienation both as a philosophical term and as an abstract concept. It was Karl Marx who discussed alienation in the context of concrete realities and gave the concept a social content. Today, the concept of alienation is related to a wide range of disciplines from theology to philosophy, from psychology to sociology, from economics to politics. Addressing alienation in such a wide field of study also increases the diversity of studies on alienation. The concept of alienation was examined through the alienation of Hüseyin Kenan, the hero of the novel Dudaktan Kalbe by Reşat Nuri Güntekin Alienation, which refers to a number of meanings in itself and is divided into subheadings, is evaluated from a more psycho-social perspective in this study. The first part of this study consisted of three main parts and alienation was examined etymologically. In the second part, the historical course and the content of alienation were included. In the third part, the dimensions of alienation in Hüseyin Kenan, the hero of the novel Dudaktan Kalbe were discussed. Accordingly, the alienation of Hüseyin Kenan was examined depending on the themes of “loneliness, fame and self-return” in itself. As a result of the study, assessments were made about the relationship between the concept of alienation and the novel Dudaktan Kalbe.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51107 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[725-741]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/818 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Klasik Türk Şiirinde Gelenek Çizgisi Dışında Âşık ve Sevgilinin Yeri]]> <![CDATA[The Place of “Lover” and “Beloved” out of the Traditional Line of Classical Turkish Poetry]]> <![CDATA[Bülent KAYA]]> <![CDATA[Eski Türk edebiyatı, âşık, sevgili, klasik Türk şiiri, beşerî aşk]]> <![CDATA[Old Turkish literature, lover, beloved, classical Turkish poetry, human love]]> <![CDATA[Âşık ve sevgili, rakiple birlikte konusu aşk olan şiirlerin en önemli tiplerindendir. Başta gazeller olmak üzere birçok nazım şekliyle yazılmış şiirde aşk konusu işlenmiş, âşık ve sevgili farklı hayaller ve benzetmelerle anlatılmıştır. Bu benzetmeler ve hayallerin çoğu klişe hâline gelmiş, gelenek çizgisi içinde farklı şairlerce işlenmiştir. Bunların dışında klasik Türk şiirindeki genel aşk anlayışının ve şiirlerde anlatılan aşk çizgisinin dışına taşan örnekler de vardır. Bu türden örnekler sayıca, gelenek içerisindeki örneklere nazaran az olmakla birlikte, âşık ve sevgili tipinin standart kalıpların dışındaki formlarını yansıtması bakımından önem arz eder. Âşık ve sevgilinin gelenek çizgisi dışındaki yerine dair şiir örneklerine, 18 ve 19. yüzyıl divanlarında daha fazla rastlanır. Bununla birlikte bu türden şiir örneklerine önceki yüzyıllarda da tesadüf edilir. Bu şiirlerdeki aşk, daha beşerî ve maddi olup mahallileşme akımının da önemli oranda etkisi görülür. Gelenek çizgisi dışındaki şiir örnekleri aşk noktasındaki muhteva ve zihniyet değişimlerini göstermesi bakımından önemlidir. Bu çalışmada daha önce konuyla ilgili yapılmış çalışmalardan ve konuyla ilgili var olan literatürden de istifade edilerek, klasik Türk şiirindeki âşık ve sevgilinin gelenek çizgisi dışındaki yeri farklı yüzyıllardan şairlerin şiirlerinden hareketle belirlenmeye çalışılmıştır. Mümkün olduğunca fazla şiir örneğine bakılarak, bunlardan örneklemler seçilmiştir. Örneklemler üzerinden âşık ve sevgilinin gelenek çizgisi dışındaki yeri, farklı açılardan, alt başlıklarla ortaya konulmuştur.]]> <![CDATA[Along with rival, lover and beloved are among the most important characters of love poems. The subject of love is treated in many poems written in verse especially in odes and lover and beloved are described through various imagination and similes. Most of these similes and imagination have become stereotypes and are treated by different poets within the frame of tradition. Apart from these, there are also examples that step out of the line of love concept which is represented in poems regarding classical Turkish poetry approach to love. This type of examples are fewer compared to the ones within the tradition; however, they are important in terms of reflecting untraditional lover and beloved concepts. The place of lover and beloved out of the traditional frame can be encountered in the 18th and 19th century divans. In addition to this, poems of this kind can be traced back to previous centuries. Love in these poems are more human and material in which one can feel the significant impact of indigenization movement. Examples of untraditional poems are essential in terms of indicating the content and mentality changes. In this study we have tried to establish the place of lover and beloved out of the traditional frame of classical Turkish poetry through the poems of different centuries making use of previous studies and relevant literature on this topic. Examples were selected after in-depth examination of as many poems as possible. Through these examples, the place of lover and beloved out of the traditional frame has been presented from different perspectives under sub-headings.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51062 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1937-1957]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/819 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Rusçada ve Türkçede Dönüşlü Fiillerin Karşılaştırmalı Olarak İncelenmesi]]> <![CDATA[A Comparative Evaluation of Reflexive Verbs in Russian and Turkish]]> <![CDATA[Mariana BUDU]]> <![CDATA[Dönüşlülük, dönüşlü fiil, içsel dönüşlülük, çatı, Türkçede dönüşlülük, Rusçada dönüşlülük, dışsal dönüşlülük]]> <![CDATA[Reflexivity, reflexive verbs, internal reflexivity, external reflexivity, voice, reflexivity in Turkish language, reflexivity in Russian language]]> <![CDATA[Dillerde, dönüşlülüğün ifade edilmesinde iki yöntem kullanılır. Bu yöntemlerden biri, fiillere dönüşlülüğü ifade eden morfemleri getirmek; diğeri ise, dönüşlülüğü ifade eden özel zamirler getirmektir. Ancak, bu iki yöntem birbirine paralel değildir. Bazı diller her iki yöntemi birden kullanırken, bazı diller bu yöntemlerden birini kullanırlar. Dil biliminde, fiillere getirilen morfemlerle yapılan dönüşlülük sistemi içsel dönüşlülük olarak tanımlanırken, zamirlerle yapılan dönüşlülük sistemi dışsal dönüşlülük olarak tanımlanır. İçsel olarak dönüşlüleştirilmiş fiiller, fiil kök veya gövdesine ya açık bir morfem ya da morfem almadan sözlükçede dönüşlü şeklinde belirtilir. Türkçede, dönüşlülüğün belirlenmesinde içsel ve dışsal dönüşlülük sisteminin ikisi birden kullanılır. Böylece, bir fiil kökü veya gövdesine {–(I)n-}, {-(I)l-} veya {-(I)ş-} morfemlerinden biri getirilerek dönüşlü fiil elde edilir veya inan-, utan-, usan-, özen- fiillerinde olduğu gibi, dönüşlü morfeminin kök ve gövde ile kaynaştığı görülür. Dışsal dönüşlülük ise, kendi dönüşlü zamiri kullanılarak yapılır. Türkçede görülen içsel ve dışsal dönüşlülük sistemine benzer bir dönüşlülük sistemi, Rusçada da görülür. Rusçada içsel dönüşlülük, mastar halinde bulunan fiillere -ся morfemi getirilerek yapılır; dışsal dönüşlülük ise с?�?�я dönüşlü zamiri kullanılarak yapılır. Her iki dilde dönüşlülük yapılarında görülen bu benzerliği incelemek, çalışmanın temelini oluşturmaktadır. “Türkçe ve Rusçada dönüşlü fiillerin karşılaştırmalı olarak incelenmesi” konulu çalışmanın amacı, Türkçe ve Rusça dönüşlü kavramı ve buna bağlı olarak çatı kavramını incelemek, dönüşlü fiilleri şekil bilgisi ve anlam bilgisi bakımından analiz etmek, öğrenim esnasında tespit edilmede en uygun yöntemleri belirlemektir. Metodolojide karşılaştırmalı yaklaşım uygulanmıştır. Çalışma esnasında veriler tespit edilerek analiz edilmeye çalışılmış, bulguları sunulmuştur. Çalışmanın içeriğinde, Türkçe ve Rusçada çatı ve dönüşlü kavramı, dönüşlüğün yapısı, dönüşlülüğün özellikleri örnekler üzerinde incelemeye çalışılmıştır. Uygulamada, Türk Dil Kurumu Sözlüğü ve V. İ. Dal’in Yaşayan Büyük Rus Dilinin Açıklamalı Sözlüğü [?�. ?�?�?�ь, ?�?�?�?�?�?�ы?� с?�?�?�?�рь ?�?�?�o?�?� ?�?�?�?�?�?�русс?�?�?�?� я?�ы?�?�] kullanılmıştır.]]> <![CDATA[Two methods are used to express reflexivity in languages. One of these methods is to add morphemes expressing reflexivity to verbs while the other is to add pronouns expressing reflexivity. However, these two methods are not in parallel with each other. Some languages use both methods while some languages only use one. The reflexivity system made with morphemes added to verbs is defined as internal reflexivity while the reflexivity system made with pronouns is defined as external reflexivity in linguistics. Internally reflexive verbs are indicated as reflexive in the lexicon by having either an explicit morpheme or no morpheme to the verb stem or body. Both internal and external reflexivity systems are used in Turkish to indicate reflexivity. Thus, a reflexive verb can be obtained by adding the {–(I)n-}, {-(I)l-} or {-(I)ş-} morphemes to a verb stem or body, or it is seen that the reflexive morpheme unites with the stem and body as in the verbs of inan-, utan-, usan-, özen-. External reflexivity, on the other hand, is realized using the reflexive pronoun of kendi. Russian has a similar reflexivity system to the internal and external reflexivity system in Turkish. In Russian, internal reflexivity is realized by adding -ся morpheme to infinitive verb while external reflexivity is realized using the reflexive pronoun of с?�?�я. The basis of this study is to examine this similarity in reflexive structure in both languages. The aim of the study themed the comparative evaluation of reflexive verbs in Turkish and Russian is to examine the concept of reflexivity and voice in Turkish and Russian, analyze reflexive verbs in terms of morphology and semantics, and determine the most suitable methods for establishment during learning. A comparative approach was used in the methodology. Data were detected and analyzed during the study, and the results were presented. The concept of voice and reflexivity, structure of reflexivity, properties of reflexivity in Turkish and Russian were tried to be examined using examples in this study. The Turkish Language Association Dictionary and the Explanatory Dictionary of the Living Great Russian Language [?�. ?�?�?�ь, ?�?�?�?�?�?�ы?� с?�?�?�?�рь ?�?�?�o?�?� ?�?�?�?�?�?�русс?�?�?�?� я?�ы?�?�] by V. I. Dal were used in this study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51015 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1015-1029]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/820 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Charlotte Perkins Gilman’ın “Sarı Duvar Kâğıdı” (1892) Adlı Eserinin Ekofeminist Bir Okuması]]> <![CDATA[An Ecofeminist Reading of Charlotte Perkins Gilman’s “The Yellow Wallpaper” (1892)]]> <![CDATA[Turan Özgür GÜNGÖR]]> <![CDATA[Nazmiye ZEYBEK]]> <![CDATA[İngiliz Dili ve Edebiyatı, Charlotte Perkins Gilman, “Sarı Duvar Kâğıdı”, ekoeleştiri, ekofeminizm]]> <![CDATA[English Language and Literature, Charlotte Perkins Gilman, “The Yellow Wallpaper”, ecocriticism, ecofeminism]]> <![CDATA[Ekolojik sorunlar geçmişten günümüze kadar dünyada her zaman var olmuştur ve gelecekte çok uzun süre varlığını devam ettirecek gibi görünmektedir. Edebiyat alanında ekolojik sorunlara karşı farkındalık yaratmak için çeşitli yaklaşımlar ortaya çıkmıştır. Ekofeminizm, ekoloji ile feminizmi bir araya getirmektedir ve çevrenin sömürülmesi ile kadınların sömürülmesi arasında paralellikler kurmaya çalışmaktadır. Kadını ve ekolojik sorunları evrenin merkezine koymaya çalışan yeni bir edebi-eleştirel yaklaşım olarak ortaya çıkan ekofeminizm, diğer ekomerkezci yaklaşımlarla beraber önemli bir yer tutmaktadır. Pek çok çalışma Gilman’ın feminizme katkısına odaklanmıştır. Edebiyatta, feminizmin göreceli olarak önemi önemli tartışmalara konu olmuştur ve çok az kadın meseleleriyle ilgili çalışmada ekofeminist bir bakış açısıyla incelenmiştir. Bu çalışmanın özel amacı, Gilman’ın “The Yellow Wallpaper” (Sarı Duvar Kâğıdı, 1892) adlı eserini ekofeminist bir perspektiften analiz etmektir. Bu çalışmada, veri toplanılmasında niteliksel ve kütüphane araştırma yöntemi kullanılmaktadır. Veriler birincil ve ikincil kaynaklardan elde edilmiştir. Birincil veriler Gilman’ın “The Yellow Wallpaper” adlı eserinden alınırken, ikincil veriler ekofeminizm ile ilgili çeşitli kaynak kitaplardan, dergilerden ve araştırma makalelerinden elde edilmiştir. Çalışma iki ana bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın ilk bölümünde, feminizm ve ekofeminizm hakkında kısa bilgi verildikten sonra, bu iki edebi-eleştirel yaklaşımın tarihsel arka planı ele alınacaktır. Çalışmanın ikinci bölümünde Gilman ve onun kısa öyküsü “The Yellow Wallpaper” (Sarı Duvar Kâğıdı, 1892) üzerinde durulacak ve bu çalışma ekofeminist bakış açısıyla ele alınacaktır.]]> <![CDATA[Ecological problems have always existed in the world so far, and they seem to exist for a long time in the future. Various approaches emerged in literature to raise awareness against ecological problems. Ecofeminism integrates ecology and feminism into one and seeks to draw parallels between the exploitation of the environment and the exploitation of women. Ecofeminism, which emerged as a new literary-critical approach trying to put the women and the ecological problems in the centre of the universe, occupies an important place together with other ecocentric approaches. Recently, most studies have focused on Charlotte Perkins Gilman’s contribution to feminism. In literature, the relative importance of feminism has been subject to considerable discussions, and few studies have investigated the works related to women’s issues from an ecofeminist perspective. The specific objective of this study to analyse Gilman’s short study, “The Yellow Wallpaper” (1892) from an ecofeminist perspective. This study uses a descriptive qualitative and library research method in data collection. Data were collected from primary and secondary sources. While primary data was obtained from Gilman’s short story, “The Yellow Wallpaper”, the secondary data was collected from various books, journals and research articles. The study consists of two main parts. In the first part of the study, some brief information about feminism and ecofeminism and the historical background of these two literary-critical approaches will be given. The second part of the study will focus on Gilman and her short story “The Yellow Wallpaper” and this work will be handled from an ecofeminist perspective. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50999 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1189-1201]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/821 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kânûnî Dönemi Kânûnnâmelerine Bir Örnek: Âsafnâme (İnceleme-Metin)]]> <![CDATA[An Example Of Kânûnî Period Codes: Âsafnâme (Examination-Text)]]> <![CDATA[Fatih ÖZEK]]> <![CDATA[Onur YILDIRIM]]> <![CDATA[Osmanlı Türkçesi, Kânûnnâme, Âsafnâme, ses bilgisi, şekil bilgisi]]> <![CDATA[Ottoman Turkish, Code, Âsafnâme, phonetics, morphology]]> <![CDATA[Osmanlı Türkçesi, Batı Türkçesinin 16. yüzyıldan 20. yüzyıla kadar varlığını sürdüren dönemidir. Bu dönemde edebî metinlerin yanı sıra edebî kaygıdan uzak metinler de kaleme alınmıştır. Osmanlı Devleti döneminde, padişahların din, devlet ve sosyal konularda toplumun karşılaştığı problemlere çözüm üretmek amacıyla ortaya koydukları hüküm, emir ve yasaklarına kânûnnâme denir. Hem Osmanlı tarihi ve hukuk sistemi hem de Türkçenin tarihsel söz varlığı bakımından oldukça zengin kaynaklar olan kânûnnâmeler edebî kaygı duyulmaksızın kaleme alınmış metinlerdir. Çalışmada padişahlar içerisinde en fazla kanun hazırlatan ve dolayısıyla Kânûnî unvanına sahip olan Kânûnî Sultân Süleymân döneminde, Lütfi Paşa tarafından yazılmış Âsafnâme incelenecektir. Kânûnî döneminde sadrazamlık yapmış olan Lütfi Paşa devlet adamı olmasının yanında ortaya koyduğu eserler ile de bir müelliftir. Lütfi Paşa’nın devlet teşkilatını karışık bulması ve kânûnların eski dönemlerden farklı uygulanması sebebiyle kendisinden sonrakilere tecrübesini anlattığı Âsafnâme dil özellikleriyle daha önce ele alınmamıştır. Dil incelemeleri açısından edebî eserler dışında farklı amaçlarla yazılmış olan eserlerin de taranması ve incelenmesi gerektiğinin düşünülmesi, yapılacak olan farklı çalışmalara kaynaklık etmesi ve saray dilinin ne şekilde teşekkül ettiğinin gösterilmesi dikkate alınarak eser üzerinde özgün bir çalışma yapılabileceği düşünülmüş ve çalışmanın konusu belirlenmiştir. Söz konusu eserin İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi, TY. No: 786’da kayıtlı olan nüshasındaki Arap harfli metinler, Ahmet Akgündüz’ün Osmanlı Kânûnnâmeleri ve Hukukî Tahlilleri “Kânûnî Devri Kânûnnâmeleri, 1. Kısım Merkezî Ve Umumî Kânûnnâmeler” (4. Kitap) adlı eserinden hareketle okunarak transkripsiyon işaretleri ile yazıya geçirilmiştir. Yazıya geçirilirken Ahmet Akgündüz’ün okumaları esas alınmış ve çalışmanın metinleri oluşturulduktan sonra eserin ses ve şekil bilgisi incelemeleri yapılmıştır.]]> <![CDATA[Ottoman Turkish is the period of Western Turkish that existed from the 16th to the 20th century. In this period besides literary texts, texts that were far from literary concern were written. In the period of Ottoman Empire, the rulings, orders and prohibitions put forward by the sultans in order to find solutions to the problems faced by the society in religion, state and social issues are called code. Codes, which are very rich sources in terms of both Ottoman history and legal system and the historical vocabulary of Turkish, are texts written without any literary concern. In the study, the Âsafnâme written by Lütfi Pasha during the period of Kânûnî, who prepared the most laws among the sultans and therefore had the title of Kânûnî, will be examined. Lütfi Pasha, who was the grand vizier during the period of Kânûnî, is not only a statesman with his works, but also a writer. Âsafnâme, in which he told his experience to others after him due to the fact that Lütfi Pasha found the state organization complicated and the laws were applied differently from the previous periods has not previously been addressed with language features. In terms of language studies, considering that works written for different purposes other than literary works should be scanned and examined and it is a source for different studies to be carried out and how the palace language is formed and thus it was thought that an original study could be done on the work and the subject of the study was determined. The work in question, the texts with Arabic letters in the copy registered in Istanbul University Library TY.No: 786 will written with transcription signs by reading based on Ahmet Akgündüz's work titled Osmanlı Kânûnnâmeleri ve Hukukî Tahlilleri “Kânûnî Devri Kânûnnâmeleri, 1. Kısım Merkezî Ve Umumî Kânûnnâmeler” (4th book). While writing it down, Ahmet Akgündüz's readings will be taken as basis, and after the texts of the study are composed, the phonetic and morphological information of the work will be examined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50910 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1323-1347]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/822 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Araf’takiler: 1950–1980 Arası Eşkıya Temasının Türk Romanına Yansımaları]]> <![CDATA[Those Staying In Limbo: Reflections of the Bandit Theme on the Turkish Novel between 1950–1980]]> <![CDATA[Eren YILDIRIM]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, eşkıya, Cumhuriyet dönemi, roman, Köy Enstitüleri, toplumcu–gerçekçilik, toplumcu–gerçekçi yazarlar, köy edebiyatı, köy romanı, kapitalizm, toprak mülkiyeti, suç, şiddet, başkaldırı, Yaşar Kemal, Kemal Tahir, Eric Hobsbawm, Karen Barkey]]> <![CDATA[Modern Turkish literature, bandit, Republic period, novel, Village Institutes, socialist–realist understanding, socialist–realist writers, village literature, village novel, capitalism, land ownership crime, violence, rebellion, Yaşar Kemal, Kemal Tahir, Eric Hobsbawm, Karen Barkey]]> <![CDATA[Eşkıyalık olgusu, özellikle 1950 sonrası Türk romanında yazarların tercih ettiği temalar arasında yer almaktadır. Köy Enstitülerinin kurulmasının ardından burada yetişen enstitülü ve toplumcu–gerçekçi bir dünya görüşüne sahip yazarlar, 1950 sonrası yayımlamış oldukları eserlerle köyün ve köylünün sorunlarını eserlerinin merkezine yerleştirir. Edebiyatın köy üzerinden sosyal meselelere odaklanmasıyla köy edebiyatı/romanı adı altında yeni bir anlayış şekillenir. Bu noktada, toplumcu–gerçekçi bazı yazarlar kırsalda beliren ağalık düzenini, köylünün kendi toprağını ekip biçmesi gerektiğini ve sömürü sistemini eşkıyalık olgusu üzerinden ele almayı tercih eder. Yazarlar, ezen–ezilen, sömüren–sömürülen ve ağa–köylü çatışmasına romanlarında yer vererek bu temaları eşkıyalık çerçevesinde irdeler. Bu sebeple, 1950–1980 arası Türk romanında enstitü çıkışlı ve toplumcu–gerçekçi yazarların ilgisiyle eşkıya temalı romanların sayısında ciddi bir artış gözlemlenir. Yazarlar tarafından kimi romanlarda kahraman–eşkıya aracılığıyla söz konusu haksızlıkların düzeltileceği, kimi romanlarda da eşkıyanın köy toplumunun bilincinin oluşmasındaki önemli bir engel olduğu anlayışı yer alır. Eşkıyalar hakkında kaleme alınan romanlarda temanın ağırlıklı olarak iki görüş üzerinde yoğunlaştığı anlaşılmaktadır. Bu görüşlerden ilki eşkıyanın uyguladığı şiddete romantik bir yaklaşımın benimsenmesi; ikincisi ise bu kişilerin “adi” suçlular kapsamında değerlendirilerek temanın şiddet, hırsızlık ve soygun anlayışına dayanması üzerinedir. Bir bakıma eşkıya, Araf’ta yaşamaya mecbur bir suçlu görüntüsündedir. 1950–1980 arası eşkıyalığa romantik bir yaklaşımın benimsenmesinde Yaşar Kemal’in İnce Memed romanı dikkat çekerken karşı cephede Kemal Tahir’in Rahmet Yolları Kesti romanı öne çıkmaktadır. Yapılan araştırmalar sonucunda konunun sadece bu iki isim ile sınırlı kalmadığı, dönemin diğer yazarlarının da eşkıyalığı kendi edebî görüşleri üzerinden ele aldıkları fark edilmektedir. Başka bir deyişle, eşkıyalara dair sosyal bilimlerde yaşanan ihtilafın Türk romanına da yansıması söz konusudur. Yapmış olduğu araştırmalarla eşkıyalığa romantik bir bakış açısı benimseyen ve romantik anlayışın temsilcisi konumunda bulunan Eric Hobsbawm’ın sosyal/soylu eşkıyaları ile bu görüşe itiraz eden Karen Barkey’in “karşı–sosyal eşkıyaları” bu makalenin kuramsal altyapısını oluşturmaktadır. Ancak tüm bunların dışında hem Hobsbawm’ın hem de Barkey’in eşkıyalara dair görüşlerini açıklamadan çok daha önce konunun Yaşar Kemal ve Kemal Tahir arasında tartışılmış olması Türk romanının zenginliği olarak yorumlanabilir. Buradan hareketle, 1950–1980 arası Türk romanında sosyal/soylu eşkıya ve “karşı–sosyal eşkıya” romanlarında öne çıkan tematik eğilimler bu çalışmanın ana yapısını meydana getirmektedir.]]> <![CDATA[The phenomenon of banditry is among the themes preferred by the authors, especially in the Turkish novel after 1950. After the establishment of the Village Institutes, the writers who grew up here with an institute and a socialist–realistic world view place the problems of the village and the villargers at the center of their works with the works published after 1950. With the focus of literature on social issues through the village, a new understanding takes shape under the name of villaga literature/novel. At this point, some socialist–realist writers prefer to consider the holoty order emerging in the countryside, the peasant’s need to cultivate his/her own land, and the exploitation system through the phenomenon of banditry. The writers examine these themes within the framework of the phenomenon of banditry. The writers examine these themes within the framework of the phenomenon of banditry by giving place to the oppressor–oppressed, exploiter–exploited and the conflict of the agha–peasant. For this reason a significant increase is observed in the number of bandit–themed novels in Turkish novels between 1950–1980, with the interest of institute–based and socialist–realist writers. The writers have an understanding that in some novels the injustices in question will be corrected by means of the hero–bandit, and that the bandit is an important obstacle in the formation of the consciousness of the village society in some novels. It is understood that the theme in the novels written about bandits mainly focuses on two concepts. The first of these concepts is the adoption of a romantic approach to the violence perpetrated by the bandit, the second is that these people are considered within the scope of "common" criminals and the theme is based on the understanding of violence, theft and robbery. Bandit seems like a criminal who is forced to be living in Limbo. While Yaşar Kemal's novel İnce Memed attracts attention in the adoption of a romantic approach to banditry between 1950 and 1980, Kemal Tahir's novel Rahmet Yolları Kesti stands out on the opposite side. As a result of the research, it is realized that the subject was not limited to these two names, but that other writers of the period also discussed banditry through their own literary views. In other words, it is evident that the conflict in social sciences regarding bandits has its influence on Turkish novel. The social–noble bandits of Eric Hobsbawm, who adopted a romantic perspective on banditry with his research, and objecting to this view, Karen Barkey's "counter–social bandits" constitute the theoretical basis of this article. However, apart from all these, the fact that the subject was discussed between Yaşar Kemal and Kemal Tahir long before both Hobsbawm and Barkey expressed their views on the bandits can be interpreted as the richness of the Turkish novel. Based on this, the thematic tendencies that come to the fore in the social–noble bandit and “counter–social bandit” novels in the Turkish novel between 1950 and 1980 constitute the main structure of this study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50888 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1457-1480]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/823 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Aile Hayatı Bağlamında Türk Kültüründe Ölçülü Sözler]]> <![CDATA[Measured Words In the Context of Turkish Family Life From the Past to Present]]> <![CDATA[Halil BUNSUZ]]> <![CDATA[Sezai DEMİRTAŞ]]> <![CDATA[Türk halk edebiyatı, sözlü kültür, kalıplaşmış ifadeler, ölçülü söz, aile ]]> <![CDATA[Turkish folk literature, oral culture, stereotypes, measured words, family ]]> <![CDATA[Kültür, bir milleti oluşturan insan topluluğunun geçmişten günümüze taşıdığı önemli bir ortak paydadır. Farklı ortamlarda gelişimini devam ettiren bu paydanın formlarından birini de sözlü aktarıma dayalı gelenek oluşturmaktadır. Sözlü kültür olarak adlandırılan bu geleneğin ürünleri; sosyal, dinî, ahlaki vb. birtakım değerlerin gelecek nesillere aktarımında kilit rol oynayan asli unsurların başında gelir. Sözlü kültür geleneğinin kalıplaşmış ifadeler grubunda yer alan ölçülü sözler ise; tarihsel süreç içerisinde bir milletin edindiği tecrübeyi, dünya görüşünü, duygu ve düşüncelerini edebî sanatlardan da faydalanmak suretiyle gelecek nesillere aktaran ürünler olarak dikkat çekmektedir. Dünya hayatının çeşitli dönemlerine dair tespitlerde bulunan, muhataplarını gelecekte karşılaşacakları zor ve sıkıntılı süreçler için uyaran, karşılaştıkları veya karşılaşabilecekleri zorlukları aşabilmelerine yönelik onlara tavsiyelerde bulunan ölçülü sözlerin kapsamlı bir şekilde incelenmesi gerekmektedir. Atasözlerinde olduğu gibi, az ama etkili sözler olması yönüyle çeşitli değerlerin geleceğe aktarımında kullanılan ölçülü sözler aracılığıyla, aile hayatına dair konularda da önemli tespit ve son derece faydalı tavsiyelerde bulunulur. Ölçülü sözlerin değer aktarımındaki rolüne dikkat çekmeyi amaçlayan bu çalışmada; aile birlikteliğini meydana getiren kadın ve erkeğin özelliklerinden evlenme sırasında doğru eş seçimine, kurulan ailede kalıcılığın sağlanmasından çocuğun aile için ifade ettiği anlamlara kadar aile kurumuna dair önemli tespit ve tavsiyelerin ortaya konulması amaçlanmıştır. Toplumu meydana getiren bireylerde aile tasavvurunun gelişmesi ve Türk aile hayatıyla ilgili araştırmalara bir katkı sağlanması da bu çalışmanın amaçları arasındadır. ]]> <![CDATA[Culture is an important common instrument passed down on from past to present by the human community that constitutes a nation. One of the forms of the culture, which continues its development in different media, is a tradition based on oral transmission. The output of this tradition called oral culture; social, religious, moral, etc. is one of the main elements that play a key role in the transfer of certain values to future generations. On the other hand, The measured words in the group of stereotypes of the oral culture tradition are drawing attention as products transferring the experience, world view, feelings and thoughts of a nation to future generations by making use of literary arts. The measured words that make determinations about various periods of the life of the world, warn their interlocutors about the difficult and troublesome processes they will encounter in the future, and advise them how to overcome the difficulties they face or may experience should be examined comprehensively. As in proverbs, as few but effective words, important determinations and extremely useful recommendations are made on issues related to family life through the measured words used in the transfer of various values to the future. With this study aiming to draw attention to the role of these words in value transfer; It is aimed to reveal important findings and recommendations regarding the institution of the family, from the characteristics of the woman and man that make up the family unity, from the selection of the right spouse for the marriage, from ensuring the permanence in the established family to the meaning the child expresses for the family. to develop the concept of family in individuals who make up the society and to contribute to the research on Turkish family life is also among the aims of this study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50857 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1031-1046]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/824 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sui Generis (Kendine Özgü) Sınıfsal Aradalık / Sürüncemede Bir Kahraman: “Kızılcık Dalları”nın “Gülsüm”ü…]]> <![CDATA[Sui Generis (Self Specific) Class Intermissions / A Hero in Creeping: The “Gülsüm” of “Kızılcık Dalları” ]]> <![CDATA[Fatih ARSLAN]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, Kızılcık Dalları, Gülsüm, diyalektik, materyalizm]]> <![CDATA[Nuri Güntekin, Kızılcık Dalları, Gülsüm, dialectical, materialism]]> <![CDATA[Geçiş dönemleri toplumsal dinamiklerin sorguya alındığı odalardır. Her yapının kendince etkisi yenidenleşme izleri taşır. Varlığı; günah çıkarma, hesaplaşma ve tefekkür boyutlarında kalmanın ötesinde kimliği inşa eden dinamikleri topyekûn muhatap almak adınadır. Türkiye’nin ve edebiyatının yan yana yürüdüğü değişim/dönüşüm serencamı, kendi içerisinde derin yapılara işaret eder. Yazarların kurgusal metinleri, halkının niyetlerini de kaydeden toplum sismografyalarıdır. Türkiye, bu anlamda yoğun kırılmalar yaşadığı için kurmaca olmasına rağmen edebiyatta da derin izler bırakmıştır. Kabullenilmiş zamanlardan sorgulayan zamanlara, materyalizmden diyalektiğe, modernden postmoderne ve daha ötesine, doğumu bir türlü gerçekleşmeyen yoğun sancılarla uğraşmıştır. Hep yarıda kalınan seferler, hep kendini ithal tanımlamalarla yoklayan yaşama bilinci, nihayetinde farkına varmadan tanımsızlıkların pratiğinde kaybolmuştur. “Modern edebiyat” denilen müphem terimin altında kategorize edilmiş yeni Türk edebiyatı da bütün keşmekeşleriyle, adını koyma, geciken zamana yıkılmış anlardan ses verme telaşındadır. Bütün yazın, aslında “Tutunamayanlar”ın kendince dramatik organizasyonlarıdır. Bu anlamda dönüşüm tam anlamıyla bir “transformasyon” olarak kabullenilip hep yakınlarda tutulur. Reşat Nuri yazdıkları, yazma biçimi, estetik yoğunluğu, popülerliği bir tarafa kısa notlarla eleştirel dönemlere farklı açılardan tanıklık eder. Tam da göçüşün, geçişin ve kuruluşun içinde kalmak, yazma niyetinin ötesinde entelektüel sanrılara açar ifadeler taşır. Bir sitcom gibi tasarlanmış ve konağın içiyle büyük oranda yürüyen “Kızılcık Dalları” isim içerik uyuşmazlığını barındırmanın ötesinde “Gülsüm” ve onun temsil niyetlerini kararsızlığın pusunda yeniden anlatmaya, katılmaya çağırır bizi. Metin boyunca yerine, tavrına karar veremeyen anlatıcı nihayetinde hızlıca toparlanır ve olayların sadece ipuçlarıyla yetindiğimiz keyifli bir zaman geçirme olarak anlatıyı nihayete erdirir. Sosyal statü, çatışma, ön yargıların yoğurduğu sınıfsal anekdotlar, yeni(den)leşme bedellerini ödemeye devam etme pahasına kurgu oyununu sözün buyurganına teslim etmiştir.]]> <![CDATA[Transition periods are the rooms where social dynamics are put into question. The effect of each structure carries the expressions of repetition. Beyond confessional, reckoning and contemplation, it is in the name of collectively dealing with the dynamics that build identity. Turkey changes it walked side by side, and the adventure of its literature refers to structures deep within itself. The authors' structural texts are community seismographies that record all reflected intentions. Turkey in literary fiction, although it lived intense diffraction left deep traces in this regard. It has come from accepted times to questioning times, from materialism to dialectics, to modern postmodern and beyond, with intense pains whose birth never materialized. The voyages that are always interrupted, the consciousness of life that always examines itself with imported definitions has finally disappeared in the practice of undefined without realizing it. The New Turkish Literature, categorized under the ambiguity of the term modern literature itself, is in a hurry to name it with all its chaos and to give its voice from moments that have been destroyed by delayed time. All summer are actually dramatic organizations of the "Tutunamayanlar" in their own way. Transformation is always kept close by transformation manners. Reşat Nuri aside from his writing, writing style, aesthetic intensity, and popularity, the short notes testify to critical periods from different angles. It carries expressions that lead to intellectual delusions, just beyond the intention of writing to stay within the transition, collapse, and organization. "Kızılcık Dalları", designed like a sitcom and walking a lot with the interior of the mansion, invites us to participate and retell "Gülsüm" and its representation intentions in the ambush of indecision, beyond accommodating the name and content mismatch. Unable to decide instead on his attitude throughout the text, the narrator ultimately ends up as a quick gathering and a pleasant time where we only collect the clues of the events. Class anecdotes kneaded by social status, conflict, prejudices have surrendered the game to the imperative of the word, at the expense of continuing to pay the costs of repetition.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50856 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[553-560]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/825 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hakan Bıçakçı’nın Doğa Tarihi Adlı Romanında Öz Sömürü ve Şiddet]]> <![CDATA[Self-Exploitation and Violence in Hakan Bıçakçı's Novel in Natural History (of a Woman)]]> <![CDATA[Mustafa KARADENİZ]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Doğa Tarihi, başarı ve performans toplumu, öz sömürü, şiddet]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Natural History (of a Woman), success and performance society, self-exploitation, violence]]> <![CDATA[Güney Koreli yazar ve kültür kuramcısı Byung-Chul Han’a göre 21. yüzyıl toplumu, bir başarı ve performans toplumudur. Aşırı başarı ve performans hırsı, bireyi depresif bir şiddete maruz bırakır. Şiddet, disiplin toplumundaki somut tezahürlerinin aksine, geç modernitede ruhsal ve psikolojik bir biçim alır. Bu yüzden Han, başarı ve performans toplumunun bir öz sömürü toplumu olduğunu söyler. Başarıya odaklı özne, ruhsal ve fiziksel bir tükenişe kadar kendisini sömürür. Bir doyma noktası olmayan bu sömürü, öznenin hem fail hem de kurban olduğu refleksif ve örtük bir şiddet doğurur. Hakan Bıçakçı’nın Doğa Tarihi (2014) adlı romanı, Han’ın bu düşünceleri ekseninde okunmaya müsait bir içerik ve yapı sunar. Bir kadın karakteri odağına alan roman, geç modernitenin birey üzerinde yarattığı ruhsal tahribatı konu edinir. Romanın ana karakteri Doğa, geç modernitenin başarı ve performansa odaklı yaşayan tipik bir bireyidir. Site-plaza-AVM üçgeninde rutin ve mekanik bir yaşam sürdürür. Takıntı derecesinde imaj düşkünü ve obur bir tüketicidir. İş yaşamında ve dış görünüşünde kesintisiz bir başarı elde etmek yaşamının temel amacıdır. Bu amacın kesintiye uğradığı anlara, derhâl abartılı bir mutsuzluk ve kaygı eşlik eder. Başarı ve performans hırsı, giderek ruhsal bir tükenişe ve depresyona yol açar. Bu durum, halüsinasyonların ve kendine dönük şiddet içeren davranışların eşlik ettiği bir gerçeklik kaybıyla doruğa ulaşır. Nitekim Doğa, etrafında, kendisini sürekli izleyen “küçük adamlar” görmeye başlar. Moderniteye karşı eleştirel ve ironik bir tavır alan yazar, aşırı hızlı ve mekanik bir yaşam tarzına hapsolan insan için bireysel kökene, geçmişe dönmeyi önerir. Başka bir deyişle çözüm, gayriinsani beton, cam ve metal yığınlarından kurtularak doğal duruma, özbenliğe dönmektir. Şiddet kavramının modernite koşullarında aldığı görünümü, Han'ın “başarı ve performans toplumu” kavramsallaştırması ekseninde Doğa Tarihi romanı üzerinden incelemek, bu makalenin temel amacını oluşturmaktadır.]]> <![CDATA[According to the South Korean writer and cultural theorist Byung-Chul Han, 21st century society is a society of success and performance. Excessive achievement and performance ambition expose the individual to depressive violence. Violence takes a spiritual and psychological form in late modernity, in contrast to its concrete manifestations in disciplinary society. So Han says that the success and performance society is a society of self-exploitation. The success-oriented subject exploits her/himself to spiritual and physical burnout. This exploitation without a saturation point produces a reflexive and implicit violence in which the subject is both the perpetrator and the victim. Hakan Bicakci's novel Natural History(of a Woman) (2014) offers a content and structure suitable to be read in the axis of Han's thoughts. Focusing on a female character, the novel discuss the spiritual damage caused by late modernity on the individual. Doga, the main character of the novel, is a typical individual of late modernity who lives with a focus on success and performance. It leads a routine and mechanical life in the triangle of site-plaza-mall. She is an obsessive and voracious consumer. Achieving uninterrupted success in business life and appearance is the main goal of her life. An exaggerated unhappiness and anxiety immediately accompany the moments when this goal is interrupted. Passion for success and performance increasingly leads to mental burnout and depression. This condition culminates in a loss of reality accompanied by hallucinations and reflexive violent behavior. As a matter of fact, Doga begins to see "little men" around her constantly watching her. Taking a critical and ironic attitude towards modernity, the author proposes a return to individual origin, the past, for the human trapped in an extremely fast and mechanical lifestyle. In other words, the solution is to get rid of the inhuman piles of concrete, glass and metal and return to natural state and self. The main purpose of this article is to examine the view that the concept of violence takes in modernity conditions through Natural History (of a Woman)in the axis of Han's concept of "success and performance society".]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50838 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1925-1936]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/826 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fransızca Hazırlık Sınıflarında Dinleme Becerisinin Edinimine Dair Öğrenci Görüşlerinin Değerlendirilmesi: Gazi Üniversitesi Örneği]]> <![CDATA[The Evaluation of Students’ Opinions about French Listening Lessons in Preparatory Schools: An Example from Gazı University]]> <![CDATA[Zeynep BÜYÜKSARAÇ]]> <![CDATA[Melek ALPAR -Erdoğan KARTAL]]> <![CDATA[Yabancı dil olarak Fransızca öğretimi, dinleme becerisi, durum çalışması, öğrenci görüşleri, içerik analizi]]> <![CDATA[French language as a foreign language, listening skills, opinions of the students, case study, content analysis]]> <![CDATA[Yabancı dil öğretimi sürecinde öğrencilere öncelikle dinleme-anlama, konuşma, okuma ve yazma gibi temel dilsel becerilerin kazandırılması amaçlanır. Ancak temel birtakım değişkenler göz önünde bulundurulduğunda, öğrencilerin bu becerileri edinme süreçleri de farklılık gösterir. Kimi öğrenciler için bu becerileri edinmek kolay olsa da kimileri için bu süreç oldukça zorlu olabilmektedir. Söz konusu süreçte yaşanan zorlukları farklı değişkenlerle sınırlandırmak ve doğrudan onlara bağlamak her zaman doğru sonuçlar vermeyebilir. Çünkü sözü edilen zorluklar, bu süreçte bir bütün olarak değerlendirildiğinde öğrenci, öğretmen, yöntem, materyal ve sınıf ortamı gibi birbirinden farklı çeşitli değişkenlerden kaynaklanabilmektedir. Bu çalışmanın amacı, yükseköğretim düzeyinde Fransızca hazırlık sınıflarında öğrenim gören öğrencilerin dinleme becerisi edinim sürecinde yaşadıkları zorluklar ve bu zorlukların nedenlerinin belirlenmesidir. Bu amaçla, 2018-2019 öğretim yılının bahar döneminde Gazi Üniversitesi Yabancı Diller Yüksekokulu Fransızca hazırlık sınıflarında öğrenim gören 43 gönüllü öğrenciyle yarı yapılandırılmış bir görüşme gerçekleştirilmiştir. Görüşmeler araştırmacı tarafından yüz yüze, öğrencilere uygun saat ve yerlerde gerçekleştirilmiştir. Çalışmada katılımcı görüşlerinin derinlemesine araştırılması amacıyla nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması deseni tercih edilmiştir. Örnekleme yöntemi olarak da, çalışmaya hız ve kolaylık kazandırması amacıyla kolay ulaşılabilir durum örneklemesi benimsenmiştir. Görüşmelerin yorumlanması için katılımcı görüşleri belirli başlıklar halinde önce sınıflandırılmış ardından da içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular yorumlanmış ve arıdndan öğrenci beklentilerinden hareketle çeşitli önerilerde bulunulmuştur.]]> <![CDATA[In foreign language acquisition, the first and main goal is always to help students acquire speaking, listening, reading and writing skills in the target language. While it is very easy for some students to gain the aforementioned skills, others find it more difficult. To better understand the challenges that students face, taking a comprehensive view is quite effective in revealing the underlying causes of the problems because it takes into account the experiences of the students and teachers, the approach and the materials being used and the overall classroom environment, all of which add up and can affect the learning process. For this reason, in the 2018-2019 Spring Semester, a research project, which consisted of semi-structured interviews with 43 student volunteers from the French Department of Gazi University’s Preparatory School, were carried out. The interviews were conducted by the researcher, face-to-face in a time and place that the students chose. In order to investigate the perspectives of the participants in-depth, a case study from qualitative research studies was implemented. For the sampling method, to have the study conducted in a reasonable timeframe and due to its practicality, case sampling was used. For the interpretation of the interviews, the data was classified under specific headings and was analyzed through the content analysis method. Finally, the data was evaluated, and student recommendations on the subjects mentioned in this report were taken as well.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50828 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1217-1240]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/827 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Shakespeare’in Hamlet ve Köksal’ın Sacide’sinde Kadın Tasviri ve Ataerkil Uygulamalar]]> <![CDATA[Women’s Image and Patriarchal Practices in Shakespeare’s Hamlet and Köksal’s Sacide* ]]> <![CDATA[Nihal TOPCU]]> <![CDATA[Edebiyat, Shakespeare, Hamlet, Köksal, Sacide, kadınlar, ataerkil uygulamalar]]> <![CDATA[Literature, Shakespeare, Hamlet, Köksal, Sacide, women, patriarchal practices]]> <![CDATA[William Shakespeare’in Hamlet (1599-1601) ve Ülker Köksal’ın Sacide’si (1972), farklı zamanlarda farklı kültürlerde yazılmalarına rağmen oyunların yazıldığı dönemlerde hüküm süren ataerkil uygulamalar tarafından kadınların nasıl mağdur edildiğini ve ötekileştirildiğini anlatmaktadır. Her iki oyunda da kadınlar, adaletsiz, eşitliğin ve ahlakın hiçe sayıldığı bir dünyada yaşamaya mahkum edilirken, siyasi, dini, sosyal, psikolojik ve/veya ekonomik olarak da baskı görmektedir. Kadın olarak rolleri, ataerkil toplumsal yapı tarafından tanımlanır ve onlardan beklendiği gibi rollerini yerine getirmeye zorlanırlar; ya da bu yapının uygulayıcıları – yani, küçük yaşlardan başlayarak ataerkilliği desteklemesi telkin edilen erkekler veya kadınlar – tarafından dışlanır veya cezalandırılır. Buna göre, bu makalenin temel amacı, Shakespeare’in Hamlet ve Köksal’ın Sacide’sindeki kadın tasvirini ve ataerkil uygulamaları feminist eleştiri açısından incelemektir. Bu makalenin giriş bölümü, ana hatlarıyla feminist eleştiriyi, Elizabeth dönemi ve 1970’lerin Türkiye’sindeki kadınlara bakış açılarını ve bunların Hamlet ve Sacide oyunlarındaki kadın karakterlere yansımalarını sunmaktadır. Ayrıca, Hamlet ve Sacide’deki kadınların istismar edilerek, nesneleştirilerek, ötekileştirilerek veya fiziksel ve/veya psikolojik şiddete maruz bırakılarak ataerkil uygulamaların kurbanları olarak resmedildiği ortaya konmaktadır. Sonuç olarak, Shakespeare’in Hamlet ve Köksal’ın Sacide’sindeki kadınların pasif, güçsüz ve itaatkar varlıklar olmasını bekleyen ve karşı çıkmaya veya isyan etmeye meyilli kadınları ise ataerkil güç sistemlerine tehdit olarak gören ataerkilliğinin uygulayıcıları tarafından kadınların nasıl benzer şekilde değersizleştirildiği vurgulanmaktadır. Son olarak bu makale, feminist eleştirinin bakış açısına uygun olarak kadınların değerinin yanı sıra kültürleri, ırkları, dinleri veya dilleri ne olursa olsun kadınlar hakkında yazmanın ve okumanın önemi hakkında farkındalık yaratma girişiminde bulunmaktadır.]]> <![CDATA[William Shakespeare’s Hamlet (1599-1601) and Ülker Köksal’s Sacide (1972) portray how women are victimized and marginalized by the prevailing patriarchal practices although they were written in different cultures at different times. The women in both plays are sentenced to live in an unjust, unequal as well as immoral world, and they are also oppressed politically, religiously, socially, psychologically and/or economically. Their roles as women are defined by the patriarchal social structure, and they are forced to play their roles as it is expected; or else, they are alienated or punished by the practitioners – that is, men or women who are indoctrinated to support patriarchy from the early ages – of this structure. Accordingly, the fundamental purpose of this paper is to explore the women’s image and the patriarchal practices in Shakespeare’s Hamlet and Köksal’s Sacide from the viewpoint of feminist criticism. The introduction of this paper provides a general outline of feminist criticism, the perspectives toward women in the Elizabethan era and the 1970s’ Turkey, and their reflections on Hamlet and Sacide. Furthermore, it is displayed that women in Hamlet and Sacide are pictured as the victims of the patriarchal practices by being abused, objectified, marginalized or exposed to physical and/or psychological violence. In conclusion, it is emphasized how women in Shakespeare’s Hamlet and Köksal’s Sacide are similarly devalued by the practitioners of patriarchy who expect women to be passive, powerless as well as submissive creatures and regard the women inclined to protest or rebel as threats to their patriarchal power system. Last but not least, this paper attempts to raise awareness about the value of women and the importance of writing and reading about women regardless of their culture, race, religion or language in accordance with the perspective of feminist criticism.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50823 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1427-1437]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/828 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Memleket Gazetesi Işığında Reşat Nuri Güntekin]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin in Light of the Newspaper Memleket]]> <![CDATA[Gülçin Tuğba NURDAN]]> <![CDATA[Edebiyat, gazete, Reşat Nuri Güntekin, Memleket, 1947]]> <![CDATA[Multı-party period, newspaper, Memleket, Reşat Nuri Güntekin, 1947]]> <![CDATA[Gazete ve dergiler Türk yayın hayatının yanı sıra Türk edebiyatı içerisinde de oldukça büyük bir öneme sahiptir. Özellikle Tanzimat Dönemi’nden itibaren halka ulaşmada bir araç olarak görülen gazete ve dergiler II. Meşrutiyet’in ilanından sonra ciddi düzene girmiştir. II. Meşrutiyet ile birlikte zenginleşen süreli yayın kültürü Cumhuriyet devrine taşınmıştır. 1940’lara gelindiğinde de gazete çeşitliliği bakımından büyük bir zenginlik ile karşılaşırız. Bu zenginliğe katkı sağlayanlardan birisi de Reşat Nuri Güntekin’dir. Yazar olarak Türk edebiyatında varlığını kanıtlamış bir isim olan Reşat Nuri, roman ve öykülerini yayınlama aşamasında gazetelerden de yararlanmıştır. Bunun yanı sıra Reşat Nuri 1947 yılında yayın hayatına girmiş Memleket isimli bir gazete çıkarmıştır. Mart ile aralık ayı arasındaki süreçte günlük olarak çıkan gazeteyi Reşat Nuri 18 Temmuz 1947 tarihinden sonra Ferid Celâl Güven’e devretmiştir. Yaklaşık beş aylık yayıncılık hayatında Reşat Nuri gazetede aktif bir şekilde yer almış ve gazeteyi edebi açıdan da değerli kılmıştır. Dönemin diğer gazetelerinde olduğu gibi Memleket’te de roman ve hikâye tefrikaları, edebiyat sohbet ve tartışmalarının yer aldığı edebiyat sütunları, hatıralar, piyesleri… gibi edebi türlere yer vermiştir. Gazete adından da anlaşılacağı gibi memleketin gazetesidir ve Anadolu’ya dair her gelişmeye yer verilmiştir. Fakat Anadolu’ya ne kadar yer verse de gazete İstanbul merkezlidir ve ağırlıklı olarak İstanbul ve çevresinin olayları yine İstanbul çevresinin yazar kadrosu ile ele alınmıştır. Reşat Nuri Güntekin Memleket gazetesinde yayıncılığının dışında roman tefrikası, hikâye tercümeleri, gezi notları gibi edebi türde yazılar yazarak gazeteye yazar kimliği ile katkıda bulunmuştur. Hem yazar yönüyle tanıdığımız hem de Memleket gazetesi çerçevesinde yayıncılığını incelediğimiz Reşat Nuri Güntekin cumhuriyetçi, aydın yönünü bu gazete vasıtasıyla da bir kez daha yansıtmıştır.]]> <![CDATA[Newspapers and magazines have a great importance in Turkish literature as well as in Turkish publishing life. Newspapers and magazines, which were seen as a means of reaching the public, especially since the Tanzimat period it entered into a serious order after the declaration of the Constitutional Monarchy. II. The periodical publication culture, which was enriched with the Constitutional Monarchy, was carried to the Republic era. When it comes to the 1940s, we encounter a great richness in terms of newspaper diversity. One of the contributors to this wealth is Reşat Nuri Güntekin. As a writer, Reşat Nuri, who has proven his existance in Turkish literature, also benefited from newspaper while performing his novels and stories. In addition, Reşat Nuri published a newspaper named Memleket, which was published in 1947. Between March and December, Reşat Nuri handed over the daily newspaper to Ferid Celâl Güven after July 18, 1947. Reşat Nuri took an active part in the newspaper in his publishing life of about five months and made the newspaper valuable literally. As in other newspapers of the period, the Memleket also featured literary genres such as novels and story serials, literary columns, memories, plays,… where literary conversations and discussions take place, As can be understood from its name, the newspaper is the newspaper of the country and all the news from Anadolu has been included. However, no matter how much space it gives to Anatolia, the newspaper is based in Istanbul and mainly the events of Istanbul and its environs are handled by the writers of region. Reşat Nuri Güntekin contributes to the newspaper with his writer identity by writing literary articles such as novel detachments, story translations travel notes in addition to his publishing at Memleket newspaper. Reşat Nuri Güntekin, whom we know as a writer and whose publishing is examined within the framework of Memleket newspaper, once again reflected his republican, intellectual side through this newspaper.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50801 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[757-771]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/829 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Modern Özbek Hikâyelerinde Kadın Ruhunun Tasviri ]]> <![CDATA[Depiction of the Female Spirit in Uzbek Modern Stories]]> <![CDATA[Poshshajon KENJAYEVA]]> <![CDATA[Özbek edebiyatı, Özbek hikâyesi, kadın ruhu, tasvir, karakter]]> <![CDATA[Uzbek literature, Uzbek story, female spirit, depiction, character]]> <![CDATA[Özbek Edebiyatı Ali Şir Nevai’ye kadar uzanan bir silsile içinde gelişmiştir. Halk hikâyeleri ve destanlar Özbek hikâyeciliğinin kaynağını meydana getirmiştir. Ceditçilik devri, edebiyatın genelinde olduğu gibi hikâye türü için de çeşitli ilerlemelere sahne olur. Ardından gelen Sovyet devrinde ise sanat ve edebiyatın Sovyet ideolojisi ile paralel gelişimi dikkat çekicidir. Müstakillik devri sonrasında ise edebiyatta tematik değişimler gerçekleştiği söylenebilir. Müstakillik devri aynı zamanda kadın edebiyatçıların edebiyat sahasında kendilerini daha fazla gösterdikleri bir devirdir. Bu dönemde şiir, roman ve hikâye türlerinde Özbek kadın edebiyatçıların görünürlüğü de artmıştır. Makalede modern Özbek hikâyeleri örneğinde kadın ruhunun tasviri meselesi;Nazar İşankul, Zulfiye Kuralbay, Camile İrgaşeva gibi modern öykücülerin hikâyelerinde kadın karakteleri, onların duyguları, hayatın türlü zorluklarıyla karşı karşıya kalan kahramanlar ekseninde karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. Hikâye kahramanları arasındaki anlaşmazlıklar çoğu hâllerde hayat problemleri zemininde kurulmuştur. Günlük hayat içerisindeki Özbek kadınının yaşadığı sıkıntılar; geleneksel hayatın ve âdetlerin kadın üzerindeki etkileri ve toplumdaki kadına bakış, hikâyelerin ana eksenini oluşturur. Kadın yazarların gene Özbek kadınına yaklaşımları kendi hayat hikâyeleri ve tecrübeleri ile şekillenerek işlenir. Yazarlar rüya, hayâl, simgesel ifade ve tasvirleri hikâyenin anlamı ve şekline uygun hâlde kullanarak kahramanın ruh hâlini yansıtmaya çalışmaktadırlar. Ayrıca makalede kadının hayatındaki küçük hadiselerdeki inceliklerin, farklı anlatım vasıtaları yardımıyla yazarlar tarafından çeşitli şekillerde anlatımı değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[Uzbek Literature has developed in a chain that goes back to Ali Şir Nevai. Folk tales and epics formed the source of Uzbek storytelling. The Jadidism era witnessed various advances for the story genre as well as for the general literature. In the subsequent Soviet period, attention was paid to the parallel development of art and literature with the Soviet ideology. It can be seen that the thematic change of literature also took place after the independence period. The period of detachment is also a period in which women writers show themselves more in the field of literature. The period of detachment is also a period in which women writers show themselves more in the field of literature. It is seen that the visibility of Uzbek women writers increased in poetry, novel and story genres in this period. This article examines the depiction of the female psyche in the example of modern Uzbek stories. In the stories of modern storytellers such as Nazar İşankul, Zulfiye Kuralbay, Camile Irgasheva, the female character, their emotions, and the heroes who face the challenges of life are analyzed comparatively. Disputes between story heroes are often based on life problems. The problems experienced by Uzbek women in daily life; The effects of traditional life and customs on women and the view of women in society constitute the main axis of the stories. The approaches of women writers to Uzbek women are shaped by their own life stories and experiences. The authors try to reflect the mood of the hero by using dreams, dreams, symbolic expressions and depictions in accordance with the meaning and form of the story. In addition, in the article, it is evaluated that the subtleties of small events in the woman's life are explained by the authors in various ways with the help of different means of expression.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50799 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2377-2383]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/830 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Çevirmen Olarak Reşat Nuri Güntekin ve Fransız Edebiyatı Antolojisi Adlı Eserinden Örnek Çeviriler]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin As A Translator And Translation Samples From His Work Fransız Edebiyatı Antolojisi]]> <![CDATA[Özlem BAY GÜLVEREN]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, çeviri, Fransız Edebiyatı, karşılaştırmalı edebiyat, çeviribilim ]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, translation, French Literature, comparative literature, translation studies]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, Türk edebiyatının en tanınmış, eserleri üzerine en çok akademik çalışma yapılmış yazarlarının başında gelmektedir. Ona en büyük şöhreti sağlayan ise kuşkusuz Çalıkuşu romanıdır. Yaşadığı dönemde, birçok roman, hikâye ve tiyatro eseri kaleme alan yazarın romancılığı, hikâyeciliği ve tiyatro yazarlığı üzerine çokça durulmuş, çevirmenlik yönüne ise çok az çalışmada değinilmiştir. Oysa bugün hâlihazırda okumaya devam ettiğimiz birçok dünya edebiyatı klasiği, dilimize Reşat Nuri Güntekin tarafından çevrilmiştir. Buradan hareketle, bu çalışma yazarın çevirmenlik tarafına ışık tutmayı amaçlamaktadır. Bunun için öncelikle Reşat Nuri Güntekin’in çevirileri ve çeviri üzerine düşünceleri hakkında bilgi verilmiş daha sonra ise çeviri anlayışı, 1929-1930 ve 1931 yıllarında üç cilt halinde yayımladığı Fransız Edebiyatı Antolojisi adlı eseri üzerinden örneklerle değerlendirilmeye çalışılmıştır. Her üç ciltten de üçer adet çeviri metin parçası seçilmiştir. Bu seçim yapılırken, özellikle farklı türlerdeki metinler olmalarına (roman, piyes, şiir vb.) dikkat edilmiştir. Böylece, çevirmenin izlediği çeviri yöntemlerinin kaynak metnin türüne göre değişip değişmediği de gözlemlenebilmiştir. Çeviri metin-kaynak metin karşılaştırması için, çeviribilim alanında sıklıkla kullanılan bir karşılaştırma tablosu hazırlanmış ve her iki metne ait künye bilgileri, tablonun en üst satırında gösterilmiştir. Tablonun altında ise Reşat Nuri Güntekin’in söz konusu çevirilerde hangi çeviri yöntemlerine başvurduğu, nerelerde çeviri sorunlarıyla karşılaştığı ve bunları aşmak için hangi yollara başvurduğu örnekler üzerinden açıklanmaya çalışılmıştır. Toplam dokuz adet çeviri metin üzerinde gerçekleştirilen inceleme sonucunda, Reşat Nuri Güntekin’in bir çevirmen olarak oldukça başarılı çeviriler meydana getirdiği görülmüştür. Ancak erek dilin kimi yerlerde yetersiz kalması, kaynak metindeki kimi ifadelerin Türkçe’de karşılığının bulunamaması sebebiyle zaman zaman inisiyatif alarak eklemeler veya çıkarmalar yaptığı da tespit edilmiştir. Yine de yazarın genel olarak erek kültür odaklı çeviri yöntemini benimsediğini ve yerlileştirme-uyarlama yöntemlerine de oldukça sık başvurduğu söylenebilir.]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin is one of the most widely acknowledged authors of Turkish literature, whose works have been the subject of many academic studies. Undoubtedly, his most widely recognised novel is Çalıkuşu. His novel, story and theatre play writing has been mostly addressed, and yet his career as a translator has rarely been studied. However, many world classics that we still continue to read were translated by Reşat Nuri Güntekin. With reference to this point, this study aims to enlighten the author’s translator side. To this end, information on Reşat Nuri Güntekin’s translations and thoughts on translation are provided in the first place, and later on his understanding of translation has been tried to be evaluated with examples over his three volume work Fransız Edebiyatı Antolojisi published in 1929-1930 and 1931. Three translation texts are selected from each volume. While making this selection, due attention is paid to the fact that these texts are especially from different genres (novel, play, poem, etc.). And thus, it can be observed whether methods pursued by the translator differed according to the genre of source text. For the comparison between translation text and source text, a comparison table, which is frequently used in the field of translation studies, has been drawn up, and information on both texts has been displayed on the top line. Bottom of the table will include information on what translation methods Reşat Nuri Güntekin used, where he encountered translation problems and which ways he applied to overcome these problems. As a result of analysis conducted on a total of nine translation texts, it has been observed that Reşat Nuri Güntekin was very successful as a translator. However, it was also found out that he sometimes had to make some additions and extractions by taking initiative since target language is insufficient in some places, and some expressions in source text do not have equivalents in Turkish. Nevertheless, it is possible to say that the author generally adopted target culture oriented translation method, and very often applied to localisation-adaptation methods, too.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50795 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[671-700 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/831 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çeviri Hizmeti Sağlama Alt-Edinci ve Meslek Alt-Edincinin Çevirmen Ulusal Meslek Standardı’ndaki Yeri: Çeviri Eğitiminde Neden Bu Alt-Edinçlere Yer Verilmelidir?]]> <![CDATA[The Relevance of Translation Service Provision Sub-Competence and Occupational Sub-Competence in the National Occupational Standard for Translator/Interpreter: Why Should These Sub-Competencies Be Integrated into Translation Education?]]> <![CDATA[Nazan Müge UYSAL]]> <![CDATA[Çeviribilim, çeviri edinci, çeviri hizmeti sağlama alt-edinci, meslek alt-edinci, Çevirmen Meslek Standardı, çeviri eğitimi]]> <![CDATA[Translation Studies, translation competence, translation service provision sub-competence, occupational sub-competence, the National Occupational Standard for Translator/Interpreter, translator education]]> <![CDATA[Ülkemizde 5544 sayılı Mesleki Yeterlilik Kurumu Kanunu’nun 21. maddesine bağlı olarak Mesleki Yeterlilik Kurumu tarafından oluşturulmuş olan çalışma ve eşgüdüm grubunun hazırlamış olduğu 6. seviye Çevirmen Ulusal Meslek Standardı çevirmenlik mesleğini, meslek tanımı, meslek profili ve ölçme ve değerlendirme başlıklarına göre tanımlayan ulusal bir meslek standardıdır. Mesleki Yeterlilik Kurumu ulusal meslek standartlarını, “bir mesleğin başarı ile icra edilebilmesi için gerekli olan bilgi, beceri, tavır ve tutumları belirleyen asgari normlar” olarak tanımlar. Bu tanımdan yola çıkılarak Çevirmen Ulusal Meslek Standardı’nın çeviri sektöründe başarılı bir biçimde mesleğini icra edebilecek çevirmenlerin sahip olması gereken temel nitelikleri ve bir çevirmenden beklenilen görev ve sorumlulukları belirleyen temel bir çerçeve çizdiği söylenebilir. Standartta yer alan bilgiler edinç kavramı açısından incelendiğinde, çeviri edincine ait birer alt-edinç olan çeviri hizmeti sağlama edinci ve meslek edincine standartta geniş ölçüde yer verildiği görülür. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi yöntemi kullanılarak Çevirmen Ulusal Meslek Standardı’nda çeviri hizmeti sağlama alt-edinci ve meslek alt-edinci ile ilişkilendirilebilecek bilgiler irdelenmiştir. Mesleki Yeterlilik Kurumunun yaptığı meslek standardı tanımına dayanarak, bir çevirmenin mesleğini başarı ile icra edilebilmesi için meslek standardında yer verilen bilgi, beceri, tavır ve tutumlara sahip olması beklenir. O halde, çeviri hizmeti sağlama alt-edinci ve meslek alt-edinci çeviri eğitimi alan çevirmen adaylarına kazandırılması gereken edinçler arasında önemli bir yere sahiptir ve çeviri eğitiminde bu iki edinci geliştirmeye yönelik derslere yer verilmelidir.]]> <![CDATA[The National Occupational Standard can be referred to as “the minimal norm that displays the required knowledge, skills, behavior, and manners approved by VQA [Vocational Qualifications Authority] in order to successfully practice an occupation” (Mesleki Yeterlilik Kurumu, t.y.). It was developed by the cooperation group representing various stakeholders of translation industry, academic translator education institutions, and translator associations. Therefore, one can conclude that the standard delineates the knowledge, skills, and attitudes a translator is expected to possess. Occupational standards are based on the descriptions of the knowledge, skills, behaviors and manners, that’s why; they are compatible with the concept of competence. In terms of translation competence, the standard consists of several items that can be associated with translation service provision competence and occupational competence. This study aims at presenting the importance of integrating translation service provision competence (in the sense explained by EMT, 2009) and occupational competence (in the sense defined by Albir, 2015) into translator training by examining the National Occupational Standard for Translator/Interpreter (Level 6). Because it is a national occupational standard developed by the cooperation group representing several stakeholders in translation market and academic translator education in Turkey, The National Occupational Standard for Translator/Interpreter (Level 6) is used as a basis for setting forth the significance of integrating courses for developing translation service provision competence and occupational competence of prospective translators/interpreters. Document analysis method, an instance of qualitative research methods, is used to make the comparison between the descriptions of the knowledge, skills, attitudes, and behaviours in the standard and the related competence definitions.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50783 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1439-1455]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/832 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İlkokul Öğrencilerinin Sosyal Medyada Türkçe Kullanımına İlişkin Bir İnceleme]]> <![CDATA[A Study of Primary School Students' Use of Turkish in Social Media]]> <![CDATA[Yalçın KARALI]]> <![CDATA[Hasan AYDEMİR -Mert ŞEN -Tuğrul Gökmen ŞAHİN]]> <![CDATA[Yazım yanlışları, sosyal medya, YouTube, ilköğretim, Türkçe kullanımı]]> <![CDATA[Grammatical errors, social media, YouTube, primary education, Turkish usage]]> <![CDATA[Dil, bir ulusun devamlılığının sağlanması, toplum fertlerinin birbirine bağlanması ve ortak değerlerin geliştirmesi açısından en önemli araçlardan biridir. Konuşma ve yazı dilinin, belirtilen bu işlevleri uygun biçimde yerine getirebilmesi için doğru kullanılması gerekmektedir. Çağlar boyunca haberleşmeden diplomasiye, bilimden edebiyata, formal ya da informal birçok farklı kullanım alanı olan yazı dili, günümüzde sosyal medya platformlarında da kendisine yer edinmiştir. Çünkü son yıllarda milyonlarca kullanıcıya ulaşan sosyal medya platformları, büyük oranda yazı dili yoluyla bireylere, kendilerini farklı ortamlarda ifade edebilme imkânı sağlamıştır. Teknolojik alt yapıların gelişimiyle bu imkânların artması, küçük yaşlardaki kullanıcılara da sosyal medya platformlarda yazı dilini kullanarak kendilerini yazılı olarak ifade etme olanağı tanımıştır. Bunun doğal sonucu olarak toplumun her kesimi ve yaş grubundan kullanıcısı bulunan sosyal medya platformlarında yazı dilinin kurallara uygun biçimde doğru kullanımı, incelenmesi gereken önemli bir konu haline gelmiştir. Bu çalışmanın amacı, YouTube platformu üzerinden yapılan yorumlardaki yazım yanlışlarını incelemektir. Çalışma, nitel araştırma yönteminden durum çalışmasıdır. Çalışmada veriler doküman incelemesi yoluyla incelenmiştir. İncelenecek dokümanlar, YouTube’da bulunan, 4. Sınıf Türkçe Dersi Konu Anlatım videolarının yorumlarından oluşmaktadır. Çalışmada, 3 videoya ait 90 yorum incelenmiştir. Verilerin analizinde betimsel analiz kullanılmıştır. Çalışmada ele alınan yazım yanlışları, Türkçe Dersi Öğretim Programı (2018)’da yer alan, ilkokul düzeyindeki yazım yanlışları kazanımlarından belirlenmiştir. Çalışmanın sonuçları incelendiğinde, yorumların büyük çoğunluğunda yazım yanlışları tespit edilmiştir. Noktalama işaretleri, harf hataları, büyük harf kullanımı, devrik cümle yüksek frekansa sahip yazım yanlışlarıdır. Kısaltmalar, soru eki, argo kullanımı ve pekiştirmeli sözcük kullanımı düşük frekansa sahip yazım yanlışlarıdır. Sonuç olarak, YouTube platformundaki yorumlarda, yazım yanlışlarının sık görüldüğü söylenebilir. ]]> <![CDATA[Language is one of the most important tools in terms of ensuring the continuity of a nation, connecting members of society and developing common values. Spoken and written language should be used correctly in order to fulfill these functions properly. Written language, which had many different areas of use, from communication to diplomacy, from science to literature, formal or informal throughout the history, has also gained a place in social media platforms today. Because social media platforms, which have reached millions of users in recent years, have provided individuals with the opportunity to express themselves in different environments, largely through written language. The increase in these opportunities with the development of technological infrastructures has given younger users the opportunity to express themselves in writing by using the written language on social media platforms. As a natural consequence of this, the correct use of written language in accordance with the rules on social media platforms with users from all segments of society and age groups has become an important issue that needs to be examined. The purpose of this study is to examine the spelling errors in the comments made on the YouTube platform. The study is a case study from qualitative research methods. In the study, the data were analyzed through document analysis. The documents to be reviewed consist of the comments of the 4th Grade Turkish Lesson Subject Lecture videos available on YouTube. In the study, 90 comments from 3 videos were examined. Descriptive analysis was used to analyze the data. The spelling errors discussed in the study were determined from the spelling errors at the primary school level in the Turkish Language Teaching Program (2018). When the results of the study were examined, grammatical errors were found in most of the comments. Punctuation errors, spelling errors, capitalization errors, inverted sentences are common grammatical errors. Errors in the use of abbreviations, the use of interrogative particles, use of slang and use of reinforced words are low frequency grammatical errors. As a result, it can be said that typos are common in the comments on the YouTube platform.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50676 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1203-1216]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/833 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çeviride Kayıp ve Kazanç: Hakan Muhafız, Atiye ve Aşk 101’in Fragmanlarının Çevirileri Üzerine Bir Çalışma]]> <![CDATA[Loss and Gain in Translation: A Study on the Translations of The Proctector, The Gift and Love 101’s Trailers]]> <![CDATA[Betül ÖZCAN DOST]]> <![CDATA[Bilge METİN TEKİN]]> <![CDATA[Çeviribilim, görsel-işitsel çeviri, fragman, kayıp, kazanç, Skopos kuramı ]]> <![CDATA[Translation studies, audio-visual translation; trailer, loss; gain; Skopos theory]]> <![CDATA[Disiplinlerarası bir alan olan Çeviribilim hem hayatın farklı alanlarındaki hem de farklı bilim dallarındaki gelişmelerden etkilenmektedir. Görsel-işitsel çeviriye olan ilgi son yıllarda giderek artmaktadır. Bu artan ilginin ana sebepleri teknolojide yaşanan gelişmeler ve buna paralel olarak izleyiciye sunulan seçeneklerin çeşitliliğinin artmasıdır. Diğer yandan, Covid-19 pandemisi sebebiyle evde geçirilen zaman artmış ve insanlar görsel-işitsel imkânlardan giderek daha fazla yararlanmaya başlamışlardır. Film ve dizilerin altyazılarının ve dublajlarının çevirisi konusunda çok sayıda çalışma bulunmasına rağmen, izleyicilerin bir film ya da diziyi izleyip izlemeyecekleri konusunda karar vermelerinde önemli yeri olan fragmanların çevirileri hakkında alanda yeterli çalışma yoktur. Görsel-işitsel çeviriye olan ilginin artışı ve fragman çevirisi alanındaki çalışmaların sayısının yetersizliği göz önünde bulundurularak yola çıkılan bu çalışma, Hakan Muhafız (The Protector), Atiye (The Gift) ve Aşk 101 (Love 101) adlı orjinal Netflix dizilerinin fragmanlarının çevirilerinde yer alan kayıp ve kazançları incelemeyi ve bunları Hans Vermeer tarafından ortaya konan Skopos Kuramı çerçevesinde tartışmayı amaçlamaktadır. Çevirilerde belirlenen kayıp ve kazançların sayıları ve yüzdeleri hesaplanmış ve elde edilen veriler yorumlanmıştır. Araştırmanın sonuçları, incelenen çevirilerdeki en yüksek kayıp ve kazanç yüzdesinin Aşk 101 dizisinin fragmanında, en düşük kayıp ve kazanç yüzdesinin ise Hakan Muhafız dizisinin 4. sezonunun fragmanında görüldüğünü ortaya koymuştur. Bu çalışma kapsamında incelenen veriler, çevirmenlerin skoposlarına bağlı olarak çevirilerde kayıp ve kazanca yol açabileceklerini göstermiştir. ]]> <![CDATA[Translation studies, as an interdisciplinary field, has been affected by the advances in different fields of life and various disciplines. There has been an increasing interest in audio-visual translation in the recent years. This interest is largely due to the advances in technology and the increase in the variety of options provided for the audience in line with these advances. On the other hand, time spent at home has increased due to the Covid-19 pandemic and people are gradually spending more time benefiting from audio-visual opportunities. Although the studies on translation of subtitles and dubbing of films are high in number, there is still lack of study on translation of trailers, which are significant for the audience while choosing the films or series to watch. Considering this rising interest in audio-visual translation and the lack of research on translation of trailers, this study aims to analyse the losses and gains in the translations of Netflix original series The Protector (Hakan Muhafız), The Gift (Atiye) and Love 101 (Aşk 101)’s trailers from Turkish into English and interpret these losses and gains within the framework of Skopos Theory put forward by Hans Vermeer. The numbers and percentages of losses and gains in the translations were counted and the data were then interpreted. The result of the study revealed that the highest percentage of losses and gains was seen in the trailer of Love 101 while the lowest percentage was seen in the trailer of the season 4 of The Protector. The data analysed in the study showed that the translators might led to losses and gains in translation based on their skopos. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50673 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1135-1154]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/834 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Necip Fazıl Kısakürek’in “Zamanın Mimarîsi” Öyküsünde Arkitektonik Zaman Tasarımının Hermenötiği: Öykünün Gilbert Durand’ın Simgesel İmgelem Kuramıyla İncelenmesi ve Simgesel İmgelem Kuramı Hakkında Bazı Tespitler]]> <![CDATA[Hermeneutics of Architectonic Time Design in Necip Fazıl Kısakürek's Story of “Architecture of Time”: Analysing of the Story with Gilbert Durand’s Symbolic Imagination Theory and Some Determinations about the Symbolic Imagination Theory]]> <![CDATA[Gülsün NAKIBOĞLU]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Necip Fazıl Kısakürek, Zamanın Mimarîsi, arkitektonik zaman tasarımı, Simgesel İmgelem Kuramı, Gilbert Durand, imge, simge, arketip]]> <![CDATA[New Turkish Literaute, Necip Fazıl Kısakürek, Architecture of Time, architectonic time design, Symbolic İmagination Theory, Gilbert Durand, image, symbol, archetype]]> <![CDATA[Necip Fazıl Kısakürek’in “Zamanın Mimarîsi” öyküsünde soyut bir kavram olan ‘zaman’, ontolojik sorgulama aracı olarak simgeler, imgeler ve arketipler üzerinden görünürlük kazanmaktadır. Öykünün merkezine, bir arkitektonik zaman tasarımı imgesi yerleştirilmiştir. Yazarın zaman kavramına verdiği önemi, öyküye yerleştirilen arkitektonik zaman tasarımının işlevlerini ve özelliklerini belirlemek, zamanın farklı görünümlerini ve türlerini tespit ederek yorumlamak, temel amaçtır. Öyküde zamanla ilgili imgeler, simgeler ve arketipler belirlendikten sonra Gilbert Durand’ın Simgesel İmgelem Kuramından yararlanılarak tasnif edilip yorumlanmaktadır. Durand, simgesel imgeleri, reflekslere dayalı bedensel eylemlerden hareketle gündüz ve gece rejimi olmak üzere iki temel kategoride sınıflandırmaktadır. Gece rejiminin, sentetik ve mistik olmak üzere iki ayrı türü bulunmaktadır. Yapılan inceleme sonucunda öyküde hâkim olan rejimin sentetik gece rejimi olduğu tespit edilmiştir. Sentetik gece rejiminin öyküde ortaya çıkmasını sağlayan, öykünün merkezine yerleştirilen, döngüsel zamanla ilişkili, arkitektonik zaman tasarımı imgesidir. İmgesel örüntü ağındaki aşırı yığılımla öykü, bir noktadan sonra, parçalanarak ikiye bölünmekte ve öyküde iki ayrı son ortaya çıkmaktadır. Ruh ve beden, zaman ve mekân arasındaki kopuşu başlatan bu parçalanma, öykünün iki farklı güzergâhta akmasına sebep olmaktadır. Öyküde aşkınla ilişkili kişisel zamanın ve ruhun hareketinin, öykünün genel rejiminin aksine gece rejiminden gündüz rejimine doğru, yükselişi temsil edecek şekilde, olduğu tespit edilmiştir. Eser merkezli olarak gerçekleştirilen okumadan elde edilen verilere dayalı yorumlar, sanatçının biyografisi ve şiirleriyle birlikte yeniden değerlendirilmektedir. Öykü incelemesi neticesinde kuramla ilgili yapılan bazı tespitler ayrı bir başlık halinde sunulmaktadır. Sonuç olarak “Zamanın Mimarîsi” öyküsünde zamanın önemli yeri ve merkezi konumu, Simgesel İmgelem Kuramı kullanılarak ortaya konulmakta, öykünün istisnai özellikleri ve Türk öykücülüğündeki müstesna yeri tespit edilmektedir.]]> <![CDATA[In Necip Fazıl Kısakürek's “Architecture of Time” story, ‘time’, which is an abstract concept, gains visibility through symbols, images and archetypes as an ontological questioning tool. An image of an architectonic time design is placed at the center of the story. The main purpose is to determine the importance given by the author to the concept of time, to determine the functions and features of the architectonic time design placed in the story, to identify and interpret different aspects and types of time. After determining the time-related images, symbols and archetypes in the story, they are classified and interpreted using Gilbert Durand's Symbolic Imagination Theory. Durand classifies symbolic images into two basic categories, day and night regime, based on bodily actions based on reflexes. There are two different types of night regime, synthetic and mystical. As a result of the examination, it was determined that the dominant regime in the story was the synthetic night regime. It is the architectonic time design image associated with cyclical time, placed at the center of the story, that allows the synthetic night regime to emerge in the story. With the excessive agglomeration in the imaginary network of patterns, the story is split into two after a point, and two separate endings emerge in the story. This fragmentation, which initiates the break between soul and body, time and space, causes the story to flow on two different routes. In the story, it has been determined that the movement of personal time and soul associated with the transcendental is in a way that represents the ascension from the night regime to the day regime, as opposed to the general regime of the story. The interpretations based on the data obtained from the work-centered reading are re-evaluated together with the artist's biography and poems. As a result of the story analysis, some of the determinations made about the theory are presented under a separate title. As a result, the important place and central position of time in the story “Architecture of Time” is revealed by using Symbolic Imagination Theory, and the exceptional features of the story and its exceptional place in Turkish storytelling are determined. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50595 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1269-1306]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/835 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mizahta Uyumsuzluk Teorisi Bağlamında Karagöz Oyun Metinleri ]]> <![CDATA[Karagoz Scripts in the Context of Incongruous Theory of Humor]]> <![CDATA[Pamuk Nurdan GÜMÜŞTEPE]]> <![CDATA[Fatma Ahsen TURAN]]> <![CDATA[Türk halk edebiyatı, Karagöz, mizah, uyumsuzluk teorisi, gülme, geleneksel Türk tiyatrosu]]> <![CDATA[Turkish folk literature, Karagoz, humor, incongruous theory, laughing, traditional Turkish theatre]]> <![CDATA[Geleneksel Türk tiyatrosu içerisinde gölge oyunu Karagöz’ün 16. yüzyıldan itibaren Türk toplumunda var olduğuna dair görüşler mevcuttur. Kökeni ve geliş yolu ne şekilde olursa olsun bu oyun zaman içerisinde bir temâşâ sanatı olarak Türk toplumundaki yerini almış ve Geleneksel Türk Tiyatrosunun en önemli dallarından biri olmuştur. Türk halkının sosyo-kültürel ve psikolojik açıdan pek çok verisini bünyesinde barındıran Karagöz oyunu, yüzyıllar boyunca Türk toplum hayatını karikatürize ederek perdeye yansıtmış, bunu yaparken de halkın fazlaca rağbet ettiği bir eğlence aracı haline gelmiştir. Güldürürken düşündüren bu oyunlarda Türk halk zekâsının keskin mizah gücü sahneye konulmuştur. Karagöz oyunları günümüze değin pek çok araştırmanın konusu olmuş; ancak Karagöz oyun metinlerinde yer alan mizah, Batılı mizah teorileri ile değerlendirilmemiştir. Son yıllarda Batılı mizah teorileri olan “Üstünlük Teorisi, Uyumsuzluk Teorisi ve Rahatlama Teorisi” Türk fıkraları, tekerlemeleri, ortaoyunları ve çeşitli stand-up gösterileri üzerine yapılan incelemelerde kullanılmış olup, Türk mizahı ile ilgili teorik mizah çalışmaları artış göstermiştir. Bu çalışmada da Karagöz oyunlarında yer alan mizahı değerlendirmek için “Uyumsuzluk Teorisi”ne müracaat edilecektir. Bu teorinin savunmuş olduğu “beklenen ile gerçekleşen arasındaki uyumsuzluğun doğurduğu güldürü” unsurları Karagöz oyun metinleri içerisinde incelenecektir. Hem hareket hem de söz komiğine başvurulan Karagöz oyunlarında yer alan mizahi durumlar, seyirciyi karşı karşıya bıraktığı uyumsuz ögeler çerçevesinde değerlendirilecektir.]]> <![CDATA[There are opinions that Karagoz, a shadow play in the traditional Turkish theatre, has existed in Turkish society since the 16th century. Regardless of its origin and way of emergence, this play has taken its place in Turkish society as an art of spectacle and has become one of the most important branches of Traditional Turkish Theater. The Karagoz play, which contains many socio-cultural and psychological data of the Turkish people, has caricatured the life of Turkish society for centuries and has become a popular entertainment tool in doing so. The sharp humor of the Turkish folk intelligence was put on the stage in these plays that make you think while laughing. Karagöz plays have been the subject of many studies until today; however, the humor in the scripts of play has not been evaluated with Western humor theories. Western humor theories "Superiority Theory, Incongruous Theory and Relief Theory" have been used in studies on Turkish jokes, rhymes, ortaoyunları (Turkish equivalent of light comedies) and various stand-up shows, and theoretical humor studies on Turkish humor have increased in recent years. In this study, "Incongruous Theory" will be applied to evaluate the humor in Karagoz plays. The elements of "comedy caused by the incompatibility between the expected and the real" asserted by this theory will be examined in Karagoz scripts. The humorous situations in Karagoz plays, in which both movement and word comedy are used, will be evaluated within the framework of the incompatible elements that the audience watch.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50157 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1169-1188]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/836 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ömer Lütfi Mete’nin Şiirlerinde Deyiş Bilimsel Bir Araç Olarak Yinelemeler]]> <![CDATA[Repetitions as a Phraseologism Tool in Ömer Lütfi Mete's Poems]]> <![CDATA[Hasan SAĞLAM]]> <![CDATA[Dil Bilim, deyiş bilim, yineleme, Ömer Lütfi Mete, Gülce]]> <![CDATA[Linguistics, phraseologism, repetition, Ömer Lütfi Mete, Gülce]]> <![CDATA[Edebî metinlerin ana malzemesi dildir. Metinde yer alan her türlü olay, olgu, durum, düşünce vb. dil vasıtasıyla ortaya konur. Dolayısıyla bir metni anlamak için öncelikle onun dilini anlamak gerekir. Bu amaçla ortaya çıkan kuramlardan biri olan deyiş bilim, her türlü edebi metnin dilini anlamak, çözümlemek ve yorumlamak için önemli bir araçtır. Metinlerin düzenleniş biçimi, amacı ve gerçeklikle olan ilişkisi kendi dil özelliklerini belirler. Şiirde alışılmamış bağdaştırma, sapma, eğretileme gibi kullanımlar şiir dilini diğer türlerin dillerinden ayırır; şiir dilinin anlaşılmasını daha güç hale getirir. Bu nedenle deyiş bilim incelemelerinde ağırlık, şiir diline verilmiştir. Deyiş bilim, metinleri dil ve anlam açısından inceler. İnceleme sırasında koşutluk, yineleme, önceleme ve sapma olmak üzere dört ölçüt kullanır. Bunlar arasında yineleme, bir veya birden fazla dizede belirli parçaların tekrarına dayanır ve daha çok şiirin yapı özellikleriyle ilgilidir. Türk şiirinin her döneminde kullanılan yinelemeler, şairlere ahenk ve ritim konusunda önemli imkânlar sağlar. Bu çalışmada, farklı türlerde verdiği eserlerle Türk edebiyatında önemli bir yer edinen Ömer Lütfi Mete’nin şiirleri yinelemeler açısından ele alınmıştır. Yinelemeler, dil bilim terminolojisindeki adlandırılmalarıyla kullanılmış; ses bilgisel, anlam bilimsel, biçim birimsel ve metinsel yinelemeler başlıkları altında incelenmiştir. Yapılan araştırmada, şairin, tüm şiirlerinde yinelemelere başvurduğu, hatta şiirlerinin çoğunda birden fazla yineleme türünü bir arada kullandığı anlaşılmıştır. Fakat, çalışmada yineleme örneklerinin tamamına yer vermek mümkün olmadığından her yineleme türünden en fazla üç örnek vermekle yetinilmiştir. Verilen örnekler, sanatçının 2018 yılında yayımlanan Gülce adlı şiir kitabından alınmıştır.]]> <![CDATA[Language is the main material of literary texts. All kinds of events, facts, situations, thoughts etc. in the text it is revealed through language. Therefore, in order to understand a text, it is first necessary to understand its language. Phraseologism, one of the theories that emerged for this purpose, is an important tool for understanding, analyzing and interpreting the language of any literary text. The arrangement of the texts, their purpose and their relation to reality determine their own language characteristics. Uses such as unconventional conciliation, semantic deviation, metaphor in poetry distinguish the language of poetry from the languages of other genres; makes the poetry language more difficult to understand. For this reason, the emphasis has been placed on the language of poetry in phraseology studies. Phraseologism examines texts in terms of language and meaning. It uses four criteria during the review: parallelism, repetition, precedence, and deviation. Among these, repetition is based on the repetition of certain parts in one or more verses and is mostly concerned with the structural features of the poem. The repetitions used in every period of Turkish poetry provide important opportunities for poets in terms of harmony and rhythm. In this study, the poems of Ömer Lütfi Mete, who has an important place in Turkish literature with his works in various genres, are discussed in terms of repetitions. Repetitions are used as they are named in linguistic terminology; phonological, semantic, morphological and textual repetitions. In our research, it was understood that the poet used repetitions in almost all of his poems, and even frequently used more than one type of repetition in a poem. However, since it is not possible to include all of the repetition examples in the study, it is contented to give a maximum of three examples from each type of repetition. The examples given are taken from the artist's poetry book named “Gülce” published in 2018.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50037 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[ 1391-1412]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/837 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Vehim, Kurban, Gerçeklik: Reşat Nuri Güntekin’in Damga Romanında Birey ve Toplumsal Algı]]> <![CDATA[Delusion, Victim, Reality: Individual and Social Perception in Reşat Nuri Güntekin’s Novel Called Damga]]> <![CDATA[Beyhan KANTER]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, aşk, fedakârlık, hırsızlık, toplumsal normlar, damgalama, yabancılaşma]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, love, sacrifice, theft, social norms, stigmatization, alienation]]> <![CDATA[Toplum, bireyin davranışlarını yönlendiren, bireyi gözetim altında tutan ve çoğu zaman birey adına karar veren güçlü bir iktidar mekanizmasıdır. Bu iktidar mekanizmasının işleyişi, toplumsal yapı tarafından oluşturulan normlarla, kalıp yargılarla ve zımni mutabakatlarla sağlanır. Toplumsal normlar ve kabullerle çatışan bireyler, tekinsiz olarak etiketlendikleri gibi dışlanma pratiklerine maruz kalırlar ve ötekileştirilirler. Ötekileştirme ve toplumsal çeperlerin dışında bırakılma; yalnızlık, kimsesizlik ve yersiz yurtsuzluğa yol açtığı gibi varoluşsal kaygılarla bütünlenerek travmatik etkilere sebep olur. Toplumsal normlardan sapma gösteren birey, toplumsal yapı tarafından onaylanmaz. Dış dünyanın gerçeklerine ve birey - toplum ilişkisine odaklanan romanlarda birey ve toplum çatışması, ötekileştirme, damgalama ve yabancılaşma olguları üzerinden aktarılır. Romanlarında sosyal hayatın gerçeklerini gözlemci bir tavırla yansıtan Reşat Nuri Güntekin, bu makaleye konu edilen Damga romanında küçüklüğünde dinlediği bir aşk masalının etkisinde kalan başkişinin, toplum tarafından dışlanmasını anlatır. Damga romanının başkişisi İffet, toplumsal normlarla şekillenen yargılamaların “kurban”ı olarak toplumsal algının tutsağı durumunda kalır. İffet’in tutsaklığı, küçüklüğünde dinlediği bir aşk masalının kahramanıyla kendisini özdeşleştirmesi ve fedakâr âşık rolüne bürünme arzusuyla ortaya çıkar. Bu makalede, toplumsal normların birey üzerinde oluşturduğu psikolojik etki sosyal karşılaşmalar bağlamında irdelenecek, birey ve toplum arasındaki çatışma başkişi İffet’in maruz kaldığı “damgalanma” üzerinden açıklanacaktır. Makalede, Erving Goffman’ın toplumsal analiz metodolojisi, Reşat Nuri Güntekin’in Damga romanına uygulanacaktır.]]> <![CDATA[Society is a mechanism of power that directs the person’s behavior, keeps a close watch on the person and usually decides on behalf of the person. The functioning of this mechanism of power is provided through implied agreements, stereotypes and norms created by social structure. People who are contrary to social acceptance and norms are not only stigmatized as taboo but are marginalized and subjected to social exclusion practices. Marginalization and exclusion from social circles bring about loneliness, desolation, homelessness, and result in traumatic effects by integrating with existential anxieties. In this context, the person who deviates from social norms is not confirmed by social structure. Therefore, he/she will either exhibit the behavior that society expects of him/her, or break the shell of him/her through financial possibilities, or prefer reclusiveness. In the novels which focus on the realities of the external world and the relationship between person and society, conflicting of person and society is conveyed through phenomena of marginalization, stigmatization and alienation. Reşat Nuri Güntekin, who reflects realities of social life in an observer manner in his novels, narrates that the protagonist who was influenced by a love tale that he heard in her childhood is excluded by society in his novel called Damga which is the subject of this article. Iffet who is the protagonist of the novel called Damga is a prisoner of social perceptions as the victim of judgments shaped by social norms. Iffet’s captivity occurs through his identifying with the hero of a love tale that he heard in her childhood and desire of taking on the role of a selfless lover.In this article, the fact that social norms create the psychological effect on the person is going to be examined in the context of social encounters and the conflict between person and society is going to be explained over stigmatization to which Iffet was exposed, who is the protagonist. In the article, Erving Goffman’s social analysis methodology is going to be applied to Reşat Nuri Güntekin’s novel called Damga.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50032 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[701-711]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/838 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Distopik Bir Romanın Kurgusu ve Çözülümü: Kazuo Ishiguro’nun Never Let Me Go Romanı]]> <![CDATA[Revelation and Unfolding of a Dystopian Novel: Never Let Me Go by Kazuo Ishiguro]]> <![CDATA[Mustafa CANLI]]> <![CDATA[Öyküleme, Ishiguro, roman, distopya, İngiliz edebiyatı]]> <![CDATA[Narration, Ishiguro, novel, dystopia, English literature]]> <![CDATA[Bu çalışma, Kazuo Ishiguro’nun Never Let Me Go (2005) adlı distopik bir dünyada kurgulanmış olan romanının hikâye kurgusu ve çözümleme teknikleri açısından bir analizidir. Hikayesinde insanlara organ bağışı yapmak üzere yetiştirilip büyütülen klonların hikayesini anlatan bu romanın anlatı tarzının önemli özelliklerine ışık tutmak ve hikâye gelişimini açıklamak için Gustav Freytag’ın edebi eserlere uyguladığı dramatik kurgusu kullanılmıştır. Çağdaş Batı edebiyatının kurgulanmış dünyalar ve bu eserlerin hikayelerinin nasıl örüldüğü konusunda kısa bir teorik ve kavramsal literatür taramasının ardından, Freytag’ın dramatik kurgusu ve Marie-Laure Ryan’ın iç anlatı teknikleri ile ilgili temel kavramlar tanıtılmış ve daha sonra romanın analizi anlatı tarzını irdeleyerek ilerlemiştir. Freytag’ın dramatik yapısı ve Ryan’ın iç anlatı tekniği, romanın hikayesine nasıl giriş yapıldığını, komplikasyonlarla (gelişme kısımlarındaki düğümler) nasıl inşa edildiğini ve daha sonra nasıl çözüldüğünü göstermek için metne uygulanmıştır. Çalışmanın ana önermesi, Kazuo Ishiguro’nun okuyucuların romanın hikâye kurgusunu okumaya devam etmesi için gerekli olan gerilim öğesini başarıyla nasıl kullandığını, özellikle de bir dizi komplikasyon ağları örerek okuyucudan hikâyenin ilerleyen sayfalardaki muhtemel olayları gizlemeyi nasıl başardığının anlaşılmasıdır. Romanındaki hikâyenin düğümünün çözülmesi yazarın ördüğü komplikasyonların çözülmesi ile mümkün olmuştur. Hikâyenin en belirgin komplikasyonu olan karakterlerin üstü örtülü konuşma yapısı, Ishiguro’nun sezdirme stratejisinin nasıl çalıştığını göstermektedir. Ayrıca, romandaki baş karakterlerin konuşma ve monologlarından bağlamın kaldırılmasının Ishiguro’nun anlatı tarzı için önemli ve tamamlayıcı bir araç olduğu kanısına varılmıştır.]]> <![CDATA[The present study is an analysis of Kazuo Ishiguro’s dystopian novel Never Let Me Go (2005) from the perspective of narration and revelation techniques. Gustav Freytag’s dramatic structure is used in order to shed light on the crucial features of the narrative style of the novel and account for its plot development. With a brief literature review, the basic notions of Freytag’s dramatic structure and Marie-Laure Ryan’s internal narrative points are introduced and then the analysis itself is provided through plot structure and reviewers’ analyses comments on the narrative style of the novel. Freytag’s dramatic structure and Ryan’s internal strategic points are scrutinized to show how the novel is introduced, constructed with complications to be solved by the reader, and then revealed. The main argument is that Ishiguro involves the manipulation of readers’ expectations through presentation, especially by spinning a set of complications and withholding certain information. The revelation part of the novel is teased out by its delicate links with the complications of the story. The conversational construction, the most salient complication of the story, illustrates how the foreshadowing strategy of Ishiguro works. Furthermore, it is discussed that removing context from narration is an important and complementary device for Ishiguro’s narrative style.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50015 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1073-1084]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/839 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mehmet Âkif Ersoy’un Şiirlerinde ve Hayatında Aile Algısı]]> <![CDATA[Family Perception in Mehmet Âkif Ersoy’s Poetry and Life]]> <![CDATA[Gökçe ULUS]]> <![CDATA[Türk Edebiyatı, şiir, Mehmet Âkif Ersoy, aile, Safahat]]> <![CDATA[Turkish Literature, poetry, Mehmet Akif Ersoy, family, Safahat]]> <![CDATA[İstiklâl Marşı’nın şairi olan Mehmet Âkif Ersoy, bağlı olduğu ahlaki ve dini kavramları sanatına yansıtan, yazdıklarıyla ve konuşmalarıyla geniş kitleleri etkileyen bir sanatçıdır. Türk Edebiyatında akla gelen ilk isimlerden olan şair aynı zamanda döneminin sanat, fikir ve aile yaşamına da ayna tutar. Din, vatan ve aile ile ilgili kavramlar Ersoy’un şiirlerinde en çok rastlanan ifadelerdir. Mehmet Âkif Ersoy’un yazdıkları ve yaşadıklarının birbiriyle tutarlı olduğu kalıp bilgisi üzerine konusu seçilen bu makalede şairin aile kavramına bakışı ele alınır. Mehmet Âkif Ersoy’un şiirlerinde idealize ettiği kişi ve karakterlerle örneklediği aile görünümüne sadık kalıp kalmadığı ana sorunsaldır. Millî Mücadele döneminde zor şartlarda Anadolu’ya gidip halka seslenmesinin ve bağımsızlık mücadelesine destekçi toplamaya çalışmasının aile hayatında bir yansıması olup olmaması merak unsurlarından biridir. Şairin aile birliğinde eleştirdiği tip ya da karakterlerdeki davranışları sergileyip sergilemediği gibi sorulara cevap aranan bu çalışmada başvurulan temel kaynaklar; Mehmet Âkif Ersoy’un bütün şiirlerini topladığı yedi bölümden oluşan Safahat kitabı, şairin ailesiyle yazışmalarını içeren aile mektupları, oğlunun ve torunlarının beyanı üzerine hazırlanan hatıralardır. Eserleriyle öne çıkan sanatçının aile içindeki durumu ve konumu hakkında çok geniş çapta bilgi bulunmaz. Bu kaynaklar temel alınarak şairin evlat, eş, baba, manevi baba, kardeş, dede, dayı, kayınpeder vasfı taşıdığı aile ilişkilerindeki yaklaşımı ve takındığı tavırlar incelenmektedir.]]> <![CDATA[Mehmet Akif Ersoy, who is the poet of the Independence Anthem, reflects the moral and religious concepts to which he is attached to his art. He is an artist who influences a large audience with his writings and speeches. Being one of the first names to come to mind in Turkish Literature, the poet also mirrors the art, intellectual and family life of his period. Concepts about religion, homeland and family are the most common expressions in Ersoy's poems. It is known that the writings and experiences of Mehmet Akif Ersoy are consistent with each other. In this article, whose subject is chosen accordingly, the poet's approach to the concept of family is discussed. The main problem is whether Mehmet Akif Ersoy is loyal to the family appearance he exemplifies with the people and characters he idealizes in his poems. One wonders if he went to Anatolia and called out to the public during the National Struggle, and his efforts to gather supporters for the struggle for independence were reflected in his family life. In this study, answers are sought for questions such as whether the poet is doing or not doing the behaviors in the type or characters he criticizes in family unity. Main sources consulted; Safahat which consisting of seven chapters in which the poet collected all his poems, Mehmet Akif Ersoy's family letters are memories prepared upon the statement of his son and grandchildren. There is not a wide range of information about the status and position of the artist, who stands out with his Works, in the family. Through these sources, the approach and attitudes of the poet in family relations, in which he is a child, wife, father, spiritual father, sibling, grandfather, uncle, father-in-law, are examined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49988 <![CDATA[Volume: 16 Issue 5[105-117]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/840 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tevfîk el-Hakîm’in Yevmiyyâtu Nâʾib fi’l-Eryâf Adlı Eserinin Türkçe ve İngilizce Çevirilerinin Eşdeğerlik Bağlamında Değerlendirilmesi]]> <![CDATA[Evaluation of Turkish and English Translations of Tawfiq al-Hakim's Yevmiyyâtu Nâʾib fi'l-Eryâf in the Context of Equivalence]]> <![CDATA[Yasin Murat DEMİR]]> <![CDATA[Arapça, çeviri, Tevfîk el-Hakîm, Yevmiyyâtu Nâʾib fi’l-Eryâf, çeviride eşdeğerlik]]> <![CDATA[Arabic, translation, Tawfiq al-Hakim, Yevmiyyâtu Nâʾib fi'l-Eryâf, equivalence in translation ]]> <![CDATA[Çeviribilim tarihinde uzun süredir var olan, metne bağlılık anlayışı kapsamında “sadık çeviri” ve bu anlayışa zıtlık teşkil eden “serbest çeviri” tartışmaları; son dönemde daha sistematik bir çeviri sürecinin gerçekleşmesi adına yerini farklı bir kavrama bırakmıştır. “Eşdeğerlik” olarak bilinen bu kavram çeviri tarihinde farklı anlamlar kazanmış; Gideon Toury Eugene Nida ve Werner Koller gibi birçok kuramcı tarafından uygulanabilirlik noktasında destek bulmuştur. Eşdeğerlikte amaç, çeviri eylemi sonucunda kaynak dil ve hedef dilde yer alan ifadelerin okuyucularda aynı anlam bütünlüğünü sağlayabilmektir. Eşdeğer bir çeviri; farklı toplumlara ait kültürlerin çeviri yoluyla doğru aktarımında önem arz etmektedir. Bu bağlamda; Türkçeye Arap Edebiyatından birçok eser çevrildiği bilinmektedir. Arap Edebiyatının güçlü kalemlerinden olan Tevfîk el-Hakîm; modern Mısır romancılığının öncülerinden kabul edilir. Araştırmacılar el-Hakîm’i Arap tiyatrosunun kurucusu olarak da nitelendirmektedir. En önemli eserlerinden biri olarak kabul edilen “Yevmiyyâtu Nâʾib fi’l-Eryâf” adlı eserinde yazar; Mısır’ın kırsal bölgelerinde yaşayan yöre halkı ve memurların yaşam biçimini tüm gerçekleriyle gün yüzüne çıkarır. Birçok dile tercüme edilen eser; İngilizceye “Diary of a Country Prosecutor”; ara dil kullanımı ile İngilizceden de Türkçeye “Bir Taşra Savcısının Günlüğü”, başlıklarıyla çevrilmiştir. Bu çalışmada Modern Mısır Edebiyatçısı Tawfiq al-Hakim 'in Yevmiyyâtu Nâʾib fi’l-Eryâf adlı eserinin Türkçe ve İngilizce çevirilerinin eşdeğerlik bağlamında değerlendirilmesi yapılmıştır. Çeviri eşdeğerliği yorumlanırken biçimsel unsurlara da ayrıntılı değinilmiştir. Ayrıca Arapça, İngilizce ve Türkçe seçili kesitler karşılaştırmalı olarak incelenmiş, çalışmanın sonunda çevirilerin hedef dildeki konumlarına ve çevirmenlerin tercihlerine dair bir takım çıkarımlarda bulunulup; yapılacak çalışmalara katkı sağlaması amacıyla öneriler sunulmuştur.]]> <![CDATA[The debates on “faithful translation” and “free translation”, which are in contradiction to this understanding, within the scope of the concept of commitment to text, which have existed for a long time in the history of translation studies. Recently, it has been replaced by a different concept in order to realize a more systematic translation process. Gideon Toury has found support for applicability by many theorists such as Eugene Nida and Werner Koller. The aim of equivalence is to provide readers with the same integrity of meaning of the expressions in the source language and the target language as a result of the translation act. An equivalent translation; It is important in the correct transfer of cultures belonging to different societies through translation. In this context; It is known that many works of Arabic literature have been translated into Turkish. Tawfiq al-Hakim, one of the powerful writers of Arabic Literature; He is considered to be one of the pioneers of modern Egyptian novel. Researchers also describe al-Hakîm as the founder of the Arab theater. He writes in his work named "Yevmiyyâtu Nâʾib fi'l-Eryâf", which is accepted as one of his most important works; It reveals the life style of local people and civil servants living in rural areas of Egypt with all its realities. The work translated into many languages: "Diary of a Country Prosecutor" into English; In this study, the Turkish and English translations of Modern Egyptian Literature Tawfiq al-Hakim's work Yevmiyyâtu Nâʾib fi'l-Eryâf were evaluated in terms of equivalence. is also mentioned in detail. In addition, selected sections of Arabic, English and Turkish were analyzed comparatively. At the end of the study, some inferences were made about the positions of the translations in the target language and the preferences of the translators; Suggestions have been made in order to contribute to the studies to be conducted.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49975 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1097-1119]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/841 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkiye’de Görsel-İşitsel Çeviriye Üstsel bir Bakış: Politika ve Evrim]]> <![CDATA[The Turkish Take on Audiovisual Translation: A Story of Politics and Evolution ]]> <![CDATA[Ayşe Şirin OKYAYUZ]]> <![CDATA[Mümtaz KAYA]]> <![CDATA[Çeviribilim, görsel-işitsel çeviri, engelsiz erişim, görsel-işitsel çeviri eğitimi, Türkiye’de görsel-işitsel çeviri tarihi ]]> <![CDATA[Translation studies, audio-visual translation, media accessibility, didactics of AVT, AVT history in Turkey]]> <![CDATA[Çalışmada, görsel-işitsel çeviri sektörünün ve çalışmalarının evrimi ve günümüzdeki durumu üstsel bir bakış açısıyla sunulmuştur. Çalışmada değinilen bazı ana konular: farklı görsel-işitsel çeviri türlerinin belli amaçlara hizmet etmesi, görsel-işietsel çeviriyi etkileyen sosyal ve diğer politikalar, engelsiz erişim alanında güncel gelişmeler ve görsel-işitsel çeviri eğitimi ve araştırmalarıdır. İlk bölümde sektörün doğuşunda benimsenen politikalara değinilmiştir. İkinci bölümde görsel-işitsel ürünlere engelsiz erişim konuları ele alınmıştır. Üçüncü bölümde ise görsel-işitsel çeviri eğitimi ve güncel araştırmalar özetlenmiştir. Sonuç olarak, Tükrkiye’deki görsel işitsel çeviri sektörü geniş bir bakış açısıyla özetlenmiş ve görsel-işitsel çeviri ve engelsiz erişim ile değişim, toplum ve güç arasındaki karmaşık ilişki ortaya konmaya çalışılmıştır. Türkiye’de görsel-işitsel çeviri sektörüne bakıldığında bu sektörün devlet ve başkaları tarafından güçlü bir politik ve sosyal araç olarak kullanıldığı ortaya konmuştur. Günümüzde ise engelsiz erişim için çeviri ve Tükiye menşeli ürünlerin yurtdışında gösterimi için çevirileri de benzer birer araç olarak kuallnılmaktadır. Güncel duruma bakıldığında akademik çalışmaların ve alan hakkında bilinçlenmenin daha önce emsali görülmemiş bir şekilde arttığı ve bunun çok önemli olumlu bir gelişme olduğu söylenebilir. Sektördeki aktörler (çevrimenler, son kullanıcılar, akademisyenler vb.) kendi rollerinin önemini ve belli standartlarda ürün üretmenin önemini çok daha iyi kavramış durumdalar. Ayrıca, teknoloji ve medyadaki gelişmelerle zengin görsel-işitsel çeviri alanı daha da büyümeye devam etmektedir.]]> <![CDATA[The following article provides an overview of the evolution and the current state of the audiovisual translation sector and audiovisual translation studies in Turkey. The main issues referred to in the article are: the use of different types of audiovisual translation for specific purposes, social and political policies that influence audiovisual translation and current developments in media accessibility and training and ressearch in audiovisual translation. The initial discussion centres on the politics of audiovisual translation in a summary of the initiation of the sector. A second section deals with media accessibility. A third section deals with the didactics of audiovisual translation and current research. In conclusion, Turkish audiovisual translation is summarised from a larger perspective which leads to an understanding of the complex interaction between audiovisual translation and accessibility and change, society and power. In the Turkish case, audiovisual translation is probably one of the most prominent political and social tools used by the state and others for the cultivation of people in a desired direction. Today, media accessibility and ex-audiovisual translation also appear to be added to the list of tools. In the current scene, the positive developments are that research and awareness have grown on a scale never before encountered. Actors (practitioners, end-users, academics, the sector) are more conscious of the importance of their roles and the fact that there are standards to be met. The plethora of audiovisual translation continues to grow with developments in technology and media.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49815 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1307-1321]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/842 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Reşat Nuri Güntekin’in Hülleci Adlı Tiyatro Eserinde Komiğin Anlamı Üzerine: Bergsoncu Bir Bakış]]> <![CDATA[On the Meaning of the Comic in the Reşat Nuri Güntekin Play Hülleci: A Bergsonist Look]]> <![CDATA[Ferhat UZUNKAYA]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, Hülleci, gülme, durum komiği, söz komiği, karakter komiği, Türk Dili ve Edebiyatı, yeni Türk edebiyatı]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin, Hülleci, laughter, situational humor, verbal humor, character humor, Turkish language and literature, new Turkish literature]]> <![CDATA[Reşat Nuri Güntekin tarafından kaleme alınan “Hülleci” isimli tiyatro eseri, Henri Bergson’un komiğin neden olduğu gülmeyi toplumsal bir ilişki etrafında değerlendirdiği “Gülme” (Le rire) adlı çalışmasından hareketle incelenmiştir. “Hülleci”, İstanbul’da Devlet Basımevi tarafından 1935 yılında 97 sayfa, 4 perde halk komedisi olarak yayımlanır. Eserde, dini, menfaatlerine alet eden kişilerin aile yapı ile nasıl oynadıkları hülle geleneği bağlamında eleştirilirken bu eleştiri trajikomik olaylara ve gülünç tiplere yer verilerek açımlanır. Fransız düşünür Bergson, gülmenin toplumsal bir anlamı ve kapsamı bulunduğunun altını çizer. Komiğin her şeyden önce bireyin topluma bir anlamda uyum sağlayamamasından kaynaklandığını dile getirdiğinden bahsederek, komiğin yalnızca insanoğlunda bulunduğunu söyler. Gülmeyi toplumsal bir jest olarak ele alan Bergson, gülme aracılığıyla toplumsal yaşama uyumsuz tiplerin ve eğilimlerin düzeltildiğini vurgular. İnsanın dışında hiçbir şeyin gülünç olmadığı görüşünden hareket ederek gülmenin doğal çevresini toplum olarak belirler. Ona göre kendini toplumdan ayıran herkes gülünçtür. Gülünçlüğün törelere, düşüncelere, toplumun önyargılarına göre değerlendirilmesi durumunu kendi düşüncesini kanıtlamak üzere öne sürer. Bu bakımdan komedinin amacı kişisel nedenleri çözümlemek değil, geneli gözeterek uyumsuzluğu düzeltmek ve topluma katılımı öğretmektir. Hülle geleneğini etrafında serimlenen, olay dizilerinin oluşturduğu bir düzenin durum komedisinin yapıldığı “Hülleci” adlı tiyatro eserinde Reşat Nuri Güntekin, dini menfaatlere alet eden tipleri hülle geleneği bağlamında eleştirerek, aile ocağını bu tiplerin kendi keyiflerine göre nasıl yapıp yıktıklarını acı ve gülünç bir tarzda gözler önüne serer. Bu bağlamda hülle geleneği ile bir dönem eleştirisi yapılır. Toplumu düzeltme kapasitesiyle gülme üzerinden dönem eleştirisi yapılarak Bergson’un belirttiği tarzda kendini toplumdan ayıran herkesi gülünçlük etrafından toplayarak geneli gözetir. Reşat Nuri Güntekin böylece, topluma aykırılıkları düzeltmek ve öğretici olmak amacı da güder.]]> <![CDATA[This study examines the play titled “Hülleci”, penned by Reşat Nuri Güntekin, based on the work titled “Laughter” (Le rire) by Henri Bergson, in which he evaluates the laughter caused by the comic within the framework of a social relationship. “Hülleci” was published by the State Printing House in Istanbul in 1935 as a 97-page, 4-act folk comedy. In the play, the deteriorating family structure and the way people who exploit religious values play with it are criticized in the context of the tradition of halala (hülle in Turkish), and this criticism is explained by including tragicomic events and zany characters.The French philosopher Bergson argues that laughter has a social meaning and scope. Mentions that the comic, first of all, expresses the inability of the individual to adapt to society in a sense and states that it is only found in human beings. Bergson, who treats laughter as a social gesture, emphasizes that types and tendencies incompatible with social life are rectified through laughter. Based on the view that nothing is laughable except the human, he determines the natural environment of laughter as “the society”. For him, anyone who separates themselves from society is laughable. In order to prove his own view, he suggests that it should be evaluated according to customs, ideas, and prejudices of society. In this respect, the purpose of comedy is not to analyze personal causes, but to correct the incompatibility and to teach how to blend in with society.Güntekin criticizes people who exploit religious values in the context of the halala tradition in his play “Hülleci”, in which a series of events revealing around the tradition of halala is conveyed as a situational comedy and reveals in a bittersweet and humorous way how these types of people destroy the family structure for their own pleasures. In this context, it is a period-criticism made through the halala tradition. With its capacity to put society on the correct path, Güntekin criticizes the period with laughter. He gathers everyone, who as the way Bergson stated, separates themselves from the society around humor and observes the general. Güntekin thus aims to correct the misdeeds of society and to be an instructor.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49791 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[889-907]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/843 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İkili Karşıtlıklar: Saatleri Ayarlama Enstitüsü’nde Ölümlerin Yeri]]> <![CDATA[Binary Oppositions: The Place of Deaths in The Time Regulation Institute]]> <![CDATA[Orhun BÜYÜKKARCI]]> <![CDATA[Yazınsal göstergebilimi, metin inceleme, Ahmet Hamdi Tanpınar, Saatleri Ayarlama Enstitüsü, ikili karşıtlıklar]]> <![CDATA[Literary semiotics, textual analysis, Ahmet Hamdi Tanpınar, The Time Regulation Institute, binary oppositions]]> <![CDATA[Ahmet Hamdi Tanpınar, Türk Edebiyatının en önde gelen romancılarındandır. Modern Türk Edebiyatı içinde gösterilen eserleri, edebiyat ve tarihle ilgilenen çok sayıda araştırmacının ilgisini çekmektedir. Buna bağlı olarak bu çalışmanın önemi, Ahmet Hamdi Tanpınar’ın yazarlık tekniklerine ve en bilinen romanlarından biri olan Saatleri Ayarlama Enstitüsü eserinin olay örgüsü oluşumuna yönelik bir farkındalık yaratmaktır. Çalışmanın temel amacı, karakter ölümlerinin Saatleri Ayalarma Enstitüsü eserinin olay örgüsüne katkısını ortaya koymaktır. Bunu yapmanın çalışma adına iki şekilde faydası olacaktır. Birincisi, anlatının kronolojik olmayan olay örgüsünün okuyucu tarafından anlaşılma güçlüğünü ortadan kaldırmak. İkinci olarak, okuyucu nezdinde yazarın hikâye boyunca Hayri İrdal’ın dönüşümleri açısından ölümlerin neden ve ne şekilde kullandığını anlamayı kolaylaştırmak. İnceleme için, anlatıbilim ve özellikle de yazınsal göstergebilim disiplinlerinin ortaya koyduğu özgün çözümleme araçlarından faydalanılmıştır. Bunlardan birisi, Algirdas Julien Greimas tarafından geliştirilen eyleyensel anlatı şeması, ikincisi ise yapısalcılığın temel çözümleme araçlarından biri olarak karşımıza çıkan ikili karşıtlıklardır. İnceleme için 14 karaktere ait ölüm arasından Hayri İrdal derinden etkileyen karakter ölümleri seçilmiş ve ilk önce bu karakterlerin izleksel rolleri ve ölümlerinin başkahraman için ne gibi işlevleri ve etkileri olduğu tetkik edilmiş, sonra da ölümler temel alınarak ikili karşıt sınıflandırmalar oluşturulmultur. Sonuç olarak, Tanpınar’ın başkahramanın olay örgüsündeki dönüşümleri için ölümleri araç olarak kullandığına dair açık bulgulara ulaşılmıştır.]]> <![CDATA[Ahmet Hamdi Tanpınar is one of the prominent novelists in Turkish literature. Regarding the first examples of Modernist Turkish Literature, his works have attracted the interest of a vast number of researchers that deal with literature and history. Accordingly, the significance of the present study is to raise awareness of both plot construction in one of the well-known novels of Ahmet Hamdi Tanpınar, The Time Regulation Institute, and his writing techniques. In the study, the primary aim is to present the contribution of “characters deaths” into one of his novel’s plot, The Time Regulation Institute. Doing this will be beneficial in two ways. First, it will help readers overcome the challenge of comprehending the non-chronological order of the story plot. Secondly, the analysis will make it easy to understand why and how the author used the deaths of certain characters in Hayri İrdal’s transformations along with the storyline. For the analysis, tools of disciplines of narratology and especially literary semiotics were employed. One of those tools is actantial narrative schema, improved by Algirdas Julien Greimas, and the other is binary oppositions, which is an essential analysis tool of structuralists. Amongst the 14 characters’ deaths, only the deaths that greatly affected İrdal’s life were selected for analysis, and their thematic roles and the functions of their deaths for the protagonist were first examined; then, binary categories were formed based on the concept of death. In conclusion, there is clear evidence to support the generalization that Tanpınar used deaths as a transformation device for the protagonist.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49768 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1047-1071]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/844 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kafka’nın “die Verwandlung” Adlı Öyküsünün Ara Dilden Çeviri Bağlamında Değerlendirilmesi* ]]> <![CDATA[The Analyse of Kafka's Story "Die Verwandlung" in the Context of the İndirect Translation ]]> <![CDATA[Derya SARIŞIK]]> <![CDATA[Çeviribilim, edebi çeviri, ara dilden çeviri, betimleyici çeviri çalışmaları, eşdeğer etki]]> <![CDATA[Translation studies, literary translation, ındirect translation, descriptive translation studies, equivalent effect]]> <![CDATA[Bu çalışmada birbirine uzak kültürler arası aktarımda önemli role sahip “Ara Dilden Çeviri” olgusu konu edilmiş ve uygulamalı örnek düzleminde betimleyici bir yaklaşımla ara dilden çevirinin etkisi tartışmaya açılmıştır. Bu bağlamda Kafka’nın “die Verwandlung” adlı öyküsünün Mehmet Harmancı tarafından aracı bir dil üzerinden gerçekleştirildiği belirlenen Türkçe çevirisi, Willa ve Edwin Muir çifti tarafından yapılan, kaynak metin görevi gören İngilizce çevirisi ve Kamuran Şipal tarafından yapılan doğrudan çeviri betimsel çeviri araştırmaları ışığında karşılaştırılarak incelenmiştir. Bu amaçla öncelikle çeviri süreci öncesi normların neler olduğu, bir başka ifadeyle ilgili çevirmenlerin çeviri anlayışlarını belirleyen norm ve kısıtlamalar, çeviri öncesi yapılan çalışmalar, çeviri stratejileri ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Araştırmada çevirilerdeki hataları bulmak gibi bir niyet güdülmemiş, aracı dilin köprü dil olarak etkisi üzerine yoğunlaşılmıştır. Bu nedenle her iki Türkçe çeviri arasındaki farklara odaklanmaktan ziyade, çoğunlukla İngilizce çevirinin, -araştırmadaki aracı metin- ara dil çevirisini etkilediği noktalar dikkate alınmıştır. Bir başka ifadeyle ilgili öyküyü Almancadan İngilizceye çeviren Willa ve Edwin Muir çiftinin çeviri kararlarının ara dil çevirisini nasıl etkilediği sorgulanmıştır. Bunun yanı sıra her iki Türkçe çevirinin karşılaştırıldığı örneklere de yer verilmiştir. Bu örnekler ele alınan kaynak metinden bağımsız olarak çeviri sürecinde çevirmenin yaratıcılığının ve uzmanlığının ne kadar önemli olduğunu göstermiştir. Çeviri karşılaştırmaları sonucunda elde edilen veriler çeşitli çeviri kuramlarından faydalanılarak çoğulcu bir yaklaşımla yorumlanmaya çalışılmıştır. Eser analizlerinde özellikle Gideon Toury tarafından geliştirilen “Betimleyici Çeviri Araştırmaları” yönteminden ve Eugene Albert Nida’nın “eşdeğer etki” kavramına dair görüşlerinden faydalanılmıştır. “Eklemeler” adlı bölümde bir taraftan kaynak dilde olmayan, fakat aracı dil çevirmeni tarafından fazladan eklendiği için otomatik olarak ara dil çevirisine yansıyan ifadelere örnek sunulurken, diğer taraftan doğrudan çeviride de benzer örneklere rastlanılabilceği gösterilmiştir. Aynı şekilde “Çıkarmalar” adlı bölümde kaynak dilde mevcut olan, fakat aracı dil çevirmenin atladığı ifadelerin ara dil çevirmeni nasıl doğrudan etkilediği gösterilirken, bu durumun ara dil çevirisine özgü olmadığı da tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[The indirect translation, also called secondary translation, which plays an important role in distant intercultural transfer is the subject of this study. Within this framework, the indirect translation of Franz Kafka's story "The Metamorphosis" by Mehmet Harmancı was compared in a descriptive approach with the English translation made by Willa and Edwin Muir and the direct translation made by Kamuran Şipal. For this purpose, first of all, it has been tried to reveal which Preliminary norms are effective in translations, in other words, the norms and constraints that determine the translators translational behavior and the translation strategies. The research focused on the effect of intermediary language as a bridge language, errors in translation are neglected. Therefore, rather than focusing on the differences between the two Turkish translations, the points where English translation affects the indirect translation have been taken into account. In other words, it was examined how the translation decisions of English translators affect the indirect translation. In addition, examples regarding the comparisons between the two Turkish translations are included. These examples show how important the creativity and expertise of the translator is in the translation process, regardless of the source text addressed. The data obtained as a result of translation comparisons were tried to be interpreted through a pluralist approach by using various translation theories. In the analysis of the story were especially benefited from The "Descriptive Translation Studies" method developed by Gideon Toury and from the views of Eugene Albert Nida on the concept of "equivalent effect". While the "additions" section includes expressions that are not in the original text but added to the target text, in the section "subtractions", expressions that are present in the original text but not translated in the target text are shown. Examples of additions and subtractions were encountered in both indirect translation and direct translation, showing that this situation is not specific to indirect translation and can be encountered in all types of translation.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49736 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1413-1426]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/845 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Grek Harfli Türkçe Kitabelerde Hacı Unvanı ve Kısaltmaları Üzerine ]]> <![CDATA[On the Appellation Hacı (Pilgrim) and Its Abbreviations in Greek Lettered Turkish Inscriptions]]> <![CDATA[Emrah BOZOK]]> <![CDATA[Türk Dili, Grek Harfli Türkçe, Anadolu, Karamanlıca, kitabe, hacı, kısaltma. ]]> <![CDATA[Turkish Language, Greek Letter Turkish, Anatolian, Karamanlidika, ınscription, hacı (pilgrim), abbreviation.]]> <![CDATA[Türkçenin yazımında tarih boyunca çeşitli alfabeler kullanıldığı gibi bu yazım için de çeşitli malzemeler kullanılmıştır. Kâğıt başta olmak üzere taş, çeşitli ahşap veya metal eşyalar, ağaç kabuğu, bez (paralar) gibi materyaller kullanılmıştır. Grek harfli Türkçe metinleri özel kılan bir yönü de Türk dilinin en eski örneklerinde olduğu gibi kitabelerin de taş ve mermerler üzerine yazılıyor olmasıdır. Anadolu’da Grek harfli Türkçe kitabeler, XVIII. yüzyıl ile XX. yüzyıl arasında görülmektedir. Ortodoks Hristiyan olup Grek harfleri ile Türkçe yazıp konuşan ahali, mübadele zamanına kadar Anadolu’nun değişik yörelerinde Müslüman Türklerle bir arada yaşamışlardır. Mübadeleden sonra onlardan geriye üzerinde Grek harfli Türkçe yazılı çeşitli imaretler ve mezar taşları kalmıştır. Kiliseler, çeşmeler, hamamlar, evler, çeşitli kullanım eşyaları ve mezar taşları onlardan geriye kalan eserlerdir. Bu eserlerin üzerindeki Türkçe yazıları özel kılan durum, Grek yazınına benzemeyen daha çok Türk dilinin tarihsel dönem özelliklerini yansıtan karakterde olmalarıdır. Hristiyanlığın Ortodoks mezhebine intisap eden ahali, kitabe metinlerinde hacı sözünü bir unvan olarak kullanmıştır. Hacı unvanı, incelenen kitabe metinlerinde belli harf nöbetleşmeleriyle birkaç farklı biçimde yazılmıştır. Kitabe metinlerinde hacı unvanının açık yazım biçimleri dışında kısaltmalı şekilleriyle de yazıldığı görülmüştür. Çalışmamızda mevcut Grek harfli Türkçe kitabelerde hacı unvanının ve kısaltmasının farklı yazımları ve yazım özellikleri üzerinde durulmuştur. Türk dilinde kısaltma kullanımı ve bu yöntemin Türk dilindeki ilk örneği de tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[Throughout history, various alphabets have been used in the writing of Turkish and various materials have been used for these writings. Materials such as stone surfaces, various wood or metal objects, bark, fabric (for banknotes), especially paper, were used. Another aspect that makes Turkish texts with Greek letters special is that the inscriptions are written on hard materials such as stones and marbles, as in the oldest examples of the Turkish language. Turkish inscriptions with Greek letters in Anatolia, XVIII. century and XX. ıt is seen between the century. Orthodox Christians, who wrote and spoke Turkish with Greek letters, lived together with Muslim Turks in different regions of Anatolia until the time of the exchange. After the exchange, various imaret and tombstones with Greek letters Turkish written on them remained from them. Churches, fountains, baths, houses, various kitchen utensils and tombstones are among the traces of this community. What makes the Turkish inscriptions on these works special is that they are unlike the Greek literature, but rather reflect the historical characteristics of the Turkish language. The people who belong to the Orthodox sect of Christianity used the word Hacı (pilgrim) as a appellation in the inscription texts. The appellation of Hacı (pilgrim) was written in several different forms in the texts of the inscriptions examined, with certain letter alternations. In the texts of the inscriptions, it was seen that the appellation of Hacı (pilgrim) was written in abbreviated forms as well as in clear spelling. In our study, the different spelling and spelling features of the name Hacı and its abbreviated spelling in Turkish inscriptions with Greek letters are emphasized. The use of abbreviations in Turkish and the first example of this method in Turkish were determined thanks to our study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49628 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[71-87]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/846 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tırpan’daki Toplumcu Gerçekçi Temel İlkeler Üzerine]]> <![CDATA[On The Basic Principles Of Socialist Realism In Tırpan]]> <![CDATA[Gökhan REYHANOĞULLARI]]> <![CDATA[Fakir Baykurt, Tırpan, toplumcu/sosyalist gerçekçilik, olumlu kahraman, sınıf bilinci, eğitsel işlev ]]> <![CDATA[Fakir Baykurt, Tırpan, socialist realism, positive hero, class consciousness, educational function]]> <![CDATA[Fakir Baykurt’un Tırpan adlı eseri toplumcu gerçekçilik bakımından genel nitelikleri taşımaktadır. Köy romanının özelliklerini de taşıyan bu eser, sınıfsal sorunları da içeren bir evlilik konusu üzerinde durur. Yaşlı, zengin bir ağa ile henüz çocuk yaşta olan yoksul bir köylü kızı arasında, zorla ve paraya dayalı olarak gerçekleştirilmek istenen bir evliliğin doğurabileceği sonuçlar, eserin gerek yapısında gerekse tematik düzleminde toplumcu/sosyalist gerçekçi anlayışın temel ilkeleri doğrultusunda açıkça tespit edilebilmektedir. Bu bağlamda söz konusu ilkelerin dayandığı bazı ideolojik yönelimler eserin yapısındaki unsurlara yansımıştır. Toplumcu gerçekçi eserlerin içeriği, olumlu kahraman adına iyimser bir bakış açısı, sınıfsal kolektif bilinç, toplumcu/sosyalist gerçekçi tezler, toplumcu eğitsel işlev gibi ilkelere dayanmaktadır. Yazar, bu ilkeleri eserde uygularken sınıfsal bilince göre hareket eder ve ezilen sınıfın tarafını tutar. Hayatı olumlu yönde değiştirmek ve bu yönde gereken sorumluluğu yerine getirmekle de görevlidir. Bu taraflılık, ideolojik düşünceye sahip olsa da yazar, sanatsal gerçeğe uyma zorunluluğunu taşır. Ancak bazı noktalarda sekteye uğrayan bu sanatsal gerçek, estetik bağlamda sorunlar doğurmaktadır. Estetiğin zedelenmesine sebep olan bu yaklaşımlar, gerçekçi olmak iddiasında olan eserin de değerini düşürmektedir. Bu çerçevede Tırpan’da söz konusu ilkelerin varlığı ve ortaya konuluş şekli dikkate alınacaktır. Yazarın, toplumcu gerçekçi tezi ele alışı ve sunuşu ile merkeze aldığı karakterlerin bu teze uygunluğu ayrıca irdelenecektir. ]]> <![CDATA[Fakir Baykurt's work called Tırpan has general qualities in terms of social realist essence. This work, which also carries the characteristics of the village novel, focuses on a marriage issue involving class problemBaykurt, 2018: The consequences of a forced and money-based marriage between an elderly wealthy landowner/agha and a poor peasant girl who is still a child can be clearly determined in line with the basic principles of the socialist realist understanding in both the structure and the thematic plane of the work. In this context, the political sphere on which these principles are based is also reflected in the elements in the structure of the work. Principles such as the positive hero type, an optimistic perspective for the future, class collective awareness, socialist realist theses, socialist educational function constitute the structure of socialist realist workBaykurt, 2018: While applying these principles in the work, the author acts according to the class consciousness and takes the side of the oppressed clasBaykurt, 2018: It is also responsible for changing life in a positive way and fulfilling the necessary problematic in this direction. Even though this bias has a political content, the writer has the obligation to comply with the artistic reality. However, this artistic reality, which is interrupted at some points, creates problematic in the context of aestheticBaykurt, 2018: These approaches, which cause damage to aesthetics, also reduce the value of the work that claims to be realistic. In this framework, the existence of the principles in Tırpan and the way they are put forward will be taken into consideration. The author's approach to the social realist thesis and the appropriateness of the characters centered on it with his presentation will also be examined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49556 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1359-1390]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/847 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Duende’nin İzinde Göç ve Yeniden Doğuş ]]> <![CDATA[Immigration in the Wake of Duende and Rebirth]]> <![CDATA[Ceyda GÜVEN]]> <![CDATA[Zehra GÜVEN KILIÇARSLAN]]> <![CDATA[Dünya edebiyatı, Webster, Duende, göç, gönüllü göç, yeniden]]> <![CDATA[World literature, Webster, Duende, voluntary immigration, rebirth]]> <![CDATA[İnsanoğlu, tarih boyunca birçok zorlayıcı siyasi, toplumsal, kültürel ya da ekonomik sebepten dolayı göç etmek durumunda kalmıştır. Bu nedenledir ki “göç” kavramının belkemiğine çoğunlukla somut ve olumsuz bir ifade gizlenmiş ve bu kavram salt somut hareketliliğe dayalı bir eylem olarak akıllarda yer etmiştir. Ancak daha dikkatli bakıldığında, “gönüllü göç” kapsamında yapılan bazı yer değişikliklerinin “insanın kendi ruhunda cevabını aradığı soruların yanıtlarını bulmak” gibi soyut ve olumlu nedenlerden kaynaklanabileceği de görülmüştür. Göç kavramının bu soyut ve olumlu nedenleri / etkileri edebî eserlerde az da olsa yer bulmuştur. Bu noktadan hareketle yapılacak olan çalışmanın amacı Jason Webster’ın, Flamenkonun İzinde Duende adlı otobiyografik eserindeki Jason isimli karakterin, İspanya’ya yaptığı gönüllü göçün soyut nedenlerini, bu nedenlere bağlı yaşadığı soyut durumları ve sonuçlarını psikanalitik eleştiri yöntemiyle tespit etmek; bunları Jung’un kişiliğin “çoğalma anlamında dönüşüm” kavramı çerçevesinde ele almaktır. Ayrıca göçün soyut ve olumlu nedenlerden de kaynaklanabileceğini, aynı şekilde soyut ve olumlu sonuçlar da doğurabileceğini ortaya koymayı hedefleyen çalışmada öncelikle, göç ve gönüllü göç kavramı hakkında bilgi verilecek, yazar ve eseri kısaca tanıtılacaktır. Psikanalitik eleştiri kuramı üzerinde durulduktan sonra Jung’un, kişiliğin zenginleşmesi olarak da ifade ettiği “çoğalma anlamında dönüşüm” kavramı anlatılacak ve Jason’ın yaşadığı soyut durum ve sonuçların, onun ruhunun zenginleşmesine nasıl etki ettiği ve katkı sağladığı incelenecektir.]]> <![CDATA[Human beings have been forced to migrate throughout history for many challenging political, social, cultural and economic reasons. For this reason, a concrete and negative expression is mostly hidden in the backbone of the concept of “immigration”, and the concept has taken place in mind as an action based solely on concrete mobility. However, when it is looked at more carefully, it has been seen that some changes made within the scope of “voluntary migration” can be realized based on abstract and positive reasons such as “finding the answers to the questions that the person is looking for in his soul”. These abstract and positive reasons / effects of the concept of immigration have been included in literary works even if they are scarce. The aim of the study, which will be carried out from this point of view, is to determine the abstract causes of the voluntary migration of Spain, the character of Jason, in the autobiographical work of Duende – A Journey in Search of Flamenco through psychoanalytic criticism, within the framework of the concept of “enlargement of the personality”. In addition, the study, which aims to demonstrate that migration can also result from abstract and positive reasons, and that it can also lead to abstract and positive results, will be given information about the concept of migration and voluntary migration, and the author and work will be briefly introduced. After focusing on the psychoanalytic criticism theory, it will be examined how the abstract situations and results that Jason experienced and contributed to the enrichment of his soul, based on the concept of “enlargement of the personality”, which Jung also expresses as the enrichment of the personality.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49507 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1959-1970]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/848 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Kültüründe ‘Gönüllü Ölümden Hastanede Ölüme’ Ölümün Seyri Üzerine Bir Deneme]]> <![CDATA[A Study on the Course of Death Concept From “Voluntary Death” To “Death In Hospıtal” In Turkısh Culture]]> <![CDATA[İbrahim ÖZKAN]]> <![CDATA[Folklor, Türk kültürü, ölüm, gönüllü ölüm, iyi ölüm, hastanede ölüm. ]]> <![CDATA[Folklore, Turkish culture, death, forms of death, perception of death. ]]> <![CDATA[Bu makalede Türk kültür tarihinde süreç içerisinde değişen ölme biçimleri konusu incelenmektedir. Ölüm evrensel ve değişmeyecek bir gerçektir. Kaçınılmaz bu gerçek karşısında kişioğlu ölümü kabullenebilmek için ona bir takım anlamlar yüklemiştir. Başlangıçtan günümüze ölüm algılarımız çeşitli nedenlere bağlı olarak değişmiştir. Ölüm algımız değiştiği gibi zaman içerisinde ölme biçimlerimiz de farklılaşmaya başlamıştır. Başlangıçtan günümüze Türk kültürüne ve geleneklerimize bakarak değişen ölüm algısının ve ölme biçimlerimizin izi sürülebilir. Türk kültüründeki ölme biçimlerini; gönüllü ölüm, iyi ölüm, kötü ölüm ve modern dönemin bir olgusu olarak karşımıza çıkan hastanede ölüm olarak ele almak mümkündür. Gönüllü ölme biçimi, Türk evren tasavvurunu geniş anlamda yansıtan bir ölme biçimidir. Öte dünyayı bu dünyanın bir devamı olarak gören düşünme biçimi gönüllü ölüm biçimini mümkün kılmaktadır. İyi ölüm ise; ölüm öncesinde ölüme hazırlanma ve ölüm sırasını içine alan, ölümün yatakta beklendiği bir ölmedir. Ölmekte olanın yanında çocukları, eşi dostu, akrabaları ve yakınları hazır bulunur. Böyle bir ölümde ölüm anı kamuya açıktır. Ölme anı geleneğin kılavuzluğunda yönetilir. Kötü ölümler ise; ölüme hazırlanma fırsatı vermeyen ani ölümlerdir. Ayrıca eş, dost ve akrabalardan uzaktaki bir ölümle genç yaştaki ölüm de kötü ölüm olarak adlandırılır. Hastanede ölüm ise kamuya kapalı, kapılar ardında gerçekleşen ölümdür. Bu tür ölüm, doktorlar ve hemşireler tarafından yönetilir. İnsanın ölümle yaptığı bu yolculuk üzerine yeni anlamları da katarak yolculuğuna devam edecektir. ]]> <![CDATA[This article scrutinizes different forms of death in Turkish culture. Death is a universal and unchangeable reality. To be able to accept the inevitable reality, human beings have attributed various meanings to death. Till now, our perceptions about death were subjected to change due to various reasons. Along with the fact that our points of views are changing, the forms of our death are also not fixed. Therefore, this article aims to follow the track of the perceptions and forms of death in Turkish culture and traditions. As forms of death in Turkish culture, it is possible to count voluntary deaths, good deaths, bad deaths and deaths in hospital which is a phenomenon of the modern times. The voluntary death is a form of dying reflecting the Turkish vision of the universe in its broad sense. What makes voluntary death possible is the way of our consideration of “the other world” as a continuation of the world we currently live in. Secondly, good death is considered as a death which is being awaited in bed. Children, friends, relatives and relatives of the dying are present. In this form of death, the moment of dying is open to the public. The moment of dying is guided by the traditions itself. Bad deaths are the sudden deaths that do not give an opportunity to prepare for the death. Besides, a death away from spouse, friends and relatives and a death of a young person is also categorized as a bad death. Death in hospital is a form of death taking place behind doors. It is closed to the public and managed by the doctors and nurses. Human beings will continue their journey by adding new meanings to the death, a concept they carry everywhere.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49496 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[407-422]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/849 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Yatay Dünya Tedavisi” ile Covid Salgınından Temelli Kurtulma Projesi: Koronapolisler]]> <![CDATA[Covid Outbreak Based Recovery Project with "Horizontal World Treatment": Coronapolises]]> <![CDATA[Mustafa Hulki CEVİZOĞLU]]> <![CDATA[Sosyoloji, demo-faşist, yatay dünya tedavisi, akıllı şehir, Coronapolis.]]> <![CDATA[Sociology, generalized symmetrical habitat, horizontal world treatment, smart city, Coronapolis.]]> <![CDATA[2019 yılı sonunda Çin’in Wuhan eyaletinde çıkan ve çok kısa sürede tüm dünyaya yayılarak küresel bir salgına (pandemi) dönüşen Covid-19 virüsü tüm ülkelerin yaşam biçimlerini, ruhsal yapılarını, algılarını, yaşama bakışlarını kökten değiştirdi. Çok hızlı bulaşan ve ölümcül sonuçlara neden olan Covid-19 virüsünü önlemek için büyük bir panik halinde çareler aranmaya başladı. Tüm dünya şaşkınlık içinde birbirinden farklı yöntemlere başvurdu, kimi ülke yönetimleri küresel salgını başlangıçta ciddiye almadı ve hastalığın yayılmasına neden oldu. Geldiğimiz noktada Türkiye’nin de içinde bulunduğu bazı ülkeler aşı çalışmalarını başarıyla yürütmektedir. Bu makalede, gezegendeki tüm insanların toplumsal yaşam biçimlerini ve tehdit algılarını değiştiren Covid-19 küresel salgını, damgalama, tecrit, işsizlik korkusu, özne iktidar ilişkisi, sosyal ve tıbbi destekler, ülkelerin kültürel yapılarına göre değişen korunma ya da korunmaya karşı dirençler ve çözüm önerileri ele alınmaktadır. Makalede, evrensel bilime katkı yapacak yeni kavramlar ve tanımlar üretilmiş, hem covid-19 salgını hem de bundan sonra çıkması olası bilmediğimiz başka salgınların bulaşlarını yaşam kalitesini düşürmeden önleyecek tedbirler gösterilmiştir. Antikçağlardan bugüne kadar kralları ve yönetimleri bile deviren küresel salgınlar ürettiğim şu kavramlarla birlikte incelenmiştir: Toplumsal Tsunami, Toplumsal Paniğe Karşı “Etik Suç” ve “An-Etik Ceza”, Self-Ostracism, Görünmeyenin Halüsinasyonu, Virüsün “Demo-Faşist” Siyasal Yapısı, Kentsel İmparatorluklar, İktidar, Özne ve Nesne Patolojileri, Genelleştirilmiş Simetrik Yaşam Alanı. Sonuç olarak, küresel salgınlara karşı köklü çözümler aranmıştır. Çözüm olarak yeni bir kentleşme modeli olarak “Yatay Dünya Tedavisi” ile Koronapolisler (Koronapol’ler) kurulması önerisinde bulunulmuştur. ]]> <![CDATA[Covid-19 virus, which emerged in Wuhan province of China at the end of 2019 and turned into a global epidemic (pandemic) in a very short time, has radically changed the way of life, spiritual structures, perceptions and views of all countries. In order to prevent the Covid-19 virus, which spreads very quickly and causes fatal consequences, remedies have begun to be sought in a great panic. The whole world, with surprise, resorted to different methods, the governments of some countries did not take the global epidemic seriously at the beginning and caused the disease to spread. We have arrived at the point where in some countries from Turkey successfully carry out their work. In this article, the Covid-19 pandemic, which changed the social lifestyles and threat perceptions of all people on the planet, stigmatization, isolation, fear of unemployment, subject-power relationship, social and medical supports, resistance to protection or protection changing according to the cultural structures of the countries, and solutions are taken. In the article, new concepts and definitions that will contribute to universal science were produced, and measures to prevent both the covid-19 epidemic and the contamination of other epidemics that we do not know are likely to occur from now on without reducing the quality of life. Global epidemics that overthrew even kings and governments from antiquity until today have been examined together with the following concepts I have just produced: Social Tsunami, "Ethical Crime" and "An-Ethical Punishment" Against Social Panic, Self-Ostracism, Hallucination of the Invisible, "Demo-Fascist" Political Structure of the Virus, Urban Empires, Power, Subject and Object Pathologies, Generalized Symmetrical Habitat. As a result, radical solutions have been sought against global epidemics. As a solution, it has been proposed to establish "Horizontal World Therapy" and Coronapolis as a new urbanization model.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49454 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[103-124]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/850 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancılara Türkçe Öğretiminde Efsane Türü Metinlerden Hareketle Kültür Aktarımı]]> <![CDATA[Evaluation of Cultural Transmission in Legend Genre in Teaching Turkish as a Foreign Language]]> <![CDATA[İzem DAĞDEVİREN]]> <![CDATA[Erol OGUR]]> <![CDATA[Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi, dil-kültür ilişkisi, yazınsal metinler, efsane, kültür aktarımı]]> <![CDATA[Teaching Turkish as foreign language, language-culture relation, literary texts, legend, cultural transmission]]> <![CDATA[Çok kültürlülüğün egemen olduğu son yüzyılda kültürümüzün, bilgi ve becerilerimizin gelişmesi, çağın düşüncesini yakalamamız, ona ayak uydurmamız yahut onun gelişmesine katkıda bulunmamız gibi etkenler yabancı dil öğretiminde kültür olgusunu ve kültürlerarası yaklaşımı zorunlu hâle getirmektedir (Aktaş, 2007: 61). Dil kültür taşıyıcısı olma özelliğiyle sahip olduğu kalıp ifadeler, atasözü ve deyim gibi dil zenginliklerini de kapsamaktadır. Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenen kişi, aynı zamanda Türk kültürünü öğrendiğine göre öğrenme ortamı da Türk kültürünün anlatıldığı, yansıtıldığı bir ortam olmalıdır. Yazınsal (edebî) eserler, yabancı dil öğretim sürecinde kültür aktarımının sağlanması amacına hizmet edebilecek niteliktedir. Herhangi bir dönemde yazılmış olan edebî metinler incelendiğinde, o döneme ait sosyal meselelere, bunların toplum üzerindeki etkilerine ve o döneme dair pek çok bilgiye ulaşmak mümkün olacaktır. Bu noktadan yola çıkan Byram, yabancı dil öğretimi sürecinde kültürü gizli müfredat şeklinde açıklamakta ve “dil öğretimi kültür öğretimidir” demektedir (Byram, 1989: 42). Bu çalışmada, yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde, kültür aktarımı amacıyla efsanelerin kullanılabilirliği ve kültür aktarımını gerçekleştirme durumu saptanmaya çalışılmıştır. Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi sürecinde efsane türünün kullanımına dair yeterli sayıda bilimsel çalışma bulunmamaktadır. Çalışmada, Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenenlere efsane metinleri aracılığıyla Türk kültürünü aktarmak amacıyla seçilen 10 adet efsane üzerinden veri toplanmıştır. 7 ana öge ve 9 alt ögeden oluşan “Yabancı Dil Öğretiminde Metinlerde Bulunması Gereken Kültürel Öge ve Alt Ögeler” başlıklı tablo, alanyazın taraması (Okur& Keskin, 2013; Byram vd., 1994) ve Avrupa Birliği Ortak Öneriler Çerçeve Programı’nda (2000; akt. Er, 2006) yer alan sosyo-kültürel unsurlar baz alınarak araştırmacılar tarafından oluşturulmuştur. Efsanelerde bulunan kültürel ögelere dair elde edilen veriler betimsel istatistik yöntemiyle analiz edilmiş ve tabloda yer alan her bir ögeye yönelik frekans değerleri ve yüzdelik dilim değerleri çıkarılmıştır. İncelenen efsanelerde bulunan kültürel ögeler en çoktan en aza doğru şu şekilde sıralanmıştır: Efsanelerde %28,08’lik oranla “toplumsal gelenekler, ritüeller ve folklor” , %26,4’lik oranla “kişiler arası ilişkiler” , %13,6’lık oranla “değerler, inanışlar, tutumlar” , %13,6’lık oranla “coğrafya ve mekân” , %12’lik oranla “günlük yaşam”, %3,2’lik oranla “edebiyat, sanat ve müzik” , %2,4’lük oranla “evrensel kültür unsurları” ögelerinin olduğu belirlenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre efsanelerde yer alan kültür unsurları değerlendirildiğindeen fazla“toplumsal gelenekler, ritüeller ve folklor” ögesine ait örneklerin tespit edildiği görülmektedir. Bu durum efsanelerin toplum hayatının bir yansıması olduğunu, yüzyıllar boyu devam eden geleneklerin güçlü bir göstergesi sayılabileceğini, toplumsal inanışların ve buna bağlı ritüellerin insanları ne şekilde etkilediğini göstermeye yetecek nitelikte olduğunu kanıtlamaktadır. İncelenen efsanelerde “evrensel kültür unsurları” ögesine ait örneklerin diğer ögelere oranla en az orana sahip olduğu saptanmıştır. Bu durum efsanelerin yerel bir halk ürünü olduğunu ve ortaya çıktığı bölgeyle sınırlı kaldığını göstermektedir. Efsaneler içerik itibarıyla olağanüstülüklerle dolu büyüleyici bir dünyaya (taş kesilme olayı, Ay’ın bedduası, yılanlarla kurulan dostluk) ve mistik motiflere (keramet sahibi olma, ak sakallı nur yüzlü kişi, Hıdırellez, kırk sayısı, dervişlik kavramı) sahiptir. Bu yönüyle de dikkat çekicidir ve öğrenciler üzerinde ilgi uyandırıcıniteliktedir. İlgi uyandırıcı bir metin türünü ders materyali olarak kullanmanın derse yönelik motivasyonu artıracağı düşünülmektedir. Efsanelerait olduğu topluma dairkültürel kodlar içermektedir, araştırma kapsamında ele alınan tüm efsanelerde Türk kültürüne dair –az ya da çok– bulguya rastlanılmıştır. Bu yönüyle efsanelerin kültür aktarımı için elverişli bir yazınsal tür olduğu söylenebilir. Bu bağlamda bu çalışma, yabancı dil öğreticilerine kültür aktarımı amacıyla efsane türü metinlerden de yararlanılabileceği hususunda rehberlik edecektir.]]> <![CDATA[In the last century, where multiculturalism is dominant, such factors as the development of our culture, knowledge and skills, our catching up with the thought of the era, our keeping up with it or our contributing to its development make the phenomenon of culture and intercultural approach obligatory in foreign language teaching (Aktaş, 2007: 61). A language, which is a bearer of culture, covers such linguistic riches which it possesses as formulaic expressions, proverbs and idioms as well. Considering the fact that a person learning Turkish as a foreign language also learns Turkish culture, the learning environment should be an environment in which Turkish culture is taught and reflected. Literary works possess the characteristic of serving the purpose of achieving cultural transmission in the process of foreign language teaching. When literary texts written in any period are examined, it will be possible to reach plenty of information about a given period, social issues in that period and their effects on the society. Starting from this point, Byram explains culture as secret curriculum in the foreign language teaching process and states that "teaching of language is the teaching of culture" (Byram, 1989: 42). The present study aims determine the availability and the transferability of legends for cultural transmission in the process of teaching Turkish as a foreign language. The study data was collected from 10 legends selected to transfer Turkish culture to individuals learning Turkish as a foreign language. The table entitled "Cultural Elements and Sub-Elements Which Need to Exist in Texts in Foreign Language Teaching" was formed by the researchers based on the literature review (Okur & Keskin, 2013; Byram et al., 1994) and the socio-cultural elements included in the Common European Framework of Reference for Languages (2000; cited by Er, 2006). The obtained data was analyzed via descriptive statistical method and the frequency and the percentage values were calculated for each element. The study results will guide foreign language teachers that legendary type of texts can also be used with the aim of cultural transmission.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49426 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[1831-1852]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/851 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[El Gözünde Çöp Aramak ]]> <![CDATA[......]]> <![CDATA[Mehmet Fatih KÖKSAL]]> <![CDATA[... ...]]> <![CDATA[... ...]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49386 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[527-535]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/852 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancı Dil Öğretiminde Konuşma Becerisini Geliştirmeye Yönelik Alıştırma Tipolojileri ]]> <![CDATA[Exercise Typologies for Improving Speaking Skills in Foreign Language Teaching]]> <![CDATA[Ceyda YALÇIN]]> <![CDATA[Alman Dili Eğitimi, konuşma becerisi, alıştırma tipolojileri, öğrenci, öğretmen.]]> <![CDATA[German Language Education, speaking skill, exercise typologies, student, teacher.]]> <![CDATA[Bu çalışmanın amacı, yabancı dil öğretiminde konuşma becerilerini geliştirmede verimliliği artırmanın farklı yollarını araştırmaktır. Bu doğrultuda araştırmada konuşma becerisini geliştirmek için kullanılabilecek alıştırma tipolojileri ele alınmıştır. Dört temel beceriden biri olan konuşma becerisi her kademede öğrencilerin zorlandığı bir beceri alanıdır. Konuşma becerisi bilişsel ve psikolojik çabaya ve aynı zamanda fazla pratiğe dayalı olarak gelişebilmektedir. Bu anlamda yabancı dilde konuşma becerilerini geliştirmek için öğrencilerin seviyesine hitap eden alıştırmalar ve iletişimsel durumlar oluşturmak önemlidir. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden belgesel tarama yöntemi kullanılmıştır. İlk olarak konuşma ve konuşma becerisine yönelik teorik bilgilere değinilmiştir. Öğrencilerin konuşma becerisini geliştirme konusunda karşılaştığı zorluklar ve bu zorlukların sebepleri irdelenmiştir. Konuşma becerisinin geliştirilmesine yönelik iki farklı alıştırma tipolojisi ele alınarak karşılaştırılmıştır. Bu alıştırma tipolojileri temel olarak yeniden yapma, yeniden yapılanma ve üretme başlıkları altında toplanarak açıklanmıştır. Araştırmada bu alıştırma tipolojilerine göre planlanmış ve konuşma becerisinin geliştirilme aşamalarını uygulamalı olarak gösteren ders örnekleri verilmiştir. Çalışmada ayrıca öğrencilerin konuşma becerilerini geliştirmede onların motivasyonlarını artırmaya yönelik öneriler de sunulmaktadır. Sonuç olarak araştırmada ele alınan alıştırma tipolojilerinin, konuşma becerisinin geliştirilmesinde bilinçli ve sistematik bir yol izleyebilmek adına öğrenci ve öğretmene kolaylık sağlayabileceği saptanmıştır. Bu çalışma, öğrencilerin hem eğitim hayatlarında konuşma becerilerini geliştirmeleri hem de ileriki mesleki yaşamlarında iletişimsel becerilere yönelik etkinlikleri düzenlemeleri konusunda onlara yol gösterebileceğinden önemlidir. ]]> <![CDATA[The aim of this study is to investigate different ways to increase efficiency in developing speaking skills in foreign language teaching. In this direction, exercise typologies that can be used to improve speaking skills are discussed in the research. Speaking skill, one of the four basic skills, is a skill area that students have difficulties at all levels. Speaking skill can develop based on cognitive and psychological effort, as well as much practice. In this sense, it is important to create exercises and communicative situations that appeal to the students' level in order to improve their speaking skills in a foreign language. Documentary scanning method, one of the qualitative research methods, was used in the study.Firstly, theoretical information about speaking and speaking skills was mentioned. The difficulties faced by students in developing their speaking skills and the reasons for these difficulties were examined.Two different exercise typologies for improving speaking skills have been handled and compared.These exercise typologies are basically explained under the titles of reproduction, reconstruction and production.In the research, lesson plans which according to these exercise typologies were planed and demonstrating the stages of speaking skill practically were given.The study also offers suggestions to increase students' motivation in improving their speaking skills.As a result, it has been determined that the exercise typologies discussed in the research can provide convenience to students and teachers in order to follow a conscious and systematic way in the development of speaking skills.This study is important as it can guide students both in improving their speaking skills in their education life and in organizing activities for communicative skills in their future professional lives.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49383 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[515-525]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/853 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fuzûlî Divanı’ndan Hareketle Klasik Türk Şiirinde Su Kültü]]> <![CDATA[Water Cult in Classic Turkish Literature and Fuzûlî Divan]]> <![CDATA[Handan BELLİ]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Fuzûlî, divan, su kültü, Su Kasidesi]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Fuzûlî, Divan, water cult, Water Ode]]> <![CDATA[XVI. yüzyılın önemli şair ve ediplerinden olan Fuzûlî, Anadolu’dan uzakta, Türkçe Divanı’nın önsözünde belirtiği gibi Bağdat’ta doğup büyümüştür. Fuzûlî poetikasında şiir yazarken her türlü ilimden faydalanılması gerekliğini belirtmiştir. Ancak, Fuzûlî’nin şiirlerini kaleme alırken ilimler haricinde eski inanç ve geleneklerden ne ölçüde faydalandığı araştırılmaya değer bir konudur. Bu sebeple bu çalışmada Fuzûlî’nin yaşadığı coğrafyada İslamiyet’ten önce var olan su kültü inanışının şairin şiirlerine hangi boyutta yansıdığı araştırılmıştır. İslamiyetle birlikte bazı batıl inanç ve geleneklerin değiştiği bilinmektedir. Bu anlamda bazı toplumlarda var olduğu bilinen ve İslamiyetle birlikte geçerliliğini yitiren inanışlardan biri de su kültüdür. Bu çalışma içerisinde Fuzûlî Divanı’nda su kültü araştırılmış ve bu inanışın şairin şiirlerinde doğrudan yer almadığı, örtük olarak ve farklı bir amaç dâhilinde yer aldığı görülmüştür. Divanı içerisinde su kültünün izleri en çok Su Kasidesi’nde görülmüştür. Bu kasidede Fuzûlî’nin su kültünü hatırlatır nitelikte beyitler yazmasının altında yatan amaç makale içerisinde irdelenmiştir. Fuzûlî Divanı’ndaki su kültü ile ilgili inanç ve gelenekler çalışma içerisinde, su ile iyileşme, bilgi edinme, ölümsüzlük elde etme, aydınlanma, kurtuluşa erme ve kutsallık kazanma alt başlıkları altında örnek beyitlerle ele alınmıştır. Fuzûlî’nin Türkçe Divan’ı üzerine yapılan inceleme sonucunda Fuzûlî Divanı’nda dolayısıyla klasik Türk şiirinde su kültünün yansımaları ortaya koyulmaya çalışılmıştır. As a result of the examination on Fuzûlî's Turkish Divan, the reflections of the water cult in Fuzûlî's Divan and thus in classical Turkish poetry were tried to be revealed.]]> <![CDATA[XVI. Fuzulî, one of the important poets and poets of the century, was born and grew up in Baghdad, far from Anatolia, as indicated in the preface of the Turkish Divan. Fuzûlî stated in the preface of his divan that it is necessary to make use of Islamic sciences and other sciences first while writing his poems. The extent to which Fuzulî benefited from old beliefs and traditions is a matter worth researching. For this reason, in this study, the extent to which the water cult belief, which existed before Islam in the geography where Fuzûlî lived, was reflected in the poet's poems was investigated. It is known that some superstitions and traditions have changed with Islam. In this sense, one of the beliefs that are known to exist in some societies and lost their validity with Islam is the cult of water. In this study, the cult of water in Fuzûlî's Divan was researched and it was seen that this belief was not directly included in the poet's poems, but was implicitly and within a different purpose. The traces of the cult of water in his Divan are mostly seen in Su Kasidesi. In this ode, the underlying purpose of Fuzûlî's writing couplets reminiscent of the cult of water has been examined in the article. Beliefs and traditions related to water cult in Fuzûlî's Divan are discussed with sample couplets under the sub-headings of healing with water, acquiring knowledge, attaining immortality, enlightenment, attaining salvation and gaining sanctity.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49373 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[999-1014]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/854 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[XVI. Yüzyılda Edirne’de Yaşanan Taşkınlar Üzerine Bir Araştırma]]> <![CDATA[A Research on the Floods in Edirne in the 16th Century]]> <![CDATA[Hasan Ali CENGİZ]]> <![CDATA[Tarih, Osmanlı Devleti, Edirne, taşkın, Meriç Nehri, Tunca Nehri.]]> <![CDATA[History, Ottoman State, Edirne, flood, Meric River, Tunca River.]]> <![CDATA[Tarih boyunca insanlığı etkileyen doğal afetlerden biri de taşkınlar olmuştur. Edirne’de; Tunca, Arda ve Meriç nehirlerine yakın bir bölgede kurulması nedeniyle tarih boyunca birçok kez taşkına maruz kalmıştır. XVI. yüzyılda yaşanan taşkınların çoğunluğu şehri ikiye bölen ve üzerinde pek çok köprünün yer aldığı Tunca Nehri’nde olmuştur. Taşkınlar daha çok karların eridiği, yağmurların fazla yağdığı bahar aylarında yaşanmakta ve nehir debilerinin yükselmesinden kaynaklanmaktadır. Taşkınların diğer sebepler ise nehir yataklarına yapılan değirmen ve su dolapları ile bu bölgelere yapılan bahçeler, dikilen ağaçlar ve dökülen çöplerin suyun akışını engellemesidir. Bu yüzyılda 1571 yılında yaşanan ve büyük hasar oluşturan taşkın gibi birçok afet yaşanmıştır. Osmanlı Devleti, taşkınları önlemek için nehir yataklarının açık olması konusunda hassas davrandığı gibi suyun akışını engelleyip taşkınlara sebebiyet veren faktörlere izin vermeme konusunda da hassas olmuştur. Bunun yanında şehrin bazı bölgelerinde var olan setler yenilendiği gibi bazı yeni setler de yaparak taşkınları önlemeye çalışmıştır. Bu yüzyılda yaşanan taşkınlar, şehrin bazı bölgelerindeki yerleşim yerlerine, bağ, bahçe ve tarım arazilerine zarar vermiştir. Edirne’de yaşanan bu taşkınlar, şehri etkileyen birçok sorunu da ortaya çıkarmıştır. Yaşanan taşkınlardan dolayı su altında kalan yerleşim yerlerindeki ahalinin şehirin başka bölgelerine göç ettirilmesi, kıtlık ve salgın hastalıklar bu sorunlardan bazılarıdır. Bu çalışma ile XVI. yüzyılda yaşanan taşkınların Edirne üzerindeki sosyal ve ekonomik etkisi ortaya konulmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[One of the natural disasters affecting humanity throughout history has been floods. In Edirne; Due to its establishment in a region close to Tunca, Arda and Meriç rivers, it has been exposed to floods many times throughout history. Most of the floods in the 16th century occurred in the Tunca River, which divided the city into two and on which many bridges were located. Floods are mostly experienced in the spring months, when the snow melts and rains fall more, and they are caused by the increase in river flows. Other reasons for the floods are the mills and water closets built in the river beds and the gardens built in these areas, the trees planted and the spilled garbage prevent the flow of water. In this century, there were many disasters such as the flood in 1571 that caused great damage. The Ottoman State was sensitive to the openness of the riverbeds to prevent floods, as well as to prevent the flow of water and the factors that caused floods. In addition, the existing sets in some parts of the city were renewed and tried to prevent floods by building some new sets. Floods in this century have damaged the settlements, vineyards, gardens and agricultural lands in some parts of the city. These floods in Edirne revealed many problems affecting the city. Some of these problems are the migration of the inhabitants of the settlements that were submerged due to the floods to other parts of the city, famine and epidemic diseases. With this study, the social and economic effects of the floods that took place in the 16th century on Edirne were tried to be revealed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49333 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[89-102]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/855 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İslami Çocuk Edebiyatı]]> <![CDATA[ Islamic Literature of Children]]> <![CDATA[Melek DEMİRDÖĞEN]]> <![CDATA[Ayşe Farsakoğlu EROĞLU]]> <![CDATA[Türk İslam Edebiyatı, çocuk, İslami Çocuk Edebiyatı, din, ahlak.]]> <![CDATA[Turkısh Islamic Literature, child, Islamic Literatüre of Children, religion, ethic.]]> <![CDATA[Çocukta dini duygu ve düşüncenin gelişimini sağlayan, dine karşı ilgi ve istek uyandıran veya ilerleyen yıllarda dini tutum ve davranış geliştirmesini sağlayan yazılı ya da şifahi ürünler İslami Çocuk Edebiyatı çerçevesinde değerlendirilir. Dini duygu ve düşüncelerin küçük yaşlardan itibaren bireye kazandırılış biçimi, ilerleyen yıllarda, onun, dini tutum ve davranışlarını belirleyen unsurlardan birisi olmaktadır. Bu amaçla kullanılacak görsel, işitsel ya da yazılı materyallerin; edebiyat, sanat, estetik, dini duyarlılıklar ve pedagojik kaygılar bağlamında gerekli niteliksel özelliklere sahip olması gerekir. İslami Çocuk Edebiyatı’nın ilk ürünlerini şifahi metinler oluşturmaktadır. Sosyo-kültürel geleneğimizde, çocuğun gündelik hayatındaki dini temsil ve tezahürlerde İslami Çocuk Edebiyatı ürünlerinin sıkça kullanıldığını görmekteyiz. Söylenceler, masallar, ninniler, destanlar, kısâsu’l-enbiyâlar, menâkıbnâmeler, cenknâmeler ve gazavatnâmeler günümüz İslami Çocuk Edebiyatı’nın beslendiği zengin ve köklü şifahi ürünlerdir. Tarihi süreç içerisinde, İslami Çocuk Edebiyatı ürünlerinde, dönemin siyasi erkinin dini-ideolojik tutumuna paralel çocuk yetiştirme ideallerine bağlı olarak nicel dalgalanmaların olduğu görülür. İslami Çocuk Edebiyatı yazınının ise niteliksel olarak son yarım yüzyılda gelişmeye başladığı söylenebilir. Yakın döneme bakıldığında ise dini muhtevalı çocuk yayınlarında adeta bir patlama olduğu görülmektedir. Bu çalışmada, İslami Çocuk Edebiyatı’nın tarihi seyrini izleyerek, günümüz İslami Çocuk Edebiyatı’nın beslendiği zengin ve köklü kültürel damarları tespit etmeye ve İslami Çocuk Edebiyatı’nda son yarım yüzyılda yaşanan gelişmelere ışık tutmaya çalıştık.]]> <![CDATA[Written or oral products that provide the development of religious emotion and thoughts in the child, inspire interest and desire towards the religion and develop religious attitudes and behavior in the following years are considered in the Islamic Children's Literature. The way the religious emotions and thoughts are introduced to the individual from an early age is one of the factors that determine the religious attitudes and behaviors in the following years. . The visual, auditory or written materials to be used for this purpose must possess the qualitative qualities required in the context of literature, art, aesthetics, religious sensitivities and pedagogical concerns. Oral products are the first products of Islamic Children's Literature. In our socio-cultural tradition, we see that Islamic children's literature products are frequently used in religious representations in the child's daily life. Tales, epics, lullabies, short stories of Imams, hagiographies and epic war stories are rich and deeply rooted sources that contemporary Islamic children's literatüre fed by. Throughout the Islamic history, it is seen that there are many quantitative fluctuations in the works of Islamic Children's Literature, depending on religious and ideological attitude of political power of period. Islamic Children's Literature has started to develop qualitatively in the last fifty years. In the recent period, the children's publications with religious content have boomed in the last twenty years. In this study, we tried to determine the rich and deep cultural vessels today's Islamic Children's Literature noirsed by following the historical course of the Islamic Children's Literature and we tried to shed light on the developments of Islamic Children's Literature that have taken place in the last half century.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49323 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[185-206]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/856 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Oğuz Grubu Türk Lehçelerinde Üleştirme]]> <![CDATA[Distribution in the Oghuz Group in Turcic Dialects]]> <![CDATA[Sebahat ARMAĞAN]]> <![CDATA[Türk Dili, Oğuz Lehçeleri, sayı sıfatları, üleştirme sayı sıfatları, üleştirme sayıları.]]> <![CDATA[Turkish Language, Oghuz Dialects, numeral adjective, distributive numeral adjective, distributive numbers.]]> <![CDATA[Üleştirme bölme, ayırma, paylaştırma anlamına gelmektedir. İsim, fiil ve fiilimsilere sorulan “kaçar” sorusuna cevap olarak kullanılan üleştirme, Türkiye Türkçesinde çoğunlukla, sıfatların içerisinde ve sayı sıfatlarının alt başlığında “üleştirme sayı sıfatları” içerisinde verilmektedir; ancak Türkiye Türkçesi dışındaki Oğuz lehçelerinde “üleştirme sayı sıfatları” diye bir sözcük türü yoktur. Oğuz lehçelerinde üleştirme, ya sayı adlarına bazı eklerin getirilmesiyle veya sayı adlarının bulunduğu sözcük öbekleri kullanılarak -söz dizimsel yollarla- yapılmaktadır. Oğuz lehçelerinde üleştirme işlevi için kullanılan eklerde görülen çeşitlilik, dikkat çekmektedir. Özellikle Türkmen Türkçesinde +Ar, +şAr ekleri, üleştirme işlevi için kullanılmamakta olup Türkmen Türkçesinde üleştirme işlevi, asıl sayıların sonuna getirilen +(i)n vasıta eki, +dAn ayrılma durum eki +lAn, +lAp birleşik ekleri ve +mA ekiyle; ayrıca Türkmen Türkçesinde üleştirme, sayı sözcüklerinden sonra “bir” sayısı getirilerek de yapılmaktadır. Oğuz lehçelerinde üleştirme konusunda görülen çeşitliliğin ele alındığı bu çalışmada, Oğuz lehçelerinden Türkiye, Azerbaycan, Türkmen ve Gagavuz Türkçelerinde üleştirme sayıları konusundaki benzerlikler ve farklılıklar ortaya konulmaya çalışılmaktadır. Oğuz lehçelerinde tespit edilen üleştirme yapma yolları şu başlıklar altında toplanmaktadır: a) +Ar/+şAr: Türkiye Türkçesi, Gagavuz Türkçesi, Azerbaycan Türkçesi. b) +(i)n vasıta eki: Türkmen Türkçesi, Gagavuz Türkçesi. c) +dAn ayrılma durum eki: Türkmen Türkçesi. ç) +lAn eki: Türkmen Türkçesi. d) +lAp eki: Türkmen Türkçesi. e) +mA eki: Türkmen Türkçesi. f) “bir” sayısı: Türkmen Türkçesi. g) Sayıların tekrarı: Türkiye, Azerbaycan, Türkmen, Gagavuz Türkçesi.]]> <![CDATA[Distribution means dividing, separating, sharing. Distributive structures are structures used to answer the question of “how many each” directed to nouns, verbs, and verbal structures. In Turkey Turkish, they are mostly given in “distributive numeral adjective” forms in the subtitle of adjectives and adjective numbers; however in Oguz dialects other than Turkey Turkish the “distributive numeral adjective” forms do not exist. “In Oghuz dialects, distribution is done either by adding some suffixes to the number names or by using the phrases that contain the number names- in syntactic ways. The diversity observed in the suffixes used for making distributive structures in Oghuz dialects is noteworthy. Especially in Turkmen Turkish, +Ar, +şAr suffixes are not used for the distributive structures. In Turkmen Turkish, the distributive structures are done with the +(I)n tool suffix, +dAn separation case suffix +IAn, +IAp compound suffixes and +mA suffix, which is brought to the end of the original numbers. In addition, the distributive structures in Turkmen Turkish are done by adding the number “one” after the number words. In this study is discussed the diversity observed in terms of distributive structures used in Oghuz dialects. The study is focused on the manner how the distributive structures are made in Oghuz dialects such as Turkey, Azerbaijan, Turkmen and Gagauz Turkish and has tried to reveal similarities and differences on this issue by comparing them with each other. The ways of making distributive numeral structures in Oghuz dialects are grouped under the following headings: a) +Ar/+şAr: Turkey Turkish, Gagauz Turkish, Azerbaijan Turkish. b) +(i)n tool suffix: Turkmen Turkish, Gagauz Turkish. c) +dAn leave status suffix: Turkmen Turkish. ç) +lAn suffix: Turkmen Turkish. d) +lAp suffix: Turkmen Turkish. e) +mA suffix: Turkmen Turkish. f) the number “one”: Turkmen Turkish. g) Repetition of numbers: Turkey, Azerbaijan, Turkmen, Gagauz Turkish.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49318 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[37-54]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/857 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bosna-Hersek Visoko’da Mutasavvıf Bir Hattat: Hüseyin Zilko Efendi ve Cöngü]]> <![CDATA[A Sufi Calligrapher in Visoko, Bosnia-Herzegovina: Huseyin Zilko Efendi and His Cönk]]> <![CDATA[Hilal OTYAKMAZ AYDIN]]> <![CDATA[Bosna-Hersek, Visoko, cönk, mecmua, ilahi]]> <![CDATA[Bosnia-Herzegovina, Visoko, cönk, journal, ilahi]]> <![CDATA[Bosna-Hersek’in Zenica-Doboj Kantonuna bağlı Visoko şehri, “Şeyhler Şehri’’ olarak anılmaktadır. Bölgedeki şeyhlerin sayılarının fazla olması, tekkelerin geniş bir kitleyi etki alanına aldığını göstermektedir. Belli dönemlerde kapatılan bu tekkeler yine de geleneklerinden ödün vermeyerek işlevlerini farklı yöntemlerle devam ettirmişlerdir. Bunun sonucu olarak tekkeler ve şeyhler bölge halkı açısından her zaman önem arz etmiştir. Bu çalışmada, mutasavvıf hattat Hüseyin Zilko Efendi’nin tertip ettiği, Visoko’daki Nakşibendi tarikatına mensup tekkelerin zikirlerinde okunan ilahi cöngünün tanıtımı yapılmıştır. Çalışmanın ilk kısmında Visoko şehrinden ve tasavvuf geleneğine bağlı olarak Zilko Efendi’nin cöngü tertip etmesine vesile olan mürşidi, Şeyh Hafız Mustafa Efendi Mujič’in hayatından kısaca bahsedilmiştir. Ardından Hüseyin Zilko Efendi’nin hayatı, cöngün okunduğu “Nakşibendi Zaviyesi” cöngün muhteva ve şekil özellikleri hakkında bilgi verilmiştir. Çalışmanın son kısmında ise, mezkûr cönkte yer alan ve çoğu Türkçe telif edilmiş olan seksen iki ilahi; nazım şekilleri, vezin-kafiye-redif, dil ve üslup özellikleri bakımından kısaca ele alınmıştır. Cönkle ilgili bilgiler, alan çalışması kapsamında Zilko Efendi ve yakınındaki kaynak kişilerle “Yönlendirilmiş Görüşme ve Gözlem Tekniği” ile yapılan röportajlardan edinilen bilgilere göre şekillenmiştir. Çalışmada yönlendirilmiş görüşme tekniği, 2014-2015 yılları arasında kullanıldığı için etik kurul onayı gerekmemektedir. Bu çalışmada, Hattat Zilko Efendi’nin tertip ettiği cöngün ve Visoko’daki tekke-tasavvuf geleneğinin tanıtımı amaçlanmıştır. Manzumeler, zor zamanlarda insanlara manevi açıdan destek olmakla birlikte; nesilden nesile sözlü-yazılı kültür mirasının ve tasavvufi öğütler içermesi bakımından da tekke-tasavvuf geleneğinin aktarımını sağlamıştır.]]> <![CDATA[City of Visoko, which is in the canton of Zenica-Doboj, Bosnia and Herzegovina, is known as “the city of Sheiks”. The considerable high number of sheikhs in the region shows that the lodges take hold of a large mass. These lodges, prohibited at some periods, achieved continuation of their existence in different ways even without sacrificing traditions. As a consequence, lodges and Sheiks have been important for the local community. In this study, the introduction of ilahi (chant) journal of mystic, calligrapher Hüseyin Zilko Efendi that is read at dhikrs of lodges belonging to Naqshbandi cult in Visoko has been introduced. At the first part of study, the life of Sheikh Hafiz Mustafa Efendi Mujič, the Murshid who leads Zilko Efendi to write the journal depending on the tradition of Sufism, is briefly mentioned. Afterwards, information is provided about life of Hüseyin Zilko Efendi , Naqshbandi cult and also details provided for the forms and content of the journals of mystic. At the last part of study, eighthy two chants in the above mentioned journal, most of which are being compiled in Turkish, are discussed in recognition of verse ways, rhytmn-rhyme-repeated voice, language and tone. The information about journal is detailed and provided as a result of the interviews performed with Zilko Efendi and source people near him according to the directed review and survey technique’ within the scope of field survey study. Ethics committee approval is not required as the guided interview technique was used between 2014 and 2015 in the study. The purpose of the study is to introduce the chant journal of Calligrapher Zilko Efendi and lodge-sufism tradition in the Visoko. These poems have been morally supportive to the people during difficult times, also these poems have been provided handing over the lodge-sufism tradition from generation to generation as these poems contain verbal and written cultural heritages and sufistic lectures. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49281 <![CDATA[Volume: 16 Issue 4[2459-2480]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/858 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[En Az Çaba Yasasının Dil Alanlarında İşleyişi]]> <![CDATA[The Process of “The Principle of Least Effort” in The Fields of Linguistics]]> <![CDATA[Hasan KARACA]]> <![CDATA[Dilbilgisi, en az çaba yasası, dilde ekonomi, eksiltim, dilin alt alanları, zipf yasası, noktalama işaretleri.]]> <![CDATA[Grammar, The Principle of Least Effort, economy principle of linguistic, ellipsis, subfields of linguistics, zipf's law, punctuation.]]> <![CDATA[En az çaba yasası, dilin kolay, basit, az ve öz olanı tercih etmesidir. Türkiye Türkçesinde en az çaba yasasının işleyişi henüz bütün yönleriyle açıklığa kavuşturulmamıştır. Kaynaklar, yasanın daha çok ses olayları ile ses uyumlarını yönetme ve söyleyiş kolaylığı sağlama yönlerinden söz etmiştir. Hâlbuki dilin her alanında en az çaba yasası söz konusudur. Bu çalışma en az çaba yasasının ses bilgisi, şekil bilgisi, söz dizimi, anlam bilimi, yazım ve noktalama alanlarındaki işleyişini ele almıştır. Dilde ekonomi ilkesinin dilin her bir alanında farklı bir işleyişi vardır. Dilin alt alanlarına göre en az çaba yasasının belirgin olarak görünüm kazandığı katmanlar şu şekildedir: ses bilgisi: ses düşmesi, ses türemesi, ses değişmesi, ses uyumları; şekil bilgisi: eklerin temsil işlevi, dilbilgiselleşme, sözcük birleştirme, eklerin birden fazla görev ve işlev taşıması, zamirlerin pratik kullanım sağlaması; söz dizimi: tamlama ve sözcük öbeklerinin kuruluşu, kısaltma grupları, söz dizimsel değere sahip kabul, ret, onay sözleri, eksiltili cümle, sıralı cümlelerde öge, kip, şahıs ortaklığı; anlam bilimi: adlandırmada ekonomi ilkesi, sözcükte yan ve mecaz anlam, deyim ve atasözleri, kalıp anlatımlar, kısaltmalar, anlam olayları ve söz sanatları; yazım ve noktalama: dil alanlarında ayrı ve bitişik yazım, noktalama işaretleri. Dilde ekonomi genel olarak aşınma ve eksiltme şeklinde tezahür etse de özellikle anlama dair öncelemeler dolayısıyla fonetik veya morfolojik artışlar şeklinde de ortaya çıkabilir. En az çaba yasasında kolay, özlü ve etkili olan yeğlenir, zor ve fazla olan tercih edilmez.]]> <![CDATA[The law of least effort is that language prefers the easy, simple, few and the essence. In Turkish language of Turkey, the functioning of the law of least effort has not yet been clarified in all aspect. Studies on the subject have mostly mentioned about the aspects of the law to manage phonetic procedures with sound harmonies and provide ease of pronunciation. However, in all areas of the language, there is the law of least effort. This study examined the functioning of the law of least effort in the fields of phonology, morphology, syntax, semantics, spelling and punctuation. The principle of economics in language has a different functioning in each area of the language. According to the subfields of the language, the layers in which the law of least effort is clearly visible are as follows: phonology: disappearance, anaptyxis, phonetic change, sound harmonies; morphology: representation function of affixes, grammaticalisation, word compounding, affixes carrying multiple tasks and functions, practical use of pronouns; syntax: determinative group and establishment of word groups, abbreviation groups, words of acceptance, rejection, affirmation with syntactic value, elliptical sentence, element, mode, common subject in sequential sentences; semantic: economics principle in naming, connotative and figurative meaning in words, idioms and proverbs, stereotyped expressions, abbreviations, meaning procedure and rhetoric; spelling and punctuation: separate and contiguous spelling in language areas, punctuation. Although the economy in the language generally manifests in the form of abrasion and reduction, it may also occur in the form of phonetic or morphological increases due to the priorities of meaning. In the law of least effort, the easy, concise and effective is preferred, the hard and excessive one is not preferred.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49272 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[ 359-370]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/859 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Necip Fazıl Kısakürek’in Bir Adam Yaratmak Adlı Eserinde Ben’in Huzursuzluğu]]> <![CDATA[The unrest of I ın Necip Fazıl Kısakürek's of work Bir Adam Yaratmak]]> <![CDATA[Yeliz AKAR]]> <![CDATA[Edebiyat, yeni Türk edebiyatı, tiyatro, Necip Fazıl Kısakürek, Bir Adam Yaratmak, varoluş]]> <![CDATA[Literature, new Turkish literature, Necip Fazıl Kısakürek, theater, Bir Adam Yaratmak, existence, unrest]]> <![CDATA[Necip Fazıl Kısakürek, dönemindeki ve kendinden sonra gelen sanatkârları etkileyen önemli yazarlar arasında yer alır. Necip Fazıl Kısakürek’in edebî kişiliği dikkate alındığında, bilhassa şiir türündeki eserleriyle, dolayısıyla şair kimliğiyle ön plana çıkar; lakin Necip Fazıl, edebiyatın farklı alanlarında da eserler verir. Bu alanlar arasında tiyatro, önemli bir yer tutar. Sözgelimi Bir Adam Yaratmak, hem dönemi hem de sonrası için yazarın başarısını kanıtlayan bir eser olarak kabul edilir. Necip Fazıl Kısakürek, Bir Adam Yaratmak adlı oyununda varoluşunun sınırlarını sorgulayan Husrev’in iç dünyasını yansıtır. Tanrı’ya öykünen Husrev, sanatçı kimliğinden hareketle kendi dünyasında yeni varoluş imkânları yaratabileceğini düşünür. Kimi zaman Tanrı’ya imrenerek kimi zaman ise karşı çıkarak üstlendiği bu rol, ölümsüzlük arzusuyla iyice güçlenir. Sanatsal boyutta yaratıcılık vasfına güvenerek bu arzusunu gerçekleştirebileceği yanılgısına kapılan Husrev, yaratılış gayesini aşar. Çünkü insan, ebedî değil, ölümlüdür; ölümlü olduğu gerçeğini kavradığı zaman, akıl ve ruh sağlığını kaybeden Husrev, kendini bekleyen makûs sonun farkına varır. Çözemediği, başa çıkmadığı bu durum karşısında çaresizce beklemek zorunda kalışı, zihninde derin bir huzursuzluk yaratır. Huzursuzluk durumu; mahrem alanın ihlali, sosyal ilişkilerdeki güvensizlik, başarısızlık ve yalnızlık sendromu gibi nedenlerden dolayı iyice artarak Husrev’ın tahammül sınırlarını zorlayan büyük bir travmaya dönüşür. Husrev’in huzursuzluğu bağlamında ele alınan bu çalışmada, yaratma kabiliyetindeki insanın sınırları, ölümün iç dünyamızda yarattığı ürküntü ve sınır ihlallerinin neden olacağı sonuçlar değerlendirildi.]]> <![CDATA[Necip Fazıl Kısakürek, is one of the important writers who influenced both the artists of his time and who came after him. Although he is prominent in the genre of poetry, it is known that he also produced works in different fields of literature. Among these genres, theater takes an important place. In particular, Bir Adam Yaratmak is regarded as a work that proves the success of the author both for its period and beyond. Necip Fazıl Kısakürek, reflects the inner world of Husrev who questions the boundaries of his existence in his play named Bir Adam Yaratmak. Husrev, who emulates God, thinks that he can create new possibilities of existence in his own world based on his artistic identity. This role he assumes, sometimes by envy of God and sometimes by opposing him, is strengthened by his desire for immortality. Husrev, who is mistaken that he can realize this desire by relying on his artistic creativity qualification, goes beyond the boundaries of existence. Because man is mortal; Husrev, who loses his mental and mental health when he realizes the fact that he is mortal, becomes uneasy due to the dead end waiting for him. The fact that he has to wait desperately in the face of this situation that he cannot solve or cope with creates a great uneasiness in his mind. State of restlessness; the violation of the intimate sphere increases due to reasons such as insecurity in social relationships, failure and loneliness syndrome, and it turns into a deep trauma that forces Husrev's limits of endurance. In this study, which we dealt with in the context of Husrev's existential unrest, we evaluated the limits of the human capable of creating, the terror of death in our inner world and the consequences of border violations.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49265 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[949-963]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/860 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çocuk Edebiyatında Kültürel Unsurların Yerlileştirme Stratejisi ve Eşdeğerlik Yöntemiyle Aktarımına Yönelik Bir İnceleme: “Peter Pan Kensington Bahçelerinde” Örneği]]> <![CDATA[An Analysis Of Translation Of Cultural Elements İn Children's Literature İn Terms Of Strategy Of Domestication And Method Of Equivalence: İn "Peter Pan İn Kensington Gardens"]]> <![CDATA[Evren BARUT]]> <![CDATA[Seda DURAL]]> <![CDATA[Çeviribilim, Çocuk edebiyatı, kültürel aktarım, çeviri stratejileri, yerlileştirme, eşdeğerlik.]]> <![CDATA[Translation Studies, Children’s literature, cultural transfer, translation strategies, domestication, equivalence.]]> <![CDATA[Çocuk edebiyatı alanında yapılan çevirilerde kültürel unsurların aktarımı hedef kitlenin eseri benimsenmesinde kritik bir role sahiptir. Her çevirmenin kaynak metindeki kültürel unsurları hedef kitleye aktarmak için kullandığı belli başlı yöntem ve stratejiler bulunmaktadır. Fakat konu çocuk edebiyatı olduğunda, çevirmenin başvuracağı yerlileştirme stratejisi eserin hedef kitle nezdinde daha değerli ve anlaşılır hale gelmesine imkân verebilir. Bununla birlikte çocuk edebiyatı türündeki kaynak metnin mesajını hedef kitleye aktarmak için çevirmenin dilbilgisel ve sözcüksel düzeyde başvurduğu eşdeğerlik yöntemi de kayda değer öneme sahiptir. Bu çalışmada, James Matthew Barrie tarafından kaleme alınan “Peter Pan Kensington Bahçelerinde” adlı eserin Nihal Yeğinobalı tarafından yapılan Türkçe çeviride, kültürel unsurların aktarımı yerlileştirme stratejisi ve eşdeğerlik yöntemi bağlamında incelenecektir. Bu inceleme sırasında kaynak metinde yer alan kültürel unsurların erek metne aktarımında bahse konu çeviri yöntemlerinin uygulandığı belirli örnekler ele alınacak ve bu örnekler üzerinde kısa değerlendirmeler yapılacaktır. Kaynak metinde kullanılan dil ve hikâyedeki kültürel unsurların Türkçeye aktarımı, çeviride karşılaşılabilecek en önemli sorunların başında gelmektedir. Yapılan değerlendirmelerde İskoç yazar James Matthew Barrie’nin kaleminden çıkan eserin Türkçeye çevirisi yapılırken, Yeğinobalı’nın eşdeğerlik ve yerlileştirmeye başvurarak yaptığı tercihler erek metin üzerinde bıraktığı etkiye yönelik görüşler sunulacaktır. Böylelikle, hedef kitle beğenisine sunulan çeviri metinde gerçekleştirilen kültürel unsurların aktarımı ile ortaya çıkan erek metnin hedef kitleye iletmeyi arzu ettiği mesaj hakkında değerlendirmeler yapılması amaçlanmaktadır. Bu değerlendirmeler sonucunda, Peter Pan Kensington Bahçelerinde adlı eserdeki çeviri tercihlerinin kültürel unsurların aktarımında oynadığı rol gözlemlenecektir. Bu sayede, erek metnin hedef kitlede yer alan Türk okuruna ne derecede hitap ettiğine ilişkin bir fikir edinilmesi amaçlanmaktadır.]]> <![CDATA[The transfer of cultural elements in translations made in the field of children's literature has a critical role in order for the target audience to adapt the work. There are certain methods and strategies that any translator would use to convey the cultural elements in the source text to the target audience. However, when it is children's literature, the domestication strategy as a translator’s choice may allow the work to become more valuable and understandable to the target audience. Besides, the method of equivalence is also of great importance in children's literature to convey the message of the source text, for addressing the children as the target audience. In this study, the book "Peter Pan in Kensington Gardens” written by James Matthew Barrie and translated into Turkish by Nihal Yeğinobalı will be analyzed within the terms of the strategy of domestication and the method of equivalence of transferring the cultural elements in the translated text. During this analysis, brief evaluation shall be made on the aforementioned translation methods and strategies in transferring the cultural elements in the source text to the target text. The language used in the source text and the transfer of cultural elements in the narration into Turkish are among the most important problems that can be encountered in translation. While the work written by Scottish writer James Matthew Barrie is translated into Turkish, the translation preferences made by Yeğinobalı by resorting to equivalence and domestication shall be presented in the evaluations. In this way, it is aimed to make evaluations of the message that the work wishes to convey to the target audience with the transfer of cultural elements in the translated text presented to the target audience. As a result of these evaluations, the role of translation preferences in the transfer of cultural elements will be observed in Peter Pan Kensington Gardens. In this way, it is aimed to get an idea about to what extent the target text appeals to the Turkish readers in the target audience.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49253 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[55-70]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/861 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çocuk Edebiyatında Fantastik Ögelerin ve İsimlerin Çeviri Yöntemlerini Açığa Çıkarmak ]]> <![CDATA[Unveiling the Translation Procedures of Fantastic Items and Names in Children’s Literature]]> <![CDATA[Alize CAN RENÇBERLER]]> <![CDATA[Çeviribilim, Çocuk edebiyatı, yerlileştirme, yabancılaştırma, fantastik edebiyat çevirisi, çeviri stratejileri.]]> <![CDATA[Translation Studies, Children’s literature, domestication, foreignization, translation of fantasy literature, translation strategies.]]> <![CDATA[Edebiyat, tarih, sanat ve diğer birçok disiplin, çeviri olgusuyla yakından ilintilidir. Çeviri eyleminin, kültürler arası iletişimi sürdürmede ve geliştirmede önemli bir yere sahip olduğu düşünülebilir. Edebi çeviri bu iletişimi üstlenen araçlardan biridir. İlgi çeken edebi türlerden biri olan fantastik edebiyat, fantastik ve büyülü olayları içermekle birlikte okuyucuları gerçeklikten tamamen koparmaz. Bu edebiyat türüne duyulan ilgi, beraberinde çeviri ihtiyacını, dolayısıyla, kaynak ve erek metinlerin birbiriyle karşılaştırılması gibi bir gerekliliği de getirmektedir. Bu araştırmanın amacı, Joseph Delaney’in The Spook’s Apprentice adlı romanını ve erek metni fantastik ögeler ve özel isimler açısından karşılaştırmalı olarak inceleyerek çeviride benimsenen çeviri stratejilerini belirlemektir. The Spook’s Apprentice, Wardstone Chronicles koleksiyonunun ilk romandır. Eser, kırsal kesimde yaşayan Tom adında 13 yaşındaki bir çocuğun ustasıyla beraber hayaletlerle olan tecrübelerini ve çeşitli fantastik ögelerin iç içe geçtiği doğaüstü bir dünyayı resmetmektedir Tom, yedinci oğlunun yedinci oğludur ve bu, diğer insanlar tarafından görülemeyen varlıkları, hayaletleri, ve zombileri görmesini sağlamaktadır. Roman, Hayalet’in Çırağı (2008) adıyla Ceren Aral tarafından Türkçeye kazandırılmıştır. Çalışmada fantastik ögeler Ayşe Şirin Okyayuz Yener’in (2006) önerdiği sınıflamaya göre gruplandırılmış ve Türkçeye çevirileri Eirlys Davies’in (2003) öne sürdüğü çeviri stratejileri kapsamında çözümlenmiştir. Eserde geçen isimler ise Lincoln Fernandes’in (2006) çeviri stratejilerine göre ele alınmıştır. Son olarak, incelenen fantastik ögeler ve isimlerin çevirileri Lawrence Venuti’nin (1995) yerlileştirme ve yabancılaştırma terimleri ekseninde irdelenerek çevirmenin görünürlüğü – görünmezliği belirlenmiştir.]]> <![CDATA[Literature, history, art and many other areas are actively engaging with translation notion. The act of translation plays a fundamental role in sustaining and improving contact between cultures. Literary translation is one of the means which maintains a cultural interaction. Being a striking genre, fantasy literature corresponds to texts, which include fantasy and magical events, and invite readers to detach from reality without completely splitting away. It attracts the attention of many readers, creates a need for translation and hence determines a requirement for comparing the source and target texts with each other. The scope of this research is to ascertain translation strategies adopted in the translation by probing into the novel titled The Spook’s Apprentice (2004) by Joseph Delaney and the target text comparatively in terms of fantastic items and proper names. The Spook’s Apprentice is the first novel in the Wardstone Chronicles collection. The story focuses on a 13-year-old farmer named Tom, who lives in the countryside, and illustrates a supernatural world by which various fantastic items are intertwined. He is the seventh son of a seventh son, and this enables him to see things such as boggarts, ghasts, ghosts and zombies that cannot be seen by other people. The novel was translated into Turkish by Ceren Aral by the name of Hayalet’in Çırağı (2008). In this study, the fantastic items are identified and grouped according to Ayşe Şirin Okyayuz Yener’s (2006) classification. Upon classifying them, their translation into Turkish is analyzed through Eirlys Davies’s (2003) views on translation procedures. Besides, the names are examined in line with the procedures suggested by Lincoln Fernandes (2006). Lastly, in the context of Lawrence Venuti’s approach and with particular reference to his terms foreignization and domestication, the Turkish translation is going to be compared to the English source text and the visibility or the invisibility of the translator is going to be identified. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49228 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[423-437]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/862 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Çeviri Salt Bir Aktarım Mıdır?” Sorusu Ekseninde Bireysel Bir Yorumlama Süreci Olarak Çeviri]]> <![CDATA[Translation as an Individual Interpretation Process on the Basis of the Question of “Is “Translation Purely A Transfer?”]]> <![CDATA[Cem ODACIOĞLU]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Dilsel aktarım, kültürel aktarım, aktarım, yorumlama, yorumlama süreci, çeviri.]]> <![CDATA[Linguistic transfer, cultural transfer, transfer, interpretation, interpretation process, translation.]]> <![CDATA[Bu çalışmada çevirinin farklı açıklamaları üzerinde durularak bu açıklamalar farklı açılardan değerlendirilmiştir. Çeviri olgusunun dilbilimsel bir etkinlik olarak görüldüğü zamanlarda çeviri dilsel bir aktarım olarak açıklanmaktayken, günümüzde bu olgu kültürel yaklaşımların etkisiyle kültürel aktarım şeklinde de değerlendirilmektedir. O halde çeviri artık salt dilsel aktarım olarak değil hem diller arası hem de kültürler arası bir aktarım şeklinde betimlenmektedir. Çeviri sürecinde çevirmen çevireceği kaynak metne –esasen çeviri amacını da göz önüne alarak – başka çevirmenlerden farklı bir bakış açısıyla yaklaşabilmektedir. Bu açıdan çevirmenler aynı kaynak metni farklı yorumlayabilir ve çeviri yaparken bakış açıları bile aynı olmayabilir. Neticede ortaya aynı kaynak metnin benzersiz çevirileri çıkabilir. Bu, çevirmenlerin değer yargılarının farklı olmasıyla ilintilidir. O halde çevirmenler ideolojileri gereği çeviride söylemi değiştirebilecekleri gibi, sansür uygulayabilir ya da farklı çeviri yaklaşımlarını kullanmayı tercih edebilir. Bir diğer ifade ile her çevirmen aslında farklı düzeyde çeviri yapmaktadır ve adeta farklı birer yazardır. Çevirmenler, çevrilen metinde mutlaka tarzlarını yansıtır. Erek kitlenin beklentileri de yorumu şekillendirirken faydalı olur. Buradan hareketle bu çalışmada çevirinin bir aktarım meselesi mi yoksa aktarımdan öte bir yorumlama meselesi mi olduğu konusu tartışmaya açılmış ve örnekler verilmiştir. Aktarım kavramının çeviri olgusunu kısıtlayan bir kavram olduğu düşünülmektedir. Oysa sınırları belli olan bir kavram olmaktan çok çeviri olgusu mevcut sınırlarını aşan ve çeşitli çeviri tarz ve yaklaşımları ile farklı bir yorumlama süreci gerektiren bir olgudur.]]> <![CDATA[In this study, different explanations of translation were emphasized, and these explanations were evaluated from different perspectives. While the translation was once described as a linguistic transfer when the phenomenon of translation was regarded as a linguistic activity, today this phenomenon is evaluated also as a cultural transfer through the effect of cultural approaches. So, translation is no longer explained as a mere linguistic transfer, but as an interlingual and intercultural transfer. In the translation process, the translator can approach the source text to be translated into another language by adopting a different perspective than other translators and considering primarily the purpose of translation. In this respect, translators may interpret the same source text differently, or even their perspective may be different when translating the text, resulting in unique translations. This is due to the different value judgments of translators in charge. Then, translators may change the discourse of the source text during the translation process, apply censorship or choose to use different translation approaches due to their ideologies. In other words, each translator translates at a different level and is a different author, reflecting their styles in the translated texts. The expectations of the target audience are also useful for shaping the interpretation process in terms of the translator. From this point of view, in this study, whether translation is a matter of transfer or of interpretation was discussed and examples were offered. The concept of “transfer” is thought to be a concept that restricts the phenomenon of translation. However, rather than being a concept with definite boundaries, the phenomenon of translation is something that transcends its existing borders and requires a different interpretation process via various translation styles and approaches.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49187 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[385-392]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/863 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Kur'an Falı Risalesi: Te’vîlâtü'l-Kur’ân]]> <![CDATA[A Quran Horoscope Treatise: Te'vîlâtü'l-Quran ]]> <![CDATA[Süleyman EROĞLU]]> <![CDATA[Mustafa ULUOCAK]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, fal, tefeül, Kur’an falı, Te’vîlâtü’l-Kur’ân.]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, fortune, tefeül, Quran fortune-telling, Te’vîlâtü’l-Kur’ân.]]> <![CDATA[Gelecekten haberdar olmak arzusu, insanoğlunu farklı arayışlara yöneltmiştir. Bu yüzden insanlar; tarih boyunca çeşitli araçlar kullanarak ve birtakım işaretlerden yola çıkarak bilinmezi bilinir kılabilme çabası içerisinde olmuş, merak edip bilgi sahibi olmak istediği geleceğe dair sürekli bir işaret aramıştır. Bu durum, “falname” adıyla bilinen edebî bir türün doğuşuna zemin hazırlamış ve konu etrafında birçok edebî eserin yazılmasına kaynaklık etmiştir. Falname türünde kaleme alınıp zamanla yaygınlaşan eserlerin önemli bir kısmını da kitap falları oluşturmaktadır. Bir kitabı rastgele açarak oradan bir mesaj çıkarma yolunun adı olan kitap falı, aynı zamanda tefeül olarak da bilinmektedir. Müslüman Türk halkı tarafından rağbet edilen kitap fallarının başında ise Kur’an falı yer almaktadır. Kur’an falları, bir işi yapıp yapmama hususunda Kur’an’a müracaat edip yapılacak iş hususunda hayrı arama amacıyla yazılan eserlerdir. Bu amaca yönelik kaleme alınmış ve bugüne değin üzerinde herhangi bir ilmî çalışmada bulunulmamış Kur’an falı yazmalarından biri de Süleymaniye Kütüphanesi Ayasofya Bölümü 2705 numarada Te’vîlâtü’l-Kur’ân adıyla kayıtlı bulunmaktadır. Te’vîlâtü’l-Kur’ân; 1563 yılında istinsah edilmiş, müellifi bilinmeyen bir eserdir. Kur’an falı (tefeülname) türünde, mensur olarak kaleme alınmış, toplam 4 yaprak tutarındaki eser, hayra vesile olması arzu edilen işlere dair Arap alfabesinin her bir harfinin 37 ayete dayandırılan yorumlarını ihtiva etmektedir. Te’vîlâtü’l-Kur’ân, istinsah edildiği devrin karakteristik dil ve imla özelliklerini yansıtan bir eserdir. Bu makalede; söz konusu eser incelenmiş ve Kur’an falları üzerine yapılacak mukayeseli çalışmalara katkıda bulunması amacıyla eserin metnine yer verilmiştir. ]]> <![CDATA[The desire to learn about the future has led human beings to different searches. Therefore, throughout history, people have been to know the unknown by using various tools and based on specific signs, and they have always been curious about the future they want to know. This situation paved the way for the birth of a literary genre known as “falnâme” and became the source for the writing of many literary works around the subject. Books of horoscopes constitute an important part of the works written in the genre of fortune-telling and spread over time. Fortune-telling, which is the name of the way to open a book randomly and extract a message from there, is also known as tefeül. The Horoscope of the Quran is at the top of the book of horoscopes sought after by the Muslim Turkish people. The Horoscope of the Quran are works written to apply to the Quran about whether to do a job or not and seek good for the work to be done. One of The Quran fortune-tellings manuscripts the that has been written for this purpose and has not been studied until today is registered in Süleymaniye Library Ayasofya Section number 2705 under the name of Te'vîlâtü'l-Quran. Te'vîlâtü'l-Quran is a work of an unknown author, copied in 1563. This work, written in prose in the type of The Quran fortune-telling (tefeülname), has a total amount of four pages and contains interpretations of each letter of the Arabic alphabet based on 37 verses about the deeds desired to be beneficial. Te'vîlâtü'l-Quran is a work that reflects the characteristic language and spelling features of the period in which it was copied. In this article; The work in question was examined, and the text of the work was included to contribute to comparative studies on the Quran fortune-telling. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49181 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[263-290]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/864 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çeviri Teknolojileri Bağlamında Geçen Terimlerin Türkçe Karşılıklarının İncelenmesi]]> <![CDATA[Investigating the Turkish Equivalents of the Terms Used Within the Scope of Translation Technologies]]> <![CDATA[Caner ÇETİNER]]> <![CDATA[Terimbilim, çeviribilim, bilgisayar destekli çeviri, çeviri teknolojileri, terim türetme, terim yönetimi.]]> <![CDATA[Translation studies, terminology, computer-aided translation, translation technologies, term creation, term management. ]]> <![CDATA[Her bilim dalının kendine özgü terimleri olduğu ve bu terimlerin hedef dilde aktarımının farklı düzeylerde zorluklar barındırdığı bilinmektedir. Bilim dallarının yıllar içerisindeki gelişimsel evrimleri dikkate alındığında artan bilgi birikimine paralel olarak ilgili bilim dalına ait terim sayısı da artış göstermiştir. Bu anlamda Çeviribilim özellikle son otuz yıl içerisinde önemli gelişme göstermiş ve alt çalışma alanları ortaya çıkmıştır. Bu alt çalışma alanlarının en dikkat çekenlerinden birisi ise çeviri teknolojileri alanı olmuştur. Özellikle çeviri sürecinde kullanılan Bilgisayar Destekli Çeviri araçları ve bunların alt bileşenleri olan çeviri belleği ve terim sözlükleri gibi çevirmenin işini kolaylaştıran imkanlarla ve çevirinin otomatikleşmesi kapsamında değerlendirilebilecek makine çevirisi sistemlerindeki güncel gelişmelerle bu alan gerek profesyonel çevirmenlerin gerekse çeviri öğrencilerinin gün geçtikçe artan ilgisini çekmektedir. Ancak alanın gelişmesiyle birlikte alanda kullanılan terimler de artmaktadır. Bu artış karşısında çeviri teknolojileri bağlamında kullanılan terimlerin Türkçedeki karşılıklarının bulunmasına ve incelenmesine ilişkin yeterince çalışmanın olmadığı görülmektedir. Bu çalışma, Sin Wai (2017) tarafından yazılan ve tarihsel gelişimi içerisinde çeviri teknolojilerini ele alıp çevirinin geleceğine dair öngörülerde bulunan The Future of Translation Technology: towards a world without Babel isimli kitaptan özellikle çeviri teknolojilerinin güncel durumu dikkate alınarak belirlenen İngilizce terimlerin Türkçe karşılıklarının Öztürk Kasar (2017) tarafından oluşturulan Terimsel Gereksinim ve Yaratıcılık Düzeyleri Şeması’na göre listelenmesini ve her bir terimin şemadaki alt başlıklar açısından incelenmesini amaçlamaktadır. İnceleme sonunda bazı terimlerin Türkçede karşılıklarının olmadığı, bazılarının birden fazla karşılığı olduğu, bazılarının ise Türkçe karşılıklarının kabul edilebilir olduğu bulunmuştur. Bu bakımdan çeviri teknolojileri bağlamında Türkçe karşılığı olmayan veya birden fazla karşılığı olan terimlere daha net karşılık bulmaya yönelik kapsamlı çalışmalar yapılması ve ayrıca terminoloji çalışmalarına hız verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.]]> <![CDATA[It is known that each scientific discipline has its own terms and the translation of these terms in the target language presents difficulties at different levels. Considering the developmental evolution of scientific fields over the years, the number of terms belonging to the field in question has increased in parallel with the increasing knowledge, as well. In this sense, Translation Studies has developed significantly in the last thirty years and sub-fields of study have emerged. One of the most striking of these sub-fields has been translation technologies. Especially with the computer-assisted translation (CAT) tools used in the translation process and the possibilities that facilitate the work of the translator such as translation memory and termbases, which are deemed as sub-components of CAT tools, and with the current developments in machine translation systems that can be evaluated within the scope of the automation of translation, this field attracts the increasing attention of both professional translators and translation students. However, with the development of the field, the terms used in the field are also increasing. In the face of this increase, it seems that there is not enough work to find and analyze the Turkish equivalents of the terms used in the context of translation technologies. This study aims to list the terms that are extracted from Sin Wai’s (2017) book titled The Future of Translation Technology: towards a world without Babel, which addresses the historical development of translation technologies and makes predictions for the future of translation, according to the Sündüz Öztürk Kasar’s Schema of Levels of Terminological Needs and Creativity (2017), and to examine each term in terms of sub-headings in the schema. At the end of the analysis, it was found that some terms do not have Turkish equivalents, some have more than one equivalent, and some terms are acceptable in Turkish. In this respect, it was concluded that comprehensive studies should be carried out to find the more precise correspondence for the terms that have no Turkish equivalents or more than one equivalent in the context of translation technologies, and also the terminology studies should be accelerated.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49137 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[149-163]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/865 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Edebi Baba”nın Vesayetinden “Haysiyet-i Nisvaniyeyi Müdafaa”ya: Fatma Aliye’nin Hayal ve Hakikat ile Enin Romanlarının Karşılaştırmalı İncelenmesi]]> <![CDATA[From the guardianship of the “Literary Father” to “Defending the Honor of Women”: A Comparative Study of Hayal ve Hakikat and Enin by Fatma Aliye]]> <![CDATA[Fatma ŞEN AKDEMİR]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, Fatma Aliye, Ahmet Midhat, Tanzimat romanı, Hayal ve Hakikat, Enin. ]]> <![CDATA[Modern Turkish literature, Fatma Aliye, Ahmet Midhat, Tanzimat novel, Hayal ve Hakikat, Enin.]]> <![CDATA[19. yüzyılın en önemli Müslüman Türk kadın yazarlarından Fatma Aliye, Hayal ve Hakikat, Muhazarat, Refet, Udi, Levayih-i Hayat ve Enin olmak üzere kaleme aldığı altı romanında hep “kadın konusunu” irdelemiş”, ataerkil toplumda ve geleneksel aile yapısında kadının yaşadığı sorunları eserlerine taşımış ve bunlara zaman zaman çeşitli öneriler getirmiştir. Ancak Fatma Aliye’nin eserleri dikkatle incelendiğinde Ahmet Midhat ile birlikte yazdığı ilk romanı Hayal ve Hakikat’in diğerlerinden ayrı bir yerde durduğu dikkati çekmektedir. Ahmet Midhat, Fatma Aliye’nin bir yazar olarak ortaya çıktığı ilk yıllarda, onu desteklemiş, “kerime-i maneviye”si kabul etmiş, hatta kimi zaman sırf cinsiyetinden dolayı onun yazarlığına karşı çıkanlara karşı Fatma Aliye’yi savunmuştur. Ayrıca Fatma Aliye’nin yazdıklarını okuyup düzelterek hem kendi gazetesinde hem de diğer yayın organlarında yayımlanmasına aracılık etmiştir. Hiç şüphesiz dönemin en popüler, en çok okunan ve hâkim düzenle ilişkileri iyi olan Ahmet Midhat’ın desteği, Fatma Aliye’nin yazarlığının kamusal alanda kabulünde çok etkili olmuştur. Bir nevi Ahmet Midhat, Fatma Aliye’nin babası Ahmet Cevdet Paşa’dan sonra ikinci babası olmuş, iki yazar arasında “manevi baba-kız” ilişkisi kurulmuştur. Ancak Ahmet Midhat-Fatma Aliye arasında kurulan ilişkiye ataerkil düzendeki cinsiyet hiyerarşisi hâkim olmuş, özellikle Fatma Aliye’nin yazarlığının ilk yıllarında erkek yazar otoriteyi elinde bulunduran, kadın yazar ise onun otoritesine boyun eğen kişi olmuştur. Bu hiyerarşik ilişki iki yazarın birlikte kaleme aldığı Hayal ve Hakikat romanına da yansımış, böylece ortaya Fatma Aliye’nin diğer romanlarından oldukça farklı bir yazarlık tavrı, anlatıcı ses ve kadın karakter çıkmıştır. Bu çalışmanın temel çıkış noktası, Fatma Aliye’nin bir erkek yazarın otoritesi altında yazdığı, metin üzerinde hiçbir hâkimiyetinin bulunmadığı ve erkek yazarın ideolojisini benimsemek zorunda kaldığı ilk romanı Hayal ve Hakikat’teki kadın-erkek rollerini, toplumsal cinsiyet kodlarını, kadına biçilen olumsuz özellikleri; konu, kişilerin hayat hikâyeleri, olay örgüsü gibi birçok bakımdan Hayal ve Hakikat’e benzeyen son romanı Enin’de tam tersine çevirmiş olduğudur. Fatma Aliye, kadın yazar olarak kamusal alana müdahil olurken Ahmet Midhat’ın desteğine gereksinim duymuş, ancak yıllar içinde güçlenip edebiyat dünyasında yer edindikten sonra bu zorunluluktan azade olmuştur. Bu bağlamda, Hayal ve Hakikat’te kadın yazarın ve kadın karakterin eril iktidar karşısında ikincil konumda kalmalarının aksine Fatma Aliye’nin yıllar sonra yazdığı Enin’de hem “yazınsal otoritenin” hem de kadın otoritesinin güçlü bir şekilde kurulduğu görülür. Çalışmada Fatma Aliye’nin ilk romanı Hayal ve Hakikat ile son romanı Enin çeşitli açılardan karşılaştırılacak, Fatma Aliye’nin iki romanında kadın konusuna yaklaşımındaki farklılıklar ortaya konmaya çalışılacaktır. ]]> <![CDATA[Fatma Aliye, one of the most significant Ottoman-Muslim female writers of the 19th century, perpetually scrutinizes the “woman question” and sets forth the problems women have to go through in a patriarchal society and a traditional family structure as well as occasionally suggesting possible solutions to these problems in all of the six novels she penned over the course of her life, Hayal ve Hakikat, Muhadarat, Refet, Udi, Levayih-i Hayat and Enin. However, upon closer inspection, her first novel Hayal ve Hakikat, which she co-wrote with Ahmet Midhat, appears to stand out from the rest of her work. Ahmet Midhat, who supported Fatma Aliye during the early years of her career as an emerging writer, deemed her as his “honorary daughter” and even stood up for her against those who opposed her and her writership for no other reason than her being a woman. Furthermore, Ahmet Midhat read and edited her work in addition to playing a fundamental role in the publication of her work both in his own newspaper and other media. There is no doubt that the unwavering support of Ahmet Midhat, not only the most popular and most widely-read writer of the period, but also a writer who is in good terms with the prevailing order, was hugely influential in the public acknowledgement of Fatma Aliye’s authorship. In a way, Ahmet Midhat became a father figure to Fatma Aliye, who was born as the daughter of Ahmet Cevdet Pasha, resulting in the formation of a father-daughter relationship between the two writers. Neverthless, the same hierarchical relationship that was prevalent in the patriarchal structure applied to the relationship that developed between Ahmet Midhat and Fatma Aliye: While the male author was the one who possessed authority, the female writer was the one who was subjugated to that authority. This hierarchical relationship is mirrored in the novel the two co-wrote, Hayal ve Hakikat, hence the emergence of distinct author attitude, narrator voice, and a female character noticeably different than the ones found in her other novels. The main starting point of this study is that, in her last novel Enin, which bears many similarities to Hayal ve Hakikat in terms of its subject matter, plot and characters’ life stories, Fatma Aliye completely reverses the male-female roles, gender codes and the negative qualities traditionally projected on women that characterize her first novel Hayal ve Hakikat, in which she had to adopt the ideology of a male author as she was writing under the authority of a male author and had no control over the text whatsoever. Fatma Aliye was in need of the support she could get from Ahmet Midhat in order to be included in the public sphere as a woman writer, but she was ultimately set free from this need as she gradually gained power and secured her place as a writer in the literary circle of the period. In this vein, as opposed to the female author and the female character pushed into the background and overshadowed by the male authority in her first novel, we see Fatma Aliye’s powerful exertion of both literary and female authority in Enin, which she wrote many years after Hayal ve Hakikat. Comparing her first novel Hayal ve Hakikat and her last novel Enin, this article will attempt to reveal the differences in Fatma Aliye’s approach to the woman issue in these novels.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49025 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[1-19]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/866 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tişört Yazıları Üzerine Toplum Dil Bilimsel Bir Araştırma]]> <![CDATA[A Sociolinguistic Study on T-Shirt Inscriptions]]> <![CDATA[Mehmet ÇİÇEK]]> <![CDATA[Dilbilim, Toplumdilbilim, Anlambilim, tişört yazıları, anlam kategorileri, slogan, özlü söz.]]> <![CDATA[Linguistics, Sociolinguistics, Semantics, t-shirt inscriptions, meaning categories, slogan, concise word.]]> <![CDATA[Tişörtler rahat bir giysi olarak gençler başta olmak üzere birçok insan tarafından tercih edilmektedir. Bu giysiler, diğer giysilerden farklı olarak, üzerlerinde yazı barındırmaktadır. Bu yazıların neredeyse tamamına yakını İngilizcedir. Bu yönüyle, bir araştırmacı için toplumsal boyutlu bir dil etkinliği söz konusudur. Toplum ve dil etkileşimi toplum dil bilimsel incelemelere konu olmaktadır. Bu bağlamda, acaba yazılı tişört tercihleri bireylerin; cinsiyet, yaş ve eğitim düzeyleri bakımından nasıl bir görünüm sergilemektedir? Bireyler, giysileri üzerinde yer alan bu yazıların anlamını bilmekte midir? Bireyler için yazının anlamı önemli midir? Anlamsal bir sınıflandırmaya tabi tutulduğunda, tişört yazıları; tavsiye, slogan, özlü söz, reklam, propaganda, cinsellik ve komik gibi hangi kavram alanlarıyla ilişkilendirilebilir? Bu ve benzeri sorulara yanıt bulmak için, 2018 ve 2019 yıllarında basit tesadüfî örneklem seçimi ile gönüllülük esasına dayalı olarak 835 kişinin katıldığı bir anket çalışması yapılmıştır. Bu anlamsal kavram sınıflandırması içerisinde frekans değeri en yüksek olan kavramlar, “slogan ve özlü söz” unsurları olmuştur. Katılımcılara ilişkin toplanan veriler (yaş, cinsiyet, eğitim durumu, tişört yazısının anlamını bilip bilmeme; anlamı bilip bilmemenin diğer değişkenler ve tişört seçimi ile ilişkisi) SPSS analiz programı ile anlamlılık değerleri açısından incelenmiştir. İnceleme sonucunda, tişörtlerin daha çok 15-25 yaş aralığında (%87,8) tercih edildiği, bayanların tişörtleri erkeklerden daha çok (%52,9) tercih ettikleri, katılımcıların büyük bir çoğunluğunun (%74,7) üniversite mezunu olduğu ve katılımcıların yarıdan fazlasının (52,8) tişörtler üzerinde yer alan yazının anlamını bilmedikleri görülmüştür. Ayrıca katılımcıların büyük bir kısmı (%77,7) yazılı tişört seçmelerinin özel bir nedeni olmadığını belirtmişlerdir. Öte yandan, öngörülerin aksine, tişört üzerindeki yazının Türkçe ya da bir yabancı dilde olmasının çok önemsenmediği (%50,3’e karşılık %49,7) tespit edilmiştir. Anlam kategorilerinin cinsiyete göre dağılımında, bayanların giydiği tişörtlerin (%83,9) erkeklerinkine (%16,1) oranla çok daha fazla bir oranda “cinsellik” içerdiği; aynı durumun (Bayan: %74,2; Bay: %25,8) “komik” ögesi için de geçerli olduğu bulgulanmıştır. Anlam kategorisi ile anlamın bilinmesi arasındaki ilişki yönüyle de “cinsellik” (%55,4) ve “komik” (%60,8) ögeleri anlamı en çok bilinen unsurlar olmuştur.]]> <![CDATA[T-shirts are preferred by many people, especially young people, as a comfortable style of wearing. The T-shirts, unlike other clothes, have something written on them; and most of these writings are in English. In this respect, the researcher is looking at a linguistic dimension in social aspects. The interaction between society and language is the subject of sociolinguistic studies. In this context, the research questions are: when individuals’ have some T-shirts preferences, how can this be understood in terms of gender, age and educational levels? Do individuals know the meaning of these writings on their clothes? Does the meaning of the written texts matter for those individuals? When subjected to a semantic classification, to which concept areas can T-shirt writings be associated to, such as concepts of advice, slogan, concise word, advertisement, propaganda, sexuality and fun? In order to find answers to these questions, a questionnaire study was conducted in 2018 and 2019 with the participation of 835 people on a voluntary basis, with simple random sample selection. In this semantic concept area classification, the concepts with the highest frequency value have been “slogan and concise word” elements. The data collected from the participants (according to age, gender, educational status; knowing the meaning of the T-shirt writings or not; the relationship of knowing the meaning to other variables and the choice of T-shirt) were analyzed in terms of significance values with the SPSS analysis program. As a result of the analysis, it was found that T-shirts were mostly preferred between the ages of 15-25 (87.8%); women preferred T-shirts more than men (52.9%); the majority of the participants (74.7%) were university graduates, and it has been observed that more than half of the participants (52.8) do not know the meaning of the text on T-shirts. In addition, most of the participants (77.7%) stated that there is no special reason for choosing written T-shirts. Contrary to the predictions, the data showed that the text on the T-shirts is in Turkish or a foreign language does not matter to the individuals (50.3% versus 49.7%). In the distribution of the meaning categories according to gender, it is found that the T-shirts worn by women (83.9%) contain much more "sexuality" compared to the men's (16.1%). Again, it was found that the same situation (Female: 74.2%; Male: 25.8%) was also valid for the “fun” element. In terms of the relationship between the category of meaning and knowing the meaning, "sexuality" (55.4%) and "fun" (60.8%) items were the most well-known elements.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=48998 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[165-184]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/867 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sainte-Beuve ve Tolstoy’dan İki Esin Kaynağı: Sanat ve Kanon]]> <![CDATA[Two Inspirations by Sainte-Beuve and Tolstoy: Art and Canon]]> <![CDATA[Selin KÜÇÜKALİ]]> <![CDATA[İlkin BAŞAR]]> <![CDATA[Dil ve edebiyat, edebi çalışmalar, sanat, kanon, klasikler, Sainte-Beuve, Tolstoy]]> <![CDATA[language and literature, literary studies, art, canon, classics, Sainte-Beuve, Tolstoy]]> <![CDATA[Sanat ve klasikler, doğru ve etik kaygılar oluşturmamıza yardımcı olmak için daha hassas ve derin duygular sunarak bizlere hem bireysel hem de toplu olarak hizmet ederler. Sanat ve kanon, zihinleri ve tutumları etkileyen hassas güçlerdir. Bu güçler değişiklikleri etkiler ve yeni ufuklar keşfederken bizlere öncülük ederler. Onların sayesinde yeni algılar oluşturulur. Edebiyat kanonu, bir ulusun sosyal yapısını ve edebi geleneğini anlamamıza yardımcı olur. Bu makale, bu iki terimin insanlık tarihinin nasıl birer parçası olduklarına odaklanır ve klasikler ile birlikte sanatla ilgili usta edebi figürlerin fikirleri ışığında insanların yaşamları üzerindeki potansiyel etkilerini araştırır. Dönemlerinin ve ülkelerinin etkili figürleri olan söz konusu eleştirmenler, Fransız hümanist Charles-Augustin Sainte-Beuve ve Rus edebiyat yazarı Leo Nikolayevich Tolstoy’dur. Bu makale, karşılaştırmalı bir yaklaşım kullanarak edebi kanon kavramını incelemeyi amaçlamaktadır. Edebi kanon ile ilgili olan Saint-Beuve’nin tanınmış eseri “Klasik nedir?” ve Leo Tolstoy’un “Sanat Nedir?” adlı makaleleri sanat eserlerinin değerlendirilme ve evrim sürecindeki ideolojik düşünceleri sergiler. Metodoloji, iki farklı kültürel eserin ve bunların manevi ilişkilerinin ve etkilerinin metinsel analizini içerir. Her iki çalışma da kanon oluşumundaki anahtarları bulurken gerçek yaşam geleneğine odaklanır ve tanımladıkları şeyin evrenselliğinin örnekleri olurlar. Sonuç olarak, Antik çağdan günümüze, kanon pratiktir çünkü insanlara verimli hayatlar inşa etmeye katkıda bulunabilecek eserleri seçmede rehberlik eder. Kanon ayrıca bir toplumun çok çeşitli kültürel, ideolojik ve dini yönlerini yansıtmada önemli bir role sahiptir.]]> <![CDATA[Art and the classics serve us individually and collectively since they provide kinder and deeper feelings that help us form accurate and ethical concerns. Art and canon are soft powers that affect minds and attitudes. They influence change, help form new perceptions and lead as to discover new horizons. The literary canon helps us to understand the social structures of a nation and its literary tradition. This article focusus on these two terms and explores their potential impact on people’s lives in the light of the ideas of literary figures concerning classics and art. The critics in question the French humanist Charles-Augustin Sainte-Beuve and the Russian author Leo Nikolayevich Tolstoy are both influential figures of their periods and representatives of their countries. This paper aims to examine the notion of literary canon using a comparative approach. Two important essays, in relation to the literary canon, Saint-Beuve’s well-known work “What is a classic?” and Leo Tolstoy’s “What is Art?” display the ideological considerations in the evaluation and evolution of the works of art. The methodology involves textual analysis of the two different cultural works and their spiritual relationship and influences. Both studies focus on real-life tradition while finding keys in canon formation and they become examples of the universality of what they describe. As a result of the analysis, from antiquity till the present, canon is practical because it serves as a guide to people in choosing those works which can contribute to building fruitful lives. Canon also has an essential role in reflecting a wide range of cultural, ideological, and religious aspects of a society.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=48886 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1257-1267]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/868 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Knut Hamsun Merkezinde “Açlık” Adını Taşıyan Üç Roman]]> <![CDATA[Three Novels Called “Açlık” in the Focus of Knut Hamsun]]> <![CDATA[Cem Şems TÜMER]]> <![CDATA[Açlık Teması, karşılaştırma, Knut Hamsun, Hasan İzzettin Dinamo, Refik Ahmet Sevengil.]]> <![CDATA[Hunger theme, comparison, Knut Hamsun, Hasan İzzettin Dinamo, Refik Ahmet Sevengil.]]> <![CDATA[Açlık, dünya edebiyatlarında gerek tema, gerekse konu seviyesinde yüzyıllardır kullanılagelen, önemli bir insani durum ve meseledir. Hikâye, roman, şiir gibi edebî türlere kaynaklık eden bu tema, birçok eserde gerçeklik duygusu peşinde yan tema olarak -doğal bir biçimde- bulunabilirken, bazı eserler doğrudan bu temaya odaklanmıştır. Bir romanın adının “Açlık” olması, farklı bir durum olmadığı müddetçe yazarın bu insani durumu temel mesele yaptığını gösterir. Knut Hamsun’un “Açlık” romanının Türkçeye ilk kez 1934 yılında Peyami Safa tarafından çevrilmesinden üç yıl sonra Refik Ahmet Sevengil’in ve 1980 yılında da Hasan İzzettin Dinamo’nun “Açlık” adlı telif romanları yayımlanır. Aynı adı taşıyan ve ilk ikisi yakın tarihlerle yayımlanan bu üç roman arasında etkilenmeler olabileceği düşüncesi böyle bir çalışma yapmayı gerekli kıldı. Makalede adı geçen romanlar bir yandan tanıtılmış, diğer yandan özellikle dikkat çeken “otobiyografik yön”, “tema”, “konu”, “tanrı ve din eleştirisi”, “cinsellik”, “ideolojik boyut” gibi roman unsurları yönünden karşılaştırmalı olarak incelenmiş, benzer ve farklı yönler üzerinde durularak sözü edilen temel meselenin bu romanlara nasıl yansıdığı tespit edilmeye çalışılmıştır. “Açlık” adıyla yayımlanan ilk roman Knut Hamsun’a ait olduğundan, karşılaştırma bu romandan yola çıkılarak yapılmıştır. İlk iki roman tarih olarak birbirine yakın olmakla beraber etkilenmeler daha çok birinci ve üçüncü roman arasında olmuştur. Bunların arasında yer alan ikinci romanın angaje ideolojik yaklaşım bakımından üçüncü romana benzerlik gösterdiği görülmüştür.]]> <![CDATA[Hunger is an important human condition and issue that has been used in the world literature for centuries at the theme and subject level. While this theme, which originates from literary genres such as stories, novels and poems, can be found in a natural way in many works as a sub-theme in pursuit of a sense of reality, some works focus directly on this theme. The fact that the name of a novel “Açlık” shows that the author makes this human condition the main issue unless there is a different stiuation. Three years after Knut Hamsun’s novel “Açlık” was first translated into Turkish in 1934 by Peyami Safa, copywrighted novels called “Açlık” were published by Refik Ahmet Sevengil and by Hasan İzzettin Dinamo in 1980. The study is justified mostly based on the deduction that there might be interactions among the three novels with the same title two of which published recently. In this study, the novels are introduced and comparatively examined on various notable features such as "autobiographical aspect", "theme", "subject", "criticism of god and religion", "sexuality" and "ideological dimension". The study is an attempt to uncover how the abovementioned issues are reflected in these novels. The comparison is based on "Hunger" by Knut Hamsun, since it has been published the first. Although the first two novels are similar in history, the influences are mostly between the first and the third novels. It has been discussed that the second novel among them is close to the third novel in terms of integrated ideological approach.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=48843 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[451-465]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/869 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Orhan Seyfi Orhon’un Şiirinde Ölüm Teması]]> <![CDATA[Orhan Seyfi Orhon’s Poem The Theme Of Death]]> <![CDATA[Yusuf ÇOPUR]]> <![CDATA[Türk Dili ve Edebiyatı, Orhan Seyfi Orhon, ölüm teması, Milli edebiyat, şiir]]> <![CDATA[Turkish language literature, Orhan Seyfi Orhon, death theme, National literature, poem]]> <![CDATA[Orhan Seyfi Orhon, Türkçenin önde gelen şairlerindendir. Farklı alanlarda eser verse de Orhon, şair kimliğiyle devrinde adından söz ettirmiştir. Geleneksel motifleri yorumlayış bakımından milli ve romantik olarak değerlendirilen, şiirde hece ölçüsünü benimsetme uğraşları özellikle I. Dünya Savaşı ve Millî Mücadele yıllarında sonuç vermeye başlayan Beş Hececiler’den (Halit Fahri Ozansoy, Enis Behiç Koryürek, Yusuf Ziya Ortaç, Faruk Nafiz Çamlıbel) olan Orhon, diğer hececiler gibi şiire aruz vezniyle başlamış heceyle devam etmiştir. Şiir dili kusursuz denecek kadar temizdir. Şiirleri en çok bestelenen şairlerdendir. Tıpkı diğer Beş Hececiler gibi şiirinin temel kaynağını Halk edebiyatı oluşturur. Şiir dili ve anlayışı bakımından kendisine örnek aldığı milli edebiyatçılardan daha ileride olan Orhon, şiir sanatının biçimsel ve imgesel unsurlarının seçiminde Anadolu’ya yönelmiş ve Beş Hececilerin hareketine önemli katkılar sağlamıştır. Şiirinin temel temalarını kahramanlık ve yiğitliğin yanı sıra; yurt sevgisi, memleket ve memleket sorunları oluşturur. Araştırma, bu temaların ötesinde, yaşama ve doğaya bağlı olan şairin üzerinde yeterince durulmayan ölüm temasına yoğunlaşarak şairin ölüm hakkında, ölüme dair ve ölüme karşı söylediklerinin altını çizmektedir. Ölümü şiirlerinde bir son ve ölmeyi hiçlik olarak değerlendiren şairin ölüm temalı şiirleri zamansal yaklaşımlar, Varoluş felsefi temelinde Heidegger’ci bir bakış açısından ve çağdaşlarıyla karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Orhan Seyfi Orhon’un Türk şiirine katkısı ve Türk şiirindeki yeri üzerinde durulmuştur. Şair hakkında yapılan akademik çalışmalara ayrıca değinilmiştir.]]> <![CDATA[Orhan Seyfi Orhon is one of the leading poets of Turkish. Although Orhon worked in different fields, Orhon made a name for himself in his period as a poet. Orhon, who is considered to be national and romantic in terms of interpreting traditional motifs, and whose efforts to adopt the Five Syllabic Poets (Halit Fahri Ozansoy, Enis Behiç Koryürek, Yusuf Ziya Ortaç, Faruk Nafiz Çamlıbel) measure in poetry started to give results especially in the years of the First World War and the National Struggle. Like other syllables, the poem started with prosody meter and continued with syllable. The language of poetry is fairly clean. His poems are among the most composed poets. Just like other Five Syllabic Poets, the main source of his poetry is folk literature. Orhon, who is more advanced than the national literati he took as an example in terms of poetry language and understanding, turned to Anatolia in the selection of the formal and imaginary elements of poetry and provided significant advantages to the movement of the Five Syllabic Poets . Besides heroism and valor, the basic themes of his poetry; homeland love creates problems for hometown and hometown. Beyond these themes, the research focuses on the under-emphasized theme of death by the poet, who is connected to life and nature, underlining what the poet said about death, about death, and against death. The poet's death-themed poems, who consider death as an end in his poems and death as nothingness, have been evaluated in terms of temporal approaches, philosophical perspective and comparative with his contemporaries. Orhan Seyfi Orhon's contribution to Turkish poetry and its place in Turkish poetry are emphasized. Academic studies about the poet are also mentioned.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=48780 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1085-1095]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/870 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nâzım Hikmet’in İlk Sovyetler Birliği Tecrübesi: Gürcistan]]> <![CDATA[Nâzım Hikmet’s First Soviet Union Experience: Georgia]]> <![CDATA[Mariami GAPRINDASHVILI]]> <![CDATA[Sovyetler Birliği, Nâzım Hikmet, Gürcistan, Türkiye, dil, edebiyat, şiir, çeviri.]]> <![CDATA[The Soviet Union, Nâzım Hikmet, Georgia, Turkey, language, literature, poetry, translations.]]> <![CDATA[1921 yılında Nâzım Hikmet’in Sovyet Gürcistan’ına gidişi ve orada geçirdiği günler, şairin biyografisinde dikkat çekici bir dönemdir. Şairin gerek sanatsal, gerekse siyasal ufku bu ziyaretle genişlemiştir. Bu dönem, onun şiirinde yeni pencereler açmış, siyasi ideallerinin gerçekleşeceğine dair umudunu pekiştirmiştir. Makalede Nâzım Hikmet’in gençliğinde, ilk kez Sovyetler Birliği seyahatine çıktığında, Gürcistan’ın kentleri, Batum ve Tiflis’te geçirdiği zaman üzerinde durulmuştur. Nâzım Hikmet’in yol arkadaşı Vâlâ Nureddin ile birlikte Gürcistan’da geçirdiği süreçte karşılaştığı ve ilişki kurduğu, gerek Gürcü gerekse Türk şahsiyetlere yer verilmiştir. Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’ne yeni üye olmuş bir devlet olarak Gürcistan, siyasal, kültürel ve toplumsal hayat tecrübesi bakımından Nâzım Hikmet’in merak alanıdır. Bu ülkede geçirdiği günlerde yaşadıkları, Nâzım Hikmet’in siyasal yöneliminin netleşmesini sağlamıştır. Sovyet Gürcistan’ında geçirdiği günler, aynı zamanda, Nâzım Hikmet’in şiirinde yeni arayışların kapısını araladığı bir dönem olmuştur. Nâzım Hikmet, Gürcistan’dan sonra Moskova’ya geçmiş, uzunca bir süre orada yaşamıştır. Makalede Vâlâ Nureddin’in anılarından ve Nâzım Hikmet’in anlatımlarından yararlanılmıştır. Gürcü çevirmenlerin ve Türkologların Nâzım Hikmet’e dair anılarına da yer verilmiştir. Türk ve Gürcü edebiyat ilişkileri, tarihsel akışı içerisinde ele alınmıştır. Gürcistan’da Türkoloji bölümü açılmasıyla birlikte, Türk edebiyatından eserlerin orijinalinden çevrilmesinin imkânları artmıştır. Türkçeden yapılan çeviriler arasında Nâzım Hikmet’in eserleri büyük sayıdadır. Makalede Nâzım Hikmet’in Gürcistan’da yayınlanan eserlerinin çevirileri sıralanmış, bu eserlerin en çok hangi yıllarda ve kimler tarafından çevrildiği, hangi mecralarda yayınlandığı da belirtilmiştir. ]]> <![CDATA[Nâzım Hikmet’s visit to Soviet Georgia in 1921th year and days which he spent there are very interesting period of this poet`s biography. The horizonts of his artistry and political views were widened through this visit. This period opened new windows in his poetry and strengthened his beliefs in bringing to reality his political ideals. The article focused on Nâzım Hikmet's youth, time he spent in the cities of Georgia, Batumi and Tbilisi when he first traveled to the Soviet Union. Georgian and Turkish persons, whom Nâzım Hikmet and his companion, Vâlâ Nureddin, had encountered and established relations with during his time in Georgia were included. As a new state of the Union of Soviet Socialist Republics, Georgia was an area of curiosity for Nâzım Hikmet in terms of his political, cultural and social life experiences. All that he experienced during that days made his political orientation clear. The days he spent in Soviet Georgia were also a period when Nâzım Hikmet opened the door to new experiments in his poetry. After Georgia Nâzım Hikmet went to Moscow and lived there for a long time. The article has benefited from Vâlâ Nureddin's memories and Nâzım Hikmet's stories. Memoirs of Georgian translators and Turcologists about Nâzım Hikmet were also included. Turkish and Georgian literary relations are discussed in their historical flow. With the opening of a Turcology department in Georgia, the possibilities for the translations of Turkish literature from their originals have increased. Among translations made from Turkish, works of Nâzım Hikmet have a big percentage. In the article, the translations of Nâzım Hikmet's works published in Georgia were listed, and it was also stated in which years and by whom these works were mostly translated, as well as medias where it was done.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=48745 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[307-324]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/871 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yenilikçi Kültür Şairi Asaf Halet Çelebi Üzerine Bir Araştırma]]> <![CDATA[A Study on Asaf Halet Çelebi- the Innovative Cultural Poet]]> <![CDATA[Mevlüt CEYLAN]]> <![CDATA[Asaf Halet Çelebi, kültür şairi, tasavvuf, nirvana, modern gazal, modern gelenekçi.]]> <![CDATA[Asaf Halet Çelebi, cultural poet, tasawuf, nirvana, modern ghazal, modern traditionalist. ]]> <![CDATA[Bu makale, Asaf Halet Çelebi’nin şiirini ve edebi ürünlerini tahlil etmenin yanısıra, neden çağdaşlarınca kabul görmediğini anlamaya odaklanmaktadır. Çelebi’nin şiirinde masal öğeleri baskın olarak kullandığını, bilindik metaforların yeni bir yorumla okuyucusuyla buluşturduğunu, çağdaşları ile arasına belirgin bir farklılığın duvarlarını ördüğü görülmektedir. Doğu ve Batı kültürünün zenginliğini yapıtlarında yansıtan Çelebi, içinde bulunduğu çevrede yadırganmasına aldırmayan tavırlar sergilemesi, belki de Türk edebiyatında en ilginç ürünler vermesine neden olmuştur. Ülkemizin kültürel anlamda bir yol ayrımına girdiği bir dönemde, çalışmaları ile mazi ve an arasında köprü kurmaya çalışmış, bu da çağdaşlarının eleştiri oklarını üstüne odaklanmasına engel olamamıştır. Şair ve sanatçı kişiliğinin hep önde olmasından dolayı seçimlerde bağımsız adaylığını ilan etmesi, kendisini yakından tanıyan dost ve arkadaşlarını şaşırtmış, baskın edebiyatçı kimliği ile bağdaştırmada zorlanmışlardır. Şair’in kendisini masal dünyasının bir parçası gibi görmesi, masal kahramanlarıyla olağanüstü yolculuklara kanat açması, ülkenin içinde sürüklendiği kültürel değişim, Şair’i hayatın gerçeklerinden çoğu zaman uzaklaştırdığı, kimliğini bulmak için çıktığı yolculuklarda, yaşadığı gerçekler, dinlenmek için uğradığı duraklar olarak değerlendirilebilir. Çocukluğunda Birinci Dünya Savaş’ının yıkımlarına yakından tanıklık etmesi ve ikinci Büyük Savaş’ın iktisadi ve siyasi etkileri, düşünce dünyasında ve şiirlerinde açıkça görülmektedir. Masal ve tasavvuf dünyasına sığınması, Şair’in çevresinde olup-bitenlerden habersiz olduğu anlamı çıkartılamaz. Yazılarını ve şiirlerini yakından yapılacak bir okuma, Şair’in siyasetin toplum üstünde oluşturduğu eğemenliğin de farkında olduğu gözlemlenmektedir.]]> <![CDATA[This article focuses on analysing Asaf Halet Çelebi’s poetry, alongside other written works, as well as understanding why his works were dismissed by most of his contemporary peers. Çelebi’s (Chelebi) poetry style is found to use frequent metaphorical devices, alliteration, and enjambment. Running themes throughout his poetry are mysticism and fairy tale motifs. It is understood that Çelebi was a deeply spiritual and emotional poet, and that his fairy tales motifs were often used in his works with the aim of providing comfort. Spiritual themes in his works stemmed from influences both at home and abroad, as Çelebi used concepts belonging to Islamic Tasawwuf as well as Buddhist Nirvana. Çelebi is confirmed to have been a unique poet for his time, as not only did he write in a never before seen style, but he was also one of the few whose poetry had more Eastern than Western influences. This is found to have been an important factor in the negative reception his work received from his peers, who found his writings strange and without merit. Çelebi also deeply valued preserving knowledge and literature, which is shown in his travels to compile divan poetry about Istanbul as well as his huge accomplishment of translating all 400 of Khayyam’s rubaiyat. This trait of his made him a target for his contemporaries yet again, as the Republic of Turkey at his time was more interested in getting away from the Ottoman Empire’s past than embracing it.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=48729 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[125-148]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/872 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bestelenen Şiirlerin İz Düşümü ve Klasik Türk Şiirinde Mutribin Sazından Şiirler]]> <![CDATA[The Trace Of Composed Poems and Poetry From Mutrıb Perıod In Classıc Turkısh Poetry]]> <![CDATA[Özlem ERCAN]]> <![CDATA[Klasik Türk Şiiri, beste, şiir, şiir meclisi, mutrib.]]> <![CDATA[Classical Turkish Poetry, composition, poem, poetry council, mutrib.]]> <![CDATA[Arap ve Fars kültüründe yer alan şiir-musiki birlikteliği, Türk kültüründe İslâmiyet öncesi dönemde belirli bir çalgı eşliğinde ozan, baksı, kam adını alan halk şairleri tarafından icra edilen şiirler olarak İslâmiyet sonrası dönemde de devam eder. Nağmeyle sunulan şiirler, daha sonraki dönemlerde klasik Türk şiirinin gelişip büyümesinde etkili olan meclislerin vazgeçilmez ögelerinden olur. Gazel ve murabba türünde şiirler, musiki eşliğinde meclislerde icra edilirken şiirlere ve tezkirelere yansıyan sahnelerden anlaşıldığı üzere bu yolda belli bir geleneğin de oluştuğu görülür. Yüzyıl gözetilmeksizin divan ve şuara tezkirelerinde yapılan taramalar neticesinde şair, mutrip, şiir ve beste ilgisine yönelik beyitler tespit edildi. Makalenin giriş bölümünde, klasik Türk şairlerinin musiki yaratma gayretlerini şiirlerinde sık sık dile getirmelerinden hareketle, şairlerin musiki ve şiir bağı hakkındaki fikirlerine yer verildi. Ardından Arap, Fars ve Türk kültüründe bestelenen şiirlerin izleri arandı. Son kısımda ise klasik Türk musikisi ve klasik Türk şiiri arasında bağ kurulduktan sonra şiir ve tezkirelerden yola çıkarak şiirlerin bestelenme usul ve geleneği üzerinde duruldu. Tüm bu bilgilerden hareketle bestelenecek şiirlerde aranan nitelikler ile mutrip, gazelhan ve şairlerde bulunması gereken özellikler ortaya çıkarıldı. Mutriplerin şiirin konusuna uygun makamlar seçip beste yaptıkları, meclisi açarken belli terennümleri tercih ettikleri ve meclislerde hem bestelenen hem de sadece insan sesiyle icra edilen şiirlerle raks edildiği görüldü. ]]> <![CDATA[The combination of poetry and music in Arab and Persian cultures continues in the post-Islamic period as poems performed by folk poets named poet, baksi, kam, accompanied by a certain instrument in Turkish culture in the pre-Islamic period. Poems presented with tune become indispensable elements of the assemblies that have influenced the development and growth of classical Turkish poetry in later periods. As can be seen from the scenes reflected in poems and tezkires, while poems such as gazel and murabba were performed in assemblies accompanied by music, it is seen that a certain tradition was formed in this way. Regardless of the century, as a result of the scans made in the divan and tezkires, couplets for the interest of poet, mutrip, poetry and composition were determined. In the introduction part of the article, based on the frequent expressions of classical Turkish poet’s efforts to create music in their poems, the poet’s ideas about the connection of music and poetry were included. Then the traces of poems composed in Arab, Persian and Turkish culture were sought. In the last part, after establishing a connection between classical Turkish music and classical Turkish poetry, the composition method and tradition of poems based on poems and tezkires was emphasized. Based on all this information, the qualities sought in the poems to be composed and the features that should be found in mutrip, gazelhan and poets were revealed. It was seen that mutrips chose appropriate makams and composed compositions suitable for the subject of the poem, preferred certain chants when opening the assembly, and danced with both poems composed and poems performed only with the human voice. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=48498 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[223-250]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/873 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Toplumsal Bakış Açısının Yansımalarını İçeren Çingenelerle İlgili Söz Varlıkları]]> <![CDATA[Word Assets about Gypsies Containing Reflections of Social Perspective]]> <![CDATA[Merve ERGÜT]]> <![CDATA[Türk dili, söylem çözümlemesi, söz varlığı, Çingene, ötekileştirme.]]> <![CDATA[Turkish language, discourse analysis, word asset, Gypsy, othering.]]> <![CDATA[Bir toplumun varlıklara ve kavramlara karşılık bulmak; iletişim kurmak için oluşturduğu temel söz varlığı, bünyesinde o topluma ait şifreler barındırır. Toplumların yaşayış şekilleri ve düşünce yapılarının ürünleri olan bu şifreler, toplumu oluşturan insanların olay ve durumlara bakış açılarını ortaya koyar. Farklı zaman ve mekânlarda şekillenen tarihsel süreçler, toplumların yorumlama biçimleri, yaygın duygu ve düşünceleri, değer yargıları üzerinde etkilidir. Dili oluşturan sözcükler, atasözleri, deyimler, kalıplaşmış yapılar, dili kullanan topluluğun hayatı algılama biçimlerinin zamanla nasıl değiştiğini veya içinde bulundukları zamanda neyi nasıl konumlandırdıklarını gösteren önemli belgeler içerir. Bir toplumun kendini ve ötekileri nasıl tanımladığını, resmî ideolojinin dil üstünde nasıl etkiler bıraktığını görebilmek için söz varlığı unsurlarına bakmak gerekir. Çünkü her dil, varlık bulduğu toplumun karakterini yansıtır; insanların dünyayı nasıl anlamlandırdığını gözler önüne serer. Dili konuşan her birey, dilin kültür atmosferini, öncelikli gördüğü şeyleri ortaya koyar. Kuşaktan kuşağa aktarım yoluyla değişip gelişen dil, toplumun inançlarını, kavramlar dünyasını barındıran bir söylem oluştururken resmî ideolojinin düşünce kalıplarından etkilenir. Bu ideolojilerin nasıl oluştuğu, kuşaklara nasıl aktarıldığı ve zamanla nelerden etkilenip neleri değiştirdiği, toplumsal etkileşimin ürünü olan dil ve söylemde kendini gösterir. Bu çalışmada, Türk toplumunun düşünce yapısının izlerini taşıyan Çingenlerle ilgili söz varlıkları üzerinde durulacak, Çingene sözünün hayvan, bitki, renk, giyim, yiyecek adlarına hangi amaçla eklendiği sosyal, toplumsal, siyasal ve kültürel bağlam esas alınarak söylem çözümlemesi yöntemiyle değerlendirilecektir.]]> <![CDATA[The basic vocabulary presence created by a society to find responses and to communicate with entities and concepts contains the codes of that society. These codes, which are the products of life styles and thinking structures of societies, reveal the perspectives of the people who make up the society to events and situations. Historical processes that take shape in different times and places are effective on the interpretation styles of societies, common feelings and thoughts, and value judgments. Words, proverbs, idioms, and stereotypes that make up the language contain important documents showing how the community's perception of life has changed over time, or what and how they are positioned in their time. In order to see how a society defines itself and others, and how the official ideology affects language, one has to look at its vocabulary. Because every language reflects the character of the society in which it exists, revealing how people make sense of the world. Every individual who speaks the language reveals the cultural atmosphere of the language, the things they see first. The language, which changes and develops through the transmission from generation to generation, is influenced by the thought patterns of the official ideology while forming a discourse that includes the beliefs of the society and the world of concepts. How these ideologies are formed, how they are transmitted to generations, and what they are affected and changed over time, manifests itself in language and discourse, which are the products of social interaction. In this study, word assets about Gypsies bearing the traces of the mentality of Turkish society will be dwelled on, and the purpose of adding the word Gypsy to the names of animals, plants, colors, clothing and food will be evaluated by discourse analysis method based on social, political and cultural context.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=48366 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[251-261]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/874 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Geç Osmanlı Toplumunda Sünnet, Tıp ve Erkekliğin Toplumsal İnşası (1872-1922)]]> <![CDATA[Circumcision, Medicine and the Social Construction of Masculinity in the Late Ottoman Society (1872-1922)]]> <![CDATA[Cem DOĞAN]]> <![CDATA[Sünnet, tıp, cerrahi, erkeklik, Osmanlı Toplumu.]]> <![CDATA[Circumcision, medicine, surgery, masculinity, Ottoman Society.]]> <![CDATA[Sünnet çoğu zaman bir dini ritüel olarak görülse de aynı zamanda erkeklik performansına ilişkin önemli öğeleri içeren yeni bir kimlik yaratımı sürecine de işaret eder. Medikal ve inançsal tartışmalar bir kenara bırakıldığında, sünnetin ergenlikten erkekliğe uzanan yolda önemli bir eşik olması bağlamında sosyal bir anlamla yüklü olduğu görülecektir. Bu nedenle, bu cerrahi müdahale sıklıkla bir tür geçiş ritüeline dönüşmekle kalmayıp, ayrıca toplumsal kimliğin inşasında da önemli bir rol oynar. Sünnetli bir erkek akranları tarafından eksiksiz olarak görülecektir. Zira hayatının geri kalan kısmında fiziksel olarak yerine getirmesi gereken başka bir bütünleyici kalmamıştır. Bu, onun ilerleyen yıllarda kazalar ya da ekstrem olaylar sonucu fiziksel deformasyona uğramadıkça hiç değişmeyeceği anlamına gelmektedir. Bununla birlikte, henüz sünnet edilmemiş bir erkeğin yaşı ilerledikçe ve ergenliğe geçişle birlikte cinsel tatmin arayışına ilişkin emareler ortaya çıktıkça sünnet daha geniş bir bağlama oturacaktır. Sünnet, erkek ve dişiyi birbirinden ayırmaya yarayan bir ölçek olmakla kalmayarak grupsal bir aidiyet bilincini de vurgular. Bu bağlamda, sünnet, çocuğu sosyal çevresinde bir hiyerarşi zinciri teşkil eden politik bir tayfın içine çeker. Son ama çok önemli bir nokta ise sünnetin daima birikime dayanan bir uzmanlık alanında yer aldığı, bu yüzden de çoğu zaman aynı biçim ve anlama sahip olsa da tıp alanında gözlemlenen teknik, ruhsal ve profesyonel gelişmelerden etkilendiği de hatırda tutulmalıdır. Bu makale, mediko-politik bir aygıt olarak sünnete ilişkin değişen imgeleri analiz etmeyi ve sünnetin geç Osmanlı toplumunda muhtelif gruplar arasındaki sınırı çizmek açısından özgün bir yol olduğunu öne sürmektedir. ]]> <![CDATA[In spite of the fact that the male circumcision seems to be a religious ritual most of the time, it also indicates the creation of a new social identity in which includes important elements related to the performances of masculinity. Apart from the medical and religious debates, circumcision has a considerable social meaning in terms of being a threshold in transition from puberty to manhood. Therefore, this surgical procedure usually turns into a common ritual of passage to celebrate and a process of construction of social identity as a newly man. A circumcised male is to be seen as a whole by his counterparts, because there is no more physical completion for him during the rest of his life. This means he will not change one little bit in the following years except some extraordinary situations or accidents that could disfigure him. Along with this, circumcision makes a greater sense as long as the uncircumcised male gets older and particularly when he grows into a adolescent by becoming aware of his sexual capacity with the need of sexual acts. Custom of circumcision fabricates an imaginary splitting point in order to define not only masculine from the feminine but a state of belonging to a certain community as well. In this respect, circumcision draws the boy within a political spectrum that constructs a chain of hierarchy between the main components of his social environment. Last but not the least, it should be noted that circumcision has always been a cumulative area of expertise, and thus, as well as being mostly the same shape and meaning, circumcision has also been in dependency of technical, mental and professional developments of medicine. This article suggests to expose the changing images of male circumcision as a medico-political apparatus and a unique way to set the boundaries among different groups in the late Ottoman society.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=48189 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[207-221]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/875 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sesler Dergisinin İlk Sayısında Sosyalist Realizm]]> <![CDATA[Socialist Realism in the First Issue of Sesler Journal]]> <![CDATA[Murat Yusuf ÖNEM]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, Edebiyat tarihi, Sesler dergisi, Sosyalist realizm, Balkanlar.]]> <![CDATA[New Turkish literature, Literary history, Sesler journal, Socialist realism, The Balkans.]]> <![CDATA[Sesler, Makedonya Türkleri için olduğu kadar tüm Balkan Türklüğü için önemli bir dergidir. Üsküp'te Latin alfabesi ile Türkçe olarak çıkarılan dergi Aralık 1965'te ilk sayısını yayımlar. Bölgedeki Türk varlığını somut olarak ortaya koyma işlevi ve iddiası açısından bir vazife yüklenmiş olan dergi Balkanlardaki Osmanlı halkları için kültür ve sanat zemini oluşturur. Balkan Savaşları’ndan (1912-1913) sonra Osmanlı İmparatorluğu bölgedeki hakimiyetini tamamen yitirince Türkler gittikçe yalnızlaşırlar. Bundan yaklaşık yüz yıl sonra, XXI. yüzyılın başında, Sesler gibi teşekküllü bir derginin varlık mücadelesi veriyor olması onun Türkler ve Türk edebiyatı için ne kadar değerli olduğunun göstergesidir. Bu makale, Sesler dergisinin ilk sayısında sosyalist gerçekçiliğin ne denli etkin olduğunu somut örneklerle ortaya koymak üzere tanzim edilmiştir. Kültür-sanat-edebiyat dergilerinin ilk sayıları manifesto niteliğindedir. Türk edebiyatında da kitap ön sözleri ve dergi ilk sayıları sanat anlayışını yansıtmakta gelenekleşmiş bir araç olarak kullanılır. Özellikle dergiler belirli bir sanat anlayışı etrafında toplanan şair ve yazarlardan oluşur. İlk sayılar edebi anlayışa istikamet vermek için doğal zemini oluşturur. Sesler’in ilk sayısına da bu nazarla bakmak ve tespitlerde bulunmak derginin edebi, düşünsel dayanak noktalarını anlamak için önemlidir. Derginin yayın hayatına başladığı dönemde sosyalist bir devlet yönetiminin olması Sesler’de sosyalist realizmin izlerinin sürülebileceği fikrini güçlendirmiştir. Özellikle sosyalist gerçekçiliğin izlerinin takip edilecek olması Makedonya'daki sosyo-politik yapının edebi faaliyetlere tesiri açısından da dikkate değerdir.]]> <![CDATA[Sesler is an important journal for Macedonian Turks as well as for all Balkan Turks. The journal, published in Turkish with the Latin alphabet in Skopje, published its first issue in December 1965. The journal, which has undertaken a duty in terms of its function and claim to reveal the Turkish presence in the region, constitutes the culture and art ground for the Ottoman peoples in the Balkans. After the Balkan Wars (1912-1913), when the Ottoman Empire completely lost its dominance in the region, the Turks became increasingly isolated. About a hundred years from now, at the beginning of the 21st the century, the struggle for existence of a well-organized journal like Sesler is an indication of how valuable it is to Turks and Turkish literature. This article was edited in the first issue of Sesler journal to give concrete examples of how effective socialist realism was. The first issues of culture-art-literature journals are in the nature of manifesto. In Turkish literature, preface and first issues of journals are used as a traditional tool to reflect the understanding of art. Those journals are composed of poets and writers gathered with a specific artistic understanding. The first numbers form the natural ground to give direction to literary understanding. It is important to look at the first issue of Sesler from this point of view and to make determinations, for the intellectual foundations of the journal. The existence of a socialist state administration in which the journal started its publication has strengthened the idea that socialist realism can be traced in Sesler. If socialist realism is to be followed, it is a value that can be transformed into literary activities within the influence of the socio-political structure in Macedonia.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=48169 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[393-405]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/876 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ahmet Şevki’ nin Leyla ile Mecnun Adlı Tiyatrosunda Diyaloğa Dayalı Sezdirimler, Edimbilim Çalışması]]> <![CDATA[Conversational Implicature In Majnun Layla Play by Ahmed Shawqi Pragmatic Study]]> <![CDATA[İhab Said İbrahim İBRAHİM]]> <![CDATA[Dilbilim, konuşmaya dayalı sezdirim, İşbirliği İlkesi, Grice, Mecnûn-u Leylâ, Ahmed Şevkî.]]> <![CDATA[Linguistics, conversational implicature, cooperative principle, Grice, Majnun Layla, Ahmed Shawqi.]]> <![CDATA[Konuşmaya dayalı sezdirimler, edimbilim çalışmalarının en önemli kavramlarından biri olarak sayılır. O, diyaloğun başarısının sağlanması veya taraflarının onu başarılı kılmalarına yardımcı olmakla ilgilenir. Zira konuşmacının sözü her durumda niyetiyle örtüşmemez. Bu durumda ifadelerinin niyetlerine uymaması durumunda muhataplar arasındaki diyalog sürecinin başarısı için Paul Grice’ ın koyduğu kuralların önemi ortaya çıkmaktadır. bu çalışma, bu kuralları incelemesi ve Arapça diyalog metinlerinden birinde göstermesiyle önem kazanır. Bu çalışma, Dilbilim alanlarından biri olan Edimbilim çalışmalarının en önemli kavramlarından biri “Konuşmaya Dayalı Sezdirim” kavramını, Arap Dili mirasında diyalog özelliklerine sahip olan metinlerden birine uygulamayı hedeflemektedir. Bunun için Ahmed Şevkî’ nin Mecnûn-u Leylâ tiyatrosu seçilmiştir. Zira metin, bir yandan Ahmet Şevkî’ nin şekillendirdiği dramatik tiyatro yapısıyla içerisinde çeşitli diyalog tarafları içermektedir. Bir yandan da bu tarafları diyaloglarında, Grice’ in tesis ettiği diyalog kurallarının ihlali vasıtasıyla elde edilen ve açık olmayan birçok anlamı örtük olarak içermeye iten çeşitli meseleler içermektedir. Bu çalışma, giriş bölümünde konuşmaya dayalı sezdirimler olgusunun edimbilim çalışmalarındaki tanımını, doğuşunu, Gric’ın başarılı bir diyalog için ortaya koyduğu kuralları ele almaktadır. Çalışma daha sonra bu kuralların Mecnun-u Leyla tiyatosundaki diyaloglarda nasıl çiğnendiğine dair örnekleri incelemiş ve diyalogda bu ihlallerden doğan sezdirime dayalı anlamları içine bulunduğu bağlamdan yardım alarak açıklamıştır. Bu bölümü sonuç ve araştırmada yararlanılan kaynakların listesi izlemiştir.]]> <![CDATA[The conversational implicature is one if the most important concepts of the pragmatic lesson. It aims at achieving a successful conversation or helping its conversers to do so. The spoken words of the converser don't, at all times, be consistent with his intention. Hense, this gives most importance to the rules set by Paul Grice to well activate the conversation between conversers when their spoken words are not the same as their intentions. Accordingly, this study is too important as it pays attention to these rules in one of the conversational texts in the Arabic language. This study aims at applying (Conversational Implicature) on Majnun Layla play, by Ahmed Shawqi. The theatrical structure of the play as written by Ahmad Shawqi included several parties to conversation on one hand, and several issues that make these parties use in their conversations a lot of implicit meanings that can be understood by violating the rules of conversation set by Paul Grice.This study dealt with the definition of the conversational implicature, and the rules set by Paul Grice to achieve a successful conversation. Then I began to trace examples of violating these rules in the dialogues of the play Majnun Layla, and to clarify the meanings according to the conversational implicature as a result of that violation, using the context.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=48153 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[335-358]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/877 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Françoise Sagan’ın Hoş Geldin Hüzün Adlı Romanında Elektra Kompleksi’nin İzleri]]> <![CDATA[The Traces of the Electra Complex in the Novel Hello Sadness by Françoise Sagan]]> <![CDATA[Ümran TÜRKYILMAZ]]> <![CDATA[Umre Gül NUEVO BOO]]> <![CDATA[Fransız Edebiyatı, Françoise Sagan, Hoş Geldin Hüzün (Bonjour Tristesse), Sigmund Freud, Oedipus Kompleksi, Elektra Kompleksi.]]> <![CDATA[The French Litterature, Françoise Sagan, Hello Sadness (Bonjour Tristesse), Sigmund Freud, Oedipus Complex, Electra Complex.]]> <![CDATA[Françoise Sagan’ın, Paul Eluard’ın şiirinden etkilenerek on sekiz yaşında kaleme aldığı ilk romanı Hoş Geldin Hüzün (Bonjour Tristesse); gençlik yıllarını coşku içinde yaşayan Cécile ve çapkın babası Raymond’un yaşamından oluşan kısa bir kesiti okura sunar. Roman, Cécile, babası ve genç sevgilisi Elsa’nın birlikte tatile çıkması üzerine kurulur. Annesinin yakın arkadaşı olan Anne Larsen’ın da aralarına katılmasının ardından olaylar farklı bir boyut kazanır. Genç kızın, iki yetişkin olan Raymond ve Anne’ın birbirlerine yakınlaşması ile filizlenen aşklarından son derece korkması ve kıskançlığı yüzünden olası bir evliliği engellemek adına hazırladığı oyun etkin bir biçimde ele alınır. Cécile’in babasına duyduğu yoğun sevgi ve bağlılığı da açıkça serimlenir. Hoş Geldin Hüzün’de genç kızın babasına olan bu tutumu, on dokuzuncu yüzyılın etkin isimlerinden <a href="https://www.wikizero.com/tr/Avusturyal%C4%B1lar">Avusturyalı</a> <a href="https://www.wikizero.com/tr/N%C3%B6roloji">nörolog</a> Sigmund Freud’un “Oedipus Komplesi” ile açımlanabilir. Freud tarafından geliştirilen “Oedipus Kompleksi”, psikolojik evre sonucunda, ileriki yaşlarda ortaya çıkan cinsellik ve saldırganlık ögelerinin yer aldığı psikanalitik kuramdır. Daha sonra Neo-Freud’cu dönemde erkek ve kız çocuğu ayrımı yapılır ve kız çocuğu için “Elektra Kompleksi” olarak tanımlanır. Freud bu kavramı benimsememiş olsa dahi, erkek ve kız çocuğu arasındaki ayrımı net bir biçimde ortaya koyması açısından çalışmamızda “Elektra Kompleksi” kavramı kullanılacaktır. Yunan Mitolojisi’ndeki Oedipus mitine dayanan “Oedipus Kompleksi” ve yine aynı şekilde bir başka Yunan miti olan ve adını Elektra’dan alan “Elektra Kompleksi”nde karşı cinsteki ebeveyn sahiplenilirken, kendi cinsinden olan ebeveyn saf dışı edilmeye çalışılır. Bu noktada erek, arzulanılanın elde edilmesi ve ona tek başına sahip olabilmektir. Çocuğun beslediği tüm bu duygu, düşünce, dürtü ve fanteziler, Sagan’ın Hoş Geldin Hüzün’ünde altını çizerek yorumladığı izlekler arasında yerini alır ve romanın sayfalarına en çarpıcı biçimiyle yansır. Psikanalitik kuram bağlamında babaya sahip olma arzusu, zamanla ötekini ortadan kaldırma arzusuna dönüşebildiğinden, Cécile de babasını egemenliği altına alarak onu kendi çizdiği sınırlar içerisinde tutmayı yeğler. Hiç kimse ile paylaşamadığı babasına olan aşırı düşkünlüğü, kaybetme korkusunu da beraberinde getirir. Böylece ortaya çıkan saldırganlık, öteki’ni ortadan kaldırma hırsına dönüşür. Çalışmamızda kişiliğin beş farklı dönemden geçerek geliştiğini öne süren <a href="https://www.wikizero.com/tr/Psikanaliz">psikanalitik kuramın</a> alt dallarından biri olan çocukluk döneminin ardından erişkin dönemde de devam edebilen “Elektra Kompleksi”ni ve insan yaşamına olan etkisini Sagan’ın başkişisi Cécile üzerinden yola çıkarak irdelemeye çalışacağız.]]> <![CDATA[Françoise Sagan’s first novel, Hello Sadness (Bonjour Tristesse), written at the age of eighteen, influenced by Paul Eluard’s poem; presents to the reader a short section of the life of Cécile, who lived her youth with enthusiasm, and her flirtatious father, Raymond. The novel is based on Cécile, her father, and his young lover Elsa going on vacation together. Things take a new turn after her mother’s close friend Anne Larsen joins them. The young girl, because of her extreme fear and jealousy of the love between two adults, Raymond and Anne as a result of their intimacy, in order to prevent a possible marriage, plays a trick on them which is handled effectively. Cécile’s intense love and devotion to his father is also clearly demonstrated. The attitude of the young girl to her father in Hello Sadness can be explained with the “Oedipus Complex” of the Austrian neurologist Sigmund Freud, one of the influential figures of the nineteenth century. The “Oedipus Complex” developed by Freud is a psychoanalytic theory that includes elements of sexuality and aggression that emerge in later ages, as a result of the psychological stage. Later, in the Neo-Freudian period, a distinction was made between boys and girls and defined as the “Electra Complex” for girls. Even if Freud did not interiorize this concept, the concept of “Electra Complex” will be used in our study in order to clearly reveal the distinction between boys and girls. In the “Oedipus Complex” based on the Oedipus myth in Greek Mythology and the “Electra Complex”, which is also another Greek myth and named after Elektra, parents of the opposite sex are interiorized, while the parent of his own sex is tried to be eliminated. At this point, the goal is to achieve what is desired and to have it alone. All these emotions, thoughts, impulses, and fantasies that the child has, take their place among the themes that Sagan underlines in Hello Sadness and reflects on the pages of the novel in the most striking way. In the context of psychoanalytic theory, since the desire to have the father can turn into a desire to eliminate the other in time, Cécile also chooses to bring her father under control and keep him within the boundaries she set. Her extreme devotion to her father, which she cannot share with anyone, brings along the fear of losing. Thus, the emerging aggression turns into an ambition to eliminate the other. In our study, we will try to examine the “Electra Complex”, which is one of the sub-branches of psychoanalytic theory, which suggests that personality develops through five different periods, which can continue after childhood in adulthood, and its effect on human life through Sagan’s protagonist, Cécile.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=48027 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[467-483]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/878 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fethiye Ağzından Türkiye Türkçesi Ağızlarına Bir Kargış/Beddua Eki: {-(y)AsIcIk}*]]> <![CDATA[An Imprecate Suffix from Fethiye Dialect to Turkey’s Turkish: {-(y)AsIcIk}]]> <![CDATA[Serdar BULUT]]> <![CDATA[{-(y)AsIcIk}, Kargış/Beddua, Türkiye Türkçesi Ağızları, Kalıp Sözler, Sıfat-Fiil Eki]]> <![CDATA[{-(y)AsIcIk}, Imprecate/Curse, Turkey’s Turkish Dialects, Formulaic Expressions, Verbal-Adjectival Suffix]]> <![CDATA[Türkçede kargış olarak da adlandırılan beddua, Farsça ‘bed’ sözcüğü ile Arapça ‘dua’ sözcüğünün birleşmesinden oluşmuştur ve ‘kötü dua, kötü dilek’ anlamlarına gelmektedir. Kargış/Beddua, çaresiz olan, acı çeken, kötülüğe maruz kalan bir insanın rahatlamak, teskin olmak gayesiyle söylediği kötü düşünce ve dilekleri kapsayan, söze orijinallik veren, ifadeyi güçlendiren kalıplaşmış sözler olarak tanımlanmaktadır. Kısaca kötü dilek anlamına gelen sözcük, “ah, bedat, ilenç, inkisar, kargış, lanet” gibi adlarla da anılmaktadır. Kargışlarda/Beddualarda, kargışçılar/bedduacılar etkin değildir. Kargışçılar/Bedduacılar, vermek istedikleri cezayı verebilecek güç, yetenek ve imkâna sahip değildir. Bu yüzden kargış/beddua ettikleri kişilere verilecek cezanın Allah tarafından verilmesini dilerler. Bu çalışmamızda Türkiye Türkçesi ağızlarında çok görülmeseler de özellikle Muğla’nın Fethiye ilçesi ağızlarında rastlanan kargış/beddua eki {-(y)AsIcIk} ve bu ek ile yapılan kargış/beddualar üzerinde durulacaktır. Bu kargış/beddua eki {-(y)AsIcIk}, Türkiye Türkçesi ağızlarında çokça rastlanan kargış/beddua eki {-(y)AsIcA}’nın farklı bir biçimidir. Anlam ve yapı itibariyle iki ek de aynı düzlemdedir. Bu ekle yapılan kargışlar/beddualar birçok konuda söylenebilmektedir. Bunlardan bazıları şu şekildedir: “Aklı çıvasıcık, çenesi kopasıcık, sesi soluğu çıkmayasıcık, sesi yer altından gelesicik, konuşmaz olasıcık, dillere düşesicik, cehennem kütüğü olasıcık, kurşunlara gerilesicik.”{-(y)AsIcIk} eki, istek işlevli bir sıfat fiil eki olan {-(y)AsI}’nın küçültme eki {+cIk} ile kuvvetlendirilmesi sonucu oluşan bir kargış/beddua ekidir. Bu ek, yapı itibariyle bir zarf fiil görünümü verse de görev yönünden bir sıfat-fiildir. Bunu ekin sıfat tamlamasının sıfat kısmını oluşturmasından hareketle söyleyebilmekteyiz. Bu durumu “kör olasıcık (adam), çenesi kopasıcık (kadın)” örneklerindeki kullanımlar göstermektedir. Bu özelliği ile sadece kargışlarda/beddualarda görülen bu ek, birleşik bir sıfat-fiil eki olarak düşünülebileceği gibi özellikle ve sadece kargışlar/beddualar ürettiği için kargış/beddua eki olarak literatüre girebilir.]]> <![CDATA[Curse (beddua), which is named as (kargış) imprecation, derives from combination of two words - Persian ‘bed’ and Arabic ‘dua’. It means ‘bad pray’ or ‘bad wish’. Imprecation and Curse can be defined as the cliché words that reinforces the expression, giving the words originality, relaxing the speaker and involving bad ideas and wishes. They can be used in order to sooth the sufferer and the object of the mischief, the desperate person and the like.  In short, they can be accompanied with the words ‘lament, ill-lament, malediction, refraction, imprecation and damnation’ which also mean bad wish. In imprecations and curses usually the person who imprecates and curses are not active. People who imprecate and curse do have the power, ability and possibility to give the punishment they wished. Thus they wish the people who they wished to curse or imprecate to be punished by the God. In this study, it is aimed to, even though it is not common in Turkey’s Turkish dialect, the imprecate and curse suffix {-(y)AsIcIk}, which is found in the dialect Fethiye district of Muğla province and the imprecations and curses made with this suffix. This imprecate and curse suffix {-(y)AsIcIk} is a different form of the imprecate and curse suffix {-(y)AsIcA}. In semantic value and structure these two suffixes are on the same level. All imprecates and curses can be told on many situations. Some of these are; ‘Aklı çıvasıcık (God takes your mind awa), çenesi kopasıcık (God pulls your jaw away), sesi soluğu çıkmayasıcık (God takes your breath and voice), sesi yer altından gelesicik (Gad lets your voice come from underworld), konuşmaz olasıcık (God makes you speechless), dillere düşesicik (God makes you be talked about), cehennem kütüğü olasıcık (God makes you burned in hell), kurşunlara gerilesicik (God makes you be shot).” {-(y)AsIcIk} suffix is an imprecate and curse suffix formed as a result of strengthening the verbal adjectival and subjunctive functioning suffix {-(y)AsI} with diminutive suffix {+cIk}. Even though this suffix gives the impression of a gerundium, it gives the function of a verbal adjectival. We could say that from the fact it constitutes the adjectival element of the adjective clause. It could be demonstrated from the examples of ‘kör olasıcık (adam) (God makes him blind), çenesi kopasıcık (kadın) God pulls her jaw away). While it could be considered as a verbal-adjectival suffix, this suffix which is only found in imprecates and curses, could also enter the literature as a imprecate and curse suffix since it is only and particularly used in imprecates and curses.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=47891 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1711-1733 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/879 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yahya Bey’in Şiirlerindeki Kartal Arnavutların Ulusal Sembolü mü?]]> <![CDATA[Is the Eagle in Jahja Bej's Poems the National Symbol of the Albanians?]]> <![CDATA[Recep GÖKKAYA]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Dukaginzâde Yahya Bey, Arnavut, Kartal Sembolü, Eleştiri.]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Jahja Bej Dukagjini, Albanian, eagle symbol, criticism.]]> <![CDATA[XVI. asır Türk Edebiyatı şairlerinden Dukaginzâde Yahya Bey’in edebiyat tarihimizde dikkat çeken özelliklerinden biri, şiirlerindeki Arnavutluk vurgusudur. Eserlerinde Arnavut oluşuyla ilgili verdiği bilgilere şimdiye dek birçok kez değinilmiş fakat şiirlerindeki kartal teşbihi üzerinde bugüne kadar durulmamıştır. Hâlbuki Yahya Bey’in Arnavut ve kartal kelimeleri arasında kurduğu bağlamın tezahürünü bugün dahi Arnavutların dilinde, kültüründe hatta bayrağında görmek mümkündür. Bu nedenle şiirlerinde, memleketini ve milliyetini ifade ettiği taşlı yer ve Arnavud kelimeleri ile kartal anlamındaki şâhîn, şehbâz ve bâz sözcüklerinin birçok defa bir arada kullanıldığı görülür. Şairin şiirlerinde geçen bu ayrıntının yanı sıra, araştırılması ve incelenmesi gereken bir diğer konu ise onun Arnavutluk vurgusu sebebiyle tenkit edilip edilmediğidir. Zira XVI. asırdaki milliyet algısı ve Osmanlı topraklarındaki dinî, sosyal, etnik tablo dikkate alındığında alt kimliğini defalarca vurgulayan bir şairin toplum nazarında kavmiyetçi olarak addedilebilecek söylemleri tepkisiz kalmamış olmalıdır. Bu düşüncelerle üç kısma ayrılan çalışmamızın ilk bölümünde şairin Arnavut oluşunu bildirdiği beyitleri üzerinde durulmuştur. İkinci kısımda kartal sembolünün Arnavut tarihindeki geçmişine değinilmiş ve bu sembolün Yahya Bey’in şiirindeki yansımaları incelenmiştir. Son bölümdeyse, ulus vurgusundan dolayı eleştirilmiş olma ihtimali değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, Yahya Bey’in millî söylemleriyle ilgili birtakım detayların tespit edilmesi ve elde edilen bulguların ilk defa bu çalışmada ele alınmasıyla, şair üzerine yapılan araştırmalara katkı sunmaya gayret edilmiştir.]]> <![CDATA[One of the remarkable features of Jahja Bej Dukagjini, a poet of XVIth century Turkish Literature, is the emphasis of Albania in his poems. It is mentioned that he is of Albanian origin has been mentioned in many studies until now. However, the analogy of the eagle used by Jahja Bej in his poems, in proportion to his nationality, has not been emphasized until today. However, it is still possible to see the contextual relationship he established between the words "Albanian - Eagle" in the language, culture and flag of Albanians even today. For this reason, it is seen that he used the words stony place and Alban, in which he expresses his hometown and nationality, and the words Shāhīn, Shah-bāz and Bāz in the meaning of “eagle”. In addition to this detail in the poetry of the poet, another subject to be investigated and examined is whether it was criticized due to the Albanian emphasis. XVIth Considering the perception of nationality in the century and the religious, social, ethnic picture in the Ottoman lands, the discourses of a poet who repeatedly emphasized his sub-identity should not remain unresponsive. In line with these issues, our study is divided into three sections. In the first part of our study, the couplets in which the poet stated his being Albanian were emphasized. In the second part, the history of the eagle symbol in Albanian history is mentioned and the reflections of this symbol in Jahja Bej's poetry are examined. In the last part, starting from a few couplets in Dīwān, the possibility of Jahja Bej being criticized during his time due to the nation's emphasis was evaluated. As a result, by addressing these details, an attempt was made to contribute to the research on the poetry of Jahja Bej Dukagjini.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=47829 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[325-334]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/880 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arap Lehçelerindeki Fonetik Heceler ile Vurgunun Değişmesi ve Kur’an’ı Kerimin Etkisi]]> <![CDATA[The Transformation of Phonemic Syllables, The Transmission of Stress in The Arabic Dialects, And Influenced by The Quran]]> <![CDATA[Kerim FARUK]]> <![CDATA[Arap lehçeleri, fonetik heceler; vurgu, etkileme, dönüşüm, yer değiştirme, Kur’an.]]> <![CDATA[Arabic dialects, phonemic syllables, stress, influence, transformation, transmission, Quran.]]> <![CDATA[Bu çalışma, Arap lehçelerinde meydana gelen fonetik hecelerin entegrasyonu ile vurgunun sözcüklerin sonuna gelmesini ele almaktadır. Bu iki olgunun lehçelerde bıraktığı etkiyi tespit etmek amacıyla Kur’an ayetleri incelenmiştir. Araştırma; Arap lehçelerin, kullanılan kelimelerde birbirine benzer farklı fonetik heceleri birleştimeye eğilimli olduğuna ulaşmıştır. Birleştirme işlemiyle beraber fonetik uzun heceler yerine daha kısa fonetik heceler kullanılmaktadır. Bu olayın yapılmasının sebebi ise konuşmada kolaylık sağlamaktır. Araştırma; Arap lehçererin, farklı fonetik heceleri birleştirme işlemiyle birlikte daha uzun fonetik heceleri kullanma eğiliminde de olduğuna ulaşmıştır. Burada dinleyicinin daha iyi algılamsı amaçlanıldığı için vurgular kelimenin sonuna yapılır. Araştırma şu bölümlere ayrılmaktadır: çalışmanın tanımı, önemi, amacı, yöntemi ve planını ele alan bir ön söz; fonetik hecelerin tanımı, vurgunun tanımı ve kullanıldığı yerleri ele alan bir giriş bölümü bulunmaktadır. Bununla birlikte dört tane araştırma konusu bulunmaktadır. Birincisi, Arapçada fonetik hecelerin benzeşmesinden bahsetmektedir. İkinci ve üçüncü araştırma konusu ise lehçelerin, dördüncü ve beşinci türden olan fonetik heceleri kullanma eğiliminden ve buna göre vurgunun yer değiştirmesinden bahsetmektedir. Dördüncü araştırma konusu ise Kur’an’ı kerim’in, modern Arap lehçelerinde bulunan hecelerin dönüşümü ve vurguların yer değişimi üzerindeki etkisini ele almaktadır. Ayrıca bu çalışma, ayetlerin sonunda bulunun hecelerin üzerine yapılan ve daha önce yapılmamış bir istatistiği içermektedir. Çalışmanın son kısmında çalışmanın sonuçları ve kaynak listesi bulunmaktadır.]]> <![CDATA[This study is concerned with the two phenomena of merging phonemic syllables and transferring the stress to the last words in modern Arabic dialects. It is also concerned with monitoring these two phenomena at the end of the verses in the Great Qur’an. To highlight the influence of the Great Qur’an on the Arabic dialects from that side. The study is divided into: An introduction that deals with: definition of the study, its importance, objectives, methodology, and plan. An introduction that deals with: the definition of phonemic syllables, the stress and its positions in Arabic language. And four sections, the first deals with: the similarity of phonemic syllables in the Arabic dialects. The second and third topic deals with the tendency of dialects to introduce syllables of the fourth and fifth type in words, To make the stress on the last sound in the word. The fourth topic deals with the impact of the Qur’an on modern Arabic dialects, in terms of phonemic transitions and stress transmissions. The bottom line of this topic is an unprecedented count of phonemic syllables at the end of the Qur’anic verses. Conclusion summarizes: the findings of the study. And a list of sources and references.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=47786 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[291-306]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/881 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Söylem Analizi; Kadınların Taşıdıkları Pankartlarda Eril Söylemi Yapıbozuma Uğratan Dişil Söylem]]> <![CDATA[An Analysis of Discourse; in the Banners They Carry, Women Feminine Discourse Deconstructing Masculine Discourse]]> <![CDATA[Cafer ŞEN]]> <![CDATA[Türk Dili ve Edebiyatı, dişil söylem, eril söylem, kadın olmak, pankart, söylem.]]> <![CDATA[Turkish Language and Literature, feminine discourse, masculine discourse, being a woman, banners, discourse.]]> <![CDATA[Kadınlar, son yıllarda taşıdığı pankartlarda, eril söylemi yapıbozuma uğratarak bu söylemdeki tamamlanmışlık, yeterlik ve mutlaklığının birer yanılsama olduğuna dikkat çekerek eksiklikleri göstermeye çalışırlar. Dişil söylem tamlık ve bütünlüğün imkânsızlığını ortaya koyar. Bu noktada dişil söylemde imkânsız bir tamam, mutlak ve doyum kabul edilir. Çünkü imkânsızlık, kişinin dilsel temsil edilmez kara noktasıdır. Tam olarak ifade edilemez, ancak dile getirildiğinde bile metonimik olarak kısmi parçalar şeklinde algılanır. Dişil söylemin aksine eril söylemde doyumun imkânsız olduğuna dair gerçek askıya alınır. İşte dişil söylem bu yanılsamayı yapıbozuma uğratarak gerçeği söyler. Bu noktada eril söylem hem gerçeğiyle karşı karşıya kalır hem de tatmin edilemeyişini dişile, hatta onun kötülüğüne atfeder. Hâlbuki ister kadın ister erkek olsun temel doyumsuzluk şikâyetinin kaynağı hadımı yaşar ve dilde saklayarak gösterir. Bu noktada dilsel ifadede temsil edilemeyen üzerine her söylem temsil edileni açığa çıkarmayı çabalasa da gizlemeye devam eder. Kadınlar açtıkları pankartlarında, kendileri hakkında eril söylemin ürettiği en sıradan söylemlerle bile sözde özdeşleşerek, eril söylemin kendileri hakkındaki bütün fantezilerini katetmiştir. Böylelikle eril söylemin kadına veya dişil söyleme olan fantezisini elinden alarak hem şiddetinin hem de zevkinin altını oymaya çalışmış, erili de tutunduğundan mahrum bırakmıştır. İşte kadına yönelik şiddetin temelinde dişil söylemin, eril söylemin boşluklarına işaret ederek, tümgüçlülük fantezisini her daim yıkıma uğratma ihtimalidir. ]]> <![CDATA[In recent years, in the banners they carry, women strive to show the deficiencies by deconstructing the masculine discourse and drawing attention to the fact that this discourse's completeness, capability, and absoluteness are illusional. Feminine discourse exposes the impossibility of completeness and wholeness. Impossible integrity, absolute and fulfillment are accepted in feminine discourse. Because impossibility is a person's black spot that is not linguistically represented. It cannot be sufficiently expressed but is recognized metonymically as partial parts, even if expressed. Contrary to feminine discourse, the impossibility of this satisfaction is suspended in a masculine course. The feminine discourse reveals the truth by deconstructing this illusion. The masculine discourse confronts its reality and attributes its dissatisfaction to the feminine discourse, even the wickedness of the feminine discourse. In their banners, women traversed all the masculine discourse fantasies about themselves, identifying with the common discourse produced by the masculine discourse about themselves. Therefore, they tried to undermine both the violence and the pleasure of the masculine discourse by taking away the masculine discourse's fantasy against the female or feminine discourse and deprived the masculine of his asset The foundation of the violence against women is the possibility of the feminine discourse to destroy the omnipotence phantasy by highlighting the gaps of the masculine discourse. Nevertheless, the source of the primary complaint of dissatisfaction is displayed in the language by hiding it. Every discourse on what is not represented in linguistic expression continues to hide even though it strives to explain what is depicted. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=47588 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[439-450]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/882 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sevim Ak’ın Çocuk Romanlarında Toplumsal Cinsiyet Rolleri Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[A Review of Social Gender Roles in Sevim Ak’s Children's Novels]]> <![CDATA[Ezgi KAPKINER]]> <![CDATA[Hülya YAZICI]]> <![CDATA[Çocuk edebiyatı, çocuk kitapları, cinsiyet, toplumsal cinsiyet, toplumsal cinsiyet eşitliği]]> <![CDATA[Children's literature, children's books, gender, social gender, social gender equality]]> <![CDATA[Bu çalışma, Sevim Ak’ın çocuk romanlarındaki toplumsal cinsiyet rollerinin nasıl yansıtıldığının belirlenmesini amaçlamıştır. Bu amaç kapsamında incelenen kitaplarda yer alan farklı cinsiyetlerdeki karakterlerin yaptıkları iş ve mesleklerin; yaptıkları ev işlerinin ve karakterlerin kişilik özelliklerinin nasıl yansıtıldığı sorularına yanıt aranmıştır.  Araştırmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Yazarın on altı çocuk romanı araştırmanın çalışma grubunu oluşturmuştur Veriler, nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi yoluyla toplanmış, betimsel olarak çözümlenmiştir. Araştırma sonunda elde edilen bulgulara göre kadın karakterler hemşire, öğretmen, sekreter, terzi, kuaför… gibi iş ve meslek grupları içinde gösterilirken erkek karakterler de geleneksel toplumsal cinsiyet algısına göre doktor, polis, tamirci, denizci, esnaf… gibi iş ve meslekler içinde yansıtılmıştır. Kitaplarda farklı cinsiyetlerdeki karakterlerin ev işlerini paylaşma sorumluluğu göz önüne alındığında ev işlerinden genellikle annenin ya da evde bulundan kadının sorumlu olduğu alışveriş, tamirat gibi işleri ise erkek karakterlerin yaptığı belirlenmiştir. Kitaplarda kadın karakterler edilgen, utangaç, merhametli, geveze, kıskanç, duygusal ve meraklı gibi toplumsal cinsiyet algısını yansıtır kişilik özelliklerinde çizilirken bazı kadın karakterler de öfkeli, anlayışsız, merhametsiz ve cesur olarak gösterilmiştir. Erkek karakterler için de durum böyledir. Kavgacı, sinirli, otoriter, kıskanç ve güçlü gibi toplumsal cinsiyet algısına yönelik kişilik sergileyen erkek karakterlerin yanında neşeli, sakin, duygusal ve meraklı gibi kişilik özelliği gösteren karakterler de kitaplarda yer almıştır. Araştırmanın sonunda yazarın karakterlerini oluştururken toplumsal cinsiyet algısına bağlı olarak oluşturduğu ve yansıttığı söylenebilir.]]> <![CDATA[This study aims to determine how social gender roles are reflected in Sevim Ak’s children’s novels. Answers were sought to the questions of how work and professions of characters of different genders in the novels examined within the scope of this purpose, and how personality characteristics of their household tasks and characters are reflected.  In the research, qualitative research method was employed. Sixteen children’s novels by the author made up the study group of the research. The data were collected by means document analysis method from qualitative research methods, and findings were analyzed descriptively. According to the findings obtained at the end of the research, while female characters were reflected within professional groups such as nurses, teachers, secretaries, tailors etc., male characters were reflected in business and professional groups such as doctors, police, mechanics, sailors, tradesmen according to the traditional gender perception. Given the responsibility of sharing household chores for characters of different genders in these novels, it was determined that the mother or the woman who is in the house is usually responsible for household chores, while male characters do things such as shopping and repairs. In these novels, while female characters were drawn in personality traits that reflect gender perception such as passive, shy, compassionate, chatty, jealous, emotional and curious, while some female characters were shown to be angry, inconsiderate, ruthless and courageous. That was also the case with male characters. In addition to male characters who exhibited personality towards social gender perception, such as brawling, angry, authoritarian, jealous and powerful, characters with personality traits such as cheerful, calm, emotional and curious were also depicted in these books. As a result of the research, it can be said that the author created and reflected his characters based on social gender perception.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=47535 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[2161-2176]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/883 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Formation à la Traduction Spécialisée en Turquie : Analyse des Programmes de Licence en Traduction selon les Approches Contemporaines]]> <![CDATA[Specialized Translation Training in Turkey: Analysis of Translation and Interpretation Programs within the context of Contemporary Approaches]]> <![CDATA[Mete Tahsin KUŞGÖZ]]> <![CDATA[Ceylan YILDIRIM]]> <![CDATA[traductologie, traduction spécialisée, formation à la traduction spécialisée, cours de traduction spécialisée, TAO, terminologie, Turquie]]> <![CDATA[translation studies, specialized translation, specialized translation training, specialized translation courses, CAT, terminology, Turkey]]> <![CDATA[L’objectif de cet article est d’analyser la formation à la traduction spécialisée en Turquie selon des approches contemporaines. Pour cela, les programmes de licence en traduction en Turquie sont analysés selon des critères bien définis à la lumière d’approches contemporaines de didactique portant sur la formation à la traduction spécialisée. Une analyse statistique descriptive est adoptée pour montrer les résultats de la recherche réalisée dans le cadre de cette étude en nous référant à des graphiques statistiques. Par conséquent, propose-on des cours de terminologie et de TAO dans les programmes de licence de traduction en Turquie ? Sont-ils obligatoires ou optionnels sachant que ces derniers revêtent d’une grande importance pour la traduction spécialisée ? Le travail terminologique et les outils de TAO sont-ils intégrés aux cours de traduction spécialisée étudiés dans les programmes de traduction ? Les résultats de la recherche montrent que la moitié des programmes de traduction en Turquie proposent un cours de terminologie etdans la plupart des programmes de traduction, il y a un cours de TAO. Moins de la moitié des cours de terminologie ainsi que la plupart des cours de TAO sont obligatoires. En outre, il est considéré que le travail terminologique est inclus dans le contenu de la plupart des cours de traduction spécialisée étudiés en Turquie. Aussi, il est observable que les outils de TAO sont incorporés aux contenus de très peu de ces cours de traduction spécialisée. Dans le cadre de cette analyse, il est recommandé aux universités de réviser et d’actualiser la formation à la traduction spécialisée selon les approches contemporaines, ce qui sera bénéfique pour l'adaptation des futurs traducteurs au marché de la traduction où la traduction spécialisée gagne une place de plus en plus grandissante.]]> <![CDATA[The purpose of this article is to analyze specialized translation training in Turkey within the context of contemporary approaches on specialized translation training. In order to achieve this goal, the curricula of undergraduate translation & interpretation departments in Turkey are analyzed by the criteria based on the contemporary approaches on specialized translation training. Descriptive statistics method is adopted to show the results of the analysis in statistical graphs. The main criteria for the analysis of specialized translation training are determined from the contemporary approaches as follows: Are there any courses on terminology and computer assisted translation (CAT) in the curricula of translation & interpretation departments in Turkey? With the acknowledgement of the great importance these courses have in terms of teaching specialized translation, are these courses compulsory or elective in the curricula? Are terminology studies and CAT tools integrated into the specialized translation courses? The results show that half of the departments include terminology courses and most departments include TAO courses in their curricula. Among the departments in which these courses are included, terminology courses are compulsory in less than half of the departments whereas most departments have compulsory TAO courses. Moreover, the analysis held on the curricula of translation & interpretation departments in Turkey shows that terminology study integration is achieved in most of the specialized translation courses but the CAT tool integration to the courses is far from being achieved as very few courses have such integration. Under the light of the results of this study, it is noted that universities should revise and update their education methods on specialized translation accordingly with contemporary approaches from which both translation market and future translators would greatly benefit.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=47532 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1933-1950]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/884 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hakas Türklerine Ait Kahramanlık Destanlarında Renk Sembolizmi I: Ak / Beyaz]]> <![CDATA[Colour Symbolisms in the Epics of Khakas Turks I: Ak / Beyaz (White)]]> <![CDATA[Yaprak Pelin ULUIŞIK]]> <![CDATA[Mitoloji, Türk mitolojisi, Türk Şamanizmi, Hakas, destan, kahramanlık destanı, renk, renk sembolizmi, ak, beyaz.]]> <![CDATA[Mythology, Turkish mythology, Turkish Shamanism, Khakas, epic, heroic saga, colour, colour symbolism, white.]]> <![CDATA[Mitolojilerde renk sembolizmi, önemli ve ilgi çekici bir konudur. Renklerin mitolojik metinlerdeki kullanımları incelendiğinde birçok metinde rastlantısal olmayan renk seçimlerinin yapıldığı fark edilmiştir. Türk mitolojisinin ve Şamanizminin renkler konusunda önemli örneklerine sahip olan Hakas destanlarının da rastlantısal olmayan renk seçimleri açısından incelenmesi için yapılan bu çalışmada amaç, Hakas Türklerine ait kahramanlık destanlarında ak/beyaz rengin gizli anlamlarını, taşıdığı mesajları ve sembolik değerini tespit edebilmektir. Makale beş bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde (birinci bölüm) renk terimi açıklanmış ve insanoğlunun rengi kullanmaya başlamasından bilim dünyasının renk ile ilgili çalışmalarına ve tespitlerine kadar olan kısım, bu bölümde verilmiştir. İkinci bölüm, Türk kültür tarihinde renk sembolizminden bahsetmektedir. Üçüncü bölümde, Türk mitolojisinde ve Şamanizminde ak/beyaz renk konusu işlenmiştir. Dördüncü bölümde ise Türkiye Türkçesine aktarılarak yayımlanan Ah Çibek Arığ, Altın Arığ, Altın Çüs, Altın Taycı, Ay Huucın, Han Mirgen, Han Orba, Huban Arığ, Kara Kuzgun ve Öcen Beg adlı kahramanlık destanlarında ak/beyaz rengin kullanımı incelenmiştir ve bu destanlardaki uygun örnekler tespit edilmiştir. Tespit aşamasında Hakas Türklerinin alıptığ nımah adını verdikleri kahramanlık destanlarında anlatılan coğrafi şekiller, destan kahramanlarının yurtları, kahramanlara ait eşyalar, destanlardaki canlı ve cansız varlıklar renk sembolizmi açısından ele alınmıştır. Sonuç bölümünde (beşinci bölüm), dördüncü bölümdeki sembollerden hareketle Hakas kahramanlık destanlarında ak/beyaz renk hakkında değerlendirmeler yapılmıştır. Renk bir örtü olarak düşünülürse Hakas Türklerine ait kahramanlık destanlarında bu örtünün, tanrısal olana işaret etmek amacıyla kullanıldığı sonucuna ulaşılmıştır.]]> <![CDATA[Symbolism of colour in mythologies is of an important and attractive issue. Upon the review of the uses of colours in mythological texts, it was found that non-coincidental colour selections were made in many texts. The Khakas epics have significant examples of Turkish mythology and shamanism in terms of colors. The aim of this study is to examine the epics of Khakas Turks in terms of non-coincidental color choices and to determine the hidden meanings, messages and symbolic value of white color in these epics. The article was made up of five parts. In the introduction part (first part), the term of color was explained and the part starting from the time when humanity began using colors, up to the time of scientific works regarding color was given. In the second part, color symbolism was mentioned in Turkish culture of color. In the second part, colour symbolism was mentioned in Turkish culture of colour. In the third part, the colour of white in Turkish mythology and Turkish Shamanism was discussed. In the fourth part, the use of white colour in the heroic sagas of Ah Çibek Arığ, Altın Arığ, Altın Çüs, Altın Taycı, Ay Huucın, Han Mirgen, Han Orba, Huban Arığ, Kara Kuzgun and Öcen Beg that were translated into Turkey’s Turkish dialect was investigated and suitable examples in these epics were determined. The geographical shapes, the yurts of the epic heroes, the belongings of the heroes, living and non-living beings were investigated in terms of colour symbolism. In the conclusion part (fifth part), depending on the symbols discussed in the fourth part, evaluations were made over white colour in Khakas heroic sagas. Considering colour as a cloth, it was thought that this cloth was used to indicate what was divine in heroic sagas belonging to Khakas Turks.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=47528 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[485-513]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/885 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Umberto Eco’nun Açık Yapıt Adlı Eserinin Çevirilerine Eleştirel Bir Yaklaşım]]> <![CDATA[A Critical Approach to the Translations of Umberto Eco's Open Work]]> <![CDATA[Rabia AKSOY ARIKAN]]> <![CDATA[Dil ve Çeviri, çeviri eleştirisi, Umberto Eco, Açık Yapıt, inceleme. ]]> <![CDATA[Language and Translation, translation criticism, Umberto Eco, Open Work, review.]]> <![CDATA[Umberto Eco hem kendi ülkesinde hem de dünyada tanınan yazar, edebiyatçı, göstergebilimci, tarihçi ve bir halk entelektüelidir. Dönemin önde gelen edebiyatlarını müzik, edebiyat ve görsel sanat örnekleriyle takip ettiği için, bu tür eserlere eleştirel bir yaklaşım sağlayacak bir yöntem önermektedir. Bilimsel ve metodolojik bir bakış açısına dayanan bu çalışmada, erken sanat estetiğinin temelini oluşturan "açıklık" anlayışını vurgular ve sanat eserini anlama sürecini analiz eder. Bu çerçevede, "çokluk", "çoğulluk" ve "çokanlamlılık" kavramlarına özel bir vurgu yaparak, çalışmayı anlamlandırma sürecinde odağı yazardan okuyucuya kaydırır. Bu çalışmada Eco’nun “Açık Yapıt” adlı eserinin farklı çevirmenlerce yapılan çevirilerinin karşılaştırmalı incelemesi yapılacaktır. Makale dil ve çeviri kavramlarına yaklaşımları girişle ve bilgilendirmeyle başlayacak, eserin ülkemizde yapılan çeviri yorumları ve farklı çevirilerinin incelenmesi ile yorumlamalarıyla son bulacaktır. Yapılan çalışmada Eco’nun üzerinde durduğu yöntem ve tekniklerle hareket edilmiş, okur öncelikli bir yaklaşım belirlenmiş, eserin farklı çevirmenlerce yapılan çevirileri eleştirileri yapılmıştır. Çalışmanın amacı yapılan çevirileri eleştirmekten çok, daha iyi okura nasıl ulaşılacağının, okurun anlam dünyasına nasıl daha kolay seslenileceğine dair çözüm önerileri sunmaktır. Eserin Türkçeye üç ayrı çevirisinin olması, buradaki dil ve çeviri macerası çalışmanın temelini teşkil etmiştir. Çevirilerde yapılan hatalar, çevirinin önemini ve farkını anlatmak, böylesi bir eserin hak ettiği değerin verilmesi açısından olumlu bir yaklaşımdır. Buradaki asıl amaç ise çeviri metinlerdeki eksikleri göstermek, bu başyapıtın çevirileri ile ilgili yapıcı eleştirileri sunmak ve anısına katkıda bulunmaktır. Nitekim yapılan her çeviri bir çabadır ve okurla eseri buluşturma amacındadır.]]> <![CDATA[Umberto Eco is a well-known writer, literary scholar, semiologist, historian and public intellectual both in his home country and around the world. As he follows the leading literatures of the period with examples of music, literature and visual art, he proposes a method that will provide a critical approach to such works. Based on a scientific and methodological point of view, this work emphasizes the understanding of "openness", which formed the basis of early artistic aesthetics, and analyzes the process of understanding the work of art. In this context, it shifts the focus from author to reader in the process of making sense of the work, with a special emphasis on the concepts of "multiplicity", "plurality" and "multilateralism". In this study, a comparative study of the translations of Eco's “Open work” by different translators will be conducted. The article will begin with an introduction and information about approaches to the concepts of language and translation, and will end with interpretations of the work with the study of translation interpretations and different translations made in our country. In the study, Eco was moved by the methods and techniques on which it was focused, the reader was determined to take a priority approach, and criticism of the translations of the work by different translators was made. The aim of the study is to offer solutions on how to reach a better reader and how to call the reader into the world of meaning more easily, rather than criticizing the translations made. The fact that there are three separate translations of the work into Turkish, the adventure of language and translation here was the basis of the work. Errors made in translations, explaining the importance and difference of translation, is a positive approach in terms of giving such a work the value it deserves. The main aim here is to show the shortcomings in the translation texts, to present constructive criticism of the translations of this masterpiece and to contribute to its memory. As a matter of fact, every translation is an effort and aims to bring the work together with the reader.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=47377 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[ 21-36]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/886 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kelime Bulmaca Oyunu Etkinliklerinin Türkçe Öğretmeni Adaylarının Sesletiminde ve Yazımında Sıkça Hata Yapılan Sözcükleri Bilme Durumlarına Etkisi]]> <![CDATA[The Effect of Word Puzzle Game Activities on the Knowledge of Turkish Teacher Candidates in the Frequently Mistaken Words in Spelling and Pronunciation]]> <![CDATA[Safa ÇELEBİ]]> <![CDATA[Türkçe eğitimi, sesletim, yazım, kelime bulmaca oyunu, Türkçe öğretmeni adayları]]> <![CDATA[Turkish education, pronunciation, spelling, word puzzle game, Turkish teacher candidates]]> <![CDATA[Türkiye Türkçesine yabancı dillerden geçen genellikle halk arasında yanlış aktarımlardan dolayı sesletiminde ve yazımında sıkça hata yapılan sözcükler bulunmaktadır (Örn: harfiyat/hafriyat, afilli/afili, ataç/ataş). Bu sözcüklerin özellikle eğitim ortamlarında yanlış kullanımından kaynaklanan çeşitli sorunlar görülmektedir. Dilin doğru kullanımı konusunda model olmaları gereken Türkçe öğretmeni adaylarından bu sözcükleri doğru yazmaları ve seslendirmeleri beklenmektedir. Sözcük öğretimi uygulamalarında farklı yöntem ve tekniklerin işe koşulması, hedef kitlenin birden fazla duyu organına hitap edecek şekilde oyun etkinliklerine yer verilmesi, öğrencilerin kelimelerin anlamlarını ve doğru kullanımlarını öğrenmelerini sağlayabilecektir. Eğitim öğretim ortamlarında öğrencilerin birden fazla duyusuna hitap eden ve sözcük öğretimini eğlenceli hale getiren tekniklerden biri de kelime bulmaca oyunlarıdır. Bu doğrultuda araştırmada kelime bulmaca oyunu etkinliklerinin Türkçe öğretmeni adaylarının sesletiminde ve yazımında sıkça hata yapılan sözcükleri bilme durumlarına etkisinin tespit edilmesi amaçlanmaktadır. Araştırmada tek grup ön test-son test modeline başvurulmuştur. Araştırmanın çalışma grubunu 2018-2019 eğitim-öğretim yılında Ondokuz Mayıs Üniversitesi Türkçe Öğretmenliği Programı’nın 2. ve 3. sınıflarında öğrenim gören 89 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Katılımcılarla gerçekleştirilen kelime bulmaca oyunu etkinliklerinde, Türk Dil Kurumunun “Sıkça Yapılan Yanlışlara Doğrular” genel ağ adresinde bulunan sözcüklerden yararlanılmıştır.  Etkinlik kapsamında katılımcılarla 10 hafta süresince haftada 1 ders saati olmak üzere her bir öğrencinin katıldığı kelime bulmaca oyunu etkinliği gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın verileri, eğitim öncesinde ve sonrasında katılımcılara 100 sözcükten oluşan “Sesletiminde ve Yazımında Hata Yapılan Sözcükler Formu” uygulanarak elde edilmiştir. Araştırmanın Etik Kurul İzni, 30/10/2020-622 Etik Kurul toplantı tarihi ve karar sayısı ile Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sosyal ve Beşerî Bilimler Etik Kurulu tarafından uygun bulunarak verilmiştir. Katılımcıların formlarından elde edilen veriler sesletim ve yazım yönünden puanlanmıştır. Elde edilen nicel veriler, SPSS 22 istatistik programında eşleştirilmiş gruplar t-testine tabi tutulmuştur. Araştırmada, kelime bulmaca oyunu etkinliklerinin sesletiminde ve yazımında sıkça hata yapılan sözcüklerin öğretiminde etkili olduğu sonucuna varılmıştır.]]> <![CDATA[Turkey Turkish often have transfer words from foreign languages frequently made mistakes in the pronunciation and spelling due to incorrect transmission between people (eg: harfiyat/hafriyat, afilli/afili, ataç/ataş). There are various problems arising from the misuse of these words, especially in educational environment. Turkish teacher candidates, who should be models for the correct use of language, are expected to spell and pronounce correctly these words. Using different methods and techniques in vocabulary teaching practices, including game activities to appeal to more than one sensory organ of the target audience will enable students to learn the meaning and correct use of words. Word puzzle games are one of the techniques that appeal to more than one sense of students in educational environments and make vocabulary teaching fun.In the study, it was aimed to determine the effect of word puzzle game activities on Turkish teacher candidates' knowledge of words that are frequently made mistakes in pronunciation and spelling. In the study, single group pre-test-post-test model was used.The study group of the research consists of 89 teacher candidates studying in the 2nd grade (38) and the third grade (51) of the Ondokuz Mayıs University Turkish Language Teaching Program in the 2018-2019 academic year. Word puzzle games were held with the participants for one hour in a week for 10 weeks within the scope of "Effective Communication" and "Speaking Training" lessons, for all the words in the " Corrections to Frequently Made Mistakes" section. The form consisting of 100 words was applied to the participants by changing their order in the pre-test and post-test. The Ethics Committee Permission for the study was granted by the Ondokuz Mayıs University Social and Human Sciences Ethics Committee with the 30/10 / 2020-622 Ethics Committee meeting date and decision number. The data obtained from the participants' forms were scored in terms of pronunciation and writing. The quantitative data obtained were analyzed with the paired groups t-test in the SPSS 22 statistical program. This finding has led to the conclusion that word puzzle game activities are effective in teaching words whose pronunciation and spelling are frequently confused.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=47316 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1734-1745]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/887 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mehmet Âsaf Borsacı’nın Lâmia’nın Sergüzeşti Romanında “Bir Kadın Ne İster?” Sorusunun Cevabı Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[An Analysis on the Answer to the Question of “What Woman Wants” in Mehmet Asaf Borsacı’s Lâmia’nın Sergüzeşti]]> <![CDATA[Nurcan ŞEN]]> <![CDATA[Türk Dili ve Edebiyatı, Mehmet Âsaf, Lâmia’nın Sergüzeşti, Borsacı, Mektup, Kadın]]> <![CDATA[Turkish Language and Literatüre, Mehmet Âsaf, Lâmia’nın Sergüzeşti, Borsacı, Letter, Woman]]> <![CDATA[“Kadınlar ne ister?” sorusunun cevabı, Sigmund Freud, Thedor Reik, Jacques Lacan gibi pek çok psikanalist ve psikiyatr tarafından irdelenmiş, Şair ve yazarlar tarafından da eserlere konu edilmiştir. “Kadın ne ister?” sorusunun cevabı Mehmet Âsaf Borsacı’nın, Lâmia’nın Sergüzeşti romanında ortaya koyduğu gibi “değerler yaratmak”tır. Lâmia’nın Sergüzeşti romanının üzerinde herhangi bir tarih kaydı bulunmaz. Önsözde romanın daha önce “Hanımlar Âlemi” gazetesinde tefrika edildiği bilgisi vardır. Eserde olay yerine duyumlar öne çıkarılır. Lâmia’nın Sergüzeşti, üç genç hanım arkadaşın birbirlerine yazmış olduğu üç mektuptan oluşur. Mektuplarda genç hanımların evlilik ve aşk hayatlarındaki problemleri tartışılır. Buradaki kadın kahramanlar belirli bir üst eğitim ve zevk anlayışına sahiptir. Kadınların üçü de müzik, edebiyat ve özellikle de şiirle ilgilenirler. Eserde işlenen evlilik ve aşk hayatına ait sorun da buradan kaynaklanır. Erkek karakterler, zevk sahibi kadınların değer yaratma çabası karşısında onların beğenilerine yetişemez, kendilerini böyle bir eş karşısında yetersiz de hissetmezler; çünkü onlar, eğitim, kültür ve zevkten oluşan değerleri kavrayabilecek farkındalıkta değillerdir. Kadın kahramanlar romanda Klasik şiir ve modern şiirden hoşlanırken erkek kahramanlar Arapça ve Farsçayı çok az bildikleri için Klasik şiirden anlayamadıkları gibi Fransızca bilmeyişleriyle de Batı şiirinden zevk alamazlar. Eserde eşler arasındaki müzik zevki de çatışır. Kadınlar klasik musikiye yönelirken erkekler halk müziğini tercih ederler. Bu da romanda kadın kahramanların mutsuz olmasına sebep olur.]]> <![CDATA["What does a women want?" The answer to the question was examined by many psychoanalysts and psychiatrists such as Sigmund Freud, Thedor Reik, Jacques Lacan, and it was also the subject of their works by poets and writers. "What does a woman want?" The answer to the question is "to create values" as set forth by Mehmet Asaf Borsacı in his novel Lâmia’nın, Sergüzeşti. There is no history on Lâmia'nın Sergüzeşti. In the preface, there is information that the novel has been serialized in the "Hanımlar Alemi" newspaper. In the work, sensations are brought forward to the scene. Lâmia'nın Sergüzeşti consists of three letters written to each other by three young female friends. In the letters, the problems of young women in their marriage and love lives are discussed. The heroines here have a certain upper education and sense of taste. All three women are interested in music, literature and especially poetry. The problem of marriage and love life in the work is also caused by this. Male characters can not catch up with the tastes of women who have taste in their efforts to create value, nor do they feel incompetent in the face of such a wife; because they are not aware of the values of education, culture and pleasure. While female protagonists like classical poetry and modern poetry in the novel, male heroes cannot understand classical poetry because they know very little Arabic and Persian, nor can they enjoy Western poetry because they do not speak French. The musical taste between spouses also conflicts in the work. While women tend to classical music, men prefer folk music. This causes the heroes of the novel to be unhappy.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=47236 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[2025-2038]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/888 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türklerde Savunma Yapılarına Ad Olan Kelimeler]]> <![CDATA[The Names of Defensive Structures Among Turks ]]> <![CDATA[Mithat USTA]]> <![CDATA[Adbilim, Kale, Germen, Burç, Kule, Kurgan, Siper, Sur]]> <![CDATA[Onomastics, Castle, Trench, Rampart, Bulwark, Wall, Tower, Fortress]]> <![CDATA[Bu makalede eski çağlardan günümüze insanoğlu tarafından kendini başka kavimlerden ve vahşi hayvanlardan korumak amacı ile inşa edilen belli başlı savunma binaları ve benzeri yapıların isimleri, işlevleri, anlamları, kökenleri ve etimolojileri üzerinde durulmuştur. Yapıların mimari özellikleri, bu yapılara ait bölümler ve kullanılan malzemeler, tarihsel süreçte gelişen saldırı silahlarına karşı geçirdikleri mimari değişimler, bu binalara yapılan eklemeler ifade edilmiştir. Saldırı ve savunma taktikleri, savunmada ve saldırıda kullanılan silahlar ve silahların teknolojik gelişimiyle birlikte savunma yapılarının işlevsel özelliklerini kaybetmesi dolayısıyla artık bu yapıların inşa edilmediğinden bahsedilmiştir. Tarihî ve çağdaş Türk lehçeleri esas alınarak, bu kelimelerdeki anlam değişmeleri, tarihî ve çağdaş lehçelerdeki şekilleri, başka dillerden gelen kelimelerin Türkçe kelimeler yerine kullanılması, yine bu kelimelerin başka dillere geçtiklerinde o dillerdeki kullanımları tanıklar verilerek mülahaza edilmiştir. Coğrafî terimlerin ya da yön ve mesafe anlamlı kelimelerin bu yapılara ve dahası askerî rütbelere ad olmasından bahsedilerek, ulusların tahmin edildiğinden çok daha eski çağlarda başka dillerden kelimeler alıntıladığı vurgulanmıştır. Farklı dillerde aynı ya da benzer manalarda kullanılan bu kelimelerin, köken itibariyle hangi dile ait olduklarının tespitinin zorluğu belirtilmiştir. Son derece basit yapıların adları olan kelimelerin, zamanla daha karmaşık yapılara da morfolojik değişim göstermeden ya da yalnızca ek alarak isim olmaları anlatılmıştır. Yapı adlarından bazılarının bütün yabancı milletleri ya da belirli bir halkı tanımlamada kullanıldığından ayrıca aynı toplum içinde veya uluslararası terim olarak sosyal sınıflamalarda kullanıldığından bahsedilmiştir. Türkçe haricinde başka yabancı dillerden de sınırlı sayıda örnek verilerek, yapıların adlandırılmasında farklı milletler tarafından benzer yollar izlenerek aynı anlamda ve benzer anlamlarda tanımlamaların kullanıldığı ifade edilmiştir.]]> <![CDATA[The focus of the present article is names of defensive structures and such kind of constructions which humans have built in order to protect themselves against other communities and wild animals since the old periods, their etymologies, functions, meanings and origins. The architectural features of the buildings, the parts belonging to these buildings and the materials used, the architectural changes they underwent against the attack weapons developed in the historical process, and the additions made to these buildings are analyzed. The fact that these structures were no longer built, as the weapons and weapons used in defending and attacking these structures, along with offensive and defensive tactics, lost their functional properties with the technological development have been mentioned. Based on historical and modern Turkic languages, the meaning changes in these words, their forms in historical and contemporary dialects, the use of words from other languages instead of Turkic ones, and the use of these words in other languages when they are borrowed by the other languages have been examined with their attests. It was emphasized that geographical terms or words meaning direction and distance imply that these structures and military ranks, and that nations quoted words from other languages in much earlier times than expected. The difficulty of determining which language these words belong to in terms of origin, which are used with the same or similar meanings in different languages have been stated. It is explained that words, which are names of extremely simple structures, become names for more complex structures in the course of time without showing morphological changes or by taking only additions. It has been mentioned that some of the building names are used to describe all foreign nations or a particular people, and they are also used in social classifications within the same society or as an international term. A limited number of examples were given in foreign languages other than Turkish, and it was stated that the names of the structures were used by different nations in the same sense or in similar meanings by following similar ways.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=47184 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[2119-2137]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/889 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yeni Tarihselcilik Kuramı ve Louis De Bernieres’in Kanatsız Kuşlar Romanı Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[The New Theory of Historicism and A Study of Louis De Bernieres’ Novel of Birds Without Wings]]> <![CDATA[Mesut TEKŞAN]]> <![CDATA[Filoloji, Kanatsız Kuşlar, I. Dünya Savaşı, Milli Mücadele, tarihi roman, Yeni Tarihselcilik]]> <![CDATA[Philology, Birds without Wings, World War I, historical novel, New Historicism]]> <![CDATA[Modern epik sayılan romanın en çok ilişkili olduğu alanlardan biri tarihtir. Tarih roman ilişkisi Batı’da çok eskilere dayansa da Türk edebiyatında Tanzimat yıllarında görülmeye başlanmıştır. Zaman içinde roman tarih ilişkisi anlayışlara ve ekollere bağlı olarak değişmiştir. Geleneksel gerçekçi romanın tarihi ele alışıyla Modernist ve Postmodern romanın tarihi ele alışı farklıdır. Geleneksel gerçekçi tarihi romanda tarih ve tarihi kişiler gerçeğe uygun olarak ele alınırken Postmodern tarihi romanda tarih bazen bir kurgunun parçası, bazen bir malzeme bazen de arka plan olarak ele alınmıştır. Bu bağlamda Postmodern tarihi romancılar geleneksel gerçekçi tarihi roman anlayışını yıkmışlardır. Postmodern tarihi romancıların tarihe bakışları Yeni Tarihselci kuram çerçevesindedir. Yeni Tarihselcilik gelişen çağın, bilimin ve postmodern anlayışın sonucu olarak ortaya çıkmış yeni bir tarih yorumudur. Yeni Tarihselcilik, tarihçilerin ve geleneksel gerçekçi romanın ihmal ettiği marjinal konuları, ezilmişleri, ötekileştirilmişleri, kadınları, azınlıkları ve azınlık haklarını ele almayı öngören bir kuramdır. Yeni Tarihselcilik Postmodernizm, Postkolonizm ve Hegel felsefesinden çıkmış, Postmodern tarihi romanlarda görünür olmuş bir kuramdır. Bu kuram Postmodern romanın kurgu ve anlatım teknikleriyle örtüşerek tarihin ve tarihi gerçeklerin yeniden yorumlanmasına olanak tanımıştır. Bu anlayışa göre tarih nesnel değil, tarihçinin yorumudur ve bu nedenle de sübjektiftir. Postmodern yazarlar da Yeni Tarihselciler gibi tarihi metinlerin kurmaca metinlere benzerliğini savunurlar. Onlar için tarih, geçmişte yaşanan gerçeklerin objektif olarak anlatılması değil, tarihçilerin öznel yorumlarıdır. Bu nedenle Postmodern roman yazarları, romanlarda tarihi yeni kurgular için malzeme yapmaktan çekinmezler. Bu kuram çerçevesinde yazılmış romanlarda tarihi olaylarla kurmaca olaylara, tarihi mekânlarla kurmaca mekânlara ve tarihi kişilerle kurmaca kişilere yer verilmektedir. Louis De Bernieres’in Kanatsız Kuşlar romanında “Kanatsız kuşlar” metaforuyla ele alınan Ege kıyılarında Fethiye yakınlarındaki Eskibahçe’de yaşayan Müslim ve gayrı Müslim kasaba halkının, I. Dünya Savaşı’nda Çanakkale/Gelibolu Cephesi’ne asker olarak giden gençlerin ve savaş sonrası kasabaya dönenlerin yaşadıkları trajedi ele alınmaktadır. Barış ve huzurun sembolü olan Eskibahçe’de I. Dünya Savaşı ve sonrasında İtalyanların bölgeyi işgaliyle güç dengeleri değişmiş, toplumsal düzen altüst olmuştur. Bir yanda asker ve kanun kaçakları, eşkıya ve çeteler terör estirirken diğer yanda tehcir, sürgün ve göç olayları kasabanın altını üstüne getirmiş, Osmanlılık bilinci çözülmüştür. Kasaba halkında kimlik ve aidiyet arayışı başlamış, uzun zamandan beri Osmanlılar olarak birlikte kardeşçe yaşayan kasaba halkı Türk, Rum ve Ermeni diye ayrışmıştır. Ayrışanlar arasında din ve mezhep çatışmaları ortaya çıkmış, her bir grup kendinden olmayanı dışlamaya, aşağılamaya ve ötekileştirmeye başlamıştır. Romanda bir yandan kasabada yaşanan trajediler söz konusu edilirken diğer yanda askeri dehası ve üstün cesaretiyle ülkenin kaderini yeniden çizen Mustafa Kemal’in hayatı, Çanakkale Cephesi’nde ve Kurtuluş Mücadelesi’nde kazandığı zaferler ve Cumhuriyetin ilan edilmesinden sonra yaptığı devrimler anlatılmaktadır. Bu çalışmada İngiliz yazar Louis De Bernieres’in Kanatsız Kuşlar romanı Yeni Tarihselcilik çerçevesinde ele alınmaktadır.]]> <![CDATA[History is among the fields that fiction, thought to be the modern epic, is the most closely related to.  Even though the relationship between history and fiction in the West can be traced far back in the past, it is only observable in the Tanzimat (Reformation) Period. Over time, this relationship varied according to understandings and schools of thought. How realistic fiction tackles history is different from the way modernist and postmodern fiction do. History and historical figures are featured more realistically in the traditional realistic historical novels, whereas postmodern historical fiction handles history sometimes as a part of fiction, sometimes as a material, and sometimes in the background. In this sense, postmodern historical novelists shattered the understanding of traditional realistic historical novel. Postmodern historical novelists’ perspective on history occurs in parallel with New Historicism. New Historicism is a new interpretation of history that has resulted from developing age, science, and postmodern understanding. It is a theoretical approach proposing that marginal issues, the oppressed, the otherized, women, minorities, and minority rights be dealt with in fiction. New Historicism is a theory having originated from postmodernism, postcolonialism, and the Hegelian philosophy and can be observed in postmodern historical novels. This theory is congruent with the fictional and narrative techniques of novels and regards history as a new interpretation of reality. According to this conceptualization, history is not objective because it is a historian’s interpretation, thus subjective. Postmodern authors, as New Historicists do, advocates the similarity of historical texts to fictional ones.  They regard history not as an objective recounting of reality but as a subjective interpretation of historians. Therefore, postmodern novel writers do not hesitate to exploit history as a material in their novels to produce new fictional pieces. The novels written under this theory incorporate the fictitious events based on historical events, fictitious spaces based on historical spaces, and fictitious characters based on historical characters.  Birds without Wings by Louis De Bernieres portrays the tragedies of the Muslims and non-Muslims living in Eskibahçe, Fethiye on the coast of the Aegean Sea, depicted with the metaphor of “Wingless birds”, the young deployed to Çanakkale/the Gallipoli Front during the World War I, and their return to the town after the war. Everything changes in Eskibahçe, the symbol of peace and tranquility, due to the Italian invasion. The balance of power in the town is devastated by the war. Soldiers, outlaws, bandits, and gangs terrorize the town, while relocation, exile, and migration mar it. Religious and denominational conflicts break out in the town. Ottomanism fails, search for a new identity begins, and the townsfolk are divided as Turks, Greeks, and Armenians. Each segregated group alienates and humiliates the other. The novel, on the one side, features the tragedies in the town and, on the other, presents the life of Mustafa Kemal, who resealed the fate of his country thanks to his genius and unparalleled courage, his victories in the Çanakkale Front and The War of Independence, and his reforms after the proclamation of the Republic. The present paper studies the British author Louis De Bernieres’s Birds without Wings in consideration of New Historicism.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=47077 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[2065-2092 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/890 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kutadgu Bilig’de Akla Dair Etkili Bir Anlatım Yolu Olarak Somutlaştırma]]> <![CDATA[Embodiment as an Effective Way of Expression of Reason in Kutadgu Bilig]]> <![CDATA[Sadi GEDİK]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Dil bilimi, anlam bilimi, Kutadgu Bilig, akıl, metafor, somutlaştırma ]]> <![CDATA[Linguistics, semantics, Kutadgu Bilig, reason, metaphor, embodiment]]> <![CDATA[Türk dilinin, Türk edebiyatının ve Türk kültürünün en önemli eserlerinden biri olan Kutadgu Bilig, hem içerik hem de dil bakımından oldukça zengin bir malzeme barındırmaktadır. Amedee Jaubert 1825 yılında Journal Asiatuqe’de yayımlanan makalesi ile bu kitabı bilim dünyasına tanıttı. O zamandan beri Kutadgu Bilig üzerine birçok çalışma yapıldı. Daha pek çok çalışma yapılacaktır. Bu çalışmada Kutadgu Bilig’de akıl kavramı ve onun somutlaştırılması üzerinde durulacaktır. Aklın felsefi ve çeşitli kaynaklardaki tanımı verilecek ve akılla ilgili somutlaştırmalar açıklanmaya ve örneklendirilmeye çalışılacaktır. Bu vesileyle belki de XI. yüzyılda Türk kültüründe akıl algısının anlaşılmasına katkı sağlanacaktır. Kutadgu Bilig, İslami dönem Türk edebiyatının XI. yüzyılda mesnevi tarzında yazılmış ilk ürünüdür. Siyasetname olmasının yanısıra insanı her yönüyle işleyen ve anlatan bir kitaptır. Felsefenin en zor konularından biri olan akıl meselesi Kutadgu Bilig’de sıradan insanların bile anlayabileceği şekilde anlatılmaktadır. Eserde akıl kavramını karşılayan iki gösterge kullanılmaktadır: Biri ukuş diğeri ise ög kelimesi. Somutlaştırma, soyut bir kavramı daha kolay ve etkili bir şekilde anlatmak için somut göstergelerle karşılamaktır. İnsanın algılaması en kolay olan kavramlar gözle görülen kavramlardır. Yazar, eserinde somutlaştırma için daha çok ukuş kelimesini kullanır. Ög kelimesi üzerinde pek somutlaştırma yapılmamaktadır. Balasagunlu Yusuf, akıldan bahsederken görünen nesnelerin göstergelerinden yararlanır. Bu bağlamda akıl; meşale, yular ve köstek olarak söylenir. Akıl ölçektir. Akıl gökyüzünün derinliklerine ulaşmak için bir araçtır, yani bir uçaktır, uydudur. Akıl kanundur. Akıl bir gözdür ve kalemdir.]]> <![CDATA[Kutadgu Bilig, one of the most important books Turkish language, Turkish literature and Turkish culture, contains a very rich material both in terms of content and language. Amedee Jaubert introduced this book to the scientific world in 1825 with his article published in the Journal Asiatuque. Since then many studies have been done on it. Many more studies will be conducted on Kutadgu Bilig. In this study, the concept of reason and its embodiment will be focused on in Kutadgu Bilig. The definition of reason in philosophical and various sources will be explained. The concretions made in Kutadgu Bilig will be tried to be explained and exemplified. On this occasion, perhaps, it will contribute to the understanding of the reason in eleventh century Turkish culture. Kutadgu Bilig is the first product of Islamic period Turkish literature written in masnavi format in the eleventh century. As well as being a politics, it is a work that processes and explains the human being in all aspects. The issue of reason, which is one of the most complicated subjects of philosophy, is explained in Kutadgu Bilig in a way that even ordinary people can understand. In Kutadgu Bilig, two indicators are used that meet the concept of reason. One of them is “ukuş” and the other is the word “ög”. Embodiment is the meeting of an abstract concept with concrete indicators in order to understand it more easily and effectively. The concepts that are easiest for human to perceive are the concepts seen by the eye. The author acts mostly on the word “ukuş” for embodiment in his work. There is not much embodiment over the word “ög”. While talking about reason, Yusuf from Balasagun makes use of the signs of visible objects. In this context, the reason is torch, halter, shackle. Reason is scale. Reason is a tool to reach the depths of the sky, that is, it is an airplane, a satellite. Reason is law. Reason is an eye. Reason is a pencil.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46998 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1837-1848]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/891 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Metinlerarası Bağlamda Murathan Mungan’ın Dokuz Anahtarlı Kırk Oda İsimli Öykü Kitabı]]> <![CDATA[Murathan Mungan’s “Dokuz Anahtarlı Kırk Oda” in Terms of Intertextualty]]> <![CDATA[Fatma ÇORAPÇI]]> <![CDATA[Postmodernizm, Metinlerarasılık, Parodi, Hikâye, Murathan Mungan]]> <![CDATA[Postmodernism, intertextuality, parody, story, Murathan Mungan ]]> <![CDATA[İlk kez Kristeva’yla birlikte postmodern eleştiri alanında anılmaya başlayan metinlerarasılık terimi, postmodern edebiyatın kullandığı anlatım biçimlerinden üstkurmacanın bir türevidir. Bir yeniden yazma işlemi olan metinlerarasılık, bir yazarın başka metinlerden parçaları kendi metnine ekleyerek, iki ya da daha fazla metin arasında ilişki kurma biçimidir. Edebiyat tarihinin başından beri, her yazar kendinden önce yazılmış metinlerden etkilenmiştir.  Ancak bu olgunun “metinlerarası” adıyla yazınsal eleştiri alanında yerini alması 1960’lardan sonradır. İlkin çeşitli dergi ve gazetelerde şiirleri ve yazılarıyla görünen Murathan Mungan’ın ilk kitabı, 1980 yılında yayımlanan Mahmut ile Yezida’dır. Yazar daha çok şiirleri, hikâyeleri, oyunları ve romanlarıyla tanınsa da film senaryoları ve şarkı sözleri de yazar. On bir hikâye kitabı olan yazar,  Metinlerarası ilişki biçimlerini öykülerinde sıkça kullanır.  Dokuz Anahtarlı Kırk Oda (2017), “Binbir Gece masallarım” olarak tanımladığı Kırk Oda öykü dizininin son kitabıdır. Kırk Oda, Üç Aynalı Kırk Oda, Yedi Kapılı Kırk Oda kitapları ile benzer yapıda yazdığı Dokuz Anahtarlı Kırk Oda’da da diğer kitaplarında olduğu gibi geleneksel malzemeden faydalanarak modern öyküler kaleme almıştır. Özellikle masallara göndermelerle dolu olan bu öykülerde Doğu ve Batı kaynaklı metinler dönüşüme uğratılarak yeni bir metin meydana getirilmiştir. Bu çalışmada öncelikle metinlerarası kuram açıklanacaktır. Ardından metinlerarası ilişki biçimlerinin tanımlanmasıyla beraber, Dokuz Anahtarlı Kırk Oda’da yer alan metinlerarası göndergeler tespit edilecektir. Yapılan analiz sonucunda metinlerarsılığın Mungan’ın Dokuz Anahtarlı Kırk Oda isimli eserinde yer alan öykülerde hangi amaçla ve nasıl kullanıldığı, ne gibi işlevlere sahip olduğu, metnin arka planının kavramada etkili olup olmadığı uygulamaya dökülerek, metinlerarasılık kuramı bağlamında tartışılacaktır.]]> <![CDATA[The term intertextuality, which started to get mentioned for the first time in the field of postmodern criticism with Kristeva, is a derivative of metafiction, one of the expressions used by postmodern literature. Intertextuality, which is a rewriting process, is a way of an author to establish a relationship between two or more texts by adding pieces from other texts to his own text. Since the beginning of history of literature, every writer has been influenced by the texts written before him. However, this phenomenon took its place in the field of literary criticism with the name "intertextual" after the 1960s. The first book of Murathan Mungan, who first appeared in various magazines and newspapers with his poems and articles, was Mahmut and Yezida, published in 1980. Although the author is mostly known for his poems, stories, plays and novels, he also writes film scripts and song lyrics. The author, who has written eleven story books, uses intertextual relationship forms in his stories frequently. Forty Rooms with Nine Keys (2017) is the last book of his story series of Forty Rooms which he defines as "My 1001 Arabian Nights". He also wrote modern stories in Forty-Rooms with Nine Keys, which he wrote in a similar structure with the books of Forty Rooms, Forty Rooms with Three Mirrors, Forty Rooms with Seven Doors, using traditional materials as in his other books. In these stories, which are especially alive with references to fairy tales, the texts originating from the East and the West were transformed and a new text was created. In this study, firstly, the theory of intertextuality will be explained. Afterwards, intertextual references in Forty Rooms with Nine Keys will be identified, together with the definition of intertextual relationship forms. As a result of the analysis, it has been brought to bear for what purpose and how intertextuality is used in the stories in Mungan's book named Forty Rooms with Nine Keys, what kind of functions it has, whether the background of the text is effective in comprehension, and it will get discussed in the context of the theory of intertextuality.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46836 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1761-1772]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/892 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İsmiyle Müsemma Olmak: Nüvîsî’nin “İstanbul Şehrengizi”nde İnsan Manzaraları]]> <![CDATA[Living the Meaning of Its Name: Human Landscapes in Nuvisi's "Shehrengiz of Istanbul]]> <![CDATA[Salih UÇAK]]> <![CDATA[Nüvîsî, İstanbul, Şehrengiz, İnsan, Şehir]]> <![CDATA[Nüvîsî, İstanbul, Shehrengiz, Human, City]]> <![CDATA[Hayatı hakkında detaylı bilgiler bulunmayan Nüvîsî’nin 16.yüzyıl şairi olduğu ve Eyüp naipliği yaptığı kaynaklarda kayıtlıdır. Divanı olup olmadığı henüz bilinmemekle beraber, mecmualarda şiirleri mevcuttur. Nüvîsî’nin çalışmamıza konu olan “Şehrengîz-i İstanbul” eseri, yazma halinde Paris Milli Kütüphanesi’nde bulunmaktadır. Eser üzerinde bir tanıtım ve transkripsiyon çalışması yapılmıştır. Mesnevi nazım şekliyle yazılan şehrengiz, 166 beyitten oluşmaktadır. Münacaat, Bahar Tasviri, Sebeb-i Telif, Şehir Tasviri bölümlerinden sonra “Evsâf-ı Hûbân” adıyla asıl konuya geçilmiş burada yer verdiği 27 ismi, mesleklerine göre vasıflandırmış ancak daha çok isimlerinin anlamlarını öne çıkararak anlatmıştır. “İsmiyle müsemma olmak” deyimiyle açıklayabileceğimiz bu durum, şehrengizde bir özellik olarak karşımıza çıkar. Şair, her isme üçer beyit ayırmıştır. Metin incelendiğinde dönemin İstanbul manzarasını insanıyla resmeden bir tabloyla karşılaşırız. Ancak bu tablo, daha çok insanî bir portreyi andırır. Nüvîsî, İstanbul’un mekân tasvirlerini değil; tanıdığı bildiği dostlarının tasvirini vermeyi tercih eder. Sebeb-i telif bölümünde İstanbul için bir şehrengiz yazacağını ve bunun kıyamete kadar kalacağını söyler. İstanbul’un her köşesinde bir köşk, kasır veya saraya rast gelindiğini, sokaklarında her milletten insanla karşılaşıldığını, görkemli camileriyle “en güzel” olduğunu ifade eder. Eser geleneğe uyularak dua ile sonlandırılır. Bu çalışmada özellikle şairin bahsettiği isimlerin meslek ve kişilik hususiyetlerini dikkate alarak devrin insan manzarasını görmeye ve anlatmaya çalıştık. Çalışmada daha çok metin tahlili ve incelemesi yöntemi benimsenmiştir.]]> <![CDATA[There is no detailed information about his life, it is recorded in the sources that Nuvîsî was a 16th-century poet and was the regent of Eyup. Although it is not yet known whether it has a diwan, there are poems in mecmuas. Nüvîsî's "Şehrengîz-i İstanbul" work, which is the subject of our study, is in Paris National Library as a manuscript. An introduction and transcription work has been done on the work. After the chapters of Munacaat, Depiction of Spring, Reason of Writing and Description of the City, the main subject is started with the name of “Qualities of Beauties”. He qualified 27 names according to their professions, but mostly he explained the meanings of their names. his situation, which we can explain with the phrase “living the meaning of ıts name”, appears as a feature in shehrengiz. The poet divided three couplets for each name. When the text is examined, we come across a painting depicting the Istanbul landscape of the period with its people. However, this painting is more like a human portrait. Nüvîsî is not the spatial depictions of Istanbul; He prefers to portray his friends he knows. He says that he will write a shehrengiz for Istanbul in the reason writing section and that it will remain until doomsday. He expresses that there is a mansion, a pavilion or a palace in every corner of Istanbul, people of all nations are encountered in the streets, and it is "the most beautiful" with its magnificent mosques. The work is ended with a prayer, following tradition. In this study, we tried to see and explain the human landscape of the period, especially considering the profession and personality characteristics of the names mentioned by the poet. In the study, mostly text analysis and analysis method was adopted.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46755 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[2109-2118]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/893 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arap Şiirinde Romantik Bir Şair ‘Alî Mahmûd Tâhâ ve Şiirleri]]> <![CDATA[A Romantic Poet in the Arab Poetry ‘Alî Mahmoud Tâhâ and His Poems]]> <![CDATA[Turgay GÖKGÖZ]]> <![CDATA[Bekir MEHMETALİ]]> <![CDATA[Arap Dili, ‘Alî Mahmûd Tâhâ, Apollo Grubu, Romantizm, Arap Şiiri]]> <![CDATA[Arabic Language, ‘Alî Mahmoud Tâhâ, Apollo Society, Romanticism, Arabic Poetry]]> <![CDATA[Arap edebiyatında Cahiliye döneminde doruk noktasına ulaşan ve aynı zamanda Arap edebiyatının en eski edebi türü olan şiir, aslında Mısır’dan önce Lübnan’da çeşitli gelişmelere tanıklık etmiş akabinde ise Napolyon’un 1798 yılında Mısır’ı işgali ile modern Arap edebiyatının başlatılması ve Kavalalı Mehmet Ali Paşa’nın valiliği sürecinde Mısır’da matbaanın kurulması, Avrupa’ya öğrencilerin gönderilmesi ve çeviri faaliyetleri çerçevesinde çeviri, taklit ve telif hareketleri başlaması ile Mısır modern Arap edebiyatında zirveye çıkmıştır. Bu gelişmeler nesir türünü etkilediği gibi modern Arap şiirinin gelişmesinde katkıda bulunan unsurlardan birisi olan ekollerin açığa çıkmasına da vesile olmuştur. Bu ekoller ise geleneksel Arap şiirine canlılık kazandırmayı isteyen ve temsilcileri arasında Mahmûd Sâmî el-Bârûdî, Ahmed Şevkî ve Hafız İbrâhîm gibi isimlerin olduğu Medresetu’l-İhyâ, İngiliz romantiklerinden etkilenen ve romantizmi temsil eden Abdurrahman Şukrî ve Abbâs Mahmûd Akkâd gibi isimlerin yer aldığı Divân Grubu, başını Cibrân, Mîhâ’îl Nu‘ayme ve Emîn er-Reyhânî gibi isimlerin çektiği Amerika kıtasında doğan Mehcer Ekolü ve 1932 yılında Ebû Şâdî ve arkadaşları tarafından tesis edilen Apollo Grubu’dur. Apollo ekolünde ilk olarak Ahmed Zekî Ebû Şâdî, İbrâhîm Nâcî, ‘Alî Mahmûd Tâhâ, Muhammed ‘Abdulmu‘ti el-Hemşerî, Mahmûd Hasen İsmâ‘îl ve Sâlih Cevdet gibi isimler dikkati çeker. İlgili dönemde Apollo ekolünün ilk başkanı olarak Ahmed Şevkî seçilir; ancak seçilmesinden birkaç gün sonra vefat ettiği için yerine Halîl Mutrân geçer. İlk iş olarak bir dergi kurup yola çıkan bu akımın temsilcileri daha sonraları bir ekol haline dönüştüklerini ilan ederler. 2 yıl 3 ay gibi kısa bir süre aktif olarak yayımlanan Apollo Dergisi sanıldığının aksine Arap edebiyatında oldukça hissedilmiş ve günümüzde bile etkisinden bahsedilir olmuştur. Bu bağlamda ilgili ekolün pek çok temsilcisi olduğu gibi içerisinden ‘Alî Mahmûd Tâhâ, gibi gençlik döneminde gelecek vaat eden önemli şairler de yetişebilmiştir. ‘Alî Mahmûd Tâhâ ekol içerisinde çok fazla ön plana çıkmasa da şiirleriyle dönemin gençlerini etkiler ve bu türün gelişiminde katkı sağlayan önemli isimler arasında yerini alır. Batı dillerine vakıf oluşu, Avrupa ülkelerine sıklıkla gerçekleştiği ziyaretleri ve Batılı romantiklerden etkilenmesi gibi unsurlar aslında onu farklı kılan özelliklerdir. Aslında zikredilen bu özellikler Cibrân, Mihâ’îl Nu‘ayme ve Emîn er-Reyhânî gibi Lübnan edebiyatının en önemli müelliflerini hatırlatır. Bu çalışmada‘Alî Mahmûd Tâhâ’yı ülkemiz Arap dili okuyucusuna tanıtmak ve şairin Arap dili ve edebiyatı sahasında daha fazla tanınıp kendisine ilişkin muhtelif akademik çalışmaların yapılmasına vesile olmak için öncelikle şairin hayatına, ardından eserlerine ve son olarak da edebi kişiliğine dair bilgi vermek ve divanlarından çeşitli örnekler sunmak amaçlanmıştır. ]]> <![CDATA[Poetry, which reached its peak in the Jahiliyya period in Arabic literature, which can also be called the oldest literary genre of Arabic literature, in fact, it witnessed various developments in Lebanon before Egypt, and then, with the invasion of Egypt in 1798 by Napoleon, the initiation of modern Arabic literature and the establishment of a printing house in Egypt during the governorship of Muhammad ‘Alî Pasha, sending students to Europe and translation, imitation and copyright movements started within the framework of their activities and Egypt reached its peak in modern Arabic literature. These developments not only affected the prose genre, but also led to the emergence of the schools, which are one of the contributors to the development of modern Arabic poetry. These schools are Madrasa al-Ahyâ, whose representatives are names such as Mahmoud Sâmî al-Bârûdî, Ahmad Shawqi and Hafiz Ibrâhîm, who want to enliven traditional Arabic poetry. Dîwân Group, which includes names such as ʻAbd al-Rahman Shukrî and ʻAbbâs Mahmoud al-ʻAkkâd, who were influenced by British romantics and represent romance. It is the Mahjar School born in the American continent, led by names such as Gibran Khalil Gibran, Mikhail Naimy and Amin Reihani and the Apollo Group founded by Ahmad Zakî Abû Shâdî and his friends in 1932. In the Apollo school, names such as Ahmad Zakî Abû Shâdî, İbrâhîm Nâgî, ‘Alî Mahmoud Tâhâ, Mohammad ‘Abd al-Mu‘ti al-Hemsherî, Mahmoud Hassan İsmâ‘îl and Sâlih Javdat attract attention. Ahmad Shawqi was elected as the first president of the Apollo School in the relevant period; but Khalil Mutran was replaced as he passed away several days later. The representatives of this movement, which first set out by establishing a magazine later announced that they had turned into a school. Contrary to popular belief, Apollo Magazine, which was actively published for a short period of 2 years and 3 months, has been felt in Arabic literature and its effect has been mentioned even today. Even though ‘Alî Mahmoud Tâhâ School does not come to the fore much, it is among the important names that help in the development of young people with their poems. Factors such as his knowledge of Western languages, his visits to European countries and his influence by Western romantics are the features that make him different. In fact, these features we have mentioned remind us of the most important authors of Lebanese literature such as Gibran, Mikhail Naimy and Amin Reihani. In this study, in order to introduce ” ‘Alî Mahmoud Tâhâ” to the reader of Arabic language in our country and to make the poet more known in the field of Arabic language and literature and to carry out various academic studies about him, first of all, it is aimed to give information about the life of ‘Alî Mahmoud Tâhâ, then his works and finally his literary personality and to present a variety of his diwans.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46748 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1849-1861]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/894 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Necâtî Bey Dîvânı’nda Tevriyeli Sözcükler]]> <![CDATA[Words with Tewriye in Necâtî Bey’s Diwan]]> <![CDATA[Bahar YILMAZ]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Necâtî Bey Dîvânı, Tevriye, Çok Anlamlı Kelimeler]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Necati Bey’s Diwan, Tewriye, Multi-meaning words]]> <![CDATA[Klasik Türk şiirinde birden fazla anlama gelen bir kelimeyi farklı anlamlara gelecek şekilde tevriyeli olarak kullanmak, en önemli şairlik göstergelerinden biridir. Çok anlamlılık ifade eden kelimelerle okuyucunun zihnini harekete geçirmek klasik şairler için vazgeçilmez bir sanat oyunudur. Klasik şairler bu söyleyiş güzelliğiyle okuyucunun merama biraz daha geç intikal etmesini sağlayarak zihinde bir çeşit çözümleme süreci başlatırlar. Okuyucunun söyleyişteki inceliği kavraması ise bu çözümlemeye ulaştıktan sonra gerçekleşir. Bu inceliği kavramak için okuyucunun belli bir kültürel ve edebî alt yapıya sahip olması gerekir. Bu çalışma bu alt yapıyı oluşturmaya katkı niteliğindedir. Necâtî Bey, çok anlamlılık ifade eden ibareleri birden fazla anlama gelecek şekilde kullanan klasik şairlerden biridir. Bu çalışma  vesilesiyle okuyucular, Necâtî Bey Dîvânı’nda çok anlamlılık ifaden sözcükleri tanıyarak bu kelimelerin kullanımı ve işlevi hakkında bir fikir sahibi olacaklardır. Klasik Türk şiirinde bir sözcüğü birden fazla anlamı karşılayacak şekilde kullanmak, kinâye, tevriye, îhâm, mugâlata-i maneviyye gibi isimlerle anılmaktadır. Klasik belagatçılar, bir ifadenin yakın anlamının söylenip uzak anlamının kastedilmesini tevriye olarak kabul etmekte, îhâmı ise tevriyenin diğer adı olarak nitelendirmektedir. Mugâlata-i maneviyye ise çoğu zaman tevriyeden daha çok hüner isteyen bir sanat olarak görülmüştür. Yapılan incelemelerde tevriye ve mugâlata-i maneviyye örneklerinin birbirine karıştığı görülmüştür. Bu yüzden bu çalışma genel olarak tevriye olarak isimlendirilmiş ve Necâtî Bey Dîvânı’nda iki anlamlılık ifade eden kelimeler tevriye sanatı olarak değerlendirilmiştir. Çalışmada gerçek mecaz ilişkisi üzerine kurulmuş sözcüklerden ziyade eş adlı ya da gerçek-yan anlamlı sözcükler üzerinde durulmuştur. Tevriye sanatındaki uzak yakın anlam ilişkisi ise kişiden kişiye değişeceği için okuyucuya bırakılmıştır.]]> <![CDATA[In classical Turkish poetry, one of the most important indicators of poetic ability is to use in different meanings a word that has more than one meaning. Activating the mind of the reader with words expressing multiple meanings is an indispensable art play for classical poets. With the beauty of this utterance, classical poets initiate a kind of analysis process in the mind by allowing the reader to arrive a little later. The reader’s understanding of the subtlety of the discourse takes place after reaching this analysis. The reader must have a certain background to comprehend this subtlety. This study contributes to this infrastructure. Necati Bey is one of the classical poets who use multi-meaning phrases in more than one meaning. Through this study, readers will be able to recognize the meaning of the words in Necatî Bey’s Diwan and have an idea about the usage and function of these words. In classical Turkish poetry, using a word to meet more than one meaning is called by names such as kinaye, tewriye, iham, mugalata-i maneviye. Classical eloquence researchers accept that tewriye means the distant meaning of a word that is said its close meaning in the poet and refer to iham as another name of tewriye and also mugalata-i maneviye has often been seen as an art that requires more skill than tewriye. It is seen that the examples of tewriye and mugalata-i maneviye are mixed in the studies. For this reason, this study was generally called tewriye and the words that express two meanings in Necati Bey’s Diwan were considered the art of tewriye. The study focused on words that have more than one real meaning, rather than words based on the relationship of truth and metaphor.The relationship between distant and close meaning in the art of tewriye is left to the reader because it will change from person to person.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46707 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[2177-2205]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/895 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Divan Şiirinde Musiki Üzerine Yazılmış Şiirlere Dair Genel Bir Tasnif Denemesi]]> <![CDATA[An Attempt On A General Classification Of Poems Written On Music In Divan Poetry]]> <![CDATA[Emrah BİLGİN]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, klasik Türk musikisi, şiir ve müzik, kâr-ı nâtık formu, müzik terimleri]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, classical Turkish music, poem and music, kār-ı nātık, musical terms]]> <![CDATA[Klasik şiirde kuruluş devrinden itibaren görülen kültürel zenginliğin bir yönü, sanâyi-i nefîseden musiki ile ilgilidir. Divan şiirinde musikiye dair şiirler incelendiğinde çok geniş bir malzemenin bu unsurların kullanıldığı şiirlerde yer aldığı açık bir şekilde anlaşılmaktadır. Musikiye dair unsurlar, şiirde farklı yollarla kullanılmıştır. Kimi zaman musikinin tanımı yapılmış, kimi zaman musikinin tertibine dair eğitici manzumeler kaleme alınmış, kimi zaman da makam, çalgı aleti ve usul gibi musiki ıstılahları üzerinden duygu ve düşünceler ifade edilmiştir. Bu çalışmada öncelikle musikinin klasik şiirde ne şekilde yer aldığına veya nasıl işlendiğine dair genel bir tasnif yapılmıştır. Sınıflandırmada yer alan her bir başlığa örnek olabilecek şiirler verilmiştir. İlk olarak musikinin tarifi ile ilgili Âdile Sultan’ın şiiri izah edilmiş; ayrıca Bedr-i Dilşâd’ın Murâdnâme adlı eserinden örnek beyitler verilmiştir. Musikinin talim ve icrasına dair şiirlerde yine Murâdnâme’ye müracaat edilmiştir. Musikinin tertibine dair şiirlerde ise öncelikle klasik musikideki kâr-ı nâtık formu hakkında malumat sunulmuş; ardından bu formun özelliklerini bünyesinde bulunduran ve klasik şiir şairlerinin divanlarında yer alan şiirler sıralanmıştır. Tasnifin dördüncü başlığı ise musiki ıstılahları kullanılarak yazılan şiirler üzerinedir. Bu başlık altında musiki makamları, çalgı aletleri ve usulleri ile diğer musiki unsurlarından hangilerinin şiirde yer aldığına dair kısa bilgi verilmiştir. Yapılan bu tasnifle musikiye dair tespit edilen şiirler, bir başlığın altında değerlendirilebilecek ve böylece geniş bir literatür de oluşmuş olacaktır.]]> <![CDATA[One aspect of cultural richness seen in classical poetry since the foundation period is related to music from fine arts. When the poems related to music in Divan poetry are examined, it is clearly understood that a wide range of material is included in the poems that use these elements. Elements of music have been used in poetry in different ways. Sometimes the definition of music has been made, sometimes educational verses have been written about the arrangement of music, and sometimes feelings and thoughts have been explained through musical techniques such as musical modes and instruments. In this study, first of all, a general classification is made about how music is included in classical poetry or how it is processed. Poems that can be an example for each title in the classification are given. First of all, Ādile Sultan’s poem was explained about the description of music; In addition, sample couplets from Bedr-i Dilşād’s work named Murādnāme are given. In poems about the training and performance of music, has been applied to Murādnāme again. In the poems about the composition of music, first of all, information about the kâr-ı nâtık form in classical music is presented; then, the poems that contain the features of this form and are included in the divans of classical poetry poets are listed. In the fourth title of the classification, brief information is given about how the musical terms are included in the poem. With this classification, the poems determined about music will be evaluated under a title and thus a wide literature will be formed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46590 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1667-1685]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/896 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İngiliz ve Türk Edebiyatı Arasındaki Benzerliklere Genel bir Bakış]]> <![CDATA[A General Overview of Similarities between English and Turkish Literatures]]> <![CDATA[Victoria Bilge YILMAZ]]> <![CDATA[İngiliz edebiyatı, Türk edebiyatı, modernizm, postmodernizm, mistik olaylar, Batı-Doğu ilişkileri]]> <![CDATA[English Literature, Turkish Literature, modernism, postmodernism, mysticism, East-West relationship]]> <![CDATA[Kültürler arası benzerlikler kaçınılmaz bir olaydır ve bu edebiyat çalışmalarında açık bir şekilde ortaya çıkmaktadır. Şüphesiz ki, İngiliz ve Türk kültürü ve edebiyatı arasında açıkça gösterilmeyen etkileşimler olmuştur. Bu çalışmada, İngiliz ve Türk edebiyatındaki bazı eserlerdeki benzerlikleri ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Modern insanın temsil edilmesi, mistik olaylar, ihanet, Batı-Doğu ilişkisi ve postmodern unsurlar gibi temalar her iki halkın seçilmiş edebi eserlerinde incelenmiştir. T. S. Eliot (J. Alfred Prufrock’un Aşk Şarkısı), John Fowles (Fransız Teğmenin Kadını), Kate Chopin (Uyanış), Thomas Hardy (Adsız Sansız Bir Jude), Somerset Maugham (Boyalı Peçe), Aldoux Huxley (Zamanın Durması Gerekir), ve E. M. Forster (Hindistan’a Bir Geçit) gibi yazarlar ve çalışmaları Halide Edip Adıvar (Sinekli Bakkal), Edip Cansever (Ben Ruhi Bey Nasılım), Yakup Kadri Karaosmanoğlu (Yaban), Adalet Ağaoğlu (Yazsonu), Peyami Safa (Matmazel Noraliya’nın Koltuğu), ve Halid Ziya Uşaklıgil (Aşk-ı Memnu) gibi Türk yazarlar ve çalışmaları ile karşılaştırılmıştır. Baş kahramanların birbirine ve genel olarak dünyaya olan tepkileri İngiliz ve Türk edebi eserlerde farklı olarak görünse de, bu baş kahramanların hissettikleri ve tecrübe ettikleri ciddi benzerlikler taşımaktadır. Bu çalışmadan çıkan sonuç, özellikle küreselleşen bir dünyada farklı kültürler ve edebiyatlar arasındaki etkinin kaçınılmaz olduğu yönündedir. Diller farklıolsa da, okuyucuya aktarılan his ve tecrübe aynı dildedir.]]> <![CDATA[Similarities between cultures are inevitable as is obvious in the works of literature from all over the world. Undoubtedly, there has always been unannounced influence between English and Turkish cultures and literatures. This study aims to bring some works from English and Turkish literature to outline the points of similarity between them. Such subjects like a representation of a modern man, concept of mysticism, adultery, the problem of East-West relationship, and postmodern elements are analysed in some works of both literatures. The works of English authors like T. S. Eliot (The Love Song of J. Alfred Prufrock), John Fowles (A French Lieutenant’s Woman), Kate Chopin (The Awakening), Thomas Hardy (Jude the Obscure), Somerset Maugham (The Painted Veil), Aldoux Huxley (Time Must Have a Stop), and E. M. Forster (A Passage to India) are juxtaposed with such Turkish authors like Halide Edip Adıvar (Sinekli Bakkal), Edip Cansever (Ben Ruhi Bey Nasılım), Yakup Kadri Karaosmanoğlu (Yaban), Adalet Ağaoğlu (Yazsonu), Peyami Safa (Matmazel Noraliya’nın Koltuğu), and Halid Ziya Uşaklıgil (Aşk-ı Memnu). Although the characters in the works of these authors have different features, the feelings and emotions their experience evokes bear profound resemblances. The conclusion drawn from this study indicates the fact that interactions between different cultures and literatures are inevitable, especially in the age of globalisation.  ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46398 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[2207-2215]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/897 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Necmuddîn İbn-i Sivâr’ın Şiirinde İlâhi Aşk]]> <![CDATA[Divine Love in Najm al-Dîn Ibn Siwâr's Poem]]> <![CDATA[Muhammet Bilal TOLAN]]> <![CDATA[Arap Dili ve Edebiyatı, Necmuddîn İbn-i Sivâr b. İsrâil, şiir, ilâhî aşk, sufizm]]> <![CDATA[Arabic Language and Literature, Najm al-Dîn Ibn Siwâr b. Isrâ’il, poetry, divine love, sûfism]]> <![CDATA[Necmuddîn ibn-i Sivâr b. İsrâil, on üçüncü asırda Dımeşk’te yaşamış bir Arap şairidir. Onun dîvânında dikkat çeken önemli konulardan biri ilâhi aşk/el-hubbu’l-ilâhi mevzusudur. Bu çalışmada, İbn-i Sivâr’ın şiirlerinde ilâhi aşkı nasıl ele aldığı incelenecektir. İbn-i Sivâr’ın dini ve dünyevi bakış açısının gelişmesinde, hocaları Ali el-Harîrî ile Sühreverdiyye Tarikatının kurucusu olan Ömer es-Sühreverdî önemli rol oynamaktadır. Çok genç yaştan itibaren şiirler yazmaya başlayan şair, ilk dönemlerinde methiye, mersiye gibi farklı konularda şiirler yazarken, İbn-i Arabî ve İbnu’l-Fârid gibi sufi şairlerden etkilenmesiyle birlikte daha çok tasavvufi şiirler kaleme almaya başlamıştır. Özellikle İbn-i Arabî’nin vahdet-i vücûd felsefesinden etkilenmiştir. Onun bu tarz şiirleri, bazı eleştirmenler tarafından beğenilmiş, tasavvufa temkinli yaklaşan diğer bazıları tarafından ise olumsuz eleştiriye maruz kalmıştır. İbn-i Sivâr’ı bir şair olarak kategorize etmek gerekirse onu sufi şairler grubuna dâhil etmek mümkündür. Bu yüzden onun şiirlerini daha iyi anlamak için bir takım tasavvufi bilgileri bilmek önemlidir. O, kasidelerinde hiciv, kendisi ile övünme, hakaret, alaya alma ve kınama gibi konulardan kaçınmıştır. Lirik tarzda kaleme aldığı şiirlerinde yaratıcısına olan sonsuz aşkını edebi bir üslupla ifade etmiştir. İlahi aşkı anlatmaya çalışırken çoğu defa sembollerden ve gazel türünün ıstılahlarından faydalanmıştır. Onun şiirlerinde insana, eşyaya, kâinata nefret ile değil sevgi ve muhabbetle bakma esastır. Çünkü ona göre kâinat, bir ayna misali yaratıcının mutlak güzelliğini yansıtmaktadır. Övgü, aşk, tasvir içerikli şiirlerinin çoğunda, dönemindeki şairlerde olduğu gibi, ağırlıklı olarak bedî sanatını kullanmıştır.]]> <![CDATA[Najm al-Dîn Ibn Siwâr (or Sawwâr) b. Isrâ’il is an Arab poet who lived in Damascus in the thirteenth century. One of the important issues that attract attention in his dîwân is the issue of divine love/al-hubb al-ilâhî. In this study, how Ibn Siwâr addresses divine love in his poems will be examined. Ibn Siwâr’s teachers ‘Alî al-Harîrî and ‘Umar al-Suhrawardi, the founder of the Suhrawardiya sect, played an important role in the development of his religious and secular perspective. The poet, who started to write poems from a fairly young age, wrote poems on different subjects such as eulogies and elegies in his early periods. He was influenced by Sûfî poets such as Ibn ‘Arabî and Ibn al-Fârid and started to write mostly Sûfî poems. He was influenced especially by the wahdat al-wujûd (unity of existence) philosophy of Ibn ‘Arabî. Even though his poems of this kind were admired by some critics, they were criticized negatively by others who were cautious of sûfîsm. If we categorize Ibn Siwâr as a poet, it is possible to include him in the group of Sûfî poets. Therefore, it is important to know some sûfistic knowledge in order to better understand his poems. He avoided topics such as satire, bragging, insulting, ridiculing and condemning in his odes. In his poems written in lyrical style, he expressed his eternal love for his creator in a literary style. He often made use of symbols and the terminology of the ghazel type while trying to explain divine love. In his poems, it is essential to look at people, things and the universe with love and affection, not with hatred. Because according to him, the universe reflects the absolute beauty of the creator like a mirror. In most of his poems containing eulogies, love and description, he mainly used the bedî art, as was the case with the poets at his time.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46291 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[2093-2107]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/898 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Derleme Sözlüğü’nde Geçen “Salgın ve Bulaşıcı Hastalıklar”la İlgili Söz Varlığı Unsurları Üzerine]]> <![CDATA[On The Elements of Vocabulary Related to “Epidemics And Infectious Diseases” in the Derleme Sözlüğü]]> <![CDATA[Adalet Gül ÖZGÜL]]> <![CDATA[Sağlık, salgın hastalık, bulaşıcı hastalık, salgın ve bulaşıcı hastalık adları, Derleme Sözlüğü]]> <![CDATA[Health, epidemic disease, ınfectious disease, epidemic and ınfectious disease names, Derleme Sözlüğü]]> <![CDATA[Bir dilin söz varlığını ortaya koymak için hazırlanan sözlüklerden biri de ağız sözlüğüdür. 1932 yılında kurulan Türk Dili Tetkik Cemiyeti (Türk Dil Kurumu) ile birlikte ağızlardan toplanan söz varlığı unsurlarıyla oluşturulan ağız sözlüğü, Türkiye Türkçesi Ağızları için önemli bir kaynaktır. Derleme yoluyla oluşturulan ağız sözlükçülüğü, konuşulan dilin aynı coğrafya içerisinde bölgesinden köyüne kadar tarihî ve etnik yapısı, kültürü ve örfüyle ilgili bilgilerin ne denli benzerlik ve farklılıklara sahip olunduğunun belirlenmesinde, ölçünlü dilde bulunmayan veya anlam farklılığına uğramış olan sözcüklerin tespitinde ve de unutulmaya yüz tutmuş olan eskicil sözcüklerin belirlenmesinde önemlilik arz eder. Derleme Sözlüğü üzerine çeşitli konularda birçok araştırmacı tarafından incelemeler gerçekleştirilmiştir. Başta ağız çalışmaları ve ağız sözlükçülüğü olmak üzere ülke sınırları içerisinde yer alan bölgelerden “Derleme Sözlüğüne Katkılar” başlığı altında yapılan çalışmalar, deyimler, atasözleri, eskicil sözcükler, ağızlar üzerine yapılmış gramer çalışmaları ve sağlık deyişleri gibi konu başlıkları incelenen konular arasındadır. Dünya ile ülkemizi de etkisi altına alan COVID-19 küresel salgını ile birlikte yayın organlarında birtakım sağlık terimleri sıklıkla kullanılmaya başlanmıştır. Özellikle bu sağlık terimlerinden biri olan ve salgın anlamında kullanılan “pandemi” sözcüğünden yola çıkılarak Türkiye Türkçesinin ağızlarının derlenmesiyle oluşturulan Derleme Sözlüğü’ndeki salgın hastalık, bulaşıcı hastalık ve bu yolla ortaya çıkan hastalık adlarının halk deyişlerindeki karşılıkları üç başlık altında sınıflandırılarak bu çalışmada ele alınmıştır.]]> <![CDATA[One of the dictionaries prepared to reveal the vocabulary of a language is the dialect dictionary. The dialect dictionary, which was created with the words and vocabulary elements collected from the dialects together with the Turkish Language Research Society (Turkish Language Association) founded in 1932, is an important source for Turkey Turkish Dialects. Dialect lexicography, which is created through compilation determines the similarities and differences of the information about the historical and ethnic structure, culture and customs of the spoken language from the region to the village within the same geography. It is also important in identifying words that do not exist in the standard language or have a differed in meaning, and also in determining archaic words that are about to be forgotten. Studies on the Derleme Sözlüğü were carried out by many researchers on various subjects. Subject headings such as dialect studies and lexicography, studies under the title of “Contributions to Derleme Sözlüğü” from regions within the borders of the country, idioms, proverbs, archaic words, grammar studies on dialects and health phrases are among the subjects examined. With the COVID-19 global pandemic, which also affected the world and our country, some health terms started to be used frequently in media organs. In this study, based on the word "pandemic", which is one of these health terms in the Derleme Sözlüğü of Turkey Turkish dialects is considered under three headings. These are; epidemic diseases, infectious diseases and in folk words, the equivalent of the names of diseases.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46225 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1349-1357]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/899 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tarihi Metinlerde Yalancı Eş Değerlik - Kırk Vezir Hikâyeleri Üzerine Bir İnceleme -]]> <![CDATA[The False Friendship in Historical Texts - A Study of the Stories of Forty Viziers -]]> <![CDATA[Adalet Gül ÖZGÜL]]> <![CDATA[Tarihi Türk lehçeleri, Eski Anadolu Türkçesi, Kırk Vezir Hikayeleri, Yalancı Eş Değerlik, Tam Yalancı Eş Değerlik]]> <![CDATA[Historical Turkish dialects, Old Anatolian Turkish, Stories of Forty Viziers, The False Friendship, Absolute False Friends]]> <![CDATA[Bir dilin lehçeleri veya akraba olduğu diller arasında ses, anlam, yapı bakımından birbirine benzerlikleri olduğu gibi anlam bakımından herhangi bir örtüşmenin olmadığı durumlar da söz konusudur. Özellikle iki dilin veya lehçenin eş değerlik sınırları bakımından birbirine aktarılmasında ortaya çıkan “eş değerler” birtakım sorunlar yaratmaktadır. Bu sorunlardan biri de “yalancı eş değerler” konusudur. Türkiye’de 1990’lı yıllardan beri incelenmeye başlayan “yalancı eş değer” konusu daha çok Türk Lehçeleri ile Türkiye Türkçesi arasındaki metin aktarmalarında yapılmaktadır.  Yapılan metin aktarmalarındaki yalancı eş değerlik çalışmalarının çoğunluğu ise kelimeler üzerinedir. Kavram alanları bakımından birbiriyle örtüşmeyen ve yalancı eş değerlik olarak adlandırılan bu tür yapıların aktarmaları hatalara yol açtığı gibi anlamayı da güçleştirdiği belirlenmektedir.Bu çalışmada Uppsala Üniversitesinin Carolina Rediviva Kütüphanesindeki Osmanlı dönemine ait el yazması ve matbu eserlerden biri olan ve Miladî 1650 (Hicrî 1060) yıllarında Molla Hüseyin tarafından istinsah edilen Eski Anadolu Türkçesi dönemine ait Kırk Vezir Hikâyeleri’nin, Mehmet Dursun ERDEM tarafından aynı adla Türkiye Türkçesine aktarımı yapılan çalışmasında yer alan metinlerdeki “yalancı eş değerli” kelimeler üzerinde durulmuştur. Çalışmada, Türkiye Türkçesine aktarımı yapılan metinlerden sınırlı sayıda kelime seçilerek incelemede bulunulmuştur. İncelemede bulunulan kelimeler ise, Eski Anadolu Türkçesi ve Türkiye Türkçesi arasındaki “tam yalancı eş değerlik” bakımından ele alınmıştır. Hem kaynak hem hedef lehçede, ses ve şekil yönüyle birebir örtüşen bu kelimelerin anlamlarının tamamen farklı olduğuna dikkat çekilmiştir.   ]]> <![CDATA[Although there are similarities between the dialects of a language or related language families in terms of sound, meaning and structure, there are also cases where there is no overlap in terms of meaning. In particular, the “equivalents” that occur when two languages or dialects are transferred to each other in terms of equivalence boundaries create some problems. One of these problems is the subject of “false equivalents (The False Friendship)”. In Turkey, the subject of “The False Friendship”, which has been studied since the 1990s, is mainly carried out in text transfers between Turkish dialects and Turkey Turkish. The majority of The False Friendship studies in text transfers are based on words. It is determined that such structures, which do not overlap with each other in terms of concept areas and are called The False Friendship, lead to errors in transfers, as well as make it difficult to understand. This study focuses on the words “The False Friendship” in Stories of Forty Viziers from the Old Anatolian Turkish period. Forty Viziers’ Stories is one of the manuscripts and printed works of the Ottoman period and was copied by Molla Hüseyin in 1650 AD (1060 AH). Today, it has been translated into Turkey Turkish by Mehmet Dursun ERDEM and is located in the Carolina Rediviva Library of Uppsala University. In the study, a limited number of words were selected from the texts transferred to Turkey Turkish and examined. The words examined are considered in terms of “absolute false friends” between old Anatolian Turkish and Turkey Turkish. It has been pointed out that the meanings of these words, which exactly coincide with the direction and shape of the sound in both the source and target dialects, are completely different.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46224 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1993-2000]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/900 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yunus Emre Enstitüsü Tarafından Yayımlanan Dede Korkut Hikâyelerinde Kültür Aktarımı]]> <![CDATA[Cultural Transfer in Dede Korkut Stories Published by Yunus Emre Institute]]> <![CDATA[Erhan YEŞİLYURT]]> <![CDATA[Tansu ARSLAN]]> <![CDATA[Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi, dil öğretimi, kültür aktarımı, Dede Korkut Hikâyeleri, hikâye.]]> <![CDATA[Teaching Turkish as a foreign language, language teaching, Cultural transfer, Dede Korkut stories, story.]]> <![CDATA[Hızla gelişen ve küreselleşen dünyada yeni dil öğrenimi önemli bir ihtiyaç haline gelmiştir. Bu ihtiyaç doğrultusunda yeni bir dil öğrenirken o dilin kurallarının yanı sıra, o dilin kültürünü de öğrenmek gerekmektedir. Hedef dil ile ana dil kültürleri arasında bağ kurmak ve karşılaştırma yapmak, dil öğreniminin içselleştirilmesini sağlayacak ve öğrenmeyi daha kalıcı hale getirecektir. Yeni bir dil öğrenen birey, öğrendiği dilin kültürü sayesinde hoşgörü kazanacak ve dilin yalnızca kurallar yığını olmadığının farkına varacaktır. Dil öğretim araçlarından biri olan kitaplar, hedef dilin kültürü hakkında bireylere bilgi vermektedir. Ayrıca ders kitapları haricinde farklı materyaller ile de dil öğretimi desteklenmektedir. Dil öğretimine yönelik hazırlanan kitaplar, öğretimini hedef dilin kültürel ögeleri ile destekleyerek öğrenmenin kalıcı olmasına olanak sağlamalıdır. Bu çalışmada Yunus Emre Enstitüsü tarafından yayımlanan Dede Korkut Hikâyelerindeki kültür aktarımı incelenmiştir. Nitel özellik taşıyan bu çalışmada verilerin analizinde doküman analizi kullanılmıştır. Çalışmada, Yunus Emre Enstitüsü tarafından yayımlanan Dede Korkut Hikâyelerindeki kültürel unsurlar incelenecektir.  Bu kapsamda araştırmanın inceleme nesnesi Basat’ın Tepegöz’ü Öldürmesi, Dış Beylerinin Kazan Han’a İsyanı, Dirse Han Oğlu Boğaç Han, Uşun Koca Oğlu Seğrek kitaplarıdır. Kitaplarda Türk kültürüne yönelik on alanda öge kullanılırken en fazla kullanılan ögelerin dil, edebiyat, din ve gelenek – görenek alanlarında olduğu sonucuna varılmıştır. Kitap başına ortalama yüzden fazla kültürel öğenin aktarılması, eserin yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde kültür aktarımına önem verdiği sonucuna varmaktadır.]]> <![CDATA[Learning a new language has become an important need in the rapidly developing and globalizing world. In line with this need, while learning a new language, it is necessary to learn the culture of that language as well as the rules of that language. Making connections and comparisons between the target language and native language cultures will ensure the internalization of language learning and make learning more permanent. People will gain tolerance with the culture of the language learned and realize that language is not just a collection of rules. As one of the language teaching tools, books provide information to individuals about the culture of the target language. In addition, language teaching is supported with different materials other than textbooks. The books which prepared for language teaching should enable permanent learning by supporting the teaching with the cultural elements of the target language. In this study, the situation in terms of cultural transfer in Dede Korkut Stories published by Yunus Emre Institute was investigated. In this qualitative study, document analysis was used in the analysis of the data. In this study, cultural elements of Dede Korkut Stories published by Yunus Emre Institute will be examined. In this context, the object of study of the research is the Basat Killing of the Tepegöz, the Boğaç Han, the Son of Dirse Han, the Seğrek, the Son of Uşun Koca, the Rebellion of Foreign Oghuz Beys against Kazan Han. It is concluded that the most used items are in the fields of language, literature, religion and tradition while the books are used in ten fields for Turkish culture. Cultural elements are given enough in the works. The transfer of an average of more than a hundred cultural elements per book leads to the conclusion that the work attaches importance to cultural transfer in teaching Turkish as a foreign language.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46181 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[ 2239-2251 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/901 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Manuel de “De Vive Voix”: Un Regard Pédagogique Sur L’approche Béhavioriste ]]> <![CDATA[French Manual ‘‘De Vive Voix’’: A Pedagogial Analysis on the Behaviorist Approach]]> <![CDATA[Esra ATMACA]]> <![CDATA[Nurten ÖZÇELİK]]> <![CDATA[théorie béhavioriste, manuel du FLE, méthodes audio-visuelles, recherche qualitative, enseignement/apprentissage du FLE.]]> <![CDATA[behaviorist theory, FFL manual, audio-visual methods, qualitative research, teaching / learning FLE]]> <![CDATA[Cet article vise à étudier les effets de l’approche béhavioriste sur le manuel du FLE De Vive Voix  et à comprendre, à partir des principes de l’approche pédagogique préconisée par le manuel,  la façon dont on enseigne le français langue étrangère dans la vision des méthodes audio-visuelles. Afin de comprendre le contenu de cette méthode de français et de l’analyser, les principes généraux de l’approche béhavioriste seront à la base de nos réflexions pédagogiques. Nous avons choisi ce manuel de français parce qu’il appartient à la deuxième génération de la méthodologie audio-visuelle. Cette méthode prend appui sur l’approche béhavioriste. Il est possible de voir les traces du béhaviorisme dans l’approche audio-visuelle ainsi que dans ce manuel. Dans le présent travail, nous traiterons d’abord l’approche pédagogique suggérée par le manuel en essayant de souligner les principes du béhaviorisme, puis nous présenterons le manuel. Enfin, nous nous pencherons sur l’influence des principes de la théorie sur la pratique éducative. Ce travail est une recherche qualitative où on s’est profitées de l’analyse documentaire faisant partie des techniques d’une recherche qualitative.  L’analyse documentaire vise à analyser des documents écrits comportant les informations concernant les faits visés.]]> <![CDATA[This article aims to study the effects of the behaviorist approach based on FFL De Vive Voix manual and to understand the ways in which French as a foreign language is taught in the vision of audio-visual methods from the principles of the pedagogical approach recommended by the manual. In order to understand and analyze the content of this French method, the general principles of the behaviorist approach will be the basis of our pedagogical reflections. We choose this French manual because it belongs to the second generation of audio-visual methodology. This method is based on the behaviorist approach. It is possible to see the traces of behaviorism in the audio-visual approach as well as in this manual. In this work, we will first deal with the pedagogical approach suggested by the manual by trying to emphasize the principles of behaviorism, then we will present the manual. Finally, we will examine the influence of the principles of theory on educational practice. This work is a qualitative research where we took advantage of the documentary analysis as part of the techniques of a qualitative research. The documentary analysis aims to analyze written documents containing information concerning the targeted facts]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46120 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1635-1650]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/902 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Öğrenme Stratejisi Olarak Çeviri Ölçeğini Türkçeye Uyarlama Çalışması]]> <![CDATA[Adaptation Study of The Inventory For Translation As a Learning Strategy]]> <![CDATA[Davut DİVARCİOĞLU]]> <![CDATA[Uyarlama, Ölçek, Strateji, Çeviri]]> <![CDATA[Adaptation, Scale, Strategy, Translation ]]> <![CDATA[Yabancı dil eğitiminde çeviri kullanımı, çoğu zaman bir bağlamdaki genel anlama ulaşabilmek için o bağlam içindeki sözcüklerin ve birtakım ifadelerin gerçek anlamlarının bilinmesi noktasında kaçınılmaz olabilmektedir. Çünkü dil becerileri konusunda öğrenciden istenen şey yabancı dilde oluşturulmuş metnin kolayca anlamlandırılabilmesi ve yeri gelince farklı şekillerde tekrar oluşturabilmesidir. Bu beklenti, öğrenciyi ister istemez, yabancı dilden anadile dile çeviri yapma eğilimi göstermeye sevk etmektedir. Böyle bir eğilimin tespiti, izlence oluşturma açısından önemlidir ve bu tespit iyi oluşturulmuş envanterlerle mümkündür. Bu çalışmada, Tayvanlı öğrencilerin yabancı dil öğrenirken öğrenme stratejisi olarak çeviri kullanımlarını ölçmek amacıyla Liao (2002) tarafından geliştirilen The Inventory for Translation as a Learning Strategy: ITLS), adlı ölçeğin Türkçeye uyarlanması ve alan yazına kazandırılması hedeflenmiştir.  Çalışma kapsamında, ilk aşamada ölçeğin dil geçerlilikleri sağlanmış, ardından Gazi ve Hacettepe Üniversitelerinde yabancı dil olarak Fransızca öğrenen 325 öğrenciden elde edilen verilerin analizleri yapılarak ölçeklerin yapı geçerlilikleri ve faktör yapıları belirlenmiş, alt boyutları yeniden adlandırılmıştır. Dil ve yapı geçerliliği çalışmaları sonunda, 27 madde ve 5 faktörden oluşan güvenilirlik kat sayısı α= 0,92 olan “Öğrenme Stratejisi Olarak Çeviri Ölçeği” (ÖSÇÖ) alan yazına kazandırılmıştır. Bu uyarlama çalışması, Türkiye şartlarında özellikle yabancı dil ve çeviri alanında çalışmalar yapan araştırmacıların, güvenilirlik ve geçerlilik göstergelerinin oldukça yüksek olduğu Öğrenme Stratejisi Olarak Çeviri Ölçeğini (ÖSÇÖ) farklı örneklem grupları için kolay ve güvenle uygulayabileceklerini göstermektedir. ]]> <![CDATA[The use of translation in foreign language education can often be inevitable at the point of knowing the true meanings of the words and some expressions in a context, which are necessary to reach the general meaning in that context. Because, what is required of the student in terms of language skills is that the text formulated in a foreign language can be easily understood and when required, it can be reconstructed in different ways by the student. This expectation inevitably prompts the student to translate from the foreign language to the mother language. The determination of such tendency is important in terms of syllabus desing and this determination is possible with well-designed inventories. In this study, a scale called The Inventory for Translation as a Learning Strategy: ITLS developed by Liao (2002) to measure Taiwanese college students’ use of translation as a learning strategy is aimed to be adapted to Turkish and to present to the service of researchers. Within the scope of the study, the language validity of the scales was provided in the first stage, and then, the analyzes of the data obtained from 325 students who learned French as a foreign language at Gazi and Hacettepe Universities were analyzed, and the structural validity and factor structures of the scale were determined and their sub-dimensions were renamed. At the end of the language and construct validity and internal reliability studies, “Öğrenme Stratejisi Olarak Çeviri Ölçeği” (ÖSÇÖ) with 5 factors and 27 items with a coefficient of reliability α = 0.92 was also obtained. This adaptation study results, point out the reliability and validity of the scale is quite high and can be used by researchers in Turkey to different sample groups easily and safely to reveal the language students’ trends of using translation as a learning strategy.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46112 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1773-1784]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/903 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çeviriye Bakış Açısı Ölçeğini Türkçeye Uyarlama Çalışması]]> <![CDATA[Adaptation Study of The Inventory for Beliefs About Translation ]]> <![CDATA[Davut DİVARCİOĞLU]]> <![CDATA[Yabancı dil eğitimi, uyarlama, ölçek, bakış açısı, çeviri]]> <![CDATA[Foreign language education, adaptation, scale, perspective, translation]]> <![CDATA[Yabancı dil öğretim yöntem ve yaklaşımları, yıllar geçtikçe farklılaşmakta, kimi zaman etkisini yitirmekte, kimi zaman yeniden önem kazanmaktadır. Metodların bu kararkteristik özelliği çeviri kullanımı için de geçerlidir. Çeviriye yönelik olumlu ve olumsuz birtakım görüşler, bu süreçte ortaya çıkmıştır. Çeviriye yönelik bu algılar günümüzde yabancı dil eğitim ortamlarında öğrencilerin tutumlarına da etki edebilmektedir. Öğrencilerin çeviriye yönelik algılarının tespiti, onların dil öğrenimine yaklaşımları hakkında fikir verecek ve bu sayede verimli izlenceler hazırlanmasına uygun zemin oluşacaktır. Bu çalışmada, Tayvanlı öğrencilerin yabancı dil öğrenirken sahip oldukları çeviri algılarını ölçmek amacıyla Liao (2002) tarafından geliştirilen The Inventory for Beliefs about Translation: IBT adlı ölçeğin Türkçeye uyarlanması ve alan yazına kazandırılması hedeflenmiştir. Ölçeğin etik kurul onayı, Gazi Üniversitesi Etik Komisyonunun 31 Mart 2016 tarihinde 04 sayılı toplantısında oy birliğiyle kabul edilmiştir. Çalışma kapsamında, ilk aşamada ölçeğin dil geçerlilikleri sağlanmış, ardından Gazi ve Hacettepe Üniversitelerinde 2017-2018 yıllarında yabancı dil olarak Fransızca öğrenen 325 öğrenciden elde edilen verilerin analizleri yapılarak ölçeklerin yapı geçerlilikleri ve faktör yapıları belirlenmiş, alt boyutları yeniden adlandırılmıştır. Dil ve yapı geçerliliği çalışmaları sonunda, 3 faktörlü ve 19 maddeden oluşan, güvenilirlik katsayısı α= 0,87 olan “Çeviriye Bakış Açısı Ölçeği (ÇEBAÖ)” elde edilmiştir. Bu uyarlama çalışması, Türkiye şartlarında özellikle yabancı dil ve çeviri alanında çalışmalar yapan araştırmacıların, güvenilirlik ve geçerlilik göstergelerinin yüksek olduğu “Çeviriye Bakış Açısı Ölçeğini (ÇEBAÖ) farklı örneklem grupları için kolay ve güvenle uygulayabileceklerini göstermektedir. ]]> <![CDATA[Foreign language teaching methods and approaches have changed over the years, sometimes have lost their effect and sometimes have gained importance again. This characteristic feature of the methods also applies to the use of translation. Some positive and negative opinions about the translation have emerged during this period. These perceptions towards translation can also affect students' attitudes in today's foreign language education environments. The determination of students' perceptions towards translation will give an idea about their approach to language learning, and thus, a suitable ground will be formed for the preparation of efficient syllabuses. In this study, a scale called “The Inventory for Beliefs about Translation: IBT developed by Liao (2002) to measure the translation perceptions of Taiwanese college students is aimed to be adapted to Turkish and to present to the service of the researchers. The approval of the ethics committee of the scale was unanimously accepted by the Gazi University Ethics Committee on March 31, 2016 at the meeting number 04. Within the scope of the study, the language validity of the scale is provided in the first stage, and then, the analyzes of the data obtained from 325 students who learned French as a foreign language at Gazi and Hacettepe Universities in 2017-2018, were analyzed and the structural validity and factor structures of the scales were determined and their sub-dimensions were renamed. At the end of the language and construct validity and internal reliability studies, “Çeviriye Bakış Açısı Ölçeği (ÇEBAÖ)” with 3 factors and 19 items with a coefficient of reliability α = 0.87 was obtained. This adaptation study results, point out the reliability and validity of the scale is high and can be used by researchers in Turkey to different sample groups easily and safely to reveal the language students’ perceptions about translation.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46111 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1121-1134]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/904 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Önyargılı Batılı Perspektifinden bir Doğu Şehri: Paul Bowles’in Gözünden İstanbul]]> <![CDATA[Prejudiced Occidental Perspective toward an Oriental City: Istanbul in the Eyes of Paul Bowles]]> <![CDATA[Elif GÜVENDİ YALÇIN]]> <![CDATA[Oryantalizm, Edward Said, İstanbul, seyahat yazarı, Paul Bowles, seyahat edebiyatı]]> <![CDATA[Orientalism, Edward Said, Istanbul, travel writer, Paul Bowles, Travel Literature]]> <![CDATA[Bu makale Amerikalı yazar olan Paul Bowles’ın İstanbul hakkında 1953'te “A Man Must Not Be Vey Moslem” başlığıyla Their Heads are Greeen and Their Hands are Blue (1957) adlı kitabında kaleme aldığı kısa gezi metnini araştırmayı amaçlamaktadır. Tüm Seyahat yazılarının iki yönlü bir yönü vardır. İlk önce daha geniş bir dünya hakkında bir rapor sunarken, aynı zamanda yabancı bir kişi veya bir yer hakkında bilgi sağlar. Bununla birlikte, bir şekilde yolcunun değerlerini, endişelerini ve varsayımlarını da ortaya koymaktadır. Ayrıca, yazarın ortaya çıktığı kültür ve / veya metninin amaçlandığı kültür hakkında bir şeyler verir. Buna göre, başlangıç olarak, genel hatlarıyla gezi edebiyatı ve türün kısıtlamaları kısaca açıklanmaktadır.  Daha sonra, Şarkiyat kavramı ve Şarkiyatçı klişelerin etkileri tartışılmaktadır. Şarkiyatçılık kapsamında Edward Said Asya, Türkler ve İslam'ın Batı tarafından basmakalıp bir şablona oturtulduğunu savunmaktadır. Türk imajının oryantalist genellemesi, Türklerin, Doğu'nun ve İslam'ın, yabancılaştırılmasına ve dışlanmasına yol açtmıştır. Bu amaçla, birçok Avrupalı ve Batılı, Avrupa kimliğinin kurucusu olan Yunan kültürel birikimini Türklerin İslami kültürel geçmişi ile karşılaştırmaktadır. Bu bilgiler ışığında Paul Bowles, oryantalist bakış açısıyla İstanbul'a geliyor. Egzotik bir kent bulma arayışında olan Bowles, İstanbul'da aradıklarını bulamıyor. Bunun yerine, İstanbul'un yarı doğu ve yarı batı tarafını fark ettiğinde hayal kırıklığına uğramıştır çünkü her ne kadar oryantalist bakış açısından etkilenmiş olsa da ulusların batılılaşmasını kültürel geçmişleri için bir tehdit olarak görmektedir.]]> <![CDATA[This article explores the short travel text written by American writer Paul Bowles about Istanbul in his book Their Heads are Green and their Hands are Blue (1957) under the essay titled  “A Man Must Not be very Moslem” (1953). This paper seeks to explore American author Paul Bowles’ travel text about Istanbul in 1953. All travel writing has a two-way aspect. It first provides a report on the wider world, while also providing information about an alien person or a place. However, it also reveals in some way the traveller’s values, concerns and assumptions. It also gives away something about the culture in which the author originated and / or the culture for which his text is intended. Accordingly, to begin with, travel literature in general and limitations of the genre is explained briefly. Thereafter, the concepts of orientalism and the effects of orientalist stereotypes are discussed. In the scope of Orientalism Edward Said argues that Asia, Turks and Islam have been stereotyped by the West. The orientalist generalization of the Turkish image has led to the alienation and exclusion of the Turks, East and Islam. For this purpose, many Europeans and Westerners alike have been comparing Hellenic cultural accumulation which is the constituent of European identity with the Islamic cultural background of the Turks. In the light of this information, Paul Bowles comes to Istanbul with the orientalist bigotry. In search of an exotic city, Bowles could not find what he is looking for in Istanbul. Instead, he is disappointed when he has noticed the half-east and half-west side of Istanbul because he regards the westernization of nations as a threat to their cultural past, although he is influenced from an orientalist point of view.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45964 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[2139-2148]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/905 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Adalet Ağaoğlu Üzerine Hazırlanan Lisansüstü Tezler Hakkında Bir Meta-Analiz Çalışması]]> <![CDATA[A Meta-Analysıs Study On Post-Graduate Theses Wrıtten On Adalet Ağaoğlu]]> <![CDATA[Yusuf ÇOPUR]]> <![CDATA[Dil ve edebiyat, Adalet Ağaoğlu, lisansüstü tezler, edebiyat, meta-analiz]]> <![CDATA[Language and literatue, Adalet Ağaoğlu, post-graduate theses, literature, meta-analysis]]> <![CDATA[Adalet Ağaoğlu, roman, tiyatro, deneme ve öykü türlerinde verdiği eserlerle Türk edebiyatına değer katmış bir isimdir. Sosyal ve siyasal çalkantıların olduğu ve edebiyatta yeni arayışların başladığı dönemde eserleriyle ses getirmiş ve kendinden sonra birçok yazarı da etkilemiştir. Adalet Ağaoğlu, edebiyatın farklı türlerinde eserler verse de modernsit yaklaşımla yazdığı romanlar onu edebiyatımızın ustaları arasına koymuştur.  Bu “usta”lığın yansımasını onun eserleri üzerine yapılan akademik çalışmaların çokluğu ve niteliğinde de görmekteyiz. Bu araştırmada 1991-2019 yılları arasında yazarla ilgili hazırlanan lisansüstü tezlerin, konu, içerik, hazırlandığı bölüm, hazırlayanların cinsiyeti, hazırlanma seneleri baz alınarak tasniflendirilmesi hedeflenmektedir. Araştırmanın kaynak taramasında ağırlıklı olarak YÖK’ün Ulusal Tez Merkezi veri tabanından yararlanılmıştır. Buna ek olarak,  internet ortamında arama motorları ve daha önceden hazırlanan yazılı kaynaklardan da yararlanılmıştır. Çalışma esnasında tez taramaları özellikle “Adalet Ağaoğlu” araması üzerinde odaklanılmıştır. Bazı araştırmalar da yazarın eserlerinin isimleri üzerinden yapılmıştır. Her iki taramada elde edilen bulgular bir araya getirilmiştir. Araştırmacı bulunan lisansüstü tezlerle ilgili kodlamaları bilgisayar üzerinde çalışmış ve tek tek ilgili sisteme yüklemiştir. Bulguların güvenirliğinin kontrolü için bulgular bir uzmanca tekrar incelenmiştir. Adalet Ağaoğlu konulu lisansüstü ve doktora tezlerinin işlenmesi sürecinde her tez bir defa imlenmiştir. Ancak konu değerlendirmesinde birden fazla başlığı ilgilendiren tezler ilgili oldukları her bir alt başlık için ayrı ayrı değerlendirilmiş ve çalışmaya işlenmiştir.]]> <![CDATA[Adalet Ağaoğlu is a name that has added value to Turkish literature with her works in novel, theater, essay and story genres. In the period when there were social and political turmoil and new searches in literature, he made a sound with his works and influenced many writers after him. Although Adalet Ağaoğlu produced works in different genres of literature, her novels with a modern approach put her among the masters of our literature. We also see the reflection of this “mastery” in the abundance and quality of academic studies on his works.In this study, it was aimed to evaluate the postgraduate and doctoral theses prepared about the author between 1991-2019 by classifying them according to their type, preparation period and subjects. In the literature review of the research, the database of the National Thesis Center of YÖK was mainly used. In addition, search engines and previously prepared written sources were also used. Thesis reviews during the research process focused especially around the concept of "Adalet Ağaoğlu". The coding of the theses was carried out by the researcher in computer environment. The coding made to ensure coding reliability was re-examined by an expert. During the processing of the graduate and doctoral theses on Adalet Ağaoğlu, each thesis was coded once. However, in the subject assessment, theses related to more than one topic have been evaluated and coded separately for each subheading they are related to.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45954 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1747-1759]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/906 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çeng-nâme’nin Yeni Bir Nüshası Münasebetiyle]]> <![CDATA[In Regard to a New Copy of Çeng-nâme]]> <![CDATA[Muhammet NALBAT]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Mesnevi, Ahmed-i Dâ’î, Çeng-nâme, Leipzig Üniversitesi Kütüphanesi]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Masnawi, Ahmed-i Dâ’î, Çeng-nâme, Leipzig University Library]]> <![CDATA[Yazma eserler, Türk edebiyat tarihi için birincil kaynaklardır. Geçmiş yüzyıllara ait birçok edebî ve tarihî bilgi, yazma eserler sayesinde bugüne kadar ulaşmış ve  kaybolup  gitmekten kurtulmuştur. Dolayısıyla gerek ülkemizdeki gerekse yurtdışındaki kütüphanelerde bulunan özellikle Türkçe yazma eserlerin ilmî yöntemlerle tetkik edilip tanıtılması, Türk edebiyat tarihi için büyük önem arz etmektedir. 15. asrın başlarında Ahmed-i Dâ’î tarafından kaleme alınan  Çeng-nâme isimli mesnevi de, araştırıcılar tarafından orijinal bir eser sayılmış ve çeşitli çalışmalara konu edilmiştir. Bugün Çeng-nâme’nin birisi tam, diğerleri eksik olmak üzere bilinen üç nüshası mevcuttur. Çeng-nâme hakkında yapılmış olan ilmî çalışmalarda bu üç nüsha kullanılmıştır. Bu makalede ise Çeng-nâme’nin daha önce hiçbir ilmî çalışmada kullanılmayan Leipzig nüshası tanıtılacaktır. Leipzig Üniversitesi Kütüphanesinde, Ms. Gabelentz kataloğunda numara 57’de kayıtlı olan bu Çeng-nâme nüshası, H. 884 - M. 1479/1480 yılında istinsah edilmiş olup 66 varaktan oluşmaktadır. Bu yazmanın en önemli özelliği, daha önceki Çeng-nâme nüshalarından farklı bölümleri ihtiva ediyor olmasıdır.  Dolayısıyla Çeng-nâme hakkında daha önce ileri sürülen bilgilerin Leipzig nüshası vasıtası ile gözden geçirilmesi mümkün olacaktır. Bu makalenin “Giriş” bölümünde, 15. asrın ilk yarısında Anadolu sahasında yazılmış mesnevilerin ortak özellikleri üzerinde kısaca durulacaktır. Ardından, makalenin “Birinci Bölüm”ünde, Çeng-nâme hakkında bilgi verilecektir. “İkinci Bölüm”de ise Çeng-nâme’nin yeni nüshası- Leipzig nüshası- tanıtılacaktır. Makalenin son bölümünde, yani “Üçüncü Bölüm”ünde, Çeng-nâme’nin Leipzig nüshasının imla hususiyetleri üzerinde kısaca durulacaktır.]]> <![CDATA[Manuscripts are the primary sources for the history of Turkish literature. Many literary and historical information belonging to the past centuries have survived until today thanks to manuscripts and has been saved from disappearing. Therefore, it is of great importance for the history of Turkish literature to examine and introduce especially Turkish manuscripts in libraries both in our country and abroad with scientific methods. The masnawi named Çeng-nâme, written by Ahmed-i Dâ'î at the beginning of the 15th century, was deemed an original work by researchers and has become the subject of various studies. Today, there are three known copies of Çeng-nâme, one complete and the others incomplete. These three copies were used in the scientific studies made about Çeng-nâme. In this article, the Leipzig copy of Çeng-nâme, which has not been used in any scientific study before, will be introduced. Registered at number 57 in the Ms. Gabelentz catalog at the University Library of Leipzig, this copy of the Çeng-name was copied in 884 (Hijri)- 1479/1480 (Gregorien) and consists of 66 leaves. The most important feature of this manuscript is that it contains different parts from the previous Çeng-nâme copies. Therefore, it will be possible to review the information about Çeng-nâme previously put forward through the Leipzig copy. In the "Introduction" section of this article, the common features of masnawis which were written in the first half of the 15th century in the Anatolian field will be briefly discussed. Afterwards, in the "First Chapter" of article, information about Çeng-nâme will be given. In the "Second Chapter" of the article, the new copy of Çeng-nâme- Leipzig copy- will be introduced and in the last part of article, in short "Third Chapter", the spelling features of the Leipzig copy of Çeng-nâme will be briefly emphasized.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45940 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1977-1992]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/907 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eski Türkçedeki Bedensel Engellilik ve Hastalık Sözcüklerinin Türkiye Türkçesindeki Görünümleri]]> <![CDATA[Reflection of the Words of Disease and Physical Disability in Old Turkish to the Turkey Turkish]]> <![CDATA[Kürşat EFE]]> <![CDATA[Ad Bilimi, Eski Türkçe, Hastalık, Fiziksel Engellilik, Adlar, Eylemler]]> <![CDATA[Onomastics, Old Turkish, Disease, Names, Physical Disability, Werbs]]> <![CDATA[Bu makale öncelikli olarak ad bilimsel bir çalışmadır. Ad bilimsel yöntemlere göre hastalık adlarının Eski Türkçedeki şekilleriyle günümüz Türkiye Türkçesindeki şekilleri karşılaştırılacak, bunların sınıflandırılması ve yansımaları bu çalışmayla gözler önüne serilecektir. Ayrıca ek olarak hastalıkla ilgili eylemlerin durumu da ele alınacaktır. 2020 Mart ayında dünya çapına yayılan salgın hastalık döneminde hastalıkla ilgili kavramlar hayatımızın ortasına oturuverdi. Pandemi, korona, karantina, virüs, enfeksiyon, bulaşıcı hastalık gibi kavramlar çok sık kullanıldı. Hastalık terimlerinin çokça kullanılması Türk dilinde hastalık ile ilgili ifadeler üzerine düşünemizi sağladı. Türk dilinin yedinci ve on üçüncü yüzyıllar arasındaki dönemine Eski Türkçe adı verilmektedir. Bu dönem de kendi içerisinde Köktürk, Uygur ve Karahanlı olmak üzere üç ayrı alt döneme ayrılmaktadır.  Alfabe, din ve sözcük haznesi farklılıkları olsa da ses, şekil ve cümle yapısı olarak büyük benzerliklerin bulunması bu tarihi lehçeleri Eski Türkçe adı altında bir dönemde sınıflandırmayı gerektirmektedir. Eski Türkçe döneminde dikilen Köktürk yazıtlarında hastalık ile ilgili ifadelere rastlanmazken Uygur ve Karahanlı Türkçeleri metinlerinde çok sayıda kavram tespit edilmiştir. Hastalık ile ilgili kullanılan ad ve eylemler ad bilimi yöntemine ve hastalık türlerine göre sınıflandırılmıştır. Türk dilinin yazıyla tâkip edilebilen en eski dönemlerinde özellikle Uygur Türkçesi ve sonrasında kullanılan hastalıkla ilgili bazı sözcük ve kavramların gerek Türkiye Türkçesi ağızlarında gerekse Türkiye Türkçesi ölçünlü dilinde hâlâ kullanılması, dilde ve kültürde devamlılığın göstergesi olduğu gibi Türkçenin eski döneminde hastalıkla ilgili bu ifadelerin yer alması geçmişte kavramlaştırma gücünün varlığını göstermektedir, aynı zamanda günümüzde de yabancı kaynaklı sözcük ve kavramların yerine Türkçe kökenlilerin türetilebileceğinin de göstergesidir.]]> <![CDATA[This article is primarily a onomastics study. By the onomastics method to forms disease names will be compared with the forms in Old Turkish to Turkey Turkish, their classification and reflections will be revealed with this study. In addition, the status of actions related to the disease will be discussed. During the epidemic that spread around the world in March 2020, the concepts about the disease were in the middle of our lives. Concepts such as pandemic, corona, quarantine, virus, infection, infectious disease were used frequently. The extensive use of disease terms enabled us to reflect on the expressions related to the disease in the Turkish language. The period of the Turkish language between the seventh and thirteenth centuries is called Old Turkish. This period is divided into three sub-periods as Köktürk, Uygur and Karahanlı. Although there are differences in alphabet, religion and vocabulary, the existence of great similarities in terms of sound, form and sentence structure necessitates classifying these historical dialects under the name of Old Turkish in a period. While no statements about the disease were found in the Köktürk inscriptions erected in the Old Turkish period, many concepts were identified in the Uygur and Karahanlı Turkish texts. The names and actions used for the disease are classified according to the method of onomatous and disease types. The oldest era in particular Uighur Turkish and need some words and concepts associated with the disease used after in Turkey Turkish dialects and Turkey used still in Turkish, formal language that can be writing follow-up of the Turkish language, language and culture in continuity as indicators of Turkish former period related to the disease on conceptualization of the past take place in these statements At the same time, it is an indication that Turkish origin can be derived from foreign words and concepts today.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45939 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1785-1807]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/908 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bursalı Hasîb’in Manzum Bir Aşk Hikâyesi]]> <![CDATA[A Verse Love Story of Bursalı Hasîb]]> <![CDATA[Fatma Sabiha KUTLAR OĞUZ]]> <![CDATA[Mehmet GÜRBÜZ]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, 18. yüzyıl, mesnevi, manzum hikâye, aşk, Prusa/Bursa]]> <![CDATA[Classical Turkish literature, 18. century, mesnevi, story in verse, love, Prusa/Bursa]]> <![CDATA[Bu çalışmanın konusu, “Hikâye-i Manzûme Be-inşâʾ-i Prusalı Hasîb Efendi” başlıklı manzum bir aşk hikâyesidir. Şiirde bir mahlas bulunmamakla birlikte başlıktaki ifadeden eserin Bursalı Hasîb Efendi’ye ait olduğu anlaşılmaktadır. Mü’minzâde Ahmed Hasîb Efendi’nin 1166/1752-3 yılında vefat ettiği bilindiğine göre -mesnevinin şairine ilişkin yukarıdaki tespit doğru ise- hikâye de 18. yüzyılın ilk yarısında kaleme alınmış olmalıdır. Hasîb’in bu manzum hikâyesi, çeşitli kaynaklarda Çaylak Mehmed Tevfîk’e atfedilmiş, mecmua/müntehabat niteliğindeki bir eser olan Nevâdirü’z-Zürefâ içerisinde yer almaktadır. Hasîb’in hikâyesi, mesnevi nazım şekliyle ve remel bahrinin “fe‘ilâtün fe‘ilâtün fe‘ilâtün fe‘ilün” kalıbıyla doksan yedi beyit olarak kaleme alınmıştır. Beyit sayısı bakımından kısa olan eserde klasik mesnevi anlayışından farklı olarak bölüm ve başlık bulunmamaktadır. Metin çift kahramanlı bir aşk hikâyesi olup konunun işlenişi bakımından klasik mesnevilerden farklı bir görünüm arz etmektedir. Hikâyede kendisini âşık olarak konumlandıran Hasîb, kalemi muhatap alarak başından geçen bir aşk macerasını anlatmıştır. Âşık henüz öğrenci iken ilk görüşte bir güzele tutulur. Bu güzele ulaşmak için ne kadar çaba harcasa da amacına ulaşamaz. Bunun üzerine arabuluculukta mahir bir yaşlı kadının yardımına başvurur. Kadının yardımlarıyla iki sevgili, âşığın hanesinde buluşarak mutlu bir vuslat gecesi geçirirler. Ancak sonrasında yine ayrı düşerler. Sevgilisine kavuşup tekrar ayrı düşen şair, aşk derdiyle perişan olur ve hâlini sırdaş edindiği kalemiyle paylaşır. Bu paylaşımdan elimizdeki manzume ortaya çıkar. Çalışmamızda öncelikle söz konusu mesnevi çeşitli yönleriyle incelenecek, gelenek içerisindeki yeri tartışılacak, anlatım tekniği bakımından değerlendirilecek ve sonrasında da eserin günümüz harflerine aktarılmış metni verilecektir.]]> <![CDATA[The subject of this study is a verse love story titled “Hikâye-i Manzûme Be-inşâʾ-i Prusalı Hasîb Efendi”. Although there is no appellation in the poem, it is understood from the expression in the title that the work belongs to Bursalı Hasîb Efendi. Since it is known that Mü’minzâde Ahmed Hasîb Efendi died in 1166 / 1752-3 - if the above determination about the poet of mesnevi is correct - the story must have been written in the first half of the 18th century. This verse story of Hasîb is included in Nevâdirü’z-Zürefâ, which was attributed to Çaylak Mehmed Tevfîk in various literature and which is a journal/potpourri type of work. The story of Hasîb was written as ninety-seven couplets with the verse form of the mesnevi and the pattern of “fe’ilâtün fe’ilâtün fe’ilâtün fe’ilün” of the remel bahr. In the work, which can be considered short in terms of the number of couplets, there are no chapters and titles, unlike the classical mesnevi understanding. The mesnevi, which is a love story with two heroes, is different than the classical mesnevi in terms of the way the subject is handled. Hasîb, who positions himself as a lover in the story, narrates a love adventure he had experienced by addressing the pen in his mesnevi. While the lover was still a student, he fell in love with beauty at first sight. No matter how hard he tried to reach this beauty, he couldn’t achieve his goal. Thereupon, he applied for the help of an old woman who was skilled in mediation. With the help of the woman, the two lovers met at the lover’s house and spent a happy night of ultimate union. But then they were again separated from each other. Reaching his beloved and separated again, the poet is devastated by the pain of love and shares his state with his pen, which he considered as a confidant. Our poem emerged from this sharing. In our study, firstly, the mesnevi in question will be examined in various aspects, its place in the tradition will be discussed, it will be evaluated in terms of narration technique and then the text of the work transferred to contemporary letters will be presented.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45883 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1951-1975 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/909 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hulki Aktunç’un Evli Evinde Öyküsünde Kimliksiz Kadınlar ]]> <![CDATA[ Women Without Identity in the Story Evli Evinde by Hulki Aktunç]]> <![CDATA[Mihrican AYLANÇ]]> <![CDATA[Edebiyat, toplumsal cinsiyet, kadın, ataerki, feminizm, Hulki Aktunç ]]> <![CDATA[Literature, gender, woman, patriarchy, feminism, Hulki Aktunç]]> <![CDATA[Cinsiyet faktörünün çocuk, milliyet, zihinsel engellilik, cinsel eğilim ve yönelimler gibi farklı etkileşim alanlarıyla organik bağı,  kadının toplumsal cinsiyet perspektifinde ele alınmasını gündeme getirmektedir. Toplumsal cinsiyet araştırmaları  “kadınlık” ve “erkeklik” olgularının toplum kültürüyle bağlantısı üzerinden hareket eder. Ataerkil sistemde kadın kategorisinin tanımlanması ve dişil öznelliğin bu sistemde dillendirilme çabaları, kadınların yaşadığı çeşitli sorunlarla mücadele eden Feminist kuramcıları toplumsal cinsiyet temelinde düşünmeye yöneltir.  1949’da Simone de Beauvoir’in İkinci Cinsiyet adlı eserinde dile getirdiği “kadın doğulmaz, kadın olunur” fikri, 1970’lerde feminist çalışmalara yeni bir yön verir. Toplumsal cinsiyetin dolayısıyla biyolojik cinsiyet/toplumsal cinsiyet ayrımının feminist cephedeki bu yansımaları erkeklerle ilişkide nesne rolü biçilen, özne olamayan kadının ötekileştirilmiş kimliklerinin sağaltılması, kadına cinsiyet eşitliği temelinde öznelliğini duyuracağı alanlar açılması çabaları şeklinde devam eder.  Çalışmada kadın yazar ve eleştirmenlerin feminist yaklaşımlarla tartışma ortamı yarattığı kadın ve kadın sorunlarına erkek yazarların cephesinden toplumsal cinsiyet temelli bir bakışla yaklaşılmakta, Hulki Aktunç’un Evli Evinde öyküsü örneğinde kadının Türk edebiyatındaki temsiliyetine yönelik çeşitli saptamalara gidilmektedir. Öykülerinde karakter yansıtmacı tutumuyla dikkat çeken Hulki Aktunç, toplumsal cinsiyet konusuna özel olarak eğilmiştir. Bu bağlamda Türkiye’de “kadınlık” ve “erkeklik” olgularını sorgulamış, ataerkil toplumda kadınların yaşadığı sorunları kadın karakterlerin bakış açısından değerlendirmiştir. Evli Evinde öyküsünde, Güzin ve Emine karakterleri aracılığıyla ataerkil anlayışla şekillenmiş geleneksel toplumun kadını; iş, sosyal ve özel yaşamda erkek egemenliğine teslim eden anlayışına eleştirel bir yaklaşım sunmuştur.]]> <![CDATA[The organic connection of the gender factor with different interaction areas such as children, nationality, mental disability, sexual orientation, and tendencies brings up the issue of women in Gender. Gender studies act on the connection of “femininity” and “masculinity” phenomena with community culture. Defining the category of women in the patriarchal cultural and social system and attempting to utilize the feminine subjectivity in this system leading Feminist theorists to deal with various problems faced by women based on gender. In 1949, the idea of “you cannot be born as a woman, you can become  a woman” is the expression in the Second Gender masterpiece of Simone de Beauvoir and this opens ways to a new direction to Feminist studies in the 1970s.These reflections of the gender and therefore of the biological /gender distinction on the feminist front continue as an effort to provide the different identities of the woman having an object role in the relationship with men and making women aware of their subjectivity based on gender equality. In the study, women and women's problems, where women writers and critics create a discussion environment with feminist approaches, are approached from the front of the male writers with a gender-based perspective. Hulki Aktunç, who draws attention with his character reflective attitude in his stories, has a special focus on gender. In Turkey, in this context, "femininity" and "masculinity" of the questioned cases, the problems experienced by women in patriarchal societies have been assessed from the perspective of female characters. In his Evli Evinde story, he presented a critical approach to the understanding of traditional society, which was shaped with patriarchal understanding through the characters of Güzin and Emine that handed women to male domination in business, social and private life.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45860 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1651-1666 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/910 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ali Şir Nevayi ve Fuzulî’nin Leyla ve Mecnun Mesnevilerinin Karşılaştırılmalı Olarak İncelenmesi ve Bu Mesnevilerin Nazirecelik Geleneği Açısından Değerlendirilmesi]]> <![CDATA[A Comparative Study Of Ali Şir Nevayi And Fuzulî’s Works Named As Leyla ve Mecnun And Evaluation Of This Mesnevis’ İn Terms Of Nazire Tradition ]]> <![CDATA[Melek GEREK]]> <![CDATA[Türk dili ve edebiyatı, Nevayi, Fuzulî, Leyla ve Mecnun, nazire, sebeb-i te'lif, tasavvuf]]> <![CDATA[Turkish language and literature, Nevayi, Fuzulî, Leyla ve Mecnun, nazire, reasons for writing, Sufism.]]> <![CDATA[Ali Şir Nevayi ile Fuzulî’nin Leyla ve Mecnun adlı mesnevileri divan edebiyatının iki şaheseridir. Bu iki önemli eserin karşılaştırmalı olarak incelenmesi, aralarındaki münasebetin yanı sıra, daha önce dikkat edilmemiş bazı ortak özelliklerinin ortaya konması açısından gereklidir. Bu çalışmada Ali Şir Nevayi’nin Leylî vü Mecnûn adlı mesnevisi ile Fuzulî’nin aynı adlı mesnevisi karşılaştırmalı olarak incelenerek iki mesnevinin ortak özelliklerinin neler olduğu, Fuzulî’nin Ali Şir Nevayi’den etkinlenip etkilenmediği ve Fuzulî’nin mesnevisinin Ali Şir Nevayi’ye nazire olup olmadığı sorularına yanıt aranmıştır. Bu amaçlar doğrultusunda iki mesnevi “şekil özellikleri, sebeb-i te'lif, mesnevilerin konu bölümü, motifler, tasavvuf” başlıkları altında karşılaştırılmıştır. Bazı kahramanların iki mesnevide hangi sosyal statü, ruh hâli ve görev ile işlendikleri de değerlendirilmiştir. Sonuç olarak Ali Şir Nevayi’nin ve Fuzulî’nin mesnevisinin arasında şeklî yönden birtakım ortaklıların olduğu belirlenmiştir. Bu iki eserin; pek çok motifi ortak kullandıkları, aynı amaca yönelik yazıldıkları, olay örgüsünün çok küçük farklarla ortak olduğu tespit edilmiştir. İki mesnevinin tasavvufi bir boyut taşıdıkları, aynı tasavvufi meselelere aynı ölçüde işaret ettikleri belirlenmiştir. Muhtevası bir olan bu mesnevilerin olay örgüsü, kahramanlar ve motifler bakımından büyük ölçüde benzeşmesi muhtemel bir durum olarak değerlendirilirken iki eserin yazılış sebebi ve tasavvufu işlemeleri yönünden ilgi çekici derecede benzemesi Fuzulî’nin Nevayi’den etkilendiği şeklinde yorumlanmıştır. Elde edilen veriler ışığında Fuzulî’nin eserinin Ali Şir Nevayi’ye nazire olduğu belirlenmiştir. Ayrıca iki mesneviyi karşılaştırırken kullanılan başlıklar, herhangi iki mesnevinin birbirine nazire olup olmadığını anlamak için kıstas olarak önerilmiştir. ]]> <![CDATA[Ali Şir Nevayi and Fuzulî’s mesnevis named as Leyla ve Mecnun are two masterpieces of divan literature. Comparative analysis of these two works is important for the following reasons: The relationship between the two works is revealed and some common features not noticed before are revealed. These two works have been compared under the headings of form features, reasons for writing, plot, motifs, and Sufism. The following are determined by looking at the works from a holistic perspective: Writing reasons of the works and whether the works serve the same purpose. Motifs in two works were determined based on the identity of the word motif in folk literature. The plot in the mesnevis is revealed by their commonality and differences. It has been stated in many studies that Fuzuli's work served the mystical purpose he declared in his preface. In this study, the depth and emphasis of the Sufism in Fuzuli has been revealed. It was determined whether the same depth is in Nevayi. It was also determined which mystical issues the two mesnevi pointed out. As a result of all these comparisons, it is concluded that these mesnevi, which are known to be the same in terms of event flow and subject, have a lot of similar features at different points. In the light of the data obtained, the extent of the effect of Nevayi on Fuzulî was determined and an evaluation has been made about whether Fuzulî is nazire to Ali Şir Nevayi. In addition, an idea was developed on what criteria could be used to determine whether any two mesnevis are nazire to each other.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45725 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1201-1243]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/911 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ahmet Şuayip’e Dair Bir Portre Denemesi]]> <![CDATA[A Portrait Essay About Ahmet Şuayip]]> <![CDATA[Aydan ENER SU]]> <![CDATA[Servet-i Fünun, tenkid, eleştiri, anı, Ahmet Şuayip, Hayat ve Kitaplar, Esmar-ı Matbuat, Musavver Şahika]]> <![CDATA[Turkish language and literature, Servet-i Fünun period, criticism, memory, Ahmet Şuayip, Musavver Şahika]]> <![CDATA[Batıda gelişen tenkit anlayışının takibi/tanıtılması ve çağdaşları olan batılı tenkitçilerin değerlendirilmesi şeklinde iki ana grupta toplanabilen Servet-i Fünuncuların batılı tenkit hakkındaki çalışmaları, kendi çağdaşları olan batılı tenkitçilerden Hippolyte Taine üzerinde yoğunlaşmıştır. Servet-i Fünun döneminde yalnızca tenkitle uğraşan, objektif bir tenkit ve edebiyat anlayışını savunan Ahmet Şuayip bu türün dönemindeki güçlü temsilcisidir. Ahmet Şuayip Servet-i Fünun dergisinde Hayat ve Kitaplar başlığı altında yazdığı ve sonradan kitap hâline getirdiği makale serisinde Hippolyte Taine, Gustave Flaubert, Gabriel Monod, Ernest Lavisse, Ranke, Niebuhr ve Mommsen’i ele almasına rağmen üzerinde en fazla durduğu isim Taine olmuştur. Döneminde büyük ilgi gören bu yazılarıyla Batılı yazar ve fikir adamlarının tanınmasını sağlayan münekkit, Servet-i Fünun yazarlarını da gerçeklikten uzaklaştıkları ve içe dönük duygusal sanat anlayışına sahip oldukları için eleştirmekten çekinmemiştir. Ahmet Şuayip, yakından takip ettiği Fransız basınındaki edebî tenkid ve tartışmaları da topluma tanıtmıştır. Ahmet Şuayip’i yalnızca Batı eleştirisini Türk okuyucusuna aktaran, tanıtan bir münekkit olarak değil aynı zamanda Batı eleştirisi hakkında da görüş beyan eden, yeni fikirler üreten bir münekkit olarak değerlendirmek gerekmektedir. Bu çalışmada Servet-i Fünun tenkidi içinde önemli bir yer edinen Ahmet Şuayip’in ölümünün ardından teyzezadesi Kaşutizade Ahmet Fuat tarafından özel sayı olarak yayımlanan Musavver Şahika mecmuasındaki çağdaşlarının münekkit hakkındaki düşüncelerinden de hareketle portresi belirlenmeye çalışılacaktır.]]> <![CDATA[The views of Servet-i Fünuncu, who were evaluated in two main groups as the development of criticism in the west and the evaluation of critics with contemporaries, focused on western criticism, their work on Hippolyte Taine, a western criticist of their own. Ahmet Şuayip, who only deals with criticism in the period of Servet-i Fünun and defends an objective criticism and literary understanding, is his strong representative in this period. Ahmet Şuayip in the article series he wrote under the title of Hayat ve Kitaplar in Servet-i Fünun magazine and later turned it into a book although he addressed Hippolyte Taine, Gustave Flaubert, Gabriel Monod, Ernest Lavisse, Ranke, Niebuhr and Mommsen, the name he most emphasized was Taine. The critic, who made Western writers and intellectuals known with his writings, which attracted great attention in his period, did not hesitate to criticize the authors of Servet-i Fünun for their distancing from reality and having an introverted emotional understanding of art. Ahmet Şuayip introduced the literary criticism and discussions in the French press to the Turkish society, which he closely followed with his articles titled “Esmar-i Matbuat”, which means Press Fruits. It is necessary to consider Ahmet Şuayip not only as an intellectual who conveys and criticizes the Western criticism to the Turkish reader, but also as an intellectual who expresses opinions about Western criticism and produces new ideas. In this study, after the death of Ahmet Şuayip, who has gained an important place in the criticism of Servet-i Fünun, the thoughts of his contemporaries on the critic in the Musavver Şahika magazine, published as a special issue by his aunt’s son Kaşutizade Ahmet Fuat will be tried to be determined the portrait of Ahmet Şuayip from their thoughts.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45702 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[2013-2024]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/912 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bâkî Divanı’nda Kafiye]]> <![CDATA[Rhyme in the Diwan of Bâkî]]> <![CDATA[Bülent ŞIĞVA]]> <![CDATA[Kübra KIRAN]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Bâkî Divanı, Kafiye Çeşitleri, Kafiye Harfleri, Kafiye Kusurları]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Baki’s Diwan, Rhyme Types, Rhyme Letters, Rhyme Flaws]]> <![CDATA[Şiirde akıcılığı, musikîyi, parçalar arası bütünlüğü sağlayan kafiye, bir zamana kadar şiirin vazgeçilmez unsurlarından biri olmuştur. Zevk ve anlayışlardaki değişiklik şiirin unsurlarında da kendisini göstermiştir. Edebiyatımızın dönemleri arasında keskin sınırlar görülmemesine rağmen kafiyeye bakış açısı her dönemde değişmiştir. Ortak olarak bağlanılan görüş ise kafiyenin şiire kattığı ses, ahenk, musikîdir. Edebiyatımızın bir dönemi kafiyeye katı kurallarla bağlanıp bir dönemi de kafiyeyi yok sayma yoluna kadar gitmiştir. Bu dönemler içerisinden şiir dilini mükemmellik derecesine varacak kadar titiz kullanan klasik edebiyat sanatçılarının kafiye anlayışı merak uyandırmaktadır. Klasik edebiyatın kafiye anlayışı harf esasına göre kurulmuştur. Beyitlerdeki kafiyeyi meydana getiren harflerin tutarlılığı, harekelerdeki ortaklık kafiye için büyük önem arz etmektedir. Kelimeleri inci tanesi gibi şiirlerinde işleyen klasik edebiyat sanatçıları, bu kafiyeyi oluşturdukları kelimeleri özenle seçmiştir. Çalışmamızın amacı ise Klasik edebiyatın kafiye anlayışını inceleyip bunu güçlü bir şair olan Bâkî’nin Divan’ında kafiyeyi nasıl uyguladığını bilim dünyasına duyurmaktır. Çalışmada kafiyenin anlamına, kafiye harflerine, kafiye harflerinin harekelerine, kafiye çeşitlerine değinilmiştir. Bu bilgiler ışığında Bâkî Divanı’nda bulunan nazım şekilleri kafiye çeşitlerine göre değerlendirilmiş, nazım şekillerinin matla beyitleri verilerek kafiye çeşitleri iki ana başlık altında sınıflandırılıp bütün Divan taranmıştır. Sınıflandırmalar yapılırken her nazım şeklinden sonra değerlendirmeler yapılmıştır. Sınıflandırmalardan sonra genel bir değerlendirme yapılmış, son olarak Bâkî Divanı’nda bulunan kafiye kusurlarına değinilmiştir. İncelemeler sonucunda Bâkî’nin şiirdeki ustalığı bir kez daha gözler önüne serilmiştir.]]> <![CDATA[Rhyme that provides fluency, music and integrity of the pieces once became an indispensable element of the poem. The alteration in pleasure and conception manifested itself in the elements of the poem as well. The viewpoints on the rhyme have changed in different eras of our literature though there aren’t sharp borders among them. The common view, though, is that rhyme adds sound, harmony and music to the poem. In one era of our literature, they were unduly attached to the rhyme, however; they were likely to disregard it in another era. The conception of rhyme of the classical literature artists who used the language of the poem as meticulously as to be almost perfect in some eras arouses interest. The conception of rhyme in classical literature depends on letter basis. Coordination of the letters that form the rhyme in couplets and cooperation of the vowel points are of vital importance for the rhyme. The classical literature artists who pearly embroidered their works elaborately chose the words to form the rhyme. The aim of this work is to research the conception of rhyme in classical literature and to publish the way that Bâkî, an outstanding poet, used the rhyme in his diwan to the science world. The meaning of the rhyme, the letters of the rhyme, the vowel points of the letters of the rhyme and the types of rhyme have been mentioned in this study. In light of this information, the verse types in Bâkî’s diwan have been evaluated in terms of rhyme types, the rhyme types have been classified under two major titles giving the ‘matla’ couplets of the verse types and the whole diwan has been scanned. During classification, evaluations have been made after every type of verse. An overall evaluation has been made after classification and finally the rhyme flaws in Bâkî’s diwan have been mentioned. After the research, Bâkî’s ingenuity in the poem has been laid bare once again.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45688 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[ 2039-2064 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/913 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çevirinin Teknolojikleşmesi Bağlamında İnsan Çevirmenin Rollerini Yeniden Düşünmek: Çevirmen Eğitiminde Teknik Metin Yazarlığı ]]> <![CDATA[Re-thinking the Roles of the Human Translator in the Context of the Technologization of Translation: Technical Writing in Translator Training]]> <![CDATA[Nilüfer ALİMEN]]> <![CDATA[Senem ÖNER BULUT]]> <![CDATA[Çeviribilim, Teknik Metin Yazarlığı, Teknik iletişim, İnsan Çevirmen, Makine Çevirisi, Çevirmen Eğitimi]]> <![CDATA[Translation Studies, Technical Writing, Technical Communication, Human Translator, Machine Translation, Translator Training ]]> <![CDATA[Bu makalenin amacı teknik metin yazarlığının çevirmen eğitimindeki yerini ve önemini tartışmaktır. Özellikle makine çevirisi alanında yaşanan teknolojik gelişmeler sonucu insan çevirmenin gelecekte oynayacağı yeni roller göz önünde bulundurularak çevirmen eğitiminin yeniden gözden geçirilmesi gerektiği görüşünden hareketle, makalede İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi Çeviribilim Bölümü lisans programında yer alan “Teknik Metin Yazarlığı” dersi kapsamında yürütülen bir uygulamanın sonuçları tartışılmaktadır. Bu uygulamanın sonucunda, öğrencilerin teknik metin yazarlığına ilişkin edindiği kuramsal bilgileri içselleştirdikleri ve kaynak metni yalnızca çevirmekle kalmayıp aynı zamanda üretme deneyimini de kazandıkları gözlenmiştir. Aynı zamanda öğrencilerin, teknik metin yazımı kurallarına uygun biçimde üretilmiş bir metnin daha kolay çevrilebildiğini gördükleri ve çeviri süreciyle teknik metin yazarlığı süreci arasındaki koşutluğa ilişkin farkındalık geliştirdikleri görülmüştür. Uygulama sonuçları temelinde makalede, teknik iletişimin temellerini kavramış ve teknik metin üretme deneyimine sahip çevirmenlerin, makinelerle bir arada çalışmayı gerektiren iş akışlarında istihdam edilebilirlik açısından avantajlı olabileceği ve çevirmen eğitimine teknik metin yazarlığına ilişkin uygulamaların dâhil edilmesinin hem çeviri alanına hem de teknik iletişim alanına katkıda bulunabileceği öne sürülmüştür. Makalede ayrıca çevirmen eğitiminin güncellenmesine yönelik çalışmaların teknik metin yazarlığı ile birlikte makine çevirisi sistemlerinin eğitimi ve özelleştirilmesi, makine çevirisi öncesi ve sonrası düzeltme ve makine çevirisi kalite kontrolü gibi makine çevirisinin gündeme getirdiği yeni mesleki faaliyetleri de kapsamak üzere genişletilmesi önerilmiştir. ]]> <![CDATA[This article aims to discuss the place and importance of technical writing in translator training. Drawing on the view that translator training requires to be revised especially considering the new roles the human translator will play in the future as a result of the technological developments in the field of machine translation, the article discusses the results of a learning activity carried out in the “Technical Writing” course offered in the Istanbul 29 Mayıs University Translation Studies undergraduate program. The results of the activity have shown that the students internalized the theoretical knowledge they acquired on technical writing and experienced not only translating a source text but also producing it. It has also been observed that the students realized that a text produced in accordance with the rules of technical writing could be translated more easily. It was also observed that the students developed awareness of the parallelism between the translation process and the technical writing process. Based on the results of the activity, the article suggests that translators who have understood the basics of technical communication and have experience in producing a technical text can be advantageous in terms of employability in workflows that require co-existence of human translators with machines, and incorporation of practices related to technical writing into translator training can contribute to both the field of translation and technical communication. In the article, it has also been proposed that studies for updating translator training should be extended to include new professional activities brought up by machine translation such as training and customization of machine translation systems, pre- and post-editing and machine translation quality control along with technical writing.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45679 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1047-1062]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/914 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nâmık Kemal’in Tiyatro Eserlerinde Osmanlı ve İslam Kimliği]]> <![CDATA[Ottoman and Islamic Identity ın The Theater Works of Nâmik Kemal]]> <![CDATA[Gökçen SEVİM]]> <![CDATA[Sevda GEÇEN]]> <![CDATA[Nâmık Kemal, Tiyatro Eserleri, Osmanlı Kimliği, Din Bilinci/İslam Kimliği.]]> <![CDATA[Nâmık Kemal, Theater Works, Ottoman Identity, Religious Awareness / Islamic Identity.]]> <![CDATA[Osmanlı İmparatorluğu’nun toplumsal olarak çözülme oluşumu XIX. yüzyılın ilk yarısında başlar. Bu çözülmenin başat sebeplerinden biri Avrupa’da meydana gelen Fransız İhtilali ’dir. Ulus devletlerin kurulmasına sebep olan Fransız İhtilali (1789); özgürlük, eşitlik, milli bağımsızlık, milliyetçilik kavramlarını ortaya koyar. İçerisinde birçok ulusu barındıran Osmanlı İmparatorluğu, bu fikirlerin/kavramların dünyaya yayılmasıyla dağılma sürecine girer. Milli bilincin uyanışı, İmparatorluk içerisinde yaşayan her milleti farklı bir biçimde etkiler ve bu fikirler ekseninde yeni toplum yapısı oluşmaya başlar. Nitekim Osmanlı İmparatorluğu’nda yaşayan birçok azınlık, ulusallığa uzanan bilinçlenme ile isyan başlatır. Osmanlı İmparatorluğu’nun karşılaştığı ve yaşadığı olumsuz durumlar neticesinde Genç (Yeni) Osmanlılar adı verilen ve Avrupa’da eğitim görmüş olan bir grup aydın bir araya gelir. Devleti mevcut durumdan kurtarma idealini taşıyan bu aydınlar, İmparatorluk içerisinde yaşayan tüm insanları bir arada tutmak için dil, din, ırk ayrımı gözetmeme görüşünü barındıran “Osmanlılık” fikrini üst bir kimlik olarak oluşturmaya çalışırlar. Ülkeyi parçalanmaktan kurtarmak için birleştirici bir üst kimlik fonksiyonunu üstlenen bu fikir, gerek ülkede meydana gelen iç etkenler gerekse Avrupa’da meydana gelen gelişmelere paralel olarak maruz kaldığı baskılar neticesinde amacına ulaşamaz. Dönemin aydın ve devlet adamları başka bir ideolojiye yönelmek zorunda kalırlar ki bu da İslamcılık (İslam birliği) fikridir. İslam ümmeti çatısı altında birleşme ve İslami esasları içselleştirilme bakımından önemli bulunan bu fikir, Batı’daki ideolojilere paralel olarak siyasi bir sistem haline getirilmek istenir. Genç Osmanlıların önemli temsilcilerinden olan Nâmık Kemal, tiyatro eserlerinde devleti mevcut olumsuz durumdan kurtarmak ve halkı bu fikirler etrafında birleştirmek/bilinçlendirmek amacıyla dolayımlayıcı rolünü üstlenir. O, milli bir bilinç/ uyanış zemini hazırlamak için eserlerini bu amaç doğrultusunda kaleme alır ve bu doğrultuda “Osmanlılık” ve “İslamcılık” fikirlerini işler. Bu çalışmada, Osmanlı ve İslam kimliğinin Nâmık Kemal’in tiyatrolarındaki yansımaları tespit edilmiş ve yorumlanmaya çalışılmıştır. ]]> <![CDATA[The social dissolution of the Ottoman Empire began in the first half of the 19th century. One of the primary reasons for this resolution was the French Revolution (1789) that occurred in Europe. The French Revolution (1789), which led to the creation of nation states, revealed the concepts of freedom, equality, national independence and nationalism. The Ottoman Empire, which contained many nations, entered the process of disintegration with the spread of these ideas / concepts to the world. The awakening of national consciousness affected every nation living in the Empire in a different way, and a new social structure began to form in line with these ideas. As a matter of fact, many minorities living in the Ottoman Empire started a revolt with the awareness raising to nationality. As a result of the negative situations faced and experienced by the Ottoman Empire, a group of intellectuals called Young (New) Ottomans and educated in Europe came together. These intellectuals, who have the ideal of rescuing the state from the current situation, tried to form the idea of “Ottomanism”, which contains the notion of language, religion and racial discrimination, to keep all the people living in the Empire together. This idea, which functions as a unifying upper identity function to save the country from fragmentation, could not reach its goal as a result of the pressures it was exposed to, both in parallel with the internal factors occurring in the country and the developments in Europe. Intellectuals and statesmen of the period had to turn to another ideology, which is the idea of Islamism (Islamic union). This idea, which was important in terms of unification under the umbrella of the Islamic Ummah and internalizing Islamic principles, was wanted to be turned into a political system in parallel with ideologies in the West. Nâmık Kemal, one of the important representatives of the young Ottomans, played a mediating role in theater works to save the empire from the current negative situation and to unite / raise the public under this idea. He treated the ideas of "Ottomanism" and "Islamism". In this study, the reflections of Ottoman and Islamic identity in the theater of Nâmık Kemal were determined and tried to be interpreted.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45650 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1509-1520]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/915 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Namık Kemal’in Şiirlerinde “İradi İnsan” Anlayışı]]> <![CDATA[The Understanding of “Willful People” in Namık Kemal’s Poems]]> <![CDATA[Yeliz AKAR]]> <![CDATA[Şiir, Namık Kemal, İradi İnsan, Özgürlük, Akıl]]> <![CDATA[Poetry, Namık Kemal, Human of Free Will, Freedom, Reason.]]> <![CDATA[Avrupa’da 18. Yüzyılda başlayan aydınlanma hamlesinin dünya tarihinde yarattığı değişim, Türk edebiyatında da yankısını bulur. Bu yankının ilk etkisi, 1839’da Tanzimat’la başlayan Batılılaşma çabalarıyla bilhassa şiir türünde kendisini gösterir ve klasik dönemin geleneksel yapısını değiştirerek tematik anlamda boyut kazanan yeni edebiyatın doğuşuna kaynaklık eder. Düşünsel ve edebi anlamdaki bu yeniden doğuşu inşa eden şairler arasında, Namık Kemal de yer alır. Namık Kemal, kavramsal içerik bakımından Türk şiirine geniş perspektif kazandıran bir şairdir; şiirdeki klasik kabulleri tematik boyutta sorgulayan Namık Kemal, bakış açısıyla “yeni insan” tipini yaratır. “Yeni insan” tipi, göksel nitelikteki muhabbetin nesnesi değil, seçimleri, kararları ve çabasıyla kurduğu yaşamın mücadeleci öznesidir. Namık Kemal şiirlerinin tematik yapısını, kendini gerçekleştirme cesaretine ve gücüne sahip bu iradi insan anlayışı üzerine kurar; ilgi ve dikkatimizi ise, özgür, yüzü hayata dönük, yapıp ettikleriyle dünyaya ve kendisine anlam ve değer katabilen, tahakkümcü zihniyeti yok etme gücüne sahip iradi insana yöneltir. Yeniden doğuşu gerçekleştirecek bu insanın yaşam hamlesi, tüm koşullanmalara, şartlandırılmışlıklara ve sınırlandırılmalara rağmen engellenemez ve durdurulamaz bir mahiyet taşır. Dolayısıyla Namık Kemal, hayatın hızla akıp giden akışına kapılmak, sığ, alışılagelmiş sesler ve sözlerle konuşmaktan çok, dünyevi ilişkilere, olaylara uhrevi biçimde değil, kendi gücüyle yön veren dinamik insanı, şiirlerinde esas alır; böylece bireysel ve toplumsal boyutta uyanışı gerçekleştirmek ister. Çalışmada, Namık Kemal’in Hürriyet Kasidesi, Vatan Şarkısı, Vatan Türküsü, Kıtalar ve Murabba gibi şiirleri, iradi insanın kendisine ve dünyaya bakışı açısından incelendi.]]> <![CDATA[The changes taking place throughout the world in the 19th century with the advance of the enlightenment movement had its repercussions in the Turkish literature. Westernization efforts were underway ever since the reforms of the Tanzimat of 1839 and had their impact especially on the genre of poetry, which as a result broke with the traditional structure of the Classical period and led the way to a new literature in its thematic dimension. Namık Kemal was among the poets shaping this new intellectual and literary phenomenon.He was a modernist poet who contributed a broad perspective to Turkish poetry in terms of its conceptual content and, giving a new human profile a central place in his poetry, he challenged the traditional assumptions of classical poetry in a thematic context. This new type of human was not the object in a heavenly conversation, but instead was the subject of a life they fought to establish with their own choices, decisions, and work. A human of free will who had the courage and power to self-realization was the main theme of Namık Kemal’s poetry. On the other hand, it directs our perspective to people who are free, face-to-face, who can add meaning and value to the world and what they do, and who have the power to destroy the domination; despite all the conditioning, conditioning and limitations, the life move of this human who will realize the rebirth has an inevitable and unstoppable nature. Namık Kemal, who has the courage and the power of self-realization, to direct worldly relationships and events, not by shallow and customary voices and words, but by making them the main trail of his poems, to realize social awakening want.In this study on the Concept of a Human with Free Will in Namık Kemal’s Poetry, we examine the human who faces life to succeed against all odds with reference to his poems Hürriyet Kasidesi (Ode to Freedom), Vatan Şarkısı (Song for the Motherland), Kıtalar (Continents), Vatan Türküsü (Ballad of Motherland), and Murabba (Quartet). ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45524 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1005-1018]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/916 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Şeyhoğlu Mustafa’nın Hurşîd ü Ferahşâd (Hurşîd-nâme) Mesnevisi’nde Kozmik Unsurlar]]> <![CDATA[Cosmic Elements in the Hurşîd ü Ferahşâd (Hurşîd-nâme) Masnavi of Şeyhoğlu Mustafa]]> <![CDATA[Melike Hande KILIÇ]]> <![CDATA[Eski Türk Edebiyatı, Hurşîd ü Ferahşâd (Hurşîd-nāme), Kozmik Unsurlar, Felekler, Seyyâreler, İlm-i Nücum]]> <![CDATA[Classic Turkish Literature, Hurşîd ü Ferahşâd (Hurşid-nâme), Cosmic elements, Firmament, Planets, Star Knowledge]]> <![CDATA[XIII. asrın sonlarından XX. asra kadar Türkçe’nin hüküm sürdüğü tüm coğrafyalarda güçlü bir varlık gösteren klasik Türk edebiyatının muhtevası; İslami motifler, yerli malzemeler, mitolojik unsurlar ve pozitif bilimler gibi ögeler üzerine kurulmuştur. Bu ögelerin harmanlanmasıyla edebiyatımıza özgü yeni anlam ve çağrışımlar kazanan astroloji ve astronomi gibi alanlarla klasik Türk şiirinin muhtevası daha da gelişmiştir. Bu noktada Klasik Türk edebiyatında müstakil bir konu veya bir konuyu işlerken kullanılan araç ve mazmunlardan olabilen kozmik unsurlar, başta Kur’an-ı Kerim’deki kevnî ayetler gibi İslami dayanaklarının olması ve bunun mitoloji, halk inanışları ve gelenekleriyle desteklenmesi ile halkın en aşağı tabakasından saray ahalisine kadar herkesin ilgisini yüzyıllar boyu çekmeyi başarmıştır. Bu bağlamda Divan şiiri geleneği içerisinde XIX. asra kadar tek vücut görülen astroloji ve astronomiyi vücuda getiren gök cisimleri; sayıları, şekilleri, gökyüzündeki dizilişleri, hususi vasıfları, haklarında yüzyıllar içinde gelişmiş olan inanışlar ve bunlar doğrultusunda taşıdıkları müspet ve menfi hayaller ile yer bulmaktadırlar. Bu çalışmada öncelikli olarak yukarıda işaret etmeye çalıştığımız konunun önemine binaen kozmik unsurların klasik Türk edebiyatımızda nasıl ele alındığını göstermek hedeflenmiştir. Akabinde devrinin önemli mesnevilerinden birisi olan Şeyhoğlu Mustafa’nın Hurşîd ü Ferahşâd (Hurşîd-nâme)’ında bu unsurların nasıl işlendiği örnek beyitler ışığında sıralanıp açıklanmıştır. Kozmik unsurlar; felek kavramı ve feleğin katları temelinde tasnif ettiğimiz çalışmamızda -İslami kaynaklarda yedi tabaka olarak geçse de edebiyatımızda Batlamyus sistemine dayanan inancın daha ağır basması ile- feleğin dokuz kat kabul edildiği şekli ile dokuz kısımda ele alınmıştır.]]> <![CDATA[The classical Turkish literature –with its strong presence in the vast geography ruled by the Turkish language since the early 13th century through the 20th century– has been built onto Islamic motifs, local materials, mythological elements and positive sciences. Melting all these ingredients in the same pot has attributed new meaning and association to astrological and astronomical terms, expanding the content of Turkish poetry further. In this context, cosmic elements have not only been frequently used as tools or mazmuns in discussing a particular subject, but also found support in Islam through genesis verses from Kur’an-ı Kerim, in folkloric beliefs and traditions. As such, they have succeeded in attracting the attention of crowds at all levels from the lower classes to the royal court. Astrology and astronomy have found an intertwined place in the tradition of the Divan poetry as celestial bodies, their numbers, shapes, and alignments, together with the positive and negative fantasies woven around them over the centuries.Along the lines of their importance that was summarized above, this study aims at first demonstrating how different cosmic elements have been discussed and employed in our literature. We then study the Ḫurşìd ü Feraḥşād (Ḫurşìd-nāme) by explaining how these elements have been implemented in the light of exemplary couplets. We categorize cosmic elements around the concept of firmament and the layers of firmament. Although the Islamic sources mention seven layers, we consider nine layers of firmament following the Ptolemaic system widely accepted in our literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45500 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1907-1932]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/917 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Antolojik Bir Tezkire Olarak Zübdetü’l-Eş’ar]]> <![CDATA[Zübedetü’l-Eş’ar As An Anthological Tezkire ]]> <![CDATA[Bekir KAYABAŞI]]> <![CDATA[Hasan KAVRUK]]> <![CDATA[Faizi, Zübdetü’l-eş’ar, tezkire, şair, şiir]]> <![CDATA[Faizi, Zübdetü’l-eş’ar, tezkire, poet, poem]]> <![CDATA[Kafzade Faizi(öl 1622), 17. Yüzyılın tanımış şairlerinden ve tezkire yazarlarındandır. Sultan meclislerinde yer almış ve devrinin büyük şairleri ile aynı mekânı paylaşmış, onları yakından tanıma imkânı bulmuş bir sanatkârdır. Tezkire, bir biyografik eser türü olarak ilk kez İran’ da yazılmış olsa da daha sonra diğer İslam ülkelerinde yaygın hale gelmiş bir edebi üründür. Tezkire yazma geleneği Klasik Türk edebiyatımızda on beşinci yüzyılda başlamış yüzyıllar boyu devam edegelmiştir. Faizi’nin yazmış olduğu Zübdetü’l- eş’ar yeni bir tezkire türü olarak karşımıza çıkmaktadır. Klasik tezkirelerde şairler hakkında bilgi verilir ve şiirileri övülür, daha sonra şiirlerinden kısa örnekler alınarak konu tamamlanır. Faizi, tezkiresinde alfabetik olarak dizdiği şairler hakkındaki bilgiyi sınırlı tutmuş bununla birlikte şiirinden bol örnek almıştır. Zübdetü’l-eş’ar’ın Kaf-zade Fa’izi tarafından yazılan orijinal nüshası günümüze ulaşmamış olmakla birlikte onlarca kopyasını kütüphanelerde bulmak mümkündür. Faizi, kendinden sonra gelen birçok şairi etkilemiş ve Zübdetü’l-eş’ara benzer antolojik tezkirelerin yazılmasına öncülük etmiştir. Zübdetü’l eş’ar beş yüzden fazla şairden, binlerce beytin yer aldığı oldukça kapsamlı bir çalışmadır. Şairler hakkında kısa bilgiler vermiş, şiiri hakkındaki görüşlerini kimi zaman O şairden seçtiği şiirin kenarına not düşerek vermiştir. Faizi’nin yazdığı bu notlar çok olmasa da yazarın şiire ve şaire bakışı hakkında günümüze kadar ulaşan bir fikir vermektedir denilebilir. Faizi, yalnızca Anadolu sahası şairlerini kitabına almamış, Anadolu dışında Türkçe yazan birçok şairden de yüzlerce beyit örnek seçmiştir. Bu bakımdan Zübdetü’l-eş’ar Türk Edebiyatı için oldukça kuşatıcı bir çalışmadır denilebilir.]]> <![CDATA[Kafzade Faizi is one of the well-known poets of the 17th century. He is a biographer who participated in the social gatherings of the Sultan, associated with the great poets of his time, and had the opportunity to get to know them closely. Tezkire (Arabic: تذکرة‎), from Arabic “tadhkirah” meaning "something that causes one to remember" or a "memorandum," is a form of biographical compendium which originated in Iran and then flourished and spread all over the Islamic world. The tradition of authoring tezkires started in the fifteenth century in the classical Turkish literature and continued for centuries. Zubdetu'l Ash'ar (زبدت الاشعار ) written by Faizi, stands out as a new type of tezkire. In a classical tezkire, a certain poet is briefly introduced, his poems are praised and then it is concluded by presenting a few short examples of his poems. Faizi kept the sections introducing the poets very short, but gave plenty of examples for their poems. Faizi ordered the poets in his tezkire alphabetically. Although the original manuscript of Zubdetu'l Ash'ar written by Kafzade Faizi has not survived, many of its copies are available in various libraries today. Faizi influenced many other poets and pioneered the writing of anthological tezkires similar to Zubdetu'l Ash'ar. The book of Zubdetu'l Ash'ar is a very comprehensive literary work with thousands of couplets written by more than five hundred poets. Faizi gave brief information about the poet he selected, and noted his views on the poetry next to the poem he had chosen from that poet. These notes help us have an idea, however vague, of Faizi's view of poetry and specific poets. In his book, Faizi included not only the works of Anatolian poets but also hundreds of couplets from many poets from outside Anatolia who wrote in Turkish. As such, Zubdetu'l Ash'ar can be viewed as a very comprehensive work that reflects the Turkish literature of its time quite accurately.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45485 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1319-1338]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/918 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Traduction Spécialisée au XXIe Siècle : Analyse Traductologique Comparative des Mémoires et Thèses Préparés en Turquie et en France ]]> <![CDATA[Specialized Translation in the 21st Century: Comparative Analysis of Master’s and Doctoral Theses Prepared in Turkey and France in Terms of Translation Studies]]> <![CDATA[Beyza BAŞER]]> <![CDATA[Ceylan YILDIRIM]]> <![CDATA[traduction spécialisée, mémoires de master et thèses de doctorat, approche novatrice, technologie, littérature sur la traductologie, France, Turquie.]]> <![CDATA[specialized translation, master’s and doctoral theses, innovative approach, technology, literature on translation studies, France, Turkey.]]> <![CDATA[Cet article aborde les mémoires de master et thèses de doctorat portant sur la traduction spécialisée qui ont été réalisés en Turquie et en France du début du XXIe siècle jusqu’à aujourd'hui. Le but de cette étude est d’identifier les lacunes au niveau des sources dans le domaine de la traduction spécialisée, de proposer des recommandations pour y remédier et enfin de révéler les approches novatrices développées par le biais de ces mémories et thèses dans les deux pays. Pour ce faire, nous avons examiné les mémoires de master et les thèses de doctorat à partir des moteurs de recherche qui leurs sont dédiés dans les deux pays. Nous avons adopté une analyse statistique descriptive répartie selon le domaine traductologique (pure et appliqué), la langue de rédaction des mémoires et thèses, la date de soutenance, la combinaison linguistique étudiée et la spécialité traitée. Aussi, nous avons comparé les approches novatrices développées par les mémoires et thèses en France et en Turquie. À la lumière des données obtenues suite à l'étude, nous observons que les mémoires et les thèses portant sur la traduction spécialisée rédigés en Turquie et en France couvrent généralement le domaine descriptif de la traductologie. On note également très peu d'études théoriques dans ce cadre et aucune étude traitant la politique et la critique de la traduction. Nous remarquons que la majorité des mémoires et thèses réalisés en Turquie à ce sujet sont écrits en anglais, tandis que tous les mémoires et thèses en France sont écrits en français. Il est à noter que la plupart de ces études sont rédigées entre 2010 et 2020 dans les deux pays et les études accordent plus d’intérêt aux sujets relevant des domaines du droit, de la médecine et de l'économie. En ce qui concerne les approches novatrices développées par les mémoires et thèses, nous relevons quelques modèles éducatifs innovants et des modèles d'outil de traduction qui y sont développés. À la lumière de l'analyse, il est possible de dire que faire davantage d'études turques sur la traduction spécialisée particulièrement dans le domaine théorique, ceux de la critique et de la politique de la traduction contribuera au développement de la littérature turque sur la traductologie. En outre, l'augmentation du nombre de mémoires et thèses visant à développer une approche novatrice centrée sur la technologie contribuera à une meilleure adaptation et conciliation entre la traduction et la technologie.]]> <![CDATA[In this article, master’s and doctoral theses on specialized translation written in Turkey and France in the 21st century are discussed. The aim of this study is to identify lack of resources in the field of specialized translation and to make suggestions for the elimination of lacks and to reveal the innovative approaches developed in the theses. In this context, online thesis databases of both countries are searched, and the theses found are analyzed with descriptive statistics in terms of which branch of translation studies (pure or applied) they belong, their language, defense date, which language pairs they examine, and which special field they handle. Additionally, technology-oriented approaches developed in the theses written in France and Turkey are compared. In light of the data obtained, it is seen that postgraduate theses on specialized translation written in Turkey and France cover in general the descriptive branch of translation studies. There are very few studies in theoretical translation studies field and there are no theses written on translation policy or criticism. It is observed that most of the theses written in Turkey are in English while in France, all of the theses are in French. Most of the theses in this context are written between 2010-2020 in both countries and they deal mostly with law, economy and medicine. Regarding the innovative approaches developed in the theses, it is seen that a number of innovative education models and translation tool models have been developed in both countries. In light of the analysis, it is possible to say that more Turkish theses conducted on theoretical translation studies, on translation policy and on translation criticism will contribute to the development of the Turkish literature on translation. Additionally, if theses on specialized translation focusing on the development of technology-oriented innovative approaches increase, it will help that translation will be more integrated with technology.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45432 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1075-1100]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/919 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Vesikalı Yârim”den “Monna Rosa”ya Geleneğin “Diriliş”i]]> <![CDATA[“Resurrection” of Tradition from “My Prostitude Lover” to “Monna Rosa”]]> <![CDATA[Özgür GEDİKLİ]]> <![CDATA[Türk Edebiyatı, Kadın, Orhan Veli Kanık, Sezai Karakoç, Sevgili]]> <![CDATA[Turkish Literature, Woman, Orhan Veli Kanık, Sezai Karakoç, Ladylove]]> <![CDATA[Türk edebiyatında kadının şiire yansıması her dönemde dinî, siyasi, toplumsal, kültürel vb. kuvvetlerin etkisiyle farklılaşmıştır. İslamiyet’ten önce toplumsal hayatın içinde tasvir edilen kadın, İslamiyet’le birlikte yaşanan medeniyet ve kültür değişiminden etkilenmiş; divan şiirinde toplumdan uzaklaşmış; mahremiyet kazanmıştır. Güzelliği gerçek hayatta olmayan özelliklerle soyutlaştırılarak; sembollerle, mazmunlarla ifade edilmiştir. Böylece kolektif bir sevgiliye dönüştürülen kadın tasavvufi düşünceye eklemlenmiştir. Buna karşın Batı etkisinde gelişen Türk edebiyatının ilk evresi Tanzimat’ın ikinci döneminde kadın duyguları, düşünceleri, istekleriyle sosyal bir varlık olarak somutlaştırılmıştır. Tanzimat’tan Cumhuriyet’e kadar devam eden süreçte kadın “saçı, dudağı, beli” vb. fiziksel özellikleriyle somut, cezbedici bir şekilde şiirlerde kendini gösterse de kutsanmış bir imge olmasından taviz vermemiştir. Kutsanmışlık, Cumhuriyet Dönemi Türk Şiiri’nde Ahmet Muhip Dıranas’ın “Fahriye Abla” şiirinde kadının açık bir şekilde cinselliğinin öncelenmesi ve erotik çağrışımlara (“ak pak gerdan”, “kısa etek”, “buğdaysı ten”, “açık saçık şarkılar”, “bileklerinin erkeklerin içini gıcıklaması”) yer vermesiyle sarsılır. Şiirin muhtevasında ve dilindeki bu değişim aynı zamanda o dönem için toplumsal değişimin edebî alana yansımasını simgeler. Kadının Türk şiirindeki sarsılan bu geleneksel, yüceltilmiş hâli Garip şiiriyle (Orhan Veli Kanık’nin “Vesikalı Yârim”, “İstanbul’u Dinliyorum”, “Aşk Resmi Geçidi”, “Şoförün Karısı” vb.) son bulur. Artık “gelenek yerlere serilmiş” kadın yani sevgili “takıp takıştıran” cinselliği ön plana çıkarılmış bir şiir kişisine dönüştürülmüştür. Garip’e bir tepki şiiri olan İkinci Yeni bu imgeyi devam ettirse de Orhan Veli Kanık’ın şiir anlayışına karşı çıkan Sezai Karakoç modern bir Leyla ile Mecnun denemesi olan “Monna Rosa”yla başlayan süreçle, kadına, sevgiliye; divan şiirindeki mazmunlara getirdiği yorumlarla gelenekteki değerini tekrar kazandırmıştır.]]> <![CDATA[The reflection of women in poetry in Turkish literature has always been religious, political, social, cultural, etc. differentiated by the effect of dynamics in every period. While the woman whose sexuality was left in the background before Islam was in the social life, as a result of the civilization and cultural change with Islam, she moved away from the society with her classical poetry and gained privacy. Her beauty are described with symbols and masochisms and abstracted with features that are not real-life. Thus, the woman who has been turned into a collective lover has been added to Sufi thought.  With the influence of Westernization, the woman was embodied as a social being with her feelings, thoughts and wishes ın the second period of Tanzimat, the first phase of Turkish literatüre. The woman has “hair, lip, waist”, etc. Despite her physical features in a concrete and captivating way, her blessed image has been maintained ın the process that continues from Tanzimat to the Republic. The blessedness is shaken by the fact that the woman is explicitly prioritized and includes erotic connotations (“White neck”, “short skirt”, “wheat skin”, “racy songs”, “ankles tickling inside men”) ın the poem “Fahriye Abla” by Ahmet Muhip Dıranas in the Republic. This also symbolizes the reflection of social change in the literary space for that period. This traditional, exalted state of the woman which is shaken in Turkish poetry ends with Strange's poem (Orhan Veli Kanık's “My Whore Darling", “I'm Listening Istanbul”, “Love Official Parade”, “The Wife of the Driver” etc.). Now tradition has been laid on the ground, the woman so dear has been turned into a sexual object “wearing”. If the Second New, who has a reaction poem to Strange, continues this image Sezai Karakoç who opposed the understanding of Orhan Veli Kanık has gained its old value in tradition (with the process that started with “Monna Rosa” is a modern Leyla and Mecnun experiment) with modern comments on woman / lover divan poetry elements.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45427 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1823-1836]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/920 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Neyzen Tevfik’in Hicivlerine Yansıyan Toplumsal ve Siyasi Olaylar]]> <![CDATA[Social and Political Events Reflected on Neyzen Tevfik's Satire]]> <![CDATA[Aliye USLU ÜSTTEN]]> <![CDATA[Tayfun HAYKIR]]> <![CDATA[Neyzen Tevfik, Türk edebiyatı, şiir, eleştiri, hiciv.]]> <![CDATA[Neyzen Tevfik, Turkish literature, poetry, criticism, satire.]]> <![CDATA[Neyzen Tevfik, eserlerindeki üslubu ve kendine özgü hiciv anlayışı sayesinde hem yaşadığı dönemde hem de sonrasında Türk hiciv edebiyatının en tanınan simalarından biri olmuştur. Hîç ve Azâb-ı Mukaddes adlı kitaplarındaki şiirlerinin yanı sıra ney üflemedeki ustalığı, dünya görüşü ve rindane yaşam biçimi onun hem edebî hem de musiki alanında tanınırlığına etki eden diğer şahsi yönleridir. Neyzen Tevfik, ortalama kültür seviyesinden her okurun anlayabileceği bir dille özgün imajları birleştirmeyi başaran Türk edebiyatının klasik anlamda son heccavlarından biridir. 1879-1953 yılları arasında yaşayan Neyzen Tevfik, siyasi tarihe bakıldığında Sultan II. Abdülhamit, II. Meşrutiyet, Mütareke, Atatürk ve Atatürk sonrası gibi ülkesinin yakın tarihindeki en önemli dönemlere tanıklık etmiş bir sanatçıdır. Yaşanan siyasi olaylara ve bunların toplum hayatına yansımalarına kayıtsız kalamayan Neyzen Tevfik, hicviyelerinde söz konusu dönemlere dair birçok sosyal, siyasal meselenin yanında kişilere de atıfta bulunmuştur. Neyzen Tevfik yaşamı boyunca çıkarcılığa, sahtekârlığa, ikiyüzlülüğe, vurgunculuğa, devlet adamlarının yetkilerini kötü kullanmalarına, bağnazlığa, dinî duyguların sömürülmesine karşı çıkmış bir ediptir. Bu nedenle hicivlerinin konusunu toplumsal meseleler, toplumdaki aksaklıklar, haksızlıklar, yerli devlet adamlarının yanı sıra yabancı devlet adamları ve yazarlar oluşturmuştur. Bu çalışmada, hiciv türü ve Neyzen Tevfik’in hicivlerinin genel özellikleri tanıtıldıktan sonra onun yukarıda sözü edilen dönemlerde kaleme aldığı hicivlerine, siyasal ve toplumsal olaylarla birlikte dönemin otantik kişilerini nasıl taşıdığı araştırılmıştır.]]> <![CDATA[Neyzen Tevfik has been one of the best-known figures of the Turkish satire literature both during and after his life, thanks to the style in his works and unique sense of satire. Besides his poems in his books “Hîç (None)” and “Azâb-ı Mukaddes (Sacred Torment)”, his mastery of reed fluting (ney üfleme in Turkish music), world view and getting pleasure out of life (rindane in Turkish) are his other personal aspects affecting his recognition. Neyzen Tevfik is one of the last satirists -succeeded in combining original images with a language that every reader having an average culture level can understand- of Turkish literature in the classical sense. Considering the political history, Neyzen Tevfik (1879-1953) is an artist who has witnessed the most important periods (i.e. Sultan Abdulhamit II, Second Constitutionalist Era, Truce, Ataturk and the post-Ataturk) in his country’s recent history. In his epigrams (satires), Neyzen Tevfik -who could not be unconcerned to the political events and their reflections on the community life- addressed to people besides many social and political issues regarding the mentioned periods. Neyzen Tevfik is a man of letters who has opposed self-seeking, fraud, double-dealing, profiteering, abuse of statesmen powers, bigotry, and exploitation of religious feelings throughout his life. For this reason, the issue of his satires consisted of social issues, problems in society, injustice, foreign statesmen and writers as well as domestic statesmen. In this study, after introducing the satire type and the general characteristics of Neyzen Tevfik’s satires, it was investigated how Neyzen Tevfik carried the authentic people of the era along with the political and social events to the satires that he wrote in the above-mentioned periods.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45396 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1521-1541]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/921 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Avusturya İlkokullarında Arapça Anadil Öğretimi]]> <![CDATA[Arabic Mother Language Teaching in Austrian Primary School]]> <![CDATA[Hüseyin DEMİR]]> <![CDATA[Arapça, Arapça Öğretimi, Ana dil, İlkokul, Avusturya]]> <![CDATA[Arabic Teaching, Mother Language, Primary School, Austria, Austrian Educational System.]]> <![CDATA[Orta Avrupa ülkelerinden birisi olan Avusturya’da yaşayan Arap kökenli Avusturya vatandaşı veya Arap göçmen çocukların çoğu, evde anadili olarak Arapçayı edinmekte olup; anaokulundan itibaren ikinci bir dil olan Almancayı da okullarda öğrenmektedirler. Anadili öğrenimi çocukların kendilerine özgüven duymalarına, bir kişilik ve kimlik oluşumunun geliştirilmesine ve ebeveynlerinin veya gelmiş oldukları ülkeleri ile de kültürel bağlarının daha sağlam bir yapıya dönüştürme imkânını bulabilmelerine önemli bir katkı sağlamaktadır. Öğrencilerin eğitim düzeyinin arttırılması, ihtiyaç yönelimi, beceri çeşitliliği, fırsat ve cinsiyet eşitliliğin geliştirilmesi Avusturya eğitim sisteminin öncelikli hedefleri arasındadır. Avusturya'da Almanca, resmi eğitim dili olup iyi derecede dil becerilerine sahip olmak sadece Almanca dersleri için değil bir öğrencinin okul başarısı için de oldukça önemlidir. Bu sebepledir ki Avusturya Milli Eğitim Bakanlığı tarafından Avusturya ilkokullarında Arap kökenli öğrencilere seçmeli ders olarak Arapça anadil derslerinin verilmesi, öğrencinin anadil eğitimi desteği sayesinde iki dile hakim olmasına ve dolayısıyla kendine özgüven duymasına sebep olacaktır. Bu özgüven de öğrencinin akademik başarısına yansıyacaktır. Bu çalışmanın amacı Avusturya devleti dil politikaları çerçevesinde ülkenin başkenti Viyana başta olmak üzere diğer yedi eyalette bulunan devlet ilkokullarında eğitim gören 6 ile 10 yaş arasındaki Arap kökenli Avusturya vatandaşı veya Arap göçmen öğrencilerin Almancayı daha iyi öğrenebilmeleri için verilen Arapça anadil derslerinin önemini, tarihi gelişimini, derslerinin eğitimi ve öğretimini kapsamaktadır.]]> <![CDATA[Most of the children of Arab origin, Austrian citizens or Arab immigrants living in Austria, one of the Central European countries, acquire Arabic as their mother tongue at home; from kindergarten, they learn German as a second language in schools. Mother language education makes a significant contribution to children's self-confidence, the development of a personality and identity formation, and the opportunity to transform their cultural ties with their parents or their countries of origin into a stronger structure. Increasing the educational level of students, needs orientation, skill diversity, development of opportunity and gender equality are among the primary goals of the Austrian education system. In Austria, German is the official language of instruction and good language skills are essential not only for German lessons but also for a student's school success. For this reason, giving Arabic mother language lessons as an elective course to Arab students in Austrian primary schools by the Austrian Ministry of Education will cause the student to master two languages and thus have self-confidence thanks to the support of mother language education. This self-confidence will also be reflected in the academic success of the student. This study covers the importance, historical development of Arabic mother tongue-based courses and how the education and training of these courses are given to the students of Arab Austrians or Arab immigrants, who are between the ages of 6 and 10 studying at public primary schools within the framework of the Austrian state language policies especially in the capital Vienna and seven other states, to learn German better.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45348 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1149-1162]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/922 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nasreddin Hoca Fıkralarında Kişiler Arası İletişim Çatışmalarının Sınıflandırılması]]> <![CDATA[Classification Of The Interpersonal Communication Conflicts In Nasreddin Hodja Jokes]]> <![CDATA[Ferhat ÖZMEN]]> <![CDATA[Nasreddin Hoca, iletişim, çatışma, çatışma türleri, fıkra]]> <![CDATA[Nasreddin Hodja, communication, conflict, types of conflicts, joke.]]> <![CDATA[Türk mizahının usta isimlerinden bir olan Nasreddin Hoca, Türk toplumunun sosyal gerçekleri ile özdeşerek toplumsal bilinçaltının güçlü bir sözcüsü olmuştur. İnsana ait bütün değerlerin yansıtıcısı olan Hoca, yerel ve evrensel değerlerin temsilcisi olarak ironik yaşamda sonsuza yürür. Onun etrafında anlatılan fıkralar ince, zarif, hikmetli dersler içeren özellikleri ile insanlığa birer rehber niteliği taşır. Her dönemde bireyleri güldüren, düşündüren yönüyle sosyal hayatta önemli bir yer edinen Nasreddin Hoca fıkralarında insan ve insanlık gerçeği bütünüyle ele alınır, kişiler arası iletişim ve çatışmaları yansıtılır. Kaynağını ve hedefini insanların meydana getirdiği iletişimlere kişiler arası iletişim adı verilir. Burada karşılıklı bildirişimde bulunan bireyler bilgi/sembol üreterek bunları yorumlayarak ve birbirlerine aktararak iletişimi sürdürür. İletişimde uyumsuzluk veya anlaşmazlık hâli çatışma kavramı ile açıklanır ve iletişim çatışmalarının çeşitli sebepleri vardır. Bu çalışmanın amacı Nasreddin Hoca fıkralarında kişiler arası iletişim çatışmalarını tasnif etmektir. Bu amaçla Nasreddin Hoca tipi etrafında anlatılan fıkralar incelenmiştir. Fıkralarda kişiler arası iletişimde aktif çatışma, yoğunluk çatışması, var oluş çatışması, ön yargılı çatışma, alı koyma çatışması ve pasif çatışma olmak üzere altı çatışma türü tespit edilmiştir. Hayatın iletişim ve çatışma ağırlıklı yönlerinin bütün canlılığı ile fıkralarda gözler önüne serildiği görülmüştür. ]]> <![CDATA[Nasreddin Hodja, who is one of the master figures in Turkish humor, has become a strong spokesman of the social subconscious by being associated with the social realities of Turkish society. Hodja, who is the reflector of all human values, walks towards the eternity in ironic life as the representative of local and universal values. The jokes described around him have the quality of being subtle, elegant, and wise, and are a guide for humanity with these characteristics. In Nasreddin Hodja jokes, which have had an important place in social life in every period by making individuals laugh and think, deals with the reality of man and humanity in its integrity, reflecting interpersonal communication and conflicts. Communication among people is called that the communication created by people its source and target. Here the mutual communication among individuals continues by producing information/symbol, analysing it and transferring it. Incompatability or disagreement in communication explains the conflict concept and there are various communication conflicts. The purpose of this study is to classify interpersonal communication conflicts in Nasreddin Hodja jokes. For this purpose, the jokes told around the Nasreddin Hodja type were examined. Six types of conflicts were determined in the interpersonal communication in the jokes: Active Conflict, Conflict of Density, Conflict of Existence, Prejudiced Conflict, Interception Conflict, and Passive Conflict. It was determined that all communication-based and conflict-based aspects of life are revealed in jokes with all their vitality ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45342 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1421-1433]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/923 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Salah Birsel’in Şiirlerinde Dil Sapmaları]]> <![CDATA[Language Deviations in Salah Birsel's Poems]]> <![CDATA[Özgür GEDİKLİ]]> <![CDATA[Türk Edebiyatı, Modern Türk şiiri, Stilistik, Salah Birsel, Dil sapmaları]]> <![CDATA[Turkish Literatüre, Modern Turkish poetry, stylistic, Salah Birsel, Linguistic Deviation]]> <![CDATA[“1940 Kuşağı” şairlerinden olan Salah Birsel, Garip ve İkinci Yeni’nin dışında kalmıştır. Bu grupların bazı özellikleri şiirlerinde görülse de hiçbir akımı bütünüyle benimsememiştir. Kültürü ve mizacı onun dil ile çok keyfi bir şekilde oynamasına ve aleladeyi şiire dönüştürmesine imkân vermiştir. Günlük konuşma dilinin az bilinen sözcük ve deyimleriyle kendi oluşturduğu ilginç ifadelerden yararlanarak yalın ve alaycı bir üslup geliştirmiştir. Dil sapmalarıyla şiir diline zengin bir çağrışım alanı açılabileceğinden hareketle kökler ve eklerden faydalanarak yerleşik kelimelerin dışında yeni kelimeler uydurmuş; sesleri ve ekleri eksik yazarak, değiştirerek ya da fazladan ek kullanarak; kelimelerde sürekliliği vurgulamak ve ritmi sağlamak için ünlüleri uzatarak vb. dildeki yerleşik kelimeleri değiştirmiştir. Şair argo kullanımlardan faydalanarak kendi argosunu da oluşturup kendine dilsel bir alan açmıştır. Bunun yanında şiirlerinde yer verdiği yabancı kelimeleri de işlevsel kullanmış onların oluşturduğu çağrışımlarla anlatımını zenginleştirmiştir. Kalıplaşmış yapılarla oynayarak oluşturduğu yazım sapmalarıyla vurgu ve dikkati bazı kelime ve mısralar üzerinde yoğunlaştırmıştır. Alışılmamış sözdizimleriyle, mantık dışı oluşturduğu yapılarla, hayali özelliklerle, somutlaştırmalarla, benzetmelerle anlam sapmalarına başvurmuştur. Bu yönüyle Salah Birsel şiir dilinin kullanım alanlarını genişleterek şiirsel dil için yeni ufuklar açmış, kendine özgü dili ve şiir üslubuyla “iki yeni”nin de dışında kalan şair olmuştur. Bu makalede de Salah Birsel’in “kendi dili”ni oluşturma ve geliştirme sürecinde, kullandığı dilin imkânlarını zorlayarak dil sapmalarından nasıl yararlandığı ve bunları şiirlerinde nasıl kullandığı gösterilecektir.]]> <![CDATA[Salah Birsel, one of the poets of the “1940 Generation”, remained out of the Strange and Second New. Although some features of these communities are seen in their poems, they have not fully adopted any trend. His culture and temperament made him play with language very arbitrarily and allowed him to turn ordinary into poetry. He developed a simple and irony style with little-known words and expressions of the daily speaking language by taking advantage of interesting expressions. He has changed the words in the standard language with language deviations by making use of roots and suffixes to make up new words out of words in standard language; increasing and reducing, modifying sounds and suffixes, extending vowels to emphasize continuity in words and maintain rhythm, etc. considering that a rich connotation can be opened to the language of poetry. The poet by making use of slang, created his own slang and opened a linguistic space for himself. In addition, he used the foreign words he used in his poems functionally and increased the power of expression with the connotations formed by them. He concentrated emphasis and attention on some words and verses with the spelling deviations created, changing language structures. He made deviations of meaning with unconventional syntax, illogical structures, imaginary features, embodiments, metaphors. In this respect, Salah Birsel expanded the areas of use of poetry and opened new horizons for the poetic language and became a poet out of “two new” with his distinctive language and style of poetry. In this article, in the process of creating and developing the “own language” of Salah Birsel will be shown that used language deviations by forcing the possibilities of the language used and used them in his poems.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45053 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[1155-1168]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/924 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkiye Türkçesi Ağızlarında Fonetik Çevreye Bağlı O>U, U>O Değişimleri]]> <![CDATA[Turkey Turkish Dialects Phonetic Environment Related O>U, U>O Changes]]> <![CDATA[Cemile UZUN]]> <![CDATA[Fatih ÖZEK]]> <![CDATA[Türkiye Türkçesi, ağız, fonetik, ünlü daralması, ünlü genişlemesi]]> <![CDATA[Turkey Turkish, dialect, phonetic, vowel reduction, vowel expansions]]> <![CDATA[Dil toplumun bir yansımasıdır. Dil sürekli gelişen ve değişen bir yapıdır. Dilin sürekli gelişmesi, dilde çeşitliliği sağlar. Dildeki çeşitlilik dilin her yapısında seste, sözde ve söz diziminde görülebilir. Ses değişikliğinin oluşum şartları ile ilgili birçok neden bulunmaktadır. Ses değişikliğinin seyrinin belirlenmesinde, algısal süreçler ve boğumlanma önemli rol oynar. Türkçe, tarih boyunca alt katman, yan katman, akraba diller ve akraba olmayan dillerin etkisinde kalmıştır. Bu durumda Türkçedeki sesler gerek sözlüksel gerek anlamsal değişikliğe uğramıştır. Dillerin fonetik sistemleri, bazı durumlarda bir sesin değişmesini diğer sesin durumuna bağlar. Ağız, dudak ve dil çevresindeki fonetik boşlukta bazen bir ünlü başka bir ünlüye doğru hareket etmek ister. Hareketini bir ünlüyü kendisine doğru çekme veya bir ünlüyü kendisinden uzaklaştırma/itme ile gerçekleştirir. Ünlülerin birbirine doğru hareketi ünlülerin değişim sürecini başlatır. Ünlü daralması ve genişlemesi Türkçede sık sık karşılaşılan ses değişimleridir. Ünlü daralması, a, e, o, ö seslerinin çeşitli boğumlanma özellikleri bakımından ı, i, u, ü seslerine; ünlü genişlemesi ı, i, u, ü seslerinin çeşitli boğumlanma özellikleri bakımından a, e, o, ö seslerine dönüşmesidir. Çalışmada o>u, ö>ü ünlü daralmaları ile u>o, ü>ö ünlü genişlemeleri incelenmiştir. Türkçede bu değişimlere neden olan durumlar belirlenmiştir. Türkçede bu değişimlerin iki nedeni bulunmaktadır: Birincisi Türkçenin ünlü yapısından kaynaklanan değişimler; ikincisi fonetik çevreye bağlı olarak meydana gelen değişimlerdir. Çalışmada TTA’ da fonetik çevreye bağlı olarak oluşan o>u, ö>ü ünlü daralmaları ile u>o, ü>ö ünlü genişlemeleri ele alınmıştır. ]]> <![CDATA[Language is a reflection of society. Language is a constantly evolving and structure. Continuous development of language provides diversity in language. Diversity in the language can be seen in every structure of the language in sound, pseudo-syntax. There are many reasons for the formation conditions of the voice change. Perceptual processes and choking play an important role in determining the course of voice change. Turkish has been influenced by substrate, side layer, relative languages and non-relative languages throughout history. In this case, the sounds in Turkish have undergone both lexical and semantic changes. The phonetic systems of languages connect the change of one voice in some cases to the state of the other voice. Sometimes a vowel wants to move towards another vowel in the phonetic space around the mouth, lips, and tongue. It performs its movement by pulling a vowel towards it or by pushing/removing a vowel from itself. The movement of vowel towards each other starts the exchange process of celebrities. Vowel contraction and expansion are frequent changes in Turkish. Vowel reduction, a, e, o, ö sounds are transformed into ı, i, u, ü sounds in terms of various articulation properties; vowel expansion ı, i, u, ü sounds are transformed into a, e, o, ö sounds in terms of various articulation properties. In this studies o>u, ö>ü with vowel reduction u>o, ü>ö with vowel expansion were examined. Conditions causing these changes in Turkish have been determined. There are two reasons for these changes in Turkish: The first one is the changes caused by the vowel structure of Turkish; the second is the changes that occur depending on the phonetic environment. In this study, the vowel reduction of o> u, ö> ü and u> o, ü> ö vowel expansions that are formed depending on the phonetic environment in TTA are discussed. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44961 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1543-1573]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/925 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yedi İklim C1 ve C2 Düzeyi Kitaplarındaki Dinleme Metinlerinde Yer Alan Değerler]]> <![CDATA[Values in Listening Texts in Yedi İklim C1 and C2 Level Textbooks]]> <![CDATA[Alpaslan OKUR]]> <![CDATA[Erhan ÇAPOĞLU - Alena DHAHİ]]> <![CDATA[Türkçe öğretimi, Dil öğretimi, Dil, Kültür, Değerler,]]> <![CDATA[Turkish Education, Language teaching, Language, Culture, Values,]]> <![CDATA[Dil, insanların birbirleriyle iletişim kurmalarını sağlayan en önemli araçlardan biridir. Günümüzde teknolojinin de hızlı bir şekilde ilerlemesiyle birlikte dilin kullanım alanlarının artması dil öğreniminin ve dil öğretiminin de önemini arttırmıştır. Dil öğretimi, bir dilin sadece dil bilgisi kurallarını öğrenmek değil, o dilin kültürünü de öğretmektir. Bu yöntem Türkçenin öğretimi ile ilgili ilk kaynak olan Divanü Lügati’t Türk’ten beri kullanılan bir yöntemdir. Kültür kavramı içerisinde ise değer kavramı gelmektedir. Değer kavramı Türk Dil Kurumu Güncel Sözlük’te bir ulusun sahip olduğu sosyal, kültürel, ekonomik ve bilimsel değerlerini kapsayan maddi ve manevi ögeler bütünüdür. Bu tanım değerlerin bir toplumun aynası olduğunu göstermektedir. Çünkü bir toplumun değerlerine bakıldığında o toplum hakkında bir fikre ulaşılabyilir. Bu çalışmada yabancılara Türkçe öğretiminde kullanılan Yedi İklim C1 ve C2 düzeyi ders kitaplarında yer alan dinleme metinlerinde yer alan değerler araştırılmıştır. Her iki ders kitabında da 27 tane, toplamda ise 54 tane dinleme metni incelenmiştir. C1 düzeyinde 13 değer başlığında toplam 29 tane değer bulunmuş olup en fazla yer verilen değerin “çalışkanlık” olduğu görülmüştür. C2 düzeyinde ise 15 farklı değer başlığında toplam 34 tane değer bulunmuş olup en fazla yer verilen değerin “insan sevgisi” olduğu görülmüştür. Çalışmanın sonucunda Yedi İklim C1 ve C2 düzeyi ders kitaplarında yer alan dinleme metinlerinde birçok değerin yer aldığı görülmüştür.]]> <![CDATA[Language is one of the most important tools for people to communicate with each other. Today, with the rapid advancement of technology, the increasing use of language has increased the importance of language learning and language teaching. Language teaching is not only to learn the grammar rules of a language, but also to teach the culture of that language. This method, Divanü Lügati, which is the first source about teaching Turkish, has been used since Turkish. In the concept of culture comes the concept of value. The concept of value is a set of material and moral elements that cover the social, cultural, economic and scientific values of a nation in the Turkish Language Association Current Dictionary. This definition shows that values are a mirror of a society. Because when looking at the values of a society, an idea about that society can be reached. In this study, the values in the listening texts in Yedi İklim C1 and C2 level textbooks used in teaching Turkish to foreigners were investigated. In both textbooks, 27 listening texts and 54 listening texts in total were examined. In the C1 level, a total of 29 values were found under 13 value titles, and it was seen that the most mentioned value was “diligence”. At the C2 level, a total of 34 values were found in 15 different value titles, and it was seen that the most included value was “human love”. As a result of the study, it was observed that the listening texts in the Yedi İklim C1 and C2 level textbooks contain many values.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44746 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1369-1378]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/926 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Dijital Çağda Pusulası Bozulan Şiir: Hakan Şarkdemir’in Kul Hakkı Kulak Arkası Kitabında Poetik Evren]]> <![CDATA[The Poem That Lost Its Way in The Digital Age: The Poetic Universe in Hakan Şarkdemir’s Book “Kul Hakkı Kulak Arkası”]]> <![CDATA[Ulaş BİNGÖL]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Postmodern Şiir, Poetika, Hakan Şarkdemir, Dijital Çağ]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Postmodern Poetry, Poetics, Hakan Şarkdemir, Digital Age ]]> <![CDATA[Toplumsal yaşamda gelişen her türlü olayın belli açılardan sanata yansıması olur. Savaşlar, salgın hastalıklar, bilimsel ve teknolojik gelişmelerin topluma olan etkileri zaman içerisinde sanatın çehresinde birtakım değişimlere neden olduğu gözlemlenir. Günümüzde dijitalleşmenin giderek daha fazla insanları tesiri altına alması, yeni yaşam biçimlerini meydana getirir. İnternet, akıllı telefon ve bunlara bağlı olarak yaygınlaşan sosyal medya kullanımı adeta yeni bir toplum ve yeni bir insan formu ortaya çıkarmıştır. Günümüzde bazı şairler, dijitalleşmenin insan varlığı üzerinde neden olduğu kırılmalara dikkat çeken şiirler kaleme alır. Bir yandan dijitalleşmenin kıskacında bireyin sürüklendiği duruma değinen şairler öbür yandan dijitalleşmenin getirdiği imkânlardan faydalanarak yeni bir söylem geliştirirler. Bu şairlerden biri olan Hakan Şarkdemir, 1990’lı yılların sonlarından itibaren yayınladığı kitaplarında tüketim toplumunun sıkıntılılarını, bireyin yalnızlaşması ve kendi içine çekilmesi konularına deneysel girişimlerle değinir. 2011’de yayınladığı kul hakkı kulak arkası kitabında dijitalleşmenin yol açtığı sıkıntılara değinirken görsel deneyimden olabildiğince yararlanır. Parodi, anlamsal boşluklar, deneysellik ve görsellik gibi postmodern sanat estetiği ile uyumlu özelliklerin yer aldığı kitap aynı zamanda Şarkdemir’in, çağımızda anlamsal değeri aşınmaya uğrayan şiir sanatına yönelen poetik bir metin hüviyetine sahiptir. Şair öznenin yabancılaşması, dilin yansıtma görevinin terk edilmesi, yeni anlatım imkânlarının kovalanması, kelime ile görseller arasında kurulan ilişki kul hakkı kulak arkası kitabında ele alınan poetik unsurlardır. Bu çalışmanın amacı, Hakan Şarkdemir’in kul hakkı kulak arkası kitabının poetik evrenini incelemektir.]]> <![CDATA[Any event developing in social life is reflected on art from various perspectives. The effects of wars, outbreaks, scientific and technological developments on the society are observed to cause some changes on the face of art in time. The fact that digitalization affects more and more people today generates new life forms. Internet, smart phones and the use of social media, which has become widespread in relation to these have virtually led to a new society and a new form of human being. Today, some poets have been writing poems focusing on the turning points that digitalization has caused on human existence. These poets both draw attention to the state that the individual is drawn to in the grip of digitalization and develop a new discourse by benefiting from the opportunities of digitalization. Hakan Şarkdemir, one of these poets, addresses the distresses of consumption society, the isolation and introversion of the individual with experimental initiatives in the books he has written as of the end of 1990s. In his book entitled “kul hakkı kulak arkası” published in 2011, he benefits from visual experience as much as possible as he addresses the distresses caused by digitalization. The book involving characteristics being in compliance with postmodern art aesthetics such as parody, semantic gaps, experimentality and visuality has the identity of being a poetic text aimed at the art of poem, the semantic value of which has degraded in our age. The alienation of the subject poet, the abandonment of the language’s task of reflection, seeking new description opportunities and the relationship established between the word and the visuals are the poetic elements discussed in the book “kul hakkı kulak arkası”. The aim of this study is to examine the poetic universe of Hakan Şarkdemir’s book “kul hakkı kulak arkası”.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44530 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1687-1709]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/927 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Atebetü'l Hakayık'ta Olumsuz Değerler Olarak Dil İle İlgili Kavramlar]]> <![CDATA[The Concepts Related to The Language as Negative Values in Atebetü'l-Hakayık]]> <![CDATA[Sertaç BAYRAKTAR]]> <![CDATA[Edib Ahmed bin Mahmud Yükneki, Atebetü’l-Hakayık, dil, değer, olumsuz değerler.]]> <![CDATA[Edib Ahmed bin Mahmud Yükneki, Atebetü’l-Hakayık, language, moral value, negative moral values.]]> <![CDATA[Atebetü’l-Hakayık, sadece İslami dönem Türk edebiyatı tarihi bağlamında değil, genel anlamda Türk edebiyatı tarihinde müstesna yeri olan bir eserdir. Eser, Türk dili tarihi açısından taşıdığı değerin yanında, ele aldığı konuların kendi yazıldığı dönemiyle sınırlı olmamasıyla, yani, müellifin savunduğu değerlerin bugün dahi geçerli olmasıyla da ayrıca incelenmeye layıktır. Bu sebeple eser, üzerinde yapılacak tematik çalışmalarla hem kültür tarihimize ışık tutmaya hem de halihazırdaki kültürümüze katkılar sağlamaya gebedir. Atebetü’l-Hakayık, bilgisizlik, cimrilik, kibir, hırs, dünya malına aşırı bağlanma gibi bir takım temel olumsuz değerlerin yanında dil ve dilin kötü kullanımı konusunda da muhatabını uyarması bakımından dikkati çekmektedir. Bu yönüyle, eser, benzeri öğüt verici ve ahlaki temaları işleyen eserlerden ayrılmaktadır. Eserin müellifi Edib Ahmed’in, söz konusu temaya nasıl yaklaştığını, yani, dilin kötü kullanımının Edib Ahmed’in dünyasındaki anlamını tam olarak tespit edebilmek için, sadece esere odaklanan bir bakış açısıyla konunun incelenmesi gerekmektedir. Bu sebeple, ilgili temaya, benzer bir kültür ortamından beslenmiş diğer müelliflerin nasıl yaklaştıkları, Edib Ahmet’in Atebetü’l-Hakayık’taki özgün bakışını tespit etmemizi olumsuz yönde etkileyebileceğinden, dikkate alınmamıştır. Bu çalışmada, yapısalcı bir bakış açısıyla, Edib Ahmet’in Atebetü’l-Hakayık’taki görüşleriyle sınırlı kalarak, müellifin dil ve dilin kötü, olumsuz, yanlış kullanımı konusundaki görüşleri incelenmiştir. Bunun için, konuyla ilgili her bir kavramın nasıl tanımlandığı tespit edilmiş ve ardından kavramların tanımları üzerinden kavramların, müellifin zihnindeki özellikleri belirlenmiştir.]]> <![CDATA[Atebetü’l-Hakayık had an important role not only in the history of the Islamic Turkish literature but also in the history of Turkish literature generally. The text have value in terms of history of Turkish language and also in terms of moral values in it that is still current. Therefore, thematic studies on the text can will give contributions for enlightening our cultural histories and for improving our current culture. Atebetü’l-Hakayık advise its reader about language and bad, negative using of language beside the other negative moral property like ignorance, stinginess, arrogance, greed and passion of possessions. The text, with its focus on language issue, differs from the other texts which are refer to the moral values. For to get the world of Edib Ahmed, who is the poet of Atebetü’l-Hakayık, and to understand how think is he about the negative using of language, it must be a study focusing only the text. Therefore, how the other poems, who are lived in the same cultural atmosphere, handled the subject must not be taken any notice, because of a negative impression can be to this study in which we aimed to set the unique point of view of Edib Ahmed by the context of Atebetü’l-Hakayık. In this study, it was analysed Edib Ahmed’s opinions about the negative, bad using of language by a structuralist pespective, in other words by being limited in the poet’s opinion in Atebetü’l-Hakayık. For this, it was found how every concept about the issue was defined and then by means of these definitions, the contents of these concepts in the poet’s mind was determined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44421 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1115-1130]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/928 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nigârî Divanında Ehl-i Beyt Sevgisi]]> <![CDATA[The Love For Ahl Al-Bayt In Nigari Divan]]> <![CDATA[Ayşe FARSAKOĞLU EROĞLU]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Mîr Hamza Nigârî, Türkçe Divan, Ehl-i beyt sevgisi, Süfyânî. ]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Mir Hamza Nigari, Turkish Divan, love of Ahl al-Bayt, Sufyani .]]> <![CDATA[Mîr Hamza Nigârî, XIX. yüzyılda Karabağ’da dünyaya gelmiş, âlim, fâzıl, aşk neşvesiyle dolup taşmış bir mutasavvıftır. Nigârî Nakşibendî-Hâlidî şeyhi olmakla birlikte, divanındaki şiirleri incelendiğinde onun tarîkat taassubu olmadığı görülmektedir. O, hareketli yaşantısının bir kısmında Amasya’da yaşamış ve Elazığ’da vuku bulan vefatından sonra vasiyeti üzerine mübarek naaşları Amasya’da sırlanmıştır. Kabrinin bulunduğu yere 1894’de Şirvanlı Camii yapılmıştır ve mevcut durumda kabir caminin haziresinde bulunmaktadır. Nigârî’nin şiirleri incelendiğinde özellikle Fuzûlî’nin etkisi çok derinden hissedilmektedir. Onun aşkı terennüm edişi Fuzûlî’nin coşkulu aşk terennümlerini hatırlatmaktadır. Ona göre yaratılışın amacı Allah’ı, Hz. Peygamberi ve Ehl-i beyti sevmektir. Divanında Ehl-i beyt sevgisine yer veren mısralar dikkat çekecek kadar çoktur. Bunun en önemli sebebi olarak Ehl-i beyt sevgisini yaradılış amacı olarak görmesi gösterilebilir. Fakat o bu konuyu işlerken sadece Ehl-i beyti sevmekten bahsetmemiştir. Aynı zamanda, Ehl-i beyte sıkıntı verdiğini düşündüğü Mervânî, Hâricî, Süfyânî ve Yezîdî gibi kelimelerle vasıflandırdığı kişileri, zaman zaman çok ağır bir şekilde yermiştir. Bu çerçevede değerlendirildiğinde o Ehl-i beytten bahsederken övgü ve yergiyi birlikte kullanmıştır. Ehl-i beyti övgüyle anarken, onlara sıkıntı verdiğini düşündüğü kişileri çok ağır denebilecek bir dille yermiştir. Biz çalışmamızda Nigârî’nin Türkçe divanındaki Ehl-i beyt sevgisini divanından örneklerle inceleyip, bu konudaki üslup ve tavrını ortaya koymaya gayret edeceğiz. Ayrıca, Nigârî neden Ehl-i beyti ve onları sevmeyi bu kadar önemli görür? O, şiirlerinde Ehl-i beyti nasıl işler? gibi sorulara cevap arayıp divandan alınmış örnekler çerçevesinde bu soruları cevaplamaya çalışacağız.]]> <![CDATA[Mir Hamza Nigari was born in Karabakh in the 19th century and was a virtuous scholar and a love drunk mystic. Although he was a Khalidiyya sheikh of the Naqshbandi order, examining his poems in his divan, we see that he was not a cult fanatic. He lived in Amasya for a part of his restless life and after his death in Elazığ, his sanctified body was buried in Amasya upon his will. The Mosque of Shirvan was built in 1894 at where his tomb was and the tomb is currently in the burial chamber of the mosque. Examining the poems of Nigari, especially the influence of Fuzûlî is felt deeply. The way he chanted love reminds the enthusiastic chants of love by Fuzûlî. According to him, the purpose of creation was to love God, the Prophet and Ahl al-Bayt (People of the Lord). In his divan, verses including the love of Ahl al-Bayt are considerably vast. The fact that he viewed the love of Ahl al-Bayt as the purpose of creation can be considered the most important reason for this. But he did not only talk about the love of Ahl al-Bayt while he was handling this matter. At the same time, he sometimes heavily vilified the persons he characterized with words such as Marwanids, Kharijites, Sufyani and Yazidis, whom he thought were troubling the Ahl al-Bayt. Considered in this context, he used praise and satire together when speaking of the Ahl al-Bayt. While referring to the Ahl al-Bayt with praise, he vilified the people whom he thought was troubling them in a manner that could be called heavy. In our paper, we will examine the love of Ahl al-Bayt of Nigari in the Turkish divan literature with examples from his divan and try to reveal his style and attitude in this matter. Also, Why does Nigârî consider Ahl al-Bayt and he love for them so important? How does he handle Ahl al-Bayt in his poems? we will try to answer these questions in the frame of samples taken from the divan.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44414 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1163-1183]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/929 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kuramdan Eğitime: Erken Cumhuriyet Döneminde Sosyoloji Eğitimi için Çevrilen Sosyoloji Kitapları (1928-1950)]]> <![CDATA[From Theory to Education: Sociology Books Translated for Sociology Education in the Early Republican Period (1928-1950) ]]> <![CDATA[Semih SARIGÜL]]> <![CDATA[Çeviribilim, Sosyoloji, Erken Cumhuriyet Dönemi, Kültür Repertuarı, Değişim Öznesi ]]> <![CDATA[Translation Studies, Sociology, Early Republican Period, Culture Repertoire, Agent of Change ]]> <![CDATA[Tanzimat ile başlayıp Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşuyla birlikte devam eden dönemdeki modernleşme çabalarında çeviri faaliyetleri önemli bir rol oynamıştır. Söz konusu 100 yılı aşkın sürede birçok edebi ve bilimsel eser Türkçeye çevrilmiştir. Sosyoloji de bu dönemde çeviri yoluyla katkı sağlanan disiplinlerden birisi olmuştur. Özellikle Latin harflerine geçilen 1928 yılından itibaren İngilizce, Almanca ve Fransızca dillerindeki sosyoloji kitaplarının Türkçeye çeviri yoluyla kazandırılmış olduğu görülmektedir. Buna değinmeyi amaçlayan mevcut çalışma, 1928 ve 1950 yılları arasında bu sosyoloji eserlerinin çevrilme amaçlarına ve çevirmenlerine odaklanmaktadır. Çalışmanın temel iddiası, bu eserlerin dönemin öğretmenleri ve öğretim üyeleri tarafından lise ve üniversitedeki sosyoloji derslerinde okutulacak bir ders kitabı repertuarı oluşturmak amacıyla çevirildiği yönündedir. Adı geçen kitapları ve çevirmenleri incelemek için iki farklı kuramsal çerçeveden yararlanılmıştır. Even Zohar’ın kültür repertuarı kavramı çevirilen kitapların Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk yıllarında sosyoloji eğitiminde oynadığı rolü açıklamak için kullanılmıştır. Toury’nin değişim öznesi kavramından ise çevirilerin çoğunu yapan öğretmen ve öğretim üyelerinin çevirmen kimlikleri ile bu disiplini şekillendiren kişiler olduğunu vurgulamak için yararlanılmıştır. Böylece çeviri faaliyetlerinin eğitim dünyasına sağladığı katkının çeviribilim bakış açısıyla ortaya konulması amaçlanmıştır. Mevcut çalışmanın bulguları, mesleki kimliklerinin yanına çevirmen kimliğini de ekleyen eğitimcilerin hem Erken Cumhuriyet döneminde sosyal bilimler alanında önemli bir teorik boşluğu doldurduklarını, hem de ileriki yıllarda gerçekleşecek sosyoloji eğitiminin farklı bir ivme kazanmasını sağladıklarını göstermektedir.   ]]> <![CDATA[Translation played an important role in the modernization efforts that started in the Tanzimat period and continued following the foundation of the Turkish Republic. In a period of more than 100 years, numerous literary and scientific works were translated into Turkish. Sociology was also one of these disciplines. Starting from 1928, when the Latin script was officially accepted, a number of sociology books were translated from English, German and French into Turkish. In this respect, the present study focuses on the translators and reasons for the translation of sociology books between 1928 and 1950. It mainly argues that these books were translated by teachers and university lecturers, who were also translators, with the aim of creating a textbook repertoire for sociology classes at high schools and universities. In this respect, Even Zohar’s notion of culture repertoire was used to emphasize the role played by translated sociology books in sociology education in the Early Republican period. Toury’s notion of agent of change was used to explain how teachers and university lecturers translating these books shaped the academic discipline. The contribution of translation activities to education was revealed through the eyes of translation studies. The findings of the present study demonstrated that teachers and university lecturers who also gained a translator identity filled a significant gap in the field of social sciences in the Early Republican period and enabled the sociology education to gain a new momentum in Turkey in the following years.  ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44379 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[2001-2012]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/930 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ahlak – Adalet - Para Bağlamında “Yaşlı Hanımın Ziyareti”]]> <![CDATA[“The Visit” in the Context of Morality – Justice - Money]]> <![CDATA[Süreyya İLKILIÇ]]> <![CDATA[Alman Edebiyatı, Friedrich Dürrenmatt, Ahlak, Adalet, Para, Yaşlı Hanımın Ziyareti]]> <![CDATA[German literature, Friedrich Dürrenmatt, Morality, Justice, Money, The Visit (German: Der Besuch der alten Dame) ]]> <![CDATA[Her şey satın alınabilir. Almanca yazılan edebiyatın önemli yazarlarından olan İsviçreli yazar Friedrich Dürrenmatt’ın 1956 yılında kaleme almış olduğu ‘Yaşlı Hanımın Ziyareti’ adlı eserin kilit noktasını oluşturan bu cümlede, sadece somut varlıkların değil, soyut değerlerin de satın alınabileceğine, dolayısıyla her şeyin parasal karşılığının olduğuna vurgu yapılmaktadır. Dürrenmatt, eserlerinde genel olarak Yirminci Yüzyılın ortalarında ve İkinci Dünya Savaşı sonrasında değişen dünya ve kapitalist sistem içinde, bireyin yabancılaşması, ahlaki çöküntü ile birlikte bireylerin insanlıktan uzaklaşmalarını ele almaktadır. ‘Yaşlı Hanımın Ziyareti’ adlı eser, özellikle insanın içinde bulunduğu şartların zorlaşması ve içinden çıkılamaz hal aldığı durumlarda, bilhassa paranın da gücü ve tesiri altında, en önemli varlık sebeplerinden olan ahlaki değerlerinden dahi nasıl vazgeçebildiğini göstermesi bakımından önem taşımaktadır. Söz konusu eserde, başkahraman Claire Zachanassian, on yedi yaşındayken sevdiği erkek olan Alfred Ill’den hamile kalır. Ancak Alfred Ill çocuğun kendisinden olmadığını iddia ederek, maddi durumu iyi olan başka birisiyle evlenir. Yaşadığı haksızlık sonrasında Claire Zachanassian, bulunduğu yerden ayrılmak zorunda kalır. Yıllar sonra doğduğu şehre geri dönen Zachanassian, kendisine yapılan haksızlığı ortadan kaldırmak için para karşılığında adalet satın almak ister. Aslında burada gerçekte satın alınan adalet değil, tüm şehir halkının ahlaki değerleridir. Bu makalede amaç, Friedrich Dürrenmatt’ın tiyatro formunda yazdığı ve içerik bakımından son derece aktüel olan ‘Yaşlı Hanımın Ziyareti’ adlı eseri, ahlak, adalet ve para ilişkisine göre incelemektir.]]> <![CDATA[Everything can be purchased. This sentence constitutes the main subject of 'The Visit'. The work of the Swiss writer Friedrich Dürrenmatt, who is one of the important writers of the literature written in German, was written in 1956. In his work, he emphasizes that not only tangible assets but also abstract values can be bought. Accordingly, everything has a monetary equivalent. In his works, Dürrenmatt criticizes the changing world and capitalist system in the middle of the twentieth century and after the Second World War. In this context, it deals with the alienation of the individual in this system, the moral breakdown in society and the people's departure from humanity. The work titled 'The Visit' describes the human’s change especially when the conditions get worse and situations become inextricable. The work is especially important in terms of showing how people can give up their moral values that are the most important reasons of existence under the power and influence of money. In the work, the protagonist Claire Zachanassian was seventeen, when she became pregnant by Alfred Ill, the man she loved. However, Alfred Ill marries someone else whose financial situation is good, claiming that it is not his child. After the injustice, Claire Zachanassian is forced to leave where she was. Years later, Zachanassian returns to the city where she was born, wants to eliminate injustice and buy justice for money. In fact, it is not justice that is actually bought here, but the moral values of the members of the public. The purpose of this article is to examine the work titled 'The Visit', written by Friedrich Dürrenmatt in theater form, which is highly current in terms of morality, justice and money.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44330 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1881-1893]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/931 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ağızlardan Yazı Diline Sözcük Kazanımı: “Link” Yerine İlek, “Linklemek” Yerine İleklemek*]]> <![CDATA[Acquiring Word from Local Dialects to Written Language: “İlek” Instead of “Link” and “İleklemek” Instead of “to Link”]]> <![CDATA[Abidin KARASU]]> <![CDATA[Yusuf Fuat GÜLVER - İlknur KÖSOĞLU]]> <![CDATA[İlek, İleklemek, Link, Linklemek, Ağızlardan Yazı Diline]]> <![CDATA[İlek, İleklemek, Link, Linking, From dialects to written language]]> <![CDATA[Bu çalışmada, ana dilimizi yabancı dillerin istilasından korumak için alıntı sözcükler yerine ağızlardaki sözcüklerin kullanılmaya uygun güçte (potansiyelde) olduğunun bir örneği verilmiştir. Türkçeye İngilizceden girmiş “link” ve ondan yapım ekiyle türetilmiş “linklemek” sözcükleri yerine Türkiye Türkçesi ağızlarında özellikle Aydın ve yöresinde kullanılan “ilek ve ileklemek” sözcükleri önerilmiştir. İncir tarımında, “Meyvenin tutup gelişebilmesi için ilek meyvelerindeki çiçek tozlarının ‘ilek’ arıcığı tarafından incire taşınması gerekir. Bunun gerçekleşebilmesi için erkek ağaçlardaki ilek meyvelerinin dişi incir ağaçlarına asılması işlemine ‘ilekleme’ denir. ‘İlek’ meyveleri ‘ilek’ fileleri içerisine konur ve ağaçlara, toplama kolaylığı nedeni ile, tel kancalar vasıtasıyla asılır.” Bu tanım verilerek yaklaşık 50 kişi ile bir sormaca (anket) yapılmış ve dilimize İngilizceden girmiş olan “link” ve ondan Türkçe yapım eki ile türetmiş olduğumuz “linklemek” yerine “ilek” ve “ileklemek” sözcüklerinin kullanılmasının uygunluğu araştırılmıştır. Çalışma sonucunda genel kanaatin olumlu olduğu görülmüştür. Önerilen “ilek” sözcüğü hem ses hem de anlam olarak benzediği “link” yerine çok rahat kullanılabilecek güçtedir. “Link” yerine “bağlantı adresi” veya sadece “bağlantı” sözcükleri de kullanılabilmektedir. Ancak her ikisi de çok uzun ve birçok başka anlama da sahip olan sözcüklerdir. Ağızlarda temelde sadece bir anlamı olan “ilek” sözcüğünü ulusal dilde internetteki “bağlantı adresi” anlamında kullanmaya başlarsak bu, dilimizi ayrıntıları verebilme açısından zenginleştirerek yabancı dil istilalarına karşı güçlendirecektir. ]]> <![CDATA[In this study to keep our native language safe from invasion of foreign languages, one examlple is given such that using words from local dialects has potential suitable for use instead of using borrowed words. Instead of using “link” borrowed from English and “linklemek,” which is derived with Turkish affix, the use of “ilek” and “ileklemek” is proposed, which are in use in Türkiye’s Turkish local dialects especially in Aydın and its region. “In cultivated figs in order to set edible fruit it must be a transfer of polen from caprifig (ilek) fruits bearing male trees to female fruits by a fig wasp (ilek arıcığı). The process of hanging the fruits of the male trees on the female fig trees is called 'caprification' (ilekleme). Caprifig (Ilek) fruits are put into nets and hanged on trees by wire hooks for easy picking.” After giving this definition, a questionnaire is made with about 50 person and the suitablity of using the word “ilek” and “ileklemek” instead of link, which is taken from English, and “linklemek” which is derived from the word link by adding a Turkish suffix. As a result, the study shows that general comment is seen to be positive. The proposed word “ilek” has a potential of easy use instead of “link,” with which it has similarity in phonation and meaning. Instead of “link” the words “bağlantı adresi” or only “bağlantı” are also used. However, these words are both long and have also many other meanings. If we use the word “ilek,” which has mainly only one meaning, in the meaning of “bağlantı adresi” (link) in the internet, our language will be enriched in terms of giving details and fortified against foreign language invasions. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44243 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1305-1317]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/932 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hurşit ile Mahmihri Hikâyesinin Arketipik Yapısı Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[An Examination On The Archetypa Structure Of Hursit And Mahmihri Folktale]]> <![CDATA[Salih GÜLERER]]> <![CDATA[bireysel bilinçdışı, kolektif bilinçdışı, arketip, Hurşit ile Mahmihri ]]> <![CDATA[personal unconscious, collective unconscious, archetype,Hursit and Mahmihri]]> <![CDATA[İlk örnek, özgün model, ilk tip gibi anlamlara gelen arketip, kültürleri oluşturan yapı taşları gibidir. Arketipler bir araya gelerek yeni kavramlar oluşturur ve bilince mitler, rüyalar, hikâyelerdeki semboller yoluyla gelirler. Analitik psikolojinin kurucusu olan Jung’a göre insanlarda bilinç, bireysel bilinçdışı ve kolektif bilinçdışı mevcuttur. Kolektif bilinçdışında İnsanların soyaçekim yoluyla atalarından getirdiği ve farkında olmadan taşıya geldiği destan, masal gibi kültürel olgular da bulunmaktadır. Toplumların ürettiği kültürel ürünlerden biri de halk hikâyeleridir. Sohbet ortamlarında hikâyeci âşık denilen anlatıcılar tarafından aktarılmıştır. Zamanla yazıya geçirilmiş hikâyeler bireysel ürünler gibi görünseler de yaratıcısı aslında halktır. Hikâye gerçekçiliğe olan eğilimiyle destan, masal gibi içerisinde olağanüstülüğü çokça barındıran türlerden ayrılmaktadır. Bu anlamda hikâyedeki olağanüstülük ihtiyar adam arketipi olarak ortaya çıkar. Bu arketipin işlevi; elma vererek çocuk sahibi olmak ve kahramanın rüyasında aşık olmasını ve aşıklık kazanmasını sağlama; zor durumlarda kahramana yardım etmek gibi sınırlı sayıdadır. Konuları bakımından aşk ve kahramanlık hikâyeleri olarak ikiye ayrılır. Aşk konusunu işleyenlerden biri de Hurşit ile Mahmihri hikâyesidir. Çalışmada amaç, Hurşit ile Mahmihri hikâyesinde yer alan arketiplerin çıkarılmasıdır. Yöntem olarak metin merkezli halkbilim kuramlarından “Psikoanalitik Halkbilim Kuramı” kullanılmıştır. İncelenen hikâyede C. Gustav Jung’un bireysel bilinçdışı ve kolektif bilinçdışında yer alan ihtiyar adam, anima, bireysellik, persona, gölge ve ben arketipleri olduğu tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[Archetype, which means first example, genuine model, first type; is like the structres that forms cultures. Archetypes creat new notion by gathering and they come to the conscious via myths, dreams and symbols in folktales. According to Jung who is the founder of analytic psychology, humans have the conscious, the personal unconscious and the collective unconscious. In the collective unconscious, there are culturel phenomenons which has brought from their fathers by atavism unwittingly beared by the people, like saga and tale. One of the culturel products which produced by the societies is folktales. It’s been transferred by the storyteller minstrel in the chat environment. Even though the stroies which were transferred to the writing look like the individual products, the creator is the society. Story separates from the types likesaga and tale which includes preternaturalnes. The preternaturalnes makes up as the old man archetype in the story. The function of this archetype is limited like; having a baby by giving an apple, providing to be a minstrel and falling love iin the dream and helping hero in the times of trouble. It’s splited up in recognition of the topics as love and epic stories. One of the story which treats the love topic is Hursit and Mahmihri. The goal of the work is to determine to archetypes in Hursit and Mahmihri. As the method, “Psychoanalytic Folklore Theory” which is one of the text-based folklore theoy is used. In the story examined, C. Gustav Jung’s; old man, anima, individuality, persona, shadow and me archetypes in the personal unconscious and collective unconscious were detected.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44158 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1245-1260]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/933 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eski Anadolu Türkçesiyle Yazılmış Bilinmeyen Bir Mevlit: Cevherî’nin Mevlûd-ı Sultânü’l-Enbiyâ’sı]]> <![CDATA[An Unkown Mawlid Written in Old Anatolian Turkish: Cevheri’s Mevlûd-ı Sultânu’l-Enbiyâ]]> <![CDATA[Murat PARLAKPINAR]]> <![CDATA[Türk dili, Eski Anadolu Türkçesi, Klasik Türk Edebiyatı, Mevlid, Cevheri, Mevlūd-ı Sultānu’l-Enbiyā]]> <![CDATA[Turkish Language, Old Anatolian Turkish, Classical Turkish Literature, Mawlid, Cevheri, Mawlid-i Sultānu'l-Enbiyā]]> <![CDATA[Mevlit kelimesi önceleri “doğma, doğum yeri ve zamanı” anlamlarında kullanılmış, zamanla anlam genişlemesine uğrayan kelime edebiyat terimi olarak ise Hz. Muhammed’in doğumu başta olmak üzere yaşamından çeşitli kesitlerin anlatıldığı mesnevi biçiminde yazılmış eserler için kullanılmıştır. Hz. Peygamberin vefatından sonra ortaya çıkan ve ilk örnekleri Arap edebiyatında verilmiş olan mevlitlerin beslendiği başlıca kaynaklar siyer ve megâzî kitaplarıdır. Türk edebiyatında da bu tür ilgi ve kabul görmüş, çok sayıda mevlit kaleme alınmıştır. Öyle ki bazı şairlerin birden fazla mevlit kaleme aldıkları da görülmüştür. Çeşitli kaynaklarda Türk edebiyatında 200’e yakın mevlit yazılmış olduğu zikredilmektedir. Bugün için bu eserlerin büyük çoğunluğu araştırmacılar tarafından literatüre kazandırılmış olsa da her geçen gün varlığı bilinmeyen yeni eserlere de ulaşılmaktadır. Bu bağlamda adı kaynaklarda geçmeyen, bir başka ifade ile bilinmeyen mevlitlerden birisi gerçek kimliğini şimdilik bilemediğimiz Cevherî mahlaslı bir şair tarafından 895/1490 yılında kaleme alınmış olan Mevlûd-ı Sultânü’l-Enbiyâ adlı eserdir. Yazıldığı tarih itibariyle Eski Anadolu Türkçesi dönemi içinde değerlendirebileceğimiz bu eserde okunamayan beyitler olmakla birlikte toplam beyit sayısı 1547’dir. Bu özelliğiyle eser uzun mevlitler kategorisinde yer almaktadır. Eserin şekil ve muhteva özellikleri dikkate alındığında özgün bir eser olduğu rahatlıkla söylenebilir. Konuların ele alınış düzeni, tekrar beyitlerinin bilinen mevlitlere göre farklı olması eseri özgün kılan başlıca özellikler olarak ifade edilebilir. Dil özellikleri bakımından değerlendirildiğinde ise eserin ait olduğu dönemin ses, şekil ve sözvarlığı özelliklerini iyi bir şekilde yansıttığı söylenebilir. Bu çalışmada Türk edebiyatında bilinmeyen bir mevlit olan Mevlûd-ı Sultânü’l-Enbiyâ hakkında bilgi verilmiş, yazıldığı tarih itibariyle Eski Anadolu Türkçesi dönemi içinde değerlendirebileceğimiz eser belli başlı imla ve dil özellikleri bakımından incelenmiştir.]]> <![CDATA[The word mawlid, previously used as “birth, place and time of birth”, with the transformation in time has been used as a literary term for works written in masnavi form in which various sections from prophet Muhammad life, and especially his birth are depicted. The fundamental sources for the mawlids, which appeared after the death of the prophet and whose first examples were given in Arabic literature, are siyer (prophetic biography) and megazi (stories about wars of prophet Mohamad) books. This mode attracted attention and gained interest in Turkish literature and a lot of mawlids were written. It was also observed that some poets wrote more than one mawlid. It is referred in various sources that nearly 200 mawlids were written in Turkish literature. Today, although the vast majority of these works have been brought into literature by researchers, new works whose existence is unknown are also being reached every day. In this context, one of the unknown mawlids whose name is not mentioned in the sources is Mevlûd-ı Sultānu'l-Enbiyâ, which was written in 895/1490 by a poet whose true identity is known. Although there are unreadable couplets in this work, which we can evaluate in the old Anatolian Turkish period as of the date it was written, the total number of couplets is 1547. With this feature, the work is in the category of long mawlids. Considering the form and content characteristics of the work, it can be commented that it is an original literary work. The way the subjects were dealt with and the repetition couplets being different from those of the known mawlids can be expressed as the main features that make the work unique. When it is analysed in terms of language features, it is possible to comment that the work reflects sound, form and vocabulary characteristics of the period it was written. In this study, Mevlûd-ı Sultânü'l-Enbiyâ, which is an unknown mawlid in Turkish literature, was introduced and the work that can be analyzed in the Old Anatolian Turkish context was examined in terms of certain spelling and language characteristics. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44153 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1449-1507 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/934 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mîhâîl Nu’ayme’nin Saâdetu’l-Beyk Adlı Kısa Öyküsünün Türkçe Çevirilerinin Karşılaştırmalı Çözümleme Yöntemiyle İncelenmesi]]> <![CDATA[Comparative Analysis of The Turkish Translations of Mikhail Nuayma’s Short Story Named “Saâdetu’l-Beyk”]]> <![CDATA[Gürkan DAĞBAŞI]]> <![CDATA[Kübra Ayşe AYHAN]]> <![CDATA[Arapça, Çeviri eleştirisi, Saâdetu’l-Beyk, Yeterlilik, Kabul edilebilirlik ]]> <![CDATA[Arabic, Translation criticism, Saâdetu’l-Beyk, Competence, Acceptability]]> <![CDATA[Çeviri yalnızca diller arası değil, aynı zamanda kültürlerarası bir etkinliktir. Çevirmen çeviri sürecinde kaynak metne sadakati ve hedef dil okurunun beklentilerini yerine göre sürekli göz önünde bulundurmalıdır. Yazın çevirmeninin amacı, dilsel işlevi yönünden kaynak metne eşdeğer bir metin ortaya koymaktır. Ancak buradaki eşdeğerlilik yalnızca dilsel gösterge ya da içerik düzeyinde özdeşlikle değil, bir ifadenin iletişimsel işlevinin farklı bir dil ve kültürde korunmasıyla sağlanır. Çeviri metin, kaynak metnin dil ile kültür normlarını gerekli ölçüde taşımalıdır. Çeviri eleştirisi, kaynak metinle hedef metnin karşılaştırmalı çözümlemesini içerir. Bu çözümlemede kaynak ve hedef metinlerin yanı sıra, bunların ait oldukları dizgelerin de göz önüne alınması gerekir. Karşılaştırmalı çözümlemede amaç, hedef metnin çeviri eylemi sırasında etkilendiği unsurları tespit etmek ve kaynak metinden sapmaların nedenini araştırmaktır. Arap edebiyatından dilimize yapılan çeviriler arasında öykü türü önemli bir yer tutmaktadır. Öykü alanında Arapların Maupassantˈı olarak kabul edilen Mîḫâ ̓îl Nu῾ayme, roman, öykü, tiyatro, makale, eleştiri, şiir, biyografi gibi çeşitli türlerde kaleme aldığı eserleriyle, modern Arap edebiyatının en önemli temsilcilerinden biri olarak kabul edilmektedir. Bu çalışmada Mîḫâ ̓îl Nu῾ayme’nin “Saâdetu’l-Beyk”(سعادة البيك) adlı kısa öyküsünden seçilen kesitlerin Erdinç Doğru, Gürkan Dağbaşı ve Kenan Demirayak tarafından dilimize aktarılan çevirileri, karşılaştırmalı çeviri yöntemi ile incelenmiştir. Bu inceleme sonucunda yeterlilik ve kabul edilebilirlik bağlamından hareketle çevirilerin kaynak veya hedef metin odaklılığı, çevirmen kararları arasındaki farklılıklar, çevirmenlerin benimsedikleri çeviri yaklaşımları ve çevirilerin dilbilimsel, sözdizimsel, anlamsal açılardan kaynak metne eşdeğerliğinin ölçüsüne dair birtakım sonuçlara varılmıştır.]]> <![CDATA[Translation is not only an activity between different languages, but also intercultural. In the translation process, the translator should constantly consider the loyalty to the source text and the expectations of the target language reader according to the situation. The purpose of the translator of literature is to produce an equivalent text to the source text in terms of its linguistic function. However, the equivalence here is achieved not only by identification at the linguistic sign or content level, but by preserving the communicative function of an expression in a different language and culture. The translation text should have the language and culture norms of the source text as necessary. Translation criticism includes comparative analysis of source text and target text. In this analysis, besides the source and target texts,the systems to which they belong must also be considered. The aim of the comparative analysis is to identify the factors that affect the target text during the translation action and to investigate the causes of deviations from the source text. Story type has an important place among the translations from Arabic literature to our language. Mikhail Nuayma, who is accepted as the Maupassant of the Arabs in the field of story, is considered as one of the most important representatives of modern Arabic Literature with his works in various genres such as novels, stories, theater, articles, criticism, poetry and biography. In this study, the translations of the sections selected from the short story named “Saâdetu’l-Beyk” ( سعادة البيك) of Mikhail Nuayma, which was translated into Turkish by Erdinç Doğru, Gürkan Dağbaşı and Kenan Demirayak, were examined with comparative translation method. As a result of this review, based on the context of competence and acceptability, some conclusions have been reached regarding the source or target text orientation of the translations, differences between translator decisions, translation approaches adopted by translators and the equivalence of translations to the source text in linguistic, syntactic and semantic terms.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44150 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1131-1148]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/935 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Ekmek ve Oyunlar” Romanı Örneğinde Siegfried Lenz’in Yazın Aurası]]> <![CDATA[Siegfried Lenz's Aura of Literary in the Novel of ]]> <![CDATA[Ayhan Yavuz Özdemir]]> <![CDATA[Alman Edebiyatı, Siegfried Lenz, Savaş Sonrası Alman Edebiyatı, Edebiyat ve Spor, Bireyin Makineleşmesi]]> <![CDATA[German Literature, Siegfried Lenz, Postwar German Literature, Literature and Sports, the Mechanization of the Individual]]> <![CDATA[İnsani anlamda geçmişle hesaplaşmak, bugünü değerlendirmek gibi evrensel sorumlulukları vardır edebiyatın. Hem yerel hem de evrensel açıdan edebiyata yaptığı katkılar göz önünde bulundurulduğunda, bu sorumlulukları en iyi biçimde yerine getiren yazarlardan birinin Siegfried Lenz olduğu öne sürülebilir. Eserlerinde hem geçmişle yüzleşen hem de savaş sonrası dönemin sorunlarını işleyen yazar, edebiyatın olanaklarını ustalıkla kullanır. Ele aldığı konular bakımından çağdaşı olduğu yazarlar ile kesişirken, “Ekmek ve Oyunlar” romanı örneğinde görüldüğü gibi bu konuları işleyiş biçimi onun kalemini özgün kılar. Çalışmada “Ekmek ve Oyunlar” romanı örneğinde Lenz’in yazın tutumları üzerinde durularak onun nasıl bir yazın aurasına sahip olduğu konusunda saptamalarda bulunulmuştur. II. Dünya Savaşı sonrası Alman edebiyatı, Lenz’in edebi eserlerinde öne çıkan özellikler ve edebiyat ve spor ilişkisi ele alınarak çalışmanın esasları belirlenmiştir. Bu esaslara göre, Lenz’in bu romanda, edebiyat ve spor ilişkilendirilmesine yapılan eleştirileri yok sayarak bu konuları sanatsal bir üslupla bir araya getirdiği belirlenmiştir. Toplumsal olanı ele alırken eleştirel olmayı amaçlayan yazar, romanın estetik bütünlüğüne dikkat etmiştir. Ayrıca bu estetik bütünlüğün ahlaki bir boyutla desteklenmesi toplumsal konuları işlerken çok yönlü davranmasının kanıtı olarak görülmüştür. Lenz, bütün bu yazınsal ahenkte aydın bir tutum takınmış, okura sorgulayıcı bir görev yüklemiştir. Geçmişle gelecek arasında köprü kurarak zamanın ruhunu romanda yansıtmıştır. Bu özgün yazın tutumları nedeni ile onun Almanya’da spor edebiyatının tanınmasında öncü olduğu söylenebilir. ]]> <![CDATA[Literature has universal responsibilities, such as reckoning with the past in human terms, evaluating the present. Given his contributions to literature, both locally and universally, it can be argued that Siegfried Lenz is one of the authors who best fulfills these responsibilities. The author, who confronts the past in his works and handles the problems of the postwar period, expertly uses the possibilities of literature. The way he works on these subjects makes his pen unique, as seen in the example of the novel "Bread and Games", while intersecting with his contemporary writers in terms of the subjects he considers. In the study, lenz's writing attitudes were emphasized in the example of the novel "Bread and Games", and it was determined what kind of literary he had. . After World War II, German literature, features that stand out in Lenz's literary works and the literary and sports relationship were determined and the principles of the study were determined. According to these principles, Lenz was found to have brought these issues together with an artistic goodness, ignoring criticism of literary and sports association in this novel. Aiming to be critical when addressing the social thing, the author paid attention to the aesthetic integrity of the novel. In addition, the promotion of this aesthetic integrity to a moral dimension has been seen as proof of his multifaceted behavior when processing social issues. Lenz has taken an enlightened position in this whole summer harmony and has installed a questioning task for the reader. He reflected the spirit of time in the novel by establishing a bridge between the past and the future, Because of the attitudes of this original literary, it can be said that he was a pioneer in the recognition of sports literature in Germany. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44079 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1399-1419]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/936 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sultan Hamit Düşerken, Esir Şehrin İnsanları ve Miras Romanlarını Tip Üzerinden Bir Sosyolojik Okuma Denemesi]]> <![CDATA[A Sociological Reaning Study On The Type Of People And Heritage Vovels Of Sultan Hamit, Prisoners Of The City]]> <![CDATA[Menekşe YAVUZ]]> <![CDATA[Yeni Türk edebiyatı, edebiyat sosyolojisi, roman, tip, sosyoloji, sosyolojik okuma]]> <![CDATA[New Turkish literature, literature sociology, novel, type, sociology, sociological reading]]> <![CDATA[Edebiyatla ilgili sosyal yaklaşımlar; edebiyatın tek başına var olmadığı düşüncesiyle edebî esere yaklaşır. Edebiyat eseri, sanatçının sosyal bir varlık olarak yaşadığı sosyal çevrenin içinde doğduğu ilkesinden hareket eder. Bu bağlamda edebiyat sosyolojisi de edebiyat eserini yazıldığı çevre, içinde var olduğu sosyal ortam ve şartlarla birlikte anlamaya ve açıklamaya çalışır. Yazarların iç dünyalarını saran her şey, toplumla ve sosyal hayattan akseden durumlarla anlam kazanır. Bu nedenle roman ve hikâyelerde seçilen zaman ve mekânlarının simgesel anlam çağrışımları olduğunun altını çizmek gerekir. Bu çalışmada incelenen romanlarda toplumsal ahlâkın bozulması ve sonunda bireyin kendisinin bile farkına varamadığı değişim ve dönüşüm, roman tipleri üzerinden açıklanır. Romanda yer alan tipler, toplumun belli bir kesimini temsil eder. Roman tipleri üzerinden dönemsel sosyal, siyasal olay ve olgular keşfedilebilir. Eserlerde çeşitli kurgulamalar ve göndermeler rehberliğinde bireylerin ve devletin gelgitlerle dolu yaşamları söz konusudur. Dönemin şartları üzerinden değerlendirmenin bahsi geçen eserlerin daha iyi anlaşılmasına katkı sağlayacağı açıktır. Sosyal hayatla ilişkisi olan eserlerin, insana ve topluma yönelik bir mesaj verdiğini de söylemek mümkündür. Öncelikle yazarın hayatı, dünya görüşü, yaşam tarzı, tecrübeleri üzerinde yoğunlaşmak metinlerin içeriklerinin çözümlenmesinde etkili olacaktır. Eserlerin yazarıyla ilişkilendirilmesi, sosyolojik okumaya zenginlik katan bir özelliktir. Böylece eserler, yalnızca kendi gerçekliği içinde değil, diğer gerçekliklerle ilişkilendirilerek ele alınır ve farklı anlamlara bürünür. Bu yönüyle, edebiyat eserinin sanatçı, okur, toplumla ilişkisi ve etkileşimi sosyolojik okumalar için önemli değerlendirme yolu olacaktır.]]> <![CDATA[Social approaches to literature; approaches literary work with the idea that literature does not exist alone. Literary work is based on the principle that the artist is born in the social environment in which he lives as a social being. In this context, sociology of literature tries to understand and explain the literary work together with the environment in which it is written, the social environment and conditions in which it exists. Everything that surrounds the writers' inner worlds becomes meaningful with society and situations reflected in social life. For this reason, it should be emphasized that the time and places chosen in novels and stories have symbolic meaning connotations. In the novels examined in this study, the deterioration of social morality and the change and transformation that the individual is not even aware of at the end are explained through novel types. The types in the novel represent a certain segment of the society. Periodic social, political events and phenomena can be discovered through novel types. The tidal lives of individuals and the state are mentioned in the works, guided by various constructions and references. It is clear that evaluating the terms of the period will contribute to a better understanding of the aforementioned works. It is possible to say that the works related to social life give a message to people and society. First of all, focusing on the life, worldview, lifestyle and experiences of the author will be effective in analyzing the content of the texts. The association of the works with the author is a feature that enriches the sociological reading. Thus, the works are handled not only in their own reality, but in association with other realities and take on different meanings. In this respect, the relationship and interaction of the literary work with the artist, reader, society will be an important means of evaluation for sociological readings.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44060 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[2149-2159 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/937 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkiye’de İşaret Dili Çevirmenliği için Ulusal Standart ve Ulusal Yeterlilik Çalışmaları]]> <![CDATA[Developing National Standards and Qualifications for Sign Language Interpreting in Turkey]]> <![CDATA[A.Zeynep ORAL]]> <![CDATA[Ayşe Şirin OKYAYUZ]]> <![CDATA[işaret dili çevirmenliği, TİD çevirmenliği, ulusal mesleki yeterlilik, ulusal mesleki standart, Avrupa Yeterlilik Çerçevesi, Sağır topluluk]]> <![CDATA[sign language interpreting, Turkish sign language interpreters, national qualifications, national standards, European Qualifications Framework, Deaf community]]> <![CDATA[2012-2013 yıllarında, işaret dili çevirmenliği de dahil olmak üzere, çevirmenlik alanında bir mesleki standart oluşturma çabaları başladı. 2017-2018 döneminde ise çalışmaları yürüten ekipler ulusal mesleki yeterlilikler üzerinde çalışmaya başladılar. 2020 yılına gelindiğindeyse Çevirmenlik Meslek Standardı rezive edilmiş ve kapsamı genişletilerek işaret dili çevirmenliğine daha geniş yer verilmiştir; ayrıca İşaret Dili Çevirmeni Mesleki Yeterliliği onaylanmış ve yayımlanmıştır. Bu gelişmeler Türkiye’de işaret dili çevirmenliği için önemli olmanın yanı sıra işaret dili çevirmenlerinin mesleki gerçeklerini de ortaya koymakta yardımcı olmuştur. Uzun ve dikkatli bir çalışmanın ürünü olan bu iki belge işaret dili çevirmenliği alanına katkı sağlayabilecek niteliktedir. Söz konusu standart ve yeterlilik belgeleri Türkiye’de işaret dili çevirmenliğinde çevirmenlerin profesyonelliği, çevirmenlerin becerilerinin tanınması, işaret dili çevirisinde uzmanlaşma, çevirmenlerin yaşam boyu gelişimi, işaret dili çevirmenliği eğitiminin öneminin tanınması ve işaret dili çalışmaları alanının ilerlemesi konusunda önemli adımlara vesile olmuştur. Çalışmada bu uzun süreç anlatılmış ve Türkiye’de benimsenen modellemenin mantığı açıklanmıştır. Çalışmanın amacı a) Türkiye’de işaret dili çevirmenliği ile ilgili bilgi paylaşmak; b) benzer süreçler için bir modelleme örneği sunmak; c) işaret dili çevirmenliği açısından benzer girişimlerin önemini anlatmaktır. Özünde betimleyici bir yaklaşımı benimseyen çalışmanın kaleme alınma nedeni ise alandaki gelişmeler hakkında farkındalık yaratmak ve mesleği daha da ileriye götürecek başka girişimler için işbirliği olanaklarını düşündürtmektir.]]> <![CDATA[In 2012-2013 Turkey began working on drafting a national standard for translators and interpreters, including sign language interpreters. By 2017-2018, the same group moved on to drafting their national qualifications. In 2020 the National Standard was enlarged to include a wider scope for sign language interpreting and the National Qualifications for Sign Language Interpreters were approved and published. These developments marked an important step for sign language interpreting in Turkey, shedding light on realities of professionals in the country. The results of this long and carefully planned process led to the drafting of two documents that will hopefully contribute to sign language interpreting. The standard and qualification referred to may be able to lead to steps to improve the professionalism of the sign language interpreters, the recognition of the skill sets of interpreters, areas of expertise in sign language interpreting, life long learing in sign language interpreting, the importance of the recognition of training in the field and studies in sign language interpreting. The following paper summarizes this long process, and outlines the model and rationale behind the model that Turkey embraced. The paper aims to a) provide an overview of sign language interpreting in Turkey; b) model the process for similar endeavours; and c) explain the importance of such initiatives for improving the practice of sign language interpreting. The intention of this primarily descriptive paper is to promote an awareness of the developments in Turkey; the hope is that this awareness will promote cooperation, which will further contribute to the profession. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44052 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1379-1397]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/938 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Günümüz Tarihî Romanlarının Eğitime Bakan Yönü Üzerine]]> <![CDATA[On the Side of Today's Historical Novels to Education]]> <![CDATA[Samet KARA]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Tarihî Roman, Tarihî Roman ve Eğitim, Tarihe Yaklaşımın Eğitime Yansımaları, Uzaktan Öğretim ve Tarihî Roman İlişkisi]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Historical Novel, Historical Novel and Education, Reflections of Approach to History to Education, Distance Education and Historical Novel Relations]]> <![CDATA[Romanın Türk edebiyatında varlığını gösterdiği ilk dönemlerden itibaren örneklerine rastladığımız tarihî romanın, toplumun geçirdiği tarihî, siyasî, ideolojik vb. süreçler dikkate alınıp incelendiğinde kendisine yaklaşım tarzının en fazla değişkenlik gösterdiği roman türlerinden biri olduğu görülecektir. Bu yaklaşım tarzları değiştikçe tarihî roman türünden yararlanılmak istenilen alanlar da çeşitlilik kazanmıştır. Bu alanların başında da eğitim gelmektedir. Tarih öğretiminde ele alınan konuların roman türünün kolay ve çok okunur olma özelliği çerçevesinde öğrencilere ulaştırılmak istenmesi, tarihî romana yeni bir misyon yüklenmesini sağlamıştır. Ancak edebiyat dünyasındaki değişmelere paralel olarak ortaya çıkan tarihî romanın “gerçek” nazarıyla mı yoksa “gerçeklik” nazarıyla mı değerlendirileceği tartışmasında günümüzde “gerçeklik” nazarının galip gelmesi, tarihî romana eğitim-öğretim alanında yüklenilen misyonun da yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini ortaya çıkarmıştır. Uzaktan öğretimin geçmişe nazaran çok daha önem kazanması da söz konusu uzaktan öğretim faaliyetlerinde tarihî romanlardan yararlanılıp yararlanılamayacağı hususunun bu gözden geçirme faaliyetlerinin bir parçası olarak ele alınabileceğini göstermiştir. Bu çerçevede tarihî romanlar tarih öğretiminde kullanılabilir mi sorusunun yanında kullanılacaksa değişen tarihî roman anlayışları bağlamında farklılaşan roman örneklerinden hangileri tercih edilmelidir ve bu “tercih” sürecinde öğretmenin rolüne göre tarih öğretimi farklılık arz eder mi soruları da önem kazanmıştır. Günümüz tarihî romanlarının kurgusallığı eskiye nazaran daha çok öne çıkarması, bu sorulara cevap ararken göz ardı edilmemelidir.]]> <![CDATA[The historical novel, which we have seen from the first periods when the novel showed its existence in Turkish literature, historical, political, ideological etc. when the processes are taken into consideration and examined, it will be seen that it is one of the novel genres where the approach style to it varies most. As this approach styles changed, the areas to be used in the historical novel genre also gained diversity. Education is at the top of these fields. The fact that the novel genre of the topics discussed in history teaching was to be delivered to the students within the framework of being easy and highly readable, provided a new mission to the historical novel. However, in the debate whether the historical novel, which emerged in parallel with the changes in the world of literature, will be evaluated with the view of “real” or the view of “reality”, the fact that the “reality” view today prevails has revealed that the mission imposed on the historical novel in the field of education and training should be revised. The fact that distance education has become much more important than in the past has shown that whether historical novels can be used in these distance education activities can be considered as a part of these review activities. In this context, if historical novels can be used in history teaching, which of the novel examples that differ in the context of changing historical novel understandings should be preferred, and the questions of whether history teaching differs according to the role of the teacher in this “choice” process. The fact that today's historical novels put forward fiction more than ever before should not be ignored when looking for answers to these questions.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43873 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1895-1905 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/939 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ladik (Samsun) Ağzındaki Arkaik Unsurlar Üzerine]]> <![CDATA[The Archaic Elements in Ladik (Samsun) Dialect]]> <![CDATA[Adalet Gül ÖZGÜL]]> <![CDATA[Eski Türkçe, Arkaik/eskicil, Türkiye Türkçesi Ağızları, Ladik (Samsun) Ağzı Söz Varlığı, Ses Bilgisi ]]> <![CDATA[Old Turkish, Archaic, Turkey Turkish Dialects, Ladik (Samsun) Dialect, Vocabulary, Phonetic. ]]> <![CDATA[Ladik, bugünkü coğrafi sınıflandırmaya göre Orta Karadeniz sınırları içerisinde yer almakta olan Samsun ilinin on yedi ilçesinden biridir ve coğrafi konum özelliği bakımından ise Samsun’un iç kısmında yer alır. Tarihi, antik çağ dönemine dayandığı bilinen Ladik’le ilgili en kapsamlı bilgiler Evliya Çelebi’nin “Seyahatname” adlı eseri ve Amasyalı Abdizâde Hüseyin Hüsameddin Efendi’nin “Amasya Tarihi” adlı eserlerinde bulunmaktadır. Eserlerde Ladik’in adı, tarihi, ekonomisi, nüfusu, mesire yerleri ve mimari özelliği gibi yönlerden dikkat çekici bilgi ve bulgular yer almaktadır. Temel özellikleri bakımından ölçünlü dilden ayrılan Türkiye Türkçesi ağızlarında ölçünlü dilde kullanılmayan kelimeler ve ekler yaşadığı için ses (fonetik), şekil (morfoloji) ve söz varlığı (leksikoloji) açısından bir mirastır. Bu nedenle Türkçenin ses, şekil ve söz varlığı açısından incelemeleri yapılırken arkaik/eskicil unsurlardan yararlanılır. Son zamanlarda artan iletişim olanakları, eğitim ve öğretim sayesinde Türkiye Türkçesi ağızları ve ölçünlü dil arasındaki etkileşimi artırmıştır. Bu etkileşim neticesinde ağızlara sinmiş olan birtakım unsurlar zamanla yok olmaya başlamıştır. Bu çalışmada Türkiye Türkçesi ağızlarından biri olan Ladik (Samsun) ağzında bulunan arkaik/eskicil unsurlar incelenmiştir. Ladik (Samsun) ağzı hem Oğuz hem de Kıpçak Türkçesinin etkisinde kalan bir ağız yapısına sahip olduğu için arkaik/eskicil unsurlu bazı kelimelerin ses ve söz varlığı dayanan açıklamalarında Kıpçak Türkçesinde bulunan şekillerine de yer verilmiştir. Ele alınan arkaik/eskicil kelimeler Eski Türkçe döneminden başlayarak Batı Türkçesinin ilk dönemlerine kadar ve bazı kelimelerde de tarihî Türk lehçelerinde göründükleri şekilleriyle verilmiştir. ]]> <![CDATA[Ladik is one of the seventeen districts of Samsun province, which is located within the borders of the Central Black Sea according to the current geographical classification. Also, in terms of geographical location, it is located in the interior of Samsun. Ladik's history dates back to antiquity and the most comprehensive information about Ladik is found in Evliya Çelebi's work “Seyahatname” and in the works “Amasya Tarihi” of Amasya Abdizâde Hüseyin Hüsameddin Efendi. The works contain remarkable information and findings in terms of Ladik's name, history, economy, population, promenade locations and architectural features. Turkey Turkish dialects are separated from the standard language in terms of the basic characteristics. It is a legacy in terms of phonetics, morphological and vocabulary, as it contains words and suffixes that do not use standard language. For this reason, archaic elements are used when analyzing Turkish in terms of phone, morpho and vocabulary. Recently, the interaction between Turkey Turkish dialects and standard language has increased thanks to the increased communication opportunities, education and teaching. As a result of this interaction, a number of elements in the dialect began to disappear over time. In this study were examined the archaic elements found in the Ladik (Samsun) dialect, one of the Turkey Turkish dialects. Since Ladik (Samsun) dialect has a dialect structure that is influenced by both Oghuz and Kipchak Turkish, some words with archaic elements also have figures of Kipchak Turkish in their phone and vocabulary descriptions. The archaic words examined were given starting from the Old Turkish period to the early era of Western Turkish period. Some words are also given as they appear in historical Turkish dialects.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43852 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[787-803]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/940 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ahmet Hamdi Tanpınar’da Edebiyat, Muhyiddin İbn’ül Arabî’de Felsefe: Kadın]]> <![CDATA[Woman In Ahmet Hamdi Tanpinar’s Literature and Muhyiddin İbn’ül Arabî’s Philosophy]]> <![CDATA[Nilgün KATİPOĞLU]]> <![CDATA[Modern Türk edebiyatı, Ahmet Hamdi Tanpınar, Muhyiddin Arabi, Doğu, tasavvuf, varoluş, kadın. ]]> <![CDATA[Modern Turkish literature, Ahmet Hamdi Tanpinar, Muhyiddin Arabi, east, sufism, existence, woman. ]]> <![CDATA[‘Orhan Gazi’nin eliyle kurduğu, tarihi Türkiye’nin peşinde olduğunu söyleyen Ahmet Hamdi Tanpınar, bugüne değin, Batılı yönleriyle bazı çalışmalara konu olmuştur. Bahsini ettiği terkibin diğer kanadını meydana getiren Doğululuğu ise henüz, açık biçimde araştırılmış değildir. Tanpınar’ı ve günden güne anlaşılan değerini, derli toplu şekilde tartmak gereklidir. Kendisinin de yaşamı boyunca muzdarip olduğu üzere onu bir kutba sığdırmak, önerdiği sentezi gözden kaçırmak, onu zaten anlamamak olacaktır. Bu hakikat ile Tanpınar üzerindeki Doğu tesirlerinin gösterilmesine ihtiyaç vardır. Doğu ve Doğululuk, Türk topraklarında tasavvuf ile bir yaşama şekli oluşturmuş, İslam’ın kültürle beraber başka başka alanlarda üretim ve varoluşuna zemin hazırlamıştır. Muhyiddin Arabi, bu zeminin en büyük yapıcı ve kurucu isimlerinden biri olarak, çağında ve ilerisinde pek çok felsefeciyi, yazar ve şairi etkilemiştir. Varoluş ve aşk üzerine getirdiği tasavvufi yorumlar, dünyada ve Anadolu’da geniş tesir alanı bulmuştur. Yolu aşka düşen her metin, ister yakından ister uzaktan olsun, Muhyiddin Arabi’den pay almıştır. Bir kanadı Doğulu olan ve aşk konulu romanlar yazmayı seven Tanpınar’ın aşka ve bu aşkın yapıcısı olan ‘kadın’a dair bakış açısını ortaya koymayı deneyeceğimiz bu yazıda, kıyaslama yoluna gidilecektir. Muhyiddin Arabi’nin tasavvuf felsefesinde, Tanpınar’ın ise edebiyatta kadına nasıl baktığını birlikte takip edeceğiz. Aralarındaki benzer bakışın, Doğu-tasavvuf ve Tanpınar ilişkisinde bizi tutarlı bir sonuca götüreceğini düşünmekteyiz. İç içe geçmiş aşk, kadın, metin ve varoluş daireleri birbirlerini açan, genişleten kavramlar olarak, Tanpınar’ı da katman katman keşfetme ve anlama imkânı sunacaktır. Tasavvufi bilginin Tanpınar edebiyatında -roman ve hikayelerinde- kapladığı alanın nispeti, Tanpınar’ın Doğululuğu ile doğru orantılı olacaktır. ]]> <![CDATA[Ahmet Hamdi Tanpinar, who claims to have been following the historical Turkey, the constitution of Orhan Gazi, have been subject to some study regarding his Western aspects. His Eastern aspects, which make up for the other wing of the constitution in question, haven’t been scrutinized yet. Tanpınar and his growing value should be evaluated thoroughly. Limiting him into a single pole; the idea of which he was suffering from and overlooking the synthesis that he offered, eventually gives way to misunderstanding. Moving from this truth, there is an urge to demonstrate the Eastern influences upon Tanpınar. East or being Eastern created a Sufi way of lifestyle in Turkish lands and made ground for Islamic and cultural existence and production in various fields. As one of the founders and conductors of this ground, Muhyiddin Arabi influenced many philosophers, writers and poets of his time and ahead. His Sufi-oriented comments on existence and love had a great impact on Anatolia and the whole world. Every text that hits upon love, directly or indirectly, takes a share from Muhyiddin Arabi.Considering Tanpınar as someone who has an Eastern wing and who enjoys writing love themed novels, in this text, where we will try to demonstrate his perspective of love and ‘woman’ as the creator of love, we will choose the method of comparison. We will have a parallel reading of Muhyiddin Arabi’s philosophy of Sufism and Tanpınar’s view of woman in literature. We expect to see their similar views to take us to a consistent conclusion in respect to the relationship of Eastern-Sufism and Tanpınar.The intertwined circles of woman, love, text and existence as the expanding concepts will help the reader uncover Tanpınar in layers and understand him better. The covering area of the Sufi knowledge in Tanpınar’s literature – novels and stories – will be directly proportionate to his being Eastern.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43810 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[371-384]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/941 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[20. Yüzyıl Romanında Görülememek ve Tutunamamak: Oğuz Atay’ın Tutunamayanlar ve Ralph Ellison’un Görülmeyen Adam Adlı Eserlerinde Yabancılaşma Kavramının Karşılaştırılması]]> <![CDATA[Invisibility and Disconnectedness in the Twentieth Century Novel: The Comparative Analysis of the Concept of Alienation in Oğuz Atay’s The Disconnected and Ralph Ellison’s Invisible Man]]> <![CDATA[Esin KUMLU]]> <![CDATA[Karşılaştırmalı Edebiyat, Tutunamayanlar, Görülmeyen Adam, Yabancılaşma, Efendi-Köle Diyalektiği, Oğuz Atay, Ralph Ellison]]> <![CDATA[Comparative Literature, The Disconnected, Invisible Man, Alienation, Master-Slave Dialectic, Oğuz Atay, Ralph Ellison]]> <![CDATA[Sosyal yaşamın bir parçası olan yabancılaşma kavramı, zaman, mekân, toplumsal farklılık gözetmeksizin evrensel bir tema hâlini alarak yazının da önemli durak noktalarından biri hâline gelmiştir. Oğuz Atay’ın Tutunamayanlar (1972) ve Ralph Ellison’un Görülmeyen Adam (1952) adlı eserleri de yabancılaşma kavramı üzerinde durarak evrensel yalnız bireyin serüvenini Türk ve Amerikan toplumu üzerinden yansıtmaktadır. Her iki eserde de ana karakterler yabancılaşma durumu ile karşılaşmaları ve bu durumun üstesinden gelebilmeleri için geliştirdikleri yöntemlerle ortak bir alan yaratırlar. Türk toplumunda yabancılaşmış bireye Atay “tutunamayanlar” motifi ile ışık tutarken, Ellison Amerikan toplumundaki yabancılaşmış bireye “görülmemek” motifi üzerinden seslenir. Atay’ın zihinsel sürgüne mahkûm edilen ve tutunamayan Turgut Özben ve Selim Işık adlı karakterleri de tam da bu noktada bedensel sürgüne mahkûm edilen Görülmeyen Adam ile edebi olarak kesişir. Farklı coğrafyalardan okuyucuya seslenen karakterler, topluma ve özbenliklerine yabancılaşma hâllerinden, içinde bulundukları döngüden, kendilerine has geliştirmiş oldukları stratejiler yoluyla çıkmayı başarırlar. Karakterlerin pasif direnişlerini yansıtan; yeniden doğuş, kurtuluş ve sürgünün sona ermesi gibi imgeler ağı üzerinden incelenebilecek olan eserler yabancılaşan insanın hikayesini aktarmaktadır. Bu çalışmanın amacı farklı dillere ve kültürlere ait olan Tutunamayanlar ve Görülmeyen Adam eserlerindeki yabancılaşma izleğini, Hegel’in yabancılaşma ve Efendi-Köle diyalektiğine dayanarak, “tutunamamak” ve “görülmemek” motifleri üzerinden karşılaştırmalı edebiyat verileri ışığında, çoğulcu yöntem doğrultusunda incelemektir. Çalışmanın sonunda karakterlerin yabancılaşma evreleri ve yabancılaşmış bedenleri ve ruhları aracılığı ile bu evrelerden kurtuluş süreçlerindeki benzerlikler ve farklılıklar değerlendirilecektir.]]> <![CDATA[Throughout history, the concRegardless of time, place and social differences, the concept of alienation, as a part of social life, has been regarded as a universal theme. As literature is inherently the reflection of social life, the concept of alienation has become an intersection point of literary works. In relation, Oğuz Atay’s The Disconnected (1972) and Ralph Ellison’s Invisible Man (1952) address the concept of alienation through the portrayal of the spiritual journey of the universal lonely individual from the perspectives of Turkish and American cultures. In both works, in order to encounter and overcome their alienation, the main characters create a common space through the methods they develop. While, Atay sheds light upon the alienated individual via using disconnection as a motif, Ellison addresses the alienated individual in American society through invisibility. It is at this point that the characters of Atay, Turgut Özben and Selim Işık, who are sentenced to mental exile, literally coincide with the Invisible Man who is sentenced to a bodily exile. At the end of their stories, the characters, who reflect different geographies, manage to get out of their state of alienation from the society and their inner self’s thanks to the strategies they develop. Their stories might be read as a passive resistance and can be analyzed by focusing on the web of images; rebirth, alienation and the end of exile to illuminate the story of the alienated individual. In this study, the concept of alienation is analyzed in relation with the themes ‘disconnection’ and ‘invisibility’ in plural investigation method via comparative literature within the frame of Hegel’s concept of alienation and his master-slave dialectic. The study explores the commonalities and differences between the two texts considering the alienation processes of the protagonists and the strategies they construct in order to overcome their alienated bodies and identities. ept of alienation has been a part of social life. Regardless of time, place and social differences, it has been regarded as a universal theme. As literature is inherently the reflection of social life, the concept of alienation has become an intersection point of literary works. In relation, Oğuz Atay’s The Disconnected (1972) and Ralph Ellison’s Invisible Man (1952) address the concept of alienation through the portrayal of the spiritual journey of the universal lonely individual from the perspectives of Turkish and American cultures. In this study, the concept of alienation is analyzed in relation with the themes ‘disconnection’ and ‘invisibility’ in plural investigation method via comparative literature within the frame of Hegel’s concept of alienation and his master-slave dialectic. The study explores the commonalities and differences between the two texts considering the alienation processes of the protagonists and the strategies they construct in order to overcome their alienated bodies and identities. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43800 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1349-1367]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/942 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tomris Uyar ve Coşkun Yerli Çevirilerinde Muz Balığı: Kaynak ve Erek Odaklılık Ekseninde İki Çevirinin Karşılaştırmalı Olarak İncelenmesi]]> <![CDATA[Bananafish in the Translations of Tomris Uyar and Coşkun Yerli: Contrastive Analysis of Two Translations in Terms of Source and Target Orientedness]]> <![CDATA[Sevda PEKCOŞKUN GÜNER]]> <![CDATA[Çeviribilim, Erek Odaklılık, Kaynak Odaklılık, Çeviri Normları, Betimleyici Çeviri Çalışmaları]]> <![CDATA[Translation Studies, Target Orientedness, Source Orientedness, Translation Norms, Descriptive Translation Studies]]> <![CDATA[Bu çalışmada, Jerome David Salinger'ın 1948 yılında The New Yorker dergisinde yayınlanan "A Perfect Day for Bananafish" adlı öyküsünün Türkçeye yapılan iki farklı çevirisi karşılaştırmalı olarak incelenecektir. Çalışmada, art süremli bir yol izlenerek, iki farklı çeviri, çevirmen yaklaşımları, yöntemleri ve tercihleri dikkate alınarak ve dönem erek okur kitlesinin beklentileri, toplumsal ve kültürel yapısı, ilgili dönemde çeviri yazının konumu mümkün olduğunca göz önünde bulundurularak irdelenecektir. Çevirmen tercihleri bütüncül bir bakış açısıyla neden ve sonuç ilişkisi bağlamında yorumlanmaya çalışılacak, erek metnin kaynak metinle benzeştiği ya da kaynak metinden farklılaştığı noktaların saptanmasından ziyade çevirilerde bulunan benzerlik ve farklılıklara neden olan etmenler belirlenecek ve çevirmenler tarafından neden belli kararların alınmış olabileceğine ilişkin yorumlar yapılacaktır. Böylece, Betimleyici Çeviri Kuramından hareketle, erek metinlerde yer alan çeviri örüntüleri gözlemlenerek, erek ve kaynak odaklılık ekseninde çevirmen kararlarına ışık tutulmaya çalışılacaktır. Bu çalışmanın temel amacı kuralcı bir bakış açısının yerine betimleyici yaklaşım kullanılarak her iki erek metne ilişkin kapsamlı incelemeler gerçekleştirmektir. Bu amaç doğrultusunda çevirmenlerin çeviri etkinliğine yönelik düşünceleri gibi çeviri süreci boyunca aldıkları kararların ardındaki olası nedenler açıklanmaya çalışılacaktır. Bu çalışmanın kapsamı ise iki yönlüdür. Öncelikle, inceleme nesnesi olan öykünün çevirmenlerinin dile getirdikleri çeviri yaklaşımları ele alınacak ve çeviri normları ışığında değerlendirilecektir. Daha sonra ise bu görüşlerin erek metinlerdeki yansımaları saptanmaya çalışılacaktır.]]> <![CDATA[In this study, two different Turkish translations of Jerome David Salinger's story "A Perfect Day for Bananafish" published in the magazine The New Yorker in 1948 will be analyzed contrastively. A diachronic approach will be adopted in the contrastive analysis of different translations, while considering translators’ approaches, methods and preferences, the expectations of target readers, social and cultural structure of the target audience, and the position of the translated literature within the relevant period as much as possible. Translators’ preferences will be tried to be analyzed in the context of cause-effect relations with a holistic perspective, factors that cause similarities and differences between the source text and target text will be determined rather than specifying the points where the target text is similar to the source text or differentiates from the source text, and comments will be made on why certain decisions have been taken by translators. Thus, starting from the Descriptive Translation Studies, translation patterns in target texts will be observed, and efforts will be made to shed light on translators’ decisions within the scope of the target and source orientedness. The main aim of this study is to make a comprehensive analysis of target texts with a descriptive view, rather than a prescriptive one. In accordance with this aim, the relevant possible reasons behind translators’ decisions such as their views on translation are expressed. The scope of this study is twofold. First of all, the translation approaches expressed by the translators of the story, which is the object of analysis, will be evaluated in the light of translation norms. Then, the reflections of these views on target texts will be tried to be determined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43767 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1863-1879]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/943 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tevfik Fikret’in ‘Kişi Şiirleri’]]> <![CDATA[Tevfik Fikret’s ‘Person Poems’]]> <![CDATA[Esra SAZYEK]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Tevfik Fikret, kişi şiiri, portre şiir, Servet-i Fünun, yergi.]]> <![CDATA[New Turkish literature, Tevfik Fikret, person poem, portrait poem, Servet-i Fünun, satire.]]> <![CDATA[Tevfik Fikret, kırk sekiz yıllık ömrünün büyük bir kısmında kaleme aldığı şiirleriyle büyük bir şiir külliyatı meydana getirmiştir. O, şiirlerinde çok çeşitli temalar işlemiştir. Bunlardan biri de değişik kişilere yönelik duyguları ve düşünceleridir. Bunları ‘kişi şiiri’ olarak adlandırmak ve yeni bir tematik kategori oluşturmak mümkündür. Bu çalışmada söz konusu tema, Tevfik Fikret’in şiirleri özelinde irdelenmiştir. Ayrıca, onun külliyatına girmeyen şiirleri arasındaki birkaç ’kişi şiiri’ de inceleme kapsamına alınmıştır. İrili ufaklı toplam kırk dört ‘kişi şiiri’ kaleme almış olan Fikret, en çok edebiyat çevresinden kişiler için şiir yazmıştır. Bu grupta on altı edib/e bulunmaktadır. Bunların hemen hepsinin şair oluşu dikkat çekicidir. Sadece Ahmet Midhat romancıdır; onun da Fikret’in bu temadaki repertuarına girişi, meşhur Dekadanlar tartışması ile ilintilidir. Annesi, babası, kızkardeşi ve oğlu Fikret’in aile çevresinden şiir yazdığı kişilerdir. Fikret, bu çevreden en çok şiiri oğlu Halûk’a yazmıştır. Doğumuyla babasının hayatına renk katan Halûk, şiirlerde önceleri sadece küçük bir çocukken, 1911 sonrasında yazdığı şiirlerde ise babasının gözünde ülkenin içine düştüğü zorlukların üstesinden gelecek olan gençliğin idealize temsilcisi haline gelir. Siyaset ve devlet adamları da Fikret’in ‘kişi şiirleri’nde yer almıştır. Bunların içinde başı İkinci Abdülhamit çekmektedir. ‘Kişi şiiri’, muhalif kimliğinin boyutlarını toplumdan dine, edebiyattan devlete kadar hemen her alana yansıtan Tevfik Fikret’in tema dağarcığı içinde önemli bir yer tutmaktadır. Bu bakımdan, onun şiir evreninde başlı başına tematik bir başlık olarak konumlandırılmalıdır. Bu tema, aynı zamanda Türk şiirinde de geniş bir yere sahiptir. Tarafımızdan hazırlanan Yeni Türk Edebiyatında Kişi Şiirleri adlı çalışma kitap olarak yayımlandığında, söz konusu genişliğin sınırları çok daha belirgin olarak ortaya çıkacaktır.]]> <![CDATA[Tevfik Fikret created a huge poetry collection with his poems that he wrote for most of his forty-eight year of life. He embraced a wide variety of themes in his poems. One of them is his feelings and thoughts for different people. It is possible to call them "person poems" and to create a new thematic category. In this study, the theme in question was examined in the light of Tevfik Fikret's poems. In addition, his several person poems' that are not included in his collection are also included in the scope of the study. Having written a total of forty-four ‘person poems', Fikret mostly wrote poems for people from his literary community. There are sixteen men /women of letters in this group. It is noteworthy that almost all of them are poets. Only Ahmet Midhat is a novelist; his admission to Fikret's repertoire on this theme is related to his famous Decadents discussion. His mother, father, sister and son are the people who Fikret wrote poems for from his family circle. Fikret wrote most of his poems for his son Halûk from this circle. Adding color to his father's life with his birth, in the eyes of his father Halûk became an ideal representative of the youth who would overcome the difficulties that the country was facing in the poems Fikret wrote after 1911. Politics and statesmen were also included in Fikret's ‘person poems’. Among them, Abdulhamit II leads the way. 'Person poem has an important place in the theme repertoire of Tevfik Fikret, who reflects the dimensions of his objector identity to almost every area from society to religion, from literature to the state. In this respect, it should be positioned as a thematic title in his poetry universe. This theme also has a wide place in Turkish poetry. When the study titled Person Poems in New Turkish Literature prepared by us is published as a book, the limits of the said width will emerge more clearly.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43665 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[963-985]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/944 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Vital Cuinet’in Gözlem ve Değerlendirmelerinde Hacı Bektaş-ı Veli Tekkesi]]> <![CDATA[The Observations and the Evaluations by Vital Cuinet on the Hacı Bektaş-ı Veli Lodge]]> <![CDATA[Yavuz UYSAL]]> <![CDATA[Hacı Bektaş-ı Veli, Tarikat, Tekke, Yeniçeri Ocağı, Haralambos, Vital Cuinet.]]> <![CDATA[Haci Bekthas Veli, religious orderi Lodge, Guild of Janissaries, Haralambos, Vital Cuinet.]]> <![CDATA[Osmanlı Devleti’nden alacaklı konumdaki Duyun-ı Umumiyenin alacaklarını tahsil etmek amacıyla devletin gelir kaynaklarının belirlenmesi görevini yürüten Vital Cuinet, 1880 ile 1892 yılları arasında kaldığı süre boyunca Türk topraklarında görevi gereği bütün mülki, idari birimleri dolaşırken çeşitli konularda bilgiler vermektedir. Cuinet’in aktarmış olduğu bu bilgiler, on iki yıllık süreci kapsayan bu dönem içerisinde Hacı Bektaşi Veli ve tekkesi hakkında geniş bilgiler sunmaktadır. Tekkenin fiziki özelliklerinin yanında, insanlara sunmuş olduğu sosyal olanaklar ve toplumsal birlikteliği oluşturma adına üstlenmiş olduğu misyon, Fransız bir araştırmacının kaleminden günümüze aktarılmış ve o dönem ile günümüz arasında bağlantı kurma adına önemli bir kaynak olma görevini üstlenmiştir. Kıyafet özelliklerinden, derviş olabilme şartlarına; halk hekimliği uygulamalarından, tarihi kökenlere ve ekonomik faaliyetlere varıncaya kadar aktarılan bu kültürel hazine, Alevi-Bektaşi geleneği açısından oldukça önemli bir kaynaktır. İslami ve ahlaki değerlere dönemsel bakış açısını da ele alan Cuinet, aktarımında, tekkeye kabul esaslarının sınırlarını da belirterek ahlaki değerlerin önemini açıkça ifade etmiştir. Müslim ve gayrimüslim kesim tarafından kabul gören Hacı Bektaş-ı Veli Tekkesinin birleştirici etkisini açıkça ifade eden Cuinet, Aziz Haralambos ile Hacı Bektaş-ı Veli arasındaki benzerlikleri belirterek, bu kabulün nedenlerini açıklamaya çalışmıştır. Hacı Bektaşi Veli’nin Osmanlı Devleti içerisinde bulunan Yeniçeri Ocağı ile bağlantısı da çalışma içerisinde belirtilmiş ve ocağın piri olan Hacı Bektaş-ı Veli’nin ve Yeniçeri Ocağı’nın tarihi sürecine vurgu yapılmıştır.]]> <![CDATA[Vital Cuinet, who was in charge of collecting the debts and detecting the public revenues of Ottoman State in the Ottoman State Debt Administration (Duyun-ı Umumiye), gives information about various aspects of the Ottoman State due to working in civil and administrative units between 1880 and 1892. During this twelve-year period of stay in Ottoman, Cuinet also gave extensive information about Haci Bekthas Veli and his religious lodge. Apart from giving information about the physical features of Hacı Bekthas lodge complex, the social facilities offered by the lodge and the mission undertaken to form public unity were reflected from the perspective of a French researcher and this enabled to create a bridge between that period of time and the present day. The information transferred by Cuinet is an important source for informing about clothing features, the requirements for becoming a dervish, public health practices, as well as economical activities and all those cultural treasures are significant resources for Alevi-Bekthas tradition. Cuinet gave place to periodic perspective of İslamic and ethical values and also explained about the requirements to the Bekthas lodge and the importance of ethical values in being accepted to the lodge. Apart from expressing the unifying effect of Haci Bekthas Veli lodge being accepted both by Muslims and non-muslims, Cuinet gives information about the similarities between Saint Haralambos and Haci Bekthas Veli. In the reports of Cuinet, the relationship between Haci Bekthas Veli and Guild of Janissaries having occupying an important place in Ottoman State system was explained by emphasizing the historical process of Haci Bekthas Veli and Guild of Janissaries.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43664 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[907-916]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/945 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Darendeli Mehmed Saib Efendi ve Divanı]]> <![CDATA[Mehmed Saib Efendi of Darende And His Diwan]]> <![CDATA[Filiz KALYON]]> <![CDATA[Divan Şiiri, Gazel, Darendeli Mehmed Sâib ve Divanı, Mısır Millî Kütüphanesi, Türkçe Divanlar]]> <![CDATA[Diwan Poetry, Ghazel, Mehmed Saib of Darende and His Diwan, Egyptian National Library, Turkish Diwans]]> <![CDATA[Mehmed Sâib Efendi XIX yüzyıl şairlerindendir. 1820 (h.1236) tarihinde Darende’de doğdu. Vefatı, (m.1852, h.1270). Kaynaklarda şairin ailesi ve yakınları ile ilgili herhangi bir bilgiye rastlanmamıştır. İlk tahsiline memleketindeki hocalardan eğitim görerek başlayan Mehmet Sâib Efendi, 1843 yılında İstanbul’a gelir. İstanbul’a geldikten sonra bazı manzumelerinden memleketi Darende’ye karşı hissettiği özlemi aktardığı görülmektedir. İstanbul’da müderrislik görevini yürütürken Nazîf ismindeki bir öğrencisine âşık olur. Sâib Efendi’nin öğrencisine olan aşkı yaşadığı çevrede çeşitli dedikodulara sebep olur. Bu gibi durumlar üzerine 1850 senesinde medresedeki eğitim-öğretim görevinden kendisine elçektirilir. Hesap işlerinden anlamasından dolayı Ordu muhasebeciliğine getirilir. Bir aralık Kur'a İmtihanı mümeyyizliğiyle Rumeli taraflarına gider. Bu görevden döndükten sonra başka görev almayıp meyhane köşelerinde başıboş bir şekilde vaktini geçirir. Sokaklarda divane bir şekilde dolaşır. İçinde bulunduğu geçim sıkıntısından dolayı da Osmaniye Camii avlusunda dilenmeye başlar. Hayatını bu şekilde dilencilik yaparak devam ettirir. Aklını kaybetme derecesine gelince hastaneye kaldırılır. Hastaneye yatmadan birkaç gün önce şiir ve inşaya dair ayrıca diğer konulardaki birkaç torba dolusu evrakını ve müsveddelerini Mekâtib-i Umûmiyye Nazırı Kemâl Efendi'ye teslim eder. Fatîn, tezkiresinde Mehmed Sâib Efendi’nin Dîvân olacak kadar çok ve güzel şiirleri olmakla beraber bu Dîvân'ın elde bulunmadığını belirtmektedir. Darendeli Mehmed Sâib’in divan sahibi olduğu kaynaklarda geçmekle birlikte Divanının bulunamaması sebebiyle bugüne kadar üzerinde herhangi bir çalışma yapılamamıştır. Mısır El-Ezher Üniversitesinde görev yaptığımız dönemde Mısır Milli Kütüphanesinde (Darü’l-Kütübü’l-Kavmiyye) yaptığımız araştırmalarda Divan’a rastladık. Divan müstakil olarak değil de başka eserleri de ihtiva eden bir mecmua içinde bulunmaktaydı. Bu çalışmada Darendeli Mehmed Sâib Efendi ve Divanı tanıtılacaktır.]]> <![CDATA[He is from the 19th century poets in the states he was born here. Along with the fact that there isn't any information about relatives and family of the poet who had died in 1852 c.e. and in 1270 according to the muslim calendar, the poem which had been written by the poet on his sister's death may be considered as a small information about the family. Mehmet Saib Efendi, who have born in Darende and completed his first education in madrasa have come to Istanbul in 1843. after his arrival at Istanbul for the first time he uttered his longing for his homeland in one of his murabba styled poem with the "vatan" meter. in some of the poet's manzumes, his longing for Darende can be observed as well. Saib, who have started his career in Istanbul as a mudarris, in 1847 moved to the Maktab-e Maaref-e Adliyya and continued on his academic career here. The remaining part of his life henceforth went forward as curious as leading him to his death. Saib Efendi who fell in love with one his students in his place of duty have reflected his feelings into his works as well. Whom he had loved was someone named Nazîf, a student of his. After gossips about this love story he left teaching in madrasa in 1850. After this event he was appointed to the military accounting. At one stage he also went around Rumelia too. After his return from this place, he did not take charge in any mission and fiddled around taverns and rambled on streets all the time. He became a beggar who awaits for help on the frontyard of Osmaniye Mosque. Maintained his life by begging this way. He was taken to the hospital as late as the time he was about to be gone completely mad. A few days before being hospitalized he delivered his sackful of documents about "şiir ve inşa" and some other topics and some other droughts to Kemal Efendi, Mekatib-i Umûmiyye minister of the time. Fatîn, indicates that Saib Efendi's Divan consists much great works but unfortunately this Divan is lost. Although Darendeli Mehmed Saib has a divan according to the records, it was known as lost until this day and because of that there was no existing study on his divan. We came by the divan during our presence in Cairo, Darul Kutub. In this study Darendeli Mehmet Saib Efendi and his Divan will be introduced]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43629 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[739-752]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/946 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yarkend Hanlığına Ait Dört Yarlık]]> <![CDATA[Four Edict Belong to Yarkend Khaganate]]> <![CDATA[Fatih ERBAY]]> <![CDATA[Yarlık, Yarlıg, Yarkend Hanlığı, Saidiye Hanlığı, Ferman]]> <![CDATA[Yarlik, yarlig, Yarkend Khanate, Saidiye Khanate, edict, command]]> <![CDATA[Yarlık kelimesi ‘buyruk, emir, ferman’ anlamlarında hem Türkler hem de Moğolların yazılı metinlerinde yüzyıllar boyunca kullanılagelmiştir. İlk Moğol hanlarının emirleri sözlüdür. Zaman içerisinde emirlerin yazıya geçirilmesi fikri, Uygurlar aracılığıyla ortaya çıkmıştır. Kâtiplerin çoğunlukla Uygur Türkü olması, özellikle Altın Orda devletinde Uygur dilinin etkisini arttırmasına zemin hazırlamıştır. Yarlıklar, bir yandan yazıldıkları dönemin dili diğer yandan da sosyal yapısı, coğrafyası, kültürü gibi pek çok konuda bilgiye ulaşılabilecek tarihî belgelerdir. Özellikle Altın Orda devletiyle ilgili yarlıklar o dönem tarihine ışık tutmaktadır. Türklerin devlet geleneği içerisinde varlığını koruyan yarlıklar, Yarkend hanları tarafından da kayıt belgesi olarak önemsenip yazdırılmıştır. Bu makalede, tarih sahnesinde 1514-1696 yılları arasında varlık gösteren Yarkend Hanlığına ait dört metin, Harvard Üniversitesi Houghton Kütüphanesi kayıtlarından elde edilerek araştırmacıların dikkatine sunulmuştur. Bu dört yarlık, Yarkend Hanlığı yapmış olan Muhammed Han (1591-1609), Şücaüddin Ahmed Han (1609-1619), Abdullah Han (1636-1667) ve Muhammed İsmail Han (1670-1680) adına çıkarılarak 12 hayvanlı Türk takvimine göre mühürlenmiştir. Yarlıkların dili ağırdır. Türkçe kelime sayıları da azdır. Ancak Türkçe kelime sayısı az olsa da özellikle su yolları, nehirler ve bunların kollarıyla ilgili verilen emirleri içeren yarlıklarda, bu kültüre ait birçok kelime kullanılmıştır. Ayrıca yarlıkların yazıldıkları dönemde Yarkend ve çevresinde yaşayan Türkler tarafından kullanılan birçok unvan, yer adı ve sosyal hayata dair kelime de yarlıklarda kendine yer bulmuştur. Çalışmada, metinlerde karşılaştığımız terim özelliği taşıyan kelime ve yapılarla ilgili notlar verilmiştir. İncelemede kullandığımız dört yarlığın metni çalışmanın sonuna ilave edilmiştir. ]]> <![CDATA[The word Yarlık has been used for centuries in the written texts of both Turks and Mongols in the sense of 'command, order, edict'. The orders of the first Mongolian khan are verbal. The idea of writing orders over time emerged through Uyghurs. The fact that the scribes were mostly Uyghur Turks paved the way for the Uyghur language to increase its influence especially in the Altin Orda state. Edicts are historical documents that can be accessed in many subjects such as the language of the period they were written on, on the one hand, and its social structure, geography and culture. Especially the trophies regarding the Altin Orda state shed light on the history of that period. The yarns, which preserved their existence in the state tradition of the Turks, were also taken into consideration by Yarkend inns as a registration document. In this article, four texts of the Yarkend Khanate that existed in the history scene between 1514-1696 were obtained from Harvard University Houghton Library records and presented to the attention of researchers. These four halves were removed in the name of Muhammed Han (1591-1609), Şücaüddin Ahmed Han (1609-1619), Abdullah Han (1636-1667) and Muhammed İsmail Han (1670-1680), who had been the Yarkend Khanate, and sealed according to the Turkish calendar with 12 animals. The language of the yarns is heavy. Turkish word numbers are also low. However, although the number of Turkish words is low, many words belonging to this culture have been used, especially in the rivers containing orders given for waterways, rivers and their branches. In addition, many titles, place names and words about social life used by the Turks living in Yarkend and its surroundings at the time of writing were also included in the competitions. In the study, notes about the words and structures that have the term we encounter in the texts are given. The text of the four halves we used in the review was added to the end of the study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43565 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[935-946]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/947 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Savaş Edebiyatı örneği: Orduya Arzuhal]]> <![CDATA[Orduya Arzuhal (A Letter to the Army)]]> <![CDATA[Mehmet ŞAHİN]]> <![CDATA[Orduya Arzuhal, Savaş Edebiyatı, Mustafa Fevzi, I. Dünya savaşı, Çanakkale muharebesi.]]> <![CDATA[A Letter to Army (Orduya Arzuhal), War Literature, Mustafa Fevzi, World War I, Dardanelles War.]]> <![CDATA[Mustafa Fevzi b. Numan’ın kaleme aldığı Orduya Arzuhal, savaş konusunu işleyen edebî, destansı bir sanat eseridir. Osmanlı Devleti’nin tarihi seyri içinde en çetin çatışmaların yaşandığı, varlık ve yokluk mücadelesinin verildiği, I. Dünya savaşında askerlerin gösterdiği kahramanlıkları epik bir dille anlatır. Mustafa Fevzi, cihan harbindeki ittifakları, Osmanlı’nın katıldığı cepheleri ve cephe savaşlarını anlattığı eserini askerlere adamıştır. Şan, şeref, cihâd, şehîdlik, gazilik, Bedr’in aslanları, kahraman, fetih, cenk, düşman gibi kavramlar sıklıkla kullanıldığı eser İstanbul’daki askeri matbaada 1331 yılında basılarak cephede askerlere dağıtılmıştır. Askere moral vermiş, yiğitlik, kahramanlık ve fedakârlık duygularını en üst seviyeye ulaştırmış, milleti birlik ve beraberliğe çağırmış, millî ve vatanî hisleri en üst seviyeye çıkarmıştır. 68 bendden oluşan manzumede Bedir, Balkan, Trablusgarp, 93 Harbi, I. Dünya ve Çanakkale muharebelerinden bahsetmiştir. Devletin içinde bulunduğu savaş koşullarının halka daha iyi anlatılması için cepheye Harbiye Nezareti tarafından edebî heyetler gönderilmiştir. Edebî heyetlerin kaleme aldığı eserler devlet eliyle halka ulaştırılmıştır. Orduya Arzuhal de Harbiye Nezâreti tarafından askerî matbaada basılarak cephedeki askerlere dağıtılmış bir eserdir. Mustafa Fevzi, Bahriye Teşkilatında kolağası olması nedeniyle, askerliği ve askerin hissettiği duyguları daha yakından bilen biridir. Bu durum şiirlerine de yansımıştır. Bu çalışma ile bir savaş edebiyatı örneği olan Orduya Arzuhal tanıtılmış, şairin nazmettiği savaşlar hakkında kısa kısa bilgiler verilmiş, eser edebî açıdan incelenmiş, ayet-hadis iktibas ve telmihleri tespit edilmiş ve transkripsiyon metni verilmiştir.]]> <![CDATA[A letter to the army (Orduya Arzuhal) written by Mustafa Fevzi b. Numan is a literary, epic piece of art write that addresses the subject of war. The work epically narrates heroism of the Ottoman soldiers in the First World War in which the most difficult conflicts in the history of the Ottoman Empire took place and the struggle for existence was showed. The author devoted his work, in which he discussed the alliances in the world war, the fronts the Ottoman Empire took part in and frontal attacks, to soldiers. The work where the concepts such as glory, honour, martyrdom, ghazi, Bedr’in aslanları (the term used for the companions of the prophet Muhammed fighting in Bedir war), hero, conquest, war and enemy, was printed in the military printing house in Istanbul in 1331 and distributed to the soldiers on the front. It reassured the soldiers, promoted feelings of bravery, heroism and sacrifice to the highest level, summoned the nation to unity and solidarity, and brought national and national feelings to the highest level. The poem consisting of 68 cantos touched on Bedir, Balkan, the '93 war, World War I and Dardanelles War. Literary delegations were sent to the front by the Ministry of War to better explain the war conditions of the state to the public. The works written by literary delegations were delivered to the public by the state. Orduya Arzuhal (A letter to the army) is a work that was printed in the military printing house by the Ministry of War and distributed to the soldiers on the front. Mustafa Fevzi is someone who knows the military and the feelings of the soldier more closely because he has an army officer having the title between captain and major in the Navy Organization. This situation reflected to his poems. In this study, A Letter to Army (Orduya Arzuhal), an example of war literature, was introduced, brief information was given about the wars that the poet mentioned, the work was literally examined, verse-hadith quotes and their connotations were determined and the transcript text was presented. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43516 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[819-842]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/948 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hâmî-i Âmidî ve Manzum Mektubu: Arîza-i Manzûme]]> <![CDATA[Diyarbakir Poet Hami and His Poetic Petition: Ariza-i Manzume]]> <![CDATA[İdris KADIOĞLU]]> <![CDATA[Arzuhâl, Hâmî, Diyarbakır, mesnevi, yolculuk, veba, çiçek hastalığı]]> <![CDATA[poetic petition, Hami, Diyarbakir, mesnevi, journey, plague, smallpox]]> <![CDATA[Bu çalışmada, Ali Emîrî’nin Tezkire-i Şuarâ-yı Âmid adlı eserindeki biyografisi bağlamında Hâmî'nin yazmış olduğu 1732 tarihli bir manzum mektup üzerinde durulmaktadır. Hâmî Dîvânı’ndaki bu şiir, devrin Osmanlı yönetimine sunulmak üzere Giritli Tîbî Efendi’ye hitaben yazılmış bir arzuhâldir. 18. Yüzyılın ilk yarısında yaşayan Hâmî (ö. 1747) bu şiirinde, İstanbul’dan Diyarbekir’e dönüş yolculuğunda çektiği sıkıntıları dile getirmekte ve Anadolu coğrafyasında etkili olan veba salgınının kendisi ve arkadaşları üzerindeki etkisini şiir diliyle anlatmaktadır. Aynı yıl içinde Diyarbakır’da görülen çiçek hastalığı, şehrin düşman istilasına uğraması ve halkın çektiği sıkıntılar, şairin değindiği ve şikâyetçi olduğu konulardandır. Hâmî bu arzuhâli Fâre köyünün gelirlerinden kendisine de pay verilmesi için yazmıştır. Şair başından geçen olayları modern bir hikâye kurgusu içinde, acıklı, mübalağalı bir dille ve kendisine has güzel bir üslûpla dile getirmektedir. Şiir toplam iki yüz altmış yedi beyitle yazılmış bir hasbihâldir. Şiirin seyahatle ilgili olan yetmiş sekiz beyitlik kısmı yazma ve matbu nüsha karşılaştırılarak yeniden okunmuştur. Beyitlerin dil içi çevirileri de yapılarak her beytin karşısına yazılmış ve böylece Hâmî Dîvânı üzerine yapılan bilimsel çalışma ve yayınlarda görülen bazı okuma ve yazım yanlışları tashih edilmiştir. Şiirle ilgili tahlilî kısa bir değerlendirmeden sonra sonuç ve kaynakça bölümleri yazılarak çalışma tamamlanmıştır. Çalışmanın sonuna şiirin başlığının da yer aldığı el yazma nüshanın ilk sahifesinin tıpkıbasımı eklenmiştir.]]> <![CDATA[This study focuses on a verse letter dated 1732 written by Hami in the context of Ali Emiri's Diyarbakir poets controversy (Tezkire-i Şuara-yı Amid). This poem in Hami’s Divan is a desire written to Cretan Tîbî to be presented to the Ottoman administration. Hami (d. 1747), who lived in the first half of the 18th century, expresses his troubles in his poetry on his return journey from Istanbul to Diyarbakir. And describes the effect of the plague epidemic, which is effective in Anatolian geography, on himself and his friends in a poetic language. Smallpox in Diyarbakır in the same year, the city's invasion of the enemy and the problems of the public are among the issues that the poet touched and complained about. Hami wrote this desire to give him a share of the income of the village of Fare. The poet expresses his events in a modern story setting, in a pathetic, exaggerated language and in a unique style. This poetry is a chat with a total of two hundred and sixty-six couplets. Seventy-eight verses of the poem related to travel were re-read by comparing writing and printed copies. Inter-language translations of couplets are written and written against each couplet. Thus, some reading and writing mistakes in the scientific studies and publications on Hami’s Divan were corrected. After a short analysis of poetry, the study was completed by writing the conclusion and bibliography sections. At the end of the study, just the first edition of the manuscript copy, including the title of the poem, was added.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43481 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1275-1292]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/949 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kemal Demirel’in Evimizin İnsanları Eserinde Anlatma Problemi]]> <![CDATA[The Problem of Narration in Kemal Demirel’s The People of Our Home]]> <![CDATA[Şener Şükrü YİĞİTLER]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Kemal Demirel, Evimizin İnsanları, anlatma, anlatıcı, bakış açısı, anı-roman, mektup roman ]]> <![CDATA[Modern Turkish literature, Kemal Demirel, Evimizin İnsanları, narration, narrator, point of view, autobiographical novel, epistolary novel]]> <![CDATA[Edebiyat sözlüklerinde ve diğer kaynaklarda denemeci ve tiyatro yazarı olarak anılan Kemal Demirel’in en çok bilinen eseri çocukluk anılarını anlattığı Evimizin İnsanları adlı anı kitabıdır. Sinemaya ve televizyona da uyarlanan eser, yer verdiği yaşanmış olayların ilgi çekici niteliği, kişilerin karakterizasyonundaki başarısı nedeniyle edebiyat ve sinema çevrelerinde büyük beğeni kazanır. Anlatılan hikâyelerin başarılı dramatizasyonu ve anlatım tekniklerinin ustalıklı kullanımı yaşantı ile kurmaca arasındaki gerçeklik boyutunu belirsizleştirdiği oranda eser sanatseverlerin ilgisini çeker. Bu bakımdan, eserin başarısını modern edebiyatın en önemli unsurları arasında yer alan anlatıcı ve bakış açısını özgün biçimde ele alışına ve kullandığı anlatım tekniklerine borçlu olduğu görülür. Bu incelemede, ilk olarak, Evimizin İnsanları’nı anı-roman türüne dâhil eden otobiyografi tekniği uygulamalarıyla bağlantılı olarak, anlatılan çocukluk anılarının gerçeküstü ögeler ve hayal gücüyle masalsı bir estetiğe bürünmesi ele alınmıştır. İkinci olarak, eserin ikinci bölümünü oluşturan mektuplar üzerinde durulmuş; çocukluk günlerinden kişilere yazılan mektupların eseri kurgusallaştıran bir diğer öge olduğu ileri sürülerek mektup roman türünün özellikleri tartışılmıştır. Son olarak, Evimizin İnsanları’nın edebi başarısını büyük oranda belirleyen anlatıcı ve bakış açısı ele alınarak uygulanan farklı bakış açılarının eserin dramatik boyutunu oluşturan nostalji duygusuyla ilgisi tartışılmıştır. Anlatıcının çocukluğu üzerinde büyük rol oynadığını söylediği kişilere yazdığı mektuplarında onları çocuk ve yetişkin bakış açılarıyla anlattığına dikkat çekilerek eserde verilmek istenen mesajla anlatma problemi arasındaki ilişki tartışılmıştır.]]> <![CDATA[Kemal Demirel, who is defined as an essayist and theater writer in literary dictionaries and other sources, is best known for his book, The People of Our Home, in which he tells about his childhood memories. Adapted to cinema and television, the work gains great appreciation in the literary and cinema circles due to the interesting nature of the events which takes place, and its success in characterization. Due to the successful dramatization of the stories told and the skillful use of the narrative techniques, the work attracts the attention of art lovers as the reality dimension between life and fiction becomes obscure. In this regard, it is seen that the work owes its success to the narration and point of view, which are the most important elements of the modern literature, and to the narrative techniques it uses. In this article, firstly, we discussed the fairy tale-like aesthetic of the work with the surreal elements and imagination in line with the connection of the autobiography technique which incorporates The People of Our Home into the genre-novel genre. Secondly, the letters forming the second part of the work are emphasized. The characteristics of the epistolary novel genre are discussed, suggesting that letters written to people of childhood days are another element that fictionalized the work. Finally, the relationship between the different point of views and the sense of nostalgia that creates the dramatic dimension of the work is examined. The messages intended to be given in the work is discussed, with the attention that the narrator tells them with child and adult points of view in the letters he writes to those whom played a major role in his childhood.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43451 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1575-1589]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/950 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ömer Seyfettin’in Hikâyelerinde Yanlış Batılılaşmanın Kadın-Erkek İlişkilerine Yansımaları]]> <![CDATA[The Reflectıons of The Wrong Westernızatıon to Women-Men Relatıons on The Storıes of Omer Seyfettın]]> <![CDATA[Hamza AYDOĞDU]]> <![CDATA[Ömer Seyfettin, hikâye, kadın-erkek ilişkileri, Batılılaşma.]]> <![CDATA[Ömer Seyfettin, story, woman-man relations, Westernization.]]> <![CDATA[1884-1920 yılları arasında yaşamış olan Ömer Seyfettin, Türk hikâyesinin önemli bir basamağıdır. Şiir ve nesir alanında eserleri yanında daha çok yazın hayatında kısa hikâyeleri ile bilinen yazar, askerlik görevinden istifa ederek kendini tamamen yazmaya adamıştır. Genellikle güncel olaylardan beslenen hikâyelerinde fikirleri çerçevesinde Türk toplumunu yansıtmada başarılı olmuştur. Doğu ve Batı kültürüne vakıf olarak fikri ve kültürel çelişkileri bizzat yaşayan bir düşünce insanıdır. Türk tarihinin belki de en karışık ve değişimlere açık olan döneminde yaşayan, kısacık hayatının büyük bölümünde asker olarak görev yapan, politik değişimlere ve çekilen sıkıntıları bilfiil şahit olan Ömer Seyfettin, özellikle II. Meşrutiyet sonrası yazdığı hikâyelerinde kadın-erkek ilişkileri, evlilik ve aşk gibi toplum hayatının önemli kavramlarına yer vermiş ve söz konusu kavramlar çerçevesinde Türk toplumunun içinde bulunduğu durumu, yaşadığı değişimleri öncesi ve sonrasıyla irdelemiştir. Osmanlı Devleti’nin son yıllarında devletin ve toplumun içinde bulunduğu çalkantılı dönemde batı ile karşılaşmada yaşadığı bocalamayı hikâyelerinde işlemiştir. Evliliğin aşamaları, kadın-erkek ilişkileri ve batılılaşma etrafında toplumda gözlemlediği yozlaşmalar hikâyelerde kendilerine yer bulur. Bu doğrultuda Ömer Seyfettin’in söz konusu hikâyelerinde mezkûr meseleler incelenecek yazarın topluma dair yer yer mizahi bir üslupla gündeme getirdiği eleştirileri, metinlerden örneklerle irdelenecektir.]]> <![CDATA[Ömer Seyfettin, who lived between 1884 and 1920, is an important step in the Turkish story. Although he has works in the field of poetry and prose, he is known mostly for his short stories in literary life, and he is fully committed to writing himself by resigning from his military service. He has succeeded in reflecting the Turkish society within the framework of his ideas in his stories, which are generally fed from current events. Ömer Seyfettin, who lived in the most complicated and open to changes in Turkish history, served as a soldier for most of his short life, and witnessed political changes and suffering, especially II. In his stories that he wrote after the Constitutional Monarchy, he included important concepts of social life such as male-female relations, marriage and love and examined the situation of Turkish society within the framework of these concepts before and after. In his turbulent times in the last years of the Ottoman Empire, the state and society experienced the confrontation he faced in encountering the west. The degeneration observed in the society around the stages of marriage, female-male relations and westernization find their place in the stories. Accordingly, the criticisms that are mentioned in Ömer Seyfettin's stories will be examined with examples from the texts.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43438 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[925-934]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/951 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ملامح أسلوبيّة الاختيار ومعنى الـمعنى في نظريّة النَّظم عند الجرجانيّ في كتابه (دلائل الإعجاز) ]]> <![CDATA[Features Of The Methodology Of Choosing And The Meaning Of Meaning İn The Theory Of Systems According To Al-Jurjani İn His Book (Dalail Al-İ'jaz)]]> <![CDATA[Mahmud KADDUM]]> <![CDATA[Nazım Teorisi, İhtiyâr, Mananın manası, Delâilu’l- i‘câz.]]> <![CDATA[ systems theory, the Selection, Meaning of the meaning, Dalail Al-I'jaz.]]> <![CDATA[Bu çalışma, Cürcânî'nin "Delâilu'l-i'câz" adlı eserinde üslup metotlarına olan büyük etkisini açıklamak üzere ele aldığı nazım teorisine uygun olarak 'ihtiyar üslubunun delaletleri'ni ve 'mananın manası'nı ele almaktadır. Modern çağda, geleneksel çalışmalar ile modern eleştirel çalışmaların ortaya koyduğu teori ve metotlar arasında karşılaştırma yapan çokça çalışma yapılmıştır. Temellerini Abdülkâhir el-Cürcânî’nin (ö. 471) ortaya attığı nazım teorisinin de yapılan çalışmalar açısından büyük bir payı olmuştur. el-Cürcânî’nin nazım teorisini ortaya koyduğu günden günümüze dek söz konusu teori hakkındaki okumalar birbirini takip edegelmiştir. Ancak söz konusu teorinin ‘İhtiyâr İlkesi ve ‘Mananın manası’ mevzularıyla ilintili olan kısmı ışık tutulmaya muhtaç vaziyettedir. İşte bu çalışma da söz konusu meselenin araştırılıp kuşatılmasının bir ürünüdür. Çalışma, mukaddime, üç bölüm ve bir sonuçtan oluşmakta olup şu şekildedir: Birinci bölüm: el-Cürcânî ve çağdaş alimlere göre ‘nazm’ kelimesi ve eş anlamlıları İkinci bölüm: Delâilu’l-i‘câz’da ihtiyâr ilkesi ve nazım teorisiyle alakası Üçüncü bölüm: Delâilu’l-i‘câz’da mananın manası ve nazım teorisiyle alakası Sonuç: Araştırmacının ulaştığı en önemli sonuçlara bir bakış İşte bu çalışma bu teorideki ihtiyâr üslubunun delaletlerini ve mananın manasını ele almaktadır. Çalışmada açıklığa kavuştuğu üzere Abdülkâhir el- Cürcânî’nin nezdinde ‘ihtiyâr ilkesi’ dilsel imkanları içeren bir hazineyi temsil eden lügati ifade etmektedir ve bu lügat mütekellime konuşmasını makama uygun bir şekilde gerçekleştirmesini sağlamaktadır. Yine onun nezdinde ‘mananın manası’, onun nazım teorisiyle kendisine ulaşılan öz mahsulü ifade etmektedir ve mütekellim nezdinde mecaz, istiare ve kinaye gibi birçok farklı yoldan meydana gelmektedir.]]> <![CDATA[This research seeks to study the methodology of choice and the meaning of meaning as appeared in the theory of systems in Al-Jarjani's book (Evidence of Miracles), to clarify the great impact the theory of systems has embedded in the manner of approach. There have been many studies in the modern era that have made the approach between studying heritage and the new critical studies of theories and approaches. Versification theory, which Abd al-Qahir al-Jurjani (471 AH 1078 -) coined, is one of the theories those studies have addressed well. Since al-Jurjani has coined his theory in the fifth century, studies on this theory are in progress; however, studying versification theory in terms of the following two points (the selection and meaning of the meaning) needs further research. The research in hand comes to fill this research gag. The current research includes introduction, three chapters, and conclusion. • The first chapter: the versification and its synonyms between al-Jurjani and the modern schools. • The second chapter: the selection in terms of Dalail Al-Ijaz and how the first relates to the versification. • The third chapter: meaning of the meaning in terms of Dalail Al-Ijaz and how the first relates to the versification. • Conclusion: it shows the findings the author concluded. In conclusion, the selection principle (according to al- Jurjani) relies on the language, which represents a treasury of the linguistic capabilities, which enables a speaker to translate words according to the status. Also, meaning of the meaning (according to al- Jurjani) is the main outcome al-Jurjani concluded by his theory in versification a speaker could use in more one way (e.g. metaphor, and metonymy).]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43399 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[987-1003]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/952 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Post-editör mü Yoksa Son-biçimleyici mi?]]> <![CDATA[Post-editor or Son-biçimleyici?]]> <![CDATA[Burcu TÜRKMEN]]> <![CDATA[Çeviribilim, son-biçimleme, terim, terminoloji, düzelti]]> <![CDATA[Translation Studies, post-editing, term, terminology, editing]]> <![CDATA[Çeviribilim, bağımsız bir bilimsel alan olarak kendi varlığını ve müdahil olduğu disiplinler arası çalışma alanlarının varlığını kanıtlamıştır. Geniş bir disiplinler arası çalışma alanına sahip olan çeviribilimin sürekli gelişmekte olan bir terminolojiye sahip olması kaçınılmazdır. Bilgisayar destekli çeviri araçları ve editörlük/düzeltmenlik programları arasında uzun yıllardır yerini alan son-biçimleyiciler (post-editor) nöral makine çevirisi programlarına bütünleşik ve/veya bu programlardan bağımsız bir şekilde çalışabilmektedir. Mevcut çalışmada son-biçimleyiciler olarak adlandırılan kavramın Türkçe çeviribilim terminolojisinde yer almadığı, ilgili literatür taramasında terim karşılığı olarak sabit bir kullanımının olmadığı tespit edilmiştir. Bu bağlamda, son-biçimleyiciler için genel olarak makine çevirisi sonrası düzeltme şeklinde açıklama yapıldığı ya da sıklıkla İngilizce karşılığı olan post-edit kelimesinin aynen kullanıldığı görülmüştür. Son-biçimleyiciler sadece makine çevirisi ile bağlantılı olarak düşünülmemelidir. Bu programlar editörlere, yayıncılara, içerik yaratıcılarına, çevirmenlere, öğrencilere, araştırmacıların nitelikli metin üretimine yardımcı olan bir yazılım olduğu için adının son-biçimleyici olarak kullanılması önerilmektedir. Bu çalışma, çeviri pratiği süresince fayda sağlayan ve güncel araştırmalarda çeviri eğitiminde yer almasının gerekliliği savunulan son-biçimleyicilerin Türkçe çeviribilim terminolojisinde terim karşılığı olarak yer alması için yürütülmüş ve son-biçimleyici terim (isim) önerileri verilmiştir. Araştırma kapsamında, bir dilde terim üretiminin/türetiminin önemi vurgulanmış ve özellikle çeviribilim alanında sıkça post-editör olarak anılan kavramının Türkçe’de kullanılan karşılığı için öneride bulunulmuştur. ]]> <![CDATA[Translation Studies has proven its existence as an independent scientific field and the existence of interdisciplinary fields of study which belong to it. It is inevitable that Translation Studies, which has a wide interdisciplinary field of study, has a constantly developing terminology. Post-editors, which have been among the computer-assisted translation tools and editing programs for many years, can work-integrated and/or independently from neural machine translation programs. In this study, it has been determined that the concept called as post-editor is not included in the Turkish Translation Studies terminology, and does not have a constant usage as a term in the related literature review. In this context, it has been observed that the post-editors are called in general as editing after the machine translation, or the word post-edit, which is often English equivalent, is used exactly. The post-editors should not be considered only in connection with machine translation, it is suggested that the name be used as post-editor, as it is software that helps editors, publishers, content creators, translators, students, researchers in the production of creating the qualified texts. This study has been carried out to include the “son-biçimleyici” in Turkish Translation Studies terminology as a term, which is beneficial during the translation practices and in translation education in current research and the term suggestions for post-editors, post-edit and post-editing words into Turkish are given. Within the scope of the research, the importance of term production/derivation in a language was emphasized and a proposal was made for the Turkish equivalent of the concept, which is frequently referred to as post-editor in translation studies.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43321 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[867-874]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/953 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[J.M.G. Le Clézio’nun La Quarantaine Adlı Romanında Kuşatılmışlık ve Sınırlar Ötesinde Sınırsızlık Arayışı]]> <![CDATA[The Search For Boundlessness Beyond Borders And Confinement İn J. M. G.Le Clézio’s The Quarantin]]> <![CDATA[Şevket KADIOĞLU]]> <![CDATA[Le Clézio, Karantina, sınır, sömürü, sömürgecilik.]]> <![CDATA[The French Litterature, Le Clézio, The Quarantaine, border, colonialism, exploitation.]]> <![CDATA[J.M.G. Le Clézio’nun 1995 yılında yazdığı La Quarantaine/Karantina adlı romanı Jacques ve Léon adlı kardeşlerin atalarının ülkesi olan Maurice adasına dönüş öyküsünü anlatır. Mola verilen bir limanda bulaşan öldürücü bir salgın hastalık tanısı üzerine, geminin varış yeri olan Maurice adasına yanaşmasına izin verilmez ve yolcular bir başka adada karantina altına alınırlar. Zaten sömürgeci Avrupa ülkelerince işgal edilen bölgede (ada Hint okyanusu açıklarında bulunmaktadır) sömürgecilikle belirginleşen sınırların karantina olgusuyla birlikte keskinleştiğine tanık oluruz. Metaforik olarak da iki kardeş arasındaki sınırı simgeleyen karantinanın sınırlar çizdiği Ada’da, Avrupalı yolcular ile şeker kamışı tarlarında çalıştırılan yerli işçiler ve adanın yerlileri arasında da kesin sınırlar konulmuş böylece sınır içinde sınır oluşturulmuştur. Bu çalışmada, bu iç içe geçmiş sıkışmışlık ve sınırların oluşturduğu kuşatılmışlık ortamında sınırsızlık özlemi içindeki küçük kardeş Léon’un sınırları ihlal etmeye yönelik başkaldırısı çerçevesinde, insan eliyle çizilmiş sınırların, her insanda ortak olan evrensel duyguların peşinde koşulmasına engel olamayacağına dikkat çekmeye çalışacağız ve bu bağlamda, insanlar arasına sınırlar koyan, ırk, din, etnik kimlik…v.b. olgularını sorgulayarak bunları, ötekilik, ötekileştirme, sömürü, sömürgecilik kavramları üzerinden tartışmaya açacağız. İlkel toplum ve uygar toplum karşıtlığının oluşturduğu sınırları da sorgulayacağımız bu çalışmada ilkel toplumların doğa ile uyumlu yaşamlarına dikkat çekerek, daha derin dokuda yaşam/ölüm kültür/ doğa arasındaki sınırları da tartışacağız. Sonuçta, karantinanın kalkmasından sonra, Avrupalıları Maurice adasına götürmek için gelen gemiye binmeyip adada kalarak sömürgeci Avrupalılarla arasına sınırlar koyan ve kendisini bir yerli gibi hissettiğini vurgulayan Léon’un bu kararı almasındaki en etkili güç olan aşkın sınırları kaldırırken bir yandan da sınırlar koyduğuna dikkat çekmeye çalışacağız. ]]> <![CDATA[The novel La Quarantaine/The Quarantine that J. M. G. Le Clézio wrote in 1995, tells us a story of Jacques and Léon brothers turning back to Mauritius Island, hometown of their ancestry. In a harbour that ship stopped over for a break, they are diagnosed for a fatal disease. Their ship is not allowed to approach the island and the patients are quarantined on another island. In the area which has been already occupied by imperialist European countries, we witness that the boundaries that become evident with colonialism becoming sharper with the phenomenon of quarantine (the island is located off the Indian Ocean).In the island where the quarantine which metaphorically symbolizes the border between the two brothers draws borders, there are already borders between Europeans travellers and people working in the fields of sugar cane and the natives thus borders in the borders are formed. In this work, we are trying to draw attention, in the context of the border violation by the younger brother, Leon, to the fact that the borders drawn by human hands cannot hinder, even in an environment of confinement and encirclement, the pursuit of universal emotions common to all. In this context, we are questioning the facts such as the boundaries between people, race, and religion and so on and discuss them through the concepts of othering, exploitation and colonialism. We are discussing also the boundaries between life/death and culture/ nature in a deeper texture by pointing on to the nature-compatible lives of primitive societies. Eventually, after the quarantine has been lifted, we are trying to point out that love, which is the most effective force in Léon’s decision of not boarding the ship that came to take the Europeans to Maurice Island. We are emphasizing that love, which is an effective factor in creating borders between Leon and the Europeans of which he is a part, on the one hand, removes the borders and on the other hand sets them.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43281 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1293-1303]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/954 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Karamanlı Türkçesi Bir Konuşma Kılavuzu: Dialogoi Ellino-Turko-Gallo-Agglo-İtalikoi]]> <![CDATA[The Phrasebook with Karamanlidika: Dialogoi Ellino-Turko-Gallo-Agglo-İtalikoi]]> <![CDATA[Uğur ALTUNDAŞ]]> <![CDATA[Karamanlılar, Karamanlıca, Sözlükçülük, Konuşma Kılavuzu, Kavram Alanı]]> <![CDATA[Karamanlides, Karamanlidika, Lexicography, Phrasebook, Conceptual Field]]> <![CDATA[Karamanlılar, Türkçeyi Grek harfleriyle yazıp okuyan ve Türkçe konuşan Hristiyan Ordodokslardır. Bu adın kökeni hakkında çeşitli görüşler bulunmaktadır. En yaygın görüş bu insanların adının yaşadıkları coğrafyadan kaynaklandığını söyleyen görüştür. Günümüzde bu coğrafya Kayseri, Niğde, Nevşehir, Konya ve Karaman illerini içine alsa da Karamanlılar Karadeniz, Akdeniz, Ege ve İç Anadolu olmak üzere pek çok bölgede yaşamışlardır (İbar 2010:105). 1924 yılında Yunanistan’la yapılan nüfus mübadelesi sonucunda Yunanistan’a gönderilmişlerdir. Kökenleri üzerine farklı görüşler öne sürülmektedir. Ancak genel kanı Türk oldukları yönündedir. Etnik kökenleri ne olursa olsun Hristiyan Karamanlılar; uzun zaman Anadolu topraklarında yaşamışlardır. Alanyazında Karamanlı Türkçesi olarak bilinen dil ile kaleme alınan eserlerin geçmişi 15. yüzyıla kadar götürülmektedir. Karamanlı Türkçesi ile eser yazımı 19. yüzyılın sonu ve 20. yüzyılın başlarında oldukça yoğundur. Ancak 1924’te yapılan nüfus mübadelesi ile Karamanlı Edebiyatı büyük darbe almıştır. Bu çalışmada Grek harfli Karamanlı Türkçesi Dialogoi Ellino-Turko-Gallo-Agglo-İtalikoi adlı küçük bir sözlük incelenecektir. Çalışmaya konu olan eser, beş dilde yazılmış bir konuşma kılavuzu olup 1895 yılında Atina’da basılmıştır. Eserin kapağında yer alan “Anestis Konstantinidis tarafından yayımlanmıştır” ibaresi söz konusu kişinin eserin yazarı veya yayımlayıcısı olduğunu düşündürmektedir. Yine kapaktan anlaşıldığı üzere eser, <a href="https://tr.wikipedia.org/wiki/Osmanl%C4%B1_%C4%B0mparatorlu%C4%9Fu">Osmanlı Devleti</a>’nde bir esnaf teşkilatı olan loncalar için kaleme alınmıştır.  Metinde sırasıyla Yunanca-Türkçe-Fransızca-İngilizce-İtalyanca sözcük ve konuşma ifadeleri yer almaktadır. Sözlüğün içerisinde yer alan sözcükler, belirli kavram alanları açısından ele alınacaktır. Söz konusu eser, sözlükçülük yöntemleri açısından değerlendirilecek ve son dönem Osmanlı sözlükçülüğü ile karşılaştırılarak eserin Osmanlı sözlükçülük geleneği içerisindeki yeri belirlenmeye çalışılacaktır.]]> <![CDATA[Karamanlides are Christian Orthodox who write and read Turkish in Greek letters and speak Turkish. There are various opinions about the origin of this name. The most common view is that of the name of these people, saying that they originate from the geography they live in. Today, although this geography includes Kayseri, Niğde, Nevşehir, Konya and Karaman provinces, Karamanlides have lived in many regions, namely Black Sea, Mediterranean, Aegean and Central Anatolia (İbar 2010: 105). They were sent to Greece as a result of the population exchange with Greece in 1924. There are different opinions on its origins. However, the general belief is that they are Turkish. Christian Karamanlides, regardless of their origin; they lived in Anatolian lands for a long time. For this reason, the history of the works in Karamanlidika is taken until the 15th century. Writing works in Karamanlidika is quite intense in the late 19th and early 20th centuries. However, with the population exchange in 1924, Karamanlidika Literature was hit hard. In this study, a small dictionary called Dialogoi Ellino-Turko-Gallo-Agglo-Italikoi written bu using Greek letters will be examined. This work is a speech guide written in five languages and was published in Athens in 1895. The phrase “Published by Anestis Konstantinidis” on the cover of the work suggests that the person is the author or publisher of the work. As it is understood from the cover, the work was written for guilds in the Ottoman State, which were the organization of urban tradesmen and small-scale artisans. The text includes Greek-Turkish-French-English-Italian words and speech expressions, respectively. The words in the dictionary will be discussed in terms of certain conceptual fields. The work in question will be evaluated in terms of lexicography methods and by comparing it with the latest Ottoman lexicography and the place of the work in the Ottoman lexicography tradition will be tried to be determined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43245 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1591-1601]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/955 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkiye’de Sokağa Çıkma Yasağının Düşündürdükleri: Yalnızlığın Oyuncakları ve Baydurca Bir Öngörü]]> <![CDATA[What The Curfew in Turkey Made Onethink: The Toys Of The Loneliness and A Baydur-Esque Foresight]]> <![CDATA[Arzu ÖZYÖN]]> <![CDATA[Tiyatro, yaşam, edebiyat sosyolojisi, Memet Baydur, Yalnızlığın Oyuncakları.]]> <![CDATA[Theatre, life, sociology of literature, Memet Baydur, The Toys of Loneliness.]]> <![CDATA[Oyun-yaşam ilişkisini eksen alan çalışmada Türkiye’de yakın zamanda 65 yaş üstü bireyler için uygulanan sokağa çıkma yasağından hareketle, Memet Baydur’un 1984 yılında yazdığı ve 2002 yılı için öngörüde bulunduğu Yalnızlığın Oyuncakları adlı tiyatro oyunu, toplumsal ve siyasal olayların edebiyata yansıması bağlamında analiz edilmiştir. Edebiyatın, dolayısıyla oyunun yaşamın yerini alabileceği fikrini destekleyen çalışmada, Baydur’un Yalnızlığın Oyuncakları adlı oyununun gelecek zaman için öngörülen bir felaket senaryosu olduğu tezi savunulmaktadır. Dolayısıyla, edebiyat ile toplum, oyun ve yaşam ilişkisini irdeleyen çalışmada yöntem olarak edebiyat sosyolojisi benimsenmiştir. Marksist eleştiriyi temel alan edebiyat sosyolojisi edebiyat ve toplum arasında karşılıklı bir ilişki olduğu; siyasal, toplumsal ve ekonomik olayların edebi eserlere yansıyabileceği ancak aynı zamanda edebiyatın da toplumlar üzerinde etkili olup onları yönlendirebileceği fikrine dayanmaktadır. Edebiyat sosyolojisi ışığında, Baydur’un uzun yıllar önce yazdığı oyunundaki isabetli öngörüsünün ardında, O’nun 1980’li yıllar boyunca Türkiye’de yaşananlara hem “içerden” hem de “dışardan” tanıklık etmiş olması, Türkiye ve yurt dışında uzun yıllar yaşamış olmasından dolayı sadece ulusal problemlere değil, global anlamdaki problemlere karşı da duyarlı olması; bunun yanı sıra, sanatın tiyatro, sinema ve müzik gibi çeşitli alanlarında sahip olduğu bilgi birikimi gibi etkenlerin yer aldığı ve oyunlarında yansıma bulan tüm bu özelliklerin Baydur’u kendine özgü bir yazar yapan ve ona Baydurca sıfatını kazandıran özellikler olduğu sonucuna varılmıştır.]]> <![CDATA[In the study, which takes the play-life relationship/analogy as its axis, moving from the curfew that has been practised for the individuals over 65 recently, Memet Baydur’s theatre play The Toys of Loneliness (Yalnızlığın Oyuncakları) written in 1984 and in which he forsees for the year 2002, has been analysed in terms of the reflections of social and political circumstances in literature. In the study, which supports the notion that literature and thus play can take the place of life, Baydur’s play The Toys of Loneliness (Yalnızlığın Oyuncakları) is claimed to be a disaster scenario foreseen for the future. Therefore, in the study which examines the play and life relationship/analogy, sociology of literature has been adopted as a method. The sociology of literature that takes the Marxist criticism as its basis, leans on the idea that there is a mutual relationship between literature and the society; and political, social and economic circumstances can be reflected in literary works; however at the same time literature can be influential on societies and can direct them. In the light of the sociology of literature, it has been reached that behind Baydur’s very appropriate/well-timed prediction in his play written a long time ago, lie the fact that he witnessed the experiences undergone in Turkey during 1980s both from “inside” and “outside”, his sensitivity not only to the national issues but also to the global ones due to his experiences abroad for long years; besides his knowledge about different fields of art such as theatre, cinema and music and all these features reflected in his plays render Baydur a distinctive writer and earn him the adjective of Baydur-esque (relating to features unique to Baydur).]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43226 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1435-1447]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/956 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Füruzan’ın Sokaklarından Gemilerin Geçtiği Kent Adlı Hikayesinin Fransızca Çevirisindeki Kültürel Unsurların Çevirisi ve Çevirmen Görünürlüğü]]> <![CDATA[Translatıon Of Cultural Elements And Translator's Vısıbılıty In The French Translatıon Of Füruzan's Story Sokaklarından Gemılerın Geçtığı Kent]]> <![CDATA[Esra ULUŞAHİN]]> <![CDATA[çeviribilim, kültürel çeviri, kültürel unsurların çevirisi, yerlileştirme-yabancılaştırma, çevirmenin görünürlüğü/görünmezliği]]> <![CDATA[translation studies, cultural translation, translation of cultural elements, localization-alienation, visibility / invisibility of translator]]> <![CDATA[Bugünün dünyasında gerek akademi gerekse sosyal yaşamda “kültür” kavramının en sık kullanılan kavram olduğu ve herkesin tanımsal bir fikri olduğu yadsınamaz. Zira günlük yaşamımızı gözden geçirdiğimizde kültür her yerdedir ve bir toplumun, bireyin kimliğini biçimlendirir. Çeviride de dil dışı etmenlerin en önemlisi denilebilecek kültür, bir toplumun gelenek göreneklerini, dilini, dinini, sosyal, siyasal, ekonomik durumunu, hatta kendinden olmayana bakış açısını dahi içermektedir. Bu bağlamda her toplumun farklı kültürel yapısı olduğu gerçeği sosyal bilimcilerin inceleme açısından çıkış noktası olmuştur. Çeviride de dil dışı etmenlerden kültür olgusu, sorunsala dönüşerek bizi kültürel unsurların nasıl çevrildiği ya da çevrilebileceği yaklaşımına götürür. Bu çalışmanın amacı, Türk edebiyatının önemli kadın yazarlarından Füruzan’ın ‘Sokaklarından Gemilerin Geçtiği Kent’ adlı hikayesindeki kültürel unsurların Fransızca çevirisindeki karşılıklarını karşılaştırmalı olarak incelemektir. Çalışmaya bütünce olarak seçilen yapıt, Türkçe’den Fransızcaya çok fazla yapıt kazandırmış çevirmen Pierre Bastin tarafından ‘La Ville aux Rues Où Passaient Les Bateaux’ adıyla aktarılmıştır. Kuramsal kısımda Venuti’nin The Translator’s Invisibility: A History of Translation (1995) adlı yapıtında ele aldığı çevirmenin “görünürlüğü/görünmezliği” kavramında ve bu kavramlarla ilişkilendirdiği “yerlileştirme”/“yabancılaştırma” çeviri stratejilerinden bahsedilecektir. Kültürel çeviri kavramı ve çeviride kültürel unsurların aktarımındaki zorluklar anlatılacak, kültürel unsurların aktarımından sorumlu çevirmenin görünmezliği kavramı ‘öznenin merkezsizleşmesi’ kavramıyla betimlenecektir. Çalışmanın uygulama kısmında, kaynak metinde belirlenen kültürel unsurlardan kişi, yer isimleri ve lakaplar karşılaştırmalı olarak yerlileştirme, yabancılaştırma stratejileri ışığında incelenecek, çevirmenin kararlarına alternatif öneriler sunulacaktır. Çevirmenin yazınsal, anlamsal, kültürel kaybı engellemek için her iki stratejiyi de benimsediği örnekler üzerinden anlatılacaktır. ]]> <![CDATA[It cannot be denied that the concept of culture is the most frequently used concept in both academia and social life in today's world and that everyone has a descriptive idea. Because when we review our daily life, culture is everywhere and it shapes the identity of a society and the individual. Culture, which can be called the most important of non-linguistic factors in translation, also includes the traditions, language, religion, social, political and economic situation of a society, and even the perspective of the self. In this context, the fact that every society has a different cultural structure has been the starting point for social scientists to study. In translation, the phenomenon of culture, which is a non-linguistic factor, turns into a problematic and takes us to the approach of how cultural elements are translated or translated. The aim of this study is to analyze the correspondences of the cultural elements in the story of Füruzan, one of the important female writers of Turkish literature, in ‘Sokaklarından Gemilerin Geçtiği Kent’ in a French translation. The work chosen as a whole was transferred as an ‘La Ville aux rues où passaient les bateaux’ by the translator Pierre Bastin, who brought many works from Turkish to French. In the theoretical part, Venuti's The Translator’s Invisibility: In his work A History of Translation (1995), the concept of the visibility / invisibility of the translator he discusses and the localization / alienation translation strategies associated with these concepts will be discussed. The concept of cultural translation and difficulties in the transfer of cultural elements in translation will be described, and the concept of invisibility of the translator responsible for the transfer of cultural elements will be described as the decentralization of the subject. In the application part of the study, individuals, place names and nicknames, which are among the cultural elements determined in the source text, will be examined comparatively in the light of localization and alienation strategies and alternative suggestions will be presented to the translator's decisions. It will be explained through examples that the translator adopts both strategies to prevent literary, semantic and cultural loss. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43168 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[875-887]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/957 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Abdullah Harmancı’nın Hikâyelerinde Konya]]> <![CDATA[Konya in the Stories of Abdullah Harmancı]]> <![CDATA[Özgür GEDİKLİ]]> <![CDATA[Türk Edebiyatı, Abdullah Harmancı, Konya, Bellek, Mekân]]> <![CDATA[Turkish Literature, Abdullah Harmancı, Konya, Memory, Place]]> <![CDATA[Merkezileşen mekânlardaki seçkinler, kültürel egemenliği ellerine alarak bulundukları yeri, karar ve kanaat merkezi yaparak çevreleriyle hiyerarşik bir ilişki oluşturmuşlardır. Türk Edebiyatı’nda da İstanbul; fetihle birlikte şairleri, bilginleri vb. kendine çekerek merkezileşmiş aydınların bakış açılarını tayin edici bir rol oynayarak edebiyatımızda taşra kavramının oluşmasına sebep olmuştur. İstanbul’un istisnalar dışında edebi metinlerde tek mekân olmasında edebiyatçıları birçok alanda cezbetmesi yatar. Milli Mücadele’yle birlikte Ankara’ya gelen aydınlar Anadolu’yu görüp tanımış ve Anadolu’da geçen eserler yazmışlardır. Cumhuriyetle birlikte bu süreç hızlanmış günümüzde teknolojik gelişmelerle birlikte merkez-taşra kavramları ortadan kalkmıştır. Anadolu’da yaşayan birçok yazar yaşadığı yeri ve o yerin mahalli unsurlarını eserlerine yansıtmıştır. Abdullah Harmancı da bu yazarlardan biridir. O, hikâyelerinde Konya’yı mekân olarak kullanmış ve Konya’nın mahalli unsurlarını yansıtmıştır. Konya’da doğan sanatçı çocukluğunun bir kısmını ve gençliğini burada geçirmiş o yıllara ait izlenimlerini hikâyelerinde yansıtarak, daha önce Ahmet Hamdi Tanpınar ve Tarık Buğra’nın eserlerinde yer verdiği Konya'yı şehir olarak Türk öykücülüğüne kazandırmıştır. Abdullah Harmancı, Mahalle Mektebi dergisindeki yazısı “Konya Benim İçin Şeker’dir”de bu şehre ve Şeker Mahallesi’ne verdiği önemi ve bu mekânların kendisi için ne ifade ettiğini, bunların belleğinde bıraktığı izlenimlere hikâyelerinde yer vermiştir. Konya’daki birçok mekân onun bireysel belleğini hareket geçirir. Yazarın öykü karakterleri çoğunlukla Konya şehriyle bağıntılıdır ve otobiyografik özellikler gösterir. Bu makalede de Abdullah Harmancı’nın kitaplaşmış hikâyelerindeki Konya’nın mekân olarak ve mahalli unsurlarıyla eserlerine nasıl yansıtıldığı ortaya konulacaktır.]]> <![CDATA[The elites in the centralized spaces have formed a hierarchical relationship with their environment by taking the place of their cultural sovereignty and by making a decision and opinion center. Istanbul in Turkish Literature; he played a role in determining the perspectives of the centralized intellectuals and caused the formation of the provincial concept in our literature. with conquest, poets, scholars, etc. by attracting himself. The fact that Istanbul is the only place in literary texts, attracts literary writers in many areas, with exceptions. The intellectuals who came to Ankara with the War of Independence saw and recognized Anatolia and wrote the works in Anatolia. This process has accelerated with the Republic, and today, with the technological developments, the concepts of center-country have disappeared. Many authors living in Anatolia have reflected the place they live in and the regional elements of that place in their works. Abdullah Harmancı is one of these writers. He used Konya as a place in his stories and reflected the local elements of Konya. The artist born in Konya reflected some of his childhood and youth in his stories, reflecting the impressions of those years and brought Konya to the Turkish Literature as a city, which was previously pass in the works of Ahmet Hamdi Tanpınar and Tarık Buğra. Abdullah Harmancı, in his article in the Mahalle Mektebi magazine, "Konya is Sugar for Me", has included the importance he gives to this city and Şeker Mahallesi and what these places mean for him, and the impressions he left in their memories in his stories. Many places in Konya move his individual memory. The story characters of the author are mostly related to the city of Konya and show autobiographical features. In this article, it will be explained how Konya, which is in the book stories of Abdullah Harmancı, is reflected to his works as a place and with local elements.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42872 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[713-725]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/958 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Deyimlerde Yer Alan Dokuz ve Kırk Sayılarına Anlam Temelli Bir Yaklaşım]]> <![CDATA[A Meaning-Based Approach To The Nine And Forty Number In The Idioms]]> <![CDATA[Melike SOMUNCU]]> <![CDATA[Deyimler, dokuz, kırk, Türk kültürü, anlam, eşdizimlilik.]]> <![CDATA[Idioms, nine, forty, Turkish culture, meaning, collocations.]]> <![CDATA[İnsanların duygu ve düşüncelerinin yansıtılmasında kullanılan göstergelerden biri de sayılardır. Sayıların anlam çizgileri milletlerin gelenekleri, görenekleri, kültürleri ve dinî inanışları sonucunda şekillenmiştir. Türk kültüründe ve inanışında sayılar her zaman önemli bir konumdadır. Öyle ki Türk mitolojisinde bazı sayılar kutsal bir nitelik taşır. Ayrıca bazı sayıların çok özel anlamları bulunmaktadır. Türkiye Türkçesi deyim ve atasözlerinde yer alan dokuz ve kırk sayısında da hem taşıdıkları anlam değeri hem de bu iki sayı arasındaki eşdizimlilik çizgisi çok dikkat çekici bir husustur. Bu makalede dokuz ve kırk sayılarının yer aldığı deyimler taranmak suretiyle tespit edilmiştir. Dokuz ve kırk sayılarının tespit edildiği bu deyimlerin sözlük anlamları Güncel Türkçe Sözlük başta olmak üzere diğer deyim sözlüklerinden de yararlanarak sunulmuştur. Daha sonra anlam boyutu açısından dokuz ve kırk sayıları açıklanmıştır. Aynı anlam mekanizmalarına sahip deyimlerin anlamsal yönleri detaylandırılmıştır. Dokuz ve kırk sayılarının var olduğu sözdizimindeki diğer dil birlikleri ile ilişkileri metin bağlamında ele alınmıştır. İnceleme kapsamındaki deyimlerdeki dokuz ve kırk sayılarının hem birbirleriyle hem de diğer sayılarla olan eşdizimlilik çizgileri sunulmuştur. Eşdizimli yapılar içerisinde deyimler ve atasözleri, iki ya da daha fazla kelimenin sıklıkla birlikte kullanım sahasında bulunmaktadırlar. Deyimler ve atasözlerinin bu kullanım sahaları onlara esnek bir boyut kazandırmıştır. Bu esnek yapı deyimlerde yer alan dokuz ve kırk sayılarının başka sayılarla yer değiştirmeleri açısından daha kolay bir dinamizme sahiptir. Bu yüzden deyimlerdeki kelimelerin metin bağlamı içerisindeki anlam alanlarını belirlemede eşdizimlilik çizgisinin önemli bir yeri vardır. Kültürel bağlamından da ayrılmadan açıklanan deyimlerdeki dokuz ve kırk sayılarının anlamsal uyumları ve mesajları eşdizimliliğin bir kolu olan anlam temelli yaklaşım ile irdelenmiştir. ]]> <![CDATA[Numbers are one of the indicators used in reflecting people's feelings and thoughts. The lines of meaning of numbers have been shaped by the traditions, traditions, culture and religious beliefs of the nations. Numbers are always in an important position in Turkish culture and belief. In fact, in Turkish mythology, some numbers have a sacred quality. Also, some numbers have very special meanings. Turkey Turkish idioms and proverbs located in both the number forty nine and values that they carry both collocations line between these two numbers is the most striking aspect. In this article, idioms containing the numbers nine and forty were determined by scanning. The dictionary meanings of these idioms, in which nine and forty numbers are determined, are presented by taking advantage of other Turkish dictionary dictionaries, especially the current Turkish dictionary. Then nine and forty numbers are explained in terms of meaning dimension. The semantic aspects of idioms with the same meaning mechanisms are detailed. Nine and forty numbers and other language associations in the syntax are discussed in the context of the text. The collocation lines of the nine and forty numbers in the statements included in the review are presented both with each other and with other numbers. In collocations, phrases and proverbs are often used together in two or more words. Therefore, they take a more flexible approach. This flexible structure has an easier dynamism in terms of being replaced by other words. Therefore, collocations have an important place in determining the meaning areas of the words within the context of the text. The semantic harmony and messages of the nine and forty numbers in the idioms that are explained without leaving their cultural context are examined with the meaning-based approach, which is a branch of collocation.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42811 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[805-818]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/959 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Metindilbilimden Görüntüdilbilimine Geçiş]]> <![CDATA[Transition From Text Linguistics To Pictorial Linguistics]]> <![CDATA[Hülya AŞKIN BALCI]]> <![CDATA[Metindilbilim, görüntüdilbilimi, internet, dijitalleşme, dil]]> <![CDATA[Text linguistics, pictorial linguistics, internet, digitalization, language]]> <![CDATA[İletişim olaylarındaki gelişmelerin yanı sıra metinlerin özelliklerini inceleyen metindilbilim konusunda da yeni gelişmeler meydana gelmektedir. Son zamanlarda metin kullanıcıları olarak birçok iletişim biçimleri ile karşı karşıya kalmaktayız. Özellikle medyada yeni etkileşim çeşitleri, hatta bazı özel ve yeni metin türleri farklı şekillerde karşımıza çıkmaktadır. Medyada görülen bu karışık ifadeler ve farklılıklar iletişimin rutin yapısından uzaklaşarak yavaş yavaş resmi bir bakış açısı haline gelmiştir. Birbirleriyle birleştirilen sözcükler farklı metin içerikleri ve kurallarına göre yeni yapılara dönüştürülmektedir. Hipermetinler, televizyon yayınları, radyo programları, basın metinleri, dijital ve görsel-işitsel sunumlarla sürekli olarak alıcıların ilgisine göre calı tutulmaya çalışılarak dil, görüntü, ses ve müzik gibi farklı yöntemlerin etkileşimi, tüm kitle iletişim araçlarındaki metinlerin temelini oluşturur hale gelmiştir.Günümüzün iletişim yelpazesi, yayıncı tarafından bilinçli bir şekilde hazırlanan, dil, görüntü, grafik, renk, yazı tipleri, medya ortamını etkileyen metin türü ve alıcı grubun iletişimsel-işlevsel özgünlüğüne hitap eden metin yapılarına dönüşmüştür. Böylece metinler sadece dil aracılığıyla ve harflerle değil aynı zamanda jestler, yüz ifadeleri, resimler, sözlü yapılar, tipografi, animasyon gibi başka karakter ve özelliklerle de hayat bulmaktadır. Bugüne kadar yerleşik olan kavramlardan bazılarının terk edilmesi, geri kalanının ise dönüştürülmesi neticesinde kısa zaman içinde herkesin hayatına giren internetle her bir farklılık, yenilik ve kullanımlar birey ve toplum yaşamında değişik etkiler meydana getirmiştir. Bu süreçte medyanın etkileşim kavramından çıkardığı anlam çerçevesinde dijital dil görüntülerinin internet kullanıcıları tarafından farklı şekillerde yorumlanan statik veya animasyonlu görüntülere göre düzenlendiğini sıkça görmekteyiz. Bu farklılıklara göre dil, imge, simge ve metinleri inceleyen farklı dilbilim dallarından söz edilmeye başlanmıştır. Genellikle konular bazen yaratıcı, bazen düşündürücü, bazen de esprili, alaycı bir biçimde değiştirilerek internet üzerinden farklı şekillerde ön plana çıkan şekiller ve metinler dikkat çeker hale gelmiştir. Kitle iletişim araçlarındaki bu eğilimleri ve dijital tüm gelişmeleri metindilbilimin ne ölçüde izlediği veya incelediği sorusu sıkça sorulmaya başlanmıştır. Bu tür özelliklerin varlığı doğrultusunda görüntüdilbilimi adında yeni bir dilbilim alanı ortaya atılmıştır. Biz de bu çalışmamızda bu iki dilbilim alanına özgü özellikleri ve farklılıkları ortaya koymaya çalışacağız.]]> <![CDATA[New developments are taking place for text linguistics, which examines the texts in these communication events, as well as individuals who communicate about communication, discussion and information transfer in the running of daily life. As text users, we come across many forms of communication in media patterns and we encounter new types of interaction, even some special and new text features. Mixed expressions and differences, especially in the media, move away from the routine structure of communication and gradually become the norm of communication with an official perspective. Words that can be combined with each other are created according to different text contents and rules. Hypertext, television broadcasts, radio programs, press texts are constantly shaped by the interest of the buyers with digital and audio-visual presentations. Thus, the interaction of different methods such as language, image, sound and music forms the basis of the texts in all mass media. Today's communication spectrum is transformed into a text structure that is consciously prepared by the publisher, with language, image, graphics, color, fonts, the type of text that affects the media environment, and the distinctive originality of the receiving group within the framework of the communicative-functional text. Thus, texts come to life not only through language and letters, but also with other characters and features such as gestures, facial expressions, typography, pictures, verbally, typography, animation. As a result of the abandonment of some of the concepts that have been established to date, and the rest of them, every difference, innovation and usage creates different effects in the life of the individual and society with the internet, which has entered in everyone’s life in a short time. In this process, digital language images are based on static or animated images interpreted by internet users in different ways within the meaning of media from the concept of interactivity. According to these differences, different linguistics branches have begun to be examined that examine language, image and texts. Generally, the topics are sometimes creative, sometimes thought-provoking, sometimes humorous, cynical, and the forms and texts that stand out in different ways on the internet attract attention. The question of the extent to which linguistics monitors or examines these trends in mass media and all digital developments has begun to be asked frequently. In line with the existence of such features, a new linguistics field called pictorial linguistics has been introduced. In this study, we will try to reveal the characteristics and differences of these two linguistics.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42809 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1621-1634 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/960 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[KÜLTÜRLERARASI ETKİLEŞİMDE RUSÇA DEYİMLERİN KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ ]]> <![CDATA[COMPARATIVE ANALYSIS OF RUSSIAN IDIOMS IN INTERCULTURAL INTERACTION]]> <![CDATA[Özge BARUT]]> <![CDATA[Deyimler, Etimoloji, Rus kültürü, farklılıklar, benzerlikler]]> <![CDATA[Idioms, Etymology, Russian culture, differences, smilarities]]> <![CDATA[Geçmişten günümüze gelen süre içerisinde yaşanılan sosyal, ekonomik, kültürel, politik vb. birçok olayın etkisiyle ortaya çıkan ve farklı anlamlar kazanan kelimelerin ve söz öbeklerinin oluşturduğu kalıplaşmış ifadeler olan deyimlerin kullanımı yaşamımızın her alanında anlatımın daha güçlü kılınması ve ifadelerin gereken etkiyi yaratması açısından büyük rol oynamaktadır. Deyimler duygu ve düşüncelerimizin dildeki yansıması olarak ortaya çıkar ve ifade gücümüzü zenginleştirerek söylenen ifadeyi daha güçlü kılmayı sağlar. Özellikle de edebiyat ve politika alanında yazarlar ve politikacılar yazılarında ve konuşmalarında ifadeleri daha etkili bir biçimde kullanmak için sıkça deyimlere başvurmakta ve deyimleri kullanarak anlatılmak istenen duyguyu istenilen etkiyi yaratarak karşı tarafa aktarabilmektedir. Bu araştırmada Rusça ve Türkçe deyimlerin dilbilgisi açısından farklı olmalarına rağmen benzer özelliklere de sahip oldukları, Eski Slavca ve Yunan mitolojisinden Rusçaya geçen deyimlerin oluşum hikayelerinin deyimlerin öğrenilmesinde oldukça etkili ve kalıcı bir öğrenim aracı olduğu vurgulanmıştır. Deyimlerin incelenmesinde kaynak taraması yapılırken deyimlerin etimolojik kökenini bilmenin günümüzdeki kullanımlarını anlamada ve yorumlamada ne kadar yol gösterici olabileceği vurgulanarak deyimlerin ortaya çıkış sürecinin incelenmesinde kökenlerine inilmesinin gerekliliğine dikkat çekilmek istenmiştir. Bu çalışma deyimleri çözümlerken Rus edebi eserleri, kutsal kitaplar ve Rus basını gibi farklı bakış açılarına sahip alanlarda deyimleri oluşturan söz öbeklerini hem etimolojik hem de yapısal özellikleriyle bir bütün içinde ele almıştır. ]]> <![CDATA[Social, economic, cultural, political etc. experienced in the period from the past to the present. The use of idioms, which are the stereotypical expressions of words and phrases that have emerged under the influence of many events and have different meanings, plays a big role in making expressions stronger in all areas of our lives and the expressions have the necessary effect. Idioms emerge as the reflection of our feelings and thoughts in the language, and enrich our expressive power, making it more powerful. Especially in the field of literature and politics, writers and politicians frequently use idioms to use expressions more effectively in their writings and speeches, and can use the idioms to convey the desired emotion to the others by creating the desired effect. In this study, it was emphasized that although Russian and Turkish idioms are different in terms of grammar, they also have similar features, and the formation stories of idioms from Ancient Slavic and Greek mythology are very effective and permanent learning tools in learning idioms. While examining the idioms, it was aimed to draw attention to the necessity to go down to the origins of the idioms in the process of emergence of the idioms by emphasizing how guiding the understanding of the etymological origin of the idioms in understanding and interpreting the current uses. This study has dealt idioms in all with both etymological and structural features while analyzing idioms in different fields such as Russian literary works, scriptures and Russian press, which have different points of view. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42785 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1063-1074]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/961 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[On Moralistic Approaches in Mirza Jalil’s Dramas]]> <![CDATA[Mirza Celil’in Tiyatro Eserlerindeki Ahlâkî Yaklaşımlar Üzerine]]> <![CDATA[Taşkın İŞGÖREN]]> <![CDATA[Azerbaycan Edebiyatı, Celil Memmedkuluzâde, Tiyatro edebiyatı, Ahlâk yasaları, Azerbaycan]]> <![CDATA[Azerbaijani Literature, Jalil Mammadguluzageh, Drama, Moral Codes, Azerbaijan]]> <![CDATA[Mirza Celil olarak da tanınan Celil Mehmetkuluzade, Azerbaycan edebiyatının modernleşme dönemindeki en etkili ve üretken yazarlarından biridir. Azerbaycan edebiyatının modernleşme sürecinde “Molla Nasreddin” dergisiyle ses getiren çalışmalara imza atan Mirza Celil, bu dergi sayesinde Müslüman-Türk halklarının yaşadığı geniş bir coğrafyada tanınmıştır. Yazar, “Molla Nasreddin” dergisi yanında “Kaspi”, “Şərqi-rus” ve “Yeni Yol” gibi gazetelerde de yazmıştır. Hikâye, tiyatro, satirik şiir, deneme, mektup ve anı türünde eserler kaleme alan yazar, birtakım çevirilere de imza atmıştır. Mirza Celil, Azerbaycan toplumuna sunduğu entelektüel katkılarıyla, zamanının önde gelen yazarlarından biri olarak kabul edilir. Eserlerinde sosyal ve siyasi meseleleri sorgulayıp eleştirdiği için zor zamanlar da geçirmiştir. Mirza Celil, sadece sanat için yazan bir edip olmaktan ziyade; toplum için yazan bir entelektüeldir. Bu yüzden, içinde yaşadığı toplumun gerçekleri eserlerinde önemli bir yer tutar. Eserleri, Çarlık Dönemi ve Sovyet Dönemi olmak üzere iki ana dönemde ele alınabilir. Bu makalede, Mirza Celil’in tiyatro eserleri, toplumundaki ahlâk kodları açısından ele alınmış ve kendisinin toplumdaki ahlâk yasalarına ilişkin duruşu incelenmiştir. Nitekim Mirza Celil, edebi eserlerinde ve kültür sanat yazılarında Azerbaycan’daki geleneksel ahlâkı eleştiren en önemli sanatçılardan biridir. Bu çalışmada yazarın bütün tiyatro eserleri incelenmiş; sosyolojik ve tarihi eleştiri yöntemleri kullanılmıştır. Yazarın hayatı ve döneminin sosyal ve siyasi durumuna ilişkin gerçekler de dikkate alınmıştır. Dolayısıyla yazarın diğer eserlerine de müracaat edilmiştir.]]> <![CDATA[Jalil Mammadguluzadeh, also known as Mirza Jalil, was one of the most prolific and efficient writers in the modernization period of Azerbaijani literature. He created a literary movement with his magazine “Molla Nasraddin” (ملانصرالدین) during the modernization process of Azerbaijani literature. He also gained a widespread reputation as the founder of the magazine, in a wide range of areas where Turkish and Muslim peoples lived. Mirza Jalil, except for “Molla Nasraddin”, wrote for some newspapers like “Kaspi”, “Şərqi-rus” (Eastern-Russian) and “Yeni Yol” (New Way). Mirza Jalil was ahead of his time with what he did in Azerbaijani society. He was a writer who questioned and criticized social and political issues in his works. So he sometimes experienced unpleasant and difficult times because of his works. He was rather an intellectual who wrote for society than a literary man who wrote only for art. So since Mirza Jalil was very keen on social improvement the facts of the society he lived in had an important place in his literary works. His works can be classified in two periods: The Tsarist period and The Soviet period. In this article, the dramas of Mirza Jalil have been treated in terms of the moral codes in his society, Azerbaijan. Mirza Jalil was one of the most important figures who criticized traditional morality in Azerbaijan. In this article, sociological and historical criticism have been taken into account. The facts about Mirza Jalil’s life and social situations of his time were examined and the context in which he wrote has been considered and evaluated.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42757 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[727-737]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/962 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Simultane Çeviride Bilginin Bütünleyiciliği]]> <![CDATA[Knowledge Complementarity in Simultaneous Interpreting ]]> <![CDATA[Özge BAYRAKTAR ÖZER]]> <![CDATA[Sözlü çeviri çalışmaları, sözlü çevirmen eğitimi, dilsel bilgi, dil dışı bilgi, simultane çeviri, alan bilgisi, sözcük bilgisi]]> <![CDATA[interpreting studies, interpreter training, linguistic knowledge, extralinguistic knowledge, simultaneous interpreting, subject knowledge, word knowledge]]> <![CDATA[Simultane çeviri öncelikli olarak hem dilsel hem de dil dışı bilgiyi gerektiren sözlü anlatıma dayanmaktadır. İki farklı bilgi türü olarak sınıflandırmalarına karşın, dilsel ve dil dışı bilgi birbirine bağlı ve birbirini doğal olarak tamamlayan etmenlerdir. Bu doğal bütünleyicilik sayesinde, sözlü çevirmenler dilsel veya dil dışı bilgi eksikliğini diğer bilgi türü ile belirli ölçüde telafi edebilir. Ancak, çevrilecek konuşmada bazı bilinmeyen kelime ya da konularla karşılaşmak, özellikle sözlü çevirmen adayı öğrencilerde anlama sürecini sekteye uğratarak çeviri kalitesini düşürebilmektedir. Simultane çeviride dilsel ve dil dışı bilgi arasındaki bütünleyiciliği incelemek amacıyla, bu çalışmada tek gruplu öntest/sontest araştırma yöntemi uygulanmıştır. Çalışmanın örneklemini oluşturan on altı sözlü çeviri öğrencisi iki farklı teknik konuşmayı çevirmiştir. Konuşmalardan biri çok sayıda bilinmeyen kelime içerirken, diğer konuşma öğrencilerin aşina olmadığı bir konuda yapılmıştır. Öntestin ardından, tüm katılımcılara söz konusu bilgi bütünleyiciliği ile ilgili eğitim verilmiş ve bu eğitimin ardından sontest uygulanmıştır. Çalışmanın sonuçlarına göre, öntest sırasında katılımcılar dilsel bilgi eksikliklerini dil dışı bilgileriyle tamamlayabilmiş, ancak dil dışı bilgi eksikliklerini dilsel bilgi ile tamamlayamamıştır. Verilen eğitim sonunda ise, katılımcılar her iki bilgi türünü de eşit biçimde tamamlayabilmiştir. Bu çalışmada elde edilen istatistiki veriler, sözlü çeviri eğitiminde terminoloji/kelime bilgisi ve alan bilgisi çalışmalarının yanı sıra, dilsel ve dil dışı bilgi arasındaki doğal bütünleyicilik konusunda da çalışmalar yapılması gerektiğini göstermektedir.]]> <![CDATA[Simultaneous interpreting is initially based on verbal discourse which requires both linguistic and extralinguistic knowledge. Despite the categorization of two different knowledge types, linguistic and extralinguistic knowledge are two inter-dependable and complemental factors. It is possible for interpreters to overcome the lack of linguistic and/or subject knowledge through this natural complementarity to some extent. However, encountering some unknown words or subjects may hamper the comprehension stage and reduce the interpreting quality, particularly among student interpreters. To investigate the complementarity between linguistic and extralinguistic knowledge in simultaneous interpreting, a single group pretest/posttest research design was used in this study. The participants of the study, sixteen interpreting students, interpreted two different technical speeches, one involving unknown words and the other one delivered on an unfamiliar subject. Following the pre-test, training was offered to all participants on natural knowledge complementarity and the effect of the training was investigated with a post-test. The results of the study indicate that, prior to the training on the complementarity, the participants were capable of complementing the lack of linguistic knowledge with extralinguistic knowledge, yet not vice versa. The training offered helped participants to equally complement their lack of knowledge. The statistical data obtained in this study indicate that practices on complementarity between linguistic and extralinguistic knowledge should be applied in interpreter training along with terminology/word knowledge and subject knowledge practices.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42689 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1101-1113]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/963 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Gökubbe Altında Esrarlı Sesler: Bir İslamcı Şairin Poetikası]]> <![CDATA[Mysterious Sounds Under the Firmament: Poetic of A Islamic Poet]]> <![CDATA[Özgür GEDİKLİ]]> <![CDATA[Türk Dili ve Edebiyatı, Poetika, Mehmet Atilla Maraş, Şiir, Yeni İslamcı Akım ]]> <![CDATA[Turkish Language and Literatüre, Poetica, Mehmet Atilla Maras, Poetry, New Islamist Current]]> <![CDATA[İlk defa Aristotales tarafından kullanılan, Yunanca po(i)tikos fiilinden türetilen poetika önceleri estetiğe yakın bir anlamda bütün sanatların kurallarını kapsayacak şekilde kullanılmış daha sonraları ise şiir üzerine teorileri ifade etmeye başlamıştır. Batı’da poetika Eflatun’la başlamış, Aristo’yla derli toplu hâle gelip bütün sanat dallarını kapsayan bir disiplin olmuş, yirminci yüzyılla birlikte akımlar ve yapısalcı eleştirmenlerin metinleriyle farklı türlerde özerkleşmeye başlamıştır. İslam dünyasında ise Farabi, Kindi vb. isimler Aristotales’in eserinden haberdar olmuş poetika üzerine çalışmalar yapmıştır. Türk edebiyatında ise İslamiyetin etkisiyle tasavvufa dayanan poetik bir yapı oluşmuş ve bu şiir metafizik bir karakterle ilahî gerçekliği yansıtmayı temel prensip edinmiştir. Bu anlayış Ahmet Haşim’le birlikte kırılmış ve Cumhuriyette edebi toplulukların düşüncelerini yansıtan poetikaların yanı sıra bireysel poetikalar da öne çıkmıştır. Bunlarda kavram şiire dair teorik yazı ve yapıtları ifade edecek şekilde kullanılmış ve şiire dair tanımlar, meseleler, tartışmalar, yapı, dil, okuyucu, vezin gibi kuramsal her şey poetikalarda ele alınmıştır. Cumhuriyet Dönemi “Yeni İslamcı Akım”ın şairlerinden Mehmet Atilla Maraş gelenekten ve dinî değerlerden beslenen şiirleriyle edebiyatımızda önemli bir yere sahiptir. Şair sadece şiir yazmakla kalmamış siyasî, kültürel ve sosyal alanlarda önemli görevler üstlenerek çok yönlü kişiliğini ortaya koymuş; kişiliğinin şiirine yansımalarını ve şiir üzerine düşüncelerini konuşmalar, deneme kitapları, kendisiyle yapılan söyleşiler, şiirleri ve dergilerde yayınlanan yazıları vasıtasıyla dile getirmiştir. Ancak bu yazılar ve konuşmalar şairin poetik düşüncelerini ortaya koysa da dağınık hâldedir. İşte bu makalede Mehmet Atilla Maraş’ın yazı ve konuşmaları derlenip toparlanarak poetikası; şair, şiir ve okuyucu ekseninde tespit edilmeye çalışılacaktır. ]]> <![CDATA[First used by Aristotales and derived from the Greek po(i)tikos verb, poetics was first used to cover the rules of all arts in an aesthetic sense, and later began to express theories on poetry. In the West, poetics began with Eflatun, became a collective discipline with Aristotle and encompassed all branches of art, and with the twentieth century it began to become autonomous in different types with currents and texts of structuralist critics. In the Islamic world, Farabi, Kindi, etc. The names have been aware of the work of Aristotales and made studies on poetics. In Turkish literature, with the influence of Islam, a poetic structure based on Sufism has been formed and this poetry has adopted the basic principle of reflecting divine reality with a metaphysical character. This understanding was broken with Ahmet Haşim and individual poetics as well as poetics reflecting the thoughts of the literary communities in the Republic. In these, the concept was used to express the theoretical writings and works of poetry, and everything about poetry such as definitions, issues, debates, structure, language, reader, meter was discussed in poetics. Mehmet Atilla Maras, one of the poets of the New Islamist Current in the Republican Period, has an important place in our literature with his poems nourished by tradition and religious values. The poet has not only limited himself to writing poetry, but has also taken on important roles in political, cultural and social fields. This multi-faceted personality is reflected in his poems and his thoughts on poetry are openly expressed through speeches, essays, conversation made with him, poems and articles published in magazines. However, although these writings and speeches reveal the poetic thoughts of the poet, they are scattered. In this article, Mehmet Atilla Maraş's poetics will be compiled and collected in the poet, poem and reader headlines.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42194 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1185-1199]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/964 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Modern Kentin Çağrısı: “Terziler Geldiler” Şiirine Hermeneutik Bir Yaklaşım]]> <![CDATA[Call of the Modern City: A Hermeneutic Approach to the Poetry “Terziler Geldiler”]]> <![CDATA[Ercan AKÇORA]]> <![CDATA[Şiir, İkinci Yeni, Turgut Uyar, Kent, Terziler Geldiler]]> <![CDATA[Poetry, İkinci Yeni, Turgut Uyar, City, Terziler Geldiler]]> <![CDATA[Edebî şubeler içinde soylu bir konumda bulunan şiir, hem Türk edebiyatında hem de dünya edebiyatında gözde olan bir türdür. Hemen her konuda yazılan şiir, sevinci, hüznü, yalnızlığı, bunalımı, iç hesaplaşma gibi çeşitli duyguları ve ruhsal durumları kendine özgü bir şekilde işlemesiyle de epeyce farklılık arz etmektedir. Köklü bir şiir geçmişine sahip olan Türk edebiyatının modern dönem sonrası edebî verimine bakıldığında, şiirin muteber konumunu sürdürdüğü, zaman ve zeminden kaynaklı değişimler yaşadığı, fakat dönemsel koşullara da kendini uyarladığı görülmüştür. Türk edebiyatında önemli bir kavşak noktası olan İkinci Yeni, bu değişim ve dönüşümün belirgin bir şekilde yaşandığı bir şiir hareketi olarak ortaya çıkar. Turgut Uyar, İkinci Yeni Şiirinin en özgün ve aykırı şairlerinden biridir. Şehirleşme olgusunun insan tabiatında yarattığı tahribat, yalnızlaşma ve bunalım olgusunun şiir düzleminde kazandığı metaforu zengin imgelem dünyasıyla dile getirir. Modern çağın değerler düzeninin şekillenmesinde siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel etmenlerin önemli bir rolü vardır. İkinci Yeni Şiirinin içinde doğduğu ortamı düşündüğümüzde söz konusu etmenlerin olumlu ve olumsuz yönlerinin olduğu görülür. İnsanın kendine ve yaşadığı dünyaya karşı anlamsız, karamsar tavrı İkinci Yeni şairlerinin hemen hepsinde görülen bir durumdur. İnsanın kendi özüne yabancı yeni bir ruh hali ile anlamsızlık ve kaçış psikolojisine girmesi, sözü edilen olumsuzluğun bir yüzü iken, öte yandan şiir açısından bakıldığında bu durum şiir evreninin ve anlam dünyasının olanaklarını genişletmiş, onu yeni bir mecraya taşımıştır. Yaşadığı mekânın ruhunu içsel sıkıntıları ile bütünleştirememiş bireyin çaresizliği ve kaçışı Uyar’ın “Terziler Geldiler” şiirinin önemli izleklerinden biridir. Turgut Uyar, modernleşme olgusunun sancılarını yeni bir anlam ve tarz arayışı içinde verirken şiir dünyasında yeni bir kanon yaratabilmiş ender şairlerdendir.]]> <![CDATA[Poetry, which has a noble position among literary branches, is a genre that is popular both in Turkish and world literature. The poem written on almost every subject differs considerably in its unique way of processing various emotions and mental states such as joy, sadness, loneliness, depression, internal reckoning. Looking at the post-modern literary productivity of Turkish literature, which has a long history of poetry, it is seen that poetry maintains its valid position, has experienced changes due to time and ground, but also adapted itself to periodic conditions. Second New, which is an important crossroads in Turkish literature, emerges as a poetry movement in which this change and transformation is experienced clearly. Turgut Uyar is one of the mostoriginal and contra dictorypoets of the Second New Poetry. He expresses the metaphor gained by the phenomenon of urbanization on the plane of poetry by the phenomenon of destruction, loneliness and depression created by human nature. Political, social, economıc and cultural factor splay an important role in shaping the order of values of the modern age.When we think about the environment in which the Second New Poem was born, it is seen that the sefactors have positive and negative aspects. The meaningless, pessimistic attitude of man towards himself and the world in which he lives is seen in almos tall of the Second New poets.While entering into the psychology of meanin glessness and escape with a new state of mind alien to itself, while being a face of the negativity mentioned, on the other hand, this situation expanded the possibilities of the universe of poetry and the world of meaning and carried it to a new medium. The desperation and escape of the individual who could not integrate the spirit of the place with the inner problems is one of the important the mes of Uyar's “Terziler Geldiler” poem. Turgut Uyar is one of the rare poets who created a new canon in the world of poetry while searching for the meaning and style of the pangs of modernization.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42123 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1019-1031]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/965 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Şükrü Erbaş’ın Şiirlerinde Ölümün Yalnızlığı: Yas]]> <![CDATA[The Loneliness of Death in Şükrü Erbaş's Poems: The Mourning]]> <![CDATA[Nesrin ÇALIK]]> <![CDATA[Şükrü Erbaş, Şiir, Ölüm, Yas, Psikanaliz.]]> <![CDATA[Şükrü Erbaş, Poem, Death, Mourning, Psychoanalysis.]]> <![CDATA[Şükrü Erbaş (1953-…), 80’li yıllardan bugüne Türk şiirinde, toplumcu gerçekçi çizgisiyle yer alan sanatçılardandır. Sanat hayatına şiirle devam eden şairin, denemeleri de mevcuttur. Erbaş, pek çok ödülün de sahibidir. 1984’te yayımladığı ilk şiirinden bu yana gerek sosyal gerekse bireysel konularda yazdığı eserlerinde, halk ve çağdaş edebiyatın içiçe geçtiği izlenmektedir. Sanatçı, aşk, ölüm, kadın, çocuk, doğa, yalnızlık ve ayrılık gibi temalara, sosyalist realist dünya görüşünü de ekleyerek bugünkü söyleyişine ulaşmıştır. Aile fertlerinden pek çok kişiyi kaybeden Erbaş’ın şiirlerinde işlediği ölüm temasına, 2015 yılında eşi Hatice Erbaş’ın vefatı da eklenmiştir. Bu kaybıyla birlikte şairin son yıllarda yayımladığı eserlerinde ölümü ve ardındaki duyguları sıklıkla işlediği görülmektedir. Ölümle birlikte gelen yas ise, edebî hayatta pek çok sanatçının kullandığı işlevsel temalardan biri olmuştur. Sanatçılar, özellikle yakından bağlı oldukları insanların ölümlerinin ardından acılarını sağaltmak, ölen kişinin hatırasını yaşatmak gibi amaçlarla duygulanımlarını eserlerinde işlemişlerdir. Sanatçının 2015 yılında yayınladığı Yaşıyoruz Sessizce, Kuş Uçar Kanat Ağlar (2017) ve Otların Uğultusu Altında’ da (2018) eşinin ölümünün acısıyla tutulan yasın tüm derinliği hissedilmektedir. Bu doğrultuda çalışmada, Şükrü Erbaş’ın son üç kitabında yoğun olarak işlenen yasın, topluma bakan yönü irdelenerek sosyal hayattaki yeri ve işlevi ortaya konmaya çalışılacaktır. Aynı zamanda yasın şairin bilincindeki yansımalarıyla birlikte maddi dünyasına nasıl aksettiği de aydınlatılacaktır.]]> <![CDATA[Since the '80s, Şükrü Erbaş (1953-…) is one of the artists who took his place in Turkish poetry with a socialist realistic role. He who continues his art life with poetry, also has essays. He also has so many awards. Since his first poem published in1984, It can be seen in his both social and individual works that public and contemporary literature are engaged. The artist has created his wording by adding socialist realist perspective in his art’s theme such as love, death, women, children, nature, loneliness and separation. In recent years, It can be observed that his works published are mostly about death on the thematic structure basis. Mourning caused by death is one of the most used theme that are themed by many artist in literature. Especially after the deaths of the people they are deeply loved to, artists process their feelings in their arts to honour loved ones memories. In Yaşıyoruz Sessizce (2015), Kuş Uçar Kanat Ağlar (2017) and Otların Uğultusu Altında (2018) , the full depth of mourning could be felt through the pain of his wife's death. In this context, the aspect of mourning in social life which has been intensively themed by Şükrü Erbaş in his last three books, will be examined to reveal it’s place in social life and it’s fuction. It will also explain how mourning reflects on the material world with its reflections in the consciousness of the poet.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42113 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[ 639-657 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/966 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ana Dili Kürtçe Olan Öğrencilerin Rusçayı İkinci Yabancı Dil Olarak Öğrenmeleri Üzerine Yapılan Anket Sonuçlarının Analizi: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Van MYO Turizm ve Otel İşletmeciliği ile Turizm Rehberliği Programları Örneği]]> <![CDATA[Analysis of the Results of the Survey Conducted on Students Who Learn Russian as A Second Foreign Language and Whose Mother Tongue is Kurdish: Van Yüzüncü Yıl Unıversity Van Vocational School of Tourism-Hotel Management and Tourism Guidance Programmes Example]]> <![CDATA[Nükhet ELTUT KALENDER]]> <![CDATA[Ana dil (resmi dil), ana dili, Kürtçe, ikinci yabancı dil, Rusça]]> <![CDATA[Mother language (official language), mother tongue (native language) (L1), Kurdish, L3, Russian]]> <![CDATA[Doğu Anadolu Bölgesi’nde bulunan diğer illerde olduğu gibi, Van ilinde de birçok kişi tarafından Kürtçe bilinmekte ve konuşulmaktadır. Kürtçe kendi içerisinde Kurmancî, Soranî, Lorî, Goranî, Zazakî (Kırdkî) olmak üzere lehçelere ayrılmaktadır. Van ilinde ise ana dili Kürtçe olan bireyler Kurmancî lehçesi ile konuşmaktadırlar. Dolayısıyla Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi’nde de oldukça önemli sayıda ana dili Kürtçe olan öğrenci mevcuttur. 2013-2014 Eğitim-Öğretim Yılı Güz Yarıyılı’ndan itibaren Van Meslek Yüksek Okulu bünyesinde Turizm ve Otel İşletmeciliği ile Turizm Rehberliği Programlarında Rusça dersleri seçmeli statüde ikinci yabancı dil olarak okutulmaya başlanmıştır. İlgili programlarda kayıtlı ana dili Kürtçe olan öğrencilerin Rusça ile ana dilleri arasında telaffuz, vurgu, tonlama, kelime ve cümle yapısı bakımından benzerlik kurması neticesinde ana dili Kürtçe olmayan diğer öğrencilerden farklı öğrenme yöntemi geliştirdikleri saptanmıştır. Bu durum bir anket çalışması yapılmasını ve konunun araştırılmasını gerekli kılmıştır. Bu çalışma 2015-2016 Eğitim-Öğretim Yılı’nda ilgili programlara kayıtlı öğrencilere uygulanan anket çalışmasından elde edilen verilerin SPSS programı yardımıyla analizlerinin yapılarak değerlendirilmesi sonucunda ortaya çıkmıştır. ]]> <![CDATA[Kurdish is a widely spoken language spoken in the province of Van, like other cities in eastern region of Turkey. Kurdish has a number of dialects such as Kurmanji, Sorani, Luri, Gorani, Zazaki (Kırdki). Native speakers of Kurdish who lives in Van speaks Kurmanji dialect of Kurdish as their mother tongue. Therefore, there are a significant number native-speaker students of Kurdish at Van Yüzüncü Yıl University . Russian as a second foreign language became an elective beginning from the 2013-2014 academic year fall term in Van Vocational High School of Tourism-Hotel Management and Tourism Guidance Programmes. It is seen that as a result of they interrelated Russian and their native language Kurdish in terms of pronunciation, stress, intonation, word and sentence structure similarities, the native-speaker students of Kurdish who study at the relevant programmes developed different learning techniques compared to other students who aren't native speakers of Kurdish. As a result of this, it became necessary to implement a survey questionnaire and study this situation. This study came out of the review of the data which were collected from the questionnaire applied to the students at relevant programmes during 2015-2016 academic year and analyzed on SPSS. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42081 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[675-694]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/967 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Fatma Aliye Hanım’ın Refet Romanında İlk Dârülmuallimîn ve Maarif-i Umumiye Nizamnamelerinin İzleri ]]> <![CDATA[Traces of Darülmuallimin and Maarif-i Umumiye Ordinances on Ms. Fatma Aliye’s Novel Tıtled Refet]]> <![CDATA[Rabia GÜRBÜZ US]]> <![CDATA[Mehmet ÖZDEMİR]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Fatma Aliye Hanım, Refet, Dârülmuallimîn Nizamnamesi, Maarif-i Umumiye Nizamnamesi]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Ms. Fatma Aliye, Refet, Ordinance of Dârülmuallimîn, Ordinance of Maarif-i Umumiye ]]> <![CDATA[Tanzimat dönemindeki Batılılaşma hareketiyle Osmanlı Devleti’nde eğitim sahasında önemli değişiklikler olmuştur. Özellikle yeni okulların kurulması ve Batılı tarzda eğitimin benimsenmesi gibi birçok yenilik eğitimde yerini almıştır. Tanzimat Dönemi’nin ünlü siyaset ve fikir adamı Ahmet Cevdet Paşa’nın, 16 Mart 1848 yılında açılan ve ilk öğretmen okulu olma özelliği taşıyan Dârülmuallimîn’e müdür olarak atanmasının ardından bir dizi yenilik de planlanmıştır. Bu yeniliklerden biri olan Dârülmuallimîn Nizamnamesi ile bu kurumların işleyişinde düzenlemelere gidilmiştir. Dârülmuallimîn Nizamnamesi’nin yanı sıra, 1857 yılında Maarif-i Umumiye Nezareti kurulmuş ve bir nizamname hazırlanarak eğitim ve öğretimdeki yenileşme hareketleri devam etmiştir. Ahmet Cevdet Paşa’nın kendisi gibi dönemin aydın isimlerinden olan kızı Fatma Aliye Hanım’ın Refet romanında da bu yenileşmenin izlerine rastlanmaktadır. Romanın kahramanı Refet, öğretmen olabilmek için kız öğretmen okulu olan Darülmuallimat’a gitmekte ve burada öğretmenlik için gereken tüm eğitimleri almaktadır. Bu kapsamda Fatma Aliye Hanım’ın kaleme aldığı Refet romanınında baş kahramanın aldığı eğitimin, dönemin önemli okullarından Dârülmuallimînler için yazılmış, bu okulların kurallarını içeren Dârülmuallimîn Nizamnamesi ve dönemin eğitim sistemini düzenleyen kuralların bulunduğu Maarif-i Umumiye Nizamnamesi ile örtüşen yönlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada, nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Romanda inşa edilen eğitim sistemi ile nizamnamelerle tesis edilen sistem arasındaki benzerlik ve/ya da farklılıkların bulunmasına çalışılmıştır. Çalışmanın sonucunda Refet romanında, Dârülmuallimîn Nizamnamesi ve Maarif-i Umumiye Nizamnamesinde yer alan kurallar ve uygulamaların benzerlerine yer verildiği tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[Significant changes occurred in the field of education in the Ottoman Empire with the Westernization movement during the Tanzimat period. Many innovations have taken part in education, especially the establishment of new schools and the adoption of Western-style education. A series of innovations were also planned after the appointment of Ahmet Cevdet Pasha, the famous politician and intellectual of the Tanzimat Period, to Dârülmuallimîn, which was opened on 16 March 1848 and was the first teacher school. With the Ordinance of Dârülmuallimîn, being one of these innovations, arrangements were made in the operation of these institutions. In addition to the Ordinance of Dârülmuallimîn, the Ministry of Education was established in 1857, and a reform was prepared by continuing a regulation. Traces of this innovation are also found in the novel, Refet, of Ms. Fatma Aliye, the daughter of Ahmet Cevdet Pasha, who was one of the intellectual names of her period. The protagonist of the novel, Refet, goes to Darülmuallimat, a girls' school for teachers, and receives all the necessary training for teaching. In this context, it is aimed to determine the similar aspects of the education the heroine received in the novel with “Ordinance of Dârülmuallimîn”, which includes the rules of these schools, and “Maarif-i Umumiye Ordinance”, which contains the rules of the education system of the period. In the study, document analysis method, one of the qualitative research methods, was used. In the novel, it was tried to find similarities and / or differences between the education system built and the system established by regulations. As a result of the study, the rules, practices and information contained in the Ordinance of Dârülmuallimîn and Maarif-i Umumiye Ordinance were found in the novel Refet.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42038 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1261-1274]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/968 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ansichten der StudentInnen zur Verwendung landeskundlicher Elemente im Deutschunterricht ]]> <![CDATA[Students' views on the Use of Information about Landeskunde in German Glasses]]> <![CDATA[Ahmet TANIR ]]> <![CDATA[İkinci yabancı dil olarak Almanca, ülke bilgisi, öğretmen faktörü, aktarılabilirlik, teşvik etme, aydınlatma, farkındalık yaratma, eleştirel düşünme]]> <![CDATA[Landeskunde, Deutsch als zweite fremdsprache, lehrerfaktor, übertragbarkeit, ermutigung, aufklärung, bewusstseinsbildung, kritisches denken]]> <![CDATA[Bu araştırma, ikinci yabancı dil olarak Almanca derslerinde hedef dile ilişkin ülke bilgisi aktarımının öğrenciler tarafından dil öğrenme sürecindeki etkisinin nasıl algılandığı ve anadil ile hedef dil arasında hangi benzerlikler ve farklılıkların ayırt edilebildiğini araştırmayı amaçladı. Araştırmanın katılımcılarını, Türkiye'deki bir devlet teknik üniversitenin Turizm Fakültesi Seyahat İşletmeciliği Bölümü üçüncü sınıf lisans öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmanın verilerini toplamak için, yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşmelerden elde edilen veriler, Braun ve Clarke (2006) tarafından geliştirilen altı aşamalı tema analizi prosedürü uygulanarak analiz edilmiştir.  Bulgular, ülke bilgisi aktarımında öğretmen faktörü, ders içeriklerinin aktarılabilirliği, öğrenmeye teşvik etme ve yanlış bilinen gerçeklerin aydınlatılması ikinci yabancı dil olarak Almanca öğrenme sürecinin başarılı bir şekilde gerçekleştirilmesinde belirleyici faktörler olarak tespit edilmiştir. Bunun yanında, farkındalık yaratma, tasdik etme ve eleştirel düşünme anadil ve hedef dil arasında kültürel farkındalığı yaratan temel unsurlar olarak belirlenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, öğretmen faktörü ülke bilgisi aktarımında dersin yönetiminde, öğrencilerin motivasyonunu yüksek tutmada ve etkili ders materyallerinin tasarımında önemli rol oynamıştır. Etkili ders materyallerinin aktarılabilirliği, öğrencilerin derse olan ilgisinin artmasını ve hedef dile ilişkin dilsel ve kültürel bilgilerin edinilmesini sağlamıştır. Hedef dilin kültürüne ilişkin farkında olan öğrenciler kültürel farklılıklara karşı hoşgörülü olabilme yeteneğine sahip oldu. Diğer bir deyişle, öğrenciler eleştirel düşünebilme yeteneğine sahip olarak, kültürel farklılıklara karşı önyargılardan uzaklaştılar ve onları anlamaya çalıştılar.]]> <![CDATA[Diese Studie befasste sich mit der Untersuchung, wie die Auswirkungen der Übertragung der Landeskunde auf den Sprachlernprozess in Deutsch als zweite Fremdsprache von den StudentInnen wahrgenommen werden und welche Ähnlichkeiten und Unterschiede zwischen der Muttersprache und der Zielsprache unterschieden werden. Die Teilnehmer der Studie waren die StudentInnen der 3. Klasse in der Abteilung für Reisemanagement der Fakultät für Tourismus an einer staatlichen technischen Universität in der Türkei. Um Forschungsdaten zu erhalten, wurden die semi-strukturierten Interviews, eine der qualitativen Forschungstechniken, durchgeführt. Die erhaltenen Daten wurden unter Verwendung eines sechsstufigen thematischen Analyseverfahrens analysiert, das von Braun und Clarke (2006) entwickelt wurde. Die Befunde der Studie zeigen, dass der Lehrerfaktor, die Übertragbarkeit der Kursinhalte, die Ermutigung des Lernens und die Aufklärung der falschen Tatsachen bei der Vermittlung von Landeskunde als Determinanten für die erfolgreiche Umsetzung von Deutsch als Zweitsprachenlernen offenbart wurden. Darüber hinaus wurden Bewusstseinsbildung, Bestätigung und kritisches Denken als bestimmende Faktoren für die Schaffung eines interkulturellen Bewusstseins identifiziert. Die Ergebnisse zeigte, dass der Lehrerfaktor eine wichtige Rolle bei der Übertragung der Landeskunde, bei der Steuerung des Unterrichtsprozesses, bei der Steigerung der Motivation der StudentInnen und bei der Gestaltung effektiver Kursmaterialien. Die Übertragbarkeit effektiver Kursmaterialien erhöhte das Interesse der StudentInnen an dem Kurs und ermöglichte ihnen, sprachliche und kulturelle Kenntnisse über die Zielsprache zu erwerben. StudentInnen, die sich der Kultur der Zielsprache bewusst waren, erlangten die Fähigkeit, kulturelle Unterschiede zu tolerieren. Mit anderen Worten haben sie sich von Vorurteilen gegen kulturelle Unterschiede entfernt und haben es versucht, kritisch zu denken.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41857 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[2217-2238]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/969 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“TürK Dili” Ve “Türk Edebiyatı” Dergilerindeki Dilde Sadeleşme Tartışmaları]]> <![CDATA[Language Simplification Discussions in “Turk Dili” and “Turk Edebiyati” Journals]]> <![CDATA[Özge KARAKAŞ YILDIRIM]]> <![CDATA[Mehmet ÖZDEMİR]]> <![CDATA[Türk Dili, Türk Edebiyatı, sadeleşme, Türkçe Eğitimi Anabilim Dalı, dil tartışmaları]]> <![CDATA[Turkish Language, Turkish Literature, simplification, Tukish Education Department, language discussions. ]]> <![CDATA[Türk dili, geçmişten günümüze farklı coğrafyalarda yaşamış, türlü savaşlara girmiş Türk milletinin aynasıdır. Geçmişte yaşanmış her şey, Türk tarihi, bugün rahatlıkla Türk dilinde görülmektedir. İşte dil, bir milletin tarihini, kültürünü, geleneklerini yansıtan yaşayan bir varlıktır. Çok geniş bir coğrafyaya yayılan Türkler, geçtikleri coğrafyalardan etkilenmiş ve aynı zamanda bu coğrafyaları da etkilemişlerdir. Bu karşılıklı etkileşimin Türkçeye de yansıdığı görülmektedir. Yıllar içinde Çince, Arapça, Farsça, Fransızca ve İngilizce gibi dillerden, Türk diline çeşitli kelimelerin girdiği bilinmektedir. Bu kelimelerin varlığı, bazı dilciler tarafından Türkçenin eksikliği, bazıları tarafından ise Türkçenin zenginliği olarak görülerek uzun yıllar sürecek tartışmaları başlatmıştır. Bu tartışmaların da özellikle 1970’li yıllarda arttığı görülmüştür. Bu çalışmada, dilde sadeleşmeye yönelik tartışmalar, Türk Dili ve Türk Edebiyatı dergileri sınırlılığında incelenmiş ve bu konudaki çeşitli görüşler ayrı başlıklar altında ortaya konmuştur. Çalışmada tartışmaların yansıdığı Türk Dili dergisinin 1971 ve Türk Edebiyatı dergisinin 1973 yıllarındaki tüm sayıları incelenerek dil tartışmalarına yönelik çeşitli görüşlere yer verilmiş ve Türk dilinin geçirdiği evreler ortaya konmaya çalışılmıştır. Dergilerin taranması sonucunda tartışmalar, 1. Dil Devrimini Savunanlar ve Bu Devrime Karşı Çıkanlar. 2. Terimlere Türkçe Karşılık Bulma Konusu. 3. Yazım Kuralları ile İlgili Tartışmalar. 4. Eserlerin Eleştirisi. 5. İsimlerin Eleştirisi. 6. Arapça, Farsça Kelimeler ve Terkipler. 7. Yeni Türetilenler (Yabancı Kelimelere Karşılık Bulma). 8. Çeviri Tartışmaları ve Uydurma Kelimeler başlıkları altında toplanmıştır. Çalışmada Türk Dili dergisinde yazanlar öz Türkçeyi savunurken, Türk Edebiyatı dergisine yazan Yaşayan Türkçeciler ise bu sadeleşmenin bir sınırı olması gerektiği düşüncesinde olup Türk Dili dergisinde yazılanları eleştirmişlerdir. Türk Dili ve Türk Edebiyatı dergileri, dilde sadeleşme tartışmalarında birbirlerine karşıt görüşleri savunmuşlardır.]]> <![CDATA[The Turkish language is the mirror of our nation who lived in different geographies from past to present and engaged in various wars. We can easily see everything that happened in the past in our language today. Language is a living being that reflects the history, culture and traditions of a nation. The Turks who spread over a wide geography, were affected by the geographies they passed through and at the same time affected these geographies. It is seen that this interaction is also reflected in Turkish. It is known that various words have entered into our language from languages such as Chinese, Arabic, Persian, French and English over the years. The existence of these words was seen as the lack of Turkish by some linguists and the richness of Turkish by others and started discussions that will take many years. In this study, discussions on language simplification were examined within the limitedness of “Turk Dili” and “Turk Edebiyati” journals and various opinions on this subject were put under separate headings. In the study, all the issues of the Turk Dili journal in 1971 and the Turk Edebiyati jourmal in 1973, where the discussions were reflected, were analyzed. After this analysis various opinions about language discussions were given and the phases of the Turkish language were tried to be revealed. Discussions as a result of scanning journals collected under those headings: 1. Defenders of the Language Revolution and Those Who Oppose This Revolution. 2. Subject of Turkish Terminology to Terms. 3. Discussions about the Spelling Rules. 4. Criticism of the Works. 5. Criticism of Names. 6. Arabic, Persian Words and Compounds. 7. New Derivatives (Finding New Words Against Foreign Ones). 8. Translation Discussions and Made Up Words. While those wrote in Turk Dili journal defend Oz Turkce, Living Turkicists who wrote in the Turk Edebiyati journal thought that this simplification should have a limit and criticized what was written in the Turk Dili jounal. Turk Dili and Turk Edebiyati journals defended opposite views in language discussion.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41796 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[753-773]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/970 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mısır Milli Kütüphanesinde Bulunan Türkçe Matbu Divanlar]]> <![CDATA[ Turkish Printed Divans Found in the Egyptian National Library]]> <![CDATA[Filiz KALYON]]> <![CDATA[Türk Edebiyatı, Klasik Edebiyat, Kahire, Mısır Millî Kütüphanesi, Türkçe Matbu Divanlar]]> <![CDATA[Turkish Literature, Classical Literature, Cairo, The Egyptian National Library, Turkish Print Divans]]> <![CDATA[Osmanlı dönemi ve öncesinde Türkler Mısır yönetiminde önemli bir yere sahip olmuşlardır. Mısır’da bırakılan yazılı eserlerin sayısı da az değildir. Sadece Mısır Millî Kütüphanesinde (Darü’l-Kütübü’l- Kavmiyye) beş bin civarında Türkçe yazma eser bulunmaktadır. Ülkenin başka kütüphanelerinde bulunan yazma eserlerimizin pek çoğu da maalesef kayıt altına alınamamıştır. Kayıt altına alınan Türkçe yazmalarla ilgili ilk çalışma, 1889 yılında Ali Hilmi Dağıstanî tarafından yapılmıştır. Mısır Millî Kütüphanesinin modern bir yaklaşımla düzenlendiği 1950 yılından itibaren de Türkçe yazma eserler hakkında daha sistemli çalışma- lar yapılmıştır. Bu çalışmalar, Prof. İhsan Abdülaziz ve Prof. Dr. Nasrullah Mübeşşir Tırazî’nin başlarında bulunduğu bir ekip tarafından yapmıştır. Bu çalışmaların Türkiye’de bilinmesi Mısır’daki kültürel değerle- rimize sahip çıkmamız açısından önemlidir. Mısır’da bulunan el yazması binlerce ciltlik eserin yanı sıra ülkede matbu olarak da sayıları binlerle ifade edilecek çoğunlukta matbu eser bulunmaktadır. Darü’l-Kütûbü’l- Kavmiyye (Mısır Millî Kütüphanesi, Egyptian National Library’ta yoğun olarak toplanan basma eserlerin büyük çoğunluğu Kahire’deki Bulak Matbasında basılan eserlerden oluşmaktadır. Mısır’da Kavalalı Mehmed Ali Paşa ve soyundan gelen devlet yöneticileri yazma ve matbu eserlere çok değer vermişlerdir. Kavalalı Mehmed Ali Paşa sülalesininin yanı sıra onlarla birlikte çalışan devletin diğer yöneticileri de aynı şekilde kitaba değer vermişlerdir. Mısır’daki yazma ve matbu eserlerin muhafazası için çağın her döneminde modernleştirilen bir kütüphane (Darü’l-Kütûbü’l-Kavmiyye (Mısır Millî Kütüphanesi, Egyptian National Library) kurulmuştur. Matbu ve yazma eserler çoğunlukla bu kütüphane bulunmaktadır. Bu kütüphanenin dışında da Türkçe matbu ve yazma eserlerin olduğu değişik kütüphaneler bulunmaktadır. Ancak eserlerin yoğunlukta olduğu ve bakımlarının iyi yapıldığı kütüphane söz konusu bu kütüphanedir. Buradaki yazma ve matbu eserler hakkında katalog çalışmaları yapılmıştır. Klasik Türk edebiyatının önemli eserleri olan divanların yazma nüshalarının yanı sıra matbu nüshaları da bu kütüphanede bulunmaktadır. Bu çalışmada Türkçe matbu divanlar tanıtılmaktadır.]]> <![CDATA[Throughout the Ottoman era and before that, the Turks conquered Egypt. There are many works of Turkish Literature in Egypt. Around five thousand Turkish manuscript works exist in just the Egyptian National Library. There are Turkish works in other libraries in Egypt too. The first work on manuscripts in Egypt was made by Ali Hilmi Dağıstanî in 1889. Egyptian National Library was rearranged in 1950. And after this date, systematic studies were made about Turkish manuscripts. These studies were made by a team where Prof. İhsan Abdülaziz and Prof. Dr. Nasrullah Mübeşşir were the heads of the team. It is important that these works are known in Turkey. There are many printed works that were published before and counts could be stated as thousands can be found in Egypt. These works were intensely brought together in Darü’l Kütûbü’l-Kavmiyye (Egyptian National Library). A grand majority of these works were printed in Boulaq printing house in Cairo. Kavalali Mehmet Ali Pasha and state governors that are descendants of him valued the manuscripts and print works very much in Egypt. Besides the Kavalali Mehmet Ali Pasha family, the other state governors who were working with them also valued the books. The manuscripts and printed works are being protected in the Egyptian National Library which is a modern library. Printed works and manuscripts are majorly found in this library. There are also other libraries than this library where Turkish printed works and manuscripts could be found. But this library is the library that the works are the majority. Catalog studies were made about the manuscripts and print works in this library. Undoubtedly, divans are the most important works of classical Turkish literature. These divans’ manuscript copies exist in the library. Likewise, the printed copies of the divans also exist. The importance of the printed divans that are found in the Egyptian National Library is high by the Turcology studies. In this study, Turkish printed divans will be introduced. The shelf numbers of the Turkish divans were also given in this introduction.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41726 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[ 247-278 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/971 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Rus Yeradbiliminde Geliştirilen İnceleme Yöntemleri ve Rus Toponimlerinde Uygulanabilirliği]]> <![CDATA[Research Methods Developed In Russian Toponymy and Their Applicability]]> <![CDATA[Sonnur AKTAY]]> <![CDATA[Rus yeradbilimi, Rus toponimleri, yeradbilimsel inceleme yöntemleri, adbilim, dilbilim.]]> <![CDATA[Russian Toponymy, Russian toponyms, Toponymical Research Methods, Onomastics, Linguistics. ]]> <![CDATA[Yer adları eski çağlardan itibaren araştırmacıların dikkatini çeken bir konudur. Toplumların yaşadıkları yere olan merakı, onları bu konuda araştırmaya sevk ederek adların oluşumu, kökeni, yapısı, değişimi ve diğer halklarla olan bağlantısı gibi sorulara yöneltmiştir. Ait olduğu toplumların tarihi, yaşam tarzı, dünya görüşü ve kültürel değerlerini içinde barındıran adlarla ilgili her bir özellik yer adları için özel bir inceleme alanı gerektirmiştir. Bu sebeple yeradbilim özellikle son yıllarda farklı disiplinlerden beslenen ayrı bir bilim dalı olarak görülmektedir. Rusya’da yeradbilim çalışmalarının temeli kadim dönemlere dayansa da, akademik anlamda XVIII-XIX. yüzyıllarda başlar. Bu süreçte araştırmaların sistemli bir şekilde yürütülebilmesi amacıyla yeradbilimde belli başlı inceleme yöntemleri geliştirilmiştir. Yeradbilim alanında yapılan bilimsel çalışmaların erken dönemde başlaması ve bilim insanlarının ayrı bir bilim dalı olarak akademik anlamda bu alana yönelmesi Rusya’da yeradbiliminin kuramsal ve uygulama bakımından sağlam temellere dayandığını göstermektedir. Bu bağlamda, Rus yeradbilimi araştırmalarında kullanılan inceleme yöntemleri ve bu yöntemlerin Rus yer adlarında uygulanabilirliği bu çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Çalışmanın amacı, yeradbilim incelemelerinin belli bir sistem ve kurallar çerçevesinde araştırıldığını ve sonuçlandırıldığını göstermektir. Rus yeradbiliminde geliştirilen inceleme yöntemlerinin Türk ad araştırmacıları için de bir kaynak oluşturması ve Türk yeradbilime katkı sağlaması bu çalışmanın diğer hedefidir. Çalışmada Rus yeradbiliminin tarihçesi, Rus yeradbilimine yön veren kuramcılar ve kaleme aldıkları akademik çalışmalar, Rus yeradbiliminde geliştirilen inceleme yöntemleri, yöntemlerin içeriği ve Rus toponimlerinde uygulanabilirliği örneklerle ele alınmıştır. ]]> <![CDATA[The places of names have always been a matter of interest for researchers since the ancient times. As the societies became more and more interested in the places where they live, this situation led the researchers to do studies on the origin, etymology, meaning and history of the names of the places as well as their connection with other societies. The place names represent the history, lifestyle and culture of societies, so every feature related to names required special field for place names. In Russia, it is known that the interest in toponymy began in the ancient times; however, academic studies only began to be conducted in 18th and 19th centuries. During that times, in order to conduct these studies systematically, certain research methods were developed. The fact that the toponymy studies began relatively earlier demonstrates that it is perceived as a seperate branch of scientific and academic study in Russia. It also proves that toponymy studies and its applications have been built on strong and institutive foundations. In this regard, the research methods in Russian toponymy and their applicabilities are the subject matter of this study. The aim of this study is to prove that toponymy studies in Russia have been conducted systematically pursuant to certain rules. Another aim of this study is to create resource for Turkish researchers and Turkish toponymy studies. The history of Russian toponymy, scientists and their academic studies, the research methods developed in Russian toponymy, their context and applicability are also reviewed in the study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41720 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1033-1046]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/972 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Orhan Pamuk’un “Benim Adım Kırmızı” Romanına Yeni Tarihselci Bir Yaklaşım]]> <![CDATA[A New Historicist Approach to “My Name is Red” Novel of Orhan Pamuk]]> <![CDATA[Zehra ERGEÇ]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Yeni Tarihselcilik, Benim Adım Kırmızı, Postmodern Tarihî Roman, Postmodernizm]]> <![CDATA[New Turkish Literature, New Historicism, My Name is Red, Postmodern Historical Novel, Postmodernism]]> <![CDATA[Tarihin nesnelliğinin sorgulanmaya başlamasıyla birlikte tarihî roman yazımında da değişiklikler gözlemlenir. Tarihî roman yazımında; tarihin zaman, olay, kişi, anlatım tekniği, mekân gibi bağlamlarda ele alınış şekli değişir ve tarihî roman farklı bir ivme kazanır.  Yeni Tarihselciler, tarihin kurgusal boyutu üzerine odaklanırlar. Tarihî metinlerin kurgudan ibaret olduğunu düşünürler. Bu sebeple tarih ve edebiyat arasında bir fark olmadığını savunurlar. Metnin anlamını, metnin bağlamına, üretildiği toplumun kültürüne göre değerlendirirler. Postmodern tarihî romanlarda da tarihe karşı benzer yaklaşımlar sergilenir. Postmodern tarihî romanlar, Yeni Tarihselcilik akımının edebî sahadaki izdüşümüdür. Bu tarz romanlarda da nesnel bir bilginin varlığı kabul edilmez. Yeni Tarihselcilik kuramının ilkeleri arasında bulunan metinlerarasılık kavramı postmodern tarihî romanlarda sıkça kullanılan anlatım stratejileri arasında yer alır. Üstkurmaca tekniği ile metnin dolayısıyla da eserlerde konu edilen tarihî olay, durum ve kişilerin gerçekliği sorunsallaştırılır. Yeni Tarihselciler, tek bir tarihî gerçeklik yerine birçok tarihî gerçeklik olduğunu ileri sürer. Tarihî gerçekliğe çoğulcu bir perspektiften yaklaşırlar. Benzer tutum postmodern tarihî romanlarda da gözlemlenir. Orhan Pamuk’un Benim Adım Kırmızı (1998) romanında Yeni Tarihselcilik anlayışıyla örtüşen bir takım unsurlarla karşılaşılır. Pamuk, ele aldığı döneme dair vâkıf olunamayacak ayrıntıları, tarihî şahıs ve olayların gerçekliğinden yararlanıp zihninde tamamlayarak kurmaca bir düzlemde okura yansıtır. Bu çalışma, Yeni Tarihselcilik ilkelerinin Benim Adım Kırmızı romanındaki yansımalarını ortaya koymayı amaçlar.]]> <![CDATA[As the objectivity of history has begun to be questioned, changes have also been observed in historical novel writing. In historical novel writing; the way that history is handled in contexts such as time, event, person, narrative technique and place has changed and the historical novel gains a different momentum. New Historians focus on the fictional dimension of history. They think that historical texts are fiction. For this reason, between history and literatüre they argue that there is no difference. They interpret the meaning of the text according to the context of the text and the culture of the society in which it is produced. Postmodern historical novels are the projection of the New Historicalism movement in the literary field. In such novels, the existence of objective information is not accepted. The concept of intertextuality, which is among the principles of the New Historicalism theory, is among the narrative strategies frequently used in postmodern historical novels. With the metafiction technique, the historical events, situation and the reality of the people, which are the subject of the text and thus the works, are problematized. They approach historical reality from a pluralistic perspective. Similar attitudes are observed in postmodern historical novels. We are confronted with a number of elements of New Historicism in My Name is Red novel of Orhan Pamuk. Pamuk, reflects the details of the period which cannot be grasped easily by making use of the reality of historical characters and events, complementing them in his mind, and presents them to the reader on a fictional plane. In this study, ıt is aimed to bring up the reflections of new historicism principles in My Name is Red novel.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41709 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1809-1821]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/973 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ekoeleştiri Kuramı Işığında Ayla Kutlu’nun “Huvava: İlk Çevre Koruyucu” Adlı Eserine Bakış ]]> <![CDATA[An Insight into Ayla Kutlu's Work Entitled “Huvava: The First Environmental Protector” in The Light of Ecocriticism Theory]]> <![CDATA[Funda BULUT]]> <![CDATA[çevre, edebiyat, ekoeleştiri, Huvava, Gılgamış Destanı, Ayla Kutlu]]> <![CDATA[environment, literature, eco-criticism, Huvava, Epic of Gilgamesh, Ayla Kutlu]]> <![CDATA[Dünyamızda önemi hızla artmakta olan ekoeleştiri, çoğunlukla insan faaliyetleri sonucunda dünya üzerinde değişen, dönüşen ve bozulan doğal dengeleri inceler. En genel anlamda edebiyatla çevre arasındaki ilişkiyi inceleyen bu kuram, insanı doğadan ayrı tutmayan bir bakış açısıyla çevresel sorunları ele alarak bireyde ekoeleştirel bilinç oluşturmayı hedeflemektedir. Çevreci eleştiri olarak da bilinen ekoeleştiri; “Bolluk (Cornupoia), Çevrecilik, Derin Ekoloji, Ekofeminizm, Ekomarksizm, Toplumsal Ekoloji ve Heideggerci Ekofelsefe”… gibi farklı ekolojik yaklaşımlarla birçok soruna kuramsal çerçevede dikkat çekmeye çalışırken çevreci bilince büyük katkıda bulunur. Batı’da 1990’lardan sonra kuramsal bir kimlik kazanarak bir disipline dönüşen ekoeleştiri, son yıllarda ülkemizde de günden güne artan akademik çalışmaların önemli alanlarından biri haline gelmiştir. Bir dünya vatandaşı olarak çevresel sorunları kurmaca eserlere taşıyan sanatçılar, edebiyatın imkânları dahilinde ekolojik problemleri tartışarak hem bireyde farkındalık ve çevresel bilinç oluşturmaya hem de yaşadıkları gezegenle uyum ve ahenk içinde yaşamaya çağrıda bulunmaktadırlar. Bu ekolojik hassasiyete sahip yazarlardan biri olan Ayla Kutlu, “Huvava” adlı eserinde yaş gözetmeksizin içinde yaşadığı dünyaya karşı sorumlu olan belleklere bu çevre bilincini aşılamak ister. Yazar, Gılgamış’tan uyarladığı “bir karşı destan” niteliği taşıyan eserde sedir ormanının koruyucu ruhu Huvava’nın doğayı koruma mücadelesini anlatır. Yazarın deyimiyle bir “çağrı metni” özelliği gösteren eleştirel destanda Huvava, Gılgamış ve Enkidu ile girdiği mücadele sonucunda hayatını kaybederek “ilk çevre koruyucusu” unvanını kazanır. Doküman analizinin kullanıldığı bu çalışmada doğa tahribatının nedenlerine ışık tutulurken benmerkezli bir bakış açısına sahip insan algısının insan, çevre, gelecek için oluşturduğu tehdit ekoeleştirel bir yaklaşımla anlatılacaktır. Ekolojik duyarlılıkla yaklaşıldığında eserde Gılgamış destanının yaban hayatı tehdit olarak göstermesi, kent-doğa çatışması, doğanın korunmaya ihtiyaç duyar hale gelmesi ve insanı ilk kez doğadan ayrı gören zihniyet gibi birçok çevresel sorunun ele alındığı görülecektir.]]> <![CDATA[The eco-criticism, which is rapidly gaining importance in our world, examines the natural balances that changed, transformed and deteriorated as a result of human activities. This theory, which investigates the relationship between literature and environment in the most general sense, aims to create eco-critical consciousness in an individual by addressing environmental problems from a perspective that does not separate man from nature. Eco-criticism, also known as environmental criticism; while trying to draw attention to many problems in the theoretical framework with different ecological approaches such as Abundance (Cornupoia), Environmentalism, Deep Ecology, Ecofeminism, Ecomarkism, Social Ecology and Heideggerian Ecophilosophy, it contributes greatly to the environmental consciousness. Eco-criticism, which gained a theoretical identity and became a discipline in the 1990s in the West, has also become one of the most important areas with increasing academic studies in our country, in recent years. As being a citizen of the world, the artists who carry environmental problems to fictional works, call in order to create awareness and environmental consciousness in the individual and live in harmony with the planet where they live by discussing ecological problems within the possibilities of the literature. Ayla Kutlu, one of these ecologically sensitive writers, wants to instill this environmental awareness in memories of the people responsible for the world they have been living in regardless of age, in her Huvava designated work. The author describes the struggle of Huvava, the protective spirit of the cedar forest, for the protection of nature, in her work which is a counter-epic from Gilgamesh. In the critical epic, which is a call text according to the author; Huvava lost his life as a result of his struggle with Gilgamesh and Enkidu and became the “first environmental protector”. In this study where document analysis is used, the reasons of nature destruction will be brightened and how the perception of human with an egocentric perspective threatenes environment and future will be told by an eco-critical approach. When approached with ecological sensitivity, it will be seen that demonstration of wildlife as a threat by Gilgamesh epic, urban-nature conflict, the protection need of nature, and mentality that sees man apart from nature for the first time, was handled in the work.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41650 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[ 625-638 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/974 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kokinşiu: Japoncadan Türkçeye İlk Kitap Çevirilerinden Biri -Çeviri Arkeolojisi Yaklaşımı İle]]> <![CDATA[Kokinşiu: One of the First Book Translations from Japanese Literature to Turkish -A Translation Archeology Approach]]> <![CDATA[Esin ESEN]]> <![CDATA[Japon edebiyatı, Japoncadan çeviri, çeviri arkeolojisi, çeviribilim, Sönmez Kantman.]]> <![CDATA[Japanese literature, Japanese translation, translation archeology, translation studies, Sönmez Kantman. ]]> <![CDATA[Bu makalede Japon edebiyatından Türkçeye yapılan ilk çevirilerden biri olan 1966 basımı “Kokinşiu Japon, Çin ve Hint Edebiyatı Örnekleriyle Bir Çeviri Denemesi” kitabı çeviri arkeolojisi yöntemiyle ele alınarak, kitabın ilk şiiri araştırılmıştır. Pym’in ortaya koyduğu sorular temelinde şu sonuçlara ulaşılmıştır: Kitabın tek bir kaynaktan değil, pek çok farklı kaynaktan çevrildiği ve bunun aynı zamanda Sönmez Kantman tarafından yapılan bir derleme olduğu ortaya konulmuştur. Bu aşamada iki kaynak metin tespit edilmiştir: a) Aston’un 1899 tarihli kitabı A History of Japanese Literature ve b) Arthur Walley’in 1919 tarihli Japanese Poetry: The Uta kitabı.Yapılan araştırmalar doğrultusunda, kitabın isminin Aston’un kitabından alındığı tespit edilmiştir. Kitabın arka kapağında Kantman’ın Fransızca bildiği açıklaması bulunmakta, ancak İngilizce bilgisine dair bir veri yer almamaktadır. Yapılan uzun araştırmalar sonucu yazarın hayatına dair detaylı veriler elde edilmiş, İngilizce de bildiği bilgisine ulaşılarak, İngilizce ve Fransızca kaynaklar taranmıştır. Eserde yer alan ilk şiirin Türkçesi analiz edilerek, temel anahtar sözcükler üzerinden öncelikle şiirin Japonca orijinaline ulaşılmıştır. Sonraki araştırmalarla şiirin, Arthur Walley’in 1919 tarihli Japanese Poetry:The Uta adlı İngilizce kitabından Türkçeye çevrildiği ortaya konmuştur. Şiirin “aşırı öz Türkçe olarak çevrilmesi, bu şiirin Japoncadan Türkçeye yapılan çevirilerdeki en farklı yönü olduğu söylenebilir. Bu da şiirin hedef okur kitlesinin bu hareketi destekleyen belli bir zümre olduğuna işaret eder. Son olarak Japonca, İngilizce ve Türkçe metinler karşılaştırılarak, çevirinin İngilizcesine benzese de Japonca orijinalinden farklılık gösterdiği buna rağmen, şiirin anlamını aktarabildiği görülmüştür. Bu çalışma unutulmaya yüz tutmuş ve daha önce hiç ele alınmamış bir esere dair öğeleri gün ışığına çıkararak, dünyada ve Türkiye’de Japoncadan Türkçeye çeviri, Japonoloji, çeviribilim, çeviri arkeolojisi alanlarına katkıda bulunmuştur.]]> <![CDATA[This study deals with one of the first book translations from Japanese literature into Turkish, and especially with the first poem offered in the book. The book is titled "Kokinşiu Japon, Çin ve Hint Edebiyatı Örnekleriyle Bir Çeviri Denemesi" [Kokinşiu, An Attempt to Translate Japanese, Chinese, Indian Literature Examples] by Sönmez Kantman, printed in 1966. Translation archeology method is applied in the study to bring to light the unclear aspects of the translation, and to search for the answers to the following questions: who translated what, how, where, when, for whom, and with what effect?" The following conclusions were reached: Kokinşiu is not only a translation but also a compilation of Japanese literature works from multiple sources by Sönmez Kantman. Two of the source texts is discovered by now: a) Aston’s 1899 book A History of Japanese Literature and b) Japanese Poetry: The Uta by Arthur Walley dating to 1919. The title Kokinşiu is most probably derived from Aston’s book. On the back cover there was scarce and somewhat misleading information about the author, as a result of detailed searches online and in archives and after contacting people related to the author, a detailed life story was formed. The research revealed that the author knew English as well as French, which made it possible to reach some of the source texts used for the translations. The source text of the first poem of the Kokinşiu titled “Uyartı” was determined: It is translated from Arthur Walleys book Japanese Poetry:The Uta. It was also discovered the Japanese original the poem: Ki no Tsurayuki’s work takes place in Shūishū Anthology, poem number 1322. The poem is translated in “extremely pure” Turkish, which can be thought of as the reflection of the rising national spirit, as well as the secondary influence of the circle of some Turkish elites supporting this. What really makes Kantman's translation different is the unique style of language usage in translating a waka poem. Comparison of Turkish, English and Japanese translations reveals that although the translation has strong connections with the English text, it merely resembles the Japanese original, but it still conveys some part of the original meaning. This article revealed one of the first translations of Japanese literature in Turkish focusing on different aspects of the translation utilizing the translation archeology method. This study contributes to Japanese studies, to translation studies and to the history of translation from Japanese into Turkish world wide.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41648 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[695-712]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/975 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kâtibî’nin Nüzhetü’l-Cenân İsimli Eserinde Sosyal Hayatın İzleri]]> <![CDATA[Traces of Social Life in Kâtibî's Nüzhetü'l-Cenân Work]]> <![CDATA[Bilal GÜZEL]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Nüzhetü’l-Cenân, Kâtibî, Yavuz Ali Paşa, Mısır, Sosyal Hayat.]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Nüzhetü’l-Cenân, Kâtibî, Yavuz Ali Pasha, Egypt, Social Life.]]> <![CDATA[Yaklaşık altı yüz yıllık bir süreci kapsayan klasik Türk edebiyatına yapılan en sert eleştirilerden biri de bu edebiyatın hayali bir edebiyat olup realiteden kopuk olduğu, halkın günlük yaşantısını yansıtmadığı yönündedir. Ancak son zamanlarda yapılan pek çok çalışma ile bu eleştirilerin doğru olmadığı klasik Türk edebiyatında dönemin sosyal, ekonomik ve siyasal olaylarının yer aldığı ispatlanmıştır. Klasik edebiyatta kimi zaman beyitlerde kimi zaman şiirlerde kimi zaman da müstakil eserlerde dönemin gündelik hayatından yansımalar yer almaktadır. 17. yüzyılın şairlerinden Kâtîbî’nin yazdığı Nüzhetü’l-Cenân da yazıldığı dönemin hayatını yansıtan müstakil eserlerdendir. Eser, mesnevi nazım şekli ile yazılmış manzum bir eserdir. Eserde Osmanlı Devleti sadrazamlarından Yavuz Ali Paşa’nın Mısır’da valilik yaptığı dönem anlatılmaktadır. Müellifin belirttiğine göre eser Ali Paşa’nın emri üzerine yazılmıştır. Nüzhetü’l-Cenân’da, Ali Paşa’nın padişah tarafından vali olarak atanmasından başlayarak Mısır’a gidişi ve burada yaptığı icraatlar ayrıntılı bir şekilde anlatılmaktadır. Bu makalenin konusunu Kâtibî’nin Nüzhetü’l-Cenân isimli eserinde yer alan gündelik sosyal hayatın izleri oluşturmaktadır. Nüzhetü’l-Cenân’da yazıldığı dönemle ilgili tarih kitaplarında yer almayan pek çok ayrıntı bulunmaktadır. Makalede öncelikle Kâtibî ve eseri Nüzhetü’l-Cenân tanıtılmıştır. Ardından 17. yüzyılın başlarında Mısır’daki sosyal hayat ile ilgili Nüzhetü’l-Cenân’a yansıyan unsurlar sıralanmıştır.]]> <![CDATA[One of the harshest criticisms of classical Turkish literature in a period of about six hundred years is that it is detached from the reality that this literature is an imaginary literature, in the direction of reflecting the daily life of the people. However, many studies have proved that social, economic and political events of the period took place in classical Turkish literature, where these criticisms were not correct. There are reflections from the life of the period in classical literature, sometimes in couplets, sometimes in poems, and sometimes in individual works. It is one of the detached works reflecting the life of the period it was written in Nüzhetü'l-Cenân written by Kâtîbî, one of the poets of the 17th century. The work and its author has been introduced to the scientific realm with the scientific interest that has been made until today.Nüzhetü'l-Cenân is a verse work written in the form of mesnevi, written in accordance with the classical mesnevi.The work describes the period when Yavuz Ali Pasha was governor in Egypt. According to the author, the work was written on Ali Pasha's order. In Nüzhetü'l-Cenân, starting from the appointment of Ali Pasha as the governor by the sultan, he went to Egypt and his actions here are described in detail. The subject of this article is the traces of daily social life in Kâtibî's Nüzhetü'l-Cenân. There are many details about the period in Nüzhetü'l- Cenân that are not included in the history books. First, Kâtibî and his work Nüzhetü'l-Cenân were introduced in the article. Then, at the beginning of the 17th century, the elements reflected on Nüzhetü'l-Cenân related to social life in Egypt are listed under seven headings.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41572 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[141-148]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/976 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mizahın Ötesi: Sosyalist Yazarın Devrimci Tiyatrosu, Aziz Nesin]]> <![CDATA[Beyond Humour: Revolutionary Theatre of a Socialist Playwright, Aziz Nesin]]> <![CDATA[Yasemen KİRİŞ YATAĞAN]]> <![CDATA[Ömer ŞEKERCİ]]> <![CDATA[Aziz Nesin, Sosyalist Yazar, Eleştirel Mizah, Nesin'in Devrimci Tiyatrosu ]]> <![CDATA[Aziz Nesin, Natural Socialist Playwright, Satirical Humour, Nesin's Revolutionist Theatre]]> <![CDATA[20. yüzyıl Türkiyesi, iki dünya savaşını, ardından gelen zor koşulları, siyasi dalgalanmaları, askeri darbeleri ve toplumsal değişimleri tecrübe etmiştir. Karakteri ve yazar kimliği ile Aziz Nesin, kelimenin tam manasıyla bu şartların bir ürünüdür; doğduğundan yazarlığının gelişim sürecine kadar yaşadıkları ve ülkedeki her türlü değişim, gelişim, sosyal veya siyasi kriz, onu Mehmet Nusret'ten yazar olarak kullanmayı seçtiği Aziz Nesin kimliğine büründürmüştür. Maddi olanağı kısıtlı geçmişiyle, Nesin azınlığın baskınlığına ve adaletsizliğine karşı tepki göstermiş olan biten her şeyi topluma, özellikle işçi sınıfına, yararlı olmasına göre değerlendirmiştir ki bu, onu doğal olarak sosyalist bakış açısı kazanmaya sevk etmiştir. Sosyalist perspektiften bir çok roman, şiir, oyun, öykü, vb. kaleme almıştır. Fakat, Nesin için türler arasında tiyatronun ayrı bir yeri vardır. Oyunlarında, bireylerin konumları, mücadeleleri, kendileriyle, başkalarıyla ve toplumla olan çatışmaları ele almıştır. Oyunları, topluma dezavantaj yaratan halk düşmanlarına, demokratiğimsi demokrasiye ve toplumun aşırı duyarsızlığına olan öfkesini yansıtır. Nesin'in amacı, şiddet içermeyen eleştirel mizah dili ile, sistemin kötü işleyişini engellemek ve farkındalığı arttırmak ve bireysel ve toplumsal değişim ile gelişim sağlayarak toplumda daha aydınlanmış bireysel ve sosyal yaşama dürtüsü uyandırmaktır. Bundan ötürü, onunki, devrimci tiyatrosunun temel prensibi olan işlevsel halk mizahıdır. Bu çalışmanın amacı sosyalist yazar olan Aziz Nesin'e, onun tiyatro anlayışına, eleştirel mizahına ve devrimci tiyatro anlayışına ışık tutmaktır.]]> <![CDATA[20th century Turkey experienced two world wars, the following harsh conditions, political upheavals, military coups and social changes. Aziz Nesin, as a character and writer, was, in full sense of the word, the product of these conditions. With his impoverished background, he reacted against the injustice and dominance of minority; and evaluated all the things in terms of their utility for the society, especially, for the working class, which directed him to gain a socialist perspective naturally. He wrote a number of novels, poems, plays, stories, etc. from a socialist mindset. However, among genres, theatre was of greater importance for Nesin. In his plays, he handled the position of the individuals, their struggles and their conflicts with themselves, the others and with the society. They reflect his anger for public enemies who pose a disadvantage for the society, the democratish democratization and extreme recklessness of society. Nesin's aim is to prevent the ill operation of the system, raise awareness and instill the impulse in society towards a more enlightened individualistic and social life enabling personal and social change and improvement with his satireful humorous language without any violence. Therefore, his is functional folk humour which constitutes the basic principle of his revolutionist theatre. The primary purpose of this paper is to shed light on Aziz Nesin as a socialist writer, his idea of theatre, his satireful humour and revolutionist theatre notion. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41484 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[775-786]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/977 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçenin Söz Varlığını Belirlemede Derlem Dilbilim Uygulamaları]]> <![CDATA[ Corpus Linguistics Applications in Determining the Vocabulary of Turkish]]> <![CDATA[Bülent ÖZKAN]]> <![CDATA[Türkçe Öğretimi, Söz Varlığı, Sözlük, Türkçe, Derlem Dilbilim]]> <![CDATA[Turkish Language Teaching, Lexicon, Dictionary, Turkish, Corpus Linguistics]]> <![CDATA[Bu çalışma 2007 yılından bu yana Türkçenin söz varlığı üzerine derlem tabanlı olarak yürütülen projeleri alanyazına tanıtmayı amaçlamaktadır. 2007 yılında derlem dilbilim yöntem ve teknikleri kullanılarak ortaya koyulan ilk bilimsel çalışma olan Türkiye Türkçesinde Belirteçlerin Fiillerle Birliktelik Kullanımları ve Eşdizimliliği başlıklı doktora tezinin ardından Türkçede farklı sözcük türlerine yönelik sözlükbilim temelinde başkaca derlem tabanlı çalışmalar da yürütülmüştür. Söz konusu çalışmaların büyük bir kısmı TÜBİTAK tarafından desteklenen ulusal araştırma projeleri olarak tamamlanmıştır. Bu çalışmalar arasından üniversitelerin bilimsel araştırma projeleri birimlerince desteklenenler de vardır. Yürütülen tüm bu projelerin ana eksenini Türkçenin söz varlığı oluşturmuştur. Bu anlamda tanıtılacak olan projelerden ilki Türkçede sözlükbirimsel sıfatların birliktelik kullanımları ve eşdizimliliklerini konu alan araştırma projesidir. Diğeri ise yine, Türkçede sözlükbirimsel olarak tanımlı fiillerin derlem denetimi ve derlem tabanlı sözlüğüdür. Oluşturulan derlemler üzerinden araştırma konusu yapılan diğer bir dilbilgisel kategori ise Türkiye Türkçesinde fiilimsilerdir. Araştırma konusu yapılan ana eksenin son halkasını hâlen devam etmekte olan Türkiye Türkçesinde sözlükbirimsel adlar oluşturmaktadır. Öte yandan birtakım özel alan derlemleri olarak yine söz varlığını belirlemek amacıyla çocuk yazını ve göz bilimi (oftalmoloji) üzerine yürütülen çalışmalar da bu eksende sıralanabilir. Türkçede ikili tekrarlar ve argo söz varlığı da derleme dayalı çalışmalarla bugün için ortaya koyulmuş söz varlığı unsurları olarak alanyazında yerini almıştır. Özetle, derlemler üzerinden Türkçede belirteçler, fiiller, sıfatlar, adlar ve fiilimsiler birer sözcük türü olarak ortaya koyulmuş; Türk çocuk yazınının söz varlığı ve gözbilim terimleri ilgili yöntemle açıklığa kavuşturulmuş; argo söz varlığı ve ikili tekrar yapıları Türkçedeki kullanımları açısından belirlenmiştir. Bu anlamda, diğer bir proje ise Gerçek Yaşam Temelli Okul Sözlüğü Uygulamaları başlıklı ulusal araştırma projesidir.]]> <![CDATA[This study aims to introduce the projects which have been carried out since 2007 on the basis of Turkish lexicon corpus. After the completion of the first doctoral thesis applying corpus linguistics methods and techniques in 2007 which is titled “Co-occurrence and collocations of adverbs with verbs in Turkish”, further corpus-based studies on different word types in Turkey Turkish have been conducted on the basis of lexicography. Most of these studies have been completed as national research projects supported by TÜBİTAK. Among these studies, there are also those supported by scientific research projects units of universities. The central theme of all these projects was Turkey Turkish lexicon. The first of the projects to be introduced in this sense is the research project on the co-occurrence and collocations of adjectives as lexical units in Turkey Turkish. The other project is “Corpus Control and Corpus Based Dictionary of Verbs in Turkish Vocabulary”. Another grammatical category that is the subject of the study conducted on the created corpus is verbals in Turkey Turkish. The last theme consisted the research is the ongoing study of nouns in Turkey Turkish lexicon. On the other hand, as a number of special field corpora, studies on children's literature and ophthalmology can also be listed in this axis. Double reduplication in Turkey Turkish and slang lexicon have also taken their place in the literature as elements of lexicon that have been determined with corpus-based studies. In summary, adverbs, verbs, adjectives, nouns and verbs in Turkish have been presented as word types through corpora; the Turkish lexicon of children's writing and ophthalmology terms have been clarified with the related method; slang lexicon and double reduplication were determined in terms of their use in Turkish. In this sense, another project is a national research project titled “Real Life Based School Dictionary Applications”.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41460 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[341-354]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/978 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Modern Özbek Öykücülüğünün Genel Özellikleri]]> <![CDATA[General Features of Modern Uzbek Storytelling]]> <![CDATA[Poshshajon KENJAYEVA]]> <![CDATA[Özbek edebiyatı, hikaye, hikayecilik, Özbek karakterler.]]> <![CDATA[Uzbek literature, story, narration, Uzbek characters]]> <![CDATA[Çalışmamız, modern Özbek edebiyatını, özellikle, hikaye anlatımının gelişimini, temalarının kapsamını ve kahramanların psikolojisini araştırmaktadır. Makalenin başında Özbek hikayeciliğinin gelişimine katkıda bulunan Abdulhamıd Sulaymonoğlu, Cholpon ve Abdurauf Fitrat gibi büyük yazarların eserleri hakkında kısaca söz edildi. Özellikle, Abdullah Kahhor'un hikaye anlatma becerileri vurgulandı. "Nar", "Hırsız", "Hasta" gibi eserlerinin dünya çapında hikayeler olduğu kaydedildi. Ayrıca, Shukur Kholmirzayev'in hikayelerinde "Özbek Karakteri", "Bulut Kapayan Ay", "Mavi Deniz", "Yeşil Niva", "Tarihte Olanmış", "Yazar", "Khorezm Canım" gibi hikayelerde yirminci yüzyılın ikinci yarısında Özbek hayatını geniş ve bedii yönden yüksek seviyede tasvir ettiği ve Özbeklerin karakterini, inançlarını ve ruhunu yansıttığı da çalışmada yer alır. Geçen yüzyılın 70-80'lerinde Said Ahmad, Odil Yakubov, Pirimkul Kadırov, Askad Mukhtar ve Mirmuhsin gibi yazarların sonraki yazarların eserlerine etkisi de incelendi. Özellikle, Askad Muhtar'ın "Chodırhayal", "Fena ve Beka", "Ben İnsana Hizmet Ederim" hikayeleri, Özbek milli hikayeciliğin gelişimine katkıda bulunur. Murad Muhammad Döst'un "Bozkırlarda" hikayesinde Özbek bozkır köylülerinin savaş sonrası hayatı iyi bir şekilde tasvir edildiği vurgulandı. Aynı zamanda, modern Özbek edebiyatında aktif olan Erkin Azam ve Hurshid Döstmuhammad'ın öykülerinin analizine özel önem verilmiştir. E.Azam'ın "Yazar" H.Döstmuhammed'in "Yalnızımsız" hikayesi, kahramanların ruhundaki çeşitli duygular örnekler ile gösterildi. Hikayelerde Özbek halkının günlük yaşamı, kahramanların iç dünyasında gerçekleşen değişikliklere verilen önem gösterildi. Bazı durumlarda E. Azam'ın "Yazar" öyküsü, diğer Özbek yazarı Sh. Holmirzayev'in"Yazar" , İngiliz yazarı S. Maem'in ve "Şair" öyküleri ile karşılaştırıldı. Genel olarak, makalede Özbek edebiyatının yeni nesil yazarları milli öykücülük gelişimine çeşitli yöntem, çeşitli şekillerdeki eserleri ile katkıda bulunduğu, kendi öykülerinde zamanımızın küresel zorluklarına dikkat çektiği araştırıldı. ]]> <![CDATA[Our work explores modern Uzbek literature, in particular, the development of storytelling, the scope of its themes, and the psychology of protagonists. At the beginning of the article there was a brief mention of the works of great writers such as Abdulhamid Sulaymonoglu, Cholpon and Abdurauf Fitrat who contributed to the development of Uzbek storytelling. In particular, Abdullah Kahhor's storytelling skills were emphasized. "Pomegranate", "Thief", "Sick" such works are recorded worldwide stories. In addition, Shukur Kholmirzayev's stories "Uzbek character", "Cloud closing Moon", "Blue Sea", "Yesil Niva", "History", "Writer", "Khorezm Darling" in the second half of the twentieth century, Uzbek life in a wide and artistic level portrayed in the work and reflected the character, beliefs and spirit of Uzbeks. The influence of authors such as Said Ahmad, Odil Yakubov, Pirimkul Kadyrov, Askad Mukhtar and Mirmuhsin on the works of later authors in the 70-80s of the last century was also examined. In particular, Askad Mukhtar's stories "Chodirhayal", "Fena and Beka", "Ben İnsana Hizmet Ederim" contribute to the development of Uzbek national storytelling. In the story "Bozkırda" by Murad Muhammad Döst, the postwar life of Uzbek steppe villagers is well depicted. At the same time, special attention was given to the analysis of the stories of Erkin Azam and Hurshid Döstmuhammad, who were active in modern Uzbek literature. E.Azam's "Writer" H.Döstmuhammed's "Yalnıımsız" stories is illustrated with various emotions in the spirit of the heroes. In the stories, the importance given to the daily life of the Uzbek people and the changes in the inner world of the heroes were shown. In some cases, E. Azam's "Writer" story, other Uzbek writer Sh. Holmirzayev's "Writer" was compared with the stories of British writer S. Maem and "Poet". In general, the article explored the new generation of Uzbek literature writers contributing to the development of national storytelling through various methods and works in various forms, drawing attention to the global challenges of our time in their own stories. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41442 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1339-1348]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/979 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yunus Emre Divanı’nın Rusça Tercümesi Üzerine]]> <![CDATA[According to the Russian Translation of the Divan of Yunus Emre]]> <![CDATA[Ergali ESBOSINOV]]> <![CDATA[Yunus Emre’nin şairaneliği, Sovyet kaynakları, fonomorfolojik inceleme, V. B. Kudelin.]]> <![CDATA[Yunus Emre poetry, Soviet sources, phonomorphologycal analysis, V. B. Kudelin.]]> <![CDATA[Çoğunluğu Türkler olmak üzere kalabalık milletleri barındıran Sovyetler Birliği pek çok alanda olduğu gibi Türkoloji alanında da önemli araştırmalar yapmış, Türk bilginlerinin çalışmalarına değinmiştir. Benzeri çalışmalar arasında Anadolu Türk halk edebiyatının ünlü ismi Yunus Emre’nin özel bir yeri vardır. Sovyet devrinde Yunus Emre, haklı olarak daha çok Türkmenistan ve Azerbaycan Sovyet Sosyalist Cumhuriyetlerinde ele alınmış, ama Moskova ile St. Petersburg gibi SSCB Bilimler Akademisi’ne bağlı merkezî Şarkiyat Enstitülerinde yürütülen araştırmaların ağırlık kazandığını da belirtmek gerekir. Örneğin, Anadolu sahasına aît Orta Asır Devri edebiyatı araştırmaları A.E.Martıntsev, V.V. Jirmunskiy, İ.V.Stebleva gibi bilim adamlarının eserlerinde yer almış, birçok araştırmaları üniversite düzeyinde ders kitabı olarak yayımlanmıştır. Bu çalışmalar muhteva, edebiyat nazariyesi ve karşılaştırmalı tahlil açısından yöresel özelliklere göre sınıflandırılır ve şiir tahlilleri, metin incelemesi, sentaks, semantik, fonolojik ve fonomorfolojik özelliklerinin tespit edilmesi gibi detaylı yorumlamalarla devam eder. Bu bakımdan Türk ve yabancı bilim adamlarının ilgili çalışmalarını karşılıklı olarak değerlendirmeleri, her bir çalışma veya çalışmalar üzerine yorumlamalarda bulunmaları dikkat çekicidir. Bu konuda benzer çalışmalar yapan bilim adamlarının en önemlilerinden birisi de V.B.Kudelin’dir. Kudelin’in hazırlamış olduğu doçentlik çalışması bu konudaki makale ve ansiklopedik bilgiler gibi diğer eserlerden ayrılmaktadır. Bu sebeple makalemizde Kudelin’in çalışmalarına detaylıca yer verilecektir. Çalışmaya konu olan malzeme, Almatı’daki Kazakistan Milli Kütüphanesi’nde bulunan eserlerle sınırlı tutulmuştur.]]> <![CDATA[The Soviet Union, which included different nations, mostly Turks, conducted important researches in the field of Turkology as well as in many other fields, and has addressed the works of Turkish scholars. Among the similar works, Yunus Emre, the famous name of Anatolian Turkish folk literature, has a special place. In the Soviet era, Yunus Emre was rightly considered mostly in Turkmenistan and Azerbaijan Soviet Socialist Republics, but it should be noted that the research carried out in the central Oriental Institutes affiliated with the USSR Academy of Sciences, such as in Moscow and St. Petersburg, has gained importance. For example, the researches on the literature of the Middle Age Period belonging to the Anatolian field has been involved in the works of scientists such as A.E.Martintsev, V.V. Jirmunskiy, I.V.Stebleva, and many of their researches has been published as a university-level textbook. These studies are classified according to local characteristics in terms of content, literature theory and comparative analysis and continue with detailed interpretations such as poetry analysis, text analysis, syntax, semantic, phonological and phonomorphological features. In this respect, it is remarkable that Turkish and foreign scientists mutually evaluate their work and make interpretations on each study or studies. One of the most important scientists doing similar studies on this subject is V.B.Kudelin. Kudelin's work as an associate professor is distinguished from other studies such as articles and encyclopedic information on this subject. For this reason, in our article, the works of Kudelin will be given in detail. The material subject to the study was limited to the works in the National Library of Kazakhstan in Almaty.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41437 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[917-924]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/980 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Necîb Mahfûz’un Hân El-Halîlî Adlı Eserinde Yer Alan Kültürel İfadelerin Çeviri Stratejileri Açısından Analizi]]> <![CDATA[An Analysis of the Cultural Expressions in Hân El-Halîlî of Naguib Mahfouz in Terms of Translation Strategies]]> <![CDATA[Gülfem KURT]]> <![CDATA[Arap Dili, Çeviri, Çeviri Stratejileri, Kültürel İfadeler, Necîb Mahfûz.]]> <![CDATA[Arabic Language, Translation, Translation Strategies, Cultural Expressions, Naguib Mahfouz.]]> <![CDATA[Genel anlamıyla, bir dilden başka bir dile aktarım işlemi olarak nitelendirilebilecek çeviri, içerdiği birçok anlam ve yüklendiği fonksiyonellikle çok yönlü bir süreçtir. Edebi çevirinin, genel tanımdan farklı olarak yaratıcı ve sanatsal tüm kullanımları da içerdiği için tanımlaması daha zor olsa da kaynak metnin anlamını ve mesajını çeviri metinde aksettirmesi gereken bir konumu olan ve kaynak dildeki yazını, metnin anlamsal, sözdizimsel ve biçemsel özelliklerini belirli bir düzlemde korunarak erek yazına aktarma işlemi olan bir süreç şeklinde tanımlanabilir. Edebi çeviri sürecinde, dillerin farklı dilsel özellikleri, yanlış okumalar, anlam karşılığı bulamama veya çevirmen tercihleri gibi durumlardan kaynaklı bazı kayıplar oluşabilmektedir. Edebi çevirinin dil ve kültür olmak üzere iki önemli boyutu vardır. Çeviribilimin araştırma alanı ise çevirinin bu iki boyutunu birden kapsar. Bu çalışmada da, Necîb Mahfûz’un Hân el-Halîlî adlı eserinde geçen kültürel ifadeler ve bu ifadelerin Arapçaya çevrilirken kullanılan çeviri stratejileri incelenecektir. Bu araştırmada amaç iki dil arasında bir çeviri hareketliliği oluşmasına katkı sağlamak ve çevirmenlerin bu esnada kullanacakları stratejiler ve yöntemlere dair yol gösterici olmaktır. Çalışmanın kuramsal çerçevesinde Mona Baker’in çeviri yöntemleri ve genel çeviri stratejileri yer almaktadır. Çalışmada söz konusu roman ile erek metin kültürel unsurların çevirisi önerilen yöntemler aracılığıyla karşılaştırmalı olarak incelenmiş, çeviri stratejilerine yönelik tespitlerde bulunulmuştur. Çalışmaya bütünce olarak seçilen roman, çevirmen Bedrettin Aytaç aracılığıyla Arapçadan Türkçeye aktarılmıştır.]]> <![CDATA[Translation, which can be defined as a process of transfer from one language to another in general sense, is a versatile process with its related meanings and functions. Although literature translation is more difficult to define as it includes all the creative and artistic uses unlike the general definition, it can be described as a process that should reflect the meaning and the message of the source text, and a process of a transfer to the target literature text by maintaining the source text with its semantic, syntactic and stylistic features. During the literature translation process, there may occur some losses due to some situations such as different linguistic features of the languages, misunderstandings, ambiguity of meaning or preferences of interpreters.. In the case of the dominance of these losses, some problems such as the loss of information and the inability to provide the message of the source text in the target text can arise. Translation has two important dimensions: language and culture. The research field of translation studies covers these two dimensions of translation. In this study, the cultural expressions in Hân el-Halîlî of Naguib Mahfouz and the translation strategies used to translate these expressions into Arabic will be examined. The aim of this study is to make a contribution to the formation of a translation movement between two languages and to provide guidance on the strategies and methods that translators will use during this process. The theoretical framework of the study includes Mona Baker's translation methods and general translation strategies. In the study, the novel and the target text will be examined comparatively by the methods proposed for the translation of cultural elements and the determination will be made for the translation strategies. The novel, which was selected, was translated from Arabic to Turkish through the translator Bedrettin Aytaç.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40628 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[515-539]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/981 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kırgız Türkçesinde Yansıma Kelimeler ve Onlardan Söz Türetme Yolları]]> <![CDATA[OnomatopiecWords in Kyrgyz Turkish and Ways to Derive Them]]> <![CDATA[AIDINA TAZHIEVA]]> <![CDATA[Çağdaş Türk Lehçeleri, Kırgız Türkçesi, Yansımalar, Ses Yansımalı Kelimeler, Biçim Yansımalı Kelimeler, Ses, Yapı]]> <![CDATA[Contemporary Turkish Dialects, Kyrgyz Turkish, Onomatopoeic, Sound Onomatopoeic Words, Shape Onomatopoeic Words, Sound, Structure]]> <![CDATA[Yansıma sözcükler Türkçenin söz varlığı içerisinde önemli bir yere sahiptir. Çevremizdeki canlı ya da cansız varlıkların çıkardıkları seslerin taklidini veya onların görünüşlerini tasvir eden kelimeler, yansıma kelimelerdir. Bu tür kelimeler herhangi bir düşünceyi tam ve kesin olarak vermekte kolaylık sağlar ve anlatıma canlılık katar. Kırgız Türkçesi yansıma kelimeler bakımından çok zengindir. Kırgız Türkçesinde yansımalar genellikle ses yansımalı kelimeler (tabış tuurandı sözdör) ve biçim yansımalı kelimeler (eles tuurandı sözdör) olarak iki başlık altında incelenmektedir. Ses yansımalı kelimeler doğadaki her çeşit sesleri taklit etme yoluyla ortaya çıkar. Biçim yansımalı kelimeler ise görünüm ve hareketleri tasvir etme yoluyla ortaya çıkmaktadır. Bu tür kelimelere konuşma dilinde oldukça sık rastlanır. Aynı zamanda yansımalar edebi eserlerde, halk hikayelerinde, destanlarda, atasözleri ve deyimlerde de sık kullanılırlar. Çünkü yansımalar herhangi bir düşünceye netlik kazandırır ve anlatıma canlılık katarlar. Yansımalar ses, şekil, görev, fonksiyon ve işleyiş açısından düzenli bir yapıya sahiptir. Bu yapılar Kırgız Türkçesinde bağımsız ve ayrı bir kelime grubunu oluşturmuştur. Onlar ses, şekil ve anlam bakımından pek çok özelliği bünyesinde taşırlar. Kırgız Türkçesinde yansımalar dört şekilde kullanlır. 1. Kök halinde. 2. İkilemeli yansımalar halinde. 3. Yardımcı fiillerle beraber. 4. Çeşitli eklerle türemiş halinde. Yansımalar tek heceli köklerden giderek genişleyen ve türetmelerle büyüyen bir yapıya sahip olduğu için çeşitli eklerle türemiş biçimleri dilimizde oldukça fazla kullanılmaktadır. Bu çalışmada Kırgız Türkçesindeki yansıma kelimeler yapı bilgi açısından incelenmektedir. ]]> <![CDATA[Onomatopoeic words have an important place in the vocabulary of Turkish. Onomatopoeic words are the words that imitate or define the sounds or visions coming from any living or non-living creatures around us. Such words help to convey an idea exactly and comprehensively. Kyrgyz Turkish is also rich in onomatopoeic words. Onomatopoeic words in Kyrgyz Turkish analyzed into two categories as Sound Onomatopoeic Words and Shape Onamatopaeic Words. Sound onomatopoeic words emerge through mimicking all kinds of sounds in nature. Shape Onomatopoeic words appear by depicting apperances and movements. These words are very common in spoken language. Also used in literary works, folk tales, epics, proverbs and idioms. This is because it gives clarity to any thought and adds vitality to the narration. Onomatopoeic words have regular structure in terms of sound, shape, task, function and operation. These structures formed an independent and seperate word group in Kyrgyz Turkish. They have many features in terms of sound, shape and meaning. Onomatopoeic word in Kyrgyz Turkish are used in four ways. 1. İn the form of root. 2. Reflection repetition forms. 3. With auxiliary verbs. 4. With various suffıxes. Since the reflections have a structure that expands from the monosyllabic roots and grows with derivatives, the forms derived from various supplements are widely used in our language. İn thıs study, Onomatopoeic words in Kyrgyz Turkish are exemined in terms of structure knowledge.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40606 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[843-865]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/982 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Batı Karadeniz Bölgesi Ağızları ile Eski Anadolu Türkçesindeki Eklerin Ünlü Yuvarlaklaşması Yönünden Karşılaştırılması]]> <![CDATA[Comparing Suffixes in Western Black Sea Region Dialects and Old Natolian Turkish in Terms of Vowel Rounding]]> <![CDATA[Burak TELLİ]]> <![CDATA[Türk Dili, Eski Anadolu Türkçesi, Batı Karadeniz Bölgesi Ağızları, Dudak Uyumu, Ünlü Yuvarlaklaşması.]]> <![CDATA[Turkish Language, Old Anatolian Turkish, Western Black Sea Region Dialects, Labial Harmony, Vowel Rounding.]]> <![CDATA[Türkçenin tarihî dönemleri içerisinde ünlü yuvarlaklaması yönünden en belirgin dönem Eski Anadolu Türkçesi dönemidir. Eski Türkçede dudak uyumuna bağlı olan ekler dahi Eski Anadolu Türkçesi döneminde ünlülerinin yuvarlaklaşması sebebiyle dudak uyumu dışında kalmıştır. Bu fonetik hadise Eski Anadolu Türkçesinde o denli yaygındır ki dönemin karakteristik özelliği haline gelmiştir. 15. yüzyıldan itibaren Osmanlı Türkçesi döneminin başlaması ile bu güçlü fonetik hadise azalmaya başlamış; fakat imlâda etksini 18. yüzyıla kadar sürdürmüştür. Tarihî dönem olarak kendisinden önce ve sonra dudak uyumunu bozacak bir yuvarlaklaşma olmayıp bu güçlü fonetik hadisenin Eski Anadolu Türkçesinde görülmesi, Anadolu’da yazı dilini kuran Oğuz boylarının ağız özelliğinden kaynaklanmaktadır. Bugün Anadolu coğrafyasında yaşayan ağızlar, bu tarihî sürecin neticesi olarak bulunur. Anadolu’nun çeşitli bölgelerinde görülen farklı ağız özelliklerinin her biri, tarihî dönemde bu coğrafyaya yerleşen Oğuz boylarının ağızlarının birer kalıntısıdır. Eski Anadolu Türkçesinin karakteristik özelliği olan yuvarlaklaşma da bugün Anadolu ağızlarında kendini göstermektedir. Bolu, Kastamonu, Zonguldak, Karabük, Bartın, Sinop gibi Batı Karadeniz bölgesini oluşturan yerleşim yerlerinin ağızlarında ünlü yuvarlaklaşması yaygın şekilde görülmektedir. Bu çalışmada Batı Karadeniz bölgesi ağızları ile Eski Anadolu Türkçesindeki ekler ünlü yuvarlaklaşması yönünden değerlendirilecektir. Değerlendirme yapılırken Eski Anadolu Türkçesi merkeze alınacaktır. Bu dönemde sürekli yuvarlak ünlülü ve sürekli düz ünlülü kullanılan eklerin Batı Karadeniz bölgesi ağızlarındaki durumları karşılaştırmalı şekilde ortaya konacaktır. Ayrıca Eski Anadolu Türkçesinin kuruluşundaki ağız etkisi hakkında veriler elde edilmeye çalışılacaktır.]]> <![CDATA[The most prominent period in terms of the vowel rounding of the Turkish period is the Old Anatolian Turkish period. Even the annexes related to lip harmony in Old Turkish remained out of lip harmony due to the rounding of vowels in Old Anatolian Turkish period. This phonetic phenomenon is so common in Old Anatolian Turkish that it has become a characteristic feature of the period. With the beginning of the Ottoman Turkish period from the 15th century, this powerful phonetic event began to diminish; but spelling continued its influence until the 18th century. As a historical period, there was not a rounding that would disrupt the harmony of the lip before and after itself, and the fact that this powerful phonetic event was seen in Old Anatolian Turkish stems from the dialect feature of the Oghuz tribes who established the written language in Anatolia. The dialects living in Anatolia today are the result of this historical process. Each of the different dialect features seen in various regions of Anatolia is a remnant of the dialects of the Oghuz tribes who settled in this geography in the historical period. Rounding, which is the characteristic feature of Old Anatolian Turkish, also manifests itself in Anatolian dialects today. Bolu, Kastamonu, Zonguldak, Karabuk, Bartin, Sinop, such as the settlement of the Western Black Sea region, the vowel rounding of the dialect is widely seen. In this study, Western Black Sea region dialects and Old Anatolian Turkish suffixes will be evaluated in terms of vowel rounding. During the evaluation, Old Anatolian Turkish will be taken to the center. In this period, the consistency of the annexes used in the continuous round vowels and continuous vowels in the Western Black Sea region will be presented comparatively. In addition, data will be tried to be obtained about the oral effect of the establishment of Old Anatolian Turkish.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40602 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[425-441 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/983 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sezai Karakoç’un Nesir Dilinde Gelenek ve Tesir]]> <![CDATA[ Tradition and Influence in Sezai Karakoç’s Prose Language]]> <![CDATA[Kemal ŞAMLIOĞLU]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Gelenek, Uygarlık, Doğu, Batı, Yaratıcı.]]> <![CDATA[New Turkish Literature, Tradition, Civilization, East, West, Creative.]]> <![CDATA[Bu makale, Sezai Karakoç’un nesir yazılarında geleneğe ilişkin düşüncelerini uygarlık ekseninde, ayırt edici yanlarla tarif ve değerlendirme amacı taşır. Bu bağlamda Karakoç’un şiir dilinin yanı sıra nesir dilinde de geleneğe ilişkin fikirleri dikkate alındığında, söz konusu olgunun geçmişten geleceğe dizayn edici etkisi gözden kaçmayacaktır. Çünkü dinamik tarafıyla gelenek, donmuş bir bilgi yığını olmaktan çok Sezai Karakoç için imkân vesilesi sayılır. İslâm medeniyetinin sacayaklarını temsil eden temel prensiplerin uygarlığın ana karakterindeki önem taksonomisi düşünüldüğünde Karakoç, geleneği bu değer alanının çekirdeğine yerleştirerek çağımız adına şiirin, düşüncenin ve fikir mücadelesinin arka planını bize göstermeye çalışan bir sanatkâr olarak anılacaktır. Elbette Karakoç, poetikasında geleneğin bütün bir medeniyet dairesi için pratik uzantılarını şiir diline taşıyabilmiş bir sanatkârdır. Fakat özellikle nesir hâlinde kaleme aldıkları da geleneğe ait epistemolojik tanımlama ve sorun alanlarına işaret etmesi bakımından önemlidir. Bu anlamda Karakoç’un nesir dilinde işaret ettiği gelenek, aynı zamanda tesir boyutuyla nesilleri ikmal ve inşa etmek bağlamında dikkate değer bir yere ve etkiye sahiptir. Sürgün olmaktan Meryem’in masumiyetine, Kudüs’e, Mekke’ye, İstanbul’a kadar değer alanı oluşturabilmiş geleneğe ait dinamizmin ilham kaynakları, hep aynı çözüm önerisini aynı rüyadan beslenen bir uygarlık fikrine dönüştürür. Karakoç, ilkeyi gelenek ve diriliş olgusu üzerine kurarken karşı düşünceye tevhid fikrinin dışında kalan bütün insanlığı ve evrensel yozlaşmayı koyar. Bu yazı, Karakoç’un geleneği hangi tarihsel çerçevede ele aldığına ve modern zamanla ne şekilde irtibatlandırdığına dair bir incelemedir.]]> <![CDATA[This article aims to describe and evaluate Sezai Karakoç’s thoughts on tradition in his prose writings on the axis of civilization with distinctive aspects. In this context, considering Karakoç’s ideas about tradition in the prose language as well as the poetry language, the design effect of this phenomenon from the past to the future will not be overlooked. Because tradition with its dynamic side is considered as a means of opportunity for Sezai Karakoç rather than a frozen pile of information. Considering the taxonomy of importance in the main character of civilization, the basic principles representing the pillars of the Islamic civilization, Karakoç will be referred to as an artist who tries to show us the background of poetry, thought and the struggle of ideas, by placing the tradition at the core of this field of value. But especially the ones he wrote in prose language are important in terms of making epistemological description of the tradition and pointing out the problem areas. In this sense, the tradition that Karakoç pointed out in the prose language also has a remarkable place and influence in the context of supplying and building generations with its dimension of influence. The inspiration of tradition, which has been able to create a space of value from exile to the deprivation of Mary, to Jerusalem, to Mecca, to Istanbul, turns the idea of a solution to a civilization fed from the same dream. Considering such a perspective, Karakoç puts all humanity and universal degeneration out of the idea of tawhid as opposed to the idea of tawhid while establishing the principle on the phenomenon of tradition and resurrection. Therefore, this study aims at a search on which historical framework Karakoç handles the tradition and how it connects with modern time.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40555 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[397-403]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/984 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[HALKEVLERİNDE TİYATRO ÇALIŞMALARI: KONYA İLİ ÖRNEĞİ]]> <![CDATA[THEATER ACTIVITIES IN COMMUNITY CENTERS: EXAMPLE IN KONYA PROVINCE]]> <![CDATA[Gülsün KOÇER]]> <![CDATA[Gülsün KOÇER]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Konya, Halkevi, Tiyatro, Turne.]]> <![CDATA[New Turkish Literature Konya, Community Center, Theater, Tour.]]> <![CDATA[Türkiye’de Halkevleri, 1932 yılının Şubat ortalarından itibaren kurulmaya başlamış, zamanla bir ivme kazanmış ve her yıl sayıları artarak kültür hayatına hizmet etmiştir. Halkevlerinin amacı, Atatürk’ün gösterdiği hedefe varmak, yani ülkeyi çağdaş uygarlık seviyesine çıkarmaktır. Bunun için toplumun eğitimine, gelişimine, insanların bilgilendirilmesine, çağdaş toplum olmasına yönelik çalışmalar yapmıştır. Bu çalışmalarını dokuz ayrı kol vasıtasıyla gerçekleştirmiştir. Bunlardan biri, belki de en önemlilerinden birisi Güzel Sanatlar Kolu’dur. Bu kol içinde yer alan tiyatro ve müzik faaliyetlerine ayrı bir önem verilmiştir. Bu sayede halkevleri bulundukları bölgede bir kültür ve sanat ortamı yaratmış, tiyatro yazarı, oyuncusu ve seyircisi yetiştirmeye çalışmıştır. Türkiye’de açılan ilk on dört halkevinden biri olan Konya Halkevi diğer faaliyetlerinin yanında tiyatro çalışmalarına da yer vermiştir. Halkevi 1932 yılında açılmış ve komite seçimlerini tamamladıktan sonra tiyatro çalışmalarına başlamıştır. İlk yıllarda seyrek olan çalışmalar zaman içinde artmıştır. Bu çalışmalar büyük ölçüde şehir merkezinde sahnelenen oyunlardan ibarettir. Fakat çalışmaların alanı zaman içerisinde genişlemiş ve şehir merkezinden ilçelere doğru yayılmıştır. Konya’nın sanat hayatına büyük katkı sağlayan Halkevinin kültürel faaliyetleri, genel olarak 1949 tarihinden itibaren yavaşlamıştır. Tiyatro da bundan nasibini almış, giderek oyunların sahnelenmesi hem nitelik hem nicelik olarak azalmıştır. Çalışmada Konya Halkevinin tiyatro çalışmaları dönemin basın organlarına yansıdığı ölçüde ele alınıp incelenerek 1932-1951 yılları arasında Türkiye’de halkevleri aracılığıyla yaygınlaşan tiyatro hayatı Konya ili örneğinde değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[Community Centers in Turkey, has begun to be established since the middle of February of 1932, gained momentum over time and has served the cultural life of increasing numbers each year. The aim of the Community Centers is to reach Atatürk's goal, that is, to bring the country to the level of contemporary civilization. For this purpose, Community Centers carried out studies for education, development, informing people and becoming a modern society. He carried out this work through nine separate branches. One of them, perhaps one of the most important, is the Fine Arts Branch. Theater and music activities within this branch were given special importance. In this way, the community houses created a culture and art environment in their region and tried to educate theater writers, actors and spectators. Konya Community Center which is one of the first twelve community center opened in Turkey, has included theater activities as well as other activities. The community center was opened in 1932 and started theater activities after community election. These works consist of plays staged mainly in the city center. However, the area of these studies has expanded over time and has been spreaded from the city center to the districts. The cultural activities of community center, which contributed a great deal to the art life of Konya, has generally slowed down since 1949. The theater also has taken it’s share and staging of the plays decreased day by day both in quality and quantity. In this work, the theater activities of Konya Community Center have been examined as reflected in the press organs of the period and the theater life which is spreaded by community centers in Turkey in the years between 1933-51 have been evaluated in Konya province example.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40525 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[541-571]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/985 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Safahat’ta Toplumsal Göndergeleriyle Uyku Metaforu ve Mehmet Âkif Ersoy’un Uyan Şiirinin Tahlili]]> <![CDATA[Sleep Metaphore with Social References in Safahat and Analysis of Akif's "Uyan" Poem]]> <![CDATA[Gürhan ÇOPUR]]> <![CDATA[Türk Dili ve Edebiyatı, Şiir, Uyku hali, Safahat, Mehmet Âkif Ersoy, Uyan.]]> <![CDATA[Turkish Language and Literature, Poem, Sleep state, Safahat, Mehmet Âkif Ersoy, Uyan.]]> <![CDATA[Edebî metinlerde uyku/uyanıklık metaforları çoğunlukla zihnî ve yaşamsal refleksleri kısırlaşmış, mücadeleden vazgeçmiş bireye/topluma karşı uyarı olarak yer alır. Birey ya da toplum kendisini var eden ve tehlikelere karşı korunaklı kılan değerler dizgesinin bütünü olan bilincini kaybettiği zaman, ontik bağlamda düşüş yaşar. Yok edici etikileri olan bu durum metaforik anlamda bilinç kapalılığı ya da uyku hâli olarak değerlendirilir. Bu uyku hali, Türk edebiyatının tarihsel süreci boyunca kolektif bilincin inşasında yoğun olarak kullanılmış ve hastalıklı görüngüler bütününü üstüne toplamış bir öge olarak sunulmuştur. Mehmet Âkif Ersoy’un şiirleri üyesi olduğu toplumu var eden değerler üzerine konumlanır. Bu değerler, şairin poetik tavrının dini ve millî atmosferini oluşturan yapıtaşlarının bütünü olarak görüntü bulur. Âkif’in şiirinde uyku ve uyanıklık metaforları toplumsal düzeyde idrâk, miskinlik, problem yitimi ve mücadele kavramları çerçevesinde yer alarak yoğun bir içerikle var olurlar. Bununla birlikte bu metinler millî romantik duyuşla, terakki fikrini önceleyen, çözüm önerilerini eylem odaklı bir bakışla var eder. Safahat’ta yoğun bir biçimde gözlemlenen toplumsal eleştiri, aynı zamanda Âkif ’in büyük bir gayretle yöneldiği kurtuluş yolunun harekete geçirici unsuru olarak da algılanabilir. Yüksek bir tonlamayla toplumun umutsuzluk ve uyku halinin eleştirisini yapan şair, beraberinde geçmiş, hâl ve gelecek üçgeninde eserini kurarak toplumun içerisinde bulunduğu açmazı anlatır. Bu çalışmada Mehmet Âkif Ersoy’un poetikasında karşıt değer olarak yer alan uyku metaforu genel çizgileriyle belirtilecek; şairin yalnızca bu noktaya odaklanan ve topluma karşı uyarıcı bir yapıda olan “Uyan” adlı şiiri, toplumsal anlamdaki sembolleri ve temsil değerlerinin dikey boyutlarıyla irdelenecektir.]]> <![CDATA[In literary texts, the metaphors of sleep / wakefulness are mostly made visible as a warning to the individual / society, whose mind and vital reflexes have been sterilized and have given up the struggle. When an individual or society loses a certain level of consciousness, ontological sense, they experience a decline in sleep. This state of sleep has been described in many works as a reflection of collective consciousness throughout the historical process of Turkish literature. These values are seen as the whole of the building blocks that constitute the religious and national atmosphere of the poet's self. Mehmet Âkif Ersoy's poems are based on the values that create the society in which he belongs. In the poetry of Âkif, the metaphor of sleep and wakefulness takes place at the social level with the intense criticism by taking place within the framework of the concepts of perception, lack of consciousness, loss of struggle and struggle. However, these texts come up with an action-oriented view of national romantic perception and solution suggestions that precede the idea of progress. This social criticism, which is observed intensely in Safahat, can also be perceived as the activating element of the path of salvation, in which Akif leads with great effort. The poet, who criticizes the green and sleep state of the society with a high intonation, defines the dilemma in which society exists by establishing his work in the triangle of past, state and future. In this study, the sleep metaphor, which is found as a malicious feature in Mehmet Akif Ersoy's poetics, will be outlined in general lines; The poet's poem “Wake Up”, which focuses only on this point and has a stimulating structure against the society, will be examined with the vertical dimensions of the symbols and representational values in the social sense.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40518 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[121-130]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/986 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Behcetü’l-Hadâik’taki Fiilimsiler ve Bunların Kullanılışı Üzerine Karşılaştırmalı Bir Değerlendirme]]> <![CDATA[A Comparative Evaluation of Gerundial and Their Usage in Behcetu’l-Hadaik]]> <![CDATA[Türker Barış BULDUK]]> <![CDATA[Filoloji, Fiilimsi, Behcetü’l-Hadâik, Karahanlı Türkçesi, Harezm Türkçesi, Kıpçak Türkçesi, Eski Anadolu Türkçesi.]]> <![CDATA[Philology, Gerundial, Behcetü’l-Hadâik, Karahan Turkish, Kipchak Turkish, Old Anatolian Turkish.]]> <![CDATA[İçerisinde Doğu Türkçesi ve Batı Türkçesine ait dil özellikleri barındıran eserlere karışık dilli denmektedir. Behcetü’l-Hadâik da Kıssa-yı Yusuf ve Feraiz Kitabı ile birlikte karışık dilli olarak nitelendirilen eserlerden biridir. Behcetü’l-Hadâik, bir öğüt kitabıdır. Eser, Sadettin Buluç tarafından bulunmuştur. Eserin bütününün neşrini Mustafa Canpolat yapmıştır. Behcetü’l-Hadâik ve diğer karışık dilli eserlerle ilgili Doğu Türkçesi ve Batı Türkçesine ait dil özelliklerini gösteren karşılaştırmalı incelemeler ile istatistiki verilere dayanan araştırmalar yapılmamıştır. Dolayısıyla bu eserlerin niçin karışık dilli kabul edildikleri ile ilgili somut veriler henüz ortaya konmamıştır. Bu çalışmada öncelikle Behcetü’l-Hadâik eserindeki fiilimsiler tespit edilecektir. Fiilimsiler, Türkçenin asli unsurlarından biridir ve Eski Türkçeden bu yana Türkçede işlek bir biçimde kullanılagelmişlerdir. Behcetü’l-Hadâik’taki fiilimsiler tespit edildikten sonra, bu fiilimsilerin Karahanlı, Harezm, Kıpçak ve Eski Anadolu Türkçesindeki kullanımlarını incelemek amaçlanmaktadır. Bu bağlamda, yazarı bilinmeyen eserin Ebu Bekr bin Şeyh Ali bin Muhammed tarafından H 703/M 1303 yılında istinsah edilen ve Mustafa Canpolat tarafından neşredilen Bursa nüshası değerlendirilmiş ve Türkçenin tarihi dönemlerinde kullanılan birçok fiilimsinin eserin Bursa nüshasında da kullanıldığı görülmüştür. Eser, 14. yüzyılın başlarında istinsah edilmesine rağmen eserde Karahanlı, Harezm ve Kıpçak Türkçesine özgü daha fazla veri tespit edilmiştir. Bu durum, eserin Doğu Türkçesinden Batı Türkçesine tercüme edildiğini ya da Anadolu’ya daha sonra göç eden birisi tarafından yazıldığını düşündürmektedir.]]> <![CDATA[The works that contain the language features belonging to Eastern Turkish and Western Turkish are called mixed language works. Behcetü’l-Hadâik is one of the works that is described as mixed-language together with Kıssa-yı Yusuf and Feraiz Book. Behcetü’l-Hadâik is a book of counsel. This copy was found by Sadettin Buluç. Mustafa Canpolat published the work. Comparative studies showing the language features of Eastern Turkish and Western Turkish related to Behcetü’l-Hadâik and other mixed language works and researches based on statistical data were not conducted. Behcetü’l-Hadâik is a book oftensively in Turkish since Old Turkish. After the detection of the gerundial in Behcetü’l-Hadâik, it is aimed to examine the use of these gerundials in Karahan, Khwarezm, Kipchak and Old Anatolian Turkish. In this context, the Bursa copy of the work written by an unknown author, which was copied by Abu Bakr bin Sheikh Ali bin Muhammad in H 703 / M 1303 and published by Mustafa Canpolat, was evaluated and it was observed that many gerundial works used in the historical periods of Turkish were also used in Bursa copy. Although the work was retained at the beginning of the 14th century, more data specific to Karahan, Khwarezm and Kipchak Turkish were found. This suggests that the work was translated from Eastern Turkish to Western Turkish or written by someone who later migrated to Anatolia.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40507 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[ 65-78 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/987 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Köy Adları Açısından Bir İnceleme: Kastamonu Merkez Köy Adları]]> <![CDATA[A Study of Toponyms: Village Names in Kastamonu-Center District]]> <![CDATA[Erol TOPAL]]> <![CDATA[B. Ünal İBRET]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Language, Toponymy, Onomastics, Village Names, Kastamonu.]]> <![CDATA[Ad bilimin en temel alt dallarından birini “yer adı bilimi” oluşturmaktadır. Yer adları, hızla değişen dünyada yer, mekan ve coğrafi şekillerin geçmişten günümüze geçirdiği değişimlerin takibinde rol oynayan önemli dil unsurları arasındadır. Yer adlarını inceleme konusu edinen dil bilimi dalı “toponimi “olarak adlandırılmıştır. Yer adları, bir ülkenin sosyo-kültürel ve ekonomik özelliklerinin ortaya konulmasında alan araştırmacılarına başlangıç noktası oluşturan temel unsurlardandır. Yer adları içerisinde en çok incelenenlerden birisi de köy yer adlarıdır. Köy adları mekânın siyasallaşmasında, kültürün aktarılmasında ve gelecek ile arasındaki bağlantının sağlanmasında temel bir köprü vazifesi görmektedir. Bu sebeple coğrafyanın vatan hâline getirilmesinde korunması gereken en önemli unsurlardan birisi yerleşim yerlerinin adlarıdır. Türkiye’de idari teşkilatın ilk basamakları olan köyler, en küçük yönetim birimidir. Tarih boyunca devamlı yerleşim yerleri olan köylerin adlarının Türkiye’nin yakın iskân tarihinin aydınlatılması bakımından önemi büyüktür. Kastamonu yöresi İlk Çağ’dan günümüze yoğun olarak yerleşim sahası olmuştur. Bu sebeple Kastamonu’da pek çok medeniyetin günümüze kadar ulaşan izlerini bulmak mümkündür. Bu bağlamda çalışmaya konu olan Kastamonu, Türk kültür ve medeniyet tarihi açısından oldukça önem arz eden kadim bir Türk yöresidir. Anadolu’da Türk iskânının başladığı dönemden günümüze Anadolu’nun en güvenli bölgelerinden biri hiç işgal görmeyen Kastamonu olmuştur. Kastamonu yöresinde Türk varlığı kesintisiz olarak sürmüş, Türk milli kültür ve gelenekleri Anadolu Selçuklu döneminden günümüze kadar canlı olarak yaşatılabilmiştir. Bunun en en güzel emareleri de köy adlarında kendisini göstermektedir. Dolayısıyla, Kastamonu yöresi başta Türkoloji çalışmaları olmak üzere Türk kültürü ve yerleşme tarihi açısından incelenmesi gereken önemli yörelerdendir. Bu önemi sebebiyle Kastamonu yöresi çalışma alanı olarak seçilmiştir. Kastamonu merkez ilçesine kayıtlı 177 köy bulunmaktadır. Çalışmada bu köylerin adları leksik-semantik olarak sınıflandırılmıştır. Bu tasnif sonucunda, Türk millî kültür ve geleneklerin etkisi açıkça görülmüştür. Beşerî unsurlardan, kişi, lakap, unvan ve sıfat adları ve Türk boy, aşiret, topluluk ve aile adları ile oluşturulmuş köy adlarının diğerlerine oranla daha fazla olduğu tespit edilmiştir. Yörede, beşeri özelliklerin dışında coğrafi temele dayanan köyün coğrafya, konum, yön ve durumunu gösteren adlar da sıkça kullanılmıştır. İnsan hayatındaki coğrafyanın etkisine bağlı olarak özellikle su ve topografyaya ait coğrafi unsurlar köy adlarında kendisini göstermiştir. Çalışmada, köy adları yapı ve köken bakımından incelendiğinde, en fazla birleşik yapılı köy adlarının olduğu anlaşılmıştır. Toplam 177 köyün 101’i (57,1) birleşik yapılı, 36’sı (%20,3) basit yapılı ve 40 tanesinin de (%22,6) türemiş yapılı olduğu tespit edilmiştir. Birleşik yapılı köy adları içerisinde sıfat tamlaması şeklinde kurulan köy adları daha fazla kullanılmıştır.]]> <![CDATA[One of the main branches of onomastics is the study of place names (toponymy). Toponyms are among the important linguistics elements that play a role in tracing the changes that palce, location and geographical shapes have undergone in the rapidly changing world. The field of linguistics which study place names is called “toponymy”. Toponyms are among the basic elements that constitute the starting point for field researchers in revealing the socio-cultural and economic characteristics of a country. Village names are one of the most studied topics among the place names. Village names serve as an essential bridge in the politicization of the place, in the transfer of culture and in the connection between the place and the future. Therefore, the names of the settlements are one of the most important elements that should be protected in the process of making the geography a homeland. Villages, the first stage of the administrative organization in Turkey, are the smallest administrative units. The names of villages, which are the continuous settlements throughout history, are important in terms of shedding light on the recent settlement history in Turkey. In order to turn these lands into their homeland, the Turks who came to Anatolia at first gave Turkish names to the places they had conquered in accordance with the Turkish phonetics. Kastamonu province has been a densely settled area since ancient times. Therefore, it is possible to find traces of many civilizations in Kastamonu. Kastamonu, which is the subject of the study in this context, is an old Turkish region that is very important for the history of Turkish culture and civilization. Kastamonu, which has never been occupied, is one of the safest regions of Anatolia since the Turkish settlement began in Anatolia. The Turkish presence in Kastamonu region has continued uninterruptedly and the Turkish national culture and traditions have survived from the Anatolian Seljuk period to the present day. As a result, Kastamonu region is one of the important regions which should be investigated in terms of Turkology studies as well as Turkish culture and settlement history. Because of this importance, Kastamonu region was chosen as the focus of this study. There are 177 villages registered in the central district of Kastamonu. In this study, these village names were classified as in a lexical semantic manner. As a result of this classification, the influence of Turkish national culture and traditions was clearly seen. Among the human elements, the ratio of village names composed of the names of people, nicknames, titles and adjectives and the names of Turkish tribes, clans, communities and families were found higher than the other elements. In addition to human elements, the names based of geography and showing the geography, location, direction and status of the village are frequently used in the region. Depending on the influence of the geography on human life, the geographical elements of water and topography particularly show themselves in the village names as well. In the study, when the village names were examined in terms of structure and origin, it was found that compound structures in the village names were most common. Out of 177 village names, 101 village names (57%) have compound structure, 36 names (20,3%) have simple structure and 40 names (22,6%) have derived structure. Among the village names with compound structure, the ones formed with adjective clause were used more.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40482 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[463-476]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/988 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kitâb-ı Dedem Korkut ve İkili Aşk Mesnevileri Üzerine Motiflerarası Bir Karşılaştırma]]> <![CDATA[Kitâb-ı Dedem Korkut and a Two Love Mathnavises on an Inter-Motif Comparison]]> <![CDATA[Timuçin AYKANAT]]> <![CDATA[Kitâb-ı Dedem Korkut, İkili Aşk Mesnevileri, Karşılaştırmalı Edebiyat Bilimi, Motif, Tahkiyevî Anlatılar.]]> <![CDATA[Kitâb-ı Dedem Korkut, The Dual Love Mathnavi, Comparative Literature Science, Motif, Narratives.]]> <![CDATA[Kitâb-ı Dedem Korkut, büyük Türk âlimi Ord. Prof. Dr. Mehmed Fuad Köprülü’nün deyişiyle, bütün Türk edebiyatının yarısından fazla değerdedir. Öte yandan ikili aşk mesnevileri, klasik Türk edebiyatı içerisinde tahkiyevî anlatı unsurları olarak roman kavramının gelişim süreci içerisindeki yerini almıştır. İki ayrık kültürel abide konumunda yer alan Dede Korkut Hikâyeleri ve aşk mesnevileri, özellikle motifleri bağlamında ortaklıklar sergilemektedirler. Karşılaştırmalı edebiyat biliminin sunmuş olduğu olanaklardan yararlanarak hazırlanan bu çalışma; Kitâb-ı Dedem Korkut ve ikili aşk mesnevilerinde yer edinen ortak motifler ve onların çözümlenmesi üzerine yoğunlaşmıştır. İki ayrı kategoride yer alan eserler ilk satırından son satırına kadar özenle taranmış ve elde edilen veriler analiz-sentez mantığıyla işlenmiştir. Bu işlenmişlik, tahkiyevî anlatıların halk edebiyatı ya da klasik Türk edebiyatı ürünü olma ayrımı olmaksızın; ne denli ortak olabildiklerini göstermiştir. Örnek metinlerle zenginleştirilen söz konusu çalışma, sunduğu madde başlarıyla ilgili metinlerin anlamlandırılmasını kolaylaştırdı. Bu doğrultuda; Kitâb-ı Dedem Korkut ve ikili aşk mesnevilerinde yer edinen, çocuğu olmayan padişah motifi, evlat sahibi olma motifi, ad verme motifi, beşikteyken nişanlanma/beşik kertmesi motifi, âşık olma motifi, mücadele motifi, hapsedilme/kaleye kapatılma motifi, rüya motifi, av/avlanma motifi, hile/karşıt gücü kandırma motifi, kılık değiştirme motifi, âşıklığın sınanması motifi, formulistik sayılar ve çeyiz sunma motifleri irdelendi. Sonuçta; tahkiyevî iki anlatı kategorisinin motifleri bağlamında ortak ve ayni iştiyak olduğu tescillendi. ]]> <![CDATA[Kitâb-ı DedemKorkut, the great Turkish scholar Ord. Professor Dr. in the words of Mehmed Fuad Köprülü, it is worth more than half of all Turkish literature. On the other hand, the dual love mathnavi have taken their place in the development process of the novel concept as the narrative elements in classical Turkish literature. Stories of Dede Korkut and love mathnavies, which are two different cultural monuments, exhibit partnerships especially in the context of motifs. This study prepared by using the opportunities offered by comparative literature science; Kitâb-ı Dedem Korkut and the common motifs in the double love mathnavi and focuses on their analysis. In this direction. The works in two different categories were carefully scanned from the first line to the last line and the data obtained were processed with analysis-synthesis logic. This work is done without any distinction of being a product of folk literature or classical Turkish literature; showed how common they can be. This study, enriched with sample texts, facilitated the interpretation of the texts related to the headings. In the context of Kitâb-ı Dedem Korkut and dual love mathnavi, motif of without children sultan, motif of adoption, naming motif, engagement in crib motif, motif of falling in love, struggle motif, imprisonment/closure motif, dream motif, hunt/hunting motif, deceit/counterfeit motif, disguise motif, minstrel test motif, formulistic numbers and dowry offering motifs were examined. After all; It was confirmed that the two narrative categories were common and identical in the context of their motives.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40432 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[ 615-624 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/989 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Les Mémoires D’un Âne”: Analyse Comparative Des Éléments Culturels De Ses Quatre Traductions En Turc]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Filiz TOKALAK BALTACI]]> <![CDATA[Traduction de Littérature Jeunesse, Cibliste, Sourcier, Domestication, Foreignisation, Éléments Culturels.]]> <![CDATA[Translation of Children's Literature, Target-Oriented, Source-Oriented, Domestication, Foreignization, Cultural Elements.]]> <![CDATA[Le domaine de la traduction de la littérature de jeunesse exige un travail particulier car c’est de l’enfant lecteur dont il est question. Raison pour laquelle, dans ce travail, les quatre traductions en turc (1940, 1948, 1959, 2006) de l’une des œuvres populaires, “Les mémoires d’un Âne”, de la Comtesse de Ségur, écrivain prospère et populaire de la littérature de jeunesse ont été sélectionnées parmi les autres traductions considérées plutôt comme des adaptations de notre part. Tout en se focalisant sur l’importance de l’attitude du traducteur pendant le processus de traduction, l’approche cibliste, (Riita Oittinen, Emer O’Sullivan, Toury) considérant qu’elle est assez populaire ces derniers temps, est critiquée du point de vue du rôle littéraire et éducatif que la traduction peut avoir auprès de l’enfant lecteur. En se servant de la classification de Göte Klingberg, E. Benveniste et la classification de Grit et Holmes, les toponymes, les anthroponymes et les éléments culturels (la nourriture, les vêtements, la religion, l’argent, les heures, les mesures) ont été analysés d’après la stratégie de domestication et de foreignisation de Venuti. Plusieurs constats ksont établis à partir de la langue qui diffère d’une traduction à l’autre reflétant les effets de leur époque d’après la théorie de Toury. Soutenant toujours la contribution d’une œuvre dans la vie d’un enfant (peu importe que ce soit une œuvre originale, développant ses connaissances de sa propre culture ou une traduction développant ses connaissances d’une culture étrangère), cette source de richesse, l’œuvre étrangère, ne peut se transmettre autrement qu’en une approche fidèle, sourcière dans la mesure du possible dans une traduction de littérature jeunesse.]]> <![CDATA[The field of translation of children's literature requires more special work than others. Since it is the child reader that is at stake, it is undeniable that this task requires much more attention and care. In this work, the four Turkish translations (1940, 1948, 1959, 2006) of one of the popular works, "The story of a Donkey", by the Countess of Ségur, a prosperous and popular writer of children's literature, have been selected among the other translations called (considered) adaptation on our part. While focusing on the importance of the translator's attitude during the translation process, the target-oriented approach (Riita Oittinen, Emer O’Sullivan, Toury) considered quite popular lately is criticized from the point of view of the literary, educational role of translation having children as the reader of the foreign culture. Using the classification of Göte Klingberg, E. Benveniste and the classification of Grit and Holmes, toponyms, anthroponyms and cultural elements (food, clothing, religion, money, hours, measurements) were analyzed according to the strategy of domestication and foreignization of Venuti. Several findings are made based on the language which differs from one translation to another reflecting the effects of their time according to Toury's theory. Always supporting the contribution of a work in a child's life (no matter what kind, an original work developing one’s knowledge of one’s own culture or a translation developing one’s knowledge of a foreign culture), this source of richness, the foreign work, cannot be transmitted other than by adopting a faithful, source-oriented approach as much as possible in a translation of children's literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40423 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[443-462 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/990 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Kişisiz Yapı ve Türkiye Türkçesinden Birkaç Örnek ]]> <![CDATA[Impersonal Construction and A Few Instances From Turkey Turkish]]> <![CDATA[Meryem ARSLAN]]> <![CDATA[Türkiye Türkçesi, dil bilimsel kiplik, kişisiz yapı, -mALI, -mAk gerek]]> <![CDATA[Turkey Turkish, linguistic modality, impersonal structure, -mAlI, -mAk gerek]]> <![CDATA[Daha çok Batıda ve Batı dillerine yönelik yapılan kişisiz yapı çalışmalarında kişisiz cümlelere, çeşitlerine, kullanım alanlarına, kişisiz cümlelerdeki öznelerin özelliklerine ve yer yer de kişisiz cümlelerin kiplik ilişkisine değinildiği görülür. Türkçenin ise kişisiz yapılar açısından zengin bir kullanımının olmasına karşılık dünyadaki bu çalışmalar içerisinde hak ettiği yeri aldığı söylenemez. Yapılan alan yazını taramalarından bu durum görülebilir. Çalışmamız da Türkiye Türkçesinde gözlemlenen birkaç kişisiz yapıya yer vererek bu boşluğa küçük bir katkı sunmak için hazırlanmıştır. Konu çerçevesinde seçilen yapılar da biçim ve sözcük anlamları gereklilik ve yükümlülük aktaran –mAlI ve -mAk gerek birimleriyle oluşturulmuş ve yüzey yapıda öznenin kim olduğuna dair herhangi bir bilgi içermeyen, ama derin yapıda [+canlı] ve [+insan] özelliği gerektiren özneleri olan olumlu cümlelerdir. Bu sınırlandırmaya konunun kapsamı ve makale sınırları düşünülerek gidilmiştir. Türkçede kişisiz kullanımları olan iki birimin seçilmesine de çeşitli makale, kitap ve tezlerde onların kişisiz özelliklerine kısmen değinilmesi etki etmiştir. Çalışma sonuçlarıyla dünya kiplik çalışmaları alan yazınına Türkçeden örnekler sunulması ve bu alanla ilgili yapılacak çalışmalara dikkat çekilmesi amaçlanmıştır. Çalışma sonuçlarına göre -mAlI biçim biriminin etken yapıdaki kişisiz kullanımında, yükümlülük-zorunluluk, gereklilik-yükümlülük, gereklilik-beklenti, nesnel gereklilik, tahmin, gerek olmama; edilgen yapıdaki kişisiz kullanımında ise nesnel zorunluluk-yükümlülük, nesnel gereklilik, uyarı-zorunluluk-yükümlülülük, nesnel gereklilik, gereklilik-beklenti-yeterlilik, zorunluluk-yükümlülük-tarif etme, tavsiye-gereklilik-uyarı-yükümlülük, tavsiye-gereklilik-yükümlülük kiplik anlamları aktarabildiği görülmüştür. Yine -mAk gerek biriminin ise etken yapıdaki kişisiz kullanımında, nesnel gereklilik, tavsiye-gereklilik-uyarı-yükümlülük, tavsiye-gereklilik-yükümlülük, zorunluluk-yükümlülük-tarif etme edilgen yapıdaki kullanımında ise nesnel gereklilik-uyarı kiplik anlamı aktarabildiği belirlenmiştir.]]> <![CDATA[Impersonal structures are one of the topics that linguistics discusses. The first discussions on the subject can be traced back to Ancient Greek and Roman civilization. However, the spread of this issue has increased today. With this increase, it is seen that the subject is going through a naming phase from impersonal mood to impersonal construction. It is seen that the impersonal structure studies conducted mostly in the West and Western languages refer to impersonal sentences, types, usage areas, features of subjects in impersonal sentences and the modality relationship of impersonal sentences in places. Although Turkish has a rich usage in terms of impersonal structures, it cannot be said that it takes its place in these studies in the world. This can be seen from the literature of the field. Our study also observed in Turkey Turkish giving the place a few impersonal structure is designed to provide a small contribution to this space. The structures chosen within the framework of the subject are formed with units of –mAlI and -mAk, which convey the form and word meanings of necessity and obligation, and do not contain any information about who is the subject in the surface structure, but are positive subjects with deep structure [+ living] and [+ human] characteristics. This limitation was made considering the scope of the subject and article limits. The selection of the two units which have been used in Turkish as a impersonal has also been influenced by the partial mention of their individual features in various articles, books and theses. With the results of the study, it is aimed to present examples from Turkish to literature of the world modality studies and to draw attention to the studies to be done in this field. According to the results of the study, -mAlI form in impersonal construction has been shown to convey these modal meanings like that deontic-obligation, necessity-deontic, necessity-anticipation, objective necessity, estimation, non-necessity in active sentences and objective obligation-deontic, objective necessity, warning-obligation-deontic, objective necessity, necessity-anticipation-ability, obligation-deontic-description, advice-necessity-warning-deontic, advice-necessity-deontic in the passive sentences. In addition the form of –mAk gerek in impersonal construction has been determined to convey the modal meanings like that objective necessity, advice-necessity-warning-deontic, advice-necessity-deontic, obligation-deontic-description in active sentences and objective necessity-warning. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40419 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[ 587-614 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/991 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğrenen Suriyeli Öğrencilerin Dinleme Becerisine Yönelik Kaygı Düzeylerinin İncelenmesi]]> <![CDATA[Study of Anxiety Levels for Listening Skills of Syrian Students Who Learn Turkish As A Foreign Language ]]> <![CDATA[Bekir Sıttık KILIÇ]]> <![CDATA[Dil becerileri, Dinleme kaygısı, Yabancılara Türkçe öğretimi, Suriyeli öğrenciler]]> <![CDATA[language skills, listening anxiety, teaching Turkish to foreigners, Syrian students]]> <![CDATA[Bu çalışmada amaç, Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenen Suriyeli öğrencilerin dinleme becerilerini geliştirme sürecinde ortaya çıkan kaygı durumlarının belirlenmesidir. Yabancı dil olarak Türkçe öğrenen Suriyeli öğrencilerin dinleme becerisine yönelik kaygı düzeylerini tespit edebilmek amacıyla, nicel veri toplama aracı olarak Polat ve Erişti (2018) tarafından geliştirilen “Yabancı Dilde Dinleme Kaygısı Ölçeği” kullanılmıştır. Tarama modelinde yürütülen bu araştırmanın nicel verilerinin analizinde betimsel ve kestirimsel istatistik teknikleri kullanılmış veriler SPSS 21’de (Sosyal Bilimler için İstatistik Programı) analiz edilmiştir. Çalışmanın nitel boyutunda ise araştırmacı tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formu ile öğrencilerin dinleme kaygıları ile ilgili görüşleri alınmış, görüşme sonrası elde edilen veriler içerik analizine tabi tutulmuştur. Çalışmanın örneklemini Kilis 7 Aralık Üniversitesi, TÖMER’de (Türkçe ve Yabancı Diller Uygulama ve Araştırma Merkezi) Türkçe öğrenen B2 kurundaki 118 Suriyeli öğrenci oluşturmaktadır. Nitel verilerin elde edilmesinde gönüllülük esasına bağlı kalarak seçilen 10 öğrenciden yararlanılmıştır. Çalışma ile Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenen Suriyeli öğrencilerin cinsiyet özelliklerinin dinleme kaygısını etkileyen bir faktör olduğu; yaş, ikamet edilen yerleşim birimi gibi değişkenlerin dinleme kaygısını etkileyen bir faktör olmadığı sonucuna varılmıştır. Dinlenilenleri takip edememe, metinleri dinleme sayısını yetersiz görme, dinleme metinlerinin hızlı ve ses kalitelerinin kötü olma durumları, dinleme kaygılarının sebepleri arasında gördükleri tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[The aim of this study is to identify the anxiety situations that arise during the process of developing the listening skills of Syrian students who learn Turkish as a foreign language. The “Listening Anxiety Scale” developed by Polat and Erişti (2018) has been used as a quantitative data collection tool in order to determine the levels of anxiety about listening ability of Syrian students who learn Turkish as a foreign language. Descriptive and predictive statistical techniques were used in the analysis of the quantitative data of this survey carried out in the screening model and the data were analyzed in SPSS 21 (Statistics Program for Social Sciences). In the qualitative dimension of the study, the semi-structured interview form developed by the researcher provided the students ' opinions on listening concerns and the data obtained after the interview were subject to content analysis. Kilis 7 Aralik University participated in the study in TÖMER (Turkish and foreign languages research and Application Center) the learning level B2 118 Turkish Syrian students. In obtaining qualitative data, 10 students were selected on a voluntary basis. The study found that gender characteristics of Syrian students who learned Turkish as a foreign language were a factor affecting listening anxiety; age, residential area of residence, etc. it concluded that variables are not a factor affecting listening anxiety. The lack of monitoring of listening, insufficient number of listening texts, the fast and poor sound quality of listening texts are among the reasons for listening concerns and some suggestions are listed based on these results.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40405 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[647-962]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/992 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çalıkuşu Adlı Eserin Gürcüce Çevirilerinin Dali Pancikidze’nin Çeviri Yöntemlerine Göre İncelenmesi]]> <![CDATA[ Examining Translations of the Work Named “Çalıkuşu” According to the Translation Method of Dali Pancikidze]]> <![CDATA[Gül Mükerrem ÖZTÜRK]]> <![CDATA[Gürcü Dili ve Edebiyatı, Çeviri, Dali Pancikidze, Çalıkuşu, Erek Dil, Kaynak Dil.]]> <![CDATA[Georgian Language and Literature, Translation, Dali Pancikidze, Çalıkuşu, Target Language, Source Language.]]> <![CDATA[Çeviri, sözlü ifadelerin ve işlevlerin belirli bir kültüre aktarılmasıdır. Tarih boyunca birçok uygarlıkta, aydınlanma dönemleri çeviri ile başlamıştır. Her toplumda, her çağda, sanat, bilim, düşünce alanlarında açık ya da dolaylı olarak, çeviri ile beslenmektedir. Karmaşık, çok taraflı ve disiplinlerarası bir olgu olan çevirinin özellikle edebi alanda etkisi büyüktür. İnsanoğlu, hangi dilde yazılırsa yazılsın bütün edebi eserleri çeviri sayesinde benimsemiştir. Kaynak dilden hedef dile yapılan bir çeviri sadece kelime bilgisi ve semantik ilkelerinin aktarılmasında değil aynı zamanda başka bir kültürün aktarılmasında önemli bir rol oynamaktadır. Reşat Nuri Güntekin’in önemli eserlerinden biri olan Çalıkuşu ilk olarak 1961 yılında Türkiye ile Gürcistan arasındaki sınırın kapalı olduğu dönemlerde Nana Gvarişvili (! " ! " # $ " %& ' $ & (& ) tarafından Türkçeden Gürcüceye çevrilmiştir. Gürcüler o dönemler Gürcistan ile Türkiye yakın komşu olmasına rağmen Türkiye’yi ulaşılmaz bir ülke olarak hatırlamaktaydı. Sovyet Dönemindeki Gürcistan’daki halk, Reşat Nuri Güntekin’in Çalıkuşu romanını okurken özlem duydukları hayatı kendilerinde bulmuş ve kendileri gibi realist olan 19. yüzyılın en önemli Gürcü şair ve yazarlarından biri olan İlya Çavçavadze ile Akaki Tsereteli gibi yazarları nasıl seviyorlarsa Reşat Nuri Güntekin’i de Gürcistan’da o derece sevmişlerdir. Bu çalışmada, Cumhuriyet döneminin önde gelen roman, öykü ve oyun yazarlarından biri olan Reşat Nuri Güntekin’in “Çalıkuşu” adlı eserinin iki farklı çevirmen tarafından farklı dönemlerde yapılan çevirisi Gürcü bilim adamı Dali Pancikidze’nin çeviri yöntemlerine göre Gürcüce’ye nasıl aktarıldığı karşılaştırmalı olarak incelenecektir. Daha sonra Gideon Toury’nin ileri sürdüğü erek odaklı kuramı doğrultusunda kaynak metne yakın olan çeviriler “yeterli”, erek metne yakın olan ve erek dilin kurallarına uygun olan çeviriler de “kabul edilebilir” bir çeviri mi olduğu üzerinde tartışılacaktır. Çalışmada öncelikle kaynak metin yazarı ve erek metin çevirmenleri hakkında kısa bilgi verilip, Dali Pancikidze’nin çeviri yöntemlerinden bahsedilecek olup çalışmanın esas aşaması olan kaynak metinden seçilen cümlelerin farklı iki çevirisindeki eşdeğerlikleri incelenecektir. Çalışma sonucunda bazı cümlelerin “yeterli”, bazı cümlelerin “kabul edilebilir” olduğu belirtilmiştir. Ele alınan EM2’in erek dil ve kültürüne yakınlığından dolayı “kabul edilebilir” çeviri, EM1 ise kaynak dil ve kültürüne yakınlığından dolayı “yeterli” çeviri olduğu sonucuna varılmıştır.]]> <![CDATA[Translation is the transfer of oral expressions and functions to a specific culture. In many civilizations throughout history, enlightenment periods began with translation. In every society and in every era, art, science and thought are openly or indirectly fed by translation. Translation, which is a complex, multilateral and interdisciplinary phenomenon, has a great impact especially in the literary field. Human beings have adopted all literary works in whatever language they are written thanks to translation. A translation from the source language to the target language plays an important role not only in transferring vocabulary and semantic principles, but also in transferring another culture. “Çalıkuşu” one of the important works of Reşat Nuri Güntekin was first translated from Turkish to Georgian by Nana Gvarişvili (! " ! " # $ " %& ' $ & (& ) in 1961 when the border gate between Turkey and Georgia was closed. At that time, Georgians regarded Turkey as an inaccessible country although Turkey is an immediate neighbor of Georgia. The Georgian people in the Soviet era found the life they had longed for in Reşat Nuri Güntekin's novel named Çalıkuşu and loved Reşat Nuri Güntekin as much as they love Ilya Çavçavadze and Akaki Tsereteli, who are among the most important Georgian poets and writers of the 19th century and who are realistic like the public. In this study, translations of the work named “Çalıkuşu” written by Reşat Nuri Güntekin, one of the leading novelists and play writers in the Republican era, by two different translators in different periods will be comparatively examined according to the translation methods of Dali Pancikidze, the Georgian scientist. Then, the type of translations will be discussed in accordance with Gideon Toury's target-oriented theory claiming that translations close to the source text are “sufficient” and translations close to the target text and conforming to the rules of the target language are “acceptable”. In this context, brief information about source text writer and target text translators will be given, Dali Pancikidze's translation methods will be mentioned, and the equivalence of the selected sentences in two different translations will be examined. It was concluded that TT 2 is an ”acceptable” translation because of its proximity to the target language and culture, and TT 1 is a ”sufficient” translation because of its proximity to the source language and culture.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40404 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[355-374]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/993 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ Türk Okullarına Giden Öğrencilerin İngilizce Öğrenmedeki Kötü Ününe İlişkin İngilizce Öğretmenliği Öğrencilerilerin İnançları Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[An Investigation of the University Students' Beliefs on the Unenviable Reputation of Turkish Students in Learning English]]> <![CDATA[Mehdi SOLHİ]]> <![CDATA[Dil Yeterlilik, Türk Öğrenciler, Kötü Ün, İngilizce, Dil Öğrenimi.]]> <![CDATA[Proficiency, Turkish Students, Unenviable Reputation, English, Language Learning.]]> <![CDATA[Bu çalışma (1) Türk kız ve erkek İngilizce öğretmenliği lisans öğrencileri arasında Türk öğrencilerin İngilizce öğreniminde kötü ünlerine ilişkin düşüncelerinde cinsiyetlerine bağlı bir fark olup olmadığını, (2) İngilizce öğretmenliği öğrencilerinin Türk öğrencilerin İngilizce öğrenme başarısızlıklarını farklı nedenlerle ilişkilendirmesinde yaş faktörünün önemli olup olmadığını ve (3) İngilizce öğretmenliği öğrencilerinin kendi İngilizce öğrenme sürelerinin Türk öğrencilerin İngilizce öğrenimindeki başarısızlıklarını ilişkin sebepleri etkeleyip etkilemediğini araştırmaktadır. Türkiye'deki farklı özel ve devlet üniversitelerinde öğrenim gören toplam 59 İngilizce öğretmenliği öğrencileri, Dil Öğreniminde Başarısızlık Ölçeği'ni online olarak doldurmuştur. Sonuçlara göre, erkek ve kız öğrenciler arasında, Türk öğrencilerin İngilizce öğrenmedeki zayıf performanslarının nedenleri açısından anlamlı bir fark olmadığı ortaya çıkmıştır. Ayrıca, İngilizce öğretmenliği öğrencilerinin yaşlarının, öğrencilerin İngilizcedeki başarısızlık oranını herhangi bir sebeple ilişkilendirmelerinde önemli bir rol oynamadığı görülmüştür. Bunun yanısıra, İngilizce öğretmenliği öğrencilerinin İngilizce öğrenmek için harcadıkları zaman, bahsedilen başarısızlığı farklı sebeplere bağlı olduğunu göstermemektedir.]]> <![CDATA[This study examined (1) whether there is a difference between male and female undergraduate English language teaching (ELT) students perception with regard to the reasons they attribute to the unenviable reputation of Turkish students in learning English, (2) to what extent the age of the ELT students accounts for attributing English learning failure of Turkish students to different reasons, and (3) whether the English language learning time of the ELT students can affect their attributing Turkish students' failure in learning English to any particular reason. A total number of 59 ELT students studying at different private and public universities in Turkey completed a standardized form of Turkish Students' Failure in Language Learning Scale online. Results indicated no significant difference between male and female students perception with regard to attributing the reasons to Turkish students’ poor performance in learning English. Nor did age play a significant role in their attributing the failure to any particular reason. Besides, the time spent on learning English was not significantly a determining factor in ascribing the failure to any different reason.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40401 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[385-395]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/994 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Edebiyatta Yaratıcılık ve Madde Bağımlılığı]]> <![CDATA[Creativity in Literature and Drug Addiction]]> <![CDATA[Gökşen ARAS]]> <![CDATA[Edebiyat, Uyuşturucu, Yaratıcılık, Bir İngiliz Afyon Tiryakisinin İtirafları, Yapma Cennetler, Esrar Üzerine]]> <![CDATA[Literature, Opiates, Creativity, Confessions of an English Opium-Eater, Artificial Paradises, On Hashish]]> <![CDATA[Bilindiği üzere, bireyin en büyük arzusu varlığını ispat etmek olmuştur ve kendini gerçekleştirme eylemi de ürettikleriyle özdeşleştirilmiştir. Bu noktada yaratıcılığın insanın en değerli gücü olduğu söylenebilir. Pek çok etkenle şekillenen yaratıcılık, çoğunlukla görünenin ötesini keşfedebilecek algı, sezgi ve ifade gücüne sahip yazar ve sanatçılara atfedilmektedir. Ancak, bu keşif yolunda, yazar ve sanatçıların bilgi ve yetenekleri dışında farklı yöntemlere de ihtiyaç duydukları ifade edilmiştir. Afyon ve esrarın bazı yazarlar ve sanatçılar tarafından fiziksel rahatsızlıklarının tedavisinde kullanıldığı ifade edilse de bu maddelerin, bu maddelere bağımlı olan yazar ve sanatçıların hayal güçlerine ve yaratıcılıklarına katkı sağlayıp sağlamadığı önemli bir tartışma konusu olmuştur. İngiliz edebiyatının tanınmış yazarlarından Thomas De Quincey, bağımlılığını itiraf ettiği Bir İngiliz Afyon Tiryakisinin İtirafları başlıklı eserinde afyon kullanımına ve etkilerine dikkat çekmektedir. Charles Baudelaire, Yapma Cennetler başlıklı eserinde, afyon ve esrar kullanımı ile ilgili görüşlerini ortaya koymaktadır. Alman edebiyat eleştirmeni ve kültür tarihçisi Walter Benjamin’in Esrar Üzerine başlıklı eseri, 1927-1934 yılları arasındaki uyuşturucu deneylerinin tutanaklarını içermektedir. Bu çalışmanın amacı, yaratıcılık kavramını, afyon ve esrarın on dokuzuncu yüzyılda ve öncesinde kullanım alanlarını, fiziksel ve psikolojik etkilerini, bağımlılık kavramını açıklamak, yukarıda adı geçen üç esere ve uyuşturucu kullandığı iddia edilen yazarlara, özellikle Samuel Taylor Coleridge’e göndermeler yaparak, edebiyat, üretim, yaratıcılık ve bağımlılık ilişkisini değerlendirmektir.]]> <![CDATA[As known, the strongest desire of individuals has always been to discover their identities, and the act of self-actualisation has been associated with what they have produced. In this respect, creativity is individuals’ most precious power. Creativity, shaped by numerous elements, is generally attributed to writers and artists, who are able to discover the invisible behind the visible by means of their extraordinary power of perception, sensation and expression. In this quest of discovery, it is detected that some writers and artists need different methods and means instead of relying on their knowledge and skills. Although opium and hashish have been used by some writers and artists to cure their physical illnesses, it is debatable whether such opiates contribute to the development of their power of imagination and creativity or not. One of the most eminent writers in English literature, Thomas De Quincey, confesses his experiences of opium eating and draws the reader’s attention to the use of opium and its effects in his Confessions of an English Opium Eater. Charles Baudelaire also presents his views related to opium and hashish in Artificial Paradises. By the same token, Walter Benjamin, a German literary critic, philosopher and cultural theorist, incorporates the opium test records between 1927-1934 in his work titled On Hashish.  The aim of this study is to explore the meaning of creativity, the use of opium and hashish in the past and in the nineteenth century, physical and psychological effects of such opiates, the term addiction, and the relationship between literature, production, creativity and opium addiction with reference to the above-mentioned three works and authors, Samuel Taylor Coleridge in particular, believed to be opium addicts.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40365 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1603-1619]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/995 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Zaman”ın Aynasından Mütareke Dönemi Edebiyat ve Kültür Hayatı]]> <![CDATA[Literature and Cultural Life in the Mirror of the “Zaman”]]> <![CDATA[Tayfun HAYKIR]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Zaman, Mütareke Dönemi, Birinci Dünya Savaşı, Mondros Mütarekesi, Süreli Yayın, Basın Hayatı.]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Zaman, Armistice Period, First World War, Mondros Armistice, Periodical Newspaper, Press Life.]]> <![CDATA[Zaman, 22 Cemaziyelahir 1336 (4 Nisan 1918)-14 Zilhicce 1337 (10 Eylül 1919) tarihleri arasında İstanbul’da yayımlanmış günlük, ulusal bir gazetedir. Gazete, Türk basınının çok zor günler geçirdiği bir dönemde toplam dört yüz seksen sayıya ulaşmayı başarabilmiştir. Gazetenin ilk sahibi daha sonra İzmir Suikastı sanığı sıfatıyla idam edilecek olan İttihat ve Terakki Komitesinden Şükrü Bey’dir. Kendini ifşa etmeden gazeteyi yöneten Şükrü Bey’in amacı parti içi muhalefette bulunan bir gazete sahibi olmaktır. Çünkü Zaman’ın yayın hayatına başladığı günlerde Birinci Dünya Savaşı’nın sonuna gelinmektedir. 30 Ekim 1918 tarihinde ise Mondros Mütarekesi’nin imzalanmasıyla savaş sona ermiştir. Zaman yakın Türk tarihinde yeni bir dönemi başlatacak olan Mondros Mütarekesi imzalanmadan yaklaşık yedi ay önce okuyucuyla buluşmuştur. Ateşkesin imzalanmasının ardından ise bir yıl daha yayına devam edebilmiştir. “Türkçü” olarak nitelendirebilecek bir yayın politikası izleyen Zaman’ın yazar kadrosu Ahmet Rasim, Cenap Şahabettin, Rıza Tevfik, Ömer Seyfettin, Yahya Kemal, Refik Halit, Hüseyin Rahmi, Reşat Nuri, Ali Canip gibi bugün dahi çok okunan ve o devrin en meşhur kalemlerinden oluşmuştur. Hatta bu yazarların en çok üne kavuşan eserlerinin bazılarının ilk yayım yeri Zaman sayfalarıdır. Zaman gazetesi, Mütareke Dönemi gibi yakın Türk tarihinin en çalkantılı zaman aralıklarından birinin sosyal, siyasal, edebî ve kültürel hayatını aksettirmesi bakımından oldukça zengin bir yayın organıdır. Zaman, devrin aydınlarının yaşanan travma karşısında takındıkları tavır ve psikolojilerini anlamak açısından da birinci dereceden kaynak hüviyetindedir. Özellikle dünya görüşü açısından farklı kanaatlere sahip geniş bir yazar kadrosuna sahip olması bu konudaki değerini artırır niteliktedir. Bu çalışmada gazetenin söz konusu tüm yönleri üzerinde -ulaşılabilen bütün sayıları dikkate alınarak- ayrıntılı bir şekilde durulmuştur. Böylelikle Mütareke Döneminin sosyal ve siyasi yaşantısının Türk edebiyat ve kültür hayatının günceline nasıl yansıdığı, günü gününe bir yıl yedi aylık süre aralığı dikkate alınarak ortaya koyulmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Zaman is a daily national newspaper published in Istanbul between 22 Cemaziyelahir 1336, according to lunar calendar, (4 April 1918 according to the solar calendar) and14 Zilhicce 1337 (10 September 1919). The newspaper was able to reach a total of four hundred and eighty issues at a time when the Turkish press had a hard time. The first owner of the newspaper was the Şükrü Bey from the Committee of İttihat ve Terakki (Union and Progress) who was later executed as the accused of the İzmir Assassination. Şükrü Bey, who manages the newspaper without revealing himself, aims to have an opposition newspaper within the party. Because in the days when Zaman started broadcasting, the end of the First World War was reached. The war ended with the signing of the Armistice of Mondros on October 30, 1918. Zaman met with the reader about seven months before the signing of the Armistice which will begin a new era in recent Turkish history. After the cease-fire was signed, it was able to continue publication for another year. The staff of the Zaman, which pursues a publication policy that can qualify as a Turkist, is composed of the most famous writers of the period such as Ahmet Rasim, Cenap Şahabettin, Rıza Tevfik, Ömer Seyfettin, Yahya Kemal, Refik Halit, Hüseyin Rahmi, Reşat Nuri, Ali Canip. In fact, some of the most famous works of these writers are published for the first time in the pages of Zaman. Zaman newspaper is a very rich publication in terms of reflecting social, political, literary and cultural life of one of the most turbulent time intervals in the recent Turkish history such as Armistice Period. Zaman is also the primary source for understanding the attitudes and psychology of the intellectuals in the face of the trauma experienced. Especially, having a wide range of writers with different opinions in terms of world view increases its value on this subject. In this study, all the aspects of the newspaper have been elaborated in detail, taking into consideration of all the available issues.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40362 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[173-205]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/996 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[GÜMÜŞHANE İLİ VE YÖRESİ AĞIZLARINDA HAYVAN ADLARIYLA İLGİLİ SÖZ VARLIĞI]]> <![CDATA[THE VOCABULARY RELATED TO ANIMAL NOMENCLATURE IN THE DIALECTS OF GÜMÜŞHANE PROVINCE AND REGION]]> <![CDATA[Serdar BULUT]]> <![CDATA[Türkiye Türkçesi Ağızları, Gümüşhane, Gümüşhane İli ve Yöresi Ağızları, Hayvan Adlandırmaları, Adbilim. ]]> <![CDATA[Türkiye Türkçesi Ağızları, Gümüşhane, Gümüşhane İli ve Yöresi Ağızları, Hayvan Adlandırmaları, Adbilim. ]]> <![CDATA[Diyalektoloji çalışmaları, son yıllarda yapılan birbirinden kıymetli çalışmalarla kendini geliştirmeye devam etmektedir. Ağızlar, dilin sadece telaffuz noktasında farklılıklar gösteren küçük kollarıdır. Bu küçük kolları belirleyen birçok faktör bulunmaktadır. Özellikle etimolojik köken, coğrafya, yaşayış biçimi gibi faktörleri bu belirleyiciler arasına ekleyebiliriz. 1940 yılından önce yabancı araştırmacıların çalışmalar yaptığı Türkiye Türkçesi ağızları, 1940 yılından sonra yerli araştırmacılarla belli bir noktaya gelmiştir. Son yıllarda il ve ilçe düzeyinde yapılan ağız derleme çalışmaları, ağızlar içinde yaşayan farklı terimlerle ilgili çalışmaların yapılmasına da fırsat vermiştir. Özellikle hayvan ve bitki adlandırmalarıyla ilgili yapılan çalışmalar hem ağız bilimine hem bitki bilimine hem de hayvan bilimine önemli katkılar sağlamaktadır. Çalışmamızda Anadolu’nun önemli Türkmen yurdu merkezlerinden birisi olan Gümüşhane ili ve yöresi ağızlarında yer alan hayvan adlandırmalarıyla ilgili söz varlığı üzerinde durulacaktır. Çalışmamızda yazılı kaynaklardan tespit edilen hayvanlarla ilgili adlandırmalara ek olarak yöreden derlemeler yapılarak elde edilen hayvanlarla ilgili adlandırmalar ele alınacaktır. Gümüşhane ili ve yöresi ağızlarında tespit edilen hayvanlarla ilgili adlandırmalar kendi içinde, hayvanlara ait eşyalar, hayvan yemleri, hayvan yavruları, evcil hayvanlar, yabanıl hayvanlar ve hayvanların kendilerine ait adlandırmalar şekillerinde alt dallara ayrılarak ele alınacaktır. Bu çalışmamız, Derleme Sözlüğü başta olmak üzere Gümüşhane ağzını ilgilendiren çalışmaların taranmasıyla ve kaynak kişilerden derlemeler yapılmasıyla oluşturulmuştur. Çalışmamız, Derleme Sözlüğü’ne ve hayvan adları çalışmalarına önemli katkılar sağlayacaktır. ]]> <![CDATA[Dialectology studies continue to improve itself with the valuable researches conducted in recent years. Dialects are small branches of the language that differ only in the point of pronunciation. There are many factors that determine these small branches. In particular, the factors can be the etymological origin, geography and way of living among these determinants. The Turkish dialects, studied by foreign researchers before 1940, has come to a certain point with local researchers. In recent years, dialect compilation studies carried out at provincial and regional level have also given the opportunity to carry out studies on different terms living in dialects. In particular, studies on animal and plant nomenclature make significant contributions to both dialectology and botany. In this study, we will focus on vocabulary related animal nomenclature in the dialects of Gümüşhane province and region, which is one of the important Turkmen dormitory centers in Anatolia. In our study, in addition to the animal nomenclature identified from the written sources, the animal nomenclature obtained by making compilations from the region will be discussed. animal nomenclature identified in the dialects of Gümüşhane province and region will be handled in sub-branches in the form of belongings of animals, animal feeds, animal offspring, domestic and wild animals. This study was created by scanning the studies related to the dialects of Gümüşhane, especially the Derleme Sözlüğü, and compiling from the real persons. Our study will make significant contributions to the Derleme Sözlüğü and studies on the animal nomenclature. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40306 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1805-1826 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/997 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Edebiyatı Öğretiminde Geleneksel Hikâye Anlatıcılığından Medyatik Hikâye Anlatıcılığına: Heredot Cevdet]]> <![CDATA[From Traditional to Mediatic Storytelling in Teaching of Turkish Literature: Heredot Cevdet]]> <![CDATA[Yasemin UZUN]]> <![CDATA[Zeynep TÜRKSEVER]]> <![CDATA[Türk Edebiyatı, Meddah, Heredot Cevdet, Medya, Geleneksel, Tiyatro.]]> <![CDATA[Turkish Literature, Meddah, Herodot Cevdet, Media, Traditional, Theatre.]]> <![CDATA[Medyanın kullanımının yaygınlaşmaya başlaması ile edebi türlerin kullanımı da farklılaşmıştır. Kitaplar elektronik olarak okunmaya başlanmıştır, mektubun yerini elektronik mektup almıştır. Bazı edebi türler de medya kullanımı ile güncelleştirilerek sunulmuştur. Edebi kitaplar dizilere aktarılırken günümüz dünyasındaki görüntülerle karşımıza çıkmaktadır. Bir edebi tür olan meddahlık da medya ile hayatımıza farklı türde girmeye başlamıştır. Bazen tiyatro bazen stand up şeklinde karşımıza çıkan meddahlık bazen de dizilerin içinde karşımıza çıkar. Ekmek Teknesi dizisi içindeki Heredot Cevdet bu örneklerden biridir. Bu çalışmada, meddahlık bağlamında Ekmek Teknesi dizisindeki Heredot Cevdet anlatıları ele alınmıştır. Ekmek Teknesi dizisi 2002- 2005 yılları arasında üç sezon, yüz altı bölüm olarak yayınlanmıştır. Heredot Cevdet karakteri, geleneksel hikâye anlatma geleneği olan meddahlığın elektronik kültür ortamında güncellenmiş bir yorumudur. Dizinin her bölümünde, Heredot Cevdet genellikle sona doğru halk hikâyesi, destan, otobiyografik hikâye, tarihi hikâye gibi türlerde dinleyici kitlesine bir hikâye anlatır. Bu çalışmada meddah kavramı etrafında Heredot Cevdet anlatıları ve Türk Edebiyatı eğitiminde bu anlatıların kullanılabilme durumu incelenmiştir. Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi ile hazırlanmıştır. Yüz altı bölüm olan dizide bu araştırmanın içeriği ile uyumlu on iki bölüm tespit edilmiştir: Leyla ile Mecnun (4. bölüm), Köktürk Yazıtları (6. bölüm), Ferhat ile Şirin (19. bölüm), Evliya Çelebi (22. bölüm), Çanakkale Şehitleri’ne (25. bölüm), Yusuf ile Züleyha (28. bölüm), Bülbülün Aşkı (31. bölüm), Kerem ile Aslı (48. bölüm), Mehmetoğlu Mehmet (53. bölüm), Kırklar Dağı ve Suzan Suzi (54. bölüm), Oğuz Kağan Destanı (79. bölüm), Tıkandı Baba (104. bölüm). Tespit edilen bölümlerdeki anlatılar öncelikle meddahlık geleneği ile karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Daha sonra anlatıların Türk edebiyatı öğretiminde kullanım durumu değerlendirilmiştir. ]]> <![CDATA[Literary genres have also differentiated with the becoming popular of the media. Books have been read electronically, the letter was replaced by an electronic letter. Some literary genres have also been fupdated with the use of media. While the literary books are transferred to the series, they appear with images in today's world. Meddah, which is a literary genre, started to enter our lives with different types of media. Meddah appears sometimes as theater, sometimes as stand up and sometimes as episodes in the series. Heredot Cevdet is one of these examples. In this study, Heredot Cevdet narratives in Ekmek Teknesi series are discussed in the context of meddah. The series Ekmek Teknesi was televised in 2002-2005 in three seasons and one hundred and six episodes. The character of Heredot Cevdet is an updated interpretation of the traditional narrative tradition of meddah in the electronic culture. In each episode of the series, Heredot Cevdet usually tells a story to the audience in genres such as folk story, epic, autobiographical story and historical story. In this study, Heredot Cevdet narratives around the concept of meddah and using of these narratives in Turkish literature education were examined. The research was prepared by document analysis which is one of the qualitative research methods. Twelve episodes were identified in line with the content of this research: Leyla ile Mecnun (chapter 4), Köktürk Yazıtları (chapter 6), Ferhat ile Şirin (chapter 19), Evliya Çelebi (chapter 22), Çanakkale Şehitleri’ne (chapter 25), Yusuf ile Züleyha (chapter 28), Bülbülün Aşkı (chapter 31), Kerem ile Aslı (chapter 48), Mehmetoğlu Mehmet (chapter 53), Kırklar Dağı ve Suzan Suzi (chapter 54), Oğuz Kağan Destanı (chapter 79), Tıkandı Baba (chapter 104). The narratives in these sections were examined in comparison with the meddah characteristics. Then, using of these narratives in teaching of Turkish literature was evaluated.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40302 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[477-496]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/998 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Arap Atasözlerinin Türk Atasözleri ile Karşılanması]]> <![CDATA[Corresponding Arabic Proverbs with Turkish Proverbs]]> <![CDATA[Halil UYSAL]]> <![CDATA[Arap Dili, Dil, Atasözü, Arap Atasözleri, Türk Atasözleri, Karşılaştırmalı Atasözleri]]> <![CDATA[Arabic Language, Language, Proverbs, Arabic Proverbs, Turkish Proverbs, Comparative Proverbs]]> <![CDATA[Arapça-Türkçe atasözleri alanında yapılan çalışmalarda genellikle Arapça atasözünün Türkçe’ye çevrilmesi ya da açıklanması şeklinde bir yöntem takip edilmektedir. Oysa diller farklı olsa da pek çok düşünce ve duygu ya aynıdır ya da benzerdir. Ve farklı milletler, benzer duyguları, düşünceleri, tecrübeleri dile getiren -lafızları farklı anlamları benzer- atasözleri üretmişlerdir. Biz bu çalışmamızda, anılan yöntem yerine Arap atasözlerinin Türk atasözleri ile karşılanmasına yönelik bir örneklem oluşturmayı amaçladık. Bu noktadan hareketle herhangi bir şart ve koşula bağlı kalmaksızın yirmi Arap atasözünü, başta, yalnızca profesyoneller için değil, aynı zamanda orta düzey okuyucular, öğrenciler ve anadili Arapça olmayanlar için de bir başvuru kitabı olacak şekilde, Sînî ve arkadaşları tarafından hazırlanmış olan, Mu’cemu’l-Emsâli’l-Arabiyye isimli çalışmadan ve diğer kaynaklardan seçtik. Bu atasözlerinin karşılıklarını Türkçede Arap atasözleri sahasında yapılmış, ülkemizde yaygın olarak kullanılmakta olan ve yaklaşık yüz otuz yıllık bir periyoda ışık tutan çalışmalarda aradık. Çoğu zaman aynı anlamları ifade eden pek çok atasözü ile karşılaştık. Aynı ya da benzer duygu ve düşüncelerin farklı sözcüklerle ama belirli bir ortak anlayış çerçevesinde dile getirildiklerini gözlemledik. Bir sonraki aşama olarak, Arap atasözlerinin Türk atasözlerinden karşılıklarını farklı kaynaklardan tespit ederek vermeye çalıştık. Arap atasözlerine Türkçe karşılık verme noktasında, Türk atasözlerinin değerlendirilmesinin çok daha uygun olabileceği sonucuna ulaştık. Daha ideal olanın ise, bu alandaki çalışmaların, “karşılaştırmalı / مقارن / comparative” formda yapılması olduğu kanaatine vardık.]]> <![CDATA[Generally, the translation of Arabic proverbs into Turkish or explanation method is used in studies in the field of Arabic-Turkish proverbs. However, even though languages are different, many thoughts and feelings are either same or similar. Different nations have produced proverbs, have similar meanings despite different wordings that express similar feelings, thoughts and experiences. In this study, we aimed to create a sample for corresponding Arabic proverbs with Turkish proverbs instead of the mentioned method. From this point, we chose twenty Arabic proverbs notwithstanding any rules from the study named Mu’cemu’l-Emsâli’l-Arabiyya, which was preapared by Sînî et al.. friends, as a reference book not only for professionals but also for intermediate readers, students and non-native speakers of Arabic. We searched correspondence of the proverbs in Turkish studies in the field of Arabic proverbs that are commonly used in our country and shed light on a period of approximately one hundred and thirty years. We have encountered many proverbs that have the same meaning. We have observed that the same or similar feelings and thoughts were expressed in different words but within a common understanding. As the next step, we tried to determine correspondence of Arabic proverbs from Turkish proverbs by identifying them from different sources. We concluded that it would be more appropriate to use Turkish proverbs in terms of corresponding to Arabic proverbs in Turkish and would be more ideal is that the studies in the field should be carried out in a “comparative / مقارن” form.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40269 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[889-906]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/999 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Şeyhülislâm Yahyâ Divanında Fahriye ve Tevazu]]> <![CDATA[Fahriye and Humility in Şeyhülislâm Yahyâ Divan]]> <![CDATA[Bahanur ÖZKAN BAHAR]]> <![CDATA[Divan Şiiri, Fahriye, Tevazu, Şeyhülislâm Yahyâ, Divan.]]> <![CDATA[Divan Poem, Şeyhülislâm Yahyâ, Fahriye, Humility, Divan.]]> <![CDATA[İnsanoğlunun kendisi ile ilgili düşünmesi, değerlendirmeler yapması, çıkarımlarda bulunması ve neticesinde kendisini takdir etmesi, beğenmesi, eleştirmesi insan olmanın temel gereksinimlerinden birisidir. Duygu dünyası sıradan bir insana göre çok daha zengin ve yoğun olan şairin bu gereksinimi daha derinden hissetmesi olağandır. Şairlerin kendileri ile ilgili bu tahlillerinin tezahürlerini eserlerinde görmek mümkündür. Divan şiirlerinde bu tezahürleri tespit etmek diğer dönem şiirlerine göre daha kolaydır. Çünkü özellikle “fahriye” yapmaya gelenek tarafından imkân verilmesi ve hatta teşvik edilmesi, şairlerin kendileri ile ilgili çekincesiz olarak övünmelerine olanak sağlamıştır. Divan şiirinde geleneğin teşvik ettiği fahriyenin yönü yine gelenek tarafından şekillendirilmiştir ki o da şairin, kalemi, nazmı, nesri, yeteneği ile ilgili olmasıdır. Genellikle Divan şiirinde, fahredilen konu başlıkları bunlar olsa da daha kişisel övünme sebeplerine de rastlamak mümkündür. Fahriyeye nispeten daha az örneği olsa da tam aksi yani şairin tevazu göstermesi de Divan şiir geleneğinde karşılaşılabilen bir durumdur. Çalışmada 17. yüzyıl Divan şiirinin önemli temsilcilerinden biri olan Şeyhülislâm Yahyâ divanı ele alınmıştır. Şairin, divanındaki fahriye ve tevazu beyitleri incelenmiş ve neticesinde hem tevazu hem de fahriye beyitlerinin çokça örneği olduğu görülmüştür. Bu örneklerde dikkat çeken bir diğer mevzu ise gerek fahriye gerekse tevazu beyitlerinin çeşitli anlam birliktelikleri oluşturdukları yani belirli bağlamlarda kullanıldıkları tespit edilmiştir. Bu anlam birliktelikleri tasnif edilip örnek beyitleriyle birlikte değerlendirilmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[It is one of the basic needs of mankind that think about himself, make evaluations, make inferences and as a result appreciate, like and criticize himself. It is usual for the poet this need, because his world of emotion is much richer and more intense than an ordinary person. It is possible to see the poets’ manifestations of these analyzes about themselves in their works. It is easier to identify these manifestations in Divan poems than other period poems. Because especially it is allowed and even encouraged by tradition to make ‘ fahriye, poets have been able to boast about themselves without hesitation.In Divan poetry, the aspect of the fahriye encouraged by the tradition is shaped by the tradition, which is related to the poet’s pencil, verse, prose and talent. Although these topics are generally mentioned in Divan poetry, it is possible to come across more personal boasting reasons. Although there are relatively few samples vice versa fahriye, the opposite of the poet’s humility is a situation that can be encountered in Divan poetry. In this study, one of the important representatives of 17th Century Divan Poetry, Şeyhülislam Yahya Divan is discussed. Fahriye and humility couplets were studied in the poet’s Divan and as a result both humility and fahriye couplets were seen in many samples. Another subject that attracts attention in these samples is that both fahriye and humility couplets form various associations of meaning, I mean they are used in specific contexts. These meaning associations are classified and evaluated with sample couplets.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40203 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[325-340]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1000 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Dîvânü Lügâti’t-Türk’te Sayı Sistemi ve Sayı Adları]]> <![CDATA[Number System and Number Names in Dîvânü Lügâti’t-Türk]]> <![CDATA[Ömer ÇAKMAKCI]]> <![CDATA[Karahanlı Türkçesi, Dîvânü Lügâti’t-Türk, Sayı Adları, Sayı Sistemi, Asıl Sayı, Sıra Sayı.]]> <![CDATA[Karakhan Turkish, Dîvânü Lügâti’t-Türk, Number Names, Number System, Cardinal Number, Ordinal Number.]]> <![CDATA[Kâşgarlı Mahmud’un 1074-1077 yılları arasında kaleme aldığı Dîvânü Lügâti’t-Türk, 11. asrın temel eserlerindendir. Eser, Araplar’a Türkçe’yi öğretmek maksadıyla yazılmıştır. Bu sebeple madde başları Türkçe’den Arapça’ya bir lügat şeklinde tanzim edilmiş, kelime manalarının daha iyi anlaşılması için misaller verilmiştir. Bu lügat, Karahanlılar zamanında yazılan Kutadgu Bilig ile beraber ilk İslamî devir eserlerinden kabul edilir. Eserin muhtevası son derece zengindir ve bu dil malzemesi Türk dünyasından derlenmiştir. Yaklaşık olarak 8000 kelime ihtiva eder. Bu çalışmada ise eserdeki sayılar bahsi ve bu sayıların meydana getirdiği sistmem ele alınacaktır. Şahıs, kabile, yer adları; Türk coğrafyası ve halk edebiyatına dair çeşitli bilgiler veren lügat, ansiklopedik mahiyette temel bir eserdir. Dîvânü Lügâti’t-Türk, birçok mevzuda olduğu gibi söz varlığında ehemmiyetli bir yer tutan ve lisaniyat alimleri tarafından temel kelimler arasında kabul edilen sayı adları hakkında malumat vermektedir. Dillerde, umumiyetle asıl sayılar ve sonradan ihtiyaç halinde yapılmış olan türetme sayılar yer vardır. Bu çalışmada, Dîvânü Lügâti’t-Türk’teki Türkçe sayı sistemi, sayı adları üzerinde durulmuştur. Türkçe sayılar; asıl sayılar, türetme sayılar ve sıra sayıları olmak üzere üç ana başlık altında tasnif edilmiştir. Evvela tasnifteki sayılar madde başı olarak zikredilmiş, sayılarla alakalı metin içinde örnek cümleler verilmiştir. Daha sonra Türkçe sıra sayı yapma metodu gösterilmiştir. Aynı zamanda bu çalışmada Türklerde kadim yıllardan günümüze gelen onluk sistemin de hakim anlayış olduğu ortaya konulması amaçlanmıştır.]]> <![CDATA[Dîvânü Lügâti’t-Türk which was written between the years 1074-1077 by Kâşgarlı Mahmud ise one of the main works of the 11th-century. The work was written in order to teach Turkish to Arabs. For this reason, beginning items were arranged in the form of dictionary from Turkish to Arabic and given examples in order to be understood the meaning of words very well. This dictionary is accepted one of the works of Islamic period with Kutadgu Bilig which was written in the period of Karahans. The content of the work is very rich and this language material was collected from the Turkish world. It contains about 8000 words. In this study, the numbers matter and the system that the numbers created will be discussedThe dictionary which gives the various informations about the names of people, tribes and places; Turkish geography and folk literature is an encyclopedic work. As in all matters, Dîvânü Lügâti’t-Türk gives informations about the numarel names which have an important place in the lexicon of languages and accepted as the basic words by linguists. Usually in languages there are cardinal numbers and drived numbers which are maden because of needing. In this study was explained the system of Turkish numbers, number names, cardinal numbers and ordinal numbers in Dîvânü Lügâti’t-Türk. Turkish numbers have been classified under there main headings such as cardinal numbers, drived numbers and ordinal numbers. Firstly, the numbers in the classificattions were mentioned as beginning items and given examples about the numbers in the texts. Later, was shown the method of ordinal number derivation in Turkish. At the same time, in this study it is aimed to reveal that from the ancient times to the present day, decimal sytem was the dominant one between Turkish people. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40181 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[79-86]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1001 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Şâmilü'l-Luga’nın Leksikografik Özellikleri ve Türkçe Söz Varlığı]]> <![CDATA[Lexicographic Features of Şâmilü'l-Luga and Turkish Vocabulary]]> <![CDATA[Yusuf AKÇAY]]> <![CDATA[Şâmilü’l-Luga, Hasan Karahisarî, Osmanlı Sözlükçülüğü, Farsça-Türkçe Sözlükler, Sözlükçülük.]]> <![CDATA[Şâmilü’l-Luga, Hasan Karahisarî, Ottoman Lexicography, Persian-Turkish Lexicons, Lexicography.]]> <![CDATA[Osmanlı dönemi ilk Farsça sözlük çalışmaları genellikle Farsça-Türkçe şeklinde düzenlenmiştir. Geniş hacimli ilk örneklerden biri olan ‘Uknûm-ı ‘Acemî, Halimî’nin Bahrü’l-Garâyib, Hatip Rüstem Mevlevî’nin Vesîletü’l-Makâsıd ilâ Ahseni’l-Merâsıd adlı eserleri 15. yüzyılın ikinci yarısında kaleme alınmış olmaları itibariyle Şâmilü’l-Luga ile az çok aynı dönemin eserleri olarak değerlendirilebilir. Hasan Karahisari, eserini kaleme alırken başta Halîmî’nin Bahrü’l-Garâyib adlı eseri olmak üzere kendinden önce yazılmış başka sözlüklerden de yararlanmıştır. Şâmilü’l-Luga, Osmanlı sahasında yazılan Farsça-Türkçe sözlükler arasında Bahrü’l-Garâib’den sonra gelen en önemli metindir. Bu makalede Farsça-Türkçe satır altı bir sözlük olan Şâmilü’l-Luga’nın Millî Kütüphane Afyon Gedik Ahmet Paşa Koleksiyonu, Arşiv No: 03 Gedik 17524 /1 [MK1] nüshası esas alınmıştır. İlk bölümde sözlüğün müellifi ve ailesi hakkında bilgi verilmiş; ardından sözlüğün leksikografik özellikleri detaylı olarak incelenmiştir. İkinci bölümde ise sözlükteki Farsça kelimelerin Türkçe karşılıkları Türkçe söz varlığı açısından bir dizin-sözlük halinde verilmiştir. Sözlükteki Farsça kelimelerin açıklamasında kullanılan Türkçe kelimeler ve ibareler, dönemin söz varlığını yansıtması bakımından önemlidir. Bu bakımdan söz konusu Türkçe kelimeler sadece dizin olarak değil -daha faydalı olacağı öngörüsüyle-kelimelerin lugavî anlamları da ilave edilerek bir dizin-sözlük biçiminde çalışmaya dahil edilmiştir. İmadoğlu Hasan b. Hüseyin Karahisarî tarafından yazılan Şâmilü’l-Luga’nın Hacı Selimağa, Millî Kütüphane [MK1], Milli Kütüphane (MK2), Süleymaniye Kütüphanesi, Topkapı Sarayı III. Ahmed Kitaplığı, Bibliotheq National Türkçe Yazmalar, Münih K.Hof-Und StaatsBibliothek, İstanbul Üniversitei Nadir Eserler Kütüphanesi, Lugatnâme-i Dehhoda Kütüphanesi, Kahire Hidiv Kütüphanesi ve Tunus Milli Kütüphanesi olmak üzere tespit edebildiğimiz 12 nüshası mevcuttur. Bu çalışmada Bu çalışmada Şâmilü’l-Luga’nın Millî Kütüphane Afyon Gedik Ahmet Paşa Kolleksiyonu, Arşiv No: 03 Gedik 17524 /1 [MK1] nüshası esas alınmıştır.]]> <![CDATA[Şâmilü’l-Luga is the most important text after Bahrü’l-Garâib among the Ottoman-era Persian- Turkish lexicons. The copy of Şâmilü’l-Luga Persian-Turkish interlinear Lexicon being in National Library Afyon Gedik Ahmet Pasha Collection, registered in the Archive no. 03 Gedik 17524 / 1 [MK1] has been addressed in this study. In the first chapter, information about the author and his family has been presented and then the lexicographic features have been examined in detail. In the second chapter, the Turkish meanings of the Persian words have been addressed as an index-lexicon in terms of vocabulary. Şâmilü’l-Luga is the most important text after Bahrü’l-Garâib among the Ottoman-era Persian-Turkish lexicons. The copy of Şâmilü’l- Luga Persian-Turkish interlinear Lexicon being in National Library Afyon Gedik Ahmet Pasha Collection, registered in the Archive no. 03 Gedik 17524 / 1 [MK1] has been addressed in this study. In the first chapter, information about the author and his family has been presented and then the lexicographic features have been examined in detail. In the second chapter, the Turkish meanings of the Persian words have been addressed as an index-lexicon in terms of vocabulary. Turkish words and expressions used to explain the Persian words in the lexicon, are important in terms of reflecting the vocabulary of that period. In this respect, the given Turkish words were included in the study not only as an index but also in the form of an index-lexicon by adding real meanings of the words by considering that it would be more useful. Şâmilü’l-Luga written by İmadoğlu Hasan b. Hüseyin Karahisarî has 12 copies that we have found in the following libraries: Hacı Selimağa, National Library [MK1], National Library (MK2), Süleymaniye Library, Topkapı Palace III. Ahmed Library, Bibliotheq National Turkish Manuscripts, Münih K.Hof-Und StaatsBibliothek, İstanbul University Rare Works of Art Library, Lugatnâme-i Dehhoda Library, Cairo Hidiv Library and Tunisian National Library. The copy of Şâmilü’l-Luga Persian-Turkish interlinear lexicon being in National Library Afyon Gedik Ahmet Pasha Collection, registered in the Archive no. 03 Gedik 17524 / 1 [MK1] was addressed in this study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40119 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[1-44]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1002 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Yurt Dışında Yaşayan İki Dilli Türk Çocuklarla Yazma Çalışması]]> <![CDATA[ Writing Study with Bilingual Turkish Children Living Abroad]]> <![CDATA[Mahir KALFA]]> <![CDATA[Filiz METE]]> <![CDATA[Temel Eğitim, Türkçe Öğretimi, İki Dillilik, Yazma Becerisi, Dikte.]]> <![CDATA[Primary Education, Turkish Teaching, Bilingualism, Writing Skills, Dictation.]]> <![CDATA[Dinleme becerisi birey doğduğu zaman kendiliğinden gelişmeye başlamaktadır. Benzer şekilde özel çaba olmaksızın fiziksel gelişim dönemini tamamlayan her çocuk zamanı geldiğinde konuşmaya başlar. Belli yaşa geldiğinde eğitim öğretim sürecine alınan çocuk dinleme ve konuşma becerilerinin yanında okuma ve yazma becerilerini edinmeye başlar. Dil becerilerinin edinimi genellikle; dinleme, konuşma, okuma ve yazma sırasını takip eder. En son sırada yer alan ve öğrenilen beceri, yazma becerisidir. Zira yazmak eylemi, bedensel ve zihinsel beceri ve çaba gerektiren karmaşık bir işlem sürecidir. Eğitim seviyesinin başlangıcı sayılan ilkokul dil becerilerinin temel seviyede ele alındığı sınıflardır. Türkçe 2019 programının 1. sınıflar için ilk okuma yazma sürecinde yer alan aşamalar çocuğu önce fiziksel ve zihinsel okuma yazmaya hazırlamakta, daha sonra dinlediği sesleri ayırt etme ve doğru harflerle yazıya dökebilme çalışmalarını kapsamaktadır. Bu çalışma, artık ilk aşamayı bitirmiş olması gereken ancak yurt dışında doğup büyümüş ve doğal olarak iki dilli olan 90 öğrencinin tanıdıkları kelimeleri dinleyerek yazıya dönüştürebilme düzeylerini belirleme amacıyla tasarlanmıştır. Yazma becerisini geliştirme yöntemlerinden birisi de dikte çalışmalarıdır. Bu çalışmada da amaç doğrultusunda 7 ve 8. sınıfların Türkçe dersinde bir metinden faydalanılmış ve dikte yöntemiyle öğrencilere yazı yazdırılmıştır. Öğrenciler tarafından yazılan kâğıtlar toplanmış ve incelemeye alınmıştır. Ancak öğrencilerin beklenilen seviyeden çok daha fazla yanlış yaptıkları belirlenmiştir.]]> <![CDATA[Listening skills begin to develop spontaneously when an individual is born. Similarly, every child who completes a period of physical development without special effort begins to speak when the time comes. When the child reaches a certain age, he starts to acquire reading and writing skills as well as listening and speaking skills. Acquisition of language skills takes place in the following order; listening, speaking, reading and writing. The most recent and learned skill is writing. Because the act of writing is a complex process, requiring physical and mental skills and effort. Primary schools these are the classes in which language skills, which are considered as the beginning of education level, are dealt with at the basic level. In the Turkish course program 2019, first stages of the first literacy process prepare the child for physical and mental literacy, then distinguish the sounds he listens to and write them with the correct letters. This study was designed determine the level of writing words while listening and translate them into letters of 90 students who should have completed the first stage but were born and raised abroad so naturally bilingual. One of the methods of improving writing skills is dictation. In this study, a text was used in the Turkish course of 7th and 8th grades for the purpose and the students were dictated by dictation method. Written papers were collected and examined. However, it was determined that students made more mistakes than expected.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40076 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[233-246]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1003 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ömer Seyfettin Hikâyelerinde Taassup ve Batıl İnanç]]> <![CDATA[ Bigotry and Superstition in the Stories of Omer Seyfettin]]> <![CDATA[Mehmet Onur HASDEDEOĞLU]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Ömer Seyfettin, Hikâye, Taassup, Batıl İnanç, Pozitivizm]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Ömer Seyfettin, Story, Bigotry, Superstition, Positivism]]> <![CDATA[Pozitivizm ve materyalizm, Batı’nın Ortaçağ karanlığını yaşamasına sebep olan skolastik düşüncenin çözülerek, aklın bilimin ışığında yeniden gelişmesine olanak sağlayan en etkili düşünce sistemleri olur. Bilhassa pozitivizm ve pozitif bilimler 19. yüzyılın sonlarından itibaren Türk aydınının zihniyet değiştirmesinde de en etkili unsur olarak ön plana çıkar. Tanzimat’la birlikte başlayan hızlı toplumsal değişim süreci, bu dönemden itibaren birtakım ciddi toplumsal çatışmalara da sebep olur. Bu dönemde yeniliklere ve modern fikirlere zihinlerini kapatan kesim geleneksel birtakım alışkanlıklarına zaman zaman kutsallık yüklemeye başladığında, bu durum birtakım toplumsal çatışmaları ve problemleri de beraberinde getirir. Türk toplumunun dini hassasiyetlerinin farkında olan kimi çıkar odakları, halkın bu zaafını kullanarak kendilerine maddi ve manevi kazançlar elde etmeyi yüzyıllar boyuncu sürdürmüşlerdir. Bu doğrultuda toplumun dini bilinç kazanmalarının önündeki en büyük engeller de yine bu çıkarcı kesimler olmuştur. Pozitif fikirlerin zihniyetlerinde belirgin biçimde etkili olmaya başladığı 19. yüzyıl sonlarından itibaren, dini baskıların ve hurafelerin, toplumsal ilerleme önündeki en büyük engel olduğuna kanaat getiren Türk aydınları, toplumu bilinçlendirmek amacıyla bu dönemden itibaren ciddi bir çaba sarf ederler. Bu sebepten dolayı, taassup ve batıl inançların sebep olduğu toplumsal aksaklıklar, dönemin edebi eserlerine ciddi bir malzeme teşkil eder. Ömer Seyfettin, bu fikre öncülük eden ve hikâyelerinde taassup ve batıl inancın yol açtığı yıkımları alaylı biçimde işleyen etkili bir yazardır. Bu çalışmada Ömer Seyfettin’in taassup ve batıl inanç konusunu merkeze alarak çoğu kez alaylı biçimde eleştirdiği hikâyeleri analiz edilerek, yazarın konu hakkındaki düşünceleri ortaya konulmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Positivism and materialism are the most effective thought systems that enable the West to re- develop the mind in the light of science by dissolving the scholastic thought that led to the darkness of the Middle Ages. Especially positivism and positive sciences have come into prominence as the most influential factor in the change of mentality of Turkish intellectuals since the end of the 19th century. The rapid social change process that began with the Tanzimat period also caused serious social conflicts from this period onwards. In this period, when people who have closed their mindsets to innovations and modern ideas, and began to attribute sacredness to some traditional habits, the situation have brought along some social conflicts and problems. Some interest groups which were aware of the religious sensitivities of the Turkish society, have continued to gain material and moral profit for centuries by using this weakness of the society. Accordingly, the most important obstacles for the society to gain religious consciousness were these interest groups. Since the late nineteenth century, when positive ideas began to play an important role in their mentality, Turkish intellectuals, who considered religious pressures and superstitions to be the greatest obstacle to social progress, have made a serious effort to raise public awareness. For this reason, bigotry and superstitions caused social failures that constitute a serious material fort he literary works of the period. Ömer Seyfettin is an influential writer who in his stories mocked the devastation caused by bigotry and superstition. In this study, by trying to analyse the stories of Ömer Seyfettin who often criticized sarcastically by centering on bigotry and superstition, the author's thoughts on the subject were tried to be put forward.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40023 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[149-171]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1004 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[GUNNAR JARRİNG KOLEKSİYONU’NDAN ÇAĞATAYCA BİR HİKÂYE: ÎŞÂN VE ŞAKİRDİ (TRANSKRİPSİYONLU METİN - DİL BİLGİSİ İNCELEMESİ - SÖZLÜK DİZİN)]]> <![CDATA[A CHAGATIAN STORY FROM GUNNAR JARRING COLLECTION: ISHAN ANDHIS SHAKIRD STORY (TRANSCRIBED TEXT-GRAMMAR REWIEV-DICTIONARY INDEX)]]> <![CDATA[Sadi GEDİK]]> <![CDATA[Çağatay Türkçesi, Yeni Uygur Türkçesi, İşan, Şakird, Gunnar Jarring, Geç Dönem Çağatayca]]> <![CDATA[Chagatai Turkish, New Uighur Turkish, Ishan, Shakird, Gunnar Jarring, Late Chagatai Turkish, ]]> <![CDATA[Türk dilinin tarihî gelişimi içerisinde Çağatay Türkçesi önemli ve uzun bir süreyi içine alır. 15. yüzyılda başlayıp 20. yüzyılda yerini Özbek Türkçesine ve Yeni Uygur Türkçesine bırakan Çağatay Türkçesi, 19. yüzyılda ve 20. yüzyılın başlarında dillik gelişmelerle beraber sosyo-politik etkilerle tarihteki yerini alır. Bu geçiş sürecinde çeşitli ağız özellikleri dile girmeye başlar. Bu dönemde özellikle Doğu Türkistan’da yazılmış geçiş dönemine ait pek çok yazılı metin çalışılmayı beklemektedir. Çağatay Türkçesi metinlerinin derlenmesi ve işlenmesi konusunda önemli bir isim Gunnar Jarring’dir. İsveçli diplomat Türkolog Gunnar Jarring (ö. 2002) uzun bir süre Doğu Türkistan’da araştırma ve derlemeler yapmak üzere bulunmuştur. Onun bırakmış olduğu Doğu Türkistan’dan derlediği metinler, son yıllarda bu boşluğu doldurmak üzere çok önemli bir fırsat oluşturmaktadır. Bu metinlere dijital ortamda ulaşılabiliyor olması bu dönemin dil özelliklerinin ortaya çıkarılmasında uzmanların dikkatini bu koleksiyona yöneltmiştir. Bu Koleksiyon’daki bazı metinler yayımlanmıştır. İşte bu çalışmada da Jarring Koleksiyonu’ndan elde edilmiş dört sayfalık bir hikâye konu edilecektir. Hikâye muhtemelen 19. yüzyılda yazılmış bir kitaptan alınmıştır. Bu hikâyenin orijinali http://uyghur.ittc.ku.edu/manuscripts/index.xhtml.sitesiden Prov.460’dan elde edilmiştir. Çalışmada hikâyenin transkripsiyonlu metni, dil bilgisi incelemesi, sözlük ve dizini ile dikkat çeken dil özellikleri tespit edilecektir. Özellikle önceki dönemlerde ve kaynaklarda görmediğimiz –edurġan sıfat-fiil ekine ve –ġan éken yapısındaki öğrenilen geçmiş zamanın rivayeti ile önceki dönemlerde çoğunlukla gizlemek anlamında kullanılan ve seyrek olarak icra etmek, gerçekleştirmek anlamında kullanılanyap- (yaf-) fiilinin Oğuz Türkçesinde olduğu gibi gerçekleştirmek, icra etmek, imal etmek anlamlarında kullanılmasına dikkat çekilecektir. Böylece Geç Dönem Çağataycanın dil özelliklerinin ortaya çıkarılmasına katkı sağlanması hedeflenmektedir. ]]> <![CDATA[In the historical development of the Turksih language, Chagatai Turkish takes an important and long time. Beginning in the 15th century and leaving its place to Uzbek Turkish and New Uigur Turkish in the 20th century, Chagatai Turkish takes its place in the history with socio-political influences along with linguistic developments in the 19th and early 20th centıries. In this transition period, various oral features begin to enter the language. In this period, many written text from the transition period, especially written in East Turkestan, are waiting to be studied. Gunnar Jarring is an important name in the collection and processing of Chagatai Turkish texts. Gunnar Jarring (d.2002), a Swedish diplomat, has been in East Turkestan for a long time in order to conduct resarch end reviews. The text he has compiled from East Turkestan have been an important opportunity to fill this gap in recent years. The fact that these texts can be accessed in digital environment has directed the attention of experts to this collection in revealing the language features of this period. Some texts in this collection have been puplished. In this study, a four-page story from the Jarring Collection will be discussed. The story was probably taken from a book written in the 19th century. The original of this story was obtained from Prow. 460 at http://uyghur.ittc.ku.edu/manuscripts/index.xhtml.In this study, the transcribed text of the story, gramer analysis, dictionary and index will be determined and the language features will be resolved. Particular attention will be paid to the –edurġan adjective-verbsuffixs, which we did not encounter in previous periods and sources, and the use of yap- (yaf-) verb used in the sense of concealing the past tense learned in the structure of –ġan éken and hiding in previousperiods, as used in Oghuz Turkish. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39951 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1827-1852]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1005 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[BİR MASAL KARŞILAŞTIRMASI: RAPUNZEL İLE MAHBUB-I DİLBER]]> <![CDATA[A FOLK TALE COMPARISON: RAPUNZEL AND MAHBUB-I DILBER]]> <![CDATA[Sunay AKKAYA]]> <![CDATA[Rapunzel, Mahbub-ı Dilber, Masal, Karşılaştırmalı Yöntem, Kültür Endüstrisi.]]> <![CDATA[Rapunzel, Mahbub-ı Dilber, Folk Tale, Comparative Method Cultural Industry.]]> <![CDATA[Masallar, mitler gibi insanlığın ortak deneyimlerinin bir ürünüdür. Bütün insanlığın ortak yaşam tarzının, yani insan olmanın gereğini yerine getirmenin izlerini süreceğimiz soyut yasaları, somut bir dille anlatır. Böylece unutulmaya yüz tutmuş değerlere yeniden bilinç verir. Dünya üzerinde yaşayan farklı toplulukların masalları karşılaştırıldığında bir toplumda var olan bir kültürel kodun diğerinde de var olabileceğini ispatlar. Bu durum günümüz dünyasında kültür endüstrisi alanında her topluluğun kendisine yer bulabileceğinin ve bunun yanında yerel kültürlerin, tek tipleşme karşısında yok olmasını engellenebileceğinin çözümünü sunar. Kültür endüstrisi alanına aktarılan her yerel masalın yeniden canlanması, Batı’nın kültürel kodlarıyla büyüyen nesillerin kendi kültürel kimliğnin sınırlarını çizmesinin ipuçlarını verir. Anadolu masallarından Nardaniye Hanım masalının Batı varyantı Pamuk Prenses, Nohut Oğlan’ın Batı varyantı Parmak Çocuk, Küllü Fatma’nın Batı varyantı Sindirella olarak halkbilimciler tarafından tespit edilmiştir. Bu çalışmada ise Adıyaman kentinde derlenmiş “Mahbub-ı Dilber” (Sabır Taşı) masalının Batı varyantında Grimm Kardeşlerin derlediği “Rapunzel’in karşılığı olduğu tespit edilmiştir. Çalışmada Rapunzel ile Mahbub-ı Dilber masalı karşılaştırmalı edebiyat yöntemi ile ele alınmış, bunların benzer ve farklı kültürel kodlarının ortaya konması amaçlanmıştır. Ayrıca masalın evrensel boyutundan hareketle soyut yasalarının hangi kültür olursa olsun değişmediği görülmüştür. Her iki masalın benzer ve farklı yönlerinin olduğu görülmüştür. Kültür endüstrisi alanında ana ve yan sektörlerde bu türden Anadolu masallarının birer ürüne dönüştürülerek yeni nesillere kültürel kod aktarımının yapılabileceği sonucuna ulaşılmıştır.]]> <![CDATA[Folk tales, like myths, are the product of the common experiences of humanity. They describe the abstract laws, which bear the traces of the common life style of all humanity, that is, an essential part of being human, in a concrete language. Thus, they revive the values that have almost sunk into oblivion. When the folk tales of various world societies are compared, they prove that a cultural code that exists in one society can exist in another. This suggests that every community can find a place for itself in the global cultural industry today and that preventing the disappearance of local cultures in the face of uniformization is indeed possible. The revival of every local folk tale transferred to the field of cultural industry helps generations that grow with the cultural codes of the West to draw the boundaries of their own cultural identity. Regarding Anatolian folk tales, that the Western version of “Nardaniye Hanım” is “Snow White,” the Western version of “Nohut Oğlan (Chickpea Boy)” is “Finger Child”, and the Western version of “Küllü Fatma” is “Cinderella” has been confirmed by folklorists. Collected in the city of Adıyaman, the “Mahbub-ı Dilber” (as patient as Job) folk tale has been found out to be a counterpart of “Rapunzel”, which was compiled by Grimm Brothers. In the present study, Rapunzel and Mahbub-ı Dilber tales were analyzed comparatively, aiming to reveal the similar and different cultural codes they have. Moreover, considering the universal dimension of the folk tale, it was found that the abstract laws of the tale remain the same regardless of the local culture. Both tales were found to have similar and different aspects. It was concluded that by converting such Anatolian tales into products in the main and sub-sectors of the cultural industry, they can be transferred to new generations.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39903 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1669-1686 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1006 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ZATİ’NİN DİVANINDA VE DİĞER KAYNAKLARDA YER ALMAYAN ŞİİRLERİ]]> <![CDATA[ZATI’S POEMS WHICH ARE NOT INCLUDED IN HIS DIVAN OR IN OTHER RESOURCES]]> <![CDATA[Filiz KALYON]]> <![CDATA[Zati, Zati divanı, gazel, mecmua]]> <![CDATA[Zati, Zati Divan, Ghazal, Majmua]]> <![CDATA[16. yüzyılın önde gelen Divan şairlerinden Zatî, dönemin genç şairlerine yol gösterici vasfıyla öne çıkmıştır. Birçok önemli eseri olmasına rağmen, divanı öne çıkan eseri olarak kabul edilmektedir. Bu divanda yer alan gazeller daha çok rindane bir söyleyişle kaleme alınmış olan şiirlerdir. Atasözü, deyim, halk tabirleri gibi halka yönelik unsurları da şiirlerinde kullanan Zatî, sade bir söyleyişe sahiptir. Döneminin padişahlarına ve devlet kademesindeki birçok yöneticisine kasideler yazan şair, geçimini bu şiirlerden elde ettiği hediyelerin yanı sıra, Bayezit Camiinin bahçesinde yer alan remilci dükkanında remilcilik yaparak sürdürmüştür. “Zamanında “Pîr” diye anılan Zatî, hayatı boyunca içlerinde Baki’nin de bulunduğu pek çok şaire hocalık etmiştir. Zatî pek çok gazel yazmasından da anlaşılacağı gibi geniş bir hayal gücüne sahiptir. İran şairlerinden Kemal-i Hucendî’ye benzetilen Zatî, gazellerindeki dil ve üslup özellikleriyle Necati ile Baki arasında bir köprü niteliğindedir. Edebi sanatlara düşkün olan Zatî, kolay ve rahat söyleyişi ile bu yüzyılda gazel vadisinde genç şairlere örnek olmuştur. Gazellerinde tasavvufî bir duyuştan çok aşıkane bir söyleyişi tercih etmiş olan Zatî’nin rint bir üslupla söylediği şiirleri edebi sanatların kullanımı açısından da zengin bir özelliktedir. Şiirlerinde sade bir dil tercih eden şairin bu özelliği onun atasözleri, deyim ve halk tabirlerini daha rahat kullanmasına yol açmıştır. Gazellerinde günlük hayatta yaşanan her türlü olayı ele alabilen şair, halkın inanışlarını, adet ve farklı yaşam şekillerini de şiirlerinde konu edinmiştir. Klasik Türk edebiyatının tüm yönleriyle anlaşılıp değerlendirmeye tabi tutulması için şairlerin divanları dışında bulunan şiirlerinin de göz önüne alınması gerekmektedir. Tarafımızdan doktora tezi olarak hazırlanan Ravzatü’l-Eş’arda bulunan Zati’ye ait şiirler bugüne kadar yayımlanmamıştır. Bu şiirlerin de edebiyat çevrelerinin dikkatine sunulması düşüncesinden hareketle Zatî’ye ait olduğu düşünülen bu gazeller çalışmamızda sunulmuştur. Bu şiirlerden 14 tanesi Ravzatü’l-Eş’ar adlı mecmuada bulunmaktadır. Dil ve üslup unsurları açısından Zatî’ye ait olduğu düşünülen gazellerin tamamı makalede sunulmuştur.]]> <![CDATA[Zatî, one of the poets who lived in the 16th century, came to the fore as a guide for young poets of his time. The poet has many works and especially his divan is the prominent one amongst his other works. The ghazals included in this divan are written in more of a rindane (feeling complaisance to the world and its living and non-living beings) utterance. Zatî, who uses folk-related elements such as proverbs, idioms and folk expressions, has a simple utterance. The poet who presented kasides to different sultans and executives at various levels of the government who lived in his period, earned his life by this profession of his called ‘’remil’’ (fortune telling using sand) in the remil shop located in the garden of Bayezit Mosque, besides the gifts he earned from the government by the poems he presented. The poet’s poems are also included in various majmuas (journals) besides his ghazals included in his divan. 14 of these poems are found in the majmua named ‘’Ravzatü’l-Eş’ar’’. All of the ghazals which are thought to belong to Zatî by the way of language and wording are presented in the article. The poet who could handle every kind of daily situation in his gazelles, mentioned folk beliefs, traditions and different living styles in his poems. It is necessary to take his poems that are not included in his divans to consideration in order to understand the classical Turkish literature fully and to put it through evaluation. The poems by Zatî that are found in Ravzatü’l-Eş’ar, a Ph.D. dissertation prepared by us, have not been published since today. These gazelles which are thought to belong to Zatî are presented in our study with reference to the thought of presenting these poems to the considerations of literary communities.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39877 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1945-1958 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1007 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hüsn ü Aşk’tan Hareketle Mesneviler İçin Bir İnceleme Önerisi]]> <![CDATA[A Proposal of Examination for Mesnevis Deriving from Hüsn ü Aşk]]> <![CDATA[Abuzer KALYON]]> <![CDATA[Klasik Türk edebiyatı, mesnevi, Hüsn ü Aşk, Şeyh Galib, ]]> <![CDATA[Hüsn ü Aşk, Sheikh Gâlib, mesnevi]]> <![CDATA[Son zamanlarda Osmanlı tarih, kültür ve edebiyatına olan ilgide artış görülmektedir. Bu bağlamda gazeller başta olmak üzere tüm türlerin yeniden değerlendirilmesi önem taşımaktadır. Estetik değerler kadar, tarihi ve kültürel birikimi de içinde barındıran Osmanlı edebiyatı usta şairlerin kaleminden şaheserler vermiştir. İşte bu şaheserlerden birisi de hiç şüphesiz ki Şeyh Gâlib’in altı ay gibi kısa bir sürede kaleme aldığı Hüsn ü Aşk’tır. Eserin değeri, Şeyh Galib’in Osmanlı edebiyatının son büyük şairi olması ile de bağlantılanabilir. Klasik edebiyatın şaheserleri arasında yer alan Hüsn ü Aşk, sürükleyici üslûbu ve içeriği kadar, şairin tasavvûfî düşüncelerinin yansıtıldığı bir eser olarak da dikkat çekmektedir. Eserde insanın mutlak varlığa ulaşıp O’nda sonsuza erme gayesi, Aşk’ın Hüsn’e ulaşma serüveniyle dile getirilmektedir. Aşk, Hüsn’e kavuşmak için insan hayalinin bile zorlandığı aşamalardan geçmektedir. Allah’a ulaşmanın zorluğu eserde kişileştirme yoluyla verilmiştir. İlk bakışta beşeri aşktan yola çıkılma izlenimi veren hikâye aslında kişinin Allâh’a ulaşabilmesini sembolik ifadelerle işlemektedir. Bir aşk hikâyesi gibi görülen Hüsn ü Aşk’taki aşk serüveni iki insanın birbirlerine olan sevdalarının çok ötesinde izler taşımaktadır. Aşk, sevdalandığı ve kendisini büyüleyen Hüsn’e kavuşmak için çileli yollardan geçmektedir. Bu yolda karşılaştığı düşmanların kendisine karşı güç birliği yaptıkları olağanüstü varlıkların (cinler, devler, cadılar, periler vb.) saldırılarıyla karşılaşmaktadır. Aşk, bu şekilde kendisine düşman olan güçlerle mücadele ederken bir an olsun hedefinden vazgeçme yoluna gitmez. Bunu aklının ucundan bile geçirmez. Bir taraftan bela ve sıkıntılara bulaşmakta, diğer taraftan da bu bela ve sıkıntıları bertaraf etmeye çalışmaktadır. Aşk, sonunda Hüsn’e kavuşur. Hüsn, Aşk, Aşk da Hüsn’ün kendisidir. Bu kavuşma Allah’a kavuşmadır. Hedefine ulaşmak için sıkıntı üstüne sıkıntı çeken Aşk, zorlu sınavını başarıyla kazanmıştır… Bu çalışmada Hüsn ü Aşk incelenmiş ve eserden hareketle mesneviler için bir inceleme planı sunulmuştur.]]> <![CDATA[Recently, there has been an increase in interest in Ottoman history, culture and literature. In this context, re-evaluation of mesnevi is important. Ottoman literature, which includes historical and cultural accumulation as well as aesthetic values, gave masterpieces from the pen of master poets. And one of these masterpieces, doubtless, is Hüsn ü Aşk, which Sheikh Gâlib wrote in as little as six months. The value of the work can also be linked to the fact that the poet was the last great poet of Ottoman literature. Hüsn ü Aşk, which is one of the masterpieces of classical literature, draws attention as a work reflecting the poet's mystical thoughts as well as its gripping style and content. In the work, the aim of human being to reach the absolute existence (God) and to end in Him is expressed by Love's adventure to reach Hüsn. Love goes through adventures where even human imagination is difficult to achieve Hüsn. The difficulty of reaching Allah (God) is given through personalization in the work. At first glance, the story, which gives the impression of starting from human love, actually commits one's access to Allah through symbols. The love adventure in Hüsn ü Aşk, which seems to be a love story, carries traces far beyond the love of two people. Love, who is lovesick of Hüsn and got enchanted by her love, encounters ordeals, enemies and extraordinary beings (jinn, giants, witches, fairies, etc.) in order to reach Hüsn. In this way, love does not give up his goal for a moment while fighting the forces that are hostile to it. She doesn't even think about it. On the one hand, it is involved in calamities and troubles, and on the other hand, it tries to eliminate these calamities and troubles. Finally, Love reaches Hüsn. Hüsn is Love, and Love is Hüsn herself. This reunion is the attainment to Allah. Love, who is troubled to reach his goal, has successfully passed the challenging exam… In this study, Hüsn ü Aşk was examined and an examination plan for mesnevis was presented.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39873 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1925-1943 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1008 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[GÖLGEDEN HAKİKATE: AZÎZ MAHMÛD HÜDÂYÎ’DE İRFAN BİLİNCİ]]> <![CDATA[SHADE TO TRUTH: ÂRİF PERCEPTION IN AZÎZ MAHMÛD HÜDÂYÎ’S POEMS]]> <![CDATA[Kezban PAKSOY]]> <![CDATA[Azîz Mahmûd Hüdâyî, ârif, irfân, ma’rifet]]> <![CDATA[Azîz Mahmûd Hüdâyî, ârif, wisdom, ma’rifet]]> <![CDATA[Sözlüklerde irfân sahibi kişi olarak açıklanan “ârif” kelimesi, “irfân ve ma’rifet” kavramları ile birlikte tasavvufun temel konularından olmanın yanında, bugün bilimsel çalışmalara da konu olmaktadır. Tasavvufun doğuşundan bu yana bu kavramlar pek çok mutasavvıf tarafından kendi mânevî tecrübelerine göre açıklanıp izâh edilmeye çalışılmış, tâliplere yol göstermek amaçlanmıştır. Tasavvufî eserlerde sıkça karşımıza çıkan bu kavramlara, tüm mutasavvıf şairlerin divânlarında da rastlanır. Mutasavvıf şâirler, şiirlerinde bu kavramlara yer vermişler ve kendi mânevî tecrübelerine göre nasıl irfân sahibi olunacağına, ârifin niteliklerine ve nihayet marifet mertebesine nasıl ulaşılacağına değinmişlerdir. 1541-1628 yılları arasında yaşamış olan Azîz Mahmûd Hüdâyî, döneminin mutasavvıf kimliğiyle öne çıkan isimlerindendir. Bayramîliğin bir kolu olan Celvetiyye tarikatının kurucusu olan Azîz Mahmûd Hüdâyî yaşadığı dönemde sadece halk tarafından değil devlet erkânı tarafından da itibar edilen biri olmuştur. Arapça ve Türkçe yazılmış onlarca eseri vardır. Mutasavvıf kimliğinin yanında şâirlik yönü de olan Azîz Mahmûd Hüdâyî’nin divân oluşturacak kadar çok şiiri vardır. Şiirlerini tasavvufî neşve ile yazan Azîz Mahmûd Hüdâyî, şiirlerinde tasavvufun hemen hemen her konusuna değinmiş, sıkça kullanılan tasavvufî terimleri izâh etmeye çalışmış ve bizlere hakîkat yolunda aydınlatıcı bilgiler sunmuştur. Bu çalışmamızda Azîz Mahmûd Hüdâyî’nin dîvânında yer alan şiirlerinde ârif tipini nasıl izah ettiğini, bu kelimeye yüklediği anlamları; ârifin ulaştığı marifet makâmına erişmek için neler yapmak gerektiğini, bu makâmın niteliklerini; irfânî bilginin özelliklerini, ilim ve irfân mukayesesini tespite çalışacağız. ]]> <![CDATA[Mening of the word arif is have wisdom. As a sufism term arif and dealing with that irfan and marifet terms are main subjects of sufism, also today there are many studies on these subjects. Since sufism came up, these terms are tried to explain by sufis according to their spiritual experiences for their dervishes to cultivate them. These terms are often used sufism texts especially sufis’ poems. Sufi poets use these terms tries to explain how become arif, arif’s characteristics and how get marifet grade. Azîz Mahmûd Hüdâyî, who lived between 1541-1628, is one of reputable sufis. He is founding leader of Celvetiyye sect that is one branch of Bayramiyye sect. In his life, not only the people loved him but also state authority loved and made obesiance. He wrote many books in Turkish and Arabic. He is not only a sufi but also a poet. He has a divan. He wrote sufism poems. He touches upon almost all of subjects of sufism, tries to explain terms of sufism in his poems. He gives ys many information about sufism by his poems. In this study we try to point out how Azîz Mahmûd Hüdâyî explains arif, meanings of arif; what to do get marifet grade; the characteristics of arif, marifet grade and wisdom; also comparison of knowledge and wisdom.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39853 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[2077-2087 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1009 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[KÜRESELLEŞME EKSENİNDE YENİ KAVRAMLAR]]> <![CDATA[NEW CONCEPTS ON THE AXİS OF GLOBALISATION]]> <![CDATA[Halil AYTEKİN]]> <![CDATA[Elif ATEŞ]]> <![CDATA[Küreselleşme, Dünya Vatandaşı, Çokdillilik, Çokkültürlülük, kültürleşme, kültüraşırılık. ]]> <![CDATA[globalization, global citizenship, multilingualism, multiculturalism, acculturation, transculturality. ]]> <![CDATA[Küreselleşen dünyada siyasal, ekonomik, sosyal ve kültürel gelişmeler yeni dünya düzeninin bileşenlerini oluşturmaktadır. Bu bileşenler içerisinde, özellikle ekonomik gelişmeler sonucu, ulus devletlerin etkinliklerinin azalması, mal ve hizmet sektörünün hızla gelişmesiyle küresel sermayenin gücü biraz daha artmıştır. İletişim teknolojilerinin sağladığı imkânlarla bilgiye ulaşmak daha da kolaylaşmış, iletişim ve etkileşim her alanda insanlara inanılmaz kolaylıklar sağlamıştır. Ancak, bu gelişmeler aynı zamanda birçok sorunu da beraberinde getirmiştir. Savaşlar, göç, kıtlık, küresel iklim değişikliği insanları farklı coğrafyalarda yaşamaya itmiş, yaşadıkları yerleri, terk etmeye, farklı dil ve kültüre sahip, kendilerine tamamen yabancı insanlarla birlikte yaşamaya zorlamıştır. Küresel dünyanın sorunları, dünya genelinde büyük kitle hareketlerini tetiklemiş ve çoğu zaman, yürürlükte olan politikalar ortaya çıkan yeni sorunlar karşısında yetersiz kalmıştır. Öyle ki insanlığın bu zamana kadar karşılaşmadığı birçok sorun gün yüzüne çıkmış, bu sorunlara birçok çözüm önerisi getirmek için yerel ve uluslararası ölçekte çalışmalar hayata geçirilmiş ve “küresel köy”ün ihtiyaçlarını gidermeye yönelik çalışmalara hız kazandırılmıştır. Küreselleşmeyle birlikte, küresel vatandaş/dünya vatandaşı, küresel kültür, yabancı düşmanlığı (xenophobia), kültür bencilliği (ethnocentrism), kültürel yozlaşma (deculturation), asimilasyon, kültürleşme (acculturation), kültüraşırılık (transculturality), çokdillilik, çokkültürlülük, gibi kavramlar ortaya çıkmış ve farklı dil ve kültürlere sahip insanlar arasında ortaya çıkan sorunlara bu kavramlar üzerinden ayna tutulmaya çalışılmıştır. Küreselleşen dünyanın getirdiği tüm bu kavram karmaşası içerisinde, iletişimin karşısında kimine göre en büyük engel, kimine göre de en önemli araç olarak ulus devletlerin milli değerleri arasında yer alan kültür ve dile işaret edilmektedir. Nitel araştırma tekniği olan tarama modeli kullanılarak yürütülen bu çalışmada, dil, kültür gibi değerler ışığında küreselleşen dünyanın yeni sorunları üzerinde durulmuş, dünya üzerindeki insan hareketliliğinin ve dolayısıyla insanlararası etkileşimin meydana getirdiği sorunlar söz konusu kavramlar üzerinden tartışılmıştır. ]]> <![CDATA[In the globalizing world, political, economic, social and cultural developments constitute the components of the new world order. In these components, especially as a result of economic developments, the decline of the activities of nation states and the rapid development of the goods and services sector increased the power of global capital. Thanks to the opportunities brought by communication technologies, access to information has become even easier, however, communication and interaction have provided incredible facilities for people in every field. Nevertheless, these developments have also brought about many problems. Wars, migration, famine, global climate change have forced people to live in different geographies and forced them to leave the regions where they live, to live with people who have different languages and cultures and who are completely foreign to them. The problems of the global world have induced massive mass movements around the world, and often the policies in force have been inadequate against the emerging problems. In fact, many problems that humanity has not encountered until today have come to light, and local and international studies have been carried out to offer many solutions to these problems and efforts have been accelerated to meet the needs of “global village”. In the last century, with the globalization, the concepts such as global citizenship, global culture, xenophobia, ethnocentrism, deculturation, assimilation, acculturation, transculturality, multilingualism, multiculturalism have been mentioned more than ever, and the problems that arise among people with different languages and cultures have been tried to keep a mirror on these concepts. In all this confusion of concepts brought about by the globalizing world, culture and language, which are among the national values of nation states, are considered as the most important obstacles to communication while others are considered as the most important means of communication. In this study, which was conducted using the screening model, which is a qualitative research technique, the new problems of the globalizing world in the light of values such as language and culture are emphasized and the problems caused by human mobility and interpersonal interaction on the world were discussed through concepts.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39847 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1789-1804 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1010 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mehmed Emin Tokadî Hakkında Oluşturulan Memorat Örnekleri]]> <![CDATA[ Memorate Samples Created About Mehmed Emin Tokadi]]> <![CDATA[N. Gamze ILICAK]]> <![CDATA[Türk Halk Edebiyatı, Mehmed Emin Tokadî, Veli, Anlatı, Rüya, Memorat.]]> <![CDATA[Turkish Folk Literature, Mehmed Emin Tokadî, Saint, Narrative, Dreams, Memorate.]]> <![CDATA[Allah’ın sevgili kulları olan veliler; dini açıdan mertebesi yüksek kimseler olarak tanımlanmaktadır. Velilere yönelik edebiyatta sayısız menkıbe, efsane, memorat türünde anlatı karşımıza çıkmaktadır. İnsanların sevdikleri, öfkelerinden korktukları aynı zamanda şefaatine sığındıkları veliler, zamandan ve mekândan bağımsız, ihtiyacı olanlara ve darda kalanlara yardım eden kişiler olarak düşünülmektedir. İnanışa göre ebedi yaşama sahip bu zatların, bedenleri toprak olup yok olsa da manevi güçleri varlığını devam ettirmektedir. İnsanlar tarafından oluşturulan menkıbe, efsane, memorat gibi anlatılarla bu uhrevi kişilerin; mevcudiyetleri hatırlanmakta hatta hatıraları sürekli olarak güncellenmektedir. Veliler, insanlar için dini açıdan kıymetli kişilerdir. İstanbul’un üç kıymetli velisi arasında sayılan Mehmed Emin Tokadî de bu isimlerden biri olarak karşımıza çıkmaktadır. Mart-Haziran 2019 tarihlerinde yönlendirilmiş mülakat yöntemiyle sahada derleme çalışması gerçekleştirilmiştir. Derleme yöntemiyle altmış anlatı tespit edilmiş ve bunlardan yirmi ikisi çalışmanın da konusunu oluşturan memoratlardır. Araştırmada Özkul Çobanoğlu’nun “Türk Halk Kültüründe Memoratlar” adlı kitabında meydana getirdiği memorat çeşitlerinden hareket edilmiştir. Kayda geçirilen yirmi iki memorattan on beşi Çobanoğlu’nun tasnifinde yer alan “Rüya Görme Yoluyla Kurulan İletişim Biçimleri ve Yaşandığına İnanılan Olaylar” sınıflandırmasına girmektedir. Bu tasnif doğrultusunda on beş memorat üzerinden inceleme yapılmıştır. İnsanların şahsi tecrübeleri sonucunda meydana gelen memoratların saptaması, kayda geçirilmesi son derece önemlidir. Toplumsal hafızaya ışık tutması açısından bu memoratların değerlendirilmesi ayrıca gereklilik teşkil etmektedir.]]> <![CDATA[There are many nerrative types like legend, mythe and memorate at literature for Saints, who are described as friends of Allah, are considered to have a high religious authority. The saints whom people love, fear of their anger and take refuge in their intercession are thought to be helping people in need independent of time and place. It is believed that even though the bodies of these people who have eternal life are soil and disappear, their spiritual power continues to exist. The existence of these people is remembered and even their memories are constantly updated with narratives such as legend, legend and memorat created by people. Saints are very important person for people. Mehmed Emin Tokadi, one of the three precious saints of Istanbul, is one of these names. In March-June 2019, a field survey was conducted with a directed interview method. Sixty narratives have been identified and twenty-two of them are the memorates that constitute the subject of the study. This research is based on the kinds of memorates that Özkul Çobanoğlu created in his book Memorates in Turkish Folk Culture. Fifteen of the twenty-two memorates are included in the Çobanoğlu's memorate classification named “Types of Communication Through Dreaming and event that is believed to have occurred”. In this study, an examination was made based on this classification. It is extremely important to identify and record the memorates that occur as a result of people's personal experiences. The evaluation of these memorates is also necessary to shed light on social memory.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39834 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[207-221]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1011 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Atasözleri ve Kalıp Sözlere Katkılar (Emirdağ / Burunarkaç Köyü)]]> <![CDATA[Contrubitions to the Proverbs And Formulaic Words (Emirdağ / Burunarkaç Village)]]> <![CDATA[Musa ÇİFCİ]]> <![CDATA[Atasözü, kalıp söz, somut olmayan kültürel miras, folklor, Emirdağ]]> <![CDATA[Proverbs, formulaic expressions, intangible cultural heritage, folklore, Emirdağ]]> <![CDATA[Çalışmanın amacı, dar bir bölgede, kullanımdan düşmekte olan somut olmayan kültürel miras ürünlerinin (atasözü ve kalıp sözler) Türk folklor hazinesine kazandırılmasıdır. “Atasözleri ve kalıp sözler”, UNESCO’nun somut olmayan kültürel miras tanımı kapsamında da yer almaktadır. Somut olmayan kültürel mirasın önemli unsurları arasında bulunan deyimler, atasözleri ve kalıp sözlerin, yaşatılmak için olmasa bile, kültür hazinesinde kayıt altına alınması, millî hafızanın korunması bakımından önem taşımaktadır. Derlenen sözlerin, kalıp sözler ve atasözü sözlükleri gibi belli başlı kaynaklarda yer almamaları nedeniyle yazıya geçirilmeleri, çalışmanın özgün yönünü oluşturmaktadır. Bu amaçla, idari bakımdan Afyonkarahisar ilinin Emirdağ ilçesine bağlı Burunarkaç Köyü’nde kullanılan atasözleri ve kalıp sözler derlenmiştir. Verilerin elde edilmesi için nitel araştırma modeline uygun olarak “etnografi yöntemi” kullanılmıştır. Etnografi yöntemiyle, belli bir grubun, topluluğun yaşayışlarını, inançlarını, kültürel değerlerini ortaya koymak amaçlanmaktadır. Bu çalışmada araştırmacı, tam katılımcı gözlemci durumundadır. Araştırmacının yaşantılarından kaynaklanabilecek öznelliklerin ayıklanmasına dikkat edilmiştir. Araştırma verileri, gözlemcinin (Musa Çifci) bizzat kendi yaşadığı, doğal bir üyesi olduğu bölgeden elde edilmiştir; gözlemci, aynı zamanda elde edilen atasözü ve kalıp sözlerin doğal kullanıcısıdır. Çalışmada 20 atasözü, 49 kalıp söz yer almaktadır. Elde edilen materyallerin deyim, atasözü ve kalıp söz olarak tasnif edilmesinde literatür tanımlamalarının yanı sıra uzman görüşüne de başvurulmuştur. Veri listesine dahil edilen sözlerin başka bir söz grubuna ait olmadıkları görüş birliği ile kabul edilmiştir. Derlenen bu materyaller, yapılan alan literatürü taramalarında (atasözü ve kalıp söz sözlükleri) rastlanmayan sözlerden ve oluşmaktadır. Atasözü ve kalıp söz olarak kabul edilip çalışmaya dahil edilen sözler, ayrıca deyim sözlüklerinde de benzerlik taramasına tabi tutulmuştur. Sözlerin yazımında tam fonetik alfabe kullanılmamış, sadece ünlü uzunlukları ve art damak n’leri (ñ), kapalı e (é), ve k>g, t>d değişimleri gösterilmiştir. Listede yer alan atasözlerinin önemli bir kısmı hayatın pratiklerine yönelik iş tutma ve bakış açısı oluşturma ilkelerini tasvir ederek öğütlemektedir: “Su gelene kadar kurbağanın gözü gerilir; suyunu tuzunu ver gıdasını havadan alır; eşeğini döğmeyen paltınını döver” gibi. Bir diğer önemli kısmı ise insanın temel niteliklerini anlatmaktadır: “İnat da bir murattır; kadının bildiğini kadın da bilir.” gibi. Çalışmayı öğütleyen atasözleri dikkatimizi çekmektedir: “Allah iş kaygısı versin, düş kaygısı vermesin; canavar erindiği gece yedi ağıl dolaşır; güneş tembelin (aptalın) üzerine doğar.” Kalıp sözlerin ise önemli bir kısmı belli bir durumun ortak koda dayalı olarak tasvir edilmesini amaçlamaktadır: “Kardaş değil, kara taş; kelp kuyruğunu kanırdı; o değilden sor; yavan yaşık geçinip gidiyoruz.” Tersleme, uyarma, azarlama işlevi görenler de sayıca az değildir: “Ayı mı oynatıyorlar; babanın başını ye; ben onun çobanı mıyım.” Elde edilen atasözü ve kalıp sözlerin yazılı kaynaklarda yer almamakla birlikte, Türkiye’nin başka bölgelerinde de kullanılıyor olabileceği kabul edilmektedir. ]]> <![CDATA[The aim of the study is to bring the intangible cultural heritage products (proverbs and formulaic expressions) which are falling out of use to the Turkish folklore treasure in a narrow region. “Proverbs and formulaic expressions” are included in UNESCO's definition of intangible cultural heritage. It is important for the preservation of national memory that the idioms, proverbs and formulaic expressions that are among the important elements of the intangible cultural heritage are recorded in the cultural treasury, even if they are not resurrected. The fact that the compiled words are not included in the main sources such as formulaic expressions and proverb dictionaries constitutes the original aspect of the study. For this purpose, the proverbs and formulaic expressions used in Burunarkaç Village of Emirdağ district of Afyonkarahisar province were compiled. In order to obtain the data, “ethnography method” was used in accordance with the qualitative research model. In the ethnography method, a particular group, community lives, beliefs, cultural values are aimed to be revealed. In this study, the researcher is a full participant observer. Attention has been paid to the elimination of subjectivity that may arise from the researcher's experiences. The research data were obtained from the region where the observer (Musa Çifci) himself was a native member. The observer is also the native user of the proverb and formulaic expressions obtained. There are 20 proverbs and 49 formulaic expressions in the study. In order to classify the obtained materials as idioms, proverbs and formulaic expressions, expert opinions were also used in addition to literature definitions. It was agreed that the words included in the data list do not belong to any other group. These compiled materials consist of words that are not found in the literature surveys (proverbs, idioms and formulaic expressions dictionaries).The words that were accepted as the proverb and formulaic expressions were also subjected to similarity search in proverb, idiom and formulaic expressions dictionaries. Full phonetic alphabet was not used in the writing of the words, only vowel lengths and velar n’s (ñ), closed e (é), and k> g, t> d variations are shown. A large number of proverbs in the list give advice by describing the principles of doing deeds and creating a perspective for life's practices such as “Su gelene kadar kurbağanın gözü gerilir.”, which could be literally translated as “The frog's eye is stretched until the water comes.” Another important part describe the basic qualities of man: “İnat da bir murattır (Persistence is a wish.)” Proverbs that preach people the importance of working are also important: “güneş tembelin (aptalın) üzerine doğar (the sun rises on lazybones).” A significant part of the aim to describe a particular situation based on common code: “kardaş değil, kara taş (not a brother, blackstone).” Those which express rebuffing are also common: “Ben onun çobanı mıyım? (am I the shepherd of him/her?). Although the proverbs and formulaic expressions obtained for this study are not recorded in written sources, it is accepted that they might be in use in other regions of Turkey as well. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39819 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[659-673]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1012 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Toktogul Satılganov’un Şiirlerinde Karşıt Anlamlılık]]> <![CDATA[Contrast Meaningfulness in Toktogul Satilganov's Poems]]> <![CDATA[Osman ARICAN]]> <![CDATA[Özlem TURAN]]> <![CDATA[Karşıt Anlamlılık, Anlam, Kavram, Toktogul Satılganov, Kırgız Şiiri.]]> <![CDATA[The Notion of Contradiction, Notion, Concept, Toktogul Satylganov, Kyrgyz Poet.]]> <![CDATA[Rusların Kırgız topraklarını işgal ettiği dönemde dünyaya gelen Toktogul Satılganov, hayatın türlü sıkıntılarını yaşamıştır. Karşılaştığı her olayda halkı ile birlikte hareket etmiş, halkına zarar verecek herhangi bir söz veya davranışta bulunmamıştır. Satılganov, yıllarca sürgünde kalmış, hapis hayatı yaşamış bir şairdir. Dönemin şartları ne olursa olsun Kırgız halkının özgürlüğünü ve iyiliğini düşünmüştür. Eserlerinde yaşadığı dönemin izleri belirgin şekilde görülmektedir. Satılganov, Kırgız kültürüne ve edebiyatına oldukça önem vermiş bir şairdir. Şair, atışmacı, destan söyleyicisi, kopuzcu gibi yönleri ile halk arasında benimsenmiştir. Yaşadığı devirde onun şiirleri dilden dile dolaşmıştır. Şiirlerinin birçoğu halk ağzından derlenerek kayda geçirilmiştir. Şairler, duygu ve düşüncelerini aktarırken birtakım karşıtlıklardan yararlanır, bunları bazen bilinçli bazen bilinç dışı olarak ortaya koyarlar. Her şairin şiirinde olduğu gibi Satılganov’un şiirlerinde de karşıt anlamlı kelimeler mevcuttur. Birbirinin zıddı konumunda olan bu karşıtlıklar, şairin düşünce dünyasını belirlemede ve farklı bakış açısı elde etmede önemli göstergelerdir. Çalışmada, öncelikle Satılganov’un hayatı, eserleri, anlam kavramı ve karşıt anlamlılıkla ilgili bilgi verilmiştir. Daha sonra şairin “Toktogul Çıgarmalarının Eki Tomduk Cıynagı (Tom I - II) (1989)” adlı iki ciltlik eserinden 50 şiir seçilerek şiirlerdeki karşıt anlamlı kelimeler üzerinde inceleme yapılmıştır. Bu kelimelerle ortaya çıkan kavramlara da yer verilmiştir. Çalışma, Toktogul Satılganov’u Türkiye Türkolojisine tanıtmayı ve şairin şiirlerindeki karşıt kavramların onun düşünce dünyasındaki yerini ortaya koymayı amaçlamaktadır.]]> <![CDATA[Toktogul Satylganov was born in the period of occupation of Kyrgyz lands by Russian Empire. Thus, his life was darkened disproportionately by calamitous moments. He used to consider the common people’s opinion in different kind of issues and avoid things that might harm people. Satylganov was the only Kygyz poet who was imprisoned and lived in exile for years. Regardless of the conditions of that period, he put into high priority the freedom and future of the Kyrgyz nation. Most of his his works reflect the tough period of that time. He gave great importance and value to Kyrgyz culture and literature. He was also known among people with his other talents like: playing on komuz, reciting epic Manas and participating on impromptu contest with other poets, also known as “Aitysh”. It is a form of oral folk song poetry. Despite the fact that during that period all his poems had been transmitted orally later on it was able to record majority of his poems. Poets in order to convey powerful thoughts and feelings sometimes whether consciously or subconciously use contradictions. It can be also observed in the poems of Satylganov. These contradictions are essential elements in determining the poet's world of thought and in obtaining a different perspective. In this study information about Satylganov’s life, poems, the meaning of concept and contradiction is given. Furthermore, 50 poems were selected from “Two volume collection of Toktogul’s works (Volume I-II)(1989)” from which words that carry opposite meaning were analyzed. The notions emerged from these words were examined as well. This study also aims to introduce Toktogul Satylganov and his works to Turkology Studies in Turkey and explore how the notion of contadicitons in his poems reflects his world of thoughts. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39789 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[45-64]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1013 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İstanbul Üniversitesi Yazma Eserler Kütüphanesi T.6739 Numaralı Eserin (Hâb-nâme-i Râsim) Tetkiki]]> <![CDATA[Istanbul University Manuscript Library Examining The Work Numbered T.6739 (Hab-name-i Rasim)]]> <![CDATA[Muhammed Felat AKTAN]]> <![CDATA[Klasik Türk Edebiyatı, Rüya yorumu, Tasavvuf, Menkıbe, Yıldız-nâme]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, Dream analysis, Mysticism, Legend, Horoscope.]]> <![CDATA[Hem ilmî hem ictimaî hem de estetik değerleri bir arada tutan yazma eserlerin, önemi yadsınamaz bir gerçektir. Bir ulusun kültürünü oluşturan önemli öğelerin başında gelen yazma eserler, günümüzde başta İstanbul olmak üzere birçok ilin yazma eserler kütüphanesinde mevcuttur. Üzerinde inceleme yapılan çalışma, İstanbul Üniversitesi Yazma Eserler Kütüphanesi Türkçe yazmalar bölümüne kayıtlıdır. XIX. yüzyılda Muhammed Râsim Hikmet tarafından kaleme alınmış, konu itibarıyla hâb-nâmeleri içeren ancak özünde farklı konulara da değinen bir yapıttır. Çalışmanın giriş bölümünde öncelikle “hâb-nâme” türüne ve bu tür ile ilgili Türk edebiyatında yapılan çalışmalara yer verildi. Daha sonra eser fizikî özellikleri ve üslup açısından ele alındı. Eserin künye, nüsha bilgilerine ilaveten dil-üslup açısından değerlendirmesi yapıldı. Akabinde yapıt tematik olarak incelendi. Müellifin mezkûr eserinde başta rüya olmak üzere yedi temel başlık (İlm-i Cifr, İlm-i Kef, Kıyafet-nâme, Peygamber Kıssaları, Menakıb-nâmeler, Dinî-Tasavvufî Bazı Terim ve Kavramların İzahı) üzerinde tevakkuf ettiği ve bunları da toplam altmış sekiz alt başlıkta incelediği görülmüştür. Temsilî anlatım metoduna örnek olan bu eserde müellif, bazı hayvanları (ankebût, feres, peleng, murg, mûr, hargûş, hümâ, keşef, üştür, şîr, tâvûs, şütür-murg) konuşturarak eserin büyük bir bölümünü soru cevap şeklinde sürdürmüş, diğer taraftan da anlatımda akıcılığı sağlayıp eseri tekdüzelikten kurtarmıştır. Muhammed Râsim, hâb-nâme’de dinî- tasavvufî kaynaklardan sık sık yararlanmış, yüzden fazla âyet ve hadise yer vermiştir. Tasavvufî kaynaklar arasında en çok Muhyiddin-i Arabî’nin Fütûhât-ı Mekkiyye adlı eserlerinden istifade etmiş, tasavvufî birçok temel kaynaktan alıntı yapmıştır.]]> <![CDATA[The importance of manuscripts that hold both scientific, scientific and aesthetic values together is an undeniable fact. Manuscripts, which are among the most important elements that form the culture of a nation, are now available in the manuscripts library of many cities, especially Istanbul. Study examined on; Istanbul University Manuscripts Library is registered to the Turkish manuscripts section. XIX. It is a work written by Muhammed Rasim Hikmet in the 19th century, which includes hab-name in terms of subject, but also touches on different subjects. In the introductory part of our study, firstly, the "hab-name" genre and the studies in Turkish literature related to this genre are included. Later, the work was handled in terms of its physical features and style. In addition to the imprint and copy information, the work was evaluated in terms of language and style. Subsequently, the work was examined thematically. It is seen that the author examined seven main titles (starnames, palmistry, garments, prophets, menakibnamas, religious-mystical explanations of some terms and concepts) in his study. In this work, which is the product of an allegorical work, the author has made some animals (camel, horse, lion, peacock, panther, bird, ant, rabbit, phoenix, pigeon, turtle ostrich) talked and continued the majority of the work in the form of question and answer. He provided the work of uniformity. Muhammad Rasim Hikmet used more than a hundred verses and hadiths in Hab-name, which often benefited from religious-mystical sources. Among the Sufi sources, he made the most of Muhyiddin-i Arabi's works named Fütuhat-ı Mekkiyye, and cited many basic sources of Sufism.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39744 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[ 573-585 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1014 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TEZER ÖZLÜ’DE CESARE PAVESE ETKİLERİ: YAŞAMIN UCUNA YOLCULUK’TA VAROLUŞ ]]> <![CDATA[EFFECTS OF CESARE PAVESE ON TEZER ÖZLÜ: EXISTENCE IN JOURNEY TO THE END OF LIFE]]> <![CDATA[Şahika KARACA]]> <![CDATA[Tezer Özlü, Cesare Pavese, Varoluş Serüveni.]]> <![CDATA[Tezer Özlü, Cesare Pavese, Adventure of Existence.]]> <![CDATA[Bu çalışmada Tezer Özlü’nün Yaşamın Ucuna Yolculuk isimli romanı İtalyan şair, yazar Cesare Pavese’nin Yaşama Uğraşı isimli günlüğü üzerinden okunacak ve her iki yazarın da ölüme doğru giden süreci varoluş diyalektiği üzerinden değerlendirilecektir. Tezer Özlü, Cesare Pavese’nin hayat hikâyesinden çok etkilenmiş ve Yaşamın Ucuna Yolculuk’u da Cesare Pavese’nin intihara giden sürecini takip etmek üzerinden kurmuştur. Yaşamın Ucuna Yolculuk'taki kadın kahraman Pavese’nin doğduğu ve yaşadığı yerleri görmek için bir yolculuğa çıkmıştır ve romanın sonunda da intihar ettiği otel odasındaki yatağını görmüştür. Dolasıyla romandaki kadın kahraman, Pavese’nin hayat hikâyesi üzerinden kendi varoluş serüvenini sorgulamıştır. Tezer Özlü’nün yazma serüveni de varoluşunu keşfetme sürecidir. Böylece yazarak varoluş sancısına/varoluş trajedisine dayanabilmeye çalışmaktadır. Ayrıca Tezer Özlü yazarak kendiliğini keşfetmeye çalışmaktadır. Yazmak onun için toplumsal/simgesel alandan kendisini soyutlamak ve imgesel alana sığınmaktır. Edebiyatın okur ve yazar açısından işlevi göz önünde bulundurulduğunda okuma ve yazma eylemi kişinin dış dünyadan kendisini soyutlayarak iç dünyasına çekilmesidir. Böylece yazar da okur da içsel bakışı gerçekleştirir ve varoluş serüvenini anlamlandırmaya çalışır. Edebiyatın bütünsel anlamda işlevi düşünüldüğünde Varoluşçuların da söylediği gibi Tanrısından ayrılarak dünyaya fırlatılmış insanın kendini arayış/keşfetme sürecidir. Simgesel alan/toplumsal alan ise kişinin kendiliğini dolayısıyla da varoluşunu keşfinde dolayımlayıcı etkiye sahiptir. Kişi en iyi yalnızlığında kendisini keşfeder. Edebiyat ise bu keşifte hem yazara hem de okura imkânlar sunar. Tezer Özlü de kendisi gibi varoluş sancısı çeken bir yazar olan Cesare Pavese üzerinden kendi varoluşunu dolayısıyla da Yaşamın Ucuna Yolculuk’taki (aslında kendi biyografisiyle örtüşür) kadının varoluş serüvenini sunar. ]]> <![CDATA[In this study, Tezer Özlü's novel Journey to the End of Life will be read through the diary of Italian poet, writer Cesare Pavese and the process of both authors leading up to their death will be evaluated in terms of existential dialectic. Tezer Özlü was very impressed by Cesare Pavese's life story and composed Journey to the End of Life through following Cesare Pavese's suicide. The woman, in The End of Life, set out on a journey to see the places where Pavese was born and lived and at the end of the novel, she also saw her bed in the hotel room where she committed suicide. Therefore, the female protagonist in the novel, has questioned her own adventure of existence through Pavese’s life story. The writing adventure of Tezer Özlü is the process of discovering her existence. By doing so, she tries to endure throes of/tragedy of her existence. Besides, Tezer Özlü tries to discover her own self by writing. Writing is for her to detach herself from society/symbolic sphere and to take cover purview of imaginary. Considering the function of literature from the point of view of the reader and writer, the act of reading and writing is to draw the person into the inner world by isolating himself/herself from the outside world. So, the author and the reader realize the inner view and they try to make sense of the adventure of existence. Considering the function of literature in a holistic sense, as the existentialists say, it is the process of self-discovery/exploration of a man who has been thrown into the world by separation from his God. The symbolic / social sphere has an indirect effect both on discovery of one's own self and one's existence. One discover him/herself at his/her loneliness better. Literature as to provides opportunities for both the author and the reader in this discovery. Tezer Özlü presents her own existence through Cesare Pavese, a writer who, like herself, suffers from the world pain, and the woman’s adventure of existence in Journey to the End of Life.( it actually overlaps with her own biography.) ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39742 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1959-1970 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1015 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkiye Türkçesinde {-sa} Biçimbirimi Dışında Koşul Bildiren Söz Dizimsel ve Sözlüksel Birimler]]> <![CDATA[Syntactic and Lexical Units That Express Conditional Except The Morpheme {-sa} in Turkish]]> <![CDATA[Erol SAKALLI]]> <![CDATA[Söz Dizimi, Türkiye Türkçesi, Koşul Eki, {–sA} Biçimbirimi, Söz Dizimsel Birimler, Sözlüksel Birimler.]]> <![CDATA[Syntax, Turkish, Conditional Suffix, The Morpheme {–sA}, Syntactic Units, Lexical Units.]]> <![CDATA[Bir oluş veya kılışın bir şarta/koşula bağlı olduğunu belirtmek için kullanılan tasarlama kipine kimi bilim insanlarınca şart kipi, kimilerince de şart gerundiumu denir. Türkiye Türkçesi gramerlerinde şart/koşul kipi ya da gerundiumu işaretleyicisi olarak {–sA} biçimbirimi verilmektedir. Bu biçimbirim hemen hemen bütün Türk yazı dillerinde aynıdır. Ne var ki, Türkiye Türkçesinde bu biçimbirim dışında da koşul bildiren yapılar vardır. Bunlardan biri {fiil+DI+kişi} yapısının ikili kullanımını takip eden olumsuz biçimidir. “Ödevini bugün bitirdin bitirdin, bitirmedin, öğretmen sana çok kızacak” örneğinde olduğu gibi bu yapı “Ödevini bugün bitirmezsen, öğretmen sana çok kızacak.” yapısıyla aynı anlamdadır. Koşul bildiren bir diğer yapı da {fiil+Ar+kişi fiil+mAsInA}(dA/ama) yapısıdır. Bu yapı {fiil+Ar+dI+kişi fiil+mAsInA} (dA/ama) ve {fiil+(y)AcAk+kişi fiil+mAsInA} (dA/ama) biçimlerinde de çoğaltılabilir. “Ödevi bugün bitiririm bitirmesine de çok işim var” örneği de “Çok işim olmasa, ödevi bugün bitiririm” yapısıyla aynı anlamdadır. Aksi takdirde bağlacı da koşul bildiren yapılardan biridir. “Ödevinizi bugün teslim ediniz. Aksi takdirde, dersten kalacaksınız.” cümlesi, “Ödevinizi bugün teslim etmezseniz, dersten kalacaksınız.” cümlesiyle aynı anlamdadır. Dolayısıyla, Türkiye Türkçesinde eylemin gerçekleşmesini koşula bağlamak için tek yapı {–sA} biçimbirimi değildir. Biz bu makalemizde Türkiye Türkçesinde {–sA} biçimbirimi dışında, koşul anlamı veren söz dizimsel ve sözlüksel birimler üzerinde duracak, bunların kullanımına örnekler verecek ve bu yapıların da dil bilgisi çalışmalarında ele alınması konusunda önerilerde bulunacağız.]]> <![CDATA[When the action in the main clause takes place only when certain conditions are fulfilled, this is called a conditional mood. The suffix given in the grammar books for this mood in Turkish is {–sA}. Some linguists, however, give this morpheme in the mood chapters, while some argue that it must be given in the gerunds chapters. This {–sA} is a common morpheme that is used almost in all Turkic dialects. However, there are some other structures in Turkish that convey the meaning of conditional without using this suffix. One of these is using {verb+DI+personal suffix} twice. The example “Ödevini bugün bitirdin bitirdin, bitirmedin, öğretmen sana çok kızacak” shows that when this structure is used twice it is followed by the negative form and it means “Ödevini bugün bitirmezsen, öğretmen sana çok kızacak.” Another structure is {fiil+Ar+kişi fiil+mAsInA}(dA/ama), which can be used as {fiil+Ar+dI+kişi fiil+mAsInA} (dA/ama) and {fiil+(y)AcAk+kişi fiil+mAsInA} (dA/ama) as well. The example “Ödevi bugün bitiririm bitirmesine de çok işim var” shows that it hasthe same meaning and function as “Çok işim olmasa, ödevi bugün bitiririm”. The transitions or conjunctions aksi takdirde, yoksa, aksi halde, etc. also convey the meaning of conditional. The sentence “Ödevinizi bugün teslim ediniz. Aksi takdirde, dersten kalacaksınız.” gives the same meaning that the sentence “Ödevinizi bugün teslim etmezseniz, dersten kalacaksınız” gives. All in all, the suffix {-sA} is not the only way to make conditional sentences in Turkish. In this paper, I will focus on the structures that have the same meaning and function as {-sA} in Turkish, give examples and suggestions as to the inclusion of these structures in the grammar books.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39725 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[375-383]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1016 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[CENGİZ AYTMATOV’UN İLK ÖĞRETMEN ADLI UZUN HİKÂYESİNDE MEKÂN MESELESİ ]]> <![CDATA[THE MATTER OF PLACE IN CHINGIZ AYTMATOV’S LONG STORY NAMED “İLK ÖĞRETMEN”]]> <![CDATA[Mehmet AYDIN]]> <![CDATA[Cengiz Aytmatov, anlatı, mekân, kurmaca mekân, mekânın işlevi.]]> <![CDATA[Chingiz Aytmatov, narrative, place, function of place.]]> <![CDATA[Bu makalenin konusu Kırgız yazar Cengiz Aytmatov’un Rusçası Perviy Uçitel Kırgız Türkçesindeki adı Birinçi Mugalim olan ve Türkiye Türkçesine İlk Öğretmen, İlk Öğretmenim ve Öğretmen Duyşen şeklinde çevrilen uzun hikâyesindeki mekân meselesidir. Bir söylemin anlatıya dönüşmesi kişi, zaman ve mekân (uzam) arasında ilişki kurulmasıyla mümkündür. Bir anlatı metninde mekân bir anlamda tiyatrodaki dekor işlevi üstlenir. Birinçi Mugalim, Cengiz Aytmatov’un ilk eserlerinden ve ilk uzun hikâyelerinden biridir. Metin, Aytmatov tarafından Kırgız Türkçesiyle kaleme alınmış ve “Eldik Mugalim Cönünde Ballada” adıyla 1961 yılında önce Ala Too Dergisi’nde ve arkasından aynı yıl “Birinçi Mugalim Cönünde Ballada” şeklinde Mugalimder Gazetası’nda Kırgız Türkçesiyle, yani yazarın ana dilinde yayımlanmıştır. (İbrahimov, 2018: 238). Aytmatov’un bu uzun hikâyesi, yazar ile A. Dimitriyeva’nın çevirisiyle 1962 yılında Noviy Mir Dergisi’nin 7. sayısında Perviy Uçitel adıyla Rusça olarak da yayımlanmıştır (Aytmatov, 2008: 425). “Eser XX. Yüzylın 20’li yıllarında gerçek olaylardan esinlenilerek kaleme alınmıştır. İlk Öğretmenim, kısıtlı imkânlarla kendi köyünde okul açıp çocukları eğitmeyi amaçlayan Düyşön’ün hikâyesidir” (Ükübayeva, 2018: 44). Aytmatov’un ilk eserlerinden olan bu hikâyesinde açık ve kapalı mekânlar kullanılmıştır. Açık mekânların başında Kırgız bozkırları vardır. Metinde iki kapalı mekân vardır. Bunlardan biri Düyşön’ün öğrencileriyle birlikte tavladan okula dönüştürdüğü yapıdır. Düyşön’ün okula dönüştürdüğü yapı eskiden varlıklı bir insanın atlarının ahırıdır. Metinde önce Düyşön’ün bu yapıyı bin bir güçlükle okula dönüştürme süreci anlatılır. Bu süreçte Düyşön öğrencileriyle işbirliği yapar. Bu öğrenciler arasında öbürlerinden yaşça biraz daha büyük olan yetim Altınay Süleymanova da vardır. İkinci kapalı mekân Altınay’ın amcası ve amcasının ailesiyle birlikte yaşadığı evdir. Birinçi Mugalim hikâyesinde Aytmatov’un diğer metinlerinde olduğu gibi iç mekân, kapalı mekânlarla ilgili çok az ayrıntı vardır. Ancak Aytmatov’un eserinde dış mekânlarla ilgili birçok ayrıntı yer almaktadır. ]]> <![CDATA[The subject of this article is the matter of place in long story of Kyrgyz writer Chingiz Aytmatov named İlk Öğretmen, İlk Öğretmenim and Öğretmen Duyşen in Turkish version, translated from Perviy Uçitel in Russian and Birinçi Mugalim in Kyrgyz Turkish. The transformation of a discourse into a narrative is only possible by establishing a relation between time and place (space). In a narrative text, place acts as the décor function in theater. Birinçi Mugalim, which is one of the first works of Chingiz Aytmatov, is one of his first novellas. The work was written in Kyrgyz Turkish by Aytmatov, titled “Eldik Mugalim Cönünde Ballada” and published in Ala Too Dergis in 1961i; the same year, its title was changed into “Birinçi Mugalim Cönünde Ballada” and published in Mugalimder Gazetası in Kyrgyz Turkish, the mother tongue of the author (İbrahimov, 2018: 238). It was translated into Russian by Aytmatov and A. Dimitriyeva; the Russian translation entitled Perviy Uçitel was published in the periodical titled Noviy Mir, no. 7 in 1962 (Aytmatov, 2008: 425). “The author was inspired by the real events taking place in the 1920s. İlk Öğretmenim is the story of Düyşön aiming at building a school, though means are limited, to educate the children in his village” (Ükübayeva, 2018: 44). In this story, one of the first works of Aytmatov, indoor and outdoor places are generally used. Kyrgyz steppes are at the start of outdoor places. There are two indoor places in the text. One of them is the building where Düyşön converted a barn into school together with her students. The building that Düysön converted into a school was the stable of the horses of a wealthy man. In this text, firstly, the process of transformation of this building with a heavy heart into a school is described. In this process, Düyşön collaborates with her students. Among these students, there is also Altınay Süleymanova who is slightly older than others. The second indoor place is the house where uncle of Altinay and his family live. There are very few details about the indoor places in the story of Birinçi Mugalim, as in the other texts of Aytmatov. However, Aytmatov's work includes many details about outdoor places.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39702 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1755-1765 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1017 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ahmet Mithat Efendi’nin Romanlarında “Hikmet-i Peder”]]> <![CDATA[Hikmet-i Peder in the Ahmet Mithat Efendi’s Novels]]> <![CDATA[Erhan ÇAPOĞLU]]> <![CDATA[Mehmet Özdemir]]> <![CDATA[Edebiyat, Eğitim, Ahmet Mithat Efendi, Hikmet-i Peder, Baba, Eğitim]]> <![CDATA[Literature, Education, Ahmet Mithat Efendi, Hikmet-i Peder, Father]]> <![CDATA[Batılılaşma tarihimiz içinde Tanzimat Devri’nin önemli bir yere sahip olduğu bilinen bir gerçektir. Çünkü bu dönemde alınan kararlar ve yapılan yenilikler, Osmanlı Devleti’nin siyasî ve kültürel hayatında köklü değişikliklere sebep olmuştur. Dönemin bütün edebiyatçıları ile birlikte Ahmet Mithat Efendi de bu gelişmelerin tanıklarındandır. Hemen hemen her konuda yazarak edebiyatımıza birçok eser kazandıran Ahmet Mithat Efendi, aile ve toplum hayatımızın birçok yönünü bu eserlerinde ele almıştır. “Hikmet-i Peder” romanı da baba kavramı üzerinde durduğu ve babanın aile kurmada, çocukların evlilik ve eğitimindeki rolünü sorguladığı önemli eserlerindendir. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden olan tarama modeli kullanılmıştır. Hikmet-i Peder romanı başta olmak üzere, “Hüseyin Fellâh”, “Müşahedat”, “Paris’te Bir Türk”, “Eski Mektuplar”, “Henüz On Yedi Yaşında”. “Acaib-i Alem”, “Çengi”, “Taaffüf”, “Diplomalı Kız”, “Felatun Beyle Rakım Efendi”, romanlarındaki baba karakterleri incelenmiştir. Bu romanlara genel olarak bakıldığında romanlardaki baba karakterlerinin kimisinin ismi romanda verilmiştir. Eski Mektuplar’da Saim Bey, Acaib-i Alem’de Hicabi Efendi, Çengi romanında Canbert Bey, Taaffüf romanında Daniş Bey, Diplomalı Kız romanında Jean Pepres, Felatun Beyle Rakım Efendi romanında ise Mustafa Meraki Efendi’nin isimleri verilmiştir. Henüz On Yedi Yaşında romanında ise Kalyopi’nin babasına, Hüseyin Fellah romanında Hüseyin’in babasına, Paris’te Bir Türk adlı romanda Nasuh Bey’in babasına yer verilmiş olup isimleri belirtilmemiştir. Müşahedat romanında ise baba figürü olarak Ahmet Mithat vardır. Araştırmanın temelini oluşturan Hikmet-i Peder romanındaki baba karakterinin de mesleği verilmiş olup ismi verilmemiştir. Çalışmanın sonucunda Ahmet Mithat Efendi’nin aile ve toplum hayatımızda baba kavramının önemine işaret ettiği görülmüştür.]]> <![CDATA[It is a known fact that the Tanzimat Era has an important place in our history of westernization. Because the decisions taken and innovations made during this period caused radical changes in the political and cultural life of the Ottoman Empire.Ahmet Mithat Efendi along with all the writers of the period are among the witnesses of these developments. Ahmet Mithat Efendi, who brought many works to our literature by writing on almost every subject, has dealt with many aspects of our family and community life in these works. The novel “Hikmet-i Peder”is one of the significant works in which the father focuses on the concept of father and questions the role of the father in establishing a family, marriage and education of children. In this study, survey model which is one of the qualitative research methods was used. The father characters in the novels, particularly “Hikmet-i Peder”, “Hüseyin Fellâh”, “Müşahedat”, Paris’te Bir Türk ”,“ Eski Mektuplar ”,“ Henüz On Yedi Yaşında ” “Acaib-i Alem”, “Çengi”, “Taaffüf”, “Diplomalı Kız”, “Felatun Beyle Rakım Efendi” were examined. When these novels are examined in general, some of the father characters in the novels are named in the novel. In the Eski Mektuplar, the names of Saim Bey, Hicabi Efendi in Acaib-i Alem, Canbert Bey in the novel Çengi, Daniş Bey in the Taaffüf novel, Jean Pepres in the Diplomatic Girl novel, and Mustafa Meraki Efendi in the novel Felatun Beyle Rakım Efendi. In the novel Henüz 17 Yaşında, the father of Kalyopi, Hüseyin Fellah in his novel Hüseyin's father, a Turkish novel in Paris, Nasuh Bey's father's names are not mentioned. In the novel Müşahedat, Ahmet Mithat is the father figure. The father character of Hikmet-i Peder which constitutes the basis of the research is also given the profession and the name is not given. As a result of the study, it was seen that Ahmet Mithat Efendi points to the importance of the concept of father in our family and community lives. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39620 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[ 87-98 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1018 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[DİN PSİKOLOJİSİ BAĞLAMINDA, İKİNCİ YENİ ŞİİRİNDE MİTOLOJİ]]> <![CDATA[MYTHOLOGY IN THE SECOND NEW POETRY IN THE CONTEXT OF RELIGIOUS PSYCHOLOGY]]> <![CDATA[Mehmet Şahin YAVUZER]]> <![CDATA[İkinci Yeni Şiiri, Mitoloji, Medusa, Zeus, Odyseus.]]> <![CDATA[Second New Poetry, Mythology, Medusa, Zeus, Odysseus.]]> <![CDATA[İlkçağa kadar dayanan mitoloji, dünyanın birçok kadim medeniyetinde, yüzyıllar boyunca etkisini sürdürür. İnsanın hayallerini, heyecanlarını, arzularını ve inançlarını kontrol altında tutmak için ortaya atılan söylenceler, mitolojinin kaynağını oluşturur. Mitoloji, din psikolojisi bağlamında değerlendirildiğinde inanma arketipinin bir sonucu olarak ortaya çıkar. Freud ve Jung gibi insan davranışı psikolojisi ile uğraşanlar, mitolojiyi irdeleyip çalışmalarında kullanırlar. Dünya psikoloji bilimi, dinler ve edebiyatta yer edinen mitoloji, ülkemizde de yararlanılan bir alan olur. Türk edebiyatında bazı edebi akımlar sadece mitolojiyi eserlerinde temel alırlar. İkinci Yeni şiir akımı da bunlardan biridir. Cemal Süreya, Sezai Karakoç, Edip Cansever, Turgut Uyar, Ece Ayhan İkinci Yeni şairleri olarak bilinir. Sıra dışı bir şiir anlayışı ortaya koyan bu şairler, planlı bir şekilde bir araya gelmeyip bazı edebi çevrelerce İkinci Yeni şairleri olarak adlandırılır. Şiirin günlük hayatın bir parçası olduğu anlayışına karşı çıkıp bilinçaltı unsurları, mizahı, sürrealizmi, argoyu, cinselliği şiirlere yansıtırlar. Eserlerine yansıttıkları bir diğer alan ise mitolojidir. Mitoloji onlar için vazgeçilmez karakter ve söylencelerle doludur. Özellikle Yunan ve Roma mitolojisinin önemli karakterleri bazı şiirlerin bütününe yansır. Şairler duygu ve düşüncelerini şire yansıtırken mitolojiyi bir araç olarak kullanırlar. Cumhuriyet Türkiye’sinin ilk edebi ürünleri olarak görülen İkinci Yeni şiirinde mitolojinin varlık sebeplerinden biri de Batı’ya yönelimdir. Batı’nın hukuku, bilimi, teknolojisi, hayat tarzı örnek alınırken edebiyat da önemli ölçüde bundan nasibini alır. İkinci Yeni şairlerinin mitolojiyi eserlerine yansıtmaları Batı mitolojisini okumalarından kaynaklanır. ]]> <![CDATA[Mythology, which dates back to the early ages, has influenced many ancient civilizations of the world for centuries. Myths put forwarded to control one's dreams, excitements, desires, and beliefs are the sources of the Mythology. When mythology is evaluated in the context of the psychology of religion, it is seen that it is the result of the archetype of believing. Freud and Jung, who deal with the psychology of human behaviour, examine mythology and use it in their works. Mythology, which takes place in world psychology, religions and literature, is an area used in our country. Some literary movements in Turkish literature are based only on mythology. The second New poetry movement is one of them. Cemal Süreya, Sezai Karakoç, Edip Cansever, Turgut Uyar, Ece Ayhan are known as The Second New poets. These poets, who exhibit an extraordinary understanding of poetry, do not come together in a planned way and these poets are called Second New poets by some literary circles. They object to the understanding that poetry is a part of daily life and they reflect the subconscious elements, humour, surrealism, slang, and sexuality to poems. Mythology is another area they reflect on his works. Mythology is an indispensable character for them and full of myths. Especially the important characters of Greek and Roman mythology are reflected in the whole of some poems. Poets use mythology as a tool to reflect their feelings and thoughts to poetry. One reason for the presence of mythology in the Second New poetry which is seen as the first literary products of the Republic of Turkey, is Turkey's orientation to the Western world. Not only the law, science, technology, and lifestyle of the West but also its literature has been taken as a significant example. The reflections of mythology to the works of the Second New poets stems from their reading of Western mythology.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39598 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[2231-2245]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1019 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çeviri Teknolojileri, Yerelleştirme Konulu Lisansüstü Tezlerin Türkçe Çeviribilim Literatürü Bağlamında Değerlendirilmesi]]> <![CDATA[Evaluation of Graduate Theses on Translation Technologies and Localization within the Context of Turkish Translation Studies Literature]]> <![CDATA[Ceylan YILDIRIM]]> <![CDATA[Çeviribilim, Çeviribilim Literatürü, Çeviri Teknolojileri, Lisansüstü Çeviri Eğitimi, Lisansüstü Tezler, Yerelleştirme.]]> <![CDATA[Translation studies, Translation studies literature, Translation technologies, Graduate education in translation, Graduate theses, Localization.]]> <![CDATA[Bu çalışmada, Türkiye’deki mütercim-tercümanlık veya çeviribilim bölümlerinde hazırlanan çeviri teknolojileri, yerelleştirme konulu lisansüstü tezler, Türkçe çeviribilim literatürü bağlamında değerlendirilmektedir. Çalışmanın amacı, Türkiye’de hazırlanan çeviri teknolojileri, yerelleştirme konulu lisansüstü tezlerin, Türkçe çeviribilim literatüründe hangi boşlukları doldurduğunu açığa çıkarmak ve mevcut eksikliklerin giderilmesi için bazı önerilerde bulunmaktır. Türkiye’de konu kapsamında hazırlanan lisansüstü tezler hangi alt başlıklara yönelmektedir? Çeviri teknolojileri, yerelleştirme konusu, çeviribilimin kuram ve uygulama alanları açısından yeterince irdelenmiş midir? Konu kapsamında hazırlanan lisansüstü tezler, Türkçe çeviribilim literatüründeki hangi boşlukları doldurmaktadır? Çalışmada, betimleyici yaklaşım çerçevesinde, Türkiye’deki mütercim-tercümanlık veya çeviribilim bölümlerinde hazırlanan çeviri teknolojileri, yerelleştirme konulu lisansüstü tezler ayrıntılı bir şekilde incelenmiştir. Çalışma neticesinde, Türkiye’de hazırlanan konu kapsamındaki lisansüstü tezlerin, çeviri teknolojileri alt alanının Türkiye’de daha tanınır hale gelmesine, bu alandaki ihtiyaç ve eksiklerin tespit edilmesine, Türkçe çeviribilim literatüründe çeviri teknolojileri, yerelleştirme konusuyla ilgili boşlukların doldurulmasına ve Türkçe kaynak eksikliğinin giderilmesine katkı sağladığı görülmüştür. Bununla birlikte, çeviribilimin araştırma konularından biri olan çeviri teknolojileriyle ilgili lisansüstü tezlerin artırılması, bu tezlerde çeviribilimin kuramsal bağlamının daha fazla ele alınması ve yeni yönelimler çerçevesinde tez konusu seçilmesi, Türkçe çeviribilim literatüründeki diğer boşlukların doldurulmasında önemli bir rol oynayacaktır. Bu çalışmanın, çeviribilim alanına ve çeviriyle ilgilenen araştırmacı, akademisyen ve öğrencilere katkı sağlayacağı ümit edilmektedir.]]> <![CDATA[This study focuses on graduate theses on translation technologies and localization, which are prepared in translation-interpreting and translation studies programs in Turkish universities, within the context of contemporary literature on Turkish translation studies. The aim of this study is to clarify the gaps in the academic literature on Turkish translation studies, to be filled by graduate theses on translation technologies and localization, and to make some suggestions for existing shortcomings. Which sub-fields are discussed in those graduate theses through their specific field of study? What is the extent of adequacy in translation technologies and localization topics, examined in terms of translation studies’ applied and theoretical areas? Which new and unexplored subjects are covered by the graduate theses' scopes in the specified field of the Turkish translation studies literature? In this study, through descriptive approach, the theses on translation technologies and localization, prepared in translation-interpreting or translation studies programs in Turkey, are examined in detail. As the particular outcome of this study, that theses within the above-mentioned scope have contributed the field of translation technologies and increased its prominence, graduate theses on Turkish translation studies literature have contributed to and increased the quality and quantity of Turkish sources in this field. However, increasing number of graduate theses in translation technologies, which is one of the research fields in translation science, carrying analysis further in the theoretical context of translation science, and selecting the thesis research subjects within the framework of new orientations; all these will play an important role in filling other specific gaps in Turkish translation studies literature. It is hoped that this study will contribute to translation studies field and to researchers, academics and students who are particularly interested in translation.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39592 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[497-514]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1020 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[DEDE KORKUT SUÇA KARIŞIRSA: YARIMÇIQ ELYAZMA’DA POLİSİYE ROMAN KURGUSU]]> <![CDATA[IF DEDE KORKUT PARTICIPATED TO CRIME: FICTION OF DETECTIVE NOVEL IN YARIMÇIQ ELYAZMA]]> <![CDATA[Gülseren ÖZDEMİR]]> <![CDATA[Yarımçıq Elyazma, Kemal Abdulla, Dede Korkut Hikâyeleri, postmodernizm, polisiye roman.]]> <![CDATA[Yarımçıq Elyazma, Kemal Abdulla, Dede Korkut Stories, postmodernism, detective novel.]]> <![CDATA[Kemal Abdulla'nın Azerbaycan'da 2004 yılında yayımlanan ve Azerbaycan’ın ilk postmodern romanı olarak nitelendirilen Yarımçıq Elyazma adlı eserinde Gérard Genette’in metinselaşkınlık (transtextuality) olarak ifade ettiği durumu bütünüyle ortaya koyan, orijinal Dede Korkut Hikâyeleri’yle doğrudan ve açık bir şekilde ilişkili, yorumsal özellikler gösteren yeni bir Dede Korkut hikâyesi mevcuttur. Romanın birbiri içine geçirilmiş iki ana olay dairesinden biri olan bu hikâye, Dede Korkut Hikâyeleri’nin bilinen olay ve kişilerinin postmodern bir roman anlayışı ile polisiye roman kurgusuna dönüştürülmüş biçimidir. Eserde polisiye kurgunun temel ilkelerinden olan suç ve muammanın yerini Oğuzda bulunan casusun kim tarafından serbest bırakıldığı meselesi tutar. Araştırmayı yapan, polisiye kurgulardaki dedektif ve yardımcısı ikilisini andıran Bayındır Han ve onun soruşturmaları kaydetmesi için yardımcı olarak seçtiği ve Oğul Korkut diye seslendiği Dede Korkut'tur. Romanın Dede Korkut Hikâyeleri’nde görülen üstün kişiliğinden farklılaşan yanları dolayısıyla en dikkat çekici kişisi olup aynı zamanda metnin anlatıcısı durumundaki Dede Korkut’un da söz konusu suça karışmış olduğu metnin başından beri bellidir. Biri Şah İsmail ile diğeri Dede Korkut Hikâyeleri’yle ilgili hikâyenin en heyecanlı noktalarda sürekli olarak birbirini kesmesi üzerine kurulu eserde merakın giderilmesi sürekli olarak ertelenir. Üstkurmaca yoluyla metnin adeta analizinin yapıldığı metnin başındaki üç önsözde konuşan dış çerçevedeki anlatıcının durmaksızın ürettiği, okurdaki merakı artırmaya yönelik sorular metin boyunca da devam eder. Bu makalede Yarımçıq Elyazma’da geleneksel polisiye romanların kalıplarının parodi ve ironi yoluyla yapısöküme uğratılarak nasıl kullanıldığı gösterilecek, altmetin (hypotext) olarak kendini göteren ve çeşitli metinlerarasılık teknikleri kullanılarak postmodern roman haline getirilen Dede Korkut Hikâyeleri’nin Yarımçıq Elyazma'daki görünümleri incelenecek, polisiye roman kurgusuna dönüşmesinin izleri takip edilecek, yazarın bu tarz bir kurguya başvurmasının postmodernizmin yönelimleriyle ve orijinal Dede Korkut Hikâyeleri’nin kurgusuyla ilgisi irdelenecektir.]]> <![CDATA[Yarımçıq Elyazma is novel of Kemal Abdulla that is published in Azerbaijan in 2004 and is defined first postmodern novel of Azerbaijan. In Yarımçıq Elyazma, there is a new interpretative story of Dede Korkut, which is directly and clearly related to the original Dede Korkut Stories, revealing the situation that Gérard well-known Genette expresses as transtextuality. This story contains known events and people of Dede Korkut Stories, which is one of the two main events circles of the novel, is a form of detective novel with a postmodern novel style. In the novel, crime and enigma, which is one of the basic principles of detective fiction, is compensate by the question of who released the spy in Oguz, when he was caught. The investigator Bayındır Han and his secretary Dede Korkut resembles the detective and assistant duo in the detective fictions. Bayındır Han chooses Dede Korkut as a helper to record the investigations and he calls him as Korkut Oğul. The most remarkable person in the novel is Dede Korkut, because of the differentiating aspects of the Dede Korkut from the supreme personality seen in Dede Korkut Stories. The reader know since the beginning of the text that Dede Korkut, who is also the narrator of the text, has been participated to crime. Two story in the novel, one of the stories about Shah Ismail and the other Dede Korkut Stories, are constantly cut each other at the most exciting points. The curiosity of the reader is kept alive throughout the novel. In the three forewords at the beginning of the text in which the text is analyzed with metafiction, the non-stop questions produced by the narrator in the outer frame continue to increase the attention of the reader. This article will show how the patterns of classic detective novels in Yarımçıq Elyazma are deconstructed through parody and irony. In this paper, traces of the transformation of the views of Dede Korkut Stories in Yarımçıq Elyazma into a detective novel fiction, which manifests itself as hypotext and transformed into postmodern novels by using various intertextuality techniques, will be traced; relation of the author's application to this kind of fiction with tendencies of postmodernism and the fiction of original Dede Korkut Stories will be analyzed.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39579 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[2023-2055 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1021 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hırvatistan’dan Bir Çocuk Romanı: Çırak Hlapić’in Olağanüstü Maceraları” Adlı Eserin Çocuğa Görelik İlkesi Bakımından İncelenmesi]]> <![CDATA[Examination of the Children's Novel from Croatia Named "The Extraordinary Adventures of Apprentice Hlapić" in Terms of the Principle of Relativity to the Child]]> <![CDATA[Demet KARDAŞ]]> <![CDATA[Çocuk Edebiyatı, Hırvat Çocuk Edebiyatı, Ivana Brlić Mažuranić, Çırak Hlapić’in Olağanüstü Maceraları, Çocuk Eğitimi.]]> <![CDATA[Children’s Literature, Croatian Children’s Literature, Ivana Brlić Mažuranić, The Appentice Hlapić’s Extraordinary Adventures, Child Education.]]> <![CDATA[İnsanlar için çocukluk, evrensel bir yaş dönemini kapsamaktadır. Bu dönemin önemi, kimi toplumlarda erken anlaşılmışken kimi toplumlarda bu süreç daha geç fark edilmiştir. Özellikle Batı toplumlarında çocuğun sistematik bir şekilde eğitilmesi gerektiği fikri, çocuk eğitiminin ve edebiyatının temellerini oluşturmuştur. Tarih boyunca Balkanlardan Avrupa’ya geçiş güzergâhında bulunan Hırvatların Çocuk Edebiyatı 17. yüzyıldan itibaren başlasa da en önemli eserler, 19. yüzyılın sonlarına doğru verilmeye başlanmıştır. Güçlü tarihsel bağlarımız olan Hırvatların edebiyatı Türkiye’de pek bilinmemektedir. Ancak Rijeka Hırvat-Türk Derneği ve Zagreb Üniversitesi Felsefe Fakültesi Türkoloji Bölümünün katkılarıyla 2014 yılında Ivana Brlić Mažuranić’in 1913 yılında yazdığı yüzlerce dile çevrilmiş olan “Çırak Hlapić’in Olağanüstü Maceraları” adlı çocuk romanı Türkçeye kazandırılmıştır. Roman, Nesin Yayınevi Çocuk Cenneti Kitaplığı tarafından basılmış, romanın satışı devam etmektedir. Çalışmanın amacı, Ivana Brlić Mažuranić’in 1913 yılında yazdığı ve yüzlerce dile çevrilmiş olan “Çırak Hlapić’in Olağanüstü Maceraları” adlı çocuk romanının iç ve dış yapısal özellikleriyle birlikte çocuk eğitimi açısından değerlendirmektir ve Hırvatların ilk çocuk romanını tanıtmaktır. Bu çalışmada, Hırvat Çocuk Edebiyatının tarihsel gelişimini, “Çırak Hlapić’in Olağanüstü Maceraları” adlı romanın “dış yapı ve içyapı özelliklerini, temel eğitim ilkelerine uygunluğunu” incelenmiştir. Bu çalışma, betimsel nitelikte bir araştırma olup çalışmada doküman incelemesi yöntemi esas alınmıştır. Romanın, dış ve iç yapısal özelliklerinin ve eğitsel ilkeler bakımından hedef okuyucu olan 9-12 yaş grubu çocuk için uygun olduğu değerlendirilmektedir.]]> <![CDATA[For people, childhood includes a period that is universal. The importance of this period in some societies was understood early but in some recognized later. The idea that the child should be educated systematically, especially in in Western societies, has formed the foundations of children's education and literature. Children’s Literature of the Croatians, who had traveled throughout Europe from the Balkans to Europe during the history, started from the 17th century onwards, but the most important works began to be given towards the end of the 19th century. Even though we’re connected with strong historical bonds, Croatian literature is not well known in Turkey. However, the children's novel The Apprentice Hlapić's Extraordinary Adventures which was written in 1913 by Ivana Brlić Mažuranić which was translated into hundreds of languages by Ivana Brlić Mažuranić in 1913, was translated into Turkish by the contribution of the Croatian- Turkish Association of Rijeka and the Department of Turcology at the Faculty of Humanities and Social Sciences of the University of Zagreb. The novel was published by Nesin Publishing House Children’s Paradise Library and the novel continues to sell. The aim of the study is to evaluate the children's novel Ivan The Extraordinary Adventures of Apprentice Hlapić ğı written by Ivana Brlić Mažuranić in 1913 and translated into hundreds of languages in terms of internal and external structural features. In this study, the historical development of Croatian Children's Literature, external and internal structural features of the novel “The Extraordinary Adventures of Apprentice Hlapić“ and it's suitability to the basic educational principles were examined. This study is a descriptive study and it is based on document analysis method. It is considered that the novel is suitable for children aged 9-12, who are target readers, in terms of external and internal structural features and educational principles.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39564 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[279-295]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1022 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TÜRKÇE SÖZLÜK’TE “hlk.” ETİKETLİ SÖZLÜK BİRİMLERİN TANIMLANMA YÖNTEMİ ÜZERİNE ]]> <![CDATA[ON THE DEFINITION METHOD “hlk.” LABELLED LEXEMES IN THE TURKISH DICTIONARY]]> <![CDATA[Mustafa Samet KUMANLI]]> <![CDATA[Türk Sözlük Bilimi, Türkçe Sözlük, Derleme Sözlüğü, Halk Ağzı, Tanımlama.]]> <![CDATA[Turkish lexicography, Turkish Dictionary, Compilation Dictionary, Sub-dialect, Definition. ]]> <![CDATA[Türkiye’de sözlük bilimi araştırmaları sistemli olarak Cumhuriyet döneminde başlamıştır. Cumhuriyet dönemine gelene dek oluşan sözlükçülük geleneği bu dönemde yapılan sözlükçülük çalışmalarına ve araştırmalarına kaynaklık etmiştir. Sözlük bilimi çalışmaları özellikle son yüzyıllarda Batı’da yapılan bilgisayar destekli çalışmalarla zenginleşmiş ve kuramsal çerçeveye oturmuştur. Türkiye’de yapılan çalışmalarda ise kuramsal çerçeve konusunda yapılan çalışmalar daha yeni olmakla birlikte daha çok sözlük yazımı ve uygulama alanında çalışmalar yapılmıştır. Bu çalışmalarda da kuramsal bakımdan birtakım eksiklikler görülmektedir. Genel anlamda Türkçe üzerine sözlük bilim çalışmalarının eksikliğinin yanında ağız sözlükleri üzerine kuramsal çalışmalar daha da az sayıdadır. Bu eksikliği gidermek için son yıllarda sözlük bilimi ve özellikle de ağız sözlükçü üzerine yapılan çalışmaların sayısı artmıştır. Söz konusu çalışmaların büyük bir bölümü ağız sözlükleri ve ağız sözlüklerinde görülen yöntem hataları üzerinedir. Özellikle Türkçe Sözlük’te (TS) hlk. etiketli sözlük birimler üzerine çalışmalar nadirdir. Bu çalışmaların geliştirilip Türk ağız sözlüklerine referans oluşturan Derleme Sözlüğü (DS) ile karşılaştırılması ve her iki sözlüğün halk ağzından alınan sözcükleri tanımlamadaki yaklaşımlarının ortaya konulması gerekmektedir. Halk ağzından Türkçe Sözlük’e giren sözler üzerine daha önce de değerli çalışmalar yapılmıştır. Söz konusu çalışmalar nicelik olarak yeterli seviyede değildir. Türk sözlük biliminin gelişmesi açısından özellikle genel sözlükler ile ağız sözlüklerinin karşılaştırmalı olarak incelenmesi büyük önem taşımaktadır. Bu amaçla çalışmamızda Türkçenin önemli sözlükleri olan TS ve DS üzerinden halk ağzından alınan sözcükleri inceleyerek Türk sözlükçülüğünün sorunlarından biri olan tanımlama konusu karşılaştırmalı olarak ele alınacaktır. ]]> <![CDATA[Lexicography research in Turkey started systematically in the Republic period. The tradition of lexicography that had been formed until the Republic period became the source for the lexicography studies and enquiries during that period. The studies of lexicology have been enriched by the computer aided studies especially in the West in the last centuries and settled in the theoretical framework. In the studies conducted in Turkey, studies on the theoretical framework are more recent whereas more studies on the field of dictionary writing and practice have been performed. In these studies, certain deficiencies in terms of theoretical aspects are also seen. Besides the lack of lexicography studies in Turkish in general sense, there are fewer theoretical studies on subdialect dictionaries. In order to overcome this deficiency, the number of studies on lexicography and especially subdialect dictionaries, has increased in recent years. A large part of the aforementioned studies is on subdialect dictionaries and methodological errors observed in subdialect dictionaries. In particular, studies on hlk. labelled lexemes in the Turkish Dictionary (TD) are rare. These studies should be developed and compared with the Compilation Dictionary (CD), which makes reference to Turkish dialect dictionaries, and the approaches of both dictionaries in defining the words taken from local subdialects should be put forward. Previously valuable studies have been made on the words borrowed from local subdialects into the Turkish Dictionary. However, the studies in question are not quantitatively adequate. In terms of the development of Turkish lexicography, especially comparative analysis of general dictionaries and subdialect dictionaries is of great importance. For this purpose, in this study, by examining the words borrowed from local subdialects through TD and CD, which are the important dictionaries of the Turkish language we address the issue of definition comparatively which is one of the problems of Turkish lexicography. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39486 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1989-2002 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1023 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Çağatayca Sıra Dışı Bir Hâl Eki Kullanımı]]> <![CDATA[Usage of an Extraordinary Case Suffixes in Chaghatay]]> <![CDATA[Feyzi ÇİMEN]]> <![CDATA[Çağatay Türkçesi, Hâl Ekleri, Hâl Eklerinin Birbirinin Yerine Kullanılması, Akkuzatif, Genitif.]]> <![CDATA[Chaghatay Turkish, Case Suffixes, Alternate Usage Of Case Suffixes, Accusative, Genetive.]]> <![CDATA[İsim hâl eklerinin birbirinin yerine kullanılması, Türk dili tarihi içinde Eski Türkçeden beri bilinen bir durumdur. Bu kullanımları kesin bir sonuca bağlamak zor olsa da şekil ve işlev olarak hâl eklerinin birbirine yakın olması (çeşitli fonksiyonlarla isimlerle diğer kelime türleri arasında münasebet kurmak gibi), mahallî dil özelliklerinin müstensih tarafından esere yansıtılması, eklerin oluşma biçimleri, ek kısalması gibi muhtemel sebepler ilk akla gelenlerdir. Farklı farklı metinlerde ve ağız derlemelerinde daha önce tesadüf edilmeyen hâl eki kullanımlarına rastlanmaktadır. Bugün standart olarak kabul ettiğimiz bir hâl kategorisi için bu tarz metinlerde farklı kullanımlar görülebilmektedir. Bu biçimler hâl kategorisinin anlaşılması adına çok önemlidir. 1882 yılında istinsah edilen geç dönem Çağatayca bir Kelile ve Dimne tercümesinde sıra dışı bir hâl eki kullanımı vardır. Bu eserde Çağataycada yaygın bir kullanım olan akkuzatif ekinin genitif ekinin yerine kullanılmasının yanında tersi olarak genitif ekinin de akkuzatif ekinin yerine kullanıldığı görülmektedir. Böylece akkuzatif=akkuzatif, akkuzatif=genitif; genitif=genitif, genitif=akkuzatif denkliği ortaya çıkmıştır. Bu makalede bu kullanımın bireysel bir müstensih tercihi mi, yoksa bir ekin fonksiyonunun kesinleşmemesinden kaynaklanan nöbetleşe kullanım mı (veya ek nöbetleşmesi) başka bir gramer olayı mı olduğu hususu irdelenecektir. 156212 kelimelik hacimli bir metin olan söz konusu eserde yüzlerce defa geçen bu eklerin örnekleri incelenerek ve genel Çağatayca gramerleri göz önünde bulundurularak bu gramer olayının bir sebep ve sonuca bağlanmasına çalışılacaktır.]]> <![CDATA[The usage of case suffixes instead of each other has been an evident situation since the Old Turkish within the history of Turkish language. Even though it is hard to conclude these usages for certain. The possible reasons of uncertainity can be listed as; the relativity of the structure and function (to relate and make connection between verbs and nouns with different functions), influence of foreign languages, reflecting the features of local language to the literary work by the subscriber, formation types of suffixes and shortening of the suffixes. One can encounter unique usage of case suffixes which were not encountered before in diverse texts and dialect collations. The cases that are accepted as a standard today, a case category in these text styles may be observed. These styles are also important in order to understand the category of cases. The late period Kelile and Dimne translation of Chaghatay that was copied in 1882 contains an extraordinary usage of case suffix. In this text the usage of accusative instead of genitive and vice versa. Thus the equivalance can be derived as: accusative= accusative; accusative=genetive; genetive=genetive; genetive=accusative. In this article, it will be investigated that if this type of usage of the suffix is alternately or a grammar incident because of the non-absolution of the suffix’s function. The examples of these suffixes appeared hundreds of times in a vast volume which were investigated and this grammatical incident’s occurrence will be tried to be linked to cause and effect relation by taking the general Chaghatay grammatical rules into consideration.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39442 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[107-120]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1024 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Tanzimat Şiirinde Üstatlar ve Talebeleri]]> <![CDATA[Masters and Students in Tanzimat Poetry]]> <![CDATA[Mehmet Ali GÜNDOĞDU]]> <![CDATA[Yeni Türk Edebiyatı, Tanzimat Edebiyatı, Namık Kemal, Şinasi, Abdülhak Hamid, Recaizade Mahmud Ekrem]]> <![CDATA[Modern Turkish Literature, Tanzimat Literature, Namık Kemal, Şinasi, Abdülhak Hamid, Recaizade Mahmud Ekrem]]> <![CDATA[Altı yüz yıl devam eden bir klasik edebiyat 19. yüzyılda son bulmuş ve Batı etkisinde gelişen yeni bir edebiyat bu dönemde şekillenmiştir. Yeni şiirin, yeni türlerin ve bunların arka planında işleyen fikir ve duyguların oluşmasında neredeyse bir yüzyıla yakın kesilmeden devam eden bir üstad-talebe zinciri önemli rol oynamıştır. Zincirin ilk halkası dönemin kudretli paşalarının gölgesinde edebî faaliyetlerine başlayan ve Avrupa tahsili gören Şinasi’dir. Sonraki yazarlar onun açtığı yeni yolda yürürler. Namık Kemal, dönemin bütün edebiyat hareketlerini çevresinde döndüren ve Cumhuriyet’e doğru uzanan yeni edebiyata kalıcı bir şekil kazandıran yazardır; Şinasi’den başka mistik ve klasik etkilerin altında da kalmış, oldukça zengin bir kaynaktan beslenmiştir. Recaizade Mahmud Ekrem ve Abdülhak Hamid ise Namık Kemal’in öğrencileri olarak edebî faaliyetlerine başlamışlar, ancak daha sonra belli noktalarda farklı rotaları izleyerek Edebiyat-ı Cedide akımını hazırlamışlardır. Namık Kemal’in edebiyatın topluma ve insana faydalı olması gerektiği amacına karşı, Recaizade Mahmud Ekrem’in zerreden şümûsa kadar güzel olan her şeyin şiirin konusu olabileceğini söylemesi Yeni Türk Edebiyatı tarihinde önemli bir kırılma noktası olmuştur. Yeni Edebiyat’ın ilk olgun eserlerini Servet-i Fünun dergisi etrafında toplanan ve Recaizade’nin izinden giden yazarlar vermişlerdir. Ahmet Haşim’le bu yeni şiir anlayışı Cumhuriyet’e kadar uzanmıştır. Bu makalede yeni bir edebiyatı oluşturan bu zincir halkaları tanıtılmış ve örneklerle haleflerin selefleri nasıl takip ettikleri ve hangi noktalarda ayrıştıkları gösterilmiştir.]]> <![CDATA[A classical literature that lasted for six hundred years ended in the 19th century and a new literature developed under the influence of the West was formed in this period. The chain of a master-student, who continued unabated for almost a century, played an important role in the formation of new poetry, new genres, and ideas and emotions operating in the background of them. The first ring of the chain was Şinasi, which started its literary activities under the shadow of the mighty pashas of the period and was educated in Europe. Subsequent writers walked the new path he has opened. Namık Kemal was the writer who revolved around all the literary movements of the period and gave a permanent shape to the new literature extending towards the Republic; apart from Şinasi, it has been under the influence of mystical and classical influences and has been fed from a very rich source. Recaizade Mahmud Ekrem and Abdülhak Hamid started their literary activities as the students of Namık Kemal, but they followed different routes at certain points and prepared Edebiyat-ı Cedide movement. Against the purpose of literature that should be beneficial to society and human beings by Namik Kemal, Recaizade Mahmud Ekrem's saying that everything that is beautiful from monad to the sun can be the subject of poetry has been an important breaking point in the history of New Turkish Literature. The first mature works of the New Literature were published by Servet-i Fünun journal and followed by Recaizade. This new understanding of poetry date back to the Republic with Ahmet Haşim. In this article, these chain rings, which constitute a new literature, are introduced and the examples show how successors follow their predecessors and where they dissociate. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39402 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[131-140]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1025 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Nȃzikî Mecmuasında Yer Alan Duaların İncelenmesi]]> <![CDATA[ Examination of Prayers Found in the Nȃzikȋ Mecmua]]> <![CDATA[İmran TEKELİ]]> <![CDATA[Divan Edebiyatı, XVII. Yüzyıl, Mecmua, Nâzikî, Dua.]]> <![CDATA[Classical Turkish Literature, XVIIth Century, Collected Book, Nâzikî, Prayer.]]> <![CDATA[Mecmua cem kökünden gelip toplama eser, her konuya ait bilgiden bahseden antoloji ya da koleksiyon demektir. Bu çalışmada, doktora tezimin konusunu teşkil eden ‘Berlin Kraliyet Kütüphanesi Wilhelm Pertch Katalogu Ms. Diez. A. Oet. 82 numaralı Nâzikî Mecmuası’nda bulunan dua metinleri yazıldığı dile ve duaların konularına göre sınıflandırılarak incelenmiştir. Biyolojik olduğu kadar psikolojik bir varlık olan insan türlü durumlarda; yaşadığı zorlukları aşmada, yaşama sevincinin yok olmasını engellemekte, kendisine yapılan bir kötülüğü ortadan kaldırmakta duaya başvurmuştur. Dua kelimesi Arapça çağırmak; yardım dilemek, bir şey istemek anlamına gelmektedir. Mecmuada gazel, kaside, kıta ağırlıklı hem başka şairlerin hem de Nâzikî’nin şiirleri ve müellifin dikkatini çeken her türlü metin bulunmaktadır. Kaynaklarda mecmuayı düzenleyen, kendisi de bir 17. yüzyıl şairi olan Nâzikî’yle alakalı yeterli bilgi yoktur. Şairin biyografisini oluşturmada ve psikolojisini anlamada Nâzikî’nin kendisinin tertip ettiği anlaşılan mecmuadaki her türlü metni değerlendirmenin yararına inanılarak bu çalışma oluşturulmuştur. Dua metinleri dilek ve Allah’a yakarış metinleri olduğu için duada bulunan insan, neyin eksikliğini çekiyor, neyin olup neyin olmamasını istiyorsa dua edenin herkesten gizlenmiş istekleri dua metinlerinde su yüzüne çıkmaktadır. Dua metinleri Türkçe, Arapça ve şiir halinde oluşuna göre sınıflandırılmış; konularına ve edebi niteliğine göre değerlendirilmiştir. Bu çalışmayla hem Nâzikî’nin biyografisini oluşturmak amacıyla yeni bir adım atılmış hem de dua metinleri edebi açıdan incelenmiştir. Yapılan araştırmadan hareketle duanın nazmın ya da nesrin bir türü olup olmadığı, bu yazıda tartışmaya açılan ve araştırmacıların ilgisini bekleyen önemli bir tartışma konusudur. Böylelikle bugün için edebiyat dünyasının ve edebiyat tarihinin karanlıkta kalan bir yüzünün daha aydınlığa kavuşturulması mümkün olacaktır.]]> <![CDATA[“Mecmua”, comes from the root “cem” that has the meaning of an anthology or a collection, which mentions a collection of works with information on every subject. In this study, which constitutes the subject of my doctoral dissertation, the prayer texts found in the Nâzikî Mecmua at the “Berlin Royal Library, Wilhelm Pertch Catalogue Ms. Diez. A. Oet. 82” have been studied carefully by classifying them according to the language in which they were written and the subject of the prayers. Human beings, who are psychological beings to the extent of biological beings, resort to prayers in various situations to overcome the difficulties they experience, to prevent the disappearance of their joy for life and to eliminate something bad that has been done to them. Prayer in Arabic has the meaning of to call, to ask for help and to ask for something. In the “mecmua”, there are both Nâzikî’s poems and the poems of other poets and every subject that drew the attention of the author. There was no detailed information about Nâzikî in the biography books. This study was formed by believing that it would be beneficial to evaluate all kinds of texts in the mecmua, which is understood to have been compiled by Nâzikî, in the formation of the biography of the author and in understanding his psychology. It is such that since prayers are texts of wishes and imploring, people show with prayers the feelings, worries and hidden troubles that they hide from everyone. The prayers recorded in Nâzikî’s mecmua are important from this aspect and for examination to literary of prayers. The text of prayers classified as Turkish, Arabish and poem; evaluated by subject and literary value. According to the research made, the issue of whether a prayer is a verse genre or a prose genre is an important subject of discussion, which waits for the interest of researchers and has been opened to discussion by this writing. In this manner, it would be possible to succeed in obtaining a greater light for today on the face of a person who remained in the dark for the world of literature and for the history of literature. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39395 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[405-423]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1026 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN OSMANLI TÜRKÇESİNE YÖNELİK GÖRÜŞLERİ]]> <![CDATA[THE OPINIONS OF TURKISH LANGUAGE AND LITERATURE DEPARTMENT STUDENTS ABOUT OTTOMAN TURKISH]]> <![CDATA[Mehmet Celal VARIŞOĞLU]]> <![CDATA[Türk Dili ve Edebiyatı, Osmanlı Türkçesi, görüş]]> <![CDATA[Turkish language and literature, Ottoman language, opinion]]> <![CDATA[Bu çalışma, üniversitelerin Türk Dili ve Edebiyatı bölümlerinde lisans düzeyinde okuyan öğrencilerin Osmanlı Türkçesi derslerine yönelik görüşlerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Çalışmada nitel araştırma desenlerinden biri olan olgu bilim (fenomenoloji) deseni kullanılmıştır. Çalışmanın verileri Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümünde, farklı sınıflarda öğrenim gören ve yaşları 19 ila 26 arasında değişen 184 öğrenciden (123 kız, 61 erkek) toplanmıştır. Kolay ulaşılabilir örnekleme tekniğiyle seçilen öğrenciler, araştırmaya gönüllü olarak destek vermişlerdir. Veriler araştırmacı tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formuyla toplanmıştır. Formda katılımcılara Osmanlı Türkçesi ile ilgili çeşitli sorular sorulmuş; katılımcıların verdikleri cevaplar içerik analizi tekniğiyle çözümlenmiştir. Araştırma sorularına göre gruplandırılan veriler, yüzde ve frekans değerleriyle sunulmuştur. Araştırmanın sonunda öğrencilerin Osmanlı Türkçesi derslerinde işlenen konuları beğenip beğenmedikleri, bu derslerdeki hislerinin olumlu mu olumsuz mu olduğu, hangi konularda zorlandıkları, ne tür yöntem ve etkinleri önerdikleri gibi konular çerçevesinde görüşleri değerlendirilmiştir. Buna göre öğrencilerin genel olarak dersi sevdikleri, gerekli gördükleri, derste zorlanmadıkları ve dersten korkmadıkları tespit edilmiştir. Osmanlı Türkçesi dersine karşı çoğunlukla olumlu bir bakış açısına sahip oldukları belirlenmiştir. Osmanlı Türkçesi derslerinde okuma yapma etkinliklerinin en beğenilen etkinlik türü olduğu görüşü öne çıkarılmıştır. Öğrencilerin dersin işlenişi ile ilgili tavsiyeleri arasında ise en çok öğrenci katılımının arttırılması ve okuma etkinliklerinin çoğaltılması yönündeki görüşleri yer almıştır. ]]> <![CDATA[In this study, it is aimed to reveal the opinions of the students who have been studying at the departments of Turkish Language and Literature about Ottoman Turkish courses. Phenomenological pattern, which is one of the qualitative research designs, was used in the study. The data were collected from 184 students (female= 123, male= 61, , aged between 19 and 26) studying in different classrooms at Tokat Gaziosmanpaşa University, Faculty of Science and Arts, Department of Turkish Language and Literature. The participants, who were selected convenience sampling technique, voluntarily supported the research. The data were collected by a semi-structured interview form prepared by the researcher. The participants were asked questions about Ottoman language. The participants’ answers were analysed with content analysis technique. The data grouped according to the research questions are presented with percentage and frequency values. At the end of the research, the students' opinions were evaluated within the framework of topics such as whether they liked the subjects taught in Ottoman Turkish lessons, whether their feelings in these lessons were positive or negative, which subjects were forced, what methods and activities they suggested. According to this, it was found that the students generally liked the course, found it necessary, did not have difficulty in the course and did not fear the course. It was determined that they had a positive point of view towards Ottoman Turkish course. It was emphasized that reading activities in Ottoman Turkish classes were the most popular activity type. Among the recommendations of the students regarding the course, their opinions about increasing the participation of students and increasing the reading activities were the most.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39385 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[2219-2230 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1027 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[AHMED ŞEM’Î’NİN “HÜLÂSATÜ’L-AHLÂK” ADLI ESERİ VE AHLAKA DAİR GÖRÜŞLERİ]]> <![CDATA[THE WORK OF AHMED SHEM’S “HULASATU’L AHLAK” AND ETHICAL VIEWS]]> <![CDATA[Ahmet DOĞAN]]> <![CDATA[Seval YİNİLMEZ AKAGÜNDÜZ]]> <![CDATA[Ahmed Şem’î, Hülâsatü’l-Ahlâk, Değer, Ahlak Eğitimi. ]]> <![CDATA[Ahmed Shem’i, Hulasatu’l-Ahlak, Value, Moral Education.]]> <![CDATA[“Hülâsatü’l-Ahlâk”, Enderûn-ı Hümâyûn’da Osmanlı Türkçesi, Arapça, Farsça ve Ahlak İlmi derslerini yürütmekle vazifeli olan Ahmed Şem’î tarafından kaleme alınmış bir eserdir. Saray içerisinde kurulmuş bir mektep olan Enderûn-ı Hümâyûn’un son öğretmenleri arasında yer alan Ahmed Şem’î’nin ders kitabı olarak hazırladığını beyan ettiği “Hülâsatü’l-Ahlâk”, bu eğitim kurumunun II. Meşrutiyet’le birlikte kapatılmasından sadece bir yıl öncesinde basılmıştır. II. Abdülhamit Dönemi’nde İstanbul Asr Matbaası’nca 17 Mart 1323 [(Hicri, 15 Safer 1325); (Miladi, 30 Mart 1907)] senesinde Arap harfli olarak neşredilen eser, o dönem bu konuda yayınlanan hemen bütün eserler gibi öğrencilerin dinî ve ahlaki dinamikler çerçevesinde yetiştirilmesini gaye edinmiştir. Eserin yazarı olan Ahmed Şem’î’nin bizzat kendi ifadesiyle “Hülâsatü’l-Ahlâk”, o dönem idadî (lise) ve âlî (yüksekokul) derecedeki öğrenciler için ahlak eğitimi konusunda pek çok ders kitabı yazılmış olmasına rağmen rüşdî (ortaokul) seviyedeki öğrenciler için yeterli derecede ders kitabı mevcut olmamasına binaen yazılmıştır. Güzel ahlak sahibi olmak adına olumlanan ve sahip olunması beklenen değerlerin yanı sıra olumsuzlanan ve uzak durulması istenen davranış ve huyların işlendiği Hülâsatü’l-Ahlâk’ta bu bağlamda fazîletler (iyi huylar, erdemler) ve rezîletler (kötü, fena huylar) başlıklarıyla kategorize edilen kavramların ortaokul düzeyinde bulunan öğrencilere kazandırılmaya çalışıldığını söyleyebiliriz. Eser bu anlamda II. Abdülhamid Dönemi eğitim anlayışını yansıtmasının yanı sıra o dönem rüştiyelerindeki ahlak eğitimine ilişkin bilgi vermesi açısından da ayrıca önem arz etmektedir. Bu çalışmada, ortaokul seviyesindeki öğrencilerin temellük etmesi adına -büyük ölçüde geleneksel ahlak kitaplarında işlenen- ahlaka ilişkin değerler manzumesinin sadeleştirilerek bir ders kitabı hâline dönüştürüldüğü Hülâsatü’l-Ahlâk’ta Ahmed Şem’î’nin bu konuya dair görüşleri ortaya konulacak ve arkasından Arap harfli kaleme alınmış olan söz konusu eserin Latin harfli çevirisine yer verilecektir.]]> <![CDATA[“Hulasatu’l-Ahlak”, Enderûn-i Humayun in Ottoman Turkish, Arabic, Persian and Scientific Ethics to conduct lessons on duty is a work that was written by Ahmed Shem’i. One of the last teachers of Enderûn-ı Hümâyûn, a school established in the palace, Shem’i’s “Hulasatu’l-Ahlak”, which he declared as a textbook, was the second teacher of this educational institution. It was published only one year before its closure with the Constitutional Monarchy. During the reign of Abdulhamid II., the Istanbul Printing House was published on 30 March 1907 published in Arabic letters in the year, such as almost all the works published on the subject at the time of religious and moral dynamics in the aim of educating students. The author of the book, Shem’i himself, in his own words “Hülâsatü’l-Ahlâk”, at that time, high school and moral education for students in the degree of college although many textbooks were written on the middle school students It is written that there is not enough textbook for. In the “Hulasatu’l-Ahlak”, where positive and expected values to be possessed as well as the behaviors and habits that are negated and desired to be avoided are processed, the concepts categorized as virtues and disgrace are taught to the students at secondary school level. We can say that the work. In this sense, the work during the reign of Abdulhamid II is not only important in terms of reflecting the understanding of education, but also in terms of providing information about the moral education in the secondary schools. In this paper, in the period in which “Hulasatu’l-Ahlak” views Shem’i’s views on this subject, in the name of the secondary school students, which are largely in the traditional moral books, the range of moral values has been simplified and transformed into a textbook.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39353 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[2261-2294]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1028 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[KAZAK DİYALEKTOLOJİ SÖZLÜĞÜNDE ARAPÇA VE FARSÇADAN GEÇEN KELİMELERDEKİ SES OLAYLARI]]> <![CDATA[PHONETIC EVENTS OF ARABIC AND PERSIAN LANGUAGES IN THE KAZAKH DIALECTOLOGY DICTIONARY]]> <![CDATA[Zhumagali İBRAGİMOV]]> <![CDATA[Kazak diyalektoloji sözlüğü, Alıntı kelimeler, Arapça ve Farsça, Ses değişmesi.]]> <![CDATA[Kazakh dialectology glossary, Quoted words, Arabic and Persian, Voice change.]]> <![CDATA[Arap ve Fars dilleri diğer Türk lehçelerini etkilediği gibi Kazak Türkçesini de etkilemiştir. İranlıların coğrafi konum olarak Türk yurtlarına yakın olmasından dolayı, Farsça kelimeler Kazak Türkçesine ve diğer Türk lehçelerine daha erken dönemlerde girmiştir. Arapça kelimeler ise, Türklerin İslamiyet’i kabul etmesiyle birlikte, Kazakça da dâhil olmak üzere, Türk dillerine girmeye başlamıştır. Arapçadan alınan kelimeler İslam dininin etkisiyle Kazak Türkçesine girmiş iken Farsçadan alınan kelimeler coğrafi konum, siyaset, ticaret, savaş vb. gibi nedenlerle Kazak Türkçesine girmiştir. Uzun süre kullanılan bu kelimeler artık yazılış ve söyleyişiyle Kazakçaya özgü olmuştur. Kazaklar, aldıkları yabancı kelimeleri kendi ağızlarının ses özelliklerine ve kendi dil alışkanlıklarına göre yeniden yorumlamışlardır. Böylece Arapça ve Farsça kelimelerin bünyesindeki seslerin birtakım ses olaylarına maruz kalarak Kazakça söyleyişiyle uygun hâle gelmiştir. Bundan dolayı, Kazak Türkçesinde Arapça ve Farsçadan alınan kelimelerde ses ve anlam bakımından aslî şekillerine göre önemli değişiklikler ortaya çıkmıştır. Bu çalışmada “Qazaq Tiliniñ Aymaqtıq Sözdigi (Kazak Dilinin Bölgesel Sözlüğü)” (QTAS) adlı çalışma esas alınarak, Arapça ve Farsça alıntı kelimelerin Kazak Türkçesine alınma süreçleri, alınan kelimelerin ileri derecede uyarlanmasının sebepleri ve QTAS’de yer alan Arapça ve Farsça asıllı kelimelerdeki fonetik ve semantik değişmeler incelenecektir. Böylece Türkçenin binlerce yıl komşu olarak yaşadığı veya çeşitli sosyal olaylar sebebiyle ilişki içinde olageldiği dillerden olan Arapça ve Farsçanın Kazak Türkçesindeki tezahürleri açıklanmaya çalışılacaktır. ]]> <![CDATA[Arabic and Persian languages affected Kazakh Turkic dialect as well as the other Turkic dialects. The reason behind the acquisition of Persian words, in the Kazakh and Turkic dialects, is the geophraphic proximity of Iranians to Turkic settlements. On the other hand, Arabic words entered into the Turkic dialects at the time when the Turks started accepting Islam. This situation was also reflected in Kazakh Turkic. While the quoted words taken from Arabic entered Kazakh Turkic under the influence of Islamic religion, the quoted words taken from Persian were transferred to Kazakh Turkic due to various reasons such as geographic location, political, commercial and war. These words, which are used for a long time, are now specific to Kazakh with their spelling and saying. However, the Kazakhs expressed those foreign words they received based on their voice characteristics, dialect and thoughts. Thus, the sounds in the Arabic and Persian words were exposed to a number of sound phenomena and became appropriate with the Kazakh saying. Therefore, Arabic and Persian words in Kazakh Turkish has undergone important changes in terms of sound and meaning of their original form. In this study, the process of importing Arabic and Persian quoted words into Kazakh Turkish, the reasons for the advanced adaptation of the received words and the phonetics in Arabic and Persian and semantic changes were evaluated based on the Qazaq Tiliniñ Aymaqtıq Sözdigi (Kazakh Regional Dictionary). Thus, it is aimed at explaining the manifestations of Arabic and Persian in Kazakh Turkish, which are the languages in which Turkish lived as a neighbor for thousands of years or because of various social events. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39331 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1893-1905 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1029 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“Drina Köprüsü” Romanı Üzerine Bir Tahlil Denemesi1]]> <![CDATA[An Analitical Essay on the Novel Titled “The Bridge on the Drina”]]> <![CDATA[Sezen CANATAN]]> <![CDATA[Balkan Edebiyatı, Tahlil, Drina Köprüsü, Roman, Ivo Andriç]]> <![CDATA[Balkan Litertaure, Analysis, The Bridge on Drina, Novel, Ivo Andric]]> <![CDATA[Drina Köprüsü adlı eseriyle Nobel Edebiyat Ödülü kazanan İvo Andriç Yugoslav yazarlardan biridir. Eserde anlatılan olaylar Vişegrad kasabasında geçer. Sokollu Mehmet Paşa da Vişegradlıdır. Eğitim görmek amacıyla Enderun Mektebine götürülmüştür. Çocukla rmektebe devşirme usulüyle seçiliyordu. Önce Müslüman Türk ailelerin yanına yerleştiriliyor daha sonra saraylarda eğitim görüyorlardı. Bu eğitimden başarıyla geçenler Osmanlı yönetiminde üst düzeyde görev alabiliyordu .Yaşadığı yeri ve oradan ayrılışını unutmayan Sokollu, Drina Köprüsü’nü yaptırarak Vişegrad’a gönül borcunu ödemiştir. Yazar romanda iki yakayı birleştiren, bununla birlikte doğu ile batı kültürü arasında bağ kuran Drina Köprüsü’nü başkahraman olarak seçmiştir. Drina Köprüsü’nün hem birleştirici hem de ayırıcı özelliğivardır. Köprü kısa bir zamanda Bosna’yı Sırbistan’a oradan da Osmanlı İmparatoruğunun öteki bölgelerine bağlayan en güvenilir geçit hâline gelmiştir. Kasabanın büyüyüp gelişmesine yardım etmiş,önemli olayların geçtiği, tarihi dönüm noktalarının yaşandığı bir mekân olmuştu. İnşa edildiği günden bugüne Vişegrad Sırbistan isyanlarına, Bosna–Hersek’in Avusturyalılar tarafından işgaline, 1912 Balkan Savaşlarına, kolera salgınlarına tanık olmuştur. Köprünün sağ kıyısında Müslümanlar yaşarken sol kıyısında Hristiyanlar yaşamaktadır. Köprü ikitopluluğun da ortakmekânıdır. Yaşanan olaylar değişmiştir ama köprü hep aynıkalmıştır. İvo Andriç gerçek bir hümanisttir. Bu özelliği esere de yansımıştır. Eser ne yenilikçileri ne de gelenekçilerin tarafını tutar. Her insanı anlamaya çalışır. Bu çalışmada Drina Köprüsü romanı “Olay örgüsü, tema, zaman, mekân, dil ve üslup” başlıkları altında değerlendirilmiştir. Kişiler ile mekân arasındaki etkileşim irdelenmiştir.]]> <![CDATA[Ivo Andrić is one of the Yugoslav authors who has won the Nobel Prize in Literature with “The Bridge on the Drina”. The events described in the novel take place in the town of Višegrad. The author chose the bridge as the protagonist of The Bridge on the Drina, which connects the two sides of the town and establishes a connection between the eastern and western culture. The Bridge on the Drina has both uniting and separating sides to it. In a short time, the bridge became the most secure pass connecting Bosnia to Serbia and then to other territories of the Ottoman Empire. It helped the town grow and develop and became a place where important events occurred, historic moments experienced. From the day it was constructed until now, it became a witness to Visegrad Serbia revolts, occupation of Bosnia and Herzegovina by the Austrians, 1912 Balkan Wars and cholera epidemics. While the Muslims lived on the right bank of the bridge, the Christians lived on the left side bank. The bridge is the common place of the two communities. The events have unfolded over time but the bridge has always remained the same. Ivo Andrić is a real humanist. This characteristic of him has been reflected in the work. The work is neither biased towards the modernists nor the traditionalists. It tries to understand each person. “The Bridge on the Drina” novel has been studied under the titles of “Plot, main theme, time, location, language and style” in this essay. The interaction between people and locations was examined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39306 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[99-106]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1030 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[OĞUZ TÜRKÇESİ METİNLERİNDEN SALSAL-NĀME’NİN PARİS NÜSHASI]]> <![CDATA[PARISIAN COPY OF SALSAL-NĀME FROM OGHUZ TURKISH TEXTS]]> <![CDATA[Nadir İLHAN]]> <![CDATA[Oğuz Türkçesi, Şeyyad İsa, Salsal-nâme, el yazması]]> <![CDATA[Oghuz Turkish, Şeyyad İsa, Salsal-nâme, handscrift]]> <![CDATA[Büyük Selçuklu Devleti ve Anadolu Selçuklu Devletini yanında Osmanlı imparatorluğunu da kuran Oğuzlar, 13. asırdan itibaren kendi ağız özelliklerine dayalı Eski Türkiye Türkçesi, Eski Oğuzca veya Eski Anadolu Türkçesi de denilen edebi yazı dillerini geliştirmişlerdir. Harezm, Maveraü’n-nehir ve Horasan bölgelerinde önemli edebi ilmi eserler ortaya koyarak tecrübe kazanmış Anadolu sahasında yazı diline dönüşmeden önce bu bölgelerde yaygın kullanıma sahip olmuştur. Anadolu sahasına 11. yüzyıldan itibaren gelmelerine rağmen 11 ve 12. yüzyıllara Oğuzlardan kalma erserler ele geçmemiştir. 13. yüzyıla ait olabileceği söylenen ama günümüze ulaşmayan bazı eserlerin varlığından da muhtelif kaynaklarda bahsedilmektedir. Bazı araştırıcıların eserlerinde, kaynaklarda ‘günümüze ulaşmayan, Oğuzcanın ilk eserlerinden’ şeklinde varlığından bahsedilen Salsal-nâme’nin 1571’de İbni Yusuf tarafından tekrar nazmedildiği söylenen Paris nüshası eserin günümüze ulaştığını göstermektedir. Eserin National Biblioteque’de bulunan Paris nüshası 49 varak olup Suppliment Turc 1207’de kayıtlı olan eksik bir Hafız Divanı’na 73b varak numarasıyla numaralandırılmış olarak eklenmiş 97a varak numaralı sayfada tamamlanmıştır. National Biblioteque’de bulunan Paris nüshası ile ilgili Aldo Galota’nın Turcica’daki yazısında (Galotta. 1991: 179) hikâyenin 1571’de İbni Yusuf tarafından tekrar nazmedildiği bilgisi verilmiştir. Eserin 73b’de yer alan başlangıcında, ismi aşağıdaki şekilde kayıtlı olup Allah’ın ismini zikirle metne başlandığını gösteren beyitler aşağıda yer almıştır. Ḥikāyet-i Ṣalṣāl Ġazāvat-ı Ali kerremallāhu veçḥe Evvel Allāh adını başlayalum Her işi anı öġüb işleyelüm Allāh adı oldı çünki ẕikrümüz Görelüm ki neye irer fikrümüz Eser Oğuz Türkçesinin kuruluş dönemi metni-geçiş devri eseri olması dolayısıyla Eski Türkçe döneminin bazı dil ve imla özelliklerini içeriği gibi Oğuz Türkçesinin dil hususiyetlerini de taşımaktadır. ]]> <![CDATA[The Oghuzs, who founded the Ottoman Empire as well as the Great Seljuk State and the Anatolian Seljuk State, developed literary languages which are called Old Turkey Turkish, Old Oghuz Turkish or the Old Anatolian Turkish based on their own dialects since the 13th century. They gained experience by producing important literary works in Khwarazm, Maveraü’n-river and Khorasan regions as well as being widely used in these regions before it became a written language in Anatolia. Although they came to Anatolia in 11th century, there were no literary output of Oghuz’s from the 11th and 12th centuries. The existence of some works that are said to belong to the 13th century but have not survived are mentioned in various sources. The Salsal-nâme is mentioned in the sources of various researchers as “one of the first works of Oguz which is not reached today” but the Parisian copy of it which is said to be reintroduced by İbni Yusuf in 1571, shows that it has survived. The Parisian copy of the work in the National Biblioteque is 49 leaf and is completed on page 97a leaf, which has been added to a missing Hafız Divan numbered 73b in the Suppliment Turc 1207. It is stated in Aldo Galota's article in Turcica (Galotta, 1991: 179) about the Parisian copy of the National Biblioteque that the story was not reintroduced by Ibn Yusuf in 1571. At the beginning of the work in 73b, the name of the work is recorded as follows and the couplets which show that the name of Allah has been started by chanting are given below. Ḥikāyet-i Ṣalṣāl Ġazāvat-ı ǾAli Kerremallāhu Veçḥeh Evvel All1ah adını başlayalum Her işi anı öġüb işleyelüm Allāh adı oldı çünki ẕikrimüz Görelüm ki neye irer fikrimüz As the work is the text of transition period of Oghuz Turkish, it has some language spelling features of Old Turkish period as well as language features of Oghuz Turkish. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39230 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1907-1924 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1031 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TOPLUMUN EDİLGEN CÜMLE ALGISI]]> <![CDATA[PASSIVE SENTENCE PERCEPTION OF SOCIETY]]> <![CDATA[Yusuf AVCI]]> <![CDATA[Sema ÇİÇEK]]> <![CDATA[Sosyal yapı, Edilgen çatı kullanımı, Edilgen çatının olumsuz etkileri, Aktif-pasif insan]]> <![CDATA[Social structure, Usage of passive voice, Negative influences of passive voice, Active-passive man]]> <![CDATA[Başka kültürlerin etkisi altında kalan ve kimliklerinden uzaklaşmaya başlayan toplumlar kültürel olarak da yozlaşmaya başlar. Kültür yozlaşmaları bir süre sonra dildeki bozulmaları da beraberinde getirir. Farklı toplumların kültürel değerleri yavaş yavaş Türk toplumunun içine girdiği ve bozulmaların da yavaş yavaş olduğu göz önüne alındığında farkındalığın algılanamadığı gözlemlenmektedir. Edilgen çatılı cümle kullanımı bu yozlaşma sonucu artış gösteren bir kullanım şeklidir. Çalışmamız, kültürel yapının bozulmasıyla daha fazla kullanılmaya başlanan edilgen çatılı cümlelerin toplum üzerindeki olumsuz etkileri üzerinedir. Edilgen çatılı cümle kullanımının yaygınlaşması sonucu toplumun kültürel yozlaşmaya daha meyilli hale geldiği görülmektedir. Araştırma betimsel niteliktedir. Tarama modelinden yararlanılmıştır. Çalışmanın verilerini toplumun farklı yaş gurubu ve eğitim düzeyindeki 273 kişiye uygulanan anket sonuçları oluşturmaktadır. Anket sorularının 3 tanesi demografik özellik taşırken 14 tanesi ise edilgen çatı kullanımıyla ilgilidir. Edilgen çatılı cümle kullanımının toplumu pasifleştirip pasifleştirmediği sonucuna odaklı yorumlar getirilerek hazırlanan farklı sorulara verilen cevaplar tablolar halinde hazırlanmış ve yorumlanmıştır. Çalışmamızın sonucunda edilgen çatılı cümle kullanımının hareketli bir özelliğe sahip Türk toplumunun aktif yapısına uygun bir kullanım olmadığı söylenebilir. Aktif olma ve insanı ön plana çıkartmanın ayırıcı özellik olduğu Türk dilinde, pasiflik ve öznenin geri plana atılmasına sebep olan edilgen çatının kullanımı insanları da zamanla pasifize etmektedir. Dil ile ilgili bir unsurun sosyal yapıyla değerlendirildiği bu çalışma dil-toplum açısından önem taşımaktadır. ]]> <![CDATA[The Societies which are under the effect of different cultures and becoming alienated to their identities start to degenerate culturally as well. Cultural degeneration brings language deformation along in time. Considering that different society’s cultural values penetrate gradually into Turkish society and the degeneration happens gradually, it is observed that a proper awareness could not be created. Usage of passive sentences is a kind of usage which is a result of the degeneration. Topic of our study consists of the negative influence of the passive sentences which are used more widely after the degeneration of the culture, on the society. As a result of the proliferation of the usage of passive sentences, it could be seen that the society became more prone to degenerate culturally. The research is descriptive in natüre. The data was collected via questionnaire by using survey method. Data of the study consist of the results of a survey conducted to 273 people with different age and educational level. While 3 of the survey questions are demographic, 14 question is about the usage of passive sentences. The answers given to the different questions which are prepared focusing on the issue whether passive sentences passivize the society or not are tabulated and interpreted. As a result of our study it can be said that usage of passive sentences is not appropriate for active structure of nomadic Turkish society. Usage of the passive voice, which causes subject to be pushed into the background and passiveness, in Turkish language, in which being active and bringing man into the forefront is peculiar, passivizes the people in time. This study in which an element related to language is being evaluated with respect to social structure is important in terms of language-society relation. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39227 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1737-1754 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1032 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[JAPONYA ÖRNEĞİNDE ÇEVİRİ VE ÇEVİRİBİLİM ÇALIŞMALARI]]> <![CDATA[TRANSLATION AND TRANSLATION STUDIES IN THE JAPANESE CONTEXT]]> <![CDATA[Cem ODACIOĞLU]]> <![CDATA[çeviribilim, çeviri tarihi, çeviri kuramları, çeviri yaklaşımları, çeviri süreci, uzak doğu, Japonya.]]> <![CDATA[Translation studies, history of translation, translation theories, translation approaches, translation process, Far East, Japan.]]> <![CDATA[1972 yılında James Holmes’un sunduğu “The Name and Nature of Translation Studies” adlı bildiriyle akademik disiplin olma yönünde ilerleyen çeviri etkinliği zamanla çeviribilim adını alarak çeviri etkinliğinin süreç boyutu kadar ürün ve işlev boyutu da önem kazanmaya başlamıştır. Günümüze kadar gerek kaynak gerekse de çeviri yoluyla oluşturulan çalışmalar aracılığı ile geniş bir çeviribilim literatürü oluşturulmuştur. Ancak ilgili literatür incelendiğinde kaynakların çoğunun Batı kökenli olduğu görülmektedir. Bununla birlikte doğu ve uzak doğuda da çeviribilim alanında kaynaklar da mevcuttur ancak bu kaynakların bile belli bir kitleye ulaşabilmesi için küresel bir dil olan İngilizce ile yazılması zorunludur. Buradaki asıl mesele ise bu değildir. Asıl mesele Batılı yazarların doğulu yazarlara oranla çeviribilim literatürüne daha çok katkı yaptığı gerçeğidir. Bunun bazı nedenleri vardır. Batı bir anlamda bilimsel gelişmeler açısından Doğu’dan daha gelişmiş durumdadır. Ancak çeviri tarihi insanlık tarihi kadar eski bir etkinlik olduğundan gerek bu etkinliğin bilimsel bir zeminde incelenmesine gerekse de çeviri süreciyle ilgili bilimsel yaklaşımlarda doğulu bilim insanları da yazdıkları kaynaklarla ve çalışmalarla alana destek vermektedir. Bununla ilintili olarak bu çalışmada uzak doğunun çeviri süreci ve çeviribilime bakışı Japonya örneğinde incelenmektedir ve Japonya gibi uzak doğu ülkelerinin gerek çeviri gerekse de çeviribilime bakışları ve bu bilimsel alana yaptıkları katkılar, geliştirdikleri kuram ve yaklaşımlar, ilgilendikleri metin türleri ve çeviri sorunları mercek altına alınarak bir literatür araştırması gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın özellikle uzak doğudaki çeviri ihtiyaçları doğrultusunda çeviribilimin evrimsel yapısına destek olmak maksadıyla farklı ve yenilikçi kuramsal/uygulamalı çalışmaların gündeme getirilmesine katkı yapacağı umulmaktadır. ]]> <![CDATA[With James Holmes’s paper titled “The Name and Nature of Translation Studies” in 1972, the translation activity gradually initiated its attempts to become an academic discipline, and the product and function dimensions of the translation activity as well as its process dimension gained importance. Until today, a wide range of translation studies literature has been created both through original and translated sources. However, when the relevant literature is examined, it is seen that most of the sources are of Western origin. However, there are also sources in the field of translation studies in the east and the far east, but even these resources have to be written in English, which is a global language, in order to reach a wide range of audiences. But this is not the main issue here. The real issue is the fact that Western writers make more contributions to translation studies than Eastern writers. There are some reasons for this. In a sense, the West is more developed than the East in terms of scientific developments. However, since the history of translation is an activity as old as the history of the humanity, eastern scientists also support this activity on a scientific basis and with scientific approaches related to the translation process thanks to their own studies and sources in the field. In this study, the perception of the Far East on the translation process and translation studies are examined in the Japanese Context. Besides, the views of the Far Eastern countries such as Japan on the translation and translation studies, their contributions to this scientific field, the theories and approaches they have been developing so far, the text types they are interested in and specific translation problems are examined in this study. It is also expected that this paper will contribute to the emergence of different and innovative theoretical/applied studies in order to support the evolutionary structure of translation studies, especially in the direction of translation needs in the Far East.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=38876 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[2013-2021 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1033 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[KIRK VEZİR HİKÂYELERİNDE METİN İÇERİK KARŞILAŞTIRMASI (İSTANBUL VE KONYA NÜSHALARI)]]> <![CDATA[COMPARING İSTANBUL AND KONYA COPIES OF KIRK VEZİR STORIES]]> <![CDATA[Serhat KÜÇÜK]]> <![CDATA[Yunus Alperen ÖNCEL - Cansu PANCAR]]> <![CDATA[Kırk Vezir Hikâyeleri, Şah Hikâyeleri, Eski Anadolu Türkçesi, Anlatı Geleneği, Çerçeve Hikâye. ]]> <![CDATA[Kırk Vezir Stories, Şah Stories, Old Anatolian Turkish, Narrative Tradition, Frame Story.]]> <![CDATA[Kırk Vezir Hikâyeleri, Türk Edebiyatı’ndaki doğu anlatı geleneğini temsil etmesi bakımından oldukça özgün bir eserdir. Kurmaca ve gerçeğin bir arada bulunduğu hikâyelerde, doğu insanının anlatım zarafeti, hikemi düşünce tarzı ile vücut bulmuştur. Kırk Vezir Hikâyelerinin dünya ve Türkiye’deki çeşitli kütüphanelerde yetmişten fazla nüshası mevcuttur. Elimizde bulunan yazma nüsha Konya Kütüphanesi’nde şu kayıtla yer almaktadır D.K.By 865/1-3, 104 Yk. , 15 str. , 200x145-170x100 mm Harekeli Nesih, 1063 H. Konusu: İslam dini akâidi, kelam, peygamber inancı 178 varaktır. Yazma üç bölümden oluşmaktadır. 108a’ya kadar Kitab-ı Güzîde Akâid’ül İslâm yer almaktadır. Bu eser üzerine Dr. Serhat KÜÇÜK ’ün giriş-metin-sözlük şeklinde yayınlanmış bir çalışması bulunmaktadır. 108b’den 122a’ya kadar Kıssa-i İblis yer almaktadır. Bu yazma üzerinde Dr. Serhat KÜÇÜK ‘ün henüz yayınlanmamış bir çalışması bulunmaktadır. 122a’dan 178b’ye kadar Şah Hikâyeleri yer almaktadır. Bu eser üzerine de halen sürdürülen bir çalışma mevcuttur. Bu hikâyelerde ilk eşini kaybeden şahın, yeni bir kadınla evlenmesi, bu kadının şahın oğluna iftira atması sonucu gelişen olaylar konu edilir. Şahın yeni eşi şehzadenin öldürülmesi için şaha her gece bir hikâye anlatır, şehzadenin ölümüne karşı çıkan vezirlerde şaha her sabah başka bir hikâye anlatır ve bu hikâyeler kırk gün boyunca devam eder. Bu çalışmada, elimizde bulunan yazma Konya nüshası ile İstanbul Topkapı Sarayı Revan Kitaplığı 1080 numara ile kayıtlı nüshanın içerik bakımından karşılaştırması yapılmıştır. Ortaya çıkan sonuçlar tasnif edilmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Kırk Vezir Stories is a pretty original literary work in terms of representing east narrative tradition in Turkish Literature. Narration grace of eastern man comes into existence with a didactic turn of mind in related stories in which fiction and reality collocate. Kırk Vezir Stories have more than seventy copies in various libraries in Turkey and the world. Our available copy is recorded in Konya Library as follows; D.K.By 865/1-3, 104 Yk. , 15 str. , 200x145-170x100 mm Naskh with Vowel Point, 1063 H. Subject: Fundamental Principles of Islam, word, prophet belief, 178 leaves. The text consists of three parts. There is seen ‘Kitab-ı Güzîde Akâid’ül İslâm’ till 108a. Dr. Serhat KÜÇÜK has a work that was published as ‘introduction-text-dictionary’ on this text. There also is ‘Kıssa-i İblis’ from 108b to 122a. Dr. Serhat KÜÇÜK has a not yet published work on this writing. There are Shah Stories from 122a to 178b. We can also talk about an ongoing study in this writing. These stories treat events that actualized the marriage of Shah who lost his first wife and the thing that developed as the result of slander of Shah’s new wife to Shah’s son. Every night, Shah’s new wife told a story to Shah to kill his son. On the other hand, viziers who challenged to be killed him told stories to Shah every morning; related stories continued for forty days. This paper compared our available Konya Library copy and the 108 numbered copy of İstanbul Topkapı Palace Revan Library. It has endeavored to classified the results.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=38204 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[2003-2012 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1034 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[J. R. R. Tolkien’in Yüzüklerin Efendisi’ne Jung Açısından Bir Bakış]]> <![CDATA[A Jungian View of J. R. R. Tolkien’s The Lord of The Rings]]> <![CDATA[Ana KECHAN]]> <![CDATA[Edebiyat, Carl Gustav Jung, Bireyleşme, Arketip, J.R.R. Tolkien, Yüzüklerin Efendisi.]]> <![CDATA[Literature, Carl Gustav Jung, Individuation, Archetypes, J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings.]]> <![CDATA[Carl Gustav Jung'un arketipik yorumlama ya da Jung yorumları olarak adlandırılan teorilerine dayanan edebi bir yorumsal model, 1950'lerden bu yana edebiyat sahnesinde devamlı yer almakta ve 20. yüzyılın ikinci yarısında, en belirgin hermenetik modellerini bile canlandırmıştır. Her ne kadar Jung'un fikirlerinin bazıları modası geçmiş olarak kabul edilse de veya modern eleştirmenler tarafından sert eleştirilerle karşılanmış olsa da, arketipik yorumlamanın popülaritesi, neoromantisizm denilen Romantik fikirlerin canlanmasının bir kez daha popüler hale geldiği 21. yüzyılda pek de azalmadı. Jung'un arketipler teorisine öncelikle edebi eserlerdeki resimlere ilgi duyuyordu. Semboller ve arketipler ve bu nedenle, bir edebi eserin bir Jungian yorumu, bu arketip görüntülerini analiz eder ve arketiplerin bir edebi eserin biçimini ve işlevini tanımlamasında ısrar eder - işlev, büyük ölçüde telafi edici olarak görülür, bir metnin anlamı ise kültürel ve psikolojik mitlerin sayesinde şekil almaktadır. Arketip içeriğinde bolca yer alan edebi eserlerin ana örneği J.R.R. Tolkein’inYüzüklerin Efendisidir. Üçlemede belirli arketiplerin hayata geçirilmesi hakkında kapsamlı bir şekilde ele alındı, bu nedenle bu araştımanın amacı için, Jung'un bireysellik fikirleri ve dört psikolojik fonksiyonel bakış açısından yaklaşarak üçlemeye daha genel bir bakış yapacağız. Üçlemenin Jung yorumlama modeli içinde nasıl yorumlanabileceği, özellikle Jung'un kuaternite kavramını ve Jung teorisindeki önemini detaylandıran yeni bir fikir vereceğiz.]]> <![CDATA[A literary hermeneutic model based on the theories of Carl Gustav Jung, called archetypal interpretation or Jungian interpretation, has steadily been present on the literary scene since the 1950’s and, in the second half of the 20th century, rivalled even the more prominent hermeneutic models. Even though some of Jung’s ideas are now considered outdated or have been met with fierce criticism by t the function of a literary work -the function is seen as mainly compensatory- whereas the meaning of a text is sculpted by the cultural and psychological myths. A prime example of a literary work abounding in archetypal content is the mythological creation of J.R.R. Tolkien, The Lord of the Rings. We have written extensively about the actualizations of specific archetypes in the trilogy, so for this essay, we are going to give a more general look at the trilogy through the prism of Jung’s ideas on individuation and give a novel idea as to how the trilogy can be interpreted within the Jungian model of interpretation, detailing specifically Jung’s concept of quaternity and its importance in Jungian theory.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=37884 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[ 297-304 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1035 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[YAKOB GOGEBAŞVİLİ VE ÇEVİRİBİLİM UYGULAMALARI AÇISINDAN “NİNNİ NE YAPTI?” ADLI HİKÂYESİNİN TÜRKÇEYE ÇEVİRİLERİNİN ANALİZİ]]> <![CDATA[THE ANALYSİS OF THE TURKİSH TRANSLATİONS OF THE “NİNNİ NE YAPTI?” FROM THE PERSPECTİVE OF THE YAKOB GOGEBAŞVİLİ AND TRANSLATİON SCİENCE APPLİCATİONS]]> <![CDATA[Gül Mükerrem ÖZTÜRK]]> <![CDATA[İavnanam Ra Hkmna?, Hikaye, Çeviri, Strateji, Eşdeğerlik.]]> <![CDATA[İavnanam Ra Hkmna?, Story, Translation, Strategy, Equivalence.]]> <![CDATA[Bu çalışmada, 19. yüzyılın önemli Gürcü yazarlarından biri olan Yakob Gogebaşvili’nin 1890 yılında yayımladığı “იავნანამ რა ჰქმნა?”/ Ninni Ne Yaptı? adlı özgün dili Gürcüce olan ve farklı çevirmenler tarafından Türkçe’ye çevrilen hikaye ele alınarak karşılaştırmalı olarak incelenecektir. Amaç, çevirmenlerin aynı esere nasıl yaklaştığını ve ne tür stratejileri kullanarak kaynak metin ile erek çeviriler arasındaki benzerlikleri ve farklılıkları eşdeğerlik bağlamında ortaya koymaktır. İncelenen erek metin örnekleri Hayri Hayrioğlu (1980, Aksiseda Matbaası, İstanbul) ve Gül Mükerrem Öztürk ve Asmat Japaridze (2016, Kültür Ajans Yayınevi, Ankara) çevirileri temel alınarak incelenmiştir. Eser, Gideon Toury’nin erek odaklı çeviri kuramı kapsamında incelenecek olup buradan hareketle eser incelememiz süresince kaynak metin yazarı ve hikâyesi hakkında kısa bir bilgi verilecek olup bölüm sayıları ve sayfa sayıları ele alınacaktır. Daha sonrasında ise çeviri süreci kısmında kaynak metinden seçilen cümleler hedef metinlere aktarımındaki çeviriler karşılaştırılarak eşdeğerleri saptanmıştır. Çalışma sonucunda, Gideon Toury’nin kuramına göre ele aldığımız her iki çeviri metninde farklılıkların olduğu görülmüştür. Kaynak metin ile erek metinler arasındaki dilsel eşdeğerliğin yanı sıra anlam eşdeğerlikleri de saptanmıştır. Her iki erek metindeki çevirmenlerin çeviri süresince kullandıkları stratejiler ise çıkarma, yerlileştirme, ekleme, yorumlama, birebir çeviri stratejileri kullandığı tespit edilmiştir. Gideon Toury kuramından yola çıkarak Ç1’in kabul edilebilir çeviri, Ç2’in ise yeterli çeviri olarak belirtilmiştir. ]]> <![CDATA[In this study, the story named “იავნანამ რა ჰქმნა?”/ Ninni Ne Yaptı? will be examined comparatively. The story was published by one of the most important Georgian writers of the 19th century, Yakob Gogebaşvili, in 1890. The original story is Georgian and translated into Turkish by different translators. The aim is to show the way how the translators approach the same work and what kind of strategies are used for differences and similarities between the source text and the target translations in the context of equivalence. The sample texts examined were analyzed based on the translations of Hayri Hayrioğlu (1980, Aksiseda Printing House, Istanbul) and Gül Mükerrem Öztürk and Asmat Japaridze (2016, Kültür Ajans Yayınevi, Ankara). The work will be examined within the scope of Gideon Toury's goal-oriented translation theory. From this point of view, we will briefly give information about the source text writer and story during the course of our work. Chapter numbers and page numbers will be examined. After that, at the part of the translation process, their equivalents were determined by comparing the translation of the selected sentences from the source text to the target texts. As a result of the study, it is seen that there are differences in both translation texts that we discussed according to Gideon Toury's theory. In addition to the linguistic equivalence between the source text and the target texts, meaning equivalents were also determined. The strategies used by translators in both target texts during the translation process were found to use strategies of subtraction, supplementation, localization, interpretation, and a literal translation. Based on the Gideon Toury’s theory, T1 is accepted as an acceptable translation and T2 as an adequate translation. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=37865 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[2057-2075 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1036 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[AHMED YESEVÎ’DEN ÂŞIK PAŞA’YA ON SAYISI]]> <![CDATA[NUMBER TEN FROM AHMED YESEVÎ TO ÂŞIK PAŞA]]> <![CDATA[Kadir GÜLER]]> <![CDATA[Zafer TINGIROĞLU]]> <![CDATA[Ahmed Yesevî, Âşık Paşa, on sayısı, mükemmellik, insan-ı kâmil]]> <![CDATA[Ahmed Yesevî, Âşık Paşa, number ten, perfection, perfect human]]> <![CDATA[Türk inanç ve törelerinde sayılar oldukça gizemlidir. Eski Türklerin inanç unsurlarından etkilenerek kutsallaşan üç, dört, yedi, dokuz, on iki ve kırk gibi sayılar kültür ve edebiyatımızda önemli bir yere sahiptir. Bu kutsal sayıların dışında az bilinen fakat kutsiyeti bir hayli fazla olan on sayısının araştırmalarda fazla dikkat çekmediği ve incelenmediği görülmüştür. On sayısı mükemmelliğe yaptığı atıf ve insanın olgunlaşma sürecindeki basamaklarını somut olarak anlatması bakımından derin bir sır ve anlam taşır. Ahmed Yesevî’nin dört kapı kırk makamla oluşturduğu sayı sistematiğinde on sayısı, insanın olgunlaşma sürecini ve insan-ı kâmile giden mükemmeliyet çizgisini temsil eder. Bu gizemli çizgide insan dört kapıyı ve bu dört kapının içinde de on makamı geçerek olgunlaşma sürecini nihayetlendirir. Ahmed Yesevî ve Yeseviyye yolunun Anadolu’daki önemli temsilcilerinden biri olan Âşık Paşa da Garib-nâmesinde on sayısını öne çıkarır ve Garib-nâme eserini baştan sona on sayısı üzerine inşa eder. Garib-nâme’de karşımıza çıkan bu onlu sistematik yapı birlilerden başlar ve onlulara kadar devam eder. Bu aşamalarda yer alan makamları geçen tâlip, mükemmel olması için gerekli olan olgunlaşma sürecini tamamlayarak Âdemiliğe ulaşır. Kullandığı sayı yapıları ele alındığında Ahmed Yesevî’nin on sayı sisteminin Âşık Paşa’yı derinden etkilediği görülmektedir. Bu makalemizde, Ahmed Yesevî’nin on yol, on urun ve dört kapı-kırk makamını esas alan on sayı sistematiğinin Âşık Paşa’nın Garib-nâmesi’nde önemli yer tutan on sayısına ve kâmil insan tipine yansımaları ortaya konulmuştur. ]]> <![CDATA[The numbers are quite mysterious in Turkish beliefs and custom. Numbers such as three, four, seven, nine, twelwe and forty which have been sacrified by the influence of ancient Turkısh beliefs have an important position in our culture and literature. Apart from these sacred numbers, number ten which is less known but has a lot of holiness, has been seen that it has not drawn much attention and been examined at research. Number ten has a deep meaning and mystery in terms of its reference to perfection and expressing the steps of human maturing process. In number systematic by Ahmed Yesevî which he created with four gates and forty position, number ten represents human maturing process and perfection line to become a perfect human. At this mysterious line, man complete his maturing process by passing through four gates and ten positions inside these four gates. Âşık Paşa who one of the most significant representative from Anatolia of Ahmed Yesevî and Yeseviyye’s way, puts number ten forward and builds his work Garib-nâme on it from beginning to end. This systematic structure seen in Garib-nâme starts with units and goes on until decimals. Aspirant having passed the positions at this stage, reaches to “Ademilik” by completing maturing process that is necessary for perfection. Considering the number structures he used, it has been seen that decimal number system of Ahmed Yesevî affected Âşık Paşa profoundly. In this paper, reflections of decimal number system, based on Ahmed Yesevi’s ten ways, ten products and four gates-forty positions, on number ten which has an important part in Garib-nâme by Âşık Paşa and on perfect human type have been revealed. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=37811 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1853-1877 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1037 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[MAKSİM GORKİ'NİN ANA ESERİ ÜZERİNDEN SOSYALİST REALİZM VE EDEBİYATTA PROPAGANDA-ANTİPROPAGANDA]]> <![CDATA[SOCIALIST REALISM AND PROPAGANDA-ANTIPROPAGANDA IN LITERATURE: MAXIM GORKY'S MOTHER]]> <![CDATA[Reşat YILDIZ]]> <![CDATA[Sosyalist realizm, Ana, Gorki, Propaganda. ]]> <![CDATA[Socialist realism, Mother, Gorky, Propaganda.]]> <![CDATA[Edebiyatın toplumlar üzerindeki etkisi tartışılmaz bir gerçektir. Bu etki, zaman zaman bir yönetim sistemi için propaganda aracı olarak kullanılabilirken, mevcut sistemin muhalifi için ise antipropagandaya dönüşebilmektedir. Edebiyat, oluştuğu sosyolojik yapı içerisindeki etkileşimin niteliği ve kullanılan ölçütler doğrultusunda belirli akımlar içerisine konularak sınıflandırılmıştır. Bu akımlar, metnin türü, ele alındığı dönem, coğrafi, politik, ekonomik ve dini yapıya göre değişebilmektedir. Çalışmada ele alınacak olan sosyalist realizm akımı da kendine özgü niteliklere sahiptir. Rusya’da ortaya çıkmış olan sosyalist realizm, dönemin siyasi yapısının edebiyata yansımasıdır denilebilir. Makalede söz konusu akımın oluşum süreci, önemli yazarları ve uygulama alanındaki yansımalarından örnekler verilecektir. Dönemin önemli yazarı ve sosyalist realizmin oluşumunda öncü sayılan Maksim Gorki’nin “Ana” adlı eserinden seçilecek örneklerle akımın toplum üzerindeki etkisi ve genel anlamda edebiyatın bir propaganda-antipropaganda aracı olarak yansımaları incelenecektir. Makalede ayrıca, ele alınan eserdeki kahramanlar üzerinden sosyalist realist akımda oldukça önemli bir kavram olan ruhsal diyalektiğin önemine de değinilecektir. Bireyin içsel gelişiminin ve dönüşümünün ruhsal diyalektik şeklinde kavramsallaştırılarak belirli bir amaç doğrultusunda sözü edilen akım içerisinde bir propaganda aracı olarak kullanılmasının altı çizilecektir. Böylelikle edebiyatın, yönetim sistemlerinin, toplumun ve bireyin negatif ve pozitif etkilerine değinilecektir. Başka bir deyişle edebiyatın, yönetim sistemlerinin ve ideolojilerin etkisi altında toplumu manipüle edebilme potansiyeline değinilirken, aynı zamanda sistemin şekillenmesindeki yeri vurgulanacaktır. Ayrıca incelenen eserin, edebiyat alanında çalışanlar için farklı bir analizi yapılırken, sosyalist realist akıma başka bir açıdan da değinilmiş olacaktır. ]]> <![CDATA[The effect of literature on societies is an indisputable fact. This effect can sometimes be used not only as a tool for propaganda by a system of government, but also as a tool for antipropaganda by the opposition to the existing system. Literature has always been classified into certain movements in line with the criteria used and the nature of the interaction within the sociological structure in which it was formed. These trends may vary according to the type of text, the period in which it is handled, the geographical, political, economic and religious structure behind it. The movement of socialist realism discussed in this study has its own characteristics, as well. Having emerged in Russia, socialist realism is a reflection of the political structure of the period on literature. In this article, the formation process of the movement, important authors and reflections in the literary environment will be exemplified. The influence of the movement on society and the use of literature as a means of propaganda and antipropaganda will be examined by means of examples selected from Mother by Maxim Gorky, an important author of the period and considered a pioneer in the formation of socialist realism. In this article, the importance of spiritual dialectic, which is a very important concept in the socialist realist movement, will be discussed through the heroes in the work. It will be emphasized that the use of spiritual dialectic as a propaganda tool in the transformation of society and the individual. Thus, negative and positive effects of literature on systems of government will be discussed. In other words, while discussing the potential of literature to manipulate society under certain systems of government and ideologies, this article will also emphasize literature’s role in shaping the system. In addition, Gorky’s novel will be approached from a different angle while the socialist realist movement will be discussed accordingly.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=37376 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[2247-2260 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1038 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Arzıhal/Hasbihal Şairi Şeref Hanım ve Divanı’nın Edebi Türler ve Tarzlar Bakış Açısıyla Değerlendirilmesi]]> <![CDATA[A Chat Poet Şeref Hanım and Review Her Book: Literary Genres and Style From Perspective]]> <![CDATA[Abdulkadir KIZILTAŞ]]> <![CDATA[Klasik Türk Şiiri, Divan, Şeref Hanım, Edebi Türler, Edebi Tarzlar.]]> <![CDATA[Classical Turkish Poetry, Divan, Şeref Hanım, Literary genres, Literary Styles.]]> <![CDATA[Edebi metin çözümlemeleri biçim, muhteva ve üslup olmak üzere temelde üç parametre etrafında şekillenmektedir. Fakat klasik Türk edebiyatı metinleri üzerine yapılan tahlil, şerh, analiz vb. gibi çeşitli çalışmalarda, söz konusu edebi metinlerin türü (metnin ne anlattığı/muhtevası) ve tarzı (metnin nasıl anlattığı, ifade biçimi, üslubu) bağlamında ayrıntılı bir şekilde incelendiği söylenemez. Öyle ki, divanlarda her bir mısra, beyit, bend, her bir nazım şekli; mensur eserlerde ve mesnevilerde ise her bir bölüm farklı tür ve tarzla ifade edilebilmektedir. Kanaatimizce klasik Türk edebiyatının anlam dünyası, bünyesinde barındırdığı müstakil eserlerin parçadan bütüne doğru edebi tür ve tarz bakış açısıyla incelenip, elde edilen verilerin kayda girilmesiyle biraz daha gün yüzüne çıkabilecektir. Bu bağlamda türler ve tarzlar sadece müstakil şiirlerde değil, aynı zamanda bendler, kıt’alar ve hatta şiirin en küçük nazım birimi kabul edilen mısralar seviyesinde bile incelenmeli ve elde edilen veriler kayda girmelidir. İncelemeye alınması gereken eserlerden biri de Şeref Hanım Divanı’dır. XIX. yüzyıl kadın şairlerimizden olan Şeref Hanım, divanında, Klasik Türk şiirinin hemen her nazım şeklinde şiir kaleme almış olmasının yanı sıra, birçok tür ve tarzın örneklerini vermeyi de ihmal etmemiştir. Klasik Türk edebiyatı araştırmaları büyük oranda metinler üzerinden yapıldığına, ayrıca türlerin tespiti ve tasnifi konusunda ortak bir muhtevaya sahip ve belli bir yekun oluşturan şiirlerin benzeşen yönlerini tespit edip belirtmek o türü tanımlamak olduğuna göre, bu çalışmada yapılacak olan bütün tasniflemeler ve bulgular aynı zamanda bahsi geçen türlerin ya da tarzların genel bir görüntüsünü çıkarmak olacaktır. Bu bakış açısıyla Şeref Hanım Divanı’ndaki edebi tür ve tarzlar mısra, beyit ve bend gibi nazım birimleri esas alınarak tespit edilmiş, ulaşılan bütün veriler örneklendirilerek kayda alınmıştır.]]> <![CDATA[Literary text analysis is basically shaped around three parameters: form, content and style. However, at the analysis of classical Turkish literature texts, It cannot be said that the literary texts in question have been examined in detail in the context of the genre and style. In fact, each verse, couplet, bend, each verse in divan form; in prose works and mesnevi, each section can be expressed in different genres and styles. In our opinion, the meaning world of classical Turkish literature will be examined by the literary genre and genre perspective from the piece to the whole, and the data obtained can be revealed a little more. One of these independent works to be examined is the Divan of Şeref Hanım. Şeref Hanım, one of our 19th century women poets, has written poems in almost every verse as well as giving examples of genres and styles in her divan. According to classic Turkish literatüre researches are mostly done through texts and existing texts are review either from the nomenclature of the poets or from the research, all classifications and finding in this study will be take off a general view of the mentioned species. With this view point, ın this study, literary genres and styles in Şeref Hanım Divan were determined on the basis of verse units such as verse, couplet and bend, and all the data obtained were recorded.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=37343 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[305-324]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1039 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[GELENEĞİN İCADI BAĞLAMINDA NASREDDİN HOCA KARİKATÜRLERİ ]]> <![CDATA[NASREDDIN HODJA CARICATURES IN THE CONTEXT OF THE INVENTION OF TRADITION]]> <![CDATA[Hasan KIZILDAĞ]]> <![CDATA[Nasreddin Hoca, geleneğin icadı, anakronizm, karikatür, dönüştürüm, yeniden yaratım]]> <![CDATA[Nasreddin Hodja, the invention of tradition, anachronism, caricature, transformation, re-creation]]> <![CDATA[Gelenek, bir milletin tarih sahnesine çıktığı ilk andan başlayarak tarihî, içtimaî birikimler ve kültürel unsurlar çerçevesinde oluşturduğu, birtakım tekrar, sembol ve uygulamalara dayanan toplumsal kabullerdir. Bu yönüyle toplumu kuşatır ve topluluğun bütün unsurları üzerinde etki sahibidir. Toplumsal kabuller, geleneğin bağlayıcılığı neticesinde belirlenir. Gelenek, toplumun mazisiyle bugününü, tarihî birikimi kullanmak suretiyle harmanlar ve nesilden nesile aktarım yoluyla geleceğe uzanır. Bu sebeple kültürün aktarıcısı gelenektir. Teknik ve teknolojik gelişmeler, zamanla, geleneği de etkilemektedir. Gelenek, ihtiyaçlar ve çağın şartları çerçevesinde değişir, dönüşür ve güncele uyarlanır. Değişim, geleneğin yeni unsurlarla bütünleşmesi yoluyla meydana gelmekteyken; dönüşüm ve uyarlanma, maziye ait unsurlardan esinlenmek yoluyla yeni kabul, uygulama ve ürünlerin ortaya çıkarılması şeklinde gerçekleşir. Bu süreçler dışında, gelenek yeniden icat edilerek de çağa ayak uydurur. “İcat edilmiş gelenek” veya “geleneğin icadı”, geçmişin bağlarına dayanan yeni bir geleneksel yorum ve yer yer tamamen yeni bir gelenek meydana getirir. Bu bakımdan icat edilmiş gelenek, küreselleşen dünyada kültürel unsurların yaşatılması ve geleceğe aktarılmasında önemli bir rol üstlenir. Nasreddin Hoca; hazır cevaplığı, zekâsı, olaylar karşısındaki tutumu ve dünya görüşüyle Türk kültürünün en önemli yapıtaşlarından birisidir. Geçmişten günümüze, ismi çevresinde anlatılagelen fıkralar, Türk toplumunun mizah ve eğlenme ihtiyaçlarına cevap vermekle beraber, didaktik birer anlatı olma özelliği de taşımaktadır. Bu sebeple “Nasreddin Hoca” ismi, kolektif bellekte yaşayan fıkraları da aşarak bütün sanat eserlerinde kendine yer bulmayı başarmıştır. Gelenekte kendi başına yaşayabilme başarısı gösteren Nasreddin Hoca tipi; tiyatro, sinema, öykü ve roman gibi edebi ürünlerde sıklıkla kullanılmasının yanı sıra karikatür sanatında da kendine yer bulmuş ve birçok karikatüre konu edilmiştir. Mizahî yönü ve toplumu kuşatıcılığının da yardımıyla karikatürlerde önemli bir tip haline gelmiştir. Anakronik öğeler ve dönüştürümlerin kullanımıyla modern dünyaya taşınması, fıkralarının günümüz mizah anlayışıyla yeniden değerlendirilmesi, Nasreddin Hoca çerçevesinde yeni bir gelenek “icat” etmiştir. İcat edilmiş bu gelenek sonucunda Hoca’nın ismi etrafında anlatılan yeni fıkralar meydana gelmiştir. Çünkü karikatürlerde Nasreddin Hoca fıkralarına yapılan her bir gönderme, ekleme çıkarma, dönüştürüm, yeni, daha önce anlatılmamış bir fıkra yaratmaktadır. Bu çalışmada, farklı mizah dergilerinde yayınlanan Nasreddin Hoca karikatürleri, geleneğin icadı bağlamında incelenecektir. Nasreddin Hoca’ya atfedilen hangi fıkraların ne şekilde kullanıldığı, ne gibi anakronik ve edebi dönüştürümler yapıldığı, fıkralardan hareketle yeniden yaratımın ne şekilde gerçekleştirildiği ve kurgunun bozularak yeni formlara ne şekilde büründürüldüğü incelenecektir. Elde edilen bulgulardan hareketle, Nasreddin Hoca etrafında icat edilen yeni geleneğin vasıfları tartışılacaktır. ]]> <![CDATA[Tradition is a social acceptance based on several repetitions, symbols, and practices that a nation has formed within the framework of historical, social accumulations and cultural elements from the moment it first appeared on the stage of history. In this aspect, it surrounds the community and influences all elements of the community. Social admissions are determined by the binding of tradition. Tradition blends the past and present of society and extends to the future through generation to generation transmission. For this reason, tradition is the transponder of culture. Technical and technological developments, over time, also affect tradition. Tradition changes, changes and adapts to the present within the framework of needs and conditions of the age. While change occurs through the integration of tradition with new elements, transformation and adaptation take place in the form of new acceptance, practices and products through inspiration from the elements of the past. Apart from these processes, tradition is re-invented and keeps up with the times. “The invented tradition” or “the invention of tradition” creates a new traditional interpretation based on the bonds of the past and, in places, a completely new tradition. In this respect, the invented tradition plays an important role in sustaining and transferring cultural elements into the future in the globalized world. Nasreddin Hodja is one of the most important building blocks of Turkish culture with his ready-to-answer, intelligence, attitude towards events and world view. From the past to the present, the jokes that are narrated around the name of Nasreddin Hodja respond to the needs of Turkish society for humor and fun, but they are also didactic narratives. For this reason, the name “Nasreddin Hodja” has managed to find its place in all works of art by transcending the jokes that live in the collective memory. Nasreddin Hodja type, who is successful in living on his own in the tradition, has found a place in the art of caricature as well as being frequently used in literary products such as theatre, cinema, short stories and novels and has been the subject of many caricatures. With the help of his humorous direction and his encirclement of society, Hodja became an important type in cartoons. A new tradition has been “invented” within the framework of Nasreddin Hodja, to convey his jokes to the modern world through the use of anachronistic elements and transformations, to reassess his jokes with the modern sense of humor. As a result of this invented tradition, new jokes around Hodja's name have emerged. Because every reference to Nasreddin Hodja jokes in cartoons, adding, removing, converting, creates a new, previously untold joke. In this study, the caricatures of Nasreddin Hodja published in different humor magazines will be examined in the context of “the invention of tradition”. It will be examined how the jokes attributed to Nasreddin Hoca were used, what anachronistic and literary transformations were made, how the re-creation was performed based on the jokes, and how the fiction was distorted and taken into new forms. Based on the findings, the characteristics of the new tradition invented around Nasreddin Hodja will be discussed. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=37038 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1971-1988 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1040 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[KUTADGU BİLİG’DE BAR- FİİLİNİN FARKLI BİR İŞLEVİ ÜZERİNE ]]> <![CDATA[ON A DIFFERENT FUNCTION OF THE BAR- VERB IN KUTADGU BİLİG]]> <![CDATA[Funda TOPRAK]]> <![CDATA[Kutadgu Bilig, Tasviri Fiiller, Tezlik Fiili ]]> <![CDATA[Kutadgu Bilig, desciription verbs, actual verbs]]> <![CDATA[Yusuf Has Hacip tarafından yazılan Kutadgu Bilig Türk Edebiyatının ilk büyük eseridir. Bu eserin araştırmacılara verdiği geniş bir inceleme ve değerlendirme malzemesi bulunmaktadır. Üzerinde pek çok yayın yapılan bu eser, sözcüklerin çok anlamlı ve çok işlevli kullanılmasıyla da önemli ve değerli bir eserdir. Sözcüklerin bir dilde çok anlamlı ve çok işlevli kullanılmaları dilin eskiliğini, işlenmişliğini ve edebi üslubunun gelişmişliğini göstermektedir. Bu çalışma, Kutadgu Bilig’de bar- fiilinin farklı bir kullanımı üzerine bir değerlendirmedir. Türkçenin ilk yazılı belgelerinden itibaren varlığını bildiğimiz bar- fiili, Kutadgu Bilig’de pek çok örnekte tasviri fiil olarak karşımıza çıkar. A+ bar- ya da –(I)p bar- yapısıyla kurulan bu tasviri fiiller, adı geçen eserin dizininde madde başı olarak yer almamış, bar- fiili tek başına değerlendirilmiştir. Oysa bilindiği üzere tasviri fiiller iki fiilin birleşmesiyle ve tezlik, yeterlik, sürerlik, yaklaşma gibi anlamlara da gönderimde bulunmasıyla oluşturulmuşlardır. Tasvirî fiiller, anlamı kuvvetlendirir, zenginleştirir. Esas fiilin gösterdiği oluş ve kılınışın ne şekilde yapıldığını tasvir ettiği için tasviri fiiller diye adlandırılmaktadırlar. Kutadgu Bilig’de özellikle hareket fiillerine zarf fiil ekleriyle bağlanan bar- fiili tezlik işlevinde kullanılmaktadır. Onun bu özelliğini tarihi dönemlerde ve bugün çağdaş Türk lehçelerinde bulmak mümkündür. Bu çalışma, bar- fiilinin tezlik işlevinde kullanıldığını gösterebilmek amacıyla hazırlanmıştır. Kutadgu Bilig’de tespit edilen bu tezlik işlevinin Türkçe’nin diğer eserleriyle ve çağdaş lehçelerinde tanıklanması, ayrıca yapılacak diğer çalışmalarla desteklenmesi önemlidir. Böylece Türkçede tezlik fiili olarak sadece ber-/ver- fiilinin kullanılmadığı da gösterilmiş olacaktır. ]]> <![CDATA[Kutadgu Bilig, written by Yusuf Has Hacip, is the first major work of Turkish literature. This work has given a wide range of examination and evaluation material to researchers. It is an important and valuable work in term of the use of words in a very meaningful and multifunctional way. The very meaningful and multifunctional use of the words in a language shows its oldness, handling and also its literary style. This study is an evaluation of a different use of the verb BAR- in Kutadgu Bilig. The verb BAR-, which we know its existence since the the first Turkish written documents, appears to as a descriptive verb in many examples of Kutadgu Bilig. The verb which was formed in A + bar- or - (I) p bar- structure, wesn’t included in the index of the book in per item. It was evaluated on one’s own. However, as it is known, depiction verbs were formed by the merger of two verbs and referring to meanings such as swiftness, sufficiency, continuity and approach. Descriptive verbs strengthen and enrich the meaning. They are called depictive verbs because they depict the way in which the actual verb shows its form and performence. The verb BAR- in Kutadgu Bilig, which is linked to the action verbs by adverb verb suffixes, are being used in the function of the swiftness verb. It is possible to observe this characteristic in historical periods and today in contemporary Turkish dialects. This study has been prepared in order to show that the verb is used in the swiftness function. It is important that this swiftness function identified in Kutadgu Bilig will be witnessed by other works of Turkish and its contemporary dialects and will be supported by other studies. Thus, it will be shown that the verb ber- / ver- is not used, on one’s own, as the swiftness verb in Turkish]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=37032 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[2123-2136 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1041 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TÜRKÇEDE ÖBEKLER]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Çiğdem KALEGERİ]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=37028 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[ 2295-2297 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1042 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ARAPÇA KÖKENLİ SÖZCÜKLERİN TÜRKÇE ÖĞRENMEYE ETKİSİNE DAİR ÖĞRENCİ GÖRÜŞLERİ]]> <![CDATA[STUDENTS’ VIEWS ON THE EFFECT OF THE WORDS OF ARABIC ORIGIN ON LEARNING TURKISH]]> <![CDATA[Hüseyin ÖZÇAKMAK]]> <![CDATA[yabancılara Türkçe öğretimi, sözcük öğretimi, Arapça kökenli sözcükler, öğrenci görüşleri.]]> <![CDATA[teaching Turkish to foreigners, teaching vocabulary, words of Arabic origin, students’ views.]]> <![CDATA[Bu çalışmanın amacı, Türkçe öğrenen Suriyeli öğrencilerin Arapça kökenli sözcüklerin Türkçe öğretiminde kullanımına dair görüşlerini değerlendirmektir. Çalışma grubu, Türkçe öğrenen ve yaşları 13-15 arasında değişen 34 Suriyeli öğrenciden oluşmaktadır. Çalışma grubunun belirlenmesinde, uygun örnekleme yöntemlerinden amaçlı örnekleme kullanılmıştır. Öğrencilere, yapılandırılmış soruları yanıtlarken herhangi bir yönlendirme yapılmamış, sorulan soruları kendi dilinde anladığı şekilde cevaplaması sağlanmıştır. Nitel araştırma desenli çalışmada veriler, 2 soruluk yapılandırılmış görüşme formuyla toplanmıştır. Formda, öğrencilere “Türkçedeki Arapça kökenli sözcüklerin, anlam bakımından dilinizdeki sözcüklerle benzer olması, öğrenme motivasyonunuzu nasıl etkiliyor?” ve “Türkçedeki Arapça kökenli sözcüklerin, anlam bakımından dilinizdeki sözcüklerle farklı olması, öğrenme motivasyonunuzu nasıl etkiliyor?” soruları sorulmuştur. Ayrıca öğrencilerin birinci ve ikinci soru içerisinde örneklemiş oldukları, Türkçede bulunan benzer ve farklı anlamlı Arapça kökenli sözcükler ele alınmış, listesi çıkarılmıştır. Verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Çalışma sonucunda soruları öğrencilerin %50’sinin sadece Arapçayla %26,5’inin sadece Türkçeyle %23,5’inin Türkçe ve Arapçayla yanıtladıkları saptanmıştır. Çalışmada Arapça kökenli sözcüklerin Türkçeyle benzer anlamlı olmasının öğrencilerin çoğunu olumlu etkilediği tespit edilmiştir. Farklı olmasından sadece Arapça yazan öğrencilerin etkilenmediği; ancak sadece Türkçe ile yazan öğrenciler ile Türkçe-Arapça yazan öğrencilerin çoğunun bu durumda zorlandıkları belirlenmiştir. Öğrencilerin benzer anlamlı sözcükleri kalem (f=12), kitap (f=12), defter (f=8) ve saat (f=7) şeklinde; farklı anlamlıları dolap (f=6) ve yalancı (f=6) olarak sıraladıkları belirlenmiştir. ]]> <![CDATA[Aim of this study was to evaluate views of the Syrian students who are learning Turkish as a foreign language on use of words of Arabic origin in teaching Turkish. The study group was consisted of 34 Syrian students who were learning Turkish and aged between 13-15. For determining the study group, purposive sampling, one of the convenience sampling methods, was used. While answering the structured questions the students were not guided and were provied to answer the questions in their own language. The data of this qualitative research design study were collected through a structured interview form consisting of 2 questions. In the form, the students were asked questions “How does the fact that Arabic words in Turkish similar in meaning to the words in your language affect your learning motivation? and “How does the fact that Arabic words in Turkish differ in meaning from the words in your language affect your learning motivation? ”. In addition, Arabic origin words in Turkish which had similar and different meaning with Arabic language and which were sampled in the first and second questions by the students were examined and list was prepared. Content analysis was employed for data analysis. As a result of the study, it was revealed that 50% of the students responded the questions only in Arabic, 26,5% of them responded only in Turkish, and 23,5% of them responded in Turkish and in Arabic. It was concluded that the fact that words of Arabic origin have similar meanings with Turkish affected most of the students positively. Moreover, it was found that the meaning-based differences of words of Arabic origin in Turkish did not affect just the students who responded the questions “only in Arabic”. However, it caused difficulty for the students who responded “only in Turkish” and “in Turkish-Arabic”. While the most frequently used words of similar meanings were kalem (f=12), kitap (f=12), defter (f=8) and saat (f=7), the most frequently used words of different meanings were dolap (f=6) and yalancı (f=6).]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=36998 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[1479-1495 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1043 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İBİŞ’İN RÜYASI TİYATRO METNİNDE OYUN HAYAT BENZERLİĞİ]]> <![CDATA[THE SIMILARITY BETWEEN A PLAY AND LIFE IN THE THEATER SCRIPT OF “İBİŞ’İN RÜYASI”]]> <![CDATA[Ferda ATLI]]> <![CDATA[Tarık Buğra, tiyatro, İbiş’in Rüyası, oyun, rüya, kader.]]> <![CDATA[Tarık Buğra, theater, İbiş’in Rüyası, play, dream, fate.]]> <![CDATA[Tarık Buğra’nın dikkat çekici tiyatro metinlerinden biri olan İbiş’in Rüyası, gerek karakterlerin işlenişi gerek tiyatro tekniği bakımından Türk edebiyatının önemli eserlerindendir. Önce tiyatro metni olarak tasarlanan sonra roman olarak vücut bulan metin daha sonra tiyatro metni olarak da kaleme alınmıştır. Dış öyküde tiyatrocu Nahit ve Hatice’nin tanışma ve âşık olma hikâyeleri anlatılırken kuliste yaşanan olayların içine sahnede gösterime sunulan İbiş’in Rüyası adlı oyun metni yerleştirilmiştir. Bu iki metnin en dışında ise yer yer bir meddah havasıyla Nahit ve Hatice’nin başına gelecek olan olayları sezdiren Vasıf karakteri durmaktadır. Bu üç katmanlı yapıdaki oyun karakterleri, alın yazısı-oyun metni-gerçek hayat-oyun arasında gidip gelirken ortaya derinlikli ruh tasvirleri çıkmakta ve yer yer metnin yazarı Tarık Buğra’nın ve tiyatro oyuncusu Naşit Özcan’ın hayatından kesitler sunulmaktadır. Geleneksel tiyatro ile modern tiyatroyu birleştiren eser, karakterlerin konuşmalarında geçen kimi ibarelerle Türk edebiyatının ve Türk tiyatrosunun yanı sıra dünya tiyatrosunun önde gelen temsilcilerine yapılan atıflarla süslenmiştir. İbiş’in Nahit’e, Nahit’in Tarık Buğra’ya geçişleri bu metnin Freud’un “yazarlar ve gündüz düşleri” ile ilgili kuramı göz önünde tutulduğunda rüya içinde rüya metni olarak okunabileceğini göstermektedir. Tanrı’nın kulların kaderini yazması, Tarık Buğra’nın Nahit’i kaleme alması ve Nahit’in de İbiş’i yazarak adeta onun kaderini tayin etmesi metnin, “yazmak, yazgı ve yaratıcılık” kavramlarına dikkat çekmesi bakımından önemlidir. Tiyatro kurgusunun yanında karakter yaratmada da ustalık gösteren Tarık Buğra, diğer metinlerinde olduğu gibi İbiş’in Rüyası metninde de insanı sorgulamıştır. Çalışmanın amacı Tarık Buğra’nın yazmış olduğu İbiş’in Rüyası tiyatro metninde iç içe geçmiş metinleri rüya, yazgı, yaratıcılık, oyun bağlamında incelemektir. ]]> <![CDATA[İbiş’in Rüyası, one of the remarkable theater scripts of Tarık Buğra, is an important work of Turkish literature in terms of both the way the characters are impersonated and the theatrical technique. The script, which had first been designed as a theater script but then embodied as a novel, was later also written as a theater script. The script of the play İbiş’in Rüyası, which is presented on stage, is placed in the events in the backstage, while the actors Nahit and Hatice’s stories of getting to know each other and falling in love are told in the outer story. At the very outside of these two scripts is the character Vasıf, in the role of a public storyteller from time to time, who implicates the events that area boutto happen to Nahit and Hatice. While the character soft he play in this three-layered structure go back and forth between th e destiny and the script of the play and between real life and the play, rich depictions of a soul emerge, and from time to time, slices of the lives of Tarık Buğra, the writer of the script, and Naşit Özcan, a theater actor, are presented. Combining traditional theater with modern theater, the work is ornamented with references to the leading representatives of Turkish literature as well as the world theater-besides the Turkish theater-through expressions in the conversations of the characters. The transition of İbiş to Nahit, and Nahit to Tarık Buğra, suggests that this script can be read as a script of a dream with in a dream, given Freud’s theory about “writers and day dreams.” The picture, where God determines the fate of the servants, Tarık Buğra writes the character Nahit, and Nahit almost determines İbiş’s fate by writing his character, is important in that the script draws attention to the concepts of “writing, destiny, and creativity.” Tarık Buğra, who worked his magic in creating characters in addition to theatrical fictions, questioned people in the script of İbiş’in Rüyası, as in other scripts of him. The aim of this study is to examine the intertwined scripts in the theater script of İbiş’in Rüyası written by Tarık Buğra, in the context of a dream, destiny,creativity and play. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=36986 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1719-1736]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1044 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TÜRKMEN TÜRKÇESİNDE NOKTALAMA İŞARETLERİNİN KULLANIMI]]> <![CDATA[USE OF PUNCTUATION MARKERS IN TURKMEN TURKISH]]> <![CDATA[Tuna BEŞEN DELİCE]]> <![CDATA[Türkmen Türkçesi, noktalama, noktalama işaretleri, yazım kuralları.]]> <![CDATA[Turkmen Turkish, punctuation, punctuation markers, spelling rules.]]> <![CDATA[Noktalama işaretleri, sözün yazıya en iyi şekilde aktarılabilmesi için kullanılan önemli araçlardan biridir. Türkiye Türkçesinde kullanılan noktalama işaretleri, Türk Dil Kurumu tarafından kurallara bağlanmış ve kurum tarafında hazırlanan yazım kılavuzunda işaretlerin nerede nasıl kullanılacakları bilgisi ayrıntılı olarak verilmiştir. Türkmen Türkçesinde ise durum böyle değildir. 1954’te yapılan Türkmen Edebî Dilinin Noktalama İşaretleri Hakkında TSSC’nin II. Dilbilim Kurultayı’nın karar metni dışında noktalama işaretlerinin bir arada anlatıldığı bağımsız bir çalışma bulunmamaktadır. Bu da Türkmen Türkçesi alanındaki önemli bir boşluktur. Bu çalışmayla Türkmen Türkçesi ile yazılmış Sovyetler öncesi ve sonrası yazılı metinler (edebî eserler, bilimsel çalışmalar, ders kitapları, ansiklopediler, gazeteler ve günümüzdeki Türkmence internet sayfaları) taranarak en sık kullanılan noktalama işaretleri ve kullanım yerleri tespit edilmiştir. Belirlenen noktalama kuralları tanık cümlelerle desteklenmiştir. Tespit edilen işaretler ve kullanım yerleri Türkiye Türkçesindeki işaret ve kullanımlarla karşılaştırılmış, benzerlik ve farklılılar belirlenmiştir. Türkmen Türkçesinde nokta-nokat (.), virgül - otur (,), noktalı virgül-nokatlı otur (;), iki nokta -iki nokat (:), üç nokta - köp nokat (…), soru işareti - sorag belgisi (?), ünlem işareti - yüzlenme belgisi (!), kısa çizgi - defis (-), uzun çizgi - käse çızık (–), eğik çizgi - dik eğri çızık (/), tırnak işareti - goşa dırnak (“ ”), ters eğik çizgi (\), yay ayraç - yay ( ( ) ), köşeli ayraç- kvadrat yay ( [ ] ) olmak üzere en yaygın kullanılan 14 tane noktalama işareti tespit edilmiştir. Bununla birlikte Türkiye Türkçesinde sık kullanılan kesme işareti (') ve tek tırnak işareti (‘ ’)’nin Türkmen Türkçesinde hiç kullanılmadığı görülmüştür. Denden İşareti (") ise basılı metinlerde değil, daha çok el yazısı metinlerde kullanılmaktadır. Bu çalışma Türkmen Türkçesiyle yazılı metinlerin doğru anlaşılabilmesi ve doğru aktarılabilmesi için önemli bir unsur olan noktalama işaretleri konusuna ışık tutmayı amaçlamıştır. ]]> <![CDATA[Punctuation markers are essential to put words into writing in most appropriate way. Punctuation markers used in Turkey Turkish are determined by the Turkish Language Association, and they can be found in the Spelling Book published by the Association. The situation is a bit different with Turkmen Turkish, however. The only independent work on punctuation in this dialect is the proceeding of the Second Linguistic Conference on Punctuation of Literary Turkmen by TSSR. Therefore, we can safely assume that the field needs much work to be done. This paper aims to scan texts written in Turkmen Turkish both in pre and post-Soviet era (such as literary works, scientific papers, textbooks, encyclopaedias, newspapers and websites written in Turkmen Turkish) and describe the most common punctuation markers and find out where they are used. The descriptions are fortified with genuine examples. Also, the punctuation markers described in this paper are compared against the markers used in Turkey Turkish, and the similarities and differences are mentioned. The most common punctuation markers in Turkmen Turkish are period (.), semicolon (;), coma (,), colon (:), triple dot (…), question mark (?) , exclamation mark (!), hyphen (-), quote (“), slash (/), backslash (\), paranthesis ( () ), brackets ([]). But the common punctuation markers of Turkish, namely apostrophe (') and single quote (‘), are never used in Turkmen Turkish. Ditto marker, on the other hand, is only used in manuscripts rather than printed texts. This paper sheds light on the punctuation markers of Turkmen Turkish, which will help better understand and use Turkmen Turkish. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=36966 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1067-1094]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1045 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[KEMAL TAHİR’İN ÖYKÜLERİNE TEMATİK BİR YAKLAŞIM ]]> <![CDATA[A THEMATIC APPROACH TO KEMAL TAHİR'S SHORT STORIES]]> <![CDATA[Abdullah HARMANCI]]> <![CDATA[Öykü, Türk Öykücülüğü, Öykü Poetikası, Kemal Tahir. ]]> <![CDATA[Short Story, Turkish Short Storytelling, Short Story Poetics, Kemal Tahir.]]> <![CDATA[Kemal Tahir, hiç şüphesiz, edebiyatımızda bir romancı olarak kabul görmüştür. Düşünce tarafı ağır basan, kendine mahsus bir tarih ve dünya görüşü olan, ezbere, ideolojik yaklaşımlardan uzak duran, yerlilik kavramı üzerinde düşünen ve Türk aydınlarını özellikle medeniyete bakış noktasında eleştirmekten kaçınmayan yazar, bu tavrını öykü üzerine ileri sürdüğü düşüncelerinde ve öykülerinde de derinleştirmeye çalışmıştır. Kemal Tahir, Göl İnsanları (1955), Dutlar Yetişmedi (2005), Zehra’nın Defteri (2005), Üstadın Ölümü (2006) adlı dört öykü kitabında toplam seksen bir (81) öykü neşretmiş ve öykü sanatı üzerine düşünmüş bir isim olduğu halde, kendisinden bahsedilen çoğu kaynakta düşüncelerine ve romancılığına değinilip öyküleri genellikle bahis konusu edilmemiştir. Bunun bir sebebi son üç öykü kitabının ölümünden otuz sene sonra yayımlanmış olması ise bir başka sebebi de daha çok bilinen ve söz konusu edilen ilk öykü kitabının uzun metinlerden oluşmasıdır. Göl İnsanları (1955), daha çok roman yavrusu metinler gibi algılanmış ve yazarın bu eserle romancılığa hazırlandığı düşünülmüştür. Makalede öncelikle yazarın öyküye bakışından bahis açacak, ardından belli başlı öykülerini içerik yönüyle incelemeye, Kemal Tahir öykücülüğünün yazarın romancılığı ile ilişkisi ve Türk öykücülüğü içerisindeki yerini belirmeye çalışacağız. Türk öykücülüğünün daha iyi anlaşılmasında, Kemal Tahir’in öykülerinin de okunup incelenmesinin payı büyük olacaktır. “Arabacı”, “Göl İnsanları”, “Çoban Ali” gibi öyküleriyle şimdiden edebiyat tarihimizde önemli bir yer edinen Kemal Tahir’in öyküleri üzerinde daha çok durulması gerekmektedir. ]]> <![CDATA[Kemal Tahir is undoubtedly considered as a novelist in our literature. The author, whose part of thinking is predominant, having his specific history and worldview, avoiding the approached by heart and ideological approaches, thinking about the concept of indigenousness, and not refraining from criticizing Turkish intellectuals especially from the point of view of civilization, has tried to deepen this attitude in his thoughts and stories which he propounded on the story. Kemal Tahir published a total of eighty-one (81) short stories in his four short story books, which are Göl İnsanları (1955), Dutlar Yetişmedi (2005), Zehra’nın Defteri (2005), Üstadın Ölümü (2006) and although he was a name who had thought about the art of short story, in most of the sources referring to him, his thoughts and novelist aspect have been referred to, but his short stories were generally not subject of discussion. Another reason of this is that the last three story books were published thirty years later after his death, and another reason is that the most known and aforesaid story book is composed of long texts. Göl İnsanları (1955) mostly perceived as the texts which is a small novel and it was thought that the author was preparing for novel with this work. In our paper, first of all, we refer to the author's view of the short story, then it is tried to examine the existing main stories in terms of content and to determine the relationship between Kemal Tahir short storytelling and novel writing and also its position in Turkish short storytelling. Kemal Tahir, who has already gained an important place in the history of literature with his stories such as “Arabacı”,“Göl İnsanları” and “Çoban Ali ”, needs to be emphasized more. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=36924 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1225-1234]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1046 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TÜRK POETİKA TARİHİNDE YENİ BİR İSİM: MURAT KAPKINER ve ŞİİR ÜZERİNE BİR ŞEYLER SÖYLEMEK ADLI ESERİNİN İNCELENMESİ]]> <![CDATA[A NEW NAME IN THE HISTORY OF TURKISH POETICS: MURAT KAPKINER AND EXAMINATION OF WORK TITLED SAYING SOMETHING ON POEM]]> <![CDATA[Abdullah HARMANCI]]> <![CDATA[Poetika, Modern Türk Şiiri, Murat Kapkıner. ]]> <![CDATA[Poetics, Modern Turkish Poetry, Murat Kapkıner.]]> <![CDATA[Poetika, diğer sanat dallarına ilişkin olarak kullanılmış olsa da, daha çok edebiyatın ve daha özelde ise şiirin odaklandığı bir alandır. Şiirin ne olduğu, onu diğer sanatlardan veya türlerden nasıl ayırabileceğimiz, hangi özelliklerin şiir türünün dışında yer alması gerektiği gibi soruları cevaplar. Bir edebi esere odaklandığımızda edebi eleştirinin sınırları içerisine girmiş oluruz halbuki edebi eserin ne olduğuna odaklandığımızda poetikanın alanına girmiş oluruz. Yeni Türk edebiyatında poetika yazan isimler araştırıldığında, öncelikle Ahmet Haşim, Orhan Veli Kanık, Necip Fazıl Kısakürek, Asaf Halet Çelebi, Salah Birsel gibi kalemler hatırlanır. Son dönemlerde yeni poetik metinler üreten ediplere rastlanmaktadır. Romancı ve şair yönleriyle tanıdığımız Murat Kapkıner, 2001 yılında yayımladığı Şiir Üzerine Bir Şeyler Söylemek adlı eseriyle poetika birikimimize yeni bir halka eklemiştir. Murat Kapkıner, poetikasında şu konular üzerinde düşünür: “Şiir nedir?, Şair kimdir?, Şiirin işlevi nedir?, Şiir nasıl yazılır?, Evrensel şiirin özellikleri nelerdir?, Şiirde anlam problemi, şairin eğitimi, şiir okuyucusu, şiirin amacı…” Bu makalede; Murat Kapkıner’in şiire getirdiği tanımlar, şaire ve şiire yüklediği işlevler, şiirin yaratım sürecinde şairin tecrübe ettiği duygular, okuyucuların şiirle ve şairle girdikleri iletişim ve bu süreçte yaşanan sorunlar, şiirde anlam problemi, şairin kendini yetiştirme süreci gibi konular doğrultusunda bilgiler verildikten sonra, Kapkıner’in Türk poetikası içerisinde nerede durduğu, poetika birikimimize neler kattığı soruları cevaplandırılmaya çalışılacaktır. ]]> <![CDATA[Although poetics has been used in relation to other branches of art, it is an area where more literature and more specifically poetry focuses. It answers questions such as what poetry is, how we can distinguish it from other arts or genres, what features should be included outside the genre of poetry. When we focus on a literary work, we fall within the boundaries of literary criticism, whereas when we focus on what the literary work is, we enter the field of poetics. When the names composing poetics in the new Turkish literature are searched, firstly the poets, such as Ahmet Haşim, Orhan Veli Kanık, Necip Fazıl Kısakürek, Asaf Halet Çelebi and Salah Birsel are remembered. Recently,the scholars composing new poetic texts are being encountered. Murat Kapkiner, who is known in terms of his novelist and poet aspects, added a new work to our poetic knowledge with his work titled Şiir Üzerine Bir Şeyler Söylemek published in 2001. Murat Kapkıner thinks in his poetics on the following : What is poetry ?, Who is a poet ?, What is the function of poetry ?, How is poetry composed ?, What are the characteristics of universal poetry?, The problem of meaning in poetry, poet's education, poetry reader, the purpose of poetry… ” In this article; after providing information about topics such as the definitions brought by Murat Kapkıner to poetics, the poet and the functions that the poet attributes to the poem, the emotions experienced by the poet during the creation process of poetic, communication of readers with the poetics and the poet and the problems experienced in this process, the problem of meaning in the poet, the process of poet in improving himself, it is attempted to answer the questions about the position of Kapkıner in Turkish poetics and his contribution to our poetic knowledge. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=36922 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1879-1891 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1047 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[19. YÜZYIL ŞİRVAN ŞİİR MEKTEBİNDEN BİR TEMSİLCİ: MOLLA MAHMUD ZU’İ]]> <![CDATA[A REPRESENTATIVE FROM THE 19TH CENTURY POETRY SCHOOL OF SHIRVAN: MULLAH MAHMUD ZU’İ]]> <![CDATA[Tunzale ALİ]]> <![CDATA[19. yüzyıl, Azerbaycan edebiyatı, Klasik şiir, Beytü`s-Safa, Molla Mahmud Zu`i]]> <![CDATA[19th century, Azerbaijani Literature, Classical Poetry, Beytu`s-Safa, Mullah Mahmud Zu’i]]> <![CDATA[19. yüzyıl Azerbaycan`da hem siyasi ve sosyal hem de edebî yeniliklerin yaşandığı bir dönemdir. Yüzyılın ilk yarısında Azerbaycan`ın güneyi İran`la, kuzeyi Rusya`yla birleştirilmiştir. 1828 yılında imzalanan Türkmençay Antlaşması ile Aras Nehri iki ülkenin sınırı olarak belirlenmiştir. Bu dönemde dünyada ve Rusya`da meydana gelen gelişmeler Rusya vasıtasıyla Kuzey Azerbaycan`a da yansımıştır. Halkın sorunları ve istikbal endişesi, cehalet ve bundan kurtuluş yolları gibi konular eserlere yansımış, realizm ve mahallileşme akımı ile mizahi şiir revaç görmüştür. Birkaç kişi hariç önemli temsilcisi kalmayan klasik şiir eleştirilmiştir. Edebî alanda görülen gelişmeler, yeni şairlerin önemli şairler etrafında toplanması ve klasik şiiri hayata döndürme çabaları ayrı ayrı şehirlerde farklı edebî meclislerin ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Edebî meclisler, toplanıldığı yere, ortama veya üyelerinin terkibine göre uygun adlar almışlardır. 19. yüzyılda Azerbaycan`da faal olan edebi meclisler: Gence`de Divan-ı Hikmet, Guba`da Gülistan, Ordubad`da Encümenü`ş-Şuara, Lenkeran`da Fevcü`l-Fuseha, Şirvan`da Beytü`s-Safa, Bakü`de Mecmau`ş-Şuara, Şuşa`da Meclis-i Üns ve Meclis-i Feramuşan`dır. Çalışmanın konusunu oluşturan Molla Mahmûd Zû`î memleketi Şirvan`da faaliyet gösteren Beytü`s-Safa edebî meclisinin üyelerindendir. Beytü`s-Safa, Seyyid Azim Şirvânî`nin önderliğiyle faaliyet göstermiştir. Molla Mahmûd Zû`î, Seyyid Azim Şirvânî`nin arkadaşıdır ve birbirlerinden karşılıklı olarak etkilenmişlerdir. Çalışmada Molla Mahmûd Zû`î tanıtılmış; hakkında yapılan araştırmalardan bahsedilmiş; şairin hayatı, edebî kişiliği, eserleri incelenmiş; Beytü`s-Safa edebi meclisinden ve Zû`î`nin meclisteki yerinden söz edilmiştir.]]> <![CDATA[19th century was a period of political, social and literary novelties in Azerbaijan. In the first half of the century, southern Azerbaijan was integrated into Iran and northern Azerbaijan was integrated into Russia. The Aras River was determined to be the border between the two countries with the Treaty of Turkmenchay signed in 1828. During that period, the developments that took place in the world and Russia were also reflected in North Azerbaijan through Russia. Topics such as public issues and concerns for the future, ignorance, and ways of getting rid of it, were reflected in the works, while realism, localization movements, and humorous poetry had become popular. Classical poetry, which has had no important representatives left except for a few poets, began to be criticized. The developments in the literary field, the gathering of new poets around important poets, and the efforts to revive classical poetry have led to the emergence of several literary assemblies in different cities. Those literary assemblies were named after the place of meeting, the environment or the composition of their members. Literary assemblies active in Azerbaijan in the 19th century: Divan-i Hikmet in Ganja, Gulistan in Guba, Encümenü`ş-Şuara in Ordubad, Fevcü`l-Fuseha in Lenkeran, Beytu`s-Safa in Şirvan, Mecmau`ş-Şuara in Baku, Majlis-i Üns and Majlis-i Feramuşan in Shusha. Molla Mahmûd Zû`î, who is the subject of the study, is a member of the Bethel-Safa literary assembly operating in his hometown Şirvan. Beyt`s-Safa operated under the leadership of Sayyid Azim Şirvânî. Mullah Mahmud Zû`î is a friend of Sayyid Azim Şirvânî and they are mutually influenced by each other. In this study, Mullah Mahmûd Zû`î is introduced; previous researches about him are presented; the poet’s life, his literary personality, and his works are investigated; It is mentioned about the literary assembly of Beytü`s-Safa and the place of Zû`î in the assembly.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=36908 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1687-1706 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1048 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Eğitimci Olarak Ahmet Mithat Efendi’nin Eğitimle İlgili Görüşleri]]> <![CDATA[Ahmet Mithat Efendi's Opinions About Education As An Educator]]> <![CDATA[Kudret SAVAŞ]]> <![CDATA[Ahmet Mithat Efendi, eğitim, Hace-i Evvel, eğitimin rolü.]]> <![CDATA[Ahmet Mithat Efendi, education, Hace-i Evvel, roles of education]]> <![CDATA[Edebiyatımızın Hâce-i Evvel’i olarak bilinen Ahmet Mithat Efendi, edebi eserleri ve gazeteciliği toplumun eğitilmesi amacıyla kullanması bakımından döneminin diğer yazarlarına benzer ve bu gayeyi hayatının sonuna kadar ön planda tutar. Kişisel duyarlılıkların ortaya çıkmaya başladığı Servet-i Fünun döneminde ve sonraki zamanlarda bile Ahmet Mithat, emekli olmanın da kendisine sunduğu fırsatı değerlendirerek eğitimci kimliğini, yazarlıktan bilfiil muallimliğe geçişiyle pekiştirir ve bu kimliğe sadık kalır. Eğitimin bir millet için önemini kahramanları aracılığıyla değişik olay örgülerinin kendisine sunduğu imkânlardan faydalanarak dile getiren yazar için eğitim konusu, çözülmesi gereken ilk problem olma niteliği taşımaktadır. Yazar, eğitimi yalnızca modernleşme yarışında geri kalmama açısından ele almaz aynı zamanda millet bütünlüğünü siyasi ve fikri olarak muhafaza etmenin en önemli yolu olarak da görür. Özellikle Batı tesirindeki fikirlerin yayılmaya başladığı bir dönemde bu fikirleri tüm yönleriyle ele almanın, eleştirmenin ve gerekli kısımlarını benimsemenin ancak kavramlara hâkim genç bir kuşak yetiştirmekle mümkün olacağını düşünür. Batı’yla Osmanlı toplumu arasındaki değişik alanlardaki farkın kapatılmasının eğitim sayesinde mümkün olacağını düşünen yazarın aynı zamanda kendi kültür iklimimizde sabit kalabilmenin yolu olarak da eğitimi gerekli görmesi ilk bakışta bir çelişki gibi görünür. Ancak yazarın Batılılaşmayı değil, ilerleyerek Osmanlı kalmayı düşünce dünyasının temeli görmesi böyle bir çelişkinin ortaya çıkmasını engeller. Bu çalışmamızda yazarın değişik eserlerinden hareketle bir eğitimci sayılıp sayılamayacağını ve eğitim meselesine yaklaşımını ayrıntılı bir biçimde incelemeye çalışacağız. Çalışmamızda özellikle yazarın eserlerinden hareketle onun eğitimle ilgili görüşlerini ortaya koymaya çalışacağız. ]]> <![CDATA[Ahmet Mithat Efendi, who is known as Hâce-i Evvel in our literature, is similar to other writers of his time in terms of using literary works and journalism to educate society and keeps this goal in the foreground for the rest of his life. Especially during the period of Servet-i Fünun, where personal sensitivities begin to emerge, and even in later times, Ahmet Mithat maintains this characteristic. By evaluating the opportunity to retire, the instructor reinforces his identity with the transition from authorship to actively teacher and remains faithful to this identity. The subject of education for the author who expresses the importance of education for a nation especially through his heroes by making use of the opportunities offered by the various events, has the quality of being the first problem to be solved. The author sees education not only in terms of not staying back in the race for modernization, but also as the most important way of preserving national integrity as political and intellectual. Especially at a time when ideas in western influence are spreading, he thinks that it is only possible to deal with these ideas in all aspects, to criticize and adopt the necessary parts, and to raise a young generation who has mastered the concepts. It seems at first a contradiction that the author, who considers the closure of the difference between the West and Ottoman society in different areas, will be possible through education, but also as a way to remain constant in our own cultural climate. However, the author sees the basis of the world of his thought to remain Ottoman, not to Westerners, but to prevent such a contradiction from occurring. In this study, we will try to examine whether the author can be considered as an educator based on his various works and his approach to education. In our study, we will try to reveal the opinions about his education by taking of his works. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=36892 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[1521-1545 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1049 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[MÜBTEDÂ’NIN NEKRE OLARAK GELDİĞİ DURUMLAR VE KUR’ÂN’DAKİ UYGULAMALARI]]> <![CDATA[SITUATIONS THAT FIRST PART IN SENTENCE CAMES AS INDEFINITE AND ITS APPLICATIONS IN THE KORAN]]> <![CDATA[Hamit SALİHOĞLU]]> <![CDATA[Mübtedâ, Nekre, Kur’ân-ı Kerim, sebep, caiz.]]> <![CDATA[Subject, Indefinite, Syntax, Koran, reason.]]> <![CDATA[İsim cümlesinin iki temel unsuru bulunmaktadır. Bu unsurlardan biri mübtedâ diğeri ise haberdir. Dilciler tarafından birbirinden farklı şekillerde tanımlanmış olan mübtedâ, Sîbeveyhi tarafından “bir ifadenin üzerine bina edilmesi için kendisiyle başlatılan isim” olarak tarif edilmiştir. Mübtedâ cümlede müsnedün ileyh konumunda olan bir unsur olduğu için onun ma‘rife olması gerekir. Çünkü belli olmayan bir şey hakkında hüküm vermek muhataba herhangi bir fayda sağlamayacağı gibi bir şey de ifade etmez. Ancak bazı durumlarda mübtedâ nekre olarak da gelebilir. Nahiv kaynaklarında mütekaddimun ile müteahhirun olarak ifade edilen nahiv âlimlerinin bu konuya dair yaklaşımları birbirinden farklı olmuştur. Nitekim mütekaddimun olarak geçen âlimler, fayda vermesi durumunda mübtedâ’nın nekre olarak gelebileceğini zikretmiş fakat onun hangi durum ve sebeplerle fayda vereceği konusunda bazı örnekler dışında herhangi bir bilgi vermemişlerdir. Kaynaklarda müteahhirun olarak geçinen âlimler ise, mübtedâ’nın hangi sebeplerle nekre olarak gelebileceği hususuyla ilgili geniş bilgiler vermişlerdir. Fakat onlar da söz konusu sebeplerin sayısı hususunda kendi aralarında ihtilaf etmişlerdir. Nitekim onlardan bazıları, bu sebepleri umum ve husus ile ifade edilen iki ana sebebe hasrederken, onlardan çoğu ise söz konusu sebepleri belli sayılarla ifade etmiş ve onları teker teker ele alıp incelemişlerdir. Örneğin İbn Mâlik bu sebeplerin sayısını altı, İbn Hişâm on, Sabbân on beş, İbn ‘Akil yirmi dört, Ebû Hayyân yirmi yedi, Suyûtî otuz bir, İbnü’n-Nehhâs otuz iki, el-‘Unnabî ise, kırk iki olarak vermiştir. Kur’ân’nın muhtelif yerlerinde değişik sebeplerle mübtedâ’nın nekre olarak geçtiği görülmektedir. Ancak nahiv kaynaklarında yer alan söz konusu sebeplerden sadece belli bir kısmının Kur’ân’da geçtiği müşahede edilmektedir. ]]> <![CDATA[The noun clause has two main factors. One of them is subject and the other one is the predicate. The first part in sentence which has been defined in the different ways from each other by the linguists were described as “the noun which is started with itself in order that it is created on a statement” by Sîbeveyhi. As the first part is a factor in the position of a subject in a sentence, it should be definite. Because it does not provide any benefit and state anything for the acceptor to adjudicate on indefinite thing. However, the first part in sentence can come as indefinite in some cases. The scholars of syntax that they are mentioned as predecessor and successor in the syntax sources had the different approaches on this matter. So the scholars who were mentioned as predecessor mentioned that the first part in sentence can be as indefinite if it is beneficial but they did not give any information except some samples about what the situations and reasons it will provide benefit. The scholars who were mentioned as the successor in the sources provided full information about what the reasons first part in sentence can come as indefinite. However, they had conflict among themselves about the number of aforementioned reasons. Some of them devoted those reasons to two main reasons which are stated as general and matter while most of them stated the aforementionedreasons with the certain numbers and theyconsidered and reviewed them one-by-one. For example, İbn Mâlik gave the number of thosereasons as six,İbn Hişâm gave as ten, Sabbân gave as fifteen, İbn ‘Akil gave as twenty four, Ebû Hayyân gave as twenty seven, Suyûtî gave as thirty one, İbnü’n-Nehhâs gave as thirty two, and el-‘Unnabî gave as fourty two. It is seen that the first part in sentence is indefinite due to the various reasons in some parts of The Koran. However, it is observed that a certain part of aforementioned reasons in the syntax reasons is seen in The Koran. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=36851 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[2089-2108]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1050 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[NABİZADE NAZIM’IN HİKÂYELERİNDE AŞKIN HÂLLERİ]]> <![CDATA[DIFFERENT ASPECTS OF LOVE IN NABIZADE NAZIM’S STORIES]]> <![CDATA[Sibel BAYRAM]]> <![CDATA[Aşk, kristalleştirme, ölüm, melankoli, Nabizade Nazım, Ara Nesil.]]> <![CDATA[Love, crystallization, death, melancholy, Nabizade Nazım, Ara Nesil.]]> <![CDATA[Nabizade Ahmet Nazım Bey, Tanzimat Dönemi ile Servet-i Fünun Dönemi arasında yetişen Ara Nesil’in önemli yazar ve şairlerdendir. Ara Nesil, Tanzimat edebiyatının birinci döneminde başlayan ve sonrasında da devam eden Türk edebiyatındaki yeniliği benimserler. İlk defa Mehmet Kaplan’ın bahsettiği Ara Nesil sanatçıları, özellikle hikâye alanındaki katkılarıyla önemli bir yere sahiptirler. Hem romantik hem de realist unsurları kullanan Ara Nesil yazarları aşk konusunu yoğun bir şekilde işledikleri görülür. Zehra romanının yanında hikâyeler de yazan Nabizade Nazım’ın, özellikle fen alanındaki merakı onu realist, natüralist bir çizgiye taşır. 1863-1893 yılları arasında yaşayan Nabizade Nazım, kısa bir ömür sürdürmüş olmakla birlikte yenilikçi tavrı, çevirdiği fizik, kimya kitapları, makaleleri, Zola ile ilgili görüşleri, hikâyeleri ve romanlarıyla kendisinden çok söz ettirmiştir. Zehra adlı romanı natüralist, realist çizgiler taşırken, hikâyelerinde ise daha çok aşk işlenmiştir. Kötü bir çocukluk geçiren küçük yaşta anne ve babasını kaybeden yazarın hikâyelerinde de melankoli, acı, hüzün, mutsuzluk dikkati çeker. Bir İftirak, Bir Hatıra, Zavallı Kız, Sevda, Hala Güzel, Haspa adlı hikâyelerinde olayların merkezinde aşk vardır. Aşkın bireysel bir duygu olmasının yanında toplumsal, kültürel, felsefi, psikolojik boyutları da bulunur. Nabizade Nazım’ın romantik bir bakış açısıyla kaleme aldığı hikâyelerde aşkın çeşitleri, aşkı yaşayan kahramanların melankolik ruh hâlleri, aşk acıları, tesadüfler dikkati çeker. Bu çalışmamızda Nabizade Nazım’ın altı hikâyesi incelenerek, aşk kavramının işlenişi irdelenmiştir. ]]> <![CDATA[Nabizade Ahmet Nazım Bey is one of the most important writers and poets of the Ara Nesil who grew up between the Tanzimat Period and Servet-i Fünun Period. Ara Nesil adopts the innovation in Turkish literature which started in the first period of Tanzimat literature and continued after that. For the first time, Mehmet Kaplan's Ara Nesil artists have an important place especially with his contributions in the field of story. Ara Nesil writers, who use both romantic and realist elements, seem to be intensely involved in the subject of love. Nabizade Nazım, who also writes stories in addition to Zehra's novel, takes her to a realistic, naturalist line, especially in the field of science. Nabizade Nazım, who lived between the years 1863-1893, has a short life, but also has been very talked about with his innovative attitude, his physics, chemistry books and articles, his opinions, his stories and novels. While his novel Zehra's novel carries a naturalistic, realistic line, his stories mostly focus on love. Melancholy, pain, sadness, and unhappiness are general themes in the stories of the author who lost his mother and father at a young age. There is love in the center of events in his stories: Bir İftirak, Bir Hatıra, Zavallı Kız, Sevda, Hala Güzel. Love is not only an individual feeling but also has social, cultural, philosophical and psychological dimensions. In a story written by Nabizade Nazım from a romantic point of view, love varieties, elements of love, melancholic moods of love-living heroes, love sorrows, coincidences attract attention. In this study, the six stories of Nabizade Nazım were examined and the concept of love in these stories were examined. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=36843 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1053-1065]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1051 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[NAMIK KEMAL’İN NAZİRELERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA]]> <![CDATA[THE INVESTIGATION OF NAMIK KEMAL’S NAZİRES]]> <![CDATA[Ahmet USLU]]> <![CDATA[Namık Kemal, nazire, Tanzimat, Encümen-i Şuara.]]> <![CDATA[Namık Kemal, nazire, Tanzimat Reform Era, Encümen-i Şuara]]> <![CDATA[Tanzimat, Türk edebiyatında bir değişim ve dönüşümün yaşandığı dönüm noktalarından biridir. Bu değişimin öncülerinden olan Namık Kemal, arayışlar döneminin baş aktörlerindendir. Şiire nazirelerle başlayıp şairliğini nazirelere dayandırarak sürdürür ve ilkinden sonuncusuna kadar nazireciliği hiç terk etmez. Encümen-i Şuara topluluğunda yer alan şair gerek divan şairlerinin gerek encümen şairlerinin gerekse dönemin diğer şairlerinin şiirlerine nazireler yazar. Namık Kemal nazirelerinde kuru bir taklitten çok şairliğini güçlendiren ve geliştiren bir yol izler. Birçok araştırmacı onun divan şiirleri üzerinde durmaz. Ancak taklit ya da başarısızlıkla nitelendirilen bu şiirler, onun “vatan şairi” olmasında önemli bir rol üstlenir. Nazire yazdığı şairlerde yenilik, farklılık ve söyleyiş ustalığı özelliklerini gözeten Namık Kemal, arayışlar dönemi olarak isimlendirilen dönemin örnek şairlerinden biri olmayı başarır. Bu çalışmada Namık Kemal divan şairi olarak ele alınarak fikrî alt yapısının ve şairliğinin gelişmesinde kendisine kaynak teşkil eden unsurlar üzerinde durulacaktır. Öncelikle encümen şairleri arasındaki yeri ortaya konularak nazire yazdığı tüm şiirler tek tek ele alınacaktır. Nazire yazılan şiir ile Namık Kemal’in şiiri karşılaştırılacak, klasik nazire anlayışından farkı ve yenilikler açıklanmaya çalışılacaktır. Bu karşılaştırmanın divan şiirinin geldiği noktayı ve değişimin nasıl gerçekleştiğini göstermesi bakımından dönemin aydınlatılmasına ve daha iyi anlaşılmasına katkı sunacağı kanaatindeyiz. ]]> <![CDATA[Tanzimat Reform Era is among the milestones of changes and conversion. Namık Kemal who is one of the pioneers of this conversion era, is one of the leading models of this period of pursuits. He starts writing the poem through nazires, bases his poetry upon these nazires and also, he does never abandon the nazire writing. As a part of Encümen-i Şuara committee, Namık Kemal has written nazires for the poems of not only Ottoman poets and committee poets but also other poets of the period. In his nazires, Namık Kemal resorts to a method that develops his poesy, rather than apery. Many of the researchers do not dwell upon his Ottoman poetry. However, these poems that are described as apery and failure play an important role in him being a leader in national poetry. Namık Kemal, whose nazires have the features of novelty, dissimilarity and success in ways of expression, has been successful in becoming one of the prominent poets of the period called the period of pursuits. In the present study, Namık Kemal will be investigated with his Ottoman poetry and the sources that improves his literal background will be examined. First of all, the poems for which he has written the nazires will be analyzed by focusing on the place where he has been among the committee poets. Other poems and Namık Kemal’s poems will be compared in terms of the nazire writing, what is different in his nazires from usual ones and the changes will be explained. This comparison is expected to shed light on the future research with respect to the current situation of Ottoman poetry and the changes that has happened to those poems.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=36829 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[ 2137-2218 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1052 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ÜSTKURGUSAL DÜZLEMDE ANLATILAR SERİSİ: ÜÇ ANLATI]]> <![CDATA[SERIES OF NARRATIVES IN METAFİCTİONAL PLANE: THREE NARRATİVES]]> <![CDATA[Maksut YİĞİTBAŞ]]> <![CDATA[Hilmi Yavuz, Üç Anlatı, Üstkurmaca.]]> <![CDATA[Hilmi Yavuz, Three Narratives, Metafiction. ]]> <![CDATA[Bu çalışmada Hilmi Yavuz’un Üç Anlatı adlı eseri, postmodern bir anlatım aracı olan üstkurmaca tekniği bağlamında incelenmiş ve bu tekniğinin eserde nasıl uygulandığı izah edilmeye çalışılmıştır. İlk basımı 1995 yılında yapılan Üç Anlatı; Taormina (1990, s. 5-79), Fehmi K.’nın Acayip Serüvenleri (1991, s. 81-158) ve Kuyu (1994, s. 159-214) olmak üzere üç farklı anlatı bölümünden oluşur. Edebiyatın pek çok alanında nitelikli eserler ortaya koyan, tarihî mirastan ve gelenekten yararlanan Hilmi Yavuz, Üç Anlatı’da yazar, anlatıcı, eleştirmen ve okuyucu olmak üzere çeşitli şekillerde okuyucunun karşısına çıkar. Üç Anlatı farklı üstkurgusal düzlemlerin birbiri içine geçtiği, uzamlar arasında gelgitlerin yaşandığı, dil oyunlarının sıkça yapılarak anlatıcı karmaşasının yaşandığı ve okuyucunun, zihninde cevapsız pek çok soruyla bırakıldığı postmodern tarzda yazılmış gerçek bir üstkurmaca eserdir. Üç Anlatı aslında Hilmi Yavuz’un çocukluğuna ve bilinçdışına yapılan istem dışı bir yolculuğun akışıdır; bu nedenle eser, felsefî ve psikolojik veriler ışığında ilerleyen üstkurmaca teknikleriyle çözümlenmeye imkân tanır. Postmodern bir tarzda yazılan Üç Anlatı’nın en önemli özelliği olay örgüsü ve anlatıcı düzleminde kendini gösterir. Klasik ve modern anlatılarda güçlü olay örgüsü, belirli bir anlatıcının yerini postmodern eserlerde belirli olay örgüsünün ve anlatıcının olmadığı anlatılar alır. Böylece anlatı pek çok açıdan muğlak, okuyucunun anlaması için çözümlemesi gereken bir yazın dünyası hâline gelir.]]> <![CDATA[In this study, Hilmi Yavuz’s work Three Narratives was analyzed with metafiction technique, which is a postmodern expression tool and it was tried to explain how the metafiction technique was applied in the work. Three Narratives are published for the first time in 1995, consists of three different narrative sections as; Taormina (1990, pp. 5-79), Fehmi K.’s Curious Adventures (1991, pp. 81-158) and The Well (1994, pp. 159-214). Producing quality works in many areas of literature and using the historical heritage and tradition; Hilmi Yavuz meets with readers in many ways, such as a writer, narrator, critic and a reader in Three Narratives. The Three Narratives are a work where different metaphorical planes are intertwined, there are tides between spaces, and narrative complexity is experienced by performing language games frequently. It is also a true metafiction written in a postmodern style in which the reader is left with many unanswered questions in his mind. Three Narratives is actually an involuntary journey of the writer to his childhood and his unconscious; thus, the work facilitates an analysis with metafiction techniques proceeding in the light of philosophical and psychological data. The most important feature of Three Narratives which was written in a postmodern style is its plot and narrator. In classical and modern narratives, the narratives containing a strong plot and a certain narrator are replaced by narratives with no certain plot and narrator in postmodern works. Thus, the narrative becomes a literature world where many things remain ambiguous and which needs to be analyzed and comprehended by the reader. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=36827 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[1625-1668 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1053 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ESKİ BAŞKENTTE CİNAYET: AHMET ÜMİT’İN İSTANBUL HATIRASI’NDA TARİHSEL İSTANBUL]]> <![CDATA[CRIME IN THE OLD CAPITAL: HISTORIC ISTANBUL IN AHMET ÜMİT’S A MEMENTO FOR ISTANBUL]]> <![CDATA[Halim KARA]]> <![CDATA[çağdaş Türk romanı, Türk edebiyatında polisiye roman, polisiye romanda İstanbul, flâneur, dedektif figürü]]> <![CDATA[contemporary Turkish novel, Turkish detective novel, Istanbul in Turkish fiction, flâneur, detective figure]]> <![CDATA[Bu makale, Ahmet Ümit’in İstanbul Hatırası (2010) romanında cinayet ve şehir ilişkisi ekseninde, çeşitli mimari anıtların ve onların banisi tarihi kişiliklerin yazınsal temsilinden şehrin kültürel çeşitliliğini vurgulamak üzere nasıl yararlandığını inceliyor. Her ne kadar Ümit’in eseri özünde dedektiflerin seri katillerin peşinde şehrin caddelerini arşınladığı modern bir polisiye roman olsa da anlatıda hem İstanbul’un Byzantion, Roma, Bizans ve Osmanlı dönemlerine ait uzak geçmişinin hem de roman başkişisinin çocukluğunun kültürel çeşitlilik sergileyen semtine ait anılarının tasviri önemli bir yer tutar. Çalışma, flâneur figürü ile modern dedektif arasındaki münasebet üzerine tartışmalar çerçevesinde, kentin sokaklarını arşınlayan ana kahramanın sürekli modern şehrin kentsel manzarasını oluşturan mimari anıtlarını gözlemlediği bir anlatı yaratarak romancının İstanbul’un geçmişine ilişkin karmaşık katman ve dokuları açığa çıkardığını ileri sürüyor. Bu doğrultuda roman, İstanbul’u farklı dönemlerden farklı kültürlere ait katmanlarla harmanlandığı, kolektif anlatılarla bireysel anıların kesiştiği anlatılar ve farklı tarihî dönemlere ait mimari yapılarla çağdaş kent peyzajının yan yana yer aldığı bir palimpseste dönüştürür. Romanda baş komiser Nevzat, çağdaş okur için şehri mütemadiyen gözlemleyen, şehrin mimari yapılarının öykülerini yeniden keşfeden ve anlatan bir hikâye anlatıcısı ve geçmişle şimdi arasında bir arabulucu işlevi görüyor. Böylelikle, İstanbul’un karmaşık ve çok çeşitli geçmişine ilişkin kavrayışımıza derin bir vuzuh sağlayan roman, İstanbul’un manzarasının asırlar boyunca sürekli nasıl yenilendiği, yıkıldığı ve yeniden biçimlendirildiğini betimlerken kentin geçmişiyle ilişkimizi yeniden değerlendirmemizi olanaklı kılıyor. ]]> <![CDATA[This article discusses the complex and ambiguous images of Istanbul in a work of contemporary Turkish fiction: Ahmet Ümit’s İstanbul Hatırası [A Memento for Istanbul] (2010). It aims to show how the author utilizes the literary representation of various architectural monuments and the historical figures who erected them in order to emphasize the city’s ethnic, cultural, architectural and linguistic complexity. Within the framework of discussions on the relationship between the flâneur figure and the modern detective, the study argues that although the novel is fundamentally a contemporary murder mystery, in which the detectives stroll through the streets of an urban city to find a serial killer, the portrayals of both Istanbul’s distant history during the Byzantium, Roman, Byzantine and Ottoman periods and the protagonist’s memories of the culturally diverse neighborhood of his childhood occupy a substantial place. Accordingly, Ümit, a leading contemporary Turkish detective novelist, effectively uses the intermingling of a contemporary detective mystery with stories of the architectural history of Istanbul over centuries and the depiction of the old city during the protagonist’s childhood to challenge the dominant representation of Istanbul in Turkish fiction. By doing this, A Memento for Istanbul provides profound insights into our understanding of Istanbul’s complex and multiple past through the author’s skillful blending of depictions of the contemporary urban city with those of the ancient capital. The novel thus informs the reader not only about the complexity, diversity and heterogeneity of historic Istanbul, but also appeals to the reader to preserve its cosmopolitan heritage.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=30243 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1235-1251]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1054 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Eski Uygurca Uṣṇīṣa Vijayā Dhāraṇī Sūtra’da Geçen +lar(I)+lıġ Topluluk Yapısı Üzerine]]> <![CDATA[On the Collective Structure of Old Uyghur Uṣṇīṣa Vijayā Dhāraṇī Sūtra]]> <![CDATA[Hasan İSİ]]> <![CDATA[Eski Türk Dili, Eski Uygur Türkçesi, Tantrik Budizm, Uṣṇīṣa Vijayā Dhāraṇī Sūtra, Dhāraṇī Edebiyatı, Çokluk, +lArIlIġ.]]> <![CDATA[Old Turkish Language, Old Uyghur Turkic, Tantric Buddhism, Uṣṇīṣa Vijayā Dhāraṇī Sūtra, Dhāraṇī Literature, Plural, +lArIlIġ.]]> <![CDATA[Türk dilinin yabancı kültür çevreleriyle dilsel temasa geçtiği dönem olan Eski Uygur Türkçesi, özellikle Budizm temelinde gelişen zengin malzemelere dayalı edebî geleneğe sahip bir dönemdir. Budizmin Mahāyāna mezhebi temelinde gelişen ve Budizmin asırlar boyu süren sıkıcılığına karşı tepki niteliği taşıyan Tantrik Budizmi benimseyen Uygurlar, Yüan hanedanlığı döneminde Tantrik Türk Budizmine dayalı dhāraṇī edebiyatını oluşturarak Türk diline zengin malzemeler sunmuştur. Uygurların benimsedikleri bu Tantrik anlayış, tören, sembol, dua ve büyülere önem veren dinî düşünce sistemini yansıtmaktadır. Uygurlar tarafından 8. yüzyıldan 14. yüzyıla kadar benimsenen farklı dinler üzerine yorumlar dışında Tibet Budizminin 13. ve 14. yüzyıllarda Turfan bölgesinde İslamî döneme rağmen güçlü bir etkide olduğu görülmektedir. Uygurlarda da görülen ve etkileri yoğun olan Tantrik Budizm, Budalığa hızlıca ulaşmak için sayısız özel teknik ve Budist uygulamaların son noktasını oluşturduğu için genellikle “Metot aracı” olarak adlandırılır. Özellikle mantraların, görsellerin ve Tanrıların kullanımı yoluyla, bazı uyanmalar gerçekleşmektedir. Bunlar, derin dinî tecrübe ile Budalığa uzun Bodisattva yolundan daha kısa ve hızlı şekilde ulaşma amacından ileri gelmektedir. Bu edebiyata ait eserlerden Uṣṇīṣa Vijayā Dhāraṇī Sūtra, dil içi ve dil dışı özelliklerden hareketle, 13. ya da 14. yüzyıla dayandırılan Tantrik bir metin olarak “Tüm Kötülüklerden Arınma” amacını taşıyan büyü metni olarak bilinmektedir. Bu çalışmada, genellikle Buda topluluğu ile ilişkili yüksek zümre anlamında terimler üreten+lArIlIġ yapısına değinilerek bu topluluk yapısının oluşma biçimlerine, yaşanan kalıplama olayı ile bu biçimbirime yüklenen dinî fonksiyona değinilmek hedeflenmiştir.]]> <![CDATA[Old Uyghur Turkic, which was the period when Turkic language came into linguistic contact with foreign cultural circles, is a period with a literary tradition based on rich materials developed especially on the basis of Buddhism. Uyghurs adopting Tantric Buddhism, which developed on the basis of the Mahāyāna Buddhism and which reacted against the boringness of Buddhism for centuries, presented rich materials to the Turkic language by creating dhāraṇī literature based on Tantric Turkish Buddhism during the Yuan dynasty. Except for the comments on the different religions adopted by the Uyghurs from the 8th to the 14th century, Tibetan Buddhism seems to have had a strong influence in the Turfan region in the 13th and 14th centuries despite the Islamic period. Tantric Buddhism, which is also seen in Uyghurs and has intense effects, is often called the “Method tool” because it is the end point of numerous special techniques and Buddhist practices to quickly reach Buddhahood. Some awakenings take place, especially through the use of mantras, images and Gods. These come from the aim of reaching Buddhahood shorter and faster than the long Bodisattva road with deep religious experience.This Tantric understanding adopted by the Uyghurs reflects the religious thought system that attaches importance to ceremonies, symbols, prayer and magic. Among the works of this literature, Uṣṇīṣa Vijayā Dhāraṇī Sūtra is known as “Purification of All Evil” olarak as a Tantric text based on the 13th or 14th century, based on the language and non-linguistic features. In this study, it is aimed to mention the formation of this collective structure and the religious function attributed to this morphology by the formation of this community structure, which generally produces terms in the meaning of high group related to the Buddha community.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=30241 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[ 223-232 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1055 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Muhyî’nin Elifnâme Tarzıyla Yazdığı ‘Arz-ı Hâli]]> <![CDATA[The Muhyi’s Arz-i Hal Which was Written by Elifname Style]]> <![CDATA[Özkan UZ]]> <![CDATA[Enes YILDIZ]]> <![CDATA[Divan Edebiyatı, Elifnâme, ‘Arz-ı hâl, Muhyî]]> <![CDATA[Divan literature, elifname, Muhyi, Arz-ı hal]]> <![CDATA[Divan şairleri harfleri muamma, lugaz, mühmel, hayfâ, leb değmez gibi harf ve yazıya bağlı birçok edebî sanatta ve çeşitli teşbih, mecaz ve hayallerde malzeme olarak kullanmışlardır. Şairlerin harfler üzerinden hünerlerini gösterdikleri bir tarz da elifnâmelerdir. Türk edebiyatında ilk dönemlerden XIX. yüzyıla kadar her yüzyılda birçok elifnâme yazılmıştır. Elifnâmeler üzerine, elif harfinden ye harfine düz, ye harfinden elif harfine ters sıralanmasına ve harflerin beyit, bend ve dörtlüklerin neresinde olduğuna yani şekil özelliklerine ve amacına göre çeşitli tasnifler yapılmıştır. Farklı şekil özelliklerine sahip ve gazel, kaside, küçük mesnevi, murabba, müseddes gibi farklı nazım şekillerinde yazılabilen elifnâmeler ağırlıklı olarak dinî muhtevalıdır. Bu makale Muhyî’nin elifnâme tarzıyla yazdığı ‘arz-ı hâli üzerinedir. Muhyî, bu arz-ı hâlini yazarken sıradışı bir yönteme başvurur. Şair, içinde bulunduğu sıkıntılı durumdan kurtulmak için, dönemin müftüsünden fetva ister. Bundan dolayı, şiirin başında müftüyü över ve sonrasında yaşadığı aşk acısı için müftünün aşka dair bir fetva vermesini ister. Çalışmamızın giriş kısmında elifnâmeler ve elifnâme tasnifleri hakkında genel bilgi verilecek ve ardından söz konusu şairin 29 beyitlik arz-ı hal tarzındaki kasidesi şekil ve muhteva yönünden incelenecektir. Yazının sonunda ise daha önce yayımlanmamış elifnâmenin ilmî transkripsiyonlu metni verilecektir. Böylece elifnâme tarzıyla yazılmış bir ‘arz-ı hâl litaratüre kazandırılacak ve elifnâmeler konusunda yapılacak çalışmalara katkı sağlayacağını ummaktayız. ]]> <![CDATA[Divan poet used the letters in many literary arts such as muamma, lugaz, mühmel, hayfa, leb degmez not worthy and in many literary arts and in various miscellaneous, metaphors and dreams. A style in which poets demonstrate their skills through letters are elifnames. In Turkish literature, many elifnames were written in every century from the first period to the 19th century. Various classifications were made on the elifnâmes according to the order from the letter elif to the letter ye and where the letters are in the couplets, bend and quatrains, ie according to their shape characteristics and purpose. The elifnames, which have different shape features and can be written in different verse forms such as ghazal, kaside, small mesnevi, murabba, müseddes, are predominantly religious. This article focuses on the Muhyi’s arz-ı hal written by elifname style. Muhyi used an unusual method while writing this arz-ı hal. The poet asks fatwa from müfti to let up. Therfore ,he praise the mufti and he wants the mufti to give a fatwa about love for the pain of love. At the entrance of our study, general information about elifnames and elifname classifications will be given and the elifname is examined in terms of style and content. At the end of the article, the transcribed text of the elifname will be given. Thus, the arz-ı hal which is written by elifname style will be introduced to the literature and contribute to the studies on elifnames will be provided.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=30227 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[1587-1601 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1056 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[YABANCI DİL OLARAK TÜRKÇE DERS KİTAPLARINDA SOMUT OLMAYAN KÜLTÜREL MİRAS UNSURLARININ İNCELENMESİ]]> <![CDATA[INVESTIGATION OF INTANGIBLE CULTURAL HERITAGE ELEMENTS IN TURKISH COURSEBOOKS AS A FOREIGN LANGUAGE]]> <![CDATA[Gürkan MORALI]]> <![CDATA[Galip ÖNER]]> <![CDATA[Somut olmayan kültürel miras, Kültürel miras, Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi, Ders kitabı, Doküman incelemesi.]]> <![CDATA[Intangible cultural heritage, Cultural heritage, Teaching Turkish as a foreign language, Course book, Document analysis.]]> <![CDATA[Türkçenin tarihi geçmişi incelendiğinde sözlü dil tarihinin milattan önceki dönemlere, yazılı dil tarihinin ise 7. yüzyıla (Çoyr/Çoyren Yazıtı) kadar dayandığı bilinmektedir. Böylesine geniş bir tarihsel süreç Türkçenin kültür bakımından da zenginleşmesine olanak sağlamıştır. Bu durum başta ana dili öğretimi olmak üzere yabancı dil olarak Türkçe öğretimini de etkilemektedir. Çünkü dilin önemli işlevlerinden biri olan kültür aktarımı, dil öğretimi sürecinde de etkili olmaktadır. Bir toplumun karakteristik kültürel değerlerinin ve özelliklerinin yeni nesillere çeşitli yollarla aktarılması olarak tanımlanan kültür aktarımının bir boyutunu da Somut Olmayan Kültürel Miras (SOKÜM) unsurları oluşturmaktadır. Bu çalışmanın amacı, yabancı dil olarak Türkçe ders kitaplarında yer alan somut olmayan kültürel miras unsurlarını incelemektir. Çalışmada nitel araştırma yöntemi çerçevesinde doküman incelemesine başvurulmuştur. Çalışma dokümanlarını Gazi Üniversitesi TÖMER tarafından yayımlanan yabancılar için Türkçe ders kitapları oluşturmaktadır. Dokümanlar tümdengelimsel analiz tekniği ile çözümlenmiştir. İncelenen ders kitaplarının tümünde SOKÜM ögelerine yer verildiği ancak okuma metni sayısı göz önünde bulundurulduğunda tüm kitaplarda SOKÜM unsurlarının oranının ortalama % 20 olduğu tespit edilmiştir. Ders kitaplarının düzeyleri ele alındığında ise temel düzeyde (A1-A2) 9, orta düzeyde (B1-B2) 10, ileri düzeyde (C1) ise 7 SOKÜM ögesi tespit edilmiştir. Yabancı dil olarak Türkçe ders kitaplarında 38 SOKÜM alt ögesinden yalnızca 13’üne yer verildiği belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre yabancılar için Türkçe ders kitaplarında yer alan okuma metinlerinde SOKÜM ögelerine daha fazla yer verilmesi önerilmektedir.]]> <![CDATA[When the historical background of Turkish is examined, it is known that the history of oral language dates back to the periods before Christ, and the written language history dates back to the 7th century (Çoyr/ Çoyren Inscription). Such a large historical process has allowed Turkish to enrich in terms of culture. This situation affects Turkish teaching as a foreign language, especially in the mother tongue. Because culture transfer, which is one of the important functions of language, is also effective in the language teaching process. One dimension of cultural transmission, is the Intangible Cultural Heritage (ICH) elements. The aim of this study is to examine the intangible cultural heritage elements in Turkish coursebooks as a foreign language. In this study, document analysis was applied within the framework of qualitative research method. The study documents are prepared by Gazi University Turkish Language Learning, Research and Application Center. A1, A2, B1, B2 and C1 are the coursebooks for foreigners. The documents were analyzed by descriptive analysis technique. In all of the coursebooks examined, it was determined that ICH elements were included, but considering the number of reading texts, the ratio of ICH elements in all books was 20%. When the levels of the coursebooks are taken into consideration, 9 items are determined at the basic level (A1-A2), 10 levels at the intermediate level (B1-B2) and 7 at the advanced level (C1). From this point of view, it can be said that there is no obvious differentiation according to the levels of coursebooks in the number of ICH items. Only 13 of the 38 ICH sub- items were included in the Turkish coursebooks as a foreign language. According to the results, it is suggested that ICH elements should be included more in reading texts in Turkish coursebooks for foreigners.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=30167 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1343-1357]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1057 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TRAVMANIN NESİLLER ARASI AKTARIMI: PATRİCK MODİANO VE POST-BELLEK]]> <![CDATA[INTERGENERATIONAL TRANSMISSION OF TRAUMA: PATRICK MODIANO AND POST-MEMORY]]> <![CDATA[Pınar SEZGİNTÜRK]]> <![CDATA[Patrick Modiano, post-bellek, Shoah, travma, diaspora, unutuş, kimlik]]> <![CDATA[Patrick Modiano, post-memory, Shoah, trauma, diaspora, omission, identity]]> <![CDATA[II. Dünya Savaşı’nda hayatta kalanların anlatılarıyla büyümüş sanatçıların deneyimlerini betimlemek için Marianne Hirsch tarafından ilk kez kullanılan bir kavram olan post-belleğin, II. Dünya Savaşı Fransa İşgali dönemindeki en ulaşılmaz ve örtülü insan kaderlerini bellek sanatıyla yansıttığı için 2014 yılında Nobel ödülü kazanan çağdaş Fransız yazar Patrick Modiano’nun yapıtlarındaki yansıması çalışmamızın konusunu oluşturmaktadır. Birebir yaşamadıkları halde ebeveynler ya da önceki nesiller tarafından aktarılan travmatik deneyimlerle şekillenen post-bellek, daha çok Shoah (Yahudi soykırımı) gibi büyük travma yaşamış nesillerin sonraki kuşaklara aktardığı bellektir. Sürgün mağdurların çocukları, sürgün travmasına ve evlerin yıkılmasına doğrudan doğruya kendileri tanık olmamalarına rağmen, daima diasporada, her zaman toplum dışı bırakılmış ya da sürgün edilmiş olarak kalırlar. Karanlık yıllara sürekli gönderme yapan Modiano, saplantılı bir biçimde geçmişine bağlıdır. Post-bellek aracılığıyla tarihin bireysel kaderler üzerindeki etkisini göstermeye çalışır. Travmatik deneyimler, olayların etkisinde kalan asıl mağdurlarla sınırlı kalmayıp nesilden nesle aktarılarak travma sonrası kuşakları da etkisi altına alıp onların kimliklerini oluşturur. II. Dünya savaşını doğrudan tecrübe etmemesine rağmen ailesinin maruz kaldığı baskı ve zulmün yükünü omuzlarında taşıyan yazar, köklerinin bağlı olduğu gizemli ve trajik geçmişinin peşini bırakmaz. Bu çalışmada, tam bilmediği ya da sadece bölük pörçük parçalar halinde bildiği gerçekler üzerinde düşünmeyi kabul etmiş yazarın post-bellek aracılığıyla kendi geçmişini yeniden nasıl inşa ettiği ve geçmişi bugüne taşıyan yazarın bu uğraşının amacı anılarını korumak mı yoksa zedelenmiş kimliğini tamir etmek mi olduğu örneklerle gösterilmeye çalışılacaktır. ]]> <![CDATA[A notion used for the first time by Marianne Hirsch to describe artists’ experience who grew up with stories from the World War II survivors, reflection of post-memory in modern French writer Patrick Modiano’s works, who won a Nobel prize in 2014 for reflecting the most inaccessible and implicit human destinies of the World War II French occupation with the memory art, is the subject of our study. Post-memory, shaped by traumatic experiences that are transferred by parents or previous generations even though they did not experience it themselves, is usually the memory that is transmitted to the following generations by generations that went through immense trauma such as the Shoah (the Jewish genocide). The exile victims’ children, even though they never witnessed the exile trauma and the houses being demolished, remain constantly in diaspora, always excluded from the society or exiled. Modiano, who often alludes to the dark years, is obsessively bonded to his past and tries to show history’s effect on individual destinies using post-memory. Traumatic experiences do not only affect the actual victims who’ve been affected by the events, but also the post-trauma generation with intergenerational transmission and form their identities. The author, who carries the weight of the oppression and torture his family suffered on his shoulders even though he didn’t experience the World War II directly, doesn’t let go of the mysterious and tragic past his roots are connected to. In this study, it is aimed to present through examples how the author, who has accepted to think about facts he doesn’t fully know or only knows in pieces, rebuilds his own past with post-memory and whether the author, who brings the past to the present day, aims to protect his memories or repair his damaged identity. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=29334 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[1547-1559]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1058 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[KAZAN-TATAR TÜRKÇESİNDE ÖRTMECE SÖZLER VE KULLANIM ALANLARI]]> <![CDATA[EUPHEMISMS AND THEIR AREAS OF USAGE IN THE KAZAN-TATAR LANGUAGE]]> <![CDATA[Özge SÖNMEZLER DURAN]]> <![CDATA[Kazan-Tatar Türkçesi, Tabu, Örtmece.]]> <![CDATA[Kazan-Tatar Language, Taboo, Euphemism.]]> <![CDATA[Örtmeceler bir dilin söz varlığını zenginleştiren, milletin kültürünü, yaşayışını, inançlarını yansıtan, korku, saygı, utanç, tiksinme gibi psikolojik etmenlerden kaynaklı kullanımları gösteren ifadelerdir. En genel tanımıyla ‘yasaklama’ olarak nitelendirilen tabulardan doğan örtmeceler, söylenmek istenmeyen, söylemekten çekinilen veya korkulan ya da söylenmesi hoş karşılanmayan şeylerin daha kibar, iyileştirilmiş, üstü kapalı bir şekilde dile getirilme biçimleridir. Her dilde ve toplumda var olmaya devam eden bu kelimeler Kazan-Tatar Türkçesinde de varlığını da sürdürerek toplumun kültürünü ve çeşitli meselelere bakış açısını yansıtmaktadır. Kazan-Tatar Türkçesinde bu kelimelerin bir kısmının geleneklere ve inançlara, gebelik ile ilgili inanışlara, hastalıktan, ölümden, tehlikeli olduğu düşünülen hayvanlardan, doğaüstü güçlerden korkma, saygı vb. hislere dayandığı, önemli bir kısmının ise utanç duygusu, terbiyeli olma ve nezaket kaygısı ile ortaya çıktığı görülür. Bu çalışmada Kazan-Tatar Türkçesi söz varlığında bulunan örtmece kelimeler ‘İsimler’, ‘Fiiller’ ve ‘Kalıplaşmış İfadeler’ şeklinde gruplandırılarak değerlendirilecektir. Çalışmaya konu olan kelimeler Kazan-Tatar Türkçesi söz varlığı üzerine hazırlanmış bazı izahlı sözlüklerde ‘örtmece (ěvfěmizm) söz’ olarak kaydedilmiş kelimelerdir. Kazan-Tatar Türkçesinde örtmecelerin hangi amaçlarla ve nerelerde kullanıldığı, değişen yaşam biçimi ve inançlar ile birlikte örtmece sözlerin kullanım alanlarının ne yönde değiştiği izlenmeye çalışılacaktır. Bununla birlikte bu ifadeleri ortaya çıkaran, unutulmaya yüz tutmuş geleneklere, kültürel unsurlara da mümkün olduğu kadarıyla değinilmeye çalışılacaktır. ]]> <![CDATA[Euphemisms are expressions that enrich the vocabulary of a language, reflect the culture, lifestyle and beliefs of a nation, and define the ways psychological reactions, such as fear, respect, shame and disgust are expressed. In the general sense, taboo that is a ‘prohibition’ is at the root of a euphemism, which is a more polite, sugarcoated and implicit way of expressing what people would not want to or shy away or fear to say directly. Such expressions can be found in every language, among which the Kazan-Tatar language is a vivid example with its euphemisms reflecting the society’s culture and perspective on various issues. In Kazan-Tatar, it is observed that some of these words are related to traditions and beliefs about pregnancy, disease, death, animals thought to be dangerous, and awe for the supernatural, while others are a reflection of bashfulness, a concern for courtesy or good manners. In this study, the euphemisms used in the Kazan-Tatar vocabulary are evaluated under the categories of ‘Nouns’, ‘Verbs,’ and ‘Idioms.’ The words used in the study are recorded as the ‘euphemisms’ (ěvfěmizm) in Kazan-Tatar in several dictionaries containing explanations on the vocabulary of this language. The study attempts to analyze and document euphemisms used in the Kazan-Tatar, the purposes they serve and the areas they are used and the course of change they follow as lifestyles and beliefs change. Furthermore, it will attempt to address, as far as possible, the traditions and cultural elements that gave rise to these euphemisms. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=29271 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[2109-2121 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1059 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[RETORİKSEL ANALİZ ÇERÇEVESİNDE SPOR KULÜBÜ BAŞKAN ADAYLARININ KONUŞMALARININ İNCELENMESİ]]> <![CDATA[AN INVESTIGATION OF THE SPEECHES OF THE PRESIDENTIAL CANDIDATES OF SPORT CLUBS IN THE FRAME OF RHETORIC ANALYSIS]]> <![CDATA[Başak GEZMEN]]> <![CDATA[İhsan EKEN]]> <![CDATA[Retorik, Fenerbahçe, Seçim Kongresi konuşmaları, İkna ]]> <![CDATA[Rhetoric, Fenerbahce, Electoral Congress Speeches, Persuasion ]]> <![CDATA[İkna kavramı, geçmişten günümüze sosyal bilim çalışmalarında üzerinde sıkça durulan bir konudur. Günümüzde birçok önemli konuşmacı, siyasi lider, akademisyen için güzel, etkili ve çarpıcı konuşma yapmak önem teşkil etmektedir. Bu noktada, retorik kavramı ve ikna edici iletişim çalışmaları giderek önemini ve etkinliğini arttırmaktadır. Retorik, ikna edici her iletişim türü için geçerli olan, bireylerin düşünce, duygu ve davranışlarını etkilemek için kullanılan hitabet sanatıdır. Bir etkileme aracı olarak işlevini sürdüren retorik, güzel ve etkili biçimde söz söyleme üzerinde durmaktadır. Aristoteles’in Retorik adlı eseri çok eski yüzyıllardan beri etkisini hiç yitirmeden birçok araştırmacı tarafından üzerine çalışan bir eserdir. Aristoteles Retorik’te ikna için önemli bir araç olarak görülen retorik kavramını Ethos, Pathos ve Logos olarak sınıflandırmıştır ve diyalog ve etik kurallara eş değer olarak değerlendirmektedir. Bu çalışmada, Türkiye’nin en önemli sivil toplum örgütlerinden birisi olarak görülen Fenerbahçe Spor Kulübü’nün, “2-3 Haziran 2018 Seçimli Olağan Genel Kurul Toplantısı”nda yer alan iki adayın konuşması Retoriksel açıdan analiz edilecektir. Aziz Yıldırım, Fenerbahçe Spor Kulübü’nde ilk kez 15 Şubat 1998'de başkan seçilmiş ve bu seçime kadar girdiği 12 kongreyi kazanmıştır. Aziz Yıldırım, 20 yıllık bu süreçte Fenerbahçe Spor kulübünü yöneten ve Türk spor hayatına yön veren isimlerden biridir. Araştırmada önem teşkil eden konulardan birisi Fenerbahçe Spor Kulübü’nün, “2-3 Haziran 2018 Seçimli Olağan Genel Kurul Toplantısı’na kadar Türkiye’deki seçimli genel kurulların 5-10 bin kişilik delegelerin katılımıyla gerçekleşmiş olmasıdır. Bu seçimli genel kurulda rekor seviyede delege oy kullanmıştır. Kongre sonunda 20 yılı aşkın bir süreçte Fenerbahçe Spor Kulübünü başkanlığını yapan Aziz Yıldırım’ın, seçimli olağan genel kurulda başkanlığı sona ermiş ve yeni Başkan Ali Yıldırım Koç olmuştur. Kongrenin ana konuşmacıları başkan Aziz Yıldırım ve başkan adayı Ali Yıldırım Koç’un değişim ekseninde gerçekleştirecekleri, öngörülerine dayanan konuşmaları retoriksel çerçevede ilgili başlıklar üzerinde değerlendirmeye alınmıştır. Çalışmada iki başkan adayının seçim öncesi konuşma metinleri incelemeye alınmıştır. Amaç retoriksel analiz ekseninde en sık kullanılan retorik unsurlarını, metinler üzerinden ortaya çıkarmaktır. Konuşmalar inandırıcılık, mantıksal olarak ispatlama ve dinleyicilerin duygularına hitap etme noktasında örneklerle değerlendirilmiştir. Aziz Yıldırım konuşmasında genel olarak 3 Temmuz’da yaşanan şike olayları sürecine değinmiştir. Ali Yıldırım Koç, konuşmasında temel olarak geçmiş yönetimin hatalarından bahsetmekte ve kendisinin seçilmesi durumunda yeni yönetimin ortaya koyacağı değişim ve dönüşümlerden bahsetmiştir. ]]> <![CDATA[Persuasion is a subject that has frequently been emphasized in social science studies from past to present. Today, it is crucial to deliver a beautiful, effective, and memorable speech for many distinguished speakers, political leaders, and academics. At this point, communication studies focusing on persuasion emphasize the concept of rhetoric more. Rhetoric is an art that is necessary for every persuasive communication and is used to influence the thoughts, feelings, and behaviors of individuals. Rhetoric, which functions as a tool of influence, focuses on speaking beautifully and effectively. In ‘Rhetoric,' Aristotle defines the concept of rhetoric, which is seen as an essential tool for persuasion, as Ethos, Pathos, and Logos and evaluates the concept of rhetoric as equivalent to dialogue and ethical rules. In the present study, the speeches of two presidential candidates speaking at the Ordinary General Assembly Meeting of Fenerbahce Sports Club, which is considered to be one of the most important non-governmental organizations in Turkey, will be analyzed. Aziz Yildirim, who was elected as the president to Fenerbahce Sports Club, for the first time on 15 February 1998, won the next 12 presidential elections. In this process, he has been one of the names who ran Fenerbahce Sports Club and directed Turkish sports life. One of the issues to be underlined in the research is that the presidential elections of no sports club held until today have had as many members as the elections held at Fenerbahce Sports Club. As a result of the Congress, Aziz Yildirim, who had been the president of Fenerbahce Sports Club for over 20 years, lost to Ali Yildirim Koc, who was elected the new president. The speeches of President Aziz Yildirim and presidential candidate Ali Yildirim Koc, the main speakers of the Congress, will be evaluated in the rhetorical framework. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=29168 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1205-1223]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1060 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[XVII.-XIX. YÜZYIL DOĞU TÜRK YAZI DİLİ İMLA GELENEĞİNDE MAHALLİLEŞME]]> <![CDATA[LOCALIZATION OF ORTHOGRAPHY TRADITION IN 17TH-19TH CENTURY EASTERN LITERARY TURKIC]]> <![CDATA[Serap ALPER]]> <![CDATA[Doğu Türkçesi, klasik sonrası dönem, imla, mahallileşme ]]> <![CDATA[Eastern Turkic, post-classical period, orthography, localization. ]]> <![CDATA[Doğu Türk yazı dili, Moğol fütuhatından sonra Cengiz Han’ın çocukları tarafından kurulan Çağatay, İlhanlı ve Altınordu imparatorluklarının merkezinde XII-XIV. yüzyıllarda Eski Uygurca temelinde gelişerek XV. yüzyılda Emir Timur devrinde klasik bir mahiyet kazanmıştır. Klasik sonrası tabir edilen ve 1600-1921 yıllarını kapsayan devresinde de farklı siyasi dalgalanmalar ve değişikliklere paralel olarak geniş bir sahada farklı kültür merkezlerinde işlenmeye devam etmiştir. XIX. yüzyıl ortalarına kadar tüm Orta Asya’da edebi dil ve kültür dili olarak kullanılarak XX. yüzyıldan itibaren çağdaş Türk lehçelerinin ortaya çıkması şeklinde bir gelişim göstermiştir. Doğu Türk yazı dilinde XV. yüzyıla kadar özellikle Oğuz-Kıpçak unsurlarının karışmasıyla birtakım ayrılıklar görülse de, esas değişim klasik yapı kurulduktan sonra XVI.-XVII. yüzyıldan itibaren yerel unsurların yazı diline daha yoğun sirayetiyle başlamıştır. XVII. yüzyıldan itibaren verilen eserlerde klasik yazı dili özellikleri ve yerel unsurların bir arada kullanıldığı görülmektedir. Bu dönem metinleri henüz layıkıyla işlenmemiş olup diyalekt atlasları tam tespit edilmemiştir. Doğu Türkistan’da yaşayan Uygurlar da XV. yüzyıldan XX. yüzyıla kadar Doğu Türk yazı diliyle sayısız eser kaleme almışlardır. XIX.-XX. yüzyıllarda misyonerler, gezginler ya da araştırıcılar tarafından çeşitli şekillerde farklı ülkelere götürülen bu eserler bugün İsveç, Rusya, İngiltere, Almanya ve başka ülkelerde çeşitli kütüphanelerin koleksiyonlarında bulunmaktadır. Son zamanlarda eserler üzerine Türkiye, İsveç, Çin, Özbekistan ve başka yerlerde çalışmalar yapılmaktadır. Makalemizin amacı, Uygurlara ait bu geniş külliyattan üzerinde çalıştığımız risale, tezkire ve edebi metin örneklerinden hareketle Doğu Türkçesinin klasik sonrası döneminde imlada görülen mahallileşme ölçütlerini tespit etmek, farklılıkları dikkatlere sunmak ve sonraki çalışmalara zemin hazırlamaktır. ]]> <![CDATA[Eastern Literary Turkic was established after the invasion of the Mongols, in the centre of Chaghatai, Ilkhanid and Golden Horde empires which were founded by the children of Cenghis Khan in the 12th-14th century and gained a classical character in the time of Amir Timur in the 15th century. In the post-classical period in-between 1600-1921, it continued to be processed in different cultural centres of widespread geography in variable political fluctuations. It was used as literary and culture language in Central Asia till the middle of the 19th century, and has evolved into the emergence of contemporary Turkic dialects beginning from the 20th century. Although some distinctions in the eastern Turkish literary language can be observed with the influence of Oghuz-Kipchak elements up to the 15th century, the major transformations begins after the establishment of the classical structure by the increasing spread of the local elements over the literary language of the 17th century. The both usage of the classical literary language features and the local elements are observable in the writings after this century. The texts of this period have not been fully researched yet, as their atlas of dialects have not been entirely identified. Uighurs, living in East Turkestan, have received numerous writings in Eastern Turkic in-between the 15th and 20th centuries. These writings were taken away to various countries by missionaries, travellers or researchers, are nowadays in the collections of various libraries in Sweden, Russia, England and Germany. The writings are recently being studied in Turkey, Sweden, China, Uzbekistan and elsewhere. The purpose of our article is to identify the criteria of localization in the post-classical period of the Eastern Turkic by considering the distinctions in the pamphlets, tezkires and literary texts that we have focused on within this broad collection of Uighurs. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=25896 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1707-1718 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1061 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[GÖRSEL-İŞİTSEL ÇEVİRİDE YENİLİKÇİ ARAŞTIRMA ALANLARINA ÖRNEKLER VE TÜRKİYE’DE ARAŞTIRMA BOŞLUKLARINA BİR BAKIŞ]]> <![CDATA[NEW TENDS IN AVT RESEARCH AND A LOOK AT RESEARCH GAPS IN TURKEY]]> <![CDATA[Ayşe Şirin OKYAYUZ]]> <![CDATA[görsel-işitsel çeviri, engelsiz erişim, çeviribilim, çok disiplinlilik]]> <![CDATA[audiovisual translation, media accessibility, transation studies, multidisciplinarity]]> <![CDATA[Yirmi birinci yüzyılda pek çok ülkede ve özellikle de Avrupa’da görsel-işitsel çeviri alanıyla ilgili yazılan kitapların, makalelerin ve farklı dillerde yapılan araştırmaların sayısı oldukça artmıştır. 1930lu yıllardan itibaren üzerinde çalışmalar yürütülen bu alan, ancak 1990lı yıllardan sonra alan uzmanları tarafından çeviribilimin bir alt alanı olarak kabul edilmiştir; dolayısıyla diğer çeviribilim alt alanlarına kıyasla yeni bir alan olsa da araştırmacıların ilgisini çeken bir alan haline gelmiştir. Çalışmanın, birinci bölümünde uzmanlık alanının kısa tarihçesine değinilmiştir. İkinci bölümde alandaki çalışmaların artışının nedenleri üzerine odaklanılmış ve bu nedenler sonuçlarıyla birlikte değerlendirilmiştir. Görsel-İşitsel çeviriyle iletilen ürünlerin sayılarındaki artış tarihi bir süreçte anlatılmış ve devamında görsel- İşitsel çeviri çalışmalarının bu bağlamda öneminin artışının nedenleri üzerinde durulmuştur. Üçüncü bölümde ise, Türkiye’de görsel-işitsel çeviri alanında ve/ya alt alanlarında verilen üniversite düzeyinde eğitime sayılarla değinilmiştir. Ülkemizdeki görsel-işitsel çeviri araştırmaları da sayılarla ve içerik olarak ele alınmıştır. Türkiye’de görsel-işitsel çeviri çalışmalarının günümüzdeki durumunun bir özeti sunulmuştur. Dördüncü bölümde alandaki ileri gelen yabancı araştırmacıların çalışmalarından örneklerle Türkiye’de nispeten az çalışılan konular listelenmiş ve bu konuların önemi açıklanmıştır. Sonuç bölümünde görsel-işitsel çeviri konusunda çalışma yapılabilecek alanlara öneriler getirilmiş ve alandaki çalışmaların gerekliliği Türkiye’deki görsel-işitsel çeviri üretimi bağlamında değerlendirilmiştir. Güncel görsel-işitsel çeviri çalışmalarının dünyadan öne çıkan örneklerinin yoğun olarak verildiği çalışmada, özellikle genç araştırmacılara yenilikçi çalışma alanlarını tanıtmak ve gelecekte yapılacak çalışmalara yol göstermek amaçlanmaktadır.]]> <![CDATA[The number of books, articles and research in different languages on audiovisual translation have increased drastically in the twenty first century. Audiovisual translation which has been studied since the 1930s but only accepted as field of translation studies in the 1990s is a relatively new field in the discipline that draws the interest of researchers. The first section of the following study focuses on the short history of the discipline. The second section refers to the rise in the sheer number of research conducted in the field and the reasons behind this increase as well as the implications. The growth of the audiovisual translation sector is presented from a historical perspective and this growth has been evaluated in terms of the increased need for studies on the subject. The third section of the study provides figures for university training available in audiovisual translation and its modalities in Turkey. A qualitative and quantitative analysis of research in the field is also presented. The section provides a picture of the current situation of audiovisual training and research in Turkey. The fourth section is a summary of areas of research currently conducted by foreign colleagues with a view to explain the importance of such research. The emphasis in this section is on the relatively less studies subjects and issues in Turkey. The conclusion provides a suggestion on the list of subjects that need to be researched in Turkey in the field of audiovisual translation in connection with the actual practice and output of audiovisual translation in Turkey. The article provides a plethora of examples along with explanations of research conducted abroad with a view to encourage young researchers to embrace new thoughts and ideas in their research and further develop the field in Turkey.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=25883 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1395-1415]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1062 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ÇEVİRİ SÜRECİNDE “GOOGLE TRANSLATE” KULLANIMININ DEĞERLENDİRİLMESİ]]> <![CDATA[AN EVALUATION OF THE USE OF “GOOGLE TRANSLATE” IN THE TRANSLATION PROCESS ]]> <![CDATA[Cem ODACIOĞLU]]> <![CDATA[Google Translate, Google Çeviri, çeviri süreci, çeviri motoru, etik. ]]> <![CDATA[Google Translate, translation process, translation engine, ethics.]]> <![CDATA[Günümüz koşullarında çevirmenlerin çeviri sürecinde yararlandıkları ve süreci kolaylaştıran pek çok alternatif çeviri aracı ortaya çıkmaktadır. Bunda sürekli gelişen çeviri araçlarının ve dijital teknolojilerin önemi büyüktür. Bu araçların yanı sıra en son teknolojiyle donatılmış nöral makine çevirisi sistemleri gibi yeni çeviri sistemleri de geliştirilmeye devam etmektedir. Klasik araçlara alternatif olarak geliştirilen bu yeni çeviri sistemleri sürecin daha hızlı, daha kolay ve daha üretken tamamlanması adına olumlu bir adım olarak görünmektedir. Ancak söz konusu araçlar çevirmenin çeviri sürecinde daha detaylı bir araştırma ve tutarlı bir çeviri metin üretmesini sağlayabilecekleri gibi bazı açılardan çeviride anlam karmaşası, çeviri kalitesi vb. olumsuzluklara da neden olabilmektedir. Bu çalışmada çeviri sürecinde Google Translate kullanımı 10 katılımcı çevirmenin katıldığı bir anket üzerinden değerlendirilmiştir. Bu şekilde Google Translate motorunun çeviri sürecinde kullanımının olumlu ve olumsuz yönleri ortaya çıkarılmaya çalışılarak aynı zamanda çeviri sürecinde bu araca başvurmanın hangi açılardan etik olup olmadığı da tartışılmıştır. Çalışmada 10 katılımcıya ulaşılmasına rağmen elde edilen sonuçların gelişen literatür araştırıldığında yeterli olduğu düşünülmektedir. Böylelikle bu çeviri aracının çeviri sürecinde kullanımına yönelik bakış açıları ortaya çıkarılmak istenmiştir. Çeviribilim alanında yürütülen söz konusu çalışmanın benzeri çalışmalara katkı yapması umularak ilgili literatürü de zenginleştirmesi hedefler arasındadır. Zira özellikle bu çalışma çeviri sürecinde Google Translate kullanımına bir standart getirebilir. ]]> <![CDATA[In today's conditions, there are many alternative translation tools that help translators in the translation process and facilitate the translational action. Continously developing translation tools and digital Technologies in general play a great role at this point. These tools and also new translation like neural mchine translation systems equipped with the latest technologies continue to be developed day by day. These new translation systems that have been developed as an alternative tools to classical translation tools seem to be a positive step for the translation process to be completed faster, easier and more productively. However, though such tools may enable the translator to do a more detailed research and produce a coherent translated text in the translation process, they may also cause translation to be more confusing and may lower the translation quality and so forth. In this study, the use of Google Translate in the translation process was evaluated through a questionnaire attended by 10 participant translators to find out the positive and negative aspects of using this tool in the translation process by also discussing ethical issues. Though we can reach 10 translators to assess Google Translate, it is thougt that this numer is enough to reach general results as to the use of this translation tool when considered the developing literature. In this way, user perspectives on Google Translate were able to be acquired in a reasonable way. Last but not least, we also believe that this study carried out within Translation Studies is useful for similar research and is a gain to the related literature. Because this study may contribute to standardisation of Google Translate in the process of translating.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=25324 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[1375-1393 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1063 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[KUTADGUBİLİG PERSPEKTİFİNDE ERBÂB-I MESLEK VE ASHÂB-I AHLÂK]]> <![CDATA[COMPETENT VOCATIONAL AND OWNERS-MORALITY IN KUTADGUBILIG PERSPECTIVE ]]> <![CDATA[Timuçin AYKANAT]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Yûsuf Has Hacib tarafından 1069-1072 yılları arasında tamamlanan Kutadgubilig özgün adlı “mutluluk veren bilgi”, siyasetnâme edebî türünün etkin ve manzum bir örneği olarak; mesnevî formunda yazılmış ve geçiş dönemi Türk edebiyatının nadideleri arasında yer edinmiş önemli bir yapıttır. Dört temel kahraman ve sonsuz anlam katmanı etrafında; mensur ve manzum birer mukaddime ve 6645 aslî beyit ile kendi içinde tutarlı tafsilâttan mürettep Kutadgubilig, yaşamsal bir öğreti kitabı olarak didaktik kurguda ve toplumsal bazdadır. Bu yönüyle; söz konusu eserin, Kuranıkerim’den mülhem olduğu varsayılabilir. Kuranıkerim, tüm insanlığa ortak eksende seslenen ve her anlamda yol göstermeyi deneyen ilâhî kimlikli bir eserdir. Aynı perspektifte; Kutadgubilig de her çevre ve çerçeveden insanın algı odağına seslenen ve onları yönlendirebilecek dînî-alegorik kimlikli bir eserdir. Devri öncesi tüm âsâr-ı ehemmiyeyi inhisar eden Kutadgubilig, bir sosyo-edebî mahsül olarak; toplumları oluşturan bireylerin hemen çoğu adına anlamlar taşır. Olması gereken; bu anlamsal değerleri, toplumlarla ve bireyleri ile buluşturmaktır. Birçok değerli biliminsanı Kutadgubilig kapsamında oldukça kaydadeğer ve özverili çalışmalar yapmıştır. Bu bağlamda; söz konusu çalışma, haciplik mertebesine erişmiş bir yüce kişilik gözünde; yaşamları güzel kılan ahlâkın ve ancak erbabınca icra edildiğinde nimet ve rahmet veren mesâlikin örneksel ve ezgisel düzlemdeki yansımalarını ortaya koyuyor. Bu doğrultuda; Kutadgubilig’in sosyo-algısal ve düşünsel yönü, dramatize edilmiş oluyor. ]]> <![CDATA[Kutadgubilig's original “blissful knowledge an”, which was completed by Yûsuf Has Hacib between1069-1072, is an effective and verse example of politicame literary genre; It is an important work written in mathnawî form and has become one of the rarities of the transitional Turkish literature. Around four basic heroes and layers of infinite meaning; Kutadgubilig, the prose and verse, one of the holy writers and 6645 original couplets, consistent with their own details, are in a didactic fiction and social basis as a vital teaching book. In this aspect; It can be assumed that the work in question was an excerpt from the Qur’ân. My Qur'an is a work of divine identity that addresses all humanity on a common axis and tries to guide in every sense. In the same perspective; Kutadgubilig is a work of religious-allegorical identity that addresses and directs the perception of human beings from every environment and frame. Kutadgubilig, which was the exclusive of all the important Works before the reign of the Ottoman Empire, as a socio-literary product; it has meanings on behalf of the majority of individuals who make up societies. Must be; these semantic values, societies and individuals to bring together. Many esteemed scientists have done considerable and devoted work within the scope of Kutadgubilig. In this context; the work in question, in the eyes of a supreme personality that has reached the level of foreclosure; it reveals the exemplary and melodic reflections of morality that makes lives beautiful and the occupation that gives blessing and mercy only when performed by virtue. In this direction; The socio-perceptual and intellectual aspect of Kutadgubilig is dramatized. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=24971 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1767-1788]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1064 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[GAGAUZ ATASÖZLERİNİN SENTAKSI ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME]]> <![CDATA[AN EVALUATION ON THE SYNTAX OF GAGAUZ PROVERBS]]> <![CDATA[Levent DOĞAN]]> <![CDATA[Ceyda ERDİN]]> <![CDATA[Atasözü, Gagauz atasözleri, Gagauz Türkçesi, söz dizimi, cümle yapısı.]]> <![CDATA[Proverb, Gagauz proverbs, Gagauz Turkish, syntax, sentence structure.]]> <![CDATA[Günlük konuşma dilinde ve yazı dilinde çeşitli amaçlarla kullanılan, kullanıldığı bağlamda anlatımı daha etkili ve çarpıcı kılan atasözleri, Gagauz Türkçesinde söleyiş terimiyle karşılanır. Gagauz halk edebiyatı sözlü malzeme bakımından bir hazinedir. Bu hazinenin önemli bir parçasını da atasözleri oluşturur. Her toplum gibi Gagauz Türkleri de kendi dil yapılarına ve kültürlerine özgü atasözleri meydana getirmişlerdir. Bu bakımından atasözleri gerek Gagauz Türkleriyle ilgili pek çok konu hakkında bilgi edinilmesinde gerekse Gagauz Türkçesinin ses ve şekil özellikleri ile söz diziminin görülmesinde çalışılabilecek halk edebiyatı türlerindendir. Toplumların atasözleri, genellikle farklı disiplinler tarafından türlü konular içerisinde değerlendirmeye alınır. Buna karşılık Gagauz atasözleri üzerinden Gagauz Türkçesi ve Gagauz Türkleriyle ilgili yürütülmüş araştırmalar oldukça azdır. Günümüze kadar yapılan araştırmalara göz atıldığında ise Gagauz atasözlerinin cümle yapısı bakımından ele alınmadığı görülür. Bu çalışmada Gagauz atasözlerinin cümle yapısını ortaya koymak amaçlanmıştır. Çalışma, Türkiye Türkçesiyle beraber kısmen de olsa Gagauz Türkçesindeki cümle yapısı sınıflandırmaları göz önüne alınarak oluşturulmuştur. Buna göre Gagauz atasözleri basit, birleşik, sıralı, bağlı ve ara sözlü (cümleli) cümle şeklinde sınıflandırılarak beş ana başlıkta ele alınmıştır. Birleşik cümle yapısındaki Gagauz atasözleri ayrıca kendi içinde gruplandırılmıştır. Yapısına göre sınıflandırılan Gagauz atasözleri ilgili başlığın altında yükleminin türüne, yerine ve anlamlarına göre de değerlendirilmiştir. ]]> <![CDATA[Proverbs which are used in daily spoken and written language for various purposes and make the expression more effective and striking in the context in which it is used is met with the term "articulation" in Gagauz Turkish. Gagauz folk literature is a treasure in terms of verbal material. Proverbs are an important part of this treasure. Like every society, Gagauz Turks created proverbs specific to their language structures and cultures, too. In this respect, proverbs are one of the types of folk literature that can be studied both in terms of acquiring information about Gagauz Turks and in examining the sound and shape features and syntax of Gagauz Turkish. Proverbs of societies are generally evaluated by different disciplines in various subjects. On the other hand, there are few researches about Gagauz Turkish and Gagauz Turks over Gagauz proverbs. When looked at the research done up to the present, it is seen that the proverbs of Gagauz are not considered in terms of sentence structure. The study was conducted with considering the sentence structure classifications in Turkey Turkish and -in part- in Gagauz Turkish. According to this, Gagauz proverbs are classified as simple, compound, sequential, connected and parenthetical sentence and evaluated under five main headings. Gagauz proverbs in the compound sentence structure are also grouped in itself. Gagauz proverbs classified according to their structure were also evaluated according to the type, place and meaning of the predicate under the relevant title. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23513 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1159-1187]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1065 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[1967-1970 YILLARINDAKİ DİLDE SADELEŞME VE AKADEMİ TARTIŞMALARININ TÜRK KÜLTÜRÜ DERGİSİNE YANSIMALARI]]> <![CDATA[REFLECTIONS OF LANGUAGE SIMPLIFICATION AND ACADEMY DISCUSSIONS BETWEEN 1967-1970 TO THE JOURNAL OF TURKISH CULTURA]]> <![CDATA[Ümit YEGEN]]> <![CDATA[Mehmet ÖZDEMİR]]> <![CDATA[sadeleşme, Dil Akademisi, Türk Kültürü Dergisi, Öz Türkçe, Yaşayan Türkçe]]> <![CDATA[simplification, Language Academy, Journal of Turkish Culture Researches, Pure Turkish, Living Turkish]]> <![CDATA[Medeniyet değiştirme süreci İslam medeniyeti ile Batı medeniyeti arasında kalan Türk toplumunun dilini de derin ve kalıcı bir biçimde etkilemiştir. Batılılaşma sürecinde, dile giren kelimelerden ziyade, genellikle Arapça ve Farsçadan alınan kelimelerin sadeleştirme/özleştirme çerçevesinde değerlendirilmesi özleştirme kisvesi altında bir tasfiye sürecini de beraberinde getirmiştir. 1967-1970 yılları arasında “Öz Türkçe” adı altında özleştirme meselesini “devrim” çerçevesinde değerlendirenler ile “yaşayan Türkçe”yi savunarak “millî dil”e hizmet ettiklerini söyleyenlerin Türkçe adına yaptıklarını iddia ettikleri çalışmalar değerlendirilmeye çalışılmıştır. “Öz Türkçe” yanlıları hiçbir kural tanımayarak kelime üretirken, Türkçeyi yabancı dillerin etkisinden kurtardıklarını ifade etmişlerdir. Bu durumun yanlışlığı: Osmanlı Türkçesinde kullanılmakta olan Arapça ve Farsça kelimeler yerine Fransızca, Latince veya İngilizce karşılıklarını yerleştirme çabaları görülebilmektedir. Türkçeyi yabancı bir dilin etkisinden kurtarmaya çalışıp başka bir yabancı dilin boyunduruğu altına sokmanın “özleştirme” olarak sunulması da ayrıca dikkat çekicidir. Söz konusu karşıtlıkta olduğu gibi birçok dikkat çekici ifade betimlenip çeşitli başlıklar altında sunulmuştur. ]]> <![CDATA[The process of civilization change affected the Turkish society's language profoundly and permanently, since it remains in between Islamic civilization and Western civilization. During the westernization process, rather than the words that are introduced to our language, evaluation of Arabic and Farsi words within the scope of simplification/nativisation, brought an eliminiation process under the guise of nativisation. Between 1967 and 1970, works of the people evaluating the nativisation under the name of "Pure Turkish" within the frame of "revolution" and the people claiming that they are serving to the "national language" by defending the "living Turkish" are evaluated. “Pure Turkish” advocates claimed that they saved Turkish from the influence of foreign languages while producing words without recognizing any rules. The mistake in this situation: Attempts to replace Arabic and Persian words used in Ottoman Turkish with French, Latin or English, can be seen. It is also noteworthy that trying to save Turkish from the influence of a foreign language and putting it under the yoke of another foreign language was presented as “purification." As in this contrast, many remarkable expressions have been described and presented under various titles. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23506 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[1603-1623 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1066 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türk Edebiyatında Çingeneler]]> <![CDATA[Gypsies in Turkish Literature]]> <![CDATA[Alparslan OYMAK]]> <![CDATA[Çingeneler, Türk edebiyatı, ayrımcılık, bakış açısı]]> <![CDATA[Gypsies, Turkish literature, discrimination, viewpoint]]> <![CDATA[Çingenelerin anavatanı Hindistan’dır. Türkiye’de kendilerine Roman, Çigan, Çingen, Kıpti, Karaçı, Poşa gibi adlar verilmiştir. Avrupa’ya ilk geldiklerinde merak uyandırdıkları için herhangi bir ayrımcılıkla karşılaşmamışlar ancak çok geçmeden hilebaz, kötü, işe yaramaz olmakla suçlanmışlardır. İran üzerinden Türkiyeye'ye geçen Çingenelerin,16. yüzyıldaki resmi kayıtlara göre Anadolu’nun birçok bölgesine yerleşmiş oldukları görülür.Onlardan bahseden ilk eserlerden biri, Evliya Çelebi’nin Seyahatname’sidir. Evliya Çelebi bu eserde Balat Çingenelerini hırsız ve meşhur harami olarak anlatır. Türk edebiyatında Çingenelerle ilgili eserler incelendiğinde Çingenelerin bugün dahi benzer önyargılarla işlendikleri görülür. Çingeneleri ele alan ilk eserlerden Ahmet Midhat Efendi’nin Çingene’sinde olduğu gibi birçok eserde Çingeneler oldukları gibi kabul edilmezler. Öteki olmaktan kurtulmalarının en önemli şartı ise içinde yaşadıkları topluma uymalarıdır. Çingeneleri konu edinip, onlara olumlu bir bakış açısıyla yaklaşıyormuş gibi görünen birçok yazar da aslında kendi hayat görüşlerini dayatmak için onları kullanırlar.Sonuç olarak Türk edebiyatında onları anlamaya çalışıp Çingenelere içeriden bakmaya çalışan yazarlar olduğu gibi, onları yüzlerce yıllık söylencelerle ve dışarıdan gördükleri kadarıyla değerlendiren yazarlar da vardır. Ancak görece biraz daha içeriden bakabilmeyi başaran eserlerden anlaşıldığına göre Çingeneleri tamamen anlamak, çevrelerine ördükleri kalın savunma duvarları nedeniyle mümkün olmayacaktır. Yine aynı şekilde önyargılardan arınmış bir bakış açısı yakalanamazsa Çingene kültürünün zenginliği tam olarak anlaşılamayacaktır.]]> <![CDATA[Gypsies' homeland is India. They are given names like Roma, Çigan, Çingen, Kıpti, Karaçı, Poşa in Turkey. When Gypsies first come to Europe, they arouse curiosity and do not face any discrimination. However, they are soon accused of being cheating, bad and useless. one of the three routes they spread to the world is the route they crossed to Europe via Anatolia. According to the official records of the 16th century, they have settled in many regions of Anatolia. One of the first works to mention them is Evliya Çelebi's Seyahatname (Travel Book). In this work, Evliya Çelebi describes Balat Gypsies as thieves and famous waylayers. It is seen that prejudices about Gypsies have not changed in Turkish literature since Çelebi. Gypsies are not accepted as they are in many works, such as Ahmet Midhat Efendi's Gypsy, one of the first works dealing with Gypsies. The most important condition for them to get rid of being the other is to comply with the society in which they live. For example, in some works, being a Muslim is emphasized as a basic condition. In some works, it is stated that they should work in regular jobs or they should dress like everyone else as well. In this context, writers who deal with Gypsies and seem to approach them from a positive perspective use them to impose their view of life. The aim is not to defend the way Gypsies live. As a result, in Turkish literature, some writers try to understand them and try to look at the Gypsies from the inside, as well as those who evaluate them with hundreds of years of myths and what they see from the outside. However, it is understood that the Gypsies cannot be fully understood due to the thick defense walls they build around them.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23463 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[1417-1435]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1067 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ERCÜMENT EKREM’İN MEŞHEDİ SERİSİNDE KARAGÖZ VE ORTA OYUNUNDAKİ TİPLERE MÜDAHALESİ VE SESSİZ BİR MUHALEFET ARACI OLARAK ACEM]]> <![CDATA[ERCÜMENT EKREM’S ADOPTION OF THE CHARACTERS OF KARAGÖZ AND ORTA OYUNU IN THE MEŞHEDİ SERIES AND ACEM AS AN INSTRUMANT FOR SILENT OPPOSITION]]> <![CDATA[Canan ÖKTEMGİL TURGUT]]> <![CDATA[Meşhedi serisi, Ercüment Ekrem, Akbaba, geleneksel Türk tiyatrosu, Acem, Türk Tarih Tezi, Güneş-Dil Teorisi.]]> <![CDATA[Meşhedi series, Ercüment Ekrem Talu, Akbaba, traditional Turkish theater, Acem, Turkish History Thesis, Sun-Language Theory.]]> <![CDATA[Ercüment Ekrem Talu’nun Meşhedi karakteri, Cumhuriyet’in ilk dönemlerinde Akbaba mizah dergisinin sayfalarında doğmuş ve okurların gösterdiği ilgi üzerine önce küçük hikâye veya fıkralarda, daha sonra da romanlarda maceralarına devam etmiştir. Ercüment Ekrem, Meşhedi ve etrafındaki tipleri yaratırken geleneksel Türk tiyatrosundaki tiplerden yararlanmış ama seride bu tiplerin hepsine yer vermemiştir. Bu yazıda “Giriş” bölümünün ardından birinci bölümde, Meşhedi serisi genel olarak tanıtılmıştır. “Meşhedi Serisinde Tipler” adlı üçüncü bölümünde yazarın geleneksel Türk tiyatrosundaki tüm tipler yerine neden bazılarını kullandığı değerlendirilmiştir. Bu seride asıl kişiler Meşhedi, Torik Necmi ve Çekirgefendi’dir. Meşhedi, Karagöz ve orta oyunundaki Acem’in; Torik, Külhanbeyi’nin karşılığıdır. Çekirgefendi ise Hacivat/Pişekâr’ın karşılığıdır ama onunla tam örtüşmez. Karşısına Karagöz veya Kavuklu gibi bir tip çıkarılmaz. Halkçı bir aydın profili çizen Çekirgefendi, ağdalı bir Osmanlıcayla değil sade bir Türkçeyle konuşur. Çevresindekilerle dayanışmacı ve eşitlikçi bir ilişki içindedir. Seride Arap, Arnavut, Rumelili, Ermeni, Yahudi ve Rum gibi taklitlere de yer verilir. Ancak “Türk” ve “Kürt” tiplerine yer verilmez. Türk tipi seride yer almazken, Torik Necmi’nin Türklüğü öne çıkarılır. Dönemin siyasi atmosferi bu tiplerin yokluğunu açıklar. Ermeni ve Yahudi tiplerine dönemin siyasi atmosferinden etkilenilerek Karagöz ve orta oyunundakinden biraz daha farklı yaklaşılır. Ama bu fark çok can alıcı değildir. Yazının dördüncü bölümünde “Neden Meşhedi?” sorusunun cevabı aranmıştır. Meşhedi tipinin Akbaba dergisindeki doğuş süreci incelenmiş ve Meşhedi’nin İran kökenli bir gazeteci olan ve dergide Acem tipiyle örtüştürülerek mizah konusu yapılan Hemedanizade Ali Naci’den (Karacan) kaynaklandığı görülmüştür. Karagöz ve orta oyunundaki taklit tiplerin daha çok kullanıldığı Meşhedi serisinde, eksen kişilerden biri yerine neden Meşhedi’nin seçildiği veya öne çıkarıldığı sorusunun olası cevapları aranmıştır. Cevaplardan biri, Meşhedi serisinin, yeni kurulan Türk kimliğine dayalı ulus devletin, kendi mitik geçmişini yaratırken vardığı aşırılıkların da bir bakıma parodisi olabileceğidir. Meşhedi, temelleri çok daha önce atılmış olmasına karşın ancak 1930’ların başında çerçevesi çizilip ayrıntıları netleşen Türk Tarih Tezi’ne ve I. Türk Tarih Kongresi’nde de gündemde olmakla birlikte daha sonra Güneş-Dil Teorisi formunda en aşırı hâline ulaşacak olan Türk dilinin kökeniyle ilgili iddialara mizahi bir karşılık olarak değerlendirilebilir. Diğer bir olasılık ise Cumhuriyet’in kuruluşundan önce ve Cumhuriyet’in ilk dönemlerinde siyaset ve düşünce dünyasında öne çıkan Tatar, Azeri gibi aydınlardan duyulan gizli rahatsızlığın Meşhedi aracılığıyla ifade edilmiş olabileceğidir. Bu aydınlar arasında sivrilen İranlı Hemedanizade Ali Naci ve Azeri Ahmet Ağaoğlu, Meşhedi aracılığıyla mizahın hedefi hâline gelmiş olabilir. Meşhedi serisinin popülerliğini açıklayan diğer bir etkense bu serinin, çöken imparatorluk sonucunda kapanmaya yüz tutan perdenin ve dağılmaya başlayan geleneksel sahnenin bu kapanışa ve dağılmaya yazıyla bir direnme çabası olarak da yorumlanabileceğidir. ]]> <![CDATA[Ercüment Ekrem Talu’s Meşhedi character was born on the pages of Akbaba humor magazine in the early periods of the Turkish Republic and, due to extensive interest of the readers, continued his adventures in small stories or jokes and eventually in novels. While creating Meşhedi and the characters around him, Ercüment Ekrem made use of the figures in traditional Turkish theater but did not include all these figures in the series. In this article, Meşhedi series is introduced in the second part after the introduction. In the third chapter titled “Figures in Meşhedi Series”, it is evaluated why Talu uses some instead of all figures in traditional Turkish theater. The main people in this series are Meşhedi, Torik Necmi and Cekirgefendi. Meşhedi is the Acem figure in Karagöz and Orta Oyunu. Torik Necmi is the equivalent of Külhanbeyi figure. Çekirgefendi is the equivalent of Hacivat / Pişekâr, but it does not exactly match it. However, he does not meet another character who would mirror the Hacivat-Karagöz and Pişekâr-Kavuklu discord with him. He is an intellectual figure who reconciled with the “populism” principle of the Republic. It is in a solidarity and egalitarian relationship with its surroundings. The series also includes imitations such as Arab, Albanian, Greek, Armenian, Jewish and Greek. However, “Turkish“ and “Kurdish” figures are not included. While Turkish figure is not included in the series, Torik Necmi's Turkishness is emphasized. The political atmosphere of the period explains the absence of these figures. The series also includes Greek, Armenian and Jewish figures. The Armenian and Jewish figures are influenced by the political atmosphere of the period and are approached somewhat differently than in the Karagöz and orta oyunu. But this difference is not very crucial. The fourth section of the article deals with why Talu has chosen to deal with the Acem (Persian), in other words, why Meşhedi? The process of the birth of Meşhedi character in Akbaba magazine was examined and it was seen that Meşhedi originated from Hemedanizade Ali Naci (Karacan), an Iranian journalist who overlapped with the Acem type in the magazine. In the Meşhedi series, where the imitation figures in Karagöz and orta oyunu are used more, possible answers to the question of why Meşhedi was chosen or come to the fore instead of one of the axis figures were sought. One of the answers given to the question of “why Meşhedi” is that the series, in fact, can be a parody of the excesses of the new nation-state in creating its own mythical past. It can be considered as a humorous answer to the “Turkish History Thesis”, which has been delineated clearly only at the early 1930s but whose origins has been established long before; and to the “Sun-Language Theory”, which is the most extreme form of the claims about the origins of the Turkish language. Another possibility is that the hidden discomfort felt by Tatar and Azeri intellectuals who came to the fore in the world of politics and thought before the establishment of the Republic and in the early periods of the Republic may have been expressed through Meşhedi. It is also possible that Iranian Hemedanizade Ali Naci and Azeri Ahmet Ağaoğlu, who excels among these intellectuals, may have become the target of humor through Meşhedi. Meşhedi series can also be construed as a resistance to the disintegration of classical Turkish theater, which is another factor that explains its popularity.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23380 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1437-1478]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1068 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[KIPÇAK TÜRKÇESİYLE YAZILMIŞ "MUSANIŊ İLK KİTABI"NDA OĞUZCA UNSURLAR]]> <![CDATA[OGHUZ ELEMENTS IN " THE FIRST BOOK OF MOSES" WRITTEN IN KIPCHAK TURKISH]]> <![CDATA[Döne ARSLAN]]> <![CDATA[Kıpçak, Oğuzca Unsurlar, Yaratılış]]> <![CDATA[Kipchak, Oghuz Elements, Genesis]]> <![CDATA[Tarih boyunca Kıpçaklar çok geniş bir coğrafyada yaşamışlar, ancak siyasi bir birlik oluşturamamışlardır. Siyasi bir birlik kuramamaları merkezi bir devlet kurmalarını engellemiştir. Bunun sebebi ise çok geniş coğrafyalara yayılmaları ve göç etmeleridir. Bu göçler sonucunda Kıpçakların büyük bir kısmı Macaristan başta olmak üzere, Bulgaristan, Romanya, Rusya ve Gürcistan’da eski düşmanları olan bu Hristiyan halkların içine girerek onların içinde zamanla eriyerek kaybolmuşlardır. Oğuz Türkçesi ise XIII. yüzyılda yazı dili haline gelmiştir. XIII. yüzyıl öncesi karanlık bir dönemdir. Oğuz Türkçesi yazı dili haline gelmeden önce de yazı dillerini etkilemiştir. Eski Türkçe döneminden itibaren incelenen eserlerde Oğuz Türkçesine ait unsurlara rastlanılmaktadır. Çağdaş Kıpçak lehçelerinin temelini oluşturan Tarihi Kıpçak Türkçesi ile ilgili ilk bilgiyi Kaşgarlı Mahmud Divani Lügat-it Türk adlı eserinde vermektedir. Dikkat edilecek olursa Kaşgarlı bu önemli eserinde en kapsamlı olarak Oğuzlar ve Kıpçaklara yer vermiştir. Bu durum da Oğuz ve Kıpçak boylarının ciddi bir nüfusa sahip olmasından ve tarih sahnesinde etkin bir şekilde rol almalarından kaynaklıdır. Makalenin giriş kısmında Kıpçak ve Oğuzlar hakkında bilgi verildikten sonra Kıpçak Türkçesi ve Oğuz Türkçesinin oluşum sürecine değinilmiştir. Daha sonra da çalışmanın asıl konusu olan dört büyük kitaptan Tevrat’ın birinci bölümü Yaratılış’ın 1819 tarihli çevirisi “Musanıŋ İlk Kitabı” hakkında kısaca bilgi verilmiştir. Eserin çoğunlukla Kıpçak Türkçesi özellikleri taşımasının yanı sıra Oğuzca birtakım özelliklere de rastlanması eserin dil malzemesi olarak değerini açıkça ortaya koymaktadır. Son olarak metinde tespit edilen Oğuzca unsurlar metinden örneklerle sıralanmıştır.]]> <![CDATA[Throughout the history Kipchaks have lived on a very wide geography but they can’t have created political alliance. So they can’t have created a central state. The reason of this is that they have lived on a wide geography and always have immigrated. As a result of migrations, the majority of Kipchaks have dissappered by getting into Christian society in Bulgaria, Romania, Russia, Georgia and especially Hungary of which in history Kipchaks did war. Oghuz Turkish have became writing language at 13th century. Before 13th century is a indeterminate period. Before Oghuz Turkish became writing language also have affected other wrinting languages. In works which study from Old Turkish Period are encountered elements that belong to Oghuz Turkish. There is first information abouth Historical Kipchak Turkish that create basis of modern Kipchak Dialect in Diwan Lughat at-Turk by Mahmud ibn Hussayn ibn Muhammed al-Kashgari. This book includes extensively informations abouth Oghuzs and Kipchaks. The reason of this is that they have very crowded population and have influenced on history. After the informations abouth Kipchak and Oghuz at the introdcution of the article, the formation process of Kipchak and Oghuz Turkish is menioned. After that, there is a brief information abouth “Musanıŋ İlk Kitabı” which is the translation of the Torah’ 1918 date a first part ‘genesis’ and is main subject of this study. ‘The First Book of Moses’ is a very valuable work because it has largely features of Kipchak Turkish besides features of Oghuz Turkish. Finally, elements of Oghuz Turkish which identifiy in text are listed with examples from text.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23331 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1013-1022]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1069 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[YAKUP KADRİ KARAOSMANOĞLU’NUN GENÇLİK VE EDEBİYAT HATIRALARI’NDA TEŞBİH VE İSTİARE KULLANIMLARININ ÜSLUBA ETKİSİ]]> <![CDATA[EFFECTS OF THE SIMILE ON THE STYLE OF YAKUP KADRI KARAOSMANOGLU'S MEMORIES OF YOUTH AND LITERATURE]]> <![CDATA[Mehmet Akif DUMAN]]> <![CDATA[Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Gençlik ve Edebiyat Hatıraları, teşbih, istiare, benzetme]]> <![CDATA[Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Memories of Youth and Literature, Simile, Metaphor, Analogy]]> <![CDATA[“Gençlik ve Edebiyat Hatıraları” çeşitli edebi devirlerin büyük şahsiyetlerinin hem insan hem yazar yahut şair olarak tahlil edildiği bir eser olmaktan başka Yakup Kadri Karaosmanoğlu’nun ifadesi ile roman havası içinde kurgulanmak ile üslup bakımında da orijinal bir çalışmadır. Yakup Kadri hemen her karakter için verdiği bilgileri kişisel tecrübeleri üstüne kursa da teorik izahat ile destekler yani eser anı türünde yazılsa da tecrübe- nazari bilgi dengesinin ustaca kurgulanması ile edebiyat tarihi sağlamlığına sahiptir. Hatıraların orijinalliğini temin eden tahkiyeli üslubun en can alıcı noktası ise teşbih yahut istiare esaslı kullanımların bağlam içinde gayet ustaca konuşlandırılmasıdır. Tanzimat sonrası Türk Edebiyatı için gayet mühim olan on bir şahsiyetin (Mehmet Rauf, Şababettin Süleyman, Refik Halit, Ahmet Haşim, Yahya Kemal, Cenap Şahabettin, Süleyman Nazif, Abdülhak Hamit, Tevfik Fikret, Abdülhak Şinasi, Halide Edip) anlatıldığı eseri bu bakımdan incelemek ile sadece Yakup Kadri’nin üslubu hakkında birtakım bulgular elde etmiş olmayacağız, aynı zamanda (Yakup Kadri bir edebiyat öğretmeni gibi davranmadığını vurgulasa da) tedrisat bakımından en etkili ve kalıcı bir yöntemin de kullanım şeklini izah etmiş olacağız.]]> <![CDATA[“Gençlik ve Edebiyat Hatıraları” [Memories of Youth and Literature] is a work in which great personalities of the different literary periods are analyzed both as a person, as an author or poet; besides this, it is a work which, with the words of Yakup Kadri Karaosmanoglu, is an original work written in the style of a novel. Although almost every piece of information that Yakup Kadri gives about characters is based on his personal experiences, he reinforces them with theoretical explanations, so even if the work is written in the form of a memoir, thanks to the balance between practice and theory it possesses the credibility and Stability of a literary history. The crucial point of the narrative style that guarantees the authenticity of the memories is the masterly placement of teşbih or istiare [~simile] based uses within the context. The analysis of this work, in which eleven rather important personalities for Turkish literature after the Tanzimat (Mehmet Rauf, Şababettin Süleyman, Refik Halit, Ahmet Haşim, Yahya Kemal, Cenap Şahabettin, Süleyman Nazif, Abdülhak Hamit, Tevfik Fikret, Abdülhak Şinasi, Halide Edip) are told, will not only give us some evidence of Yakup Kadri's style, but at the same time we will (even if Yakup Kadri emphasizes that he does not act like a Literature teacher) explain the use of one of the most effective and consistent methods of education.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23312 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1189-1203]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1070 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[BENLİK HAZİNESİNİN KEŞFİNDE İSKENDER’İN İÇSEL YOLCULUĞU]]> <![CDATA[ALEXANDER THE GREAT'S INNER JOURNEY FOR THE REVELATION OF THE MINE OF SELF]]> <![CDATA[Kenan BOZKURT]]> <![CDATA[Ahmedî, İskender-nâme, Jung, Arketipsel Sembolizm, Seyr u Sülûk.]]> <![CDATA[Ahmedî, İskender-nâme, Jung, Archetypal Symbolism, Seyr u Sülûk.]]> <![CDATA[Klasik metinler ve halk anlatıları toplumun değer yargılarının, inanışlarının sevinç ve korkularının dışa vurumu olduğu gibi bireyin kendini tanıması, varoluşunun bilincine varması bağlamında önemli unsurları ve sembolik anlatımları bünyesinde barındırır. Edebi metinlerde kullanılan birçok hayali unsur, bize fantastik gelirken Jung’un psikolojik yaklaşımında bu unsurlar, birer arketip olarak karşımıza çıkar. Masal, destan, mitoloji gibi anlatımlarda sıkça karşımıza çıkan arketipsel sembolizm, klasik şiirin destanları/romanları olan mesnevilerde kullanılan sembolik anlatımlarla benzerlik gösterir. Özellikle destansı bir nitelik taşıyan Ahmedî’nin İskender-nâme adlı eserinin, kökeni ritüel ve mitoslara dayanan “ayrılma-erginlenme-dönüş” arketiplerine uygun olarak bireyselleşme mücadelesi, “yüce birey, anima-animus ve gölge” arketiplerinin tüm özelliklerini yansıttığını görmekteyiz. İskender’in gördüğü rüyanın ilahî bir sembol olduğunu anlamasıyla başlayan yolculuğu ve bu yolculukta yaşadığı tüm maceralar onun kemalata/insan-ı kâmil mertebesine ulaşmadaki aşamaları içermektedir. İskender’in yaptığı mücadelelerin, ejderha, şeytan ve devlerle giriştiği savaşın ve Hızır ile ab-ı hayatı bulmak için çıktığı zorlu yolculuğun kahramanın bireyleşim/kemalat sürecindeki etkileri şâir, bir takım semboller üzerinden anlatmıştır. Bu çalışmada XIV. yüzyıl şâirlerinden Ahmedî’nin İskender-nâme adlı eseri, kahramanlık mitosuna ve arketipsel sembolizme göre ele alınıp incelenmiştir.]]> <![CDATA[Classical texts and folk narratives contain important elements and symbolic narratives in the context of the self-recognition of the individual as well as the self-awareness, as well as the expression of the value judgments and beliefs of the society. While many imaginary elements used in literary texts come to us as fantastic, these elements appear as archetypes in the psychological approach of Jung. Archetypal symbolism, which is frequently encountered in expressions such as fairy tales, epics, mythology, is similar to the symbolic expressions used in mesnevis, the epics/novels of classical poetry. In particular, we see that Ahmedî’s ‘Iskender-nâme’, which has an epic nature, reflects all the characteristics of the archetypes of the os supreme individual, anima-animus and shadow adlı, the origin of the ritual and myths in accordance with the archetypes of, separation-individualization-return. The journey that Alexander began to realize was a divine symbol, and all the adventures he experienced in this journey included his stages in reaching the rank of individuation. The struggle of Alexander, the dragon, the devil and the war with the giants and the Khidr and the life of the difficult journey to find the life of the abduction of the hero’s individualization/archival process, the effects of a team, told through a number of symbols. In this study XIV. A century-old poet Ahmedî’s Iskender-nâme was examined according to the heroic myth and archetypal symbolism.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23305 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1095-1125]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1071 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ATTİLÂ İLHAN’IN ŞİİRLERİNDE MÜŞTEREK ARAPÇA KELİMELER]]> <![CDATA[COMMON WORDS of ARABİC ORIGIN in ATTİLÂ İLHAN’S POEMS]]> <![CDATA[Bağdagül MUSA]]> <![CDATA[Attilâ İlhan, Attilâ İlhan’ın şiirleri, Ben Sana Mecburum, müşterek Arapça kelimeler]]> <![CDATA[Attilâ İlhan, Attilâ İlhan’s poems, Ben Sana Mecburum, common Arabic words]]> <![CDATA[Şüphesiz ki, Cumhuriyet dönemi Türk şiirinin önemli isimlerinden biri Attilâ İlhan’dır. Edebiyatın, roman, senaryo, eleştiri, gazete, deneme gibi hemen hemen her alanında önemli eserler veren Attilâ İlhan, aslında şiirleriyle sevilmiş, edebiyatseverlerin gönüllerinde şiirleriyle taht kurmuştur. Çok genç yaşta ismini duyurmayı başaran şair, ömrünün sonuna kadar sürdürdüğü şairlik serüveninde kendine has üslubuyla unutulmamış eserler bırakmıştır. Attilâ İlhan’ın, ilk başlangıçta Türk Edebiyatının önemli şairlerinden biri olan Nazım Hikmet’in etkisinde kaldığı görülse de, daha sonraki dönemlerde kendine has üslubu ve tarzı ile halk edebiyatı ve divan edebiyatını çok başarılı bir şekilde harmanlayabilmesi onu diğer şairlerden ayıran özelliklerden biridir. Attilâ İlhan’ın klasik edebiyata ilgi duymasında Divan edebiyatını seven babası Bedri İlhan’ın da tesiri göz ardı edilemeyecek kadar büyüktür. Bu sebeple de Attilâ İlhan’ın şiirlerinde Divan edebiyatı özelliklerinini bulmak ve Osmanlıca kelimelere ve yapılara neden yer verdiğini anlamak mümkündür. Malum olduğu üzere Osmanlıca, özellikle Arapça ve Farsça kökenli kelimeler ve yapılar açısından son derece zengindir. Söz konusu makalede, şairin “kendi çizgisini oluşturma dönemini (1954-1962)” (Çelik, 2003, s. 7-13) temsil eden Ben Sana Mecburum adlı şiir kitabında geçen Arapça asıllı kelimeler incelenmeye çalışılacaktır. Özellikle, Türkçede ve Arapçada aynı manada kullanılan ortak kelimelerden ziyade Arapça aslından farklı anlamda kullanılan ortak kelimeler ele alınarak onların Arapça tercümesinde aynen kullanılıp kullanılmayacağı konusu üzerine yoğunlaşılacaktır.]]> <![CDATA[Undoubtedly, one of the important names of Turkish poetry in the Republican era is Attilâ İlhan. Besides being a great poet, Attilâ İlhan contributed with his important works to almost every field of literature such as novel, script, criticism, newspaper and essay. He had also with his great poems won the heart of literature lovers. The poet, who succeeded in making his name very well-known at a very young age has, with his unique style, left unforgettable works during his journey as a poet, which he continued up until the end of his life. Although Attilâ İlhan was initially influenced by Nazım Hikmet, one of the most important poets of Turkish literature, his ability to successfully blend folk and divan literature with his unique style in later periods is one of the characteristics that distinguishes him from other poets. His father Bedri İlhan, who loves Divan literature, had great influence on Attilâ İlhan's interest in classical literature. For this reason, it is possible to find the characteristics of Divan literature in Attilâ İlhan's poems and to understand why he used Ottoman words and structures in his poems. As it is known, Ottoman language is very rich especially in terms of the words and structures of Arabic and Persian origins. In this article, the words of Arabic origin in his book of poetry “Ben Sana Mecburum”, which represents “the period of creating his own line in poetry between 1954 and 1962” (Çelik, 2003, p. 7-13) will be studied. Rather than only studying the Arabic origin common words which are used in the same sense in both Turkish and Arabic, the common words which are actually used in a different meaning in the Arabic language will be studied. Also it will be focused on whether these words are used in their Arabic translation or not.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23296 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1359-1373 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1072 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[FRIEDRICH SCHILLER’İN HAYALETGÖREN ADLI ESERİNDE GOTİĞİN YANSIMALARI]]> <![CDATA[THE REFLECTIONS OF THE GOTHIC IN FRIEDRICH SCHILLER’S WORK THE GHOST SEER]]> <![CDATA[Şenay KIRGIZ]]> <![CDATA[Gotik roman, Friedrich Schiller, Hayaletgören, okültizm, spiritüalizm.]]> <![CDATA[Gothic novel, Friedrich Schiller, The Ghost Seer, occultism, spiritualism]]> <![CDATA[İlk kullanım alanı mimari ile başlayan ve zamanla sanatın hemen her alanında faaliyet gösteren gotik kavramının edebiyata dâhil olması 18. yüzyılın sonlarına denk gelir. Gotik romanın ilk örneği, İngiliz yazar ve sanat eserleri koleksiyoncusu Horace Walpole’un (orijinal ismiyle Horatio Walpole) 1764 yılında yayımladığı eseri The Castle of Otranto (Otranto Şatosu) olarak kabul görür. Bu değerlendirmenin en önemli sebebi; gotik kavramının, edebiyatta ilk kez Walpole tarafından Otranto Şatosu adlı eserde kullanılmış olmasıdır. Aydınlanma Çağı’nın rasyonelliğine tepki olarak doğan gotik tarz, bireyi, akıl ve mantığın baskısından kurtarıp, bastırılmış dürtülerini gün yüzüne çıkarmaya hizmet eder. Gotik romanın ana işlevi ise insanın, derinliklerine kadar nüfus etmiş olan korkuları ile yüzleşmesini sağlamaktır. Diğer bir ifade ile insanın iç dünyasının gizil kısımlarına hapsettiği bu korkular, gotik roman ile açığa çıkar. Alman şair, dram yazarı, tarihçi ve filozof Johann Christoph Friedrich von Schiller’in tek roman fragmanı olan Der Geisterseher (Hayaletgören) (1787-1789), 1787 ve 1789 yılları arasında Die Thalia dergisinde bölümler halinde yayımlanmıştır. İki bölümden oluşan roman fragmanın ilk bölümü serüvenli ve merak uyandıran bir tarzla kaleme alınmıştır. İkinci bölümünde ise mektuplara yer verilmiştir. Schiller’in Der Geisterseher (Hayaletgören) adlı eseri, ruh çağırma seansları, okültizm ve spiritüalizm gibi unsurlarla bezenmiş bir gotik roman örneğidir. Bu bağlamda çalışmada, eserin gotik roman bağlamında ele alınması amaçlanmıştır ve eser metin odaklı yöntem kullanılarak çözümlenecektir. ]]> <![CDATA[The inclusion of the concept gothic, which was first used in architecture and gradually started to be used in almost every area of art, in literature took place towards the end of 18th century. The first example of Gothic novel is considered to be English writer and art collector Horace Walpole’s (his original name was Horatio Walpole) The Castle of Otranto published in 1764. The most important reason for this evaluation is that the concept gothic has been used for the first time by Walpole in his work The Castle of Otranto. The gothic style which was born as a reaction to the rationality of the Age of Enlightenment served to free the individual from the pressure of the mind and rationality and expose suppressed impulses. The main function of gothic novel is to make it possible for man to face his fears which penetrate deep into his being. In other words, these fears, which are imprisoned in the hidden parts of the inner world, are revealed by the gothic novel. Der Geisterseher (The Ghost Seer) (1787-1789), which is the only fragment of German poet, drama writer, historian and philosopher Johann Christoph Friedrich von Schiller in the novel genre was published in fragment between 1787 and 1789 in the journal Die Thalia. The first part of the novel fragment, composed of two parts, was written in adventureful and intriguing. In the second part are given letters. Schiller’s Work Der Geisterseher (The Ghost Seer) is an example of a gothic novel which is adorned with elements such as séances to evoke the spirits, occultism and spiritualism. In this respect, it was aimed at dealing with the work in the context of gothic novel in this study and the work will be analysed to use work-immanent method. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23291 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1283-1296]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1073 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ÇOCUK KİTAPLARINI ÇÖZÜMLEMEYE YÖNELİK BİR UYGULAMA: SAMED BEHRENGİ VE KÜÇÜK KARA BALIK ÖRNEĞİ]]> <![CDATA[AN IMPLEMENTATION FOR ANALYZING CHILDREN’S BOOKS: SAMED BEHRENGI AND EXAMPLE OF LITTLE BLACK FISH]]> <![CDATA[Seyit ATEŞ]]> <![CDATA[Kasım YILDIRIM - Fatih Çetin ÇETİNKAYA]]> <![CDATA[Çocuk edebiyatı, çocuk kitapları, çözümleme.]]> <![CDATA[Children literature, children boks, analyzing. ]]> <![CDATA[Bu araştırmada bir edebî eseri çözümlemeye yönelik örnek bir uygulama yapılmıştır. Araştırmada Samed Behrengi’nin Küçük Kara Balık (KKB) isimli eserini çözümlemek amacıyla Wolf’un (2004) önerdiği çoklu bakış açısından yararlanılmıştır. Bu çerçevede eserin genetik, formal, metinlerarası, dönüşümsel ve sosyo-kültürel açılardan çok boyutlu bir çözümlemesi yapılmıştır. Genetik bakış açısıyla yazarın eseriyle kendi yaşamı ve kişisel (genetik) özellikleri arasında benzerlikler bulunduğunu söylemek mümkündür. Yazar hayallerini, beklentilerini, amaçlarını ve umutlarını LBF’ye de yansıtmıştır. Formal bakış açısıyla bakıldığında her bir karakterin gerek fiziksel gerekse psikolojik özellikleri metinde açık ve net bir biçimde ortaya konulduğu söylenebilir. Çocuklar özdeşim kuracakları, benzemeye çalışacakları ya da karşısında yer alacakları karakterlerin niteliklerini kolay bir şekilde tespit edebilirler. Metinlerarası bakış açısıyla LBF’nin, yazarın diğer eserlerinden izler taşıdığını söylemek mümkündür. Dönüşümsel açıdan Küçük Kara Balık, ana karakterin karşı karşıya kaldığı durumlar ve bu durumlarda verdiği tepkiler yönünden okuyucunun kendi yaşamıyla bağ kurabilmesine olanak sağlayacak nitelikte bir eserdir. Sosyo – Kültürel açıdan eser yazıldığı dönemin sosyal ve siyasal ortamını anlatmaktadır. Yapılan çözümlemeler ve alanyazındaki ilgili diğer araştırmalar eser üzerine çok farklı okumalar yapılabileceğini göstermektedir. Okumaların bu denli çeşitli oluşu ve üretilen anlamlar dikkate alındığında eserin hitap ettiği hedef kitlenin yaş aralığının orantılı olarak genişlediği görülmektedir. Eğitim ortamları açısından düşünüldüğünde bu noktada öğretmenin sorması gereken temel soru “Bu deneyimden benim öğrencilerimin öğrenmesini istediğim şey nedir?” sorusudur. KKB gibi eserlerin farklı yönleriyle ele alınıp işlenebilmesi için yetişkin rehberliğinde etkileşimli okumalar yapılmasına ihtiyaç vardır. Bu da ancak edebî eserlerin öncelikle yetişkinler tarafından bilinçli olarak incelenmesi ve bu araştırmada örneklendirildiği gibi farklı bakış açılarıyla eleştirilmesiyle mümkün olacaktır. ]]> <![CDATA[This current research aims to provide an example of how to analyze a children’s literature text. In order to analyze this book, the multiperspective strategy which was developed by Wolf (2004), was used. In this strategy, the literature text was analyzed by formal, genetic, intertextuality, transactional, and socio-cultural dimensions. From genetic perspective it is possible to say that there are similarities between the author's work and his / her personal and genetic characteristics. The author reflected his dreams, expectations, goals and hopes to Little Black Fish (LBF). Given formal viewpoint it can be say that both the physical and psychological characteristics of each character are clearly defined in the text. Children can easily identify the characteristics of the characters they will identify, try to resemble, or be opposed to. From intertextual perspective it is possible to say that LBF has traces of other works of its author. It is also possible to establish intertextual interest among works written by different authors. From perspective of transactional criticism it can be say that, LBF is a work that will enable the reader to connect with his / her own life in terms of the situations that the main character is confronted and the reactions it gives in these cases. Sociocultural perspective focuses on political, social and historical dimensions. From this perspective LBF describes the social and political environment of the period in which it was written. Analyzes and other related researches in the literature show that many different readings can be made on the work. Considering the variety of readings and the meanings produced, it is seen that the age range of the target group addressed by the work has expanded proportionally. In terms of educational environments, the basic question the teacher should ask at this point is the question “What do I want my students to learn from this experience? There is a need for adult-guided interactive readings to be addressed and handled in different aspects of works such as LBF. This will only be possible when the literary works are first examined by the adults consciously and criticized from different perspectives as exemplified in this study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23287 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1023-1049]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1074 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ÇAĞATAY TÜRKÇESİNDEN ÖZBEK TÜRKÇESİNE ANLAM KÖTÜLEŞMESİ ÖRNEKLERİ]]> <![CDATA[EXAMPLES OF WORDS’ PEJORATION OF FROM CHAGATAI TURKISH TO UZBEK TURKISH]]> <![CDATA[Fatma KURT YILDIZ]]> <![CDATA[Anlam değişmesi, anlam kötüleşmesi, Çağatay Türkçesi, Özbek Türkçesi]]> <![CDATA[Semantic changes, Words’ Pejoration, Chagatai Turkish, Uzbek Turkish]]> <![CDATA[Canlı bir varlık olan dil, canlılığının gereği olarak sürekli gelişir ve değişir. Dildeki bu değişmeler fonetik, morfolojik, sentaktik veya semantik olabilir. Dilbilimin bir alt dalı olan semantik, anlam değişmelerini de içine almaktadır. Bugün yapılan çalışmalar incelendiğinde anlam değişmelerinin genel olarak Genişleme, Daralma, Başka Anlama Geçiş, Kötüleşme, İyileşme ana başlıkları altında tasnif edildiği görülmektedir. Anlam Değişmesi, kelimenin başlangıçta ifade ettiği anlamın zamanla daralması, genişlemesi ya da başka bir anlama geçmesi olarak değerlendirilirken Anlam Kötüleşmesi ise bu değişmenin kelimenin ilk anlamına göre kötü ya da kötüye giden bir kavram alanına geçmesi olarak ifade edilmektedir. Diller, her türlü değişim ve gelişimlerini tarihî bir süreç içinde tamamladığından bu hususta lehçeler tarihî bağları ile birlikte değerlendirilmelidir. Buna bağlı olarak Çağatay Türkçesinden Özbek Türkçesi söz varlığına sirayet etmiş kelimeler iki lehçe arasındaki anlam alanlarına göre değerlendirilmiş, Özbek Türkçesinde tarihî dönemlerden beri kullanılan 15 kelimenin anlam kötüleşmesine uğradığı tespit edilerek neden kötüleşme olarak değerlendirildikleri üzerine açıklamalar yapılmıştır.]]> <![CDATA[The language, which is a living being, constantly develops and changes as a requirement of its vitality. These changes in language can be phonetic, morphological, syntactic and semantic. Semantics, which is a sub-branch of linguistics, includes changes in meaning. When the studies carried out today are examined, it is seen that the meaning changes are classified under the main headings of semantic extension, semantic restriction, semantic transfer, pejoration, melioration. The semantic change means that the first meaning of the word changes over time by restriction, extension or transfers other comprehension. The semantic pejoration is that this change has a deteriorating meaning according to the first meaning of the word. Languages complete all changes and developments in a historical process. Therefore, dialects should be evaluated together with their historical connection. For this reason, the words which have passed from the Chagatai Turkish to the Uzbek Turkish have been evaluated according to the fields of meaning between the two dialects. In Uzbek Turkish, 16 words that have been used since the historical period have been pejoration. These words are explained in terms of why they are considered to be pejoration.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23016 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1319-1328 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1075 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[DOĞU TRAKYA AĞIZLARININ GELECEĞİ]]> <![CDATA[FUTURE OF EAST THRACE DIALECTS]]> <![CDATA[İlker TOSUN]]> <![CDATA[Doğu Trakya, Doğu Trakya Ağızları, ağız bilimi, belgeleme]]> <![CDATA[East Thrace, East Thrace dialects, dialectology, documentation]]> <![CDATA[Trakya, Güneydoğu Avrupa’nın önemli tarihî ve coğrafî bir bölgesidir. Bu bölge Türkiye (Doğu Trakya), Yunanistan (Batı Trakya) ve Bulgaristan (Kuzey Trakya) bölgelerine ayrılmaktadır. Doğu Trakya adını taşıyan bölge Türkiye’nin kuzeydoğusundadır. Burada Edirne, Kırklareli, Tekirdağ, İstanbul’un Avrupa yakası ve Çanakkale’nin Gelibolu ilçesi yer almaktadır. Osmanlılardan önce bu bölgede Grekler, Pers İmparatorluğu, Roma İmparatorluğu, Gotlar, Vizigotlar, Slav toplulukları, Bulgar Hanlığı ve Bizans İmparatorluğunun hâkimiyeti görülmüştür. Bosporos, Byzantion, Propontis, Khersonesos, Abdera ve Ainos gibi Grek şehirleri ve Hadrianapolis (Edirne) and Serdica (Sofya) gibi Roma şehirleri dönemin önemli ekonomik ve kültürel merkezleri olmuştur. Bu bölgede Türkçenin Doğu Trakya ağız/ları konuşulmaktadır. Genellikle Doğu Trakya’da “Gacallar”, Bulgaristan, Yunanistan, Yugoslavya (eski) göçmenleri, Tatarlar, Pomaklar, Dağlılar, Yörükler, Romanlar, Boşnaklar yaşamakta ve bu ağızları konuşmaktadırlar. Son dönemde bu bölgede büyük bir iç göç yaşanmıştır. Bu nedenle Doğu Trakya ağızları yok olma tehlikesi altındadır. Biz ivedilikle saha çalışmaları ile ulus adları (etnonimler), yer adları (toponimler), silikyeradları (mikrotoponimler), hayvan adları (zoonimler) ve bitki adları (fitonimler) hakkında derlemeler yapmalıyız. Ayroca Osmanlı mezartaşlarını, kitabeleri sınıflandırmalı ve çeşitli folklorik malzeme toplamalıyız.]]> <![CDATA[Thrace is a historical and geographical region in the southeast of Europe. This region divides between Turkey (East Thrace), Greece (West Thrace) and Bulgaria (North Thrace). The region called East Thrace is in the northwest of Turkey. There are five cities in this region: Edirne, Kırklareli, Tekirdağ, Istanbul (European side) and Çanakkale (Only Gelibolu region). Before the Ottomans, Greeks, Persian Empire, Roman Empire, Goths, Visigoths, Slavic communities, Bulgarian Khaganate, and The Byzantine Empire ruled in this region. Greek cities like Bosphoros, Byzantion, Propontis, Khersonesos, Abdera, and Ainos; Roman cities like Hadrianapolis (present-day Edirne) and Serdica (present-day Sofia) were important economic and cultural centers. The east branch of Rumelia dialect is spoken in the cities, which are in this region. Generally in East Trace, “Gacals”, “immigrants from Bulgaria, Greece, Romania, Yugoslavia (former)”, “Tatars”, “Pomaks”, “Dağlılar” (Mountaineers), “Yörüks”, “Gypsies”, “Bosnians” live and speak a kind of Turkish dialect. Latterly East Thrace is on the target of internal migration. Because of that, East Thrace dialects are in danger of extinction. We should immediately conduct field works and collect the language materials and search ethnonyms, toponyms, micro-toponyms, zoonyms and fitonyms. We should classify Ottoman tombstones and epitaphs and collect the folkloric materials.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23006 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[1561-1572 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1076 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[ KLÂSİK TÜRK EDEBİYATINDA ŞEHBENDER]]> <![CDATA[CONSUL IN THE CLASSICAL TURKISH LITERATURE]]> <![CDATA[Özgür KIYÇAK]]> <![CDATA[Şehbender, Ticâret, Klâsik Şiir, Şiir ve Hayat.]]> <![CDATA[Consul, Commerce, Classical Poetry, Poetry and Life.]]> <![CDATA[Ticaret hayatın büyük bir gerçeğidir. Bu gerçeklik, kapsayıcı maddî ve manevî bir genişlik ve derinliğe sahiptir. Sanat bireyin olduğu kadar toplumun ve tarihin de bir meyvesidir. Toplumu ve toplumun şekillendiği tarihi süreci besleyen unsurlar din, kültür, medeniyet ve çağ değişimleridir. Klasik edebiyat kendi sanat anlayışı çerçevesinde anılan kaynaklardan beslenmiştir. Ticarete ait değerler/kavramlar şairler tarafından zaman zaman etraflarında yeni hayal ve imajların kurulduğu bir kaynak olarak önemli bir araştırma sahasıdır. Başlangıçta herhangi bir tüccar anlamını taşıyan; ancak değişen siyasî, sosyal ve ekonomik gelişmelerle siyasî ve idarî kimi hakları da bünyesine alan şehbender/şehbenderlik klasik şiirin kendisinden istifade ettiği ticaretle ilgili kavramlardan biridir. Şehbender çerçevesinde oluşturulmuş pek çok hayal ve imaj klasik şiirin estetik söyleminin kaynak malzemesi olmuştur. Şehbenderle ilgili bu estetik söylem aynı zaman da şehbenderin sıradan bir tüccardan hukukî, idari kimi hakları bünyesinde barındıran bir mevkie dönüşümünün de tanıklığını barındırmaktadır. Şiir, anılan bu anlam dünyasından estetik zeminde istifade etmiştir. Bu çerçevede şehbender etrafında oluşturulmuş hayal ve teşbih unsurlarını, hüsn-i ta’lil vb. edebî sanatları, poetik ve tasavvufî söylemleri, sosyal eleştiri ve patronaj ifadelerini, övgü değerlerini ve nihayetinde bir kurumun kendisini (şehbenderlik) bulmak mümkündür. Bu söylem -birinci gayesi estetik olmakla beraber- bir medeniyetin ticaret algısını ve bu algının çağa göreliliğini de bize ulaştırmaktadır.]]> <![CDATA[Commerce is a great reality of life. This reality has an inclusive material and nonmaterial broadness and depth. Art is a fruit of not only individuals, but also society and history. Elements that nourish society and the historical process in which society is shaped are religion, culture, civilization, and change of ages. Classical literature had utilized sources mentioned within the frame of a peculiar sense of art. Values/concepts related to commerce were used by poets as an important research field around which new dreams and images were established from time to time. Consul/consulate, which used to stand for any merchant at first, but then also included some political and administrative rights together with the changing political, social and economic developments, is one of the concepts related to commerce which is used by classical poetry. Many dreams and images established within the frame of consul had become the source material of the esthetical discourse of classical poetry. This esthetical discourse concerning the consul also includes witnessing the transformation of consul from an ordinary merchant into a position containing some legal and administrative rights. Poetry had taken advantage of the aforementioned world of meanings on an esthetical basis. Within this framework, it is possible to find dream and simile elements and literary arts such as fine causation (hüsn-i ta’lil), as well as poetic and sufistic discourses, social criticism and patronage statements, praise values and finally the institution itself (consulate) around the concept of consul. Aiming primarily at esthetics; the discourse brings us the commerce perception of a civilization and also the relativity of that perception according to the age.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22947 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1297-1318]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1077 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[VATAN ÖZLEMİ KONULU UZUN TATAR TÜRKÜLERİNDE TABİAT SEMBOLLERİ]]> <![CDATA[NATURAL SYMBOLS IN TATAR LONG FOLK SONGS THAT SUBJECTED ON HOMELAND YEARNING]]> <![CDATA[Ayşenur ÖZDAL]]> <![CDATA[Türkü, Vatan, Özlem, Tabiat, Tatar]]> <![CDATA[Folk song, Homeland, Yearning, Nature, Tatar]]> <![CDATA[İdil-Ural bölgesinde yaşayan ve Türk medeniyet tarihi için çok önemli bir sahada oluşmuş kültürel unsurları günümüze kadar taşıyan Kazan Tatar Türklerinin edebiyatının başlangıcı Orhun Anıtlarına kadar dayandırılmaktadır. Tatar edebiyatında destan, masal, halk hikâyesi, mit, türkü gibi oldukça geniş yelpazede çok çeşitli edebiyat mahsulleri verilmiştir ve bunlar geçmişe tanıklık etmiş önemli kayıtlar olarak kabul edilmelidir. Bu çalışmada özlem konulu Tatar türküleri ele alınmıştır. Tatar türküleri derin içeriği, halkın gönlüne yakın, güncelliğini koruyan bir tür olması açısından diğer halk edebiyatı ürünlerinden ayrı tutulmalıdır. Tarih boyunca çeşitli siyasi-ideolojik etkilerin altında kalmış Tatar milletinin edebiyatı ve dolayısı ile türkülerinde duygular her zaman derin, değerli ve kutsaldır. Metin merkezli olarak hazırlanan bu çalışmanın temel amacı Tatar halkının derin duygularını içeren özlem konulu uzun türkülerindeki tabiatla ilgili varlıkların sembolleşmesini açıklamaktır. Bu amaç ile özlem konulu türküleri Kiril alfabesinden Latin alfabesine aktarılmış ve ardından Türkiye Türkçesine çevrilerek incelenmiştir. Tatar türküleri ile ilgili yapılmış çalışmalar ve bu çalışmaların niteliklerine değinilerek bu çalışmaların mevcut durumu açıklanmak istenmiştir. Ele alınan Tatar türkülerinin yapısı incelenmiş ve yapılan incelemeden hareketle türkülerin genel yapı özelliği değerlendirilmiştir. Türkülerde tabiat ile ilgili unsurların sembolleşmesi araştırılmış bu sembolleşmeler türkü metinlerinden örneklerle açıklanmıştır. Çalışmada ayrıca edebi sanatlar üzerinde durulmuş ve tasavvuf anlayışı ile varoluşçuluk felsefesinin türkülere yansımasına değinilmiştir.]]> <![CDATA[NATURAL SYMBOLS IN TATAR LONG FOLK SONGS THAT SUBJECTED ON HOMELAND YEARNING ABSTRACT The beginning of the literature of the Kazan Tatar Turks, who have been living in Idil-Ural region which has been a very important area for the history of Turkish civilization until today, is based on the Orhun Monuments. In Tatar literature, a wide variety of literary crops such as epic, fairy tale, folk tale, myth and folk songs have been given, and these should be accepted as important records that have witnessed the past. In this study, Tatar folk songs on the theme of longing are discussed. The deep content of Tatar folk songs should be kept separate from other folk literature products in order to keep them close to the hearts of the people. Throughout history, the Tatar nation's literature has remained below various political-ideological influences, and thus the emotions in its folk songs are always deep, valuable and sacred. The main aim of this study, which is based on text, is to explain the symbolization of nature related beings in long folk songs with deep feelings of Tatar people. Yearning ballads on this purpose and then transferred to the Latin alphabet from Cyrillic alphabet were translated into Turkish. The current situation of these studies was asked to explain the works of Tatar folk songs and the qualities of these studies. The structure of the Tatar folk songs were examined and the general structure of the folk songs were evaluated. The symbolization of the elements related to nature in folk songs has been investigated and these symbolizations are explained with examples from the folk songs. The study also focuses on literary arts and the reflection of the philosophy of sufism and the philosophy of existentialism on the songs.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22940 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[783-797]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1078 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Romantik Bir Viyana Kuşatması yahut Adalet Ağaoğlu’nun Osmanlı Tarihine Yaklaşımı]]> <![CDATA[A Romantic Vienna Siege or the Approach of Adalet Ağaoğlu to Ottoman History]]> <![CDATA[Samet KARA]]> <![CDATA[Adalet Ağaoğlu, Romantik/Bir Viyana Yazı, postmodern tarihî roman, yeni tarihselcilik.]]> <![CDATA[Adalet Ağaoğlu, Romantik/Bir Viyana Yazı, postmodern historical novel, the new historicism.]]> <![CDATA[Tanzimat döneminden itibaren romanlarda kendisine yer bulan tarih; 1990 sonrası Türk romanında sosyal ve siyasal alanlardaki değişimler ile dünya edebiyatındaki gelişmeler yazarların değişen algı dünyaları düzleminde edebiyatımızda kendisine yer bulmaya başladığında birtakım değişikliklere uğramıştır. Bu değişimlerin başında tarihin bir araç olarak kullanılarak oluşturulmak istenilen “milli kimlik” anlayışından vazgeçilmesi gelmektedir. Postmodern yazarlar, romanlarında bir arka fon olarak kullandıkları tarihi “milli” çizgiden uzaklaştırarak özellikle Yeni Tarihselci anlayışın da etkisiyle sıradan kurgusal kahramanlar vasıtasıyla resmi tarihin boşlukta bıraktıklarını düşündükleri sosyal ve kültürel hayatı ön plana çıkartarak tarihi yeniden yazma düşüncesini tatbik etmeye çalışmışlardır. Bunu yaparken de olayları “gerçek” yerine “gerçeklik” çerçevesinde ele alırlar. Gerçek olma vasfını yitiren “tarih”, romanda kurgulanan postmodern bir “oyun”un parçası haline dönüştürülerek okurun da romanın gerçeklik atmosferine bürünmeleri sağlanmaya çalışılır. Adalet Ağaoğlu da “Romantik/Bir Viyana Yazı”nda bireyin iç dünyasını “tarih” izleği etrafında sözü edilen postmodern bir edayla kurmuştur. Tarih öğretmeni Kâmil Kaya’nın dersleri bağlamında ele alınan tarih, Kâmil Kaya’nın özel hayatından hareket edilerek kurulan oyunun bir parçası haline getirilmiştir. Adalet Ağaoğlu, derslerini tarihe hayal unsurlarını katarak anlattığı için öğrencileri tarafından “hayalci hoca” olarak vasıflandırılan Kâmil Kaya’nın “barok” düşünce yapısının bir parçası olması dolayısıyla hayranı olduğu ve görmeyi çok istediği Viyana ile olan duygusal bağı üzerinden tarihe yönelmekte ve Osmanlı tarihinden de bu doğrultuda malzemeler bulma noktasında yararlanmaktadır.]]> <![CDATA[Beginning from the Tanzimat Period, history which has taken place in novels, has undergone a number of changes when the developments in world literature and the changes in social and political fields after 1990 have started to be involved in our literature with the changing perception of authors in Turkish novels. Foremost among those changes is renouncing the understanding of “national identity” which is desired to be formed by using history as a tool. Postmodern authors who use the history as a background have digressed from the “national” idea that was seen in the historical novels of the first periods. That was caused by the facility of The New Historicist understanding which features the social and cultural life through the fictional characters that didn’t even take place in formal history before. Postmodern authors approach to the facts within the context of “reality” instead of “real”. “History”, which has lost the facility of being real, has been turned into a part of postmodern “game” fictionalized in novels and the aim is to make the reader be accustomed to the atmosphere of reality that is formed. Accordingly in “Romantik/ Bir Viyana Yazı” Adalet Ağaoğlu forms the inner world of the person around the history theme with the postmodern understanding that is mentioned. The history which is dealt as part of History teacher Kamil Kaya’s lessons becomes the part of a game that is connected to the private life of Kâmil Kaya. Adalet Ağaoğlu features the “baroque” mentality of Kâmil Kaya who is known as “dreamy teacher” by his students. Therefore Kâmil Kaya desires to see his dream city Vienna. Adalet Ağaoğlu wants to rewrite the history by finding out new arguments from Ottoman history through that emotional connection between Kâmil Kaya and Vienna.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22922 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 597-610 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1079 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[DİVAN ŞİİRİNDE KÖTÜ ŞAHSİYETLER]]> <![CDATA[BAD CHARACTERS IN DIVAN POETRY]]> <![CDATA[Sedat KARDAŞ]]> <![CDATA[Anahtar Kelimeler: Divan Şiiri, Kötülük, Kötü Şahsiyetler, Kişilikler, Karakterler.]]> <![CDATA[Keywords: Divan Poetry, Badness, Evil Characters, Personalities, Characters.]]> <![CDATA[İnsanoğlu, tarihin başlangıcından bu yana, iyilik-kötülük meselesi üzerine kafa yormuş ve hayatını kurarken bu iki olgunun etkilerinden yararlanmıştır. İnsan hayatının her alanında bu olguların izlerine rastlamak mümkündür. İnsanın duygu ve düşüncelerinin aktarımı için bir araç işlevi gören edebiyat, aynı zamanda insan hayatının da bir yansımasıdır. Bu nedenle edebî ürünlerde de kötü, kötülük ve kötü olana dair birtakım izler bulunmaktadır. Binlerce yıllık bir bilgi birikimi ve kültürün ürünü olan Divan edebiyatı ve şiirinde de olumsuz yönleriyle hafızalara kazınmış birtakım olay ve felaketler, bu hadiselere sebebiyet veren cani ve kötü şahsiyetler ile bu şahsiyetlerin kötü eylemlerinin tezahürüne rastlamak mümkündür. Divan şairleri, toplumsal hafızada kötü yer edinmiş hadiselere seyirci kalmamış, bunları şiirlerinde işlemişlerdir. Divan edebiyatı ve şiirinde, her meselede olduğu gibi, kötülük de idealize edilmiş ve kötülük, kötü şahsiyetler üzerinden aktarılmıştır. Şairler, geleneğe uygun olarak olumsuz ve kötü vasıflara sahip şahsiyetlerin isimlerini anarak kötülük konusunu ele almış, bunu yaparken de çoğunlukla telmih ve teşbih sanatlarından faydalanmışlardır. Divan şiirinin beslendiği kaynaklarda da olumsuz ve kötü vasıflarıyla ün yapmış şahsiyetlerin sayısı oldukça fazladır. Divan şiirinde yer alan kötü şahsiyetlere bakıldığında, bunların genel itibariyle, dinî, tasavvufi, tarihî, mitolojik ve efsanevi şahsiyetler oldukları görülmektedir. Bu şahsiyetlerin büyük bir kısmı Arap, Fars, Türk ve Moğol kökenlidir. Bu çalışmada, Divan şiirinde ismi zikredilen olumsuz ve kötü özelliklere sahip olduğu tespit edilen otuz iki kötü şahsiyet üzerinde durulmuş ve şiirde nasıl ele alındıklarına dair bazı tespitlerde bulunulmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[ABSTRACT Since the beginning of history, human beings have pondered on the question of good and evil, and have benefited from the effects of these two phenomena in establishing their lives. It is possible to see the traces of these phenomena in every aspect of human life. Literature, which acts as a tool for the transmission of human emotions and thoughts, is also a reflection of human life. For this reason, there are some traces of bad, badness and evil in literary products. In Divan literature and poetry, which is the product of a knowledge and culture of thousands of years, it is possible to come across a series of incidents and disasters never-forgotten with their negative aspects, felonious and evil characters causing them and the manifestation of the evil acts of these characters. Divan poets, did not just look on the incidents which took a bad place in social memory; they told them in their poetry. In Divan literature and poetry, as in every issue, evil is also idealized and conveyed through evil and bad personalities. Poets, in accordance with the tradition, handled the issue of badness by mentioning the names of the persons with negative and bad qualities, and in doing so often benefited from arts of telmih(reference) and teşbih(simile). In the sources of Divan poetry, the number of people famous for their negative and bad qualities is quite high. When we look at the bad figures in Divan poetry, they are generally religious, mystical, historical, mythological and legendary personalities. Most of these individuals are Arab, Persian, Turkish and Mongolian. In this study, thirty-two bad personalities which are found to have negative and bad characteristics mentioned in the Divan poetry have been analyzed and some determinations have been made on how they are handled in poetry.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22919 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1253-1281 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1080 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Mehdî-i Ehevân-i Sâlis’in Şiirinin Gelişme Safhaları ve Ayırt Edici Yönleri]]> <![CDATA[Stages of Development and Chaharacteristics of Mehdi Akhavan Sales’s Poetry]]> <![CDATA[Güneş Muhip ÖZYURT]]> <![CDATA[Mehdî-i Ehevân-i Sâlis, Fars Edebiyatı, İran Edebiyatı, Fars Şiiri, İran Şiiri.]]> <![CDATA[Mahdi Akhavan Sales, Persian Literature, Iranian Literature, Persian Poetry, Iranian Poetry.]]> <![CDATA[Modern İran şiirinin başlıca isimleri arasında yer alan Mehdî-i Ehevân-i Sâlis (1928-1990) hem klasik hem Nîmâi şiirde başarı sağlamış bir şairdir. Horasan bölgesinin gelenekçi edebi mahfilleri içinde şiirle tanışan Sâlis, şairliğinin ilk yıllarında klasik şiirin yeniden canlanması için bir ümit olarak görüldüğü için kendisine “Omîd” mahlası verilmiştir. İlk şiir kitabı Ergenûn’da (1951) klasik biçimlere bağlı kalan şair, sonraki şiirlerinde ise adım adım Şi’r-i Nov’u benimsemiş ve Nîmâ-i Yûşîç’in kurduğu şiir ekolünün ustalarından biri olarak kendini kabul ettirmiştir. Zemistân (1956) adlı şiir kitabında modern İran şiirinde sembolizmin en iyi numunelerini veren Omîd, Âher-i Şâhnâme (1959) ve Ez În Avesta (1965) adlı şiir kitaplarında ise sosyal değişim beklentilerinin beyhudeliği, entelektüellerin ümitsizliği ve kadim İran medeniyetine özlem gibi temalar üzerinde durmuştur. Sonraki yıllardaki şiirleri eskisi kadar beğenilmeyen Mehdî-i Ehevân-i Sâlis, son şiir kitabı Torâ Ey Kohen Bûm û Ber Dûst Dârem (1989) ile yeniden eski tarz şiire dönmüş ve bir kez daha adından söz ettirmiştir. Sâlis’in şiirlerinde ictimai ve siyasi mevzular daima yer bulmakla beraber onun eserleri siyasi mesaj vermenin ötesinde değer taşır. Ümit ve ümitsizliği bir arada ve birbiri ardına dizelerinde aksettirmesi, Sebk-i Horasânî’nin dili ile modern Farsçayı kusursuzca beraber kullanabilmesi ve İran efsanelerine ait unsurları şiirlerine ustalıkla yerleştirmesi; Mehdî-i Ehevân-i Sâlis’in şiirini çok yönlü ve kendine has kılmıştır.]]> <![CDATA[Being one of the renowned names of modern Iranian poetry, Mehdi Akhavan Sales (1928-1990) is a poet who successfully wrote poems in both classic and Nimaic styles. Getting acquainted with poetry in the traditionalist literary circles of Khorasan, Sales was seen as a beacon of hope for the revival of classical verse and thus he received the nom de plume “Omid” meaning “hope”. In his first poetry collection named Arghanoon (1951), he remained loyal to the classical forms, only to gradually embrace the “New Poetry” in his later works and eventually become one of the leading proponents of the poetry school founded by Nima Yooshij. In his collection named Zemestan (1956) Omid presented the best samples of symbolism in modern Iranian poetry. In his following poetry books, Akhar-e Shahnameh (1959) and Az In Avesta (1965) he further concentrated on issues such as the futility of hopes for social change, the despair of intellectuals and the nostalgia for the ancient Iranian civilization. Later poems of Mehdi Akhavan Sales were not appreciated as much as his earlier works. However, in his last poetry collection, Ay Kohan Boom O Bar Tora Doost Daram (1989) he once more became the center stage of poetry by returning to classical forms. The poetry of Sales was always full of social and political themes but his poems are valuable beyond being vessels of political messages. His juxtaposition of hope with despair, flawless use of the language of Sakh-e Khorasani together with modern Persian and the masterful inclusing of Iranian mythology in his verses have made the poetry of Mehdi Akhavan Sales multifaceted and unique.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22918 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[1497-1520 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1081 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“el-YÂSEMÎN” İSİMLİ ARAPÇA EĞİTİM SETİNİN DİLBİLGİSİ ÖĞRETİM YÖNTEMİ AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ]]> <![CDATA[EVALUATION OF VIEWPOINT GRAMER TEACHING METHOD OF EDUCATION SET NAMED AS “el-YÂSEMÎN”]]> <![CDATA[Hacı YILMAZ]]> <![CDATA[“el-Yâsemîn” Eğitim Seti, gramer eğitimi, metot, kitap inceleme, kitap değerlendirme.]]> <![CDATA[“el-Yâsemîn” Education Set, grammar education, method, book review, book evaluation.]]> <![CDATA[Bu çalışmada, 2017 yılında Birleşik Arap Emirlikleri’nde basılan ve bir öğrenci kitabı bir alıştırma kitabı olmak üzere iki kitaptan oluşan “el-Yâsemîn” isimli Arapça öğretim setinin dilbilgisi konularını ve konuları işleme metodu üzerinde durulmuştur. Set, ilk defa Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi, Arapça Mütercim-Tercümanlık Anabilim Dalı’nın hazırlık sınıfında, 2018-2019 öğretim yılında okutulmaya başlanmıştır. Çalışmanın amacı, adı geçen setteki dilbilgisi öğretim yöntemini ortaya koymak suretiyle bundan sonra bu seti okutacak ve okuyacak öğretmenlere ve öğrencilere bu konuda bir fikir vermektir. İnceleme, setin mevcut iki kitabıyla sınırlandırılmıştır. Çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmış, elde edilen veriler toplanarak analize edilmiştir. Sonuç olarak, “el-Yâsemîn” Arapça öğretim seti genel olarak dilbilgisi konuları ve konuları ele alışının ve kullandığı yöntemin başarılı olduğu görülmüştür. Özellikle setin sarmal öğrenme yaklaşımını etkili bir şekilde kullanması dikkat çekmektedir. Setin iletişimsel bir metot benimsemesi dilbilgisi konularını işleyişine de yansımakta ve güncel örnekler vererek kelimelerin akılda kalmasını sağlamaktadır. Konuların tam olarak bitmesi ve anlaşılması setin bütün aşamalarının bitmesiyle mümkün olacağından bazı konuları kavramak için setin düzeylerinin tamamının bitmesi beklenmelidir. Çünkü setin hazırlanmasında, özelden genele ya da olaylardan yasalara geçiş şeklindeki akıl yürütmek anlamına gelen tümevarım yöntemi benimsenmiştir.]]> <![CDATA[This study focuses on the grammar subjects and the method of processing the grammar subjects of “el-Yasemin kitabı which consists of two books, one of which is an exercise book, published in the United Arab Emirates / Dubai in 2017. Set has been started to be taught in the preparatory class of the Department of Arabic Translation and Interpretation, Faculty of Humanities and Social Sciences, Yıldırım Beyazıt University, Ankara only in the academic year of 2018-2019. The aim of the study is to give the teachers and students an idea about this by presenting the method of teaching the grammar in the mentioned set. The review is limited to the two existing books of the set. Qualitative research method was used and data were collected and analyzed. As a result, the Arabic education set al-Yâsemîn was considered to be successful as a method of handling grammar subjects and subjects, except for a few subjects. It is noteworthy that the set uses the spiral learning approach effectively. The adoption of a communicative method by the set reflects the grammatical issues in their works and reinforces this by giving current examples. It is to be expected that all of the set's levels will be finished in order to grasp some issues as the subjects will be finished and understood by the completion of all stages of the set. Because in the preparation of the set, from the special to the general or the transition from law to the law, to adopt the method of induction is adopted.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22917 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 995-1011]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1082 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[SÜLEYMÂN-NÂME’DE MİTOLOJİK BİR UNSUR OLARAK DÎVLER]]> <![CDATA[DIWS: AS A MYTHOLOGICAL ELEMENT IN SULEYMAN-NAME]]> <![CDATA[Mehmet Burak ÇAKIN]]> <![CDATA[Süleymân-nâme-i Kebir, Firdevsî-i Rûmî, dîvler, temsil, Gurgur, Zelhimar.]]> <![CDATA[Suleymân-nâme-i Kebir, Firdevsî-i Rûmî, dîws (deamons), Gurgur, Zelhimâr.]]> <![CDATA[Süleymân-nâme-i Kebir; tarihçi, edebiyatçı ve mutasavvıf kişiliğe sahip olan Firdevsî-i Rûmî’nin XV. yüzyılın sonlarına doğru kaleme almaya başladığı, 81. cildine kadar çeşitli kütüphanelerde nüshaları bulunan eseridir. Süleymân-nâme’de Hz. Süleymân’ın hayatı mitolojik, destansı ve efsanevî unsurlarla karışık olarak detaylı ve kapsamlı bir şekilde ele alınmaktadır. Eser, Hz. Süleymân’ın hayatının Şeh-nâme kahramanlarının hayatları ile birleştirildiği farklı bir kurguya sahiptir. Bu sebeple eser hem Tevrât’tan hem de Şeh-nâme’den önemli izler taşımaktadır. Süleymân-nâme’de, Hz. Süleymân’ın hayatı ekseninde aktarılan ana hikâye içinde tarihten coğrafyaya, mitolojiden antropolojiye, savaş sanatından astronomiye, tıptan astrolojiye, botanikten zoolojiye, hadisten tefsire, siyerden tasavvufa birçok alanla ilgili bilgi, kavram ve varlıklara genişçe yer verilmektedir. Süleymân-nâme’de önemli bir yere sahip olan varlıklardan biri de İran mitolojisinde ve Şeh-nâme’de bahsi sıkça geçen dîvlerdir. Türkçede “dev” olarak kullanılan dîv, klasik edebiyatta ve Süleymân-nâme’de, insana benzeyen ve iri cüsseli olan masal kahramanından daha farklı varlık ve kavramlar için kullanılmaktadır. Süleymân-nâme’ye göre insandan önce yaratılmış bir ırk olan dîvler, bir anda istedikleri yere gidebilen ve oldukça güçlü yapıda olan varlıklardır. Eserin tahkiyevî kurgusunda övülüp yüceltilen kahramanların, karşısında yer alan ve mutlak surette kötülüğü temsil eden dîvler; tasavvufî boyutta nefs-i emmâreyi temsil etmektedir. Bu çalışmada, Süleymân-nâme’ye göre dîvlerin yaratılışı ve özellikleri ile eserde yer alan dîv kahramanlar ve bunların temsil ettiği tasavvufî hususlar incelenmiştir. ]]> <![CDATA[Suleyman-name-i Kebir, a work of literature which is up to 81 volumes of copies can be found in various libraries, was tried to be written towards the and of the 15th century by Firdewsi Rumî, who has a historian, literary and mystical personalty. In Suleyman-name, life of the Prophet Suleyman (Solomon), which was blended in with mythological, epic and legendary elements, was discussed in detail and comprehensively. The work has a different fiction in which the life of Propher Suleyman is combined with the lives of the heroes Shah-nameh. For this reason, the work bears important traces from both Torah anf Shah-nameh. In the Suleyman-name, the main story that was shaped around the life of the Prophet Suleyman includes wide information concept and existence which are releated to different fields: from history to geography, from mythology to antropology, from warcraft to astronomy, from medicine to astrology, from botanic to zoology, from hadith to tafseer. One of the important creature that take place in Suleyman-name is “diw” (deamon) whose name is also mentioned in Persian mythology and Shah-name fruquently. İn classical litarature an Suleyman-name, teh diw –his Turkish form is dev- is used to describe a creature which is different existentialy and in concept from humanoid and bulky characters of tales. Acording to Suleyman-name, diws, whose race was created before humanbeings, can in an instant move to a place they want and are stroge creatures. In the narrating fantasy of this work, against the praised and glorified heroes are the Diws that absolutely represent evil, hence correpond to “al-nafs al-ammareh”in Islamic sufism (mystisicm) In the study, according to Suleymanane, the genesis and the features of the Diws, with the Diw characters and the mystic cases they represent were examined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22895 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1137-1158]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1083 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TOPLUMSAL GERÇEĞİN DÖNÜŞTÜRDÜĞÜ BİREYİN RÜYA VE OYUN KISKACINDAKİ ROLÜ: DÖNÜŞÜM (DIE VERWANDLUNG)]]> <![CDATA[THE ROLE OF THE INDIVIDUM TRANSFORMED BY SOCIAL REALITY IN THE GRIPPERLINES OF DREAM AND GAME: METAMORPHOSIS (DIE VERWANDLUNG)]]> <![CDATA[Melik BÜLBÜL]]> <![CDATA[Kafka, özgürlük, birey, oyun, metamorfoz]]> <![CDATA[Kafka, freedom, individium, game, Metamorphosis.]]> <![CDATA[Franz Kafka, çağdaş yazarlar dünyasında yerini markalaşarak, Kafkaesk unvanıyla kalıcı kılmış ender yazarlardandır. Onun yapıtları, okurunun dünyasında gizemliliğini hala korumuş olan derinliklere ve çok boyutluluğa sahiptir. Kafka’yı anlamak ya da okumak, belli yetkinlikler gerektirdiği bilinmektedir. Bir yazarı, dünya çapında önemli kılan yaşama ve dolayısıyla okuruna armağan ettiği eserleridir. Kafka’yı farklı kılan ise, geriye bıraktığı eserlerinin bilinmesini istememesi olmuştur. Bu ise yazarı daha da gizemli bir boyuta çıkarmıştır. Burada ele alınan dönüşüm (Die Verwandlung) adlı romanı, Kafka’yı okuru nezdinde daha da kasvetli bir düzeye çıkarmıştır. Bu çalışmada yazarın, Dönüşüm adlı romanında öne çıkan olay-lar örgüsünün arka planını oluşturan oyunsu öğeler ve bunun uzantıları olan toplumsal eleştiri ve sorgulama eylemleri ele alınmıştır. Kafkaesk yazı ve anlatım tarzı postmodern edebiyat dünyasının öncü bicilerinden sayılmaktadır. Kural ötesi üslubu ile yazın sanatına yeni soluk getirmiştir. Okuru kendi anlatım sarmalında yorarak düşündüren bu tarz edebiyata da yeni derinlikler katmıştır. Dönüşüm adlı eserinde yazarın, kural dışı tiplemeler sayesinde okurun düş dünyasına yeni anlama katmanları eklemiş ve onu olası dünyanın ötesinde derinlikli kurgu dünyalarına sürüklemiştir. İronize edilmiş yaşamların oyunsu kesitleri olarak tüm figürler, gerçeğin üstünde yer tutmuştur. Gerçeküstücülüğün bariz örneği olan eser, bu yanıyla toplum, birey ve otorite açmazına özel bir bakış ve yorum getirmektedir. Yöntem olarak bu çalışmada, metin inceleme, okur odaklı okumalar ve psikanaliz yaklaşımlardan yararlanılmıştır. ]]> <![CDATA[Franz Kafka is one of the precious writers with his Kafkaesque title being a marker in the world of contemporary writers. His works has multidimensionality and depths which still guarded its mysteriousness in the world of reader. It is known that understand or read Kafka require certain competencies. The thing that makes a writer significant worldwide is his works being a gift to life, so to his reader. However, what makes Kafka different is his unwillingness of the knowledge of his works left behind. This has made the author even more mysterious. The novel named Metamorphosis (Die Verwandlung) discussed here has brought Kafka a more somber level in the eyes of his readers. In this study, in the author’s novel named Metamorphosis, playful elements forming background of prominent events in the novel and its extensions social criticism, actions of questioning has been considered. Kafkaesque writing and narrative style is considered to be one of the pioneers of postmodern literature. It has brought a new breath to the art of literature with its cross-rule style. It has added new depths to this kind of literature, which makes the reader think through its own spiral of expression. In his work named Transformation, the author added new layers of understanding to the reader's dream world through unconventional typing and dragged him into deeper fiction worlds beyond the possible world. All figures, as playful sections of ironized lives, occupied a place above reality. This work, which is an obvious example of surrealism, brings a special view and comment on the dilemma of society, individual and authority. As a method in this study, we have benefited from text analysis, reader-oriented readings and psychoanalysis approaches. ]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22884 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1127-1136]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1084 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[CƏLİL MƏMMƏDQULUZADƏNİN ƏSƏRLƏRİNDƏ “DİRİLƏR”LƏ “ÖLÜLƏR”İN MÜBARİZƏSİ (“ÖLÜLƏR” VƏ “POÇT QUTUSU” ƏSƏRLƏRİ ƏSASINDA)]]> <![CDATA[THE FIGHT BETWEEN THE “DEAD” AND THE “LEAVING” IN THE CREATIVITY BY JALIL MAMMADGULUZADEH (ON THE BASIS OF “THE DEAD” AND “INBOX” BY JALIL MAMMADGULUZADEH)]]> <![CDATA[Ellada GERAYZADE]]> <![CDATA[Cəlil Məmmədquluzadə, yaradıcılıq, tragikomediya, “Ölülər”, iki cəbhə, İskəndər]]> <![CDATA[Jalil Mammadguluzadeh, creative activity, tragicomedy, ]]> <![CDATA[Celil Memmedguluzade'nin eserlerinde vatan ve insan, halkın toplumsal sorunları, kadın özgürlüğü, cehalet vb. bu tür konular her zaman lider konumda olmuştur. Yazar, eserlerinin konusunu yetirdiği ortamdan, kendi hayatından almıştır. “Ölüler” trajikomedisi Celil Memmedguluzade'nin şah eseridir. “Ölüler”, Celil Memmedguluzade'nin cehalete ve kötülüğe karşı yazdığı en etkili çalışmadır. Eserin başarılı olması onun ana kahramanı İskender imajı ile ilgilidir. Yazar, eserde Azerbaycan köyünün tipik tablosunu, yani aciz, fakir, zavallı ve cahil toplumu kaleme almıştır. Bu toplumun halk ve millete faydalı olabilmesi için ise çok şey yapılmalıdır. Makalede, birbiriyle karşı karşıya duran iki cepheden bahsedilmiş, Şeyh Nesrullah - kötü güç ve İskender – iyi güç biçiminde betimlenmiştir. İskender feci kahramandır, karanlık ortamda parlayan bir yıldızdır. O, gerçek durumu keskinlikle değerlendirmeyi başaran mücadeleci bir bilgedir, ama cehalete karşı mücadelede onun tek silahı vardır ki, o da Sözdür. O, bu silahı ustalıkla kullanıyor, fakat cahil muhit İskender’i anlayamıyor, daha beteri anlamak bile istemiyor. Eserde dini ve İslami değerleri alay eden, kişisel çıkarları için silaha dönüştüren dolandırıcı Şeyh Nesrullah kendi ölülerini diriltmek için mezarlığa toplanmış halka şöyle diyor: "Dirilmesini istediğiniz ölülerinizin isimlerini verin". Şeyh Nesrullah herhangi bir nedenle birilerinin ölüsünü listeden çıkarmaya gayret gösterenleri derhal ileriye çağırıyor. Çünkü dolandırıcının çıkış yolu halkın kendi ölüsünden vazgeçmesidir. Kişilerin çeşitli nedenlerle kendi ölüsünü diriltmekten vazgeçmesi ve böylece kişilerin yavaş-yavaş azalması eserin en ilginç noktalarındandır. Sırf bu sahnede Mirza Celil halkın, bütün bir milletin işe yaramaz geleneklerinin hala yaşadığını ve bu geleneklerin halkın bir millet olarak oluşması yolunda büyük engele dönüştüğünü ustalıkla ifade etmiştir. “Ölüler”in en büyük gerçeği şu ki, ölüler sadece mezarlıkta, toprak altında yatanlardan değil, sağ iken ömrünü cehalette geçiren cahil toplumdan ibarettir. Bu "ölüleri" istenilen kadar aldatmak mümkündür. Bu bir rastlantısal olay değildir, Şeyh Nesrullah "ölülere" hitaben tüm konuşmasını cahil insanların anlamadığı dilde ifade ediyor. Sadece emirlerini onların anladığı dilde veriyor. Makalede "Ölüler" trajikomedisinin "ölü" adlanan karakterlerinin özellikleri yazarın diğer eseri olan “Posta kutusu”ndaki Novruzali'nin ortak ve ayırt edici özellikleri ile karşılaştırılmıştır. Yazar, “Ölüler”in kahramanlarının posta veya telgraftan haberdar olmasına rağmen, bunun, onlarla Novruzali arasında küçük bir fark olduğunun göstergesi olduğunun sonucuna varmaktadır. Novruzali'nin iç sakatlığı, “Ölüler”in kahramanlarında daha net bir şekilde görülmektedir. İç sakatlık, Novruzali'yi posta olayı zamanı aciz bir insana dönüştürdüğü gibi, Hacı Hasan gibileri de Şeyh Nasrallah'ın elinde oyuncak haline getirir. Celil Memmedguluzade, Azerbaycan halkının oluşmasına, uyanmasına engel olan güçlerin karşısına şimdilik ciddi insan çıkarmaya endişe ediyor. Bu ortam o kadar karanlıktır ve bu halk o kadar zayıftır ki, ona karşı hile yapan şahıslar ciddi insanı derhal imha edebilirler. Ahlaksızlık, haylazlık, şuursuzluk olguları karşısında İskender ne kadar zayıf görünse de, onun gerçeği yansıtan sözleri eserin bel kemiğini oluşturur. İskender bu karanlık ortamda kötülüğün kendisinden kat-kat güçlü olduğunu fark eder. Bu nedenle uslubunda ironiya'yı tercih etmektedir. Celil Memmedguluzade, eserde eski kurallarla geçinip giden toplum ile İskender arasındaki ilişkileri ustalıkla yazıya dökmüştür. “Ölüler”in ana kahramanı İskender, eserin başından sonuna kadar Şeyh Nasrallah'ın yaptığı işlere nefretle ve alaylı bir şekilde yaklaşarak olayların içinde yer alır. Eserin ana kahramanının faciası şundan ibarettir ki, akıllı, bilgili, “ölü” dirilerden defalarca üstün olan İskender toplumda kendi yerini bulamıyor ve bu toplumda gereksin insana dönüşür.]]> <![CDATA[The leading themes of the works by Jalil Mammadguluzadeh are Motherland and the nation, social problems of the people, female freedom, ignorance, etc. The themes for his works the writer always took from his environment and life. Tragicomedy "The Dead" is certainly a masterpiece of the creative activity by Jalil Mammadguluzadeh. The "Dead" is the most impressive work by Jalil Mammadguluzadeh written against ignorance and prejudice. Of course, the success of tragicomedy was associated with the image of the protagonist Iskender. The article is focused on two opposing forces: the forces of evil in the image of Sheikh Nasrullah, and the forces of good in the image of Iskender. Iskender is a tragic hero, a star shining in the dark. He is a fighter understanding the real situation, but at the same time he has the only weapon in his fight against ignorance: the word. He skillfully uses this weapon, but the ignorant and uneducated environment does not understand him, even does not want to understand. Sheikh Nesrullah who uses religious and Islamic values for his personal interests says to the people who gathered at the cemetery to revive their dead relatives: “Give the names of your dead relatives that you want to be revived”. If one of the persons decided not to revive his dead relative Nesrullah immediately called him because the crook had only one choice: people themselves had to refuse to "revive" their dead relatives. It is one of the most interesting points of the tragicomedy: for various reasons people refused to "revive" their dead relatives and thus they were gradually moving away from the cemetery. It is in this scene Mirza Jalil masterfully expressed that the people still live the naughty фт?� outdated traditions and those traditions have become a major obstacle in the formation of the people as a nation. The biggest truth of "The dead" is that the “dead” are not only those who lie in the grave, but also those who spend their lives in ignorance while they're alive. It is possible to deceive those "dead" as much as desired. It is not without reason that Sheikh Nesrullah appeals to those “dead” in a language that ignorant people do not understand. Only his orders he gives in the language which they understand. It is noted in the article that the author described a typical Azerbaijan village of that period, naive, poor, ignorant and uneducated people lived there. Those people need to work a lot for the transformation into the nation. The similar and distinctive features of the “dead” characters of the tragicomedy "The dead" and the image Novruzali – a hero of the story “Mailbox" by Jalil Mammadguluzadeh are also analyzed in the article. The author comes to the conclusion that despite the fact that the heroes of the “The dead” are aware of the mail or telegraph, they differ from Novruzali only in appearance. The internal disability of Novruzali even more clearly manifested in the characters of “The dead”. The internal disability of Novruzali turns him into a helpless person in the story with mail as well as Haji Hassans transform into toys in the hands of Sheikh Nasrullah in the tragicomedy “The dead”. Although Iskender seems weak in the face of immorality, mischief, and consciousness, his true words form the backbone of the drama. Iskender realizes that in this dark environment evil is more powerful than him. That's why he prefers irony in his style. Jalil Mammadguluzadeh skillfully presents the conflict between the society living with old rules and Iskender. Jalil Mammadguluzadeh skillfully presents the conflict between the society living with the old rules and Iskender.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22861 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 551-560 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1085 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[MİLLİ ŞAİR OLARAK BİLİNEN MEHMET AKİF ERSOY’UN SEÇME ESERLERİNDE MİLLİYETÇİLİĞİ YENİDEN DÜŞÜNMEK]]> <![CDATA[RETHINKING NATIONALISM IN SELECTED WORKS OF THE SO CALLED NATIONAL POET MEHMET AKİF ERSOY]]> <![CDATA[Özlem ULUCAN]]> <![CDATA[Mehmet Akif Ersoy, milliyetçilik, bağımsızlık mücadelesi, İttihad-ı İslam]]> <![CDATA[Mehmet Akif Ersoy, nationalism, the fight for independence, Islamic unity.]]> <![CDATA[Osmanlı Devleti’nin son yılları ile Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluş döneminin sosyokültürel gerçeklerinin yansıtan ve “milli şair” olarak bilinen Mehmet Akif Ersoy, Türkiye’nin edebiyat alanında en önde gelen isimlerinden biridir. Edebiyattaki eşsiz konumuna rağmen, uluslararası akademik camiada hakkında bilinenler yetersizdir. 20. yüzyılın ilk yıllarında toplumdaki yozlaşmaya şahit olan Akif, vatandaşların bilincini dahili ve harici düşmanlara karşı uyanık tutma mücadelesi verirken İttihad-ı İslama ve toplumdaki cehaleti ortadan kaldırmaya dikkat çeker. Hayatı ve eserleri incelendiğinde, “milli ya da millyetçi” olarak bilinen şairin, millyetçilik anlayışının, geniş yelpazeli milliyetçilik tanımlarından biraz farklı olduğu görülmektedir. Temelde milliyetçilik için üç farklı yaklaşımdan söz edilebilir; birincisi etnik kökeni temel alan primordializm; ikincisi milliyet ve milliyetçilik kavramlarının son iki yüz yılda ortaya çıkmış olduğunu ileri süren modernist görüş; üçüncüsü ise ulusların modernliğini reddeden ve geçmişe yönelik efsanelerin, sembollerin ve törelerin günümüz uluslarını derinden etkilediğini öne süren etnik sembolizmdir. Tüm bunlar göz önünde bulundurulduğunda, “milli şair” olarak Mehmet Akif’in milliyetçiliği hangi kategoride değerlendirilebilir? Asıl üzerinde durduğu nokta etnik kimlik mi, milliyetçiliğin modernliği mi, etnik sembolizm mi? Bu çalışmanın amacı bazı eserlerinden yola çıkarak, Mehmet Akif Ersoy’un milletçiliğini tartışmak ve bu bağlamda şairin, daha çok kan bağı, vatan toprağı, miras ve kültür gibi öğeleri ön planda tutan çeşitli milliyet tanımları arasındaki yerini saptamaya çalışmaktır.]]> <![CDATA[Reflecting the socio-cultural realities of last years of Ottoman Sultanate and the foundation of Turkish Republic in his works, Mehmet Akif Ersoy is known as “the national poet” of Turkey and is among one of the prominent figures of man of letters in Turkey. Despite his irreplaceable position in literature, few is known about him on international academic fields. Testifying the corruption in society in early twentieth century, he struggles to keep the consciousness of his citizens alive against both, the enemies inside and outside by referring to Islamic unity and eliminating ignorance in society. Upon reading his life and his works, it appears that, called as a “national or nationalist” poet, his nationalism is a little bit different from the wide scale definitions of nationalism. Basically it can be proposed that there are three different approaches of nationalism: the first one is primordialism whose main focus is on ethnicity; the second one is modernism which argues that nation and nationalism are the subject matter of the last two centuries, namely they are modern concepts; and the third one is ethno-symbolism which refuses the modernity of nations and claims that the myths, symbols and morals dating back influence the context of nationalism today. So if he was a nationalist, what kind of a nationalist was Mehmet Akif? Was his main concern on ethnicity, modernity or some values dating back? The aim of this study is discussing his nationalism in his selected works, and locating his position among the various definitions of nation and nationalism, which mostly promote common kinship, territory, heritage and culture.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22858 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 941-954 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1086 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[VARLIK DERGİSİ’NDEKİ EDEBİ YARIŞMALAR (1933-1991)]]> <![CDATA[LITERATURE COMPETITIONS IN VARLIK MAGAZINE (1933-1991)]]> <![CDATA[Gülsün KOÇER]]> <![CDATA[Mustafa ÖZCAN]]> <![CDATA[Varlık Dergisi, Yaşar Nabi, Edebiyat Ödülleri]]> <![CDATA[Varlık Dergisi, Yaşar Nabi, Edebiyat Ödülleri]]> <![CDATA[Yayın hayatındaki yerini 1933’ten günümüze kadar koruyan Varlık dergisi Türk basın tarihinin en saygın edebiyat dergilerinden biridir. Varlık dergisi ve sonradan kurulan Varlık Yayınevi pek çok açıdan edebiyat dünyasına katkıda bulunmuştur. Bu katkıların önemlilerinden biri derginin edebiyatın çeşitli alanlarında düzenlediği yarışmalardır. Varlık dergisi roman, şiir, çeviri, deneme, inceleme gibi alanlarda yarışmalar açmıştır. Bu yarışmalarda yeni sanatçıların tanınmasına yardımcı olmak, edebiyat dünyasını hareketlendirmek ve edebiyatın basında daha çok yer almasını sağlamak amaçlanmıştır. Çalışmanın amacı Varlık dergisinin elli yedi yıl boyunca düzenlediği edebî yarışmaları araştırarak hem dönemin edebiyat ortamının belirlenmesine katkıda bulunmak hem de söz konusu yarışmaları Türk edebiyatına katkısı açısından değerlendirmektir. Söz konusu yarışmalar, dönemlerinde edebiyat dünyasının hareketlenmesine ve edebiyatın popülaritesinin artmasına büyük ölçüde hizmet etmiştir. Ayrıca bu yarışmalar sayesinde pek çok genç sanatçı hem adını duyurma hem de eserlerini yayınlama imkânı bulmuştur. Bu çalışma, nitel araştırma yöntemi kapsamında değerlendirilen doküman analiziyle yapılandırılmıştır. Makale, Varlık dergisi ekseninde şekillendiği için dipnot ve kaynakça sisteminde çeşitli sorunlarla karşılaşılmıştır. Bunun temel sebebi konuyla ilgili haber, duyuru ve değerlendirmelerin önemli bir bölümünün isimsiz yayınlanmasıdır. Hem dipnot hem de kaynakçada isimsiz yazılarda, yazı adı öne alınmıştır. Az olmakla birlikte ne yazar adı ne de yazı başlığı içermeyen haber ve duyurularda ise süreli yayın adına öncelik tanınmıştır.]]> <![CDATA[The Varlık magazine, which preserved its place in the Turkish publishing life from 1933 to the present day, is one of the most respected literary magazines in Turkish press history. The Varlık magazine and the Varlık publishing house that was founded later contributed to the world of literature in many ways. One of the most important of these contributions is the competition that the magazine has organized in various fields of literature. Varlık magazine competed in the fields of novel, poetry, translation, essay, examination. In these competitions, it is aimed to help recognition of new artists, to mobilize the world of literature and to make literature more popular. In these competitions, the leading artists in the field usually took on the role of a jury, but occasionally survey competitions were organized in which the results were determined by the readers' votes. The competition was a big participation and the competitions were welcomed by both the artists and the readers. Given the continuity of the competitions and their reflection on the press, it is possible to say that it reaches its aim for a great extent. This study is structured by document analysis which is evaluated within the scope of qualitative research method. Since the study was formed on the axis of the Varlık magazine, various problems were encountered in the footnote and bibliography system. The main reason for this is the nameless publication of a significant portion of news, announcements and evaluations related to the issue. Both the footnote and the welder are in anonymous writings, and the name of the article is taken for granted. With little or no writer's name and no article title, the name of the regular publication is taken for granted.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22856 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[643-675 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1087 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TÜRK ÇOCUK VE GENÇLİK EDEBİYATINDA ROMAN: DÖNEMEÇ ROMANINDA KAHRAMANLARIN YAŞADIĞI DÖNÜŞÜMLER]]> <![CDATA[NOVEL IN TURKISH YOUTH AND CHILD LITERATURE: THE RETURN OF THE TRANSFORMATION IN THE DÖNÜŞÜM NOVEL]]> <![CDATA[Mustafa Said KIYMAZ]]> <![CDATA[Çocuk edebiyatı, roman, karakter dönüşümü.]]> <![CDATA[Children's literature, novel, character transformation.]]> <![CDATA[Yapılan araştırmalar çocukluk kavramının ortaya çıkışı ile çocuk gerçekliğinin yaşıt olmadığını ortaya koymuştur. Gerek Batı’da gerekse Türk kültüründe çocuklar, yakın tarihlere kadar hep “küçük yetişkin” olarak değerlendirilmişlerdir. Çocuk gerçekliğinin kavranması Avrupa’daki gelişmelerle paralel olarak ilerlemiştir. Özellikle sanayinin gelişmesi ve çocukların okula gitmesi zorunluluğunun toplum tarafından kabulü ile çocuğun ayrı bir dünyası, yetişkinlerden farklı bir bakış açısı olduğu anlaşılmaya başlanmıştır. Çocukluk bir kavram olarak belirince, çocukların kendine has bazı ihtiyaçları da kabul görmüştür. Bu ihtiyaçlardan biri de çocuklar için edebiyattır. Bu edebiyatta öğreticilik esas olmamakla birlikte, genel olarak aranan bir özelliktir. Didaktik çabadan uzak durarak, satır aralarında çocuklara çeşitli iletilerin verilmesi günümüz anlayışına da uygun düşmektedir. Buradan hareketle bu çalışmada, Nur İçözü tarafından gençlik romanı olarak kaleme alınan Dönemeç adlı eser kahramanlarının yaşadığı dönüşümler açısından incelenecektir. Yaşamı ve insan gerçekliğini gösterme açısından nitelikli bir yapıt olan Dönemeç’te kahramanın hayata tutunmak açısından verdiği mücadele ve okuma konusunda zorlukları aşma azmi, okuyucular açısından örtük iletiler taşımaktadır. Benzer şekilde prensiplerden ödün vermeme, yalana karşı tavizsiz olma gibi hususlar da kahramanların dönüşümlerinde önemli rol oynamaktadır. Kahramanın gerçeğe yatkın dönüşümleri genç okurlarda kendini kahramanın yerine koyma şeklinde karşılık bulmaktadır. Bu karşılık, okurlarda farkında olmadan ana dilinin kullanılışını, olanaklarını ve yaratıcı gücünü sezdirmektedir.]]> <![CDATA[The researches revealed that the concept of childhood and the reality of children are not of age. Children, both in the West and in Turkish culture, have always been considered as small adults. Understanding the reality of children has progressed in parallel with the developments in Europe. Especially the development of the industry and the necessity of children to go to school by the public acceptance of the child's world, a different perspective than adults began to be understood. When childhood is a concept, certain needs of children are accepted. One of these needs is literature for children. Although teaching in this literature is not essential, it is a sought after feature in general. Staying away from the didactic effort, giving a variety of messages to the children in line between the current approach is appropriate. In this study, will be examined the novel of Nur İçözü in terms of the transformations experienced by the heroes called an Dönemeç, written as a youth novel. At Dönemeç a work of high quality in terms of showing life and human reality, the hero is implicit in his struggle for life and difficulties in reading, and has implicit messages for readers. Similarly, uncompromising principles, uncompromising against lies, play an important role in the transformation of heroes. The heroic transformation of the hero in the form of the replacement of the hero finds the young readers. This response makes the readers unaware of the use of the mother tongue, the possibilities and the creative power.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22846 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[625-642]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1088 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Ahab Güneş’e, House Tanrı’ya Karşı: Ağrısız Hayat]]> <![CDATA[Ahab vs. Sun; House vs. God: Life without Pain]]> <![CDATA[Alper TULGAR]]> <![CDATA[Moby Dick, Ahab, House M.D., Doktor House, Fantom Ekstremite Ağrısı, Engellilik]]> <![CDATA[Moby Dick, Ahab, House M.D., Doctor House, Phantom Limb Pain, Disability]]> <![CDATA[Bu çalışma, engelli iki karakter, popüler House M.D. televizyon dizisinin ana karakteri Doktor House ve Moby Dick adlı romanın ana karakteri Ahab, tarafından paylaşılan benzerlikleri inceler. Moby Dick 19. yüzyılda yazılmasına rağmen hâlâ pek çok farklı açıdan çalışılabilir. Bu durum, onu insan psikolojisini daha iyi anlamamız noktasında değerli bir kaynak yapar. Bu bakımdan acı, takıntının kaynağı olarak düşünülebilir. Acı, bu iki karakteri kötümser, kibirli ve şüpheci insanlara dönüştüren ana sebep olarak ele alınır. House M.D. dizisi ve Moby Dick romanı tarafından paylaşılan temel benzerliklerden birisi “fantom ekstremite ağrısı” denilen tıbbi bir enigmadır. Bu tıbbi enigma insanların kaybettikleri uzuvlarında acı hissetmelerine neden olur; en sonunda gerçekte oldukları kişiyi etkiler ve değiştirir. Hem Ahab hem de Murphy sarsıcı ampütasyonlardan beri fantom ekstremite ağrıları çekmektedir. Doktor House bu tür bir ağrı çekmezken uzvundaki kronik ağrı onun kişilik özelliklerini tekrar şekillendirir. Sonu gelmez acının olmadığı durumda bu karakterlerin tamamen farklı insanlar olma ihtimali vardır ki bu durumu Ahab’da görmesek de House’da görürüz. House acısının ortadan kalktığı bölümlerde farklı bir insana dönüşmüştür. Ahab ve House keskin zekâlı, kibirli ve dışlanmış karakterlerdir. Takıntılı kişilikleri onları birleştirir. Bu çalışma Doktor House’un birçok benzerlik gösterdiği ünlü karakter Sherlock Holmes dışında başka bir karakterle benzer özellikleri olduğunu ortaya koyar.]]> <![CDATA[This article examines the similarities shared by two characters with disabilities: Doctor House, the main character of a popular television series House M.D. and Ahab in Moby Dick. Although Moby Dick was written in the 19th century, it can still be studied from various perspectives, which makes it a valuable source to unroll the human psyche. In this respect, pain can be considered the source of obsession. Pain is taken as the major reason turning these two characters into pessimist, arrogant, and skeptical humans. One of the main similarities shared by the show House M.D. and the novel Moby Dick is a medical enigma called “phantom limb pain”. This medical enigma makes people feel their lost limbs; eventually affects and changes who they really are. Both Ahab and Murphy, one of the characters in the show House M.D., have suffered from phantom sensations since traumatic amputations. While Doctor House does not suffer from phantom limb pain, his acute limb pain reshapes his personality traits. In the absence of the everlasting feeling of pain, these characters could be entirely different. We can see this change not in Ahab’s personality but in House’s. In the episodes without House’s pain, he turns into a different person. Ahab and House are brilliant, arrogant, and excluded characters. Their obsessive personalities connect them. This article reveals that Doctor House has similar characteristics with another renowned character except Sherlock Holmes.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22842 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[1573-1586 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1089 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[II. MEŞRUTİYET DÖNEMİ ÇOCUK DERGİLERİNDE BOYKOT KONUSU]]> <![CDATA[BOYCOTT ISSUE IN THE CHILDREN MAGAZINES OF IIND CONSTITUTIONALISM PERIOD]]> <![CDATA[Mehmet ÖZDEMİR]]> <![CDATA[Emrah TOPRAKÇI]]> <![CDATA[II. Meşrutiyet, İttihat ve Terakki Cemiyeti- Fırkası, Çocuk Dergileri, Boykot]]> <![CDATA[IInd Constitutional, İttihat ve Terakki Cemiyeti-Fırkası, Children Magazines, Boycott]]> <![CDATA[Her rejim inkılabını sağlamlaştırmak için yeni bir nesil ortaya çıkartmak ister. II. Meşrutiyet döneminde iktidar olarak İttihat ve Terakki Fırkası adını alan İttihat ve Terakki Cemiyeti, kendi ideolojik fikirlerine bağlı ve meşrutiyete sadık bir nesil yaratma gayesindedir. Bu amaçla eğitimde düzenlemeler yapar, yayımlanan çocuk dergileri aracılığıyla siyasi fikirlerini çocuklara aktarır. II. Meşrutiyet döneminin özgür düşünce ortamı ile birlikte çocuk dergileri sayısında ciddi artış yaşanır ve çıkarılan dergiler çocuklara ulaşmada birer araç olarak kullanılır. II. Meşrutiyet dönemi çocuk dergilerinde ağırlıklı olarak millîlik, intikam duyguları, vatanseverlik, donanmanın önemi, ticaret ve boykot konuları işlenir. Dergilerdeki konular İttihat ve Terakki Fırkası’nın oluşturmak istediği meşrutiyet çocuğunun şekillenmesini sağlar. II. Meşrutiyet dönemi yaşanılan savaşların etkisi ile devletin sosyoekonomik yapısının bozulması neticesinde İttihat ve Terakki yönetimi, “Millî İktisad” atılımları yapar. Türk-Müslüman halkın yabancı tüccar ve mallarını boykot edip, yerli ve millî olan ürünlerin kullanılması ve Türk-Müslüman tüccarlardan alışveriş yapması istenir. Hatta İttihat ve Terakki’nin siyasi ve içtimai fikirlerine uygun yayım yapan Çocuk Dünyası dergisi, boykota uymayan Çocuk Duygusu dergisini hedef gösterir. Bu çalışmada II. Meşrutiyet dönemi çocuk dergilerinde yer alan boykot konusu incelenmiştir. Bu kapsamda II. Meşrutiyet döneminde yayımlanan Çocuk Dünyası, Mektepli, Talebe Defteri, Çocuk Duygusu ve Çocuk Bahçesi dergilerinin tüm sayıları incelenmiş ve dergilerdeki boykot faaliyetleri tespit edilerek değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[Every regime wants to create its own generation to strengthen their political power. İttihat ve Terakki Cemiyeti which took the name İttihat ve Terakki Fırkası by gaining the political power at the period of IInd Constitutional Period aimed to create its own generation strongly devoted to its ideological ideas and Constitutional. It makes regulations on education and transposes its political ideas to children by children magazines. There were a huge increase at the number of child magazine with independent atmosphere of the Second Constitutional Period and the magazines were used to reach the children of that period. Nationalism, feelings of revenge, patriotism, importance of navy, trade and boycott subjects are heavily worked up at the children magazines of IInd Constitutional Period. These subjects shape the childhood that Party of Union and Progress to create. İttihat ve Terakki governance make “National Economic” progresses in consequence of the wars of IInd Constitutional Period and deterioration of socioeconomics. The boycott of Muslim-Turkish communities to foreign traders and their goods, to use local and native goods and to shop with Muslim-Turkish traders is desired. Moreover, “Çocuk Dünyası” which is full of publishings that are coherent with the political ideas of “İttihat ve Terakki” targeted the “Çocuk Duygusu” magazine that doesn’t obey the boycott. The boycott subject in the IInd Constitutional Period Children Magazines is studied carefully in this study. All of the “Çocuk Dünyası, Mektepli, Talebe Defteri, Çocuk Duygusu ve Çocuk Bahçesi” journals published in the IInd Constitutional Period are studied, all the boycott actions are detected and evaluated.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22830 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[799-819]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1090 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[GÜNLÜKLERİN KIYILARINDAN: BİR ENTELEKTÜEL OLARAK HÜSEYİN SU]]> <![CDATA[HÜSEYİN SU: AN INTELLECT REFLECTED FROM THE PERIPHERY OF HIS DIARIES]]> <![CDATA[Dursun Ali TÖKEL]]> <![CDATA[Hüseyin Su, Entelektüel, Günlükler]]> <![CDATA[Hüseyin Su, Entelektüel, Logs]]> <![CDATA[Bir yazarın günlükleri, sadece o yazarın kişisel tarihini takibe yaramıyor. Bir yazarın günlükleri çerçevesinde, aynı zamanda, yazarın okuma ve yazma serüveni, bu serüvene ilişkin dikenli yolculuklar da gündeme geliyor. Yine o devrin gündelik siyasi, kültürel, ekonomik, entelektüel tarihi de öğrenilmiş oluyor. Bu öğrenme öznel de olsa çok kıymetli bilgiler sunmaktadır. Tarih, büyük fotoğrafı verirken, günlükler o büyük fotoğraftaki küçük ama gözden kaçan, çok anlamı ayrıntıları getiriyor gözlerimizin önüne. Hüseyin Su, Takvim Yırtıkları adıyla üç cilt olarak yayınladığı günlüklerinde kendi kişisel tarihi çerçevesinde aynı zamanda yakın tarihimizin pek çok ayrıntısından da bizi haberdar ediyor. Sadece bu değil elbette. Çok dikkatli bir okur ve aynı zamanda önemli bir hikâye, deneme ve edebiyat kuramları üzerine yazan bir yazar olarak okuma ve yazma konularındaki fikirlerini paylaşıyor bizimle. Onun günlüklerini okurken bir yandan tarih, kültür, siyaset ve gündelik hayatın ayrıntıları üzerine bir yolculuğa çıkıyor, bir yandan da bir yazarın okuma ve yazma macerasını takip ediyor, çok önemli okur ve yazarlarla da tanışmış oluyoruz. Bu yazı, bu takibin sonucunda, günlüklerin birinci cildi üzerindeki izlenimleri aktarmakta ve bununla önemli bir yazarın zihin haritasına, bununla da bir entelektüelin yetişme tarzına odaklanmaktadır. Bu odak, benzeri zihinlerin inşasında önemli bir kılavuz niteliği görecektir.]]> <![CDATA[The diaries of an author do not onlly imply his/her personal background, but also recall the spinymental journey of him/ her, depending on the reading and writing adventure of them. Additionally, the political, cultural, economical and intellectual history of the the period is also grasped, which revals very valuable knowledge, though admitted a little bit subjective. The diaries steer our attention into smaller and tiny, but meaningful details of life, while history represents the big picture. Hüseyin su, in his three volume – work “Takvim Yırtıkları” (Calender Torns) informs us on both his personal background and the tiny details of the very recent history. However, this is not all about Hüseyin Su, due to the fact that he reveals clearly his ideas concerning reading and writing skills as being a significant literary critic, short story and essay writer. As we read his diaries we pass through the fields of history, culture, policy and the tiny particles ofhis daily life. Additionally, we get introduced to very important readers and writers of the period and obtain some very first hand information on his reading and writing adventure, aswell. This article aims to focus on the intellectual map and self-raising experienceof Hüseyin Su, The author, referring to the first volume of his books, by tracking closely his diaries, which will be expected to play the function of an important guide to constitude the mind maps of the younger generations.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22828 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[209-228]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1091 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[EDİMBİLİM VE SÖZDİZİMİ ARASINDAKİ KARŞILIKLI BAĞLANTI]]> <![CDATA[CORRELATIVE CONNECTION BETWEEN PRAGMATICS AND SYNTAX]]> <![CDATA[Hülya AŞKIN BALCI]]> <![CDATA[edimbilim, sözdizimi, dilbilim, bağlantı]]> <![CDATA[pragmatics, syntax, linguistics, connection]]> <![CDATA[Dil kullanım bilimi olarak tanımlayabileceğimiz edimbilim, söylem ve bağlam ilişkisi açısından sözün oluşması, konuşucular, konuşmanın dinleyici üzerinde yarattığı etkiyi, dil ve kullanıcılarına göre nasıl oluştuğunu açıklamaya çalışan bir dilbilim alanıdır. Zaman, mekân, konuşmacı ve dinleyicinin yanı sıra konuşmacının niyeti, katılımcıların geçmiş bilgisi ve birbirleriyle olan ilişkileri ön plana çıkmaktadır. İfadelerin, tümce, sözcük ve konuşma bağlamına göre incelenmesi bu açıdan önem kazanarak konuşma esnasındaki ifadelerin anlamı, bir anlatımın içeriğine ve gönderime ilişkin yorumlamayla anlam kazanmakta ve iletişim sırasındaki anlam, büyük ölçüde edimbilimin ilgi alanına girmektedir. Sözdizimi ise tümceyi oluşturan sözcük türleri arasındaki ilişkiyi inceleyerek sınıflandırmalar yapan bir alandır. Son zamanlarda dilbilimsel olarak ilgi odağında olan edimbilim çalışmalarında sözdizimi önemli bir yer tutmaktadır. Özellikle edimbilim ve sözdizimi arasındaki ilişkilerin araştırılması ve bazı sözdizimsel yapıları uygun bir şekilde kullanabilmek için bağlamsal koşulların yerine getirilmesinin nasıl olduğunun yanı sıra belirli sözdizimsel yapıların kullanımı yoluyla hangi edimsel etkilere ulaşılabileceği sorusu sıkça dilbilimsel çalışmalarda dikkat çekmektedir. Biz de çalışmamızda bu düşüncelerden yola çıkarak bu iki alanı örnekler yoluyla karşılaştırarak aralarındaki ilgi ve önemi açığa çıkarmayı çalışacağız.]]> <![CDATA[dictum, discourse and contextual relations that we can define as speakers, the effect that speech has on the listener, the language and how it is created according to its users. Time, space, speaker and listener, as well as the intention of the speaker, the participants' past knowledge and their relation to each other are at the foreground. Examination of expressions according to the context of sentences, words and speeches gains importance from this point of view, meaning of expressions during speech, content of an expression and interpretation of the sentence gain meaning and meaning in communication is in the field of interest to a great degree of pragmatism. Syntax is a field that classifies by examining the relation between the types of words that make up the sentence. Syntax plays an important role in pragmatics studies, which have recently been linguistically focused. In particular, the question of how the fulfillment of contextual conditions in order to investigate the relations between pragmatics and syntax and how to properly use some syntactic constructs, as well as the question of what operative effects can be reached through the use of certain syntactic constructs, often draws attention to linguistic studies. In our work, we will go out of these thoughts and try to compare these two areas through examples to reveal the interest and attention between them.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22823 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 299-321]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1092 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[BİR OKUMA ARKEOLOJİSİ: HÜSEYİN SU’YUN OKUDUĞU KİTAPLAR VE DEĞERLENDİRMELERİ]]> <![CDATA[A LITERARY ARCHEOLOGY: MINING THE JOURNAL OF HUSEYIN SU]]> <![CDATA[Burak KOÇ]]> <![CDATA[kitap, Hüseyin Su, Takvim Yırtıkları, günlük]]> <![CDATA[book, Hüseyin Su, Takvim Yırtıkları, journal]]> <![CDATA[Hüseyin Su’yun Şule Yayınları’ndan 2017 yılında Takvim Yırtıkları ismiyle üç cilt olarak basılan eseri günlük türünde bir eserdir. Su, eserinde okuduğu kitaplarla ilgili çeşitli değerlendirmelerde bulunmuş, notlar almış, bazen okuduğu kitaplara kendince çeşitli ilaveler yapmış, bazen de okuduğu kitaplardan yola çıkarak yazma ve okuma ile ilgili tespitlerde bulunmuştur. Kitabın önemi sadece Hüseyin Su’yun okuduğu kitaplarla ilgili notların bulunması değildir, aynı zamanda yazarın yazma ile ilgili yaşadığı problemleri, Nuri Pakdil’le olan yakın diyalogunu, Edebiyat Dergisi ile ilgili durumları yansıtması ve elbette eserin günlük türünde olması dolayısıyla kendisinin hayat serüvenine de şahitlik etmemiz, eseri birçok konuda önemli kılabilecek hususlardandır. Takvim Yırtıkları’nda Nuri Pakdil’le Hüseyin Su’yun diyaloglarındaki değerlendirmelerinden yola çıkarak hem Türkiye’nin hem de dünyanın o yıllardaki ekonomik, siyası vb. açıdan ne aşamada olduğunu da döneme dair bir okuma olarak izleyebiliriz. Hüseyin Su’yun geniş bir okuma listesinin olduğunu ve bilinçli bir okuyucu kimliğinin gerektirdiği vasıfları Takvim Yırtıkları’nı okurken görmekteyiz. Kimi zaman okuduğu kitaplara ve yazarlarına birden öfkelenmekte, kimi zaman bilhassa sevdiği yazarların neredeyse bütün eserlerinin ilk cümlesini tek tek bize aktarmaktadır. Su’yun eserinde, kitaplarla ilgili değerlendirme yaparken dikkat çektiği hususlardan birisi de çevirisi yapılan eserlerin dili ile ilgilidir. Eserin çevirisi yapılırken, eserin yazıldığı dil kadar çevirme işinin de büyük bir hassasiyetle yapılmasını gerektiğini bazı değerlendirmelerinde dile getirmektedir. Bu çalışmada Hüseyin Su’yun Takvim Yırtıkları isimli eseri gerek ismi geçmeyip değerlendirmesi yapılan kitaplar, gerek ismi geçip değerlendirmesi yapılmayan kitaplar ve çalışmanın çoğunluğunu teşkil eden ismi geçip değerlendirmesi yapılan kitaplar başlığı altında kısa yorumlarla incelenecektir.]]> <![CDATA[In 2017, Hüseyin Su’s personal journal, Takvim Yırtıkları, was published in three volumes by Şule Yayınları. His personal journal that includes not only his notes on his reading but also his thoughts on writing in general, dialogue with Nuri Pakdil, reflections on his time with Edebiyat Dergisi, and other insights into his life. And all these make the journal more important. The journal also provides a look at the political and economic developments in Turkey and around the world based on evaluations of Hüseyin Su’s dialogue with Nuri Pakdil’ in Takvim Yırtıkları. Besides, we see the fact that Hüseyin Su has a wide reading list and qualities of a conscious reader when reading Takvim Yırtıkları. A close reader will benefit especially from his notes on, evaluations of, and even additions to the books he read, as he engaged with some of them very deeply and personally. One of the issues he draws attention to in his work when evaluating books is related to the language of the works translated. He underlines that the translation should be done carefully and indicates that this work is as important as the language in which it is written. In this study, we will briefly examine the journal under the titles of the books mentioned but not evaluated, books not mentioned but evaluated and books mentioned and evaluated. And we will examine especially books he took time to evaluate.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22806 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[115-134]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1093 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[BİLGİSAYAR DESTEKLİ ÇEVİRİ SÜRECİNDE ÇEVİRMENİN GÖREVİ]]> <![CDATA[THE FUNCTION OF TRANSLATOR IN THE PROCESS OF COMPUTER-AIDED TRANSLATION]]> <![CDATA[Ziya TOK]]> <![CDATA[çeviri, teknoloji, makine çevirisi, çevirmen, çeviri belleği.]]> <![CDATA[translation, technology, machine translation, translator, translation memory.]]> <![CDATA[İletişim ile ilgili teknolojilerin hayatın tüm alanlarında yaygın bir biçimde kullanıldığı günümüzde, çeviri ile ilgili çalışmaların de giderek otomatik hale gelmeye başladığı ve buna bağlı olarak otomatik çeviri alanındaki programların ve yazılımların giderek yaygınlaşmaya başladığı görülmektedir. Bu da insan çevirmen olarak nitelendirilen dil uzmanlarının bu alandaki konumunu bir bakıma olumsuz yönde etkilemektedir. Dolayısıyla, bu durumun hem uzman çevirmenler hem de geleceğin çevirmen adayları olan çeviri bölümü öğrencileri açısından kaygıya yol açmaya başladığı gözlemlenmektedir. Bununla birlikte, bilgisayar yardımıyla yapılan bir çevirinin bir uzman bir çevirmenin yapmış olduğu çeviriyle ne ölçüde kıyaslanabileceği hala önemli bir tartışma konusu olmaya devam etmektedir. Ayrıca çeviri teknolojilerinin ilerlemesiyle birlikte çevirmenin çeviri sürecindeki işlevinde kaygıya yol açacak düzeyde bir azalma değil, bu anlamda sadece bazı değişikliklerin ortaya çıktığı söylenebilir. Bu çalışmanın amacı bilgisayar destekli çeviri sürecinde teknolojiye paralel olarak çevirmenin üstlenebileceği rol ve statünün incelenmesidir. Bu doğrultuda öncelikle çeviri teknolojilerine ve otomatik çeviri sürecine kısaca değinilmiştir. Daha sonra çevirmenin çeviri teknolojilerinin gelişiminden önceki rol ve işlevi ele alınmıştır. Ardından, çeviri teknolojilerinin bu konuda yol açtığı bazı değişikliklere değinilerek bu kapsamda çevirmenin üstlenebileceği görev ve işlevler incelenmiştir. Son olarak, özellikle çeviri bölümü öğrencilerinin çeviri sektörüne bakışında çeviri teknolojilerinde yaşanan gelişmelerin nasıl bir etkiye sahip olduğu konusunda birtakım değerlendirmelere yer verilmiştir.]]> <![CDATA[Nowadays, when communication technologies are widely used in all areas of life, translation is becoming more and more automatic and automatic translation programs and software are becoming increasingly widespread. This affects adversely the position of language experts, who are qualified as human translators, in this area. Therefore, it is observed that this situation started to cause anxiety for both the translators of the translators as well as the translation department students who are the candidates of the future. However, the extent to which a computer translation can be compared with the translation by an expert translator is an important topic of discussion. Moreover, with the advancement of translation technologies, it can be said that there are only some changes in the translation process. The aim of this study is to examine the role and status of the translator in parallel with technology in computer aided translation process. For this purpose, translation technologies and automatic translation process are mentioned briefly. Then, the role and function of the translator before the development of translation technologies was discussed. Then, the changes that technology has caused in this regard and some determinations about the functions and functions that the translator can undertake. Lastly, evaluations were made about the effects of the developments in translation technologies on the translation sector.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22802 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[905-915 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1094 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[GÜNÜMÜZ TÜRK ÖYKÜSÜNDE TAŞRANIN MODERNLEŞMESİNDE BİR ÖNCÜ: ANA ÜŞÜMESİ VE HÜSEYİN SU ÖYKÜCÜLÜĞÜ]]> <![CDATA[A NEW LEADER IN THE MODERNIZATION OF THE HISTORY OF TURKISH STORY: HIS MAIN DISTRIBUTION AND HUSEYIN SU STORY]]> <![CDATA[Canan OLPAK KOÇ]]> <![CDATA[Hüseyin Su, öykü, taşra insanı, yabancılaşma.]]> <![CDATA[Hüseyin Su, story, rural people, alienation.]]> <![CDATA[Hüseyin Su öykücülüğü, varlığını iki noktada gösterir. Bir yanıyla tahkiye geleneğinin hayata dönük dış gözlerini ihmal etmezken bir yanıyla da yeni olana, modern olana iç gözleri açıktır. Bu hikaye geleneğinin harmanlanması ile oluşmuş bir seçim olabilir. Nitekim Türk Edebiyatında güncel gelişmelerin edebiyata etkisi daha çok 19. yüzyılda varlığını gösterir. Yıkılmanın eşiğindeki Osmanlı Devletinde, 19. yüzyılın ilk çeyreğinden itibaren ciddi bir kabuk değişimi yaşanmaya başlar. Batılılaşma hareketleri her alanda hız kazanırken edebiyatta bundan payını alır. Ancak bu yenileşme sadece yeni türlerin girmesi ile değil türlerin değişime uğraması ile de gerçekleşir. Dede Korkut hikâyeleri ile başlatılan tahkiye geleneğinin modern öyküye dönüşümünde yeni yeni ortaya çıkan diğer birçok sosyal bilim kavramlarının etkisi yoğun bir şekilde görülür. Yeni kavramlarla beraber siyasal ortamın doğurduğu yeni insan tipinin karakterleşmesi de öykücüye kendi dilini kurdurur. Hüseyin Su, bu yeni dönemde ortaya çıkan modern öyküde uzun süre ihmal edilen taşranın sağlam cümlelerle edebi metne iliştirilmesinde katkısı olmuş bir yazardır. Hüseyin Su, ilk öykü kitabı Ana Üşümesindeki hikâyelerin dış çemberini genişletir. Taşralı, modern dünyanın içindedir. Ancak bu yerli insanlar kendi coğrafyasına yabancılaşması ile okura sunulur. Bu makalede yazarın Ana Üşümesi adlı hikaye kitabındaki öykülerinde taşra insanının modernleşmesinin nasıl ele alındığı ve yazarın bu ele alışta seçtiği yolu anlamaya çalışacağız.]]> <![CDATA[Hüseyin Su storytelling shows its existence in two points. On the one hand, it does not neglect the external eyes of the tradition of the thriller, and on the one hand it is open to the new and the modern. This story can be a choice of blending tradition. As a matter of fact, the effect of the recent developments in Turkish literature on literature shows its existence in the 19th century. The Ottoman Empire, which is on the verge of collapse, starts to experience a serious crust change from the first quarter of the 19th century. Westernization movements gain momentum in every field while gaining its share in literature. However, this innovation is not only by the introduction of new species but also by the change of species. The effect of the new discovery of many other social science concepts in the transformation of the tradition of arbitration, started with the stories of Dede Korkut, into modern history is seen intensively. With the new concepts, the characterization of the new type of human being created by the political environment also establishes its own language. Hüseyin Su is a writer who has contributed to the attachment of a long-neglected tale to a literary text with strong sentences. Hüseyin Su expands the outer circle of the stories in his first story book, Ana Üşümesi. The country is in the modern world. However, these indigenous people are presented to the reader with their alienation to their geography. In this article, we will try to understand how the modernization of provincial people in the stories of the author's Ana Üşümesi story and how the author chooses to deal with this.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22793 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[179-188]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1095 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[SARI UYGURCA ÜZERİNE ETİMOLOJİK DENEMELER: O-Ö MADDELERİ]]> <![CDATA[ETYMOLOGICAL ATTEMPTS ON YELLOW UYGHUR: O-Ö ITEMS]]> <![CDATA[Özlem AYAZLI]]> <![CDATA[Sarı Uygurca, etimoloji, Eski Türkçe, tarihî ve modern Türk dilleri.]]> <![CDATA[Yellow Uyghur, etymology, Old Turkic, historical and modern Turkic languages.]]> <![CDATA[Bu çalışmanın amacı Sarı Uygurca üzerine etimolojik bir sözlük oluşturmaktadır. Bu amaçla, 1957 yılında Sergey Yefimoviç Malov’un yayımladığı Yazık jyoltıh uygurov: Slovar' i grammatika ve 1976 yılında Tenişev’in yayımladığı Stroy sarıg-yugurskogo yazıka adlı çalışmaların “O-Ö” maddeleri incelenmiştir. Söz konusu çalışmaların sözlük bölümlerindeki maddeler ve madde içerisindeki cümle örnekleri Türkiye Türkçesine çevrilmiş, çeviri yapıldıktan sonra sözcüklerle ilgili etimolojiler verilmiştir. Sözcükler hem tarihî hem de modern Türk dilleri ile karşılaştırılmıştır. “O-Ö” maddelerinde özel isim ve yer isimleri hariç toplam 135 sözcük tespit edilmiştir. Sarı Uygurca sözlüklerin “O-Ö” maddesi çerçevesinde diğer Türk dilleri ile yapılan karşılaştırma sonucunda ortaya çıkan veriler ise şöyledir: Sarı Uygurca ile Kuzey ve Güney Sibirya Türk dillerinde 23 ortak sözcük tespit edilmiştir. Tespit edilen bu temel eylemler ve isimler şunlardır: oğır, oğul, oğur, ok, ol, olur-, on, oŋurka, or, orın, orta, ot I, ot II, ot-, otağ, ottuk, otur, oya, oyna-, ozı-, öl-, örek, örle-. Sarı Uygurca söz varlığının 53’ü Hakasçada, 53’ü Altaycada, 45’i Tuvacada, 33’ü de Yakutçada saptanmıştır. Ortaya çıkan bu veri yaklaşık değerleri içermekle birlikte Sarı Uygurcanın Güney Sibirya dilleri ile yakından ilgili olduğunu teyit etmektedir. “O-Ö” maddesinin söz varlığı doğrultusunda bütün modern dillerde ya da dil gruplarında kimi ses değişikleri ile görülen 32 ortak sözcük belirlenmiştir: oca, oglan, ogul, ogur, ogırla-, oin, ok, ol, olag, olur-, on I, on II, oŋ, oŋurka, op, or- , orgak, orın, orta, ot I, ot II, otıs, otun, oy, oy-, oya, oynas, ozak, ozı-, öl-, öxkpe, örek.]]> <![CDATA[The subject of this paper is to create an etymological dictionary on Yellow Uyghur. For this purpose, “O-Ö” items were investigated in Yazık jyoltıh uygurov: Slovar' i grammatika published by Sergey Yefimoviç Malov in 1957 and Stroy sarıg-yugurskogo yazıka published by Tenişev in 1976. Items of dictionary parts and sentence examples in the items that were taken from these studies were translated into Turkish and etymologies about the words were listed. Then those words were compared with both historical and modern Turkic languages. A total of 135 words were identified in “O-Ö” items except for proper and place name. The results of this comparison “ O-Ö” items of Yellow Uyghur dictionaries with the other Turkic languages are as follows: 23 common words were identified in Yellow Uygur and North-South Siberian Turkic languages. These basic verbs and nouns are as follows: oğır, oğul, oğur, ok, ol, olur-, on, oŋurka, or, orın, orta, ot I, ot II, ot-, otağ, ottuk, otur, oya, oyna-, ozı-, öl-, örek, örle-. Besides, Yellow Uyghur words were detected in some languages, such as 53 of them in Khakas, 53 of them in Altay, 45 of them in Tuvanian and 33 of them in Yakut. This data containing approximate value confirms that Yellow Uyghur is closely related to South Siberian Turkic languages. It was determined 32 common words which are seen with some sound changes in all modern languages or languages groups in accordance with vocabulary of “O-Ö” item: oca, oglan, ogul, ogur, ogırla-, oin, ok, ol, olag, olur-, on I, on II, oŋ, oŋurka, op, or- , orgak, orın, orta, ot I, ot II, otıs, otun, oy, oy-, oya, oynas, ozak, ozı-, öl-, öxkpe, örek.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22792 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 323-344 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1096 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Dresden Kütüphanesinde 1689 Tarihli Mecmua İçindeki Arap Harfli Türk Atasözü Derlemesi]]> <![CDATA[Compilation of Turkish Proverbs Written in Arabic Alphabet in 1689 Dated Journal Located in Dresden Library]]> <![CDATA[Beytullah BEKAR]]> <![CDATA[Türk atasözleri, Dresden Kütüphanesi, derleme, kültür, mecmua]]> <![CDATA[Turkish proverbs, Dresden Library, compilation, culture, journal]]> <![CDATA[Atasözleri; bir milletin kültürünü, gelenek ve görenekleri, hayat tarzını ve düşünce yapısını en güzel yansıtan sözlü kültür ürünlerindendir. Makaleminiz konusunu oluşturan atasözleri Dresden Kütüphanesinde Mscr. Dresd. Ea. 224’te Moritz Georg Weideman adına kayıtlı bir mecmua içindedir. Bu mecmua içinde iki hikâye, çeşitli konularda yazılmış mektup örnekleri ve iki farklı yerde -biri Arap harfli diğeri de Latin harfli olmak üzere- toplam 602 Türk atasözü bulunmaktadır. Mecmuanın içinde yazılış tarihi ile ilgili bir kayıt yoktur. Fakat bir anlatıda 1689 tarihinin verilmiş olması sebebiyle kütüphane kayıtlarına yazılış tarihi 1689 olarak geçmiştir. Arap harfli atasözlerinin karşılarına Latin harfli şekillerinin yazılması için boş bırakılması, İtalyanca ve Latincelerinin verilmesi ve bazı atasözlerinin eksik veya yanlış yazılmış olması, Latin harfli atasözleri gibi Arap harfli atasözlerinin de yabancı biri tarafından yazılmış olma ihtimalini kuvvetlendirmektedir. Mecmua içindeki Latin harfli atasözleri G. Hazai tarafından 1982 yılında çalışılmıştır. Arap harfli olanlar ise çalışmanın dışında tutulmuştur. Makalemizin konusunu 68v - 92r varakları arasında bulunan Arap harfli atasözleri oluşturmaktadır. Burada geçen atasözlerinden günümüze kadar ulaşanlar, değişenler veya günümüzde unutulanlar Aksoy, Tülbentçi ve Eyüboğlu’na ait olan atasözü çalışmaları taranarak tespit edilmiştir. Ayrıca mecmua içindeki Arap harfli atasözlerinden Latin harfli atasözleriyle aynı veya benzer olanlar da makalenin sonunda verilmiştir.]]> <![CDATA[Proverbs are verbal culturel artifacts which fairly represent the culture, customs and traditions, life style and mentality of a nation. The proverbs which are mentioned in this article are in a Journal registered to Moritz Georg Weideman located in Dresden Library Mscr. Dresd. Ea. 224. This Journal consists of two stories, letter samples about various subjects and totally 603 Turkish proverbs (some are written in arabic alphabet and some are written in latin alphabet) in two different parts. There is no information about the written date of the Journal. However, the year 1689 is recorded to the library inventory due to the year 1689 is mentioned in a narrative text. Sidewise of the pages, that proverbs are written in arabic alphabet, are left blank to write them in latin alphabet, and their Italian and Latin meanings are given, and some proverbs are written wrong or incomplete shows that similar to proverbs written in latin alphabet, proverbs written in arabic alphabet are also most probabliy written by a foreigner. The proverbs written in latin alphabets are studied by G. Hazai in year 1982, but proverbs written in arabic alphabet are not included to that study. The subject of this article mentions about the proverbs written in arabic alphabet in the Journal sheet between 68v and 92r. These proverbs are also considered in perspective of which are being used at the present time, which have been changed during time and which are being forgotten. This consideration is done by scanning the proverb studies of Aksoy, Tülbentçi and Eyüboğlu. Furthermore, same and similar proverbs which are written in arabic alphabet and latin alpahbet are given in the final part of this article.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22790 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[399-426 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1097 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[YANMETİNİN ALTBAŞLIĞI: “KİTAP ÇEVRESİNDEKİ ÖĞELER (EPİTEXTE)” VE ÖRNEKLEMELER]]> <![CDATA[HEADLINE OF PARATEXT THE FACTOR AND EXEMPLIFICATION IN A EPITEXT]]> <![CDATA[Munise AKSÖZ]]> <![CDATA[Gérard Genette, yanmetinler (paratexte), kitap çevresindeki öğeler (epitexte), kitap çevresindeki kamusal öğeler (öffentliche epitexte), kitap çevresindeki özel öğeler (private epitexte).]]> <![CDATA[Gèrard Genette, paratext, epitext,common written components in paratext (öffentliche epitexte)]]> <![CDATA[Türkiye’de yapılan araştırmalar içerisinde Gérard Genette’nin ayrıntılı bir şekilde irdelediği ve inceliklerini ortaya koyduğu ‘Yanmetinler’ (Paratexte) oldukça geniş ve araştırılması gereken bir konudur. ‘Yanmetinler’kendi içerisinde iki büyük başlığa ayrılmaktadır. Bunlardan biri ‘Metin Çevresindeki Yazılı Öğeler’ (Peritexte), diğeri ‘Kitap Çevresindeki Öğeler’dir (Epitexte). İkisi bir arada ‘Yanmetinler’i (Paratexte) oluşturmaktadır. Daha önce ‘Yanmetin (Paratexte) Nedir? Metin Çevresindeki Yazılı Öğeler (Peritexte) Nelerdir?’ (Aksöz, 2018: 27-47) özellikle de ‘Metin Çevresindeki Yazılı Öğeler’ (Peritexte) ile ilgili kuramsal bir çalışma gerçekleştirildiğinden, bu çalışmada ‘Kitap Çevresindeki Öğeler’ (Epitexte) ile ilgili kuramsal bilgilere yer verilecek ve örneklemelere gidilecektir. ‘Kitap Çevresindeki Öğeler’in (Epitexte) ne olduğuna, neleri kapsadığına, kaça ayrıldığına, alt başlıklarının ne olduğuna, bu alt başlıkların altında nelerin yer aldığına yer verilmeye çalışılacaktır. ‘Kitap Çevresindeki Öğeler’ (Epitexte) basılı kitabın hiçbir yerinde yer almamaktadır. Kitapla ilgilidirler, ancak kitabın dışında, kitaptan bağımsız yer alan öğelerdir ve kitabın toplumsal çevresinde bulunmaktadırlar. ‘Kitap Çevresindeki Öğeler’ (Epitexte) altında, yazarın kitabı yazarken yapmış olduğu röportajlar, söyleşiler, yazdığı mektuplar, günlükler, yazarın kitap için aldığı notlar, karalama kâğıtları, basında, televizyonda yer alan haberler, kitabın tavsiye edilmesi, kitapla ilgili söylentiler, edebiyat ödülü alması, yapılan kişisel konuşmalar ya da kitap eleştirisi gibi öğelere rastlanmaktadır (Genette, 2001: 12). Kısaca ‘Kitap Çevresindeki Öğeler’ yazar ya da yayıncı tarafından bilinçli yaratılmış dokümanlar olabildiği gibi yazara ait olan özel yazılar da olabilmektedir.]]> <![CDATA[Among the research done in Turkey the Paratext which is scrutinized and analyzed by Gèrard Genette is an broad topic and that needs to be searched. Paratext divided into two main section, one of these “The Written Component in Paratext” and the other is “ The Component of a Epitext”. These two constitute the Paratext, “What is paratext? The components in a written text are what?” (Aksöz, 2018: 27-47) particularly before “The Written Components in Paratext” theoretical works are done, that’s why in this study theoretical information and exemplification will be given “The Component in a Epitext”. In this study “ What is the component in paratext, includes what, sections are what, what is headlines and what behind on this headlines?” these questions are going to be answered. In terms of place “ The Component in Paratext” is not directly dependent. Of course it about the book, however it is outside of the book and it has on social environment of the book. Under the “Epitext” some components are appear such as the author’s interview while he wrote his book, chatting, diaries, the author’s notes for book, the news on TV or media, recommendation of the book, the rumours about the book, the author’s personnel speech or the criticize of book. In a few words “The Component of Paratext” is a document which can be created intentionally by author or editor or it may be belong to the author’s articles.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22789 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 263-276 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1098 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TORUN YANAKLARINDA DEDE, ANA SIRTLARINDA HAYAT İZLERİ:]]> <![CDATA[THE “AUTOCHTHONOUS” LIFE IN HÜSEYİN SU’S STORIES]]> <![CDATA[Özlem FEDAİ]]> <![CDATA[Hikâye, yerli, milli, gelenek, Hüseyin Su.]]> <![CDATA[Story (genre), local, national, tradition, Hüseyin Su]]> <![CDATA[Post-modernizmin egemen olduğu modern çağ, teknolojinin, dijital dünyanın, ilginçliğin hâkimiyeti adına kalbin ve maneviyatın sustuğu bir zaman dilimi olarak yaşanmaktadır. Bu çağda, “milli” ve “yerli” olan her değer yazık ki hafife alınmakta, gelenekler, inanç ve kutsal olan her şey yok edilmektedir. Buna karşılık “Batılı” veya “yabancı” olan her değer benimsenmeye devam edilmektedir Yine bu çağda sahih olanın kıymeti bilinmemekte, avamın günlük zevkleri ve basit değerleri baş tacı edilmektedir. Söz konusu durum hikâye dünyası için de geçerlidir. Yaşadığımız yüzyılda geleneğin, yerli olanın, hakikatin hatırını gözeten hikâyeciler de mevcuttur. Bu yazarlar, modern hayatın dayattıkları karşısında klasiğin, yerliliğin, geleneğin asaletine sadık kalmıştır. 1960 sonrası Türk hikâyesinde, Türk kültürünün ve yerli hayatın izlerini taşıyan yazarlardan biri de Hüseyin Su’dur. Modern ve postmodern hayat tarzının ve değer yargılarının egemen olduğu 1960 sonrası Türk hikâyesi içinde, “hakikatin, değerin, kutsalın, tükenmekte olanın, geleneğin hatırını gözeten hikâyecilerden biri Hüseyin Su’dur. Yazarın bugüne dek Tüneller, Ana Üşümesi, Gülşefdeli Yemeni ve Aşkın Hâlleri adlı yayımlamış dört hikâye kitabında yirmi yedi öyküsü bulunmaktadır. Onun hikâyeleri, Batılı modern yaşam tarzının dayattıkları karşısında naif ve yerli bir sesle Anadolu insanının yaşantısını, sıkıntılarını yansıtır. Bu çalışmada Hüseyin Su’nun hikâyeleri, temaları ve yansıttıkları Türk kültürüne ait yerli unsurlar üzerinden incelenecektir.]]> <![CDATA[The age of modernity, dominated by postmodernism, is experienced as an era in which the heart and spirituality are silenced by the dominance of technology, the digital world and the primacy of scurrility. During this time, all "national" and "autochthonous" values are unfortunately underestimated and traditions, beliefs, and anything considered sacred are completely dismantled. In return, "Western" or "foreign" values are persistently assimilated. Furthermore, in this age, the value of the truth is not known, and the daily pleasures and simple values of the simple people are placed on a pedestal. This also applies to the world of stories. Nevertheless, there are storytellers in this century who preserve the memory of tradition, the local and the truth. These writers, despite the impositions of modern life, have remained faithful to the dignity of the classic, the local and the tradition. In the Turkish story writing during post-1960 Period, Hüseyin Su is one of the Turkish writers who examines traces from Turkish culture and local life in his works. Hüseyin Su, one of the storytellers of the truth, of value, of the sacred, of the exhausted, of tradition, of the Turkish story after 1960, when modern and postmodern lifestyle and value judgments dominated. Author’s has twenty-seven stories in his four story books titled Tunnels, The Mother Chill, The Gülşefdel Head Cover and Love’s States which have been published so far. His stories within the Turkish literature reflect the lives of Anatolian people, which is located against what Western modern lifestyle imposed on Turkish society. In this study, Hüseyin Su's stories, his themes will be examined through the local elements of Turkish culture.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22785 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[77-86]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1099 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[HİKȂYELERİNİ “ÖYKÜSÜZ” / ÖYKÜLERİNİ “HİKȂYESİZ” ANLATAMAYAN]]> <![CDATA[HUSEYIN SU, AS A CLASSICAL AND MODERN STORY TELLER]]> <![CDATA[Şaban SAĞLIK]]> <![CDATA[Hikaye anlatıcılığı, medeniyet, hikaye, öykü, Hüseyin Su.]]> <![CDATA[Story telling, civilisation, story, short story, Hüseyin Su]]> <![CDATA[Dünyadaki bütün medeniyetlerde “hikaye anlatıcılığı” olarak adlandırılan bir gelenek vardır. Bu gelenekle insanlar tecrübelerini, birikimlerini, acılarını, kısaca geçmişte yaşadıkları bütün hadiseleri gelecek nesillere aktarırlar. Geçmişte yaşanan ve “hikaye” olarak kodlanan bu anlatıların, gerçek olay ve olgulardan yola çıksa bile, zamanla içine kurgusal unsurlar da karışmıştır. Yine her medeniyette mevcut olan “edebiyat” sanatı işte bu kadim hikayelerden çokça ilham alır ve gelişir. Walter Benjamin “Hikaye Anlatıcısı” adını taşıyan yazısında işte bu kadim geleneği anlatır. Modern Türk Edebiyatının önemli yazarlarından biri olan Hüseyin Su da “Hikaye Anlatıcısı” adlı bir kitap yazmıştır. Hüseyin Su bu kitabında “hikaye anlatıcılığı” kavramının Türk Edebiyatındaki gelişim serüvenini anlatmıştır. Aynı zamanda bir hikaye yazarı olan Hüseyin Su, yazdığı hikayelerdeki “anlatıcı” figürünü de çokça önemsemektedir. Hikaye anlatıcılığı zamanla geleneksel hikaye anlatıcılığı ve modern hikaye anlatıcılığı olmak üzere bir ayrışma da yaşamıştır. Türk edebiyatında geleneksel hikaye için “hikaye” sözcüğü tercih edilirken, modern hikaye için daha çok “öykü” kelimesi seçilmiştir. Hüseyin Su hem bir hikaye kuramcısı hem de bir hikaye (öykü) yazarıdır. Bu makalede yukarıda değindiğimiz hikaye anlatıcılığı, öykü hikaye farkı, Hüseyin Su’ya göre hikaye anlatıcılığı, hikayenin (öykünün) ne ifade ettiği ve hikaye anlatmanın “medeniyet” kavramıyla ilişkisi gibi hususlar üzerinde durulmuş, Hüseyin Su’nun metinlerinden örnek verilmiştir.]]> <![CDATA[All the civilizations exixting in the World contain a taraditional term called “story telling.” By referring to this tradition experiences, accumulations, sorrows; in short, all the events experinced in the past are transmitted to the young generations. The narrative experinces coded in the past, although rooted from real, may include some ficticious elements. The Literaray art, which exists in every civilization, is inspired from those ancient stories. Walter Benjamin explains this ancient tradition in his article, “The Story Teller.” Hüseyin Su, one of the eminent authors of Modern Turkish Literature, has also written a book titled “ The Story Teller”, in which he expresses the development stages of “story telling” in Turkish Literature. As an Author, Hüseyin Su, specially emphasizes the “narration” techniques. Story telling, in time, is divided into two catogories as “tratitional” and “modern” versions. The critics of Turkish literature prefer the term “story” for traditional version; however, they prefer the term “short story” for the modern version. Hüseyin Su is both, a critic and a modern “short story” writer. This article aims to explain the the term “story telling”, the difference between “story” and “short story “, and also the meaning of story. Additionaly, it is also aimed to justify the narration techniques of Hüseyin Su, and the close relations between story telling and civilization, referring to the sample texts selected from Hüseyin Su’s books.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22784 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[189-207]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1100 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[SEYYİD YAHYÂ ŞİRVÂNÎ’NİN ŞİFÂÜ’L-ESRÂR ADLI ESERİNDE SAYI KAVRAMI]]> <![CDATA[THE CONCEPT OF NUMBER SEYYİD YAHYÂ ŞIRVÂNÎ’S WORK CALLED ŞİFAÜ’L-ESRAR]]> <![CDATA[Abdulkadir BAYRAM]]> <![CDATA[Şifâü’l-Esrâr, sayı kavramı, derin yapı, anlambilim.]]> <![CDATA[Şifâü’l-Esrâr, number concept, deep meening, semantics.]]> <![CDATA[Seyyid Yahyâ Şirvânî Şirvan’ın Şamahı şehrinde doğmuş, Bakü’de yaşamış ve eserlerini burada kaleme almıştır. Arapça ve Farsça birçok eserinin yanında Türkçe yazdığı tek eseri Şifâü’l-Esrâr önemli eserlerinden biridir. Bu eserde tarikat ilminin esasları, makamları, tarikat yoluna girenlerin yapması gerekenler anlatılmıştır. Eserde anlatılan konu ayet, hadis ve rivayetlerle desteklenmiştir. Tarikat yolunun bütün makamlarının gerekleri anlatılarak eser tamamlanmıştır. Tarikat ilmi açısından sayılara yüklenen değerler oldukça önemlidir. Bu bağlamda Şifâü’l-Esrâr’da da sayıların derin yapısındaki çok katmanlı anlamsal düzlemden yararlanılmıştır. Sayılara anlamlar yüklenirken İslâmî değerlerden, tarikat ilminin getirdiklerinden yararlanılmış, Türk kültürünün kültürel kodlarında yer alan anlamsal çağrışımlar da bunlara eklenmiştir. Bütün bunlar bir araya getirilerek eserde sayılar üzerinden de anlamsal bir yapı inşa edilmiştir. Bir sayısından başlayarak üç, beş, yedi sayıları ve bu sayıların katları eserde sık sık görülmektedir. Bu sayılar eser anlatılırken eserin temel anlamsal akışını destekler nitelikte, bazen amaç bazen araç olarak kullanılmıştır. Sayıların derin yapısındaki anlamları, anlamsal çağrışımlardan hareketle tespit etmeye çalışmak, eserin ne anlatmak istediğini tam anlamıyla kavramak açısından gereklidir. Sayılara yüklenen çok katmanlı anlamsal yapı tespit edilebilirse eser ancak o zaman tam anlamıyla anlaşılacaktır. Bu çalışmada Şifâü’l-Esrâr’da kullanılan sayı isimleri tek tek tespit edilmiştir. Sayı isimlerinin geçtiği örnekler incelenmiş ve sayıların bulunduğu konuma, anlattığı konuya göre işaret ettiği anlamsal yapı çözümlenmeye çalışılmıştır. Bu anlamsal yapı açıklanmış ve eserde geçen bütün sayı ifadeleri ayrı ayrı değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[Seyyid Yahyâ Şirvânî was born in Şamahı, Şirvan and lived in Baku and wrote his works here. Şifâü’l-Esrâr is one of the important works of Arabic and Persian. In this work, the principles, authorities and principles of sect science are explained. The subject described in the book is supported by verses, hadiths and narrations. The work was completed by explaining the requirements of all the authorities of the sect way. The values uploaded to numbers in terms of scientific terms are very important. In this context, in the Şifâü’l-Esrâr, a multi-layered semantic plane in the deep structure of numbers was used. While loading the meanings to the numbers, the Islamic values, the meanings of the sect science were used and the semantic connotations in the cultural codes of the Turkish culture were added to them. All these were brought together and a semantic structure was constructed over the numbers. Starting from a number, three, five, seven numbers and multiples of these numbers are frequently seen in the work. These numbers support the basic semantic flow of the work while the work is told, sometimes the purpose is sometimes used as a tool. The meaning of numbers in the deep structure of the meaning of the semantic connotations to try to determine, what is meant to tell the meaning of the work is necessary to fully understand. If the multilayered semantic structure loaded into numbers can be identified, then the work will only be fully understood. In this study, the number names used in Şifâü’l-Esrâr were determined one by one. The examples of number names were examined and the semantic structure that the number points to is determined according to the subject matter. This semantic structure is described and all the number expressions in the work are evaluated separately.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22780 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[379-397]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1101 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TÜRKİYE’DE İSLAMCILIK EDEBİYAT İLİŞKİSİ BAĞLAMINDA HÜSEYİN SU]]> <![CDATA[HÜSEYİN SU IN UNDERSTANDING THE RELATIONSHIP BETWEEN ISLAMISM AND LITERATURE]]> <![CDATA[Mustafa BAKIRCI]]> <![CDATA[Hüseyin Su, “İslamcılık”-Edebiyat İlişkisi, Nuri Pakdil, Edebiyat Dergisi]]> <![CDATA[Hüseyin Su, “Islamism”-Literature Relationship, Nuri Pakdil, Journal of Edebiyat]]> <![CDATA[Bu makale, “İslamcılık”-edebiyat ilişkisi bağlamında edebiyatçı-öykücü Hüseyin Su’yu ele almaktadır. Makalede öncelikle “İslamcılık”-edebiyat ilişkisine yönelik bir çerçeve çizilmeye çalışılmış, başka düşünce hareketlerinde olduğu gibi “İslamcılık” hareketi içinde de şair ve edebiyatçıların ağırlıkta olması konusu genel hatlarıyla tartışılmıştır. İbrahim Çelik’in Hüseyin Su’ya dönüşmesinin müsebbibi ve Su’nun duygu ve düşünce dünyasını etkileyen en önemli isimlerden biri olarak Nuri Pakdil’e de bir başlık ayrılmıştır. Daha sonrasında ise Su’nun denemeleri, söyleşileri ve öyküleri üzerine yapılan değerlendirmelerden hareketle Su’nun anlam, anlayış, yorum ve düşünce dünyasına yönelik genel bir çerçeve çizilmeye çalışılmıştır. Ulaşılan sonuçlar bağlamında Su’nun, her ne kadar “İslamcı”, “muhafazakâr” bir anlayış içinde değerlendirilse de, esasında “İslamcı”, “milliyetçi”, “muhafazakâr” gibi tanımlamalara eleştirel baktığı ve bu düşüncelerin hepsini, “Nasıl Batılılaşabiliriz?” sorusuna cevap arayan yaklaşımlar olarak gördüğü anlaşılmaktadır. Özellikle “İslamcılık” konusunda yaptığı, “dünyevilik”, “siyasal manipülasyona açık olmak” ve “kendisinin farkında olmamak” vurguları dikkat çekicidir. Aynı şekilde, düşünce bağlamında Türk akademisine de eleştirel yaklaştığı ve bu haliyle akademinin günümüz problemlerine çözüm olamayacağını düşündüğü görülmektedir. Siyaset, sanat ve edebiyat ilişkisi de Su’nun dikkat çektiği konulardan biridir. Su bu alanların insanları “öne çıkaran” ve bir anlamda “popüler” yapan özelliklerinden dolayı insanın tabiatındaki doğallığı “iğfal” edici bir işlevinin olduğunu düşünmektedir. Su, siyaset alanına mesafeli olduğu gibi “sağ” ve “sol” kavramlarına da eleştirel yaklaşmaktadır. Dikkat çektiği konulardan biri de edebiyat alanındaki “ideolojik” üretimlerdir. Su, bu tarz, “edebiyata iş gördüren” yaklaşımların hiçbir düşünce hareketine katkı sağlayamayacağını, tam tersine olumsuz etkileyeceğini ifade etmektedir.]]> <![CDATA[This article explores a writer: Hüseyin Su in terms of his position in the relationship between Islamism and literature. In the first place, a general overview about this relationship has been offered by focusing on the central role of poets and writers in shaping Islamism similar to other intellectual movements. Nuri Pakdil as a reason of the transition of Hüseyin Su from Ibrahim Çelik and an influential figure for him to construct his worldview has been covered in a separate section. Then, based on Su’s work, the article has attempted to offer a comprehensive framework for writer’s intellectual perspective. In the light of arguments covered in the article, it is possible to say that although he has been considered as “Islamist” and “conservative”, Hüseyin Su has distanced himself from using the terms “Islamist”, “nationalist” and “conservative” by saying that these are perspectives seeking the answer for the question on “How we could be Westernised?”. At that point, the emphasis on “mundane”, “being vulnerable to politic manipulations” and “not being aware of himself” has been remarkable. Similarly, he has been critical about academia in Turkey and has suggested it could not offer solutions for social problems as it is. The relationship between politics, art and literature has been another issue that Su has paid attention. Hüseyin Su has argued that these fields may carry a threat to human nature by bolstering people’s ego. He has preferred to stay outside from active political circles as well as been critical about the applying the terms “leftist” and/or “rightist”. Finally, the usage of literature for ideological purposes has been also covered by Su. Indeed, he has argued that the ideological production of literature could not contribute to any intellectual movement.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22774 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[45-58]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1102 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[17. YÜZYILA AİT ÇOK DİLLİ BİR SÖZLÜK: TERCEME-İ LÛGAT-I HİNDÎ]]> <![CDATA[A MULTİLİNGUAL DİCTİONARY FROM THE 17th CENTURY: TERCEME-İ LÛGAT-I HİNDÎ]]> <![CDATA[Ali Kemal ŞAŞ]]> <![CDATA[Sözlük Bilimi, Terceme-i Lûgat-ı Hindî, Hintçe-Türkçe Sözlük, Hezarfen Hüseyin Efendi]]> <![CDATA[Lexicography, Terceme-i Lûgat-ı Hindî, Hindi-Turkish Dictionary, Hezarfen Hüseyin Efendi]]> <![CDATA[Kaşgarlı Mahmut’un büyük eseri Divan-ı Lûgâti’t-Türk’le başlayan Türk sözlükçülüğü zaman içerisinde önemli bir aşama kaydetmiştir. Oldukça geniş bir coğrafyada konuşulan Türkçenin, yöntem ve içerik itibarıyla birbirinden oldukça farklı sözlükleri vücuda getirilmiştir. Türkçe temelli, yani Türkçe kelimeler madde başı yapılarak oluşturulan sözlükler 18. yüzyılın ortalarından itibaren görülmeye başlamıştır. Bu tarihten önce Osmanlı sahasında hazırlanmış sözlükler yabancı bir dili öğretmek maksadıyla yazılmış iki ve çok dilli sözlüklerdir. Bu sözlükler başlangıçta Arapça - Türkçe, Farsça - Türkçe veya Arapça - Farsça - Türkçe şeklinde tertip edilmişti. Zamanla gelişen ve çok kültürlü bir yapıya sahip olan Osmanlı toplumunda, Arapça ve Farsça söz varlığını içeren sözlüklerin yanında, birlikte yaşanan veya kültürel, siyasi ve iktisadi münasebetler kurulan milletlerin dillerini içeren sözlükler de hazırlanmıştır. Bu sözlüklerden biri de 17. yüzyılın ikinci yarısında Hintçe - Farsça - Türkçe şeklinde tertip edilmiş olan Terceme-i Lûgat-ı Hindî’dir. Osmanlı Dönemi’ne ait tek Hintçe - Farsça - Türkçe sözlük olma özelliğini taşıyan Terceme-i Lûgat-ı Hindî, 17. yüzyılın önemli âlimlerinden Hezarfen Hüseyin Efendi tarafından kaleme alınmıştır. 1678’de yazılmaya başlanan eserin müellif hattı bugün için meçhuldür. Eserin bilinen tek nüshası 1806’da istinsah edilmiştir. Arap alfabesindeki sıra esas alınarak hece sisteminde dizilmiş olan eserde toplam 623 Hintçe madde başı kelime ve kelime öbeğinin Farsça ve Türkçe karşılıkları verilmiştir. Bu çalışmada Terceme-i Lûgat-ı Hindî’nin sözlükbilimsel özellikleri belirlenmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Turk lexicology started with Diwanu Lugati’t-Turk, the great work of Mahmud Kashgari, and made significant progress over time. Many dictionaries were prepared in Turkish, which was spoken in a wide area. Turkish dictionaries began to be seen from the middle of the 18th century. Dictionaries before this date are bilingual and multilingual dictionaries prepared to teach a foreign language. These dictionaries were originally written in Arabic - Turkish, Persian - Turkish or Arabic - Persian - Turkish. In the course of time, the Ottoman society formed a developed and multicultural structure. For this reason, in addition to the dictionaries containing Arabic and Persian vocabulary, dictionaries containing the languages of the nations that have been living together or which have been established cultural, political and economic relations have been prepared.One of these dictionaries is Terceme-i Lûgat-ı Hindî, which was organized in the form of Hindi - Persian - Turkish in the second half of the 17th century. Terceme-i Lûgat-ı Hindi, the only Hindi - Persian - Turkish dictionary written in the Ottoman period, was written by Hezarfen Hüseyin Efendi, a prominent scholar of the 17th century. The original of the work which was started to be written in 1678 is unknown. The only known copy of the work was obtained in 1806. In the work which is prepared according to the tradition of Arabic lexicography, a total of 623 Hindi headword and Persian and Turkish equivalents are given. In this study, the lexicographic features of Terceme-i Lûgat-ı Hindî have been tried to be determined.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22769 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 891-903 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1103 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[HÜSEYİN SU’NUN DENEME YAZARLIĞI]]> <![CDATA[HÜSEYİN SU’S WAY OF ESSAY WRİTİNG]]> <![CDATA[Banu ALTINOVA]]> <![CDATA[Hüseyin Su, deneme, yazı, yazar, eleştiri]]> <![CDATA[Hüseyin Su, essay, writing, author, criticism.]]> <![CDATA[Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatının öykü, eleştiri, biyografi, deneme yazarlarından olan Hüseyin Su, yazı hayatına Edebiyat dergisinde başlar. Daha çok öyküleriyle adından söz ettiren yazarın denemeleri de kendilerine has üslubuyla dikkat çeker. Yazı hayatına başladığı günden itibaren okumalarının, araştırmalarının, fikir telakkilerinin ürünü olan denemeleri, “Bir Yağmur Türküsü”, “Kalemin Yükü “, “Yazı ve Yazgı” adlarıyla üç kitap olarak yayımlanır. Hüseyin Su denemelerinde; insan, yazı, yazar, aydın, İslam, gelenek, toplumu yönlendiren aydınlar konuları üzerinde durur. Yazıyı, insanın bir iz düşümü olarak gören Hüseyin Su, insanın temel değerlerini ve eylemlerini yazıyla var etmeye ve ebedileştirmeye çalışır. Yazı mücadele etmenin ve umutsuzluğa karşı savaşmanın “silahı”dır. Yazarın denemeleri; insanın kişilik ve ahlak oluşumu, insanın körleşmesi, İslam ve Müslümanlık, gelenek, geleneğin sürekliliği; bir var olma aracı olarak yazı, yazarın yazma süreci, yazar, yazarın aidiyeti, yazarın ahlakı, Türk ve Batı edebiyatından yazarlar, aydın, topluma yön veren aydınlar; dil meseleleri gibi konular üzerine yazılmıştır. Denemelerinde fikir hayatımıza yön veren kişiler, dergiler, yazı, yazar, aydın, insan, türküler, dil gibi çok geniş bir konu yelpazesi vardır. Konularının çeşitliliği de onun çok yönlü, kültürlü bir yazar olduğunun göstergesidir. Eleştirel bakış açısına sahip olan yazarın kültürel yazılarının dikkat çekici özelliği, yazarın hiçbir zaman umutsuz olmaması ve her durumda soruna çözüm odaklı yaklaşmasıdır. Bu çalışmada yazarın denemeleri içerik ve biçim açısından değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[Hüseyin Su, one of thestory, criticism, biography and essay authors of Cumhuriyet Era Turkish Literature, starts his writing life in “Edebiyat Magazine”. Where as the author is mostly mentioned for his stories, his essays having their own unique literary style also catch the attention. His essays that are the final products of his readings, researches and thoughts extracting from his very early writing life, are published as three different boks under the names of “Bir Yağmur Türküsü”, “Kalemin Yükü “ and “Yazı ve Yazgı”. In his essays, Hüseyin Su emphasizes on human, writing, author, intellectual, islam, tradition and cultured who are steering the community. Writing is the “weapon” for fighting and competing against hopelessness. His essays are mainly about; personality and moral formation of human, blindness of human, Islam and Mohammedanism, tradition, sustainability of tradition; writing as an instrument of existence, writing process of an author, author, concerns of an author, morals of an author, authors from Turkish and Western literature, cultured who are steering the community; and subjects about language. In his essays he has a wide range of subjects as; cultured who are steering the community, magazines, writing, author, intellectual, human, ballads and language. This variety of subjects shows that he is a multidimensional, cultured author. Author has a criticizing vantage point. An important aspect of his cultural writings is that; he is never hopeless; and he is always focused on the solution in all cases. In this studythe author’s essays are observed in terms of contentandstyle.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22755 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[23-32]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1104 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[RIZA TEVFİK’İN DİVAN EDEBİYATI VE FUZÛLÎ ÜZERİNE GÖRÜŞLERİ VE YAYIMLANMAMIŞ BAZI NOTLARI]]> <![CDATA[RIZA TEVFIK’S OPINIONS ABOUT DIVAN LITERATURE AND FUZULI AND SOME OF HIS UNPUBLISHED MANUSCRIPTS]]> <![CDATA[Leyla ALPTEKİN]]> <![CDATA[Rıza Tevfik Bölükbaşı, Divan edebiyatı, Fuzûlî, notlar]]> <![CDATA[Rıza Tevfik Bölükbaşı, Divan Literature, Fuzûlî, manuscripts.]]> <![CDATA[Bu makalede, XX. asrın çok yönlü bir ismi; şair, edebiyatçı, felsefeci ve politikacı Rıza Tevfik BÖLÜKBAŞI (ö. 1949)’nın, Divan edebiyatı ve Fuzûlî hakkındaki görüşleri derlenmiş; ardından yazarın terekesinden çıkan, el yazısı ile kaleme aldığı, daha ziyade Divan edebiyatı ve Fuzûlî hakkında değerlendirmeler ihtiva eden yarım kalmış bazı notları incelenerek bahsi geçen notların metin yayımı yapılmıştır. Edebiyatçı Rıza Tevfik, daha çok şairlik yönüyle anılmış bir şahsiyettir. Divan edebiyatı hakkında menfî kanaatlere sahip olduğunu bildiğimiz Rıza Tevfik, bu notlarda da aynı tavrı sürdürmüş; esasen “fıtrat-ı şâirâne” olarak gördüğü Fuzûlî’nin “büyük ve dâhî” olamamasının nedenini Divan edebiyatının orijinalliğe ve yaratıcılığa müsaade etmediğini iddia ettiği yapısına bağlamıştır. Ancak Rıza Tevfik’in, notlarında Divan edebiyatı ve Fuzûlî hakkında genel itibariyle bir tutarsızlık içerisinde olduğu görülmektedir. Tevfik’in, Divan edebiyatını bir taraftan yetersiz bulurken diğer taraftan muhteşem üslûplu ve büyük şairler yetiştiren bir edebiyat olarak değerlendirdiğini ve çokça eleştirdiği Fuzûlî’nin edebî şahsiyeti üzerine değerlendirmelerinin de genellikle müspet olduğunu ifade etmek gerekmektedir. Rıza Tevfik’in Fuzûlî’yi eleştirdiği noktalar daha çok Divan edebiyatının genel yapısına bağlı olarak şekillenmiş özellikleridir. Ayrıca elimizdeki notlarda yer verilen, edebiyat ve şiiriyet ile ilgili tanımlamalar, Rıza Tevfik’in poetikasına katkı ve var olan bilgiye ek mahiyetinde olup bahsi geçen notlar, Tevfik ve Fuzûlî’nin edebî şahsiyeti hususunda birçok bilgi içermektedir.]]> <![CDATA[In this study, the opinions of Rıza Tevfik Bölükbaşı (d. 1949) about Divan Literature and Fuzuli are compiled. As a sophisticated figure in 20. century Rıza Tevfik Bölükbaşı was a prominent poet, writer, philosopher and politician. The study continues with the analysis of his manuscripts discovered from his legacy. These handwritings, which mostly included his evaluations about Divan Literature and Fuzuli, were transcribed into a text. As a figure of literature, Rıza Tevfik was mostly recognized as a poet. He was also known as having negative thoughts about Divan literature, and we see this approach also in his manuscripts. Although, he described Fuzuli as “fıtrat-ı şairane” (natural born poet), he asserted that the reason for Fuzuli not being “great and genius” was the Divan Literature’s structure, which did not allow novelty and creativity. On the other side, the manuscripts include some degree of inconsistency about Divan literature and Fuzuli. While Rıza Tevfik found Divan literature as unsatisfying, he also pointed out that this tradition had a tremendous tone and raised great poets. Moreover, despite his criticisms, his opinions about Fuzuli’s literary character were mostly positive. The aspects which were criticized by Rıza Tevfik about Fuzuli were mostly about Fuzuli’s characteristics shaped by Divan Literature’s general structure. The descriptions about literature and poetry within these manuscripts contribute to Rıza Tevfik’s poetics and provide supplementary information for existent knowledge. These manuscripts also include valuable information about the literary characters of Rıza Tevfik and Fuzuli.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22752 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 277-298]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1105 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[HÜSEYİN SU’NUN ESERLERİNİN SANAT FELSEFESİ BAĞLAMINDA DEĞERLENDİRİLMESİ]]> <![CDATA[THE EVALUATION OF HÜSEYİN SU'S WORKS IN THE CONTEXT OF ART PHILOSOPHY]]> <![CDATA[Mehmet Sabri GENÇ]]> <![CDATA[Gerçeklik, Hakikat, Gerçekçi Edebiyat, Entelektüel]]> <![CDATA[Reality, Truth, Realist Literature, Intellectual]]> <![CDATA[Bu makalede, Türk yazar ve düşünür Hüseyin Su’nun eserleri sanat felsefesi açısından değerlendirilmeye çalışılmıştır. Hüseyin Su’nun eserlerinin batıcı kabuller dışında nasıl ele alınması gerektiği hususuna bir giriş denemesidir. Sanatçının yazmış olduğu eserler incelenerek, batılı kuramlarla mukayeseye gidilmiş ve eserlerine bir ad konulmuştur. Bu çalışma, onun eserlerini bir kalıba sokmak ya da araçsallaştırmak değildir, tersine onun eserlerinin amacını ya da amaçlarını daha iyi kavrayabilmek için ortaya konulmaya çalışılmış bir fikirden ibarettir. Hüseyin Su’nun edebi eserlerinin sanat felsefesi açısından değerlendirilmesi, bu hususta yapılmış bir ilk deneme olması sebebiyle, bir giriş mesabesindedir. Bu değerlendirme yapılırken, Batıda sanatın nasıl tasnif edildiği ve ele alındığı mukayeseli bir şekilde göz önünde bulundurularak, Batının kendi edebiyatımızı nesneleştirmesinden öte, bizim kendi edebiyatımızı özneleştirme çabası güdülmüştür. Sanayi Devrimi sonrası tüm dünyada ortaya çıkan sosyo kültürel dönüşümler, toplumların kendine has edebiyat anlayışlarını da etkilemiştir. Bu emperyal etkinin coğrafyamızı ve irfan dünyamızı etkisi altına almasıyla ortaya çıkan kültürel sorunlara eserleriyle karşı duran Hüseyin Su’nun edebî etkinliği göz önünde bulundurularak, onun eserlerinin durduğu yere, bilinen akımların dışında bir ad konması gerekli görülmüştür. Bu zaruriyetten yola çıkarak Batılılaşma maceramızda, başımıza gelenlere ve geleceklere eserleriyle karşı durmuş bir çevrenin içinde yer almış olan Hüseyin Su’nun düşünce dünyası, edebî değeri ve sanatı felsefî olarak ele alınmıştır.]]> <![CDATA[In this article, the works of Turkish writer and philosopher Huseyin Su were tried to be evaluated in terms of the philosophy of art. This study is an attempt to make an introduction to how the works of Hüseyin Su should be handled in addition to western values. The works written by the artist have been examined and compared with the western theories. It is not an attempt to put his works into a mold or to instrumentalize his works, but rather to put forward an idea that is intended to better understand the purpose or purposes of his works. The evaluation of the literary works of Hüseyin Su from the point of view of the philosophy of art is in a way that it is an introduction in this regard. In this evaluation, considering how art in the West is classified and discussed in a comparative manner, the West philosophies objectivity in our own literature is more than the subjectification of our own literature is an effort to attribute. The socio-cultural transformations that emerged all over the world after the Industrial Revolution also influenced the societies’ specific literary understanding. Considering the literary activity of Hüseyin Su, who stands against the cultural problems that emerged with the effect of this imperial effect on our geography and our world of wisdom, it is seen that it is necessary to place a name outside the known currents in the place where his works stopped. Based on this necessity, in our Westernization adventure, Hüseyin Su’s thought world, literary value and art were considered as philosophical.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22745 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[87-97]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1106 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[DERİN BOŞLUK: CEMÎLE SÜMEYRA VE “KENDİ KALEMİNİ KIRANLAR”]]> <![CDATA[THE DEEP HOLE: CEMİLE SÜMEYRA AND THE ONES BREAKING THEIR OWN PEN]]> <![CDATA[Aliye USLU ÜSTTEN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22739 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[253-256]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1107 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hinaluq Sözlüğünün ilk Versiyonunda Çok sayıda Türk Kelime ve Terimlerin Farklı Dil Acısından Yönleri]]> <![CDATA[Different Linguistic Distributions and a Great Number of Turkish Words and Terms in the first Embodiment in the Vocabulary of Khinalug]]> <![CDATA[Sadagat ABBASOVA]]> <![CDATA[Hınalık, Türk kelime, etnik, kategorik, kültürel,etnografi]]> <![CDATA[Turkish word, ethnic, categorical, cultural, ethnography]]> <![CDATA[Bir dilin kaybolması sadece dil özelliklerinin kaybı anlamına gelmez. Bu aynı zamanda, büyük bir kültür kaybı, belki de, dünyanın eski bir tarihinin ortadan kaldırılması anlamına gelmektedir, fakat en önemlisi, tüm bunların insanlığın yeryüzünden tamamen yok olmasına yol açmaktadır; dolayısıyla onunla birlikte, kültürel mirasımızı, gelenek ve göreneklerimizi kaybetmeye mahkumuz. Hınalık, dünyanın diğer dilleri arasındaki etnik çeşitliliği ile ayırt edilen tek dillerden biridir. Etnografik ve menşei açısından “Kafkas Dilleri” ("Şahdag Dilleri") grubuna dâhildir. Bu dil, Azerbaycan’ın Kuzeyinde bulunan Hinalug köyünde yaşayan köylerinin adı ile bağımsız bir etnik dil grubu olarak tanınmaktadır. Mevcut çalışmamızda, aynı anlamda çok sayıda Türkçe kelime ve terimlerin kullanılması, fakat, farklı yazı sistemi ve Hinalug dilinin özdeş sesleriyle aynı köklü sözlerin kategorik özellikleri incelenmiştir. Düşüncemize göre, Hinalug’daki pek çok kelimelerin nin ve cümlelerin kullanım prosedürleri bu iki dilde daha önceden de Türk dili ile çok ortak noktalarının olduğu görünmektedir.]]> <![CDATA[The disappearance of a language is just not only as mean the loss of its language specifications. At the same time, it is a great cultural losing, perhaps, it means the eradicating an ancient history of the world, but the most important, ultimately, all of these lead to wipe out all humanity completely from the earth, and so with it, we are doomed to loose our cultural heritage, traditions and customs. The Khinalug is one of the only language is distinguished by its ethnic diversity in the world among the other languages. In terms of an ethnographic and origin point, it includes to the “Caucasian Languages” (“Shahdag Languages”) groups. This language is known as an independent ethnic language group by the name of their village where they live in Khinalug district in the North of Azerbaijan. In our current study, are investigated the lively using a large number of Turkish words and terms in the same sense, but with different writing system in the structure of Khinalug vocabulary and the identical phonems of Khinalug and also the categorical characteristics of these cognate languages. In our opinion, the using process of many words and phrases in Khinalug language genealogically, enable us to say that, these two languages have been common points with the Turkish language rather than before.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22730 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 253-261 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1108 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[YAHYA KEMAL'İN ‘NEŞÂTÎ’NİN GAZELİNİ TAHMİS’İ ÜZERİNDEN YAHYA KEMAL VE NEŞÂTÎ’Yİ OKUMAK]]> <![CDATA[READING YAHYA KEMAL AND NEŞÂTÎ IN THE CONTEXT OF YAHYA KEMAL’S POEM ‘NEŞÂTÎ'NİN GAZELİNİ TAHMİS’]]> <![CDATA[İsa IŞIK]]> <![CDATA[Yahya Kemal Beyatlı, Eski Şiirin Rüzgârıyle, Neşâtî, tahmis, mukayese]]> <![CDATA[Yahya Kemal Beyatlı, Eski Şiirin Rüzgârıyle, Neşâtî, tahmis, comparison]]> <![CDATA[Yahya Kemal Beyatlı, 20. yüzyıl Türk Edebiyatı'nın, kültür ve düşünce dünyasının önde gelen aydınlarındandır. O, çok yönlü bir kişiliktir. Şair, yazar ve aynı zamanda bir siyasetçidir. Onun manzum eserlerinin yanında mensur eserleri de bulunmaktadır. Onun şiirlerinde iki farklı şiir dili görülür. Bu anlamda iki şiir kitabı ön plana çıkar. Bunlardan birincisi "Kendi Gök Kubbemiz" ikincisi ise "Eski Şiirin Rüzgârıyle" adını taşır. Bunun dışında Rubailer adlı bir eseri de bulunmaktadır. "Kendi Gök Kubbemiz" onun yeni tarzda yazdığı modern şiirlerden oluşurken "Eski Şiirin Rüzgârıyle" adlı kitabı ise Divan şiirinin etkisiyle yazılmış şiirlerden müteşekkildir. Bu iki kitap özellikle dil itibariyle birbirlerinden ayrılırlar. "Kendi Gök Kubbemiz"de sade bir Türkçe kullanan Yahya Kemal, "Eski Şiirin Rüzgârıyle" adlı çalışmada Divan şiirinin 20. yüzyıldaki temsilcisi gibidir. Bu çalışmada "Eski Şiirin Rüzgârıyle" adlı eserin "Musammatlar" bölümünde geçen "Neşâtî'nin Gazelini Tahmis" başlıklı şiiri incelenmiştir. Bilindiği üzere "tahmis" bir şairin gazel yahut kasidesinin her beytinin önüne üç mısra eklenmesiyle oluşturulur. İki farklı şairin mısralarının bir araya gelmesiyle oluşturulan tahmiste amaç şiirde konu bütünlüğünü sağlamaktır. Tahmisin güzelliği tahmisi yazan şairin başarısına bağlıdır. Bu çalışmada Divan şiirinin başarılı şairlerinden Neşâtî'nin "-ı bile" redifli meşhur gazeline Yahya Kemal'in yazdığı tahmis incelenmiştir. Bu incelemede mezkûr tahmisten yola çıkılarak hem Yahya Kemal hem de Neşâtî'nin sanatından söz edilmiş, her iki şairin kaleminden ve düşünce dünyasından süzülerek bir araya gelen tahmise istinaden bazı çıkarımlarda bulunulmuştur.]]> <![CDATA[Yahya Kemal Beyatlı is one of the leading intellectuals of the 20th century Turkish Literature, culture and thought world. He is a versatile personality. He is a poet, a writer and a politician. He has both prose and poetical works. Two different poetry languages are seen in his poems. In this respect, he has two oustanding books. The first one is called "Kendi Gök Kubbemiz” and the second one is “Eski Şiirin Rüzgârıyle”. There is also a poem book of his called Rubailer. "Kendi Gök Kubbemiz" is a collection of modern poems written in his new style while "Eski Şiirin Rüzgârıyle” is composed of poems written under the influence of Divan poetry. These two books differ especially in terms of the language used. Yahya Kemal, who uses simple Turkish in “Kendi Gök Kubbemiz ” is like a representative of Divan poetry in the 20th century in his poem “Eski Şiirin Rüzgârıyle”. In this study, the poem titled "Neşâtî'nin Gazelini Tahmis", which is in the "Musammatlar" section of the book “Eski Şiirin Rüzgârıyle” has been examined. As is known, tahmis (quinted) is created by adding three lines to the front of every beyit of a poet’s gazel or kaside. The purpose of the tahmis formed by the coming together of the verses of two different poets is to ensure the integrity of the subject in poetry. The beauty of tahmis depends on the success of the poet. In this study, the tahmis written by Yayha Kemal for a gazel of Neşati (one of the most successful poets in Divan poetry) with the redif "-ı bile” was examined. In the study, the art of both Yahya Kemal and Neşâtî were mentioned in terms of the tahmis mentioned and some inferences were made according to the tahmis formed by gliding from the two poets’ pens and the worlds of thought.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22729 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 571-582 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1109 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“İÇKANAMA”DA ANLATININ DİLİ, ANLATICININ SESİ]]> <![CDATA[THE NARRATOR’S LANGUAGE AND THE VOICE OF THE NARRATIVE IN “İÇKANAMA”]]> <![CDATA[Mustafa KURT]]> <![CDATA[Hüseyin Su, İçkanama, öykü, anlatıcı, anlatım]]> <![CDATA[Hüseyin Su, İçkanama, Story, Narrator, Expression]]> <![CDATA[Farklı süreli yayınlarda yazdığı yazılarla edebiyat dünyasında adını duyuran Hüseyin Su, ilk öykü kitabı Tüneller (1983)’den son kitabı İçkanama (2018)’ya kadar olan süreçte hem öyküleri hem de öykü üzerine yazdığı teorik yazılarla edebiyatımıza önemli katkılarda bulunmuş bir yazardır. Hüseyin Su’nun hem öyküleri hem de edebiyata dair yazdığı yazılarda tarihsel bir birikimi gözettiği ve kendine özgü bir öykü ve anlatım dili kurduğu görülür. Yazarın son yayımlanan öykü kitabı İçkanama ise onun yazarlık çizgisinde önemli bir durağı işaret etmektedir. Hüseyin Su, bu kitabında bir araya getirdiği metinlerinde, bireyin hem toplumsal hem de bireysel olarak dış dünya ile farklı düzeylerdeki karşılaşma ve çatışmalarını ele almaktadır. Modern hayatın ürettiği değer yargıları ve hayat tarzı ile karşı karşıya gelen bireyin yaşadığı çıkmaz ve kopuşları işleyen bu metinlerde yazarın hem teknik hem de anlatım açısından kendine özgü bir öykü anlayışı kurduğu görülür. Bu çalışmada yazarın adı geçen son kitabındaki öyküler, anlatıcının metinlerdeki görünümü ve anlatım dili açısından incelenmektedir.]]> <![CDATA[Hüseyin Su, who made his mark in the literature world with his articles written in different periodicals, has made a significant contribution to our literature with his first story book Tüneller (1983) and his last book İçkanama (2018) in the process of both the stories and the theoretical writings he wrote on the story. It is seen that Hüseyin Su has a historical background in his writings on both short stories and literature and he has set a unique style of storytelling. Author's last published story book İçkanama is an important stop on his career of writing. In his book, by which he gathered texts, Su discusses the individual's encounters and conflicts with the outside world at different levels, both socially and individually. It is seen that in these texts, which are about the dilemmas and withdrawals experienced by the individual who is faced with the value judgments and lifestyle produced by the modern life, the author has established a unique story understanding in terms of both technique and expression. In this study, the stories of the author in his last book are analysed in terms of the narrator's appearance in texts and the language of expression.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22728 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[171-178]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1110 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[1880-1895 Yılları Arasında Yayımlanmış Şiir Kitaplarından Hareketle Ara Nesil Şiirini Anlamak]]> <![CDATA[Understanding Ara Nesil Poetry with Reference to Poetry Books Published Between 1880-1895]]> <![CDATA[Taner TURAN]]> <![CDATA[Ara Nesil, Yeni Türk Şiiri, Tanzimat Edebiyatı, Mutavassıtîn.]]> <![CDATA[Ara Nesil, Modern Turkish Poetry, Tanzimat Literature, Mutavassıtîn]]> <![CDATA[1839 yılında Tanzimat Fermanı’nın ilan edilmesinden bir süre sonra yenilik sesleri hayatın hemen hemen her alanında yankı bulmuş ve en nihayetinde 1859 yılı ve sonrasında çok daha kuvvetli adımlarla Türk edebiyatına da sirayet etmiştir. Bu bağlamda yeniliğe kapılarını ilk aralayan ve ilk yenileştirilen tür şiir olmuştur. Ancak 1859 yılında başlayan yenilikçi anlayış, 1879 yılından sonra başka bir noktaya evrilmiş ve özellikle Recaizâde Mahmud Ekrem ve Abdülhak Hâmid’in ellerinde oluşan yeni ve ferdiyetçi bir edebiyat hasıl olmuştur. Recaizâde Mahmud Ekrem daha çok şiir hakkındaki görüşleriyle kendisinden sonra gelenleri etkilerken Abdülhak Hâmid ise bizzat şiirde yaptığı yeniliklerle kendisinden sonrakileri etkilemiştir. Ancak bu iki ismin yanına Muallim Naci’yi eklememek haksızlık olur. Çünkü bu saydığımız üç isim bizim asıl konumuz olan Ara Nesil şairlerini derinden etkilemişlerdir. Bu isimlerden etkilenen şairler, kimi zaman bu isimlerin şiirlerine nazireler yazmış kimi zaman da bu isimlerin şiir dünyalarına bağlı kalarak kendi şiir evrenlerini yaratmaya çalışmışlardır. İşte bu çalışma dahilinde kimi kaynaklar tarafından ihmal edilmiş bir dönem, yani 1880-1895 yılları arasında Türk şiirinin gelişim süreci ele alınacaktır. Bu yapılırken öncelikle bu döneme kimler tarafından ve neden Ara Nesil denildiği ve Ara Nesil şairlerinin kim olduğu üzerinde durulacaktır. Hemen ardından ise yayımlanmış olan şiir kitaplarından hareketle dönemin şair ve şiir anlayışı ortaya koyulmaya çalışılacaktır.]]> <![CDATA[Modern voices echoed in almost every area in life after the declaration of tazminat in 1839 and, ultimately, spreaded to turkish literature as well after 1859. In this sense, poetry has been the first to open the doors to novelty and to be modernized. However, modern understanding started in 1859 and evolved into a different direction, especially a modern and individualist literature emerged in the hands of Recaizâde Mahmud Ekrem and Abdülhak Hâmid. While Recaizâde Mahmud Ekrem mostly influenced his followers with his opinions on poetry, Abdülhak Hâmid influenced his followers with his innovations in poetry. However, not adding Muallim Naci next to these two names is unfair to him. As a matter of fact, aforementioned names deeply effected poets that are our primary concern that had the opportunity to publish poetry books between 1880-1895. Poets who were inspired by these poets, at times wrote nazires to poems of these poets and, at times abided to the world of poems of these poets and tried to create their own poem universes. In this study, the development process of Turkish poetry in a period which has been ignored by some sources, between 1880-1895 will be handled. First, the reason why and by whom this period is called the Ara Nesil and the list of Ara Nesil poets will be dwelled on. Then, the poetry understanding of the period in reference to published poetry books and poems will be elicited.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22701 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[917-939]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1111 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[JACQUES AUDİBERTİ’NİN KÖTÜLÜK KOL GEZİYOR ADLI YAPITINDA KÖTÜLÜK, ŞİDDET VE RENK]]> <![CDATA[EVIL, VIOLENCE AND COLOR IN JACQUES AUDIBERTI'S WORK CALLED “EVIL RUNS”]]> <![CDATA[Deniz KÜZECİ]]> <![CDATA[Sadık TÜRKOĞLU]]> <![CDATA[Kötülük, edebiyatta kötülük, şiddet ve renkler, renklerle dil öğretimi]]> <![CDATA[Evil, Evil in literature, Violence and Colors, Education with color]]> <![CDATA[Bu çalışmada şiir, tiyatro, roman ve deneme gibi edebi alanların hemen hemen tamamında eserler vermiş Fransız yazar Jacques Audiberti’nin büyük tiyatro ödülünü almış en önemli eserlerinden biri olan Kötülük Kol Geziyor adlı üç perdelik tiyatro yapıtında kötülük, şiddet ve renk anlatımlarında şiddeti irdelemeye çalıştık. Bilindiği üzere şiddet ve kötülük dünya üzerinde yaşayan tüm canlıların bir şekilde maruz kaldığı bir sorundur. Kötülük ve şiddet ilk çağlardan günümüze kadar hiçbir dönemde insanlığın düşüncesinden ve yaşam alanlarındaki uygulamalarından eksik olmamıştır. Yeryüzünü saran ve insan düşüncesinin ürünü olan kötülük ve şiddet edebi alanda da yerini almış ve diğer temalar gibi birçok yazarın ilgi alanını oluşturmuştur. Eserin başlığından da anlaşılacağı üzere, Audiberti de kötülük temasına kayıtsız kalmayan yazarlardan biri olmuştur. En azından Kötülük Kol Geziyor başlığı, eserinde dikkat çekiciliği ile anlamlı görülmektedir. Kötülüğün ne derece kol gezdiğini, özellikle kötülüğün kaynağı olan insan düşüncesinin nasıl ortaya çıktığını, insan çıkar ve egolarının ve paylaşımda hazımsızlığın ve her türlü insan zıtlaşmalarının sonucu kötülüğün kol gezdiğini ispatlamaya, şiddet ve kötülüğün hüküm sürdüğü bu piyeste renk anlatımları ve simgesel değerleri verilerek şiddete ve kötülüğe tesirleri irdelenmiştir. Dilbilgisinin temel konularından biri olan niteleme sıfatları olarak renklerin kullanılması konusunda Audiberti’nin Kötülük Kol Geziyor adlı eserinde şiddetle ilgili farklı anlamlara gelen ilginç örnekler verilmiştir.]]> <![CDATA[In this study, we tried to analyze the evil, violence and color expressions of the violence in the three-act play called Evil Runs which took the major theater awards and being one of the most important works of French author Jacques Audiberti who has given many works in almost all literary fields such as poem, play, novel and essay. As it is known, the violence and the evil are the problems faced by all living things in the world, in any way. From the early ages to the present time, evil and violence exist always in mankind’s thinking and living areas. Evil, embracing the earth and being the product of human thought and violence have taken place in the literary field also, and constitute the points of interest of many authors like other themes. As can be seen from the work’s title, Jacques Audiberti has also been one of the writers who are not indifferent to the evil theme. At least, the title “Evil runs” is seen significant with its notice ability in his play. We tried to examine to what extent the is evil rampant, particularly the human thought being the source of the evil that cause to the evil, to testify that evil runs at the result of the profit and ego of the human, indigestion in sharing and every kind of human confrontation. And, in this play, in which the violence and the evil prevail, we also tried to examine the effect of the expression of color by stating their symbolic values to the violence and evil. We worked on interesting examples in the use of colors as adjective expressions, which is one of the main subjects of grammar, in the work of Audiberti's Evil Runs.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22694 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[ 1329-1343]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1112 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[MUSTAFA İSÂMEDDÎN’İN “ET-TANSÎSÜ’L-MUNTAZAR FÎ ŞERHİ EBYÂTİ’T-TELHÎS VE’L-MUHTASAR”ININ TELHÎS ŞERHLERİ İÇERİSİNDEKİ YERİ]]> <![CDATA[PLACE OF MUSTAFA ISAMEDDIN’S “ET-TANSISU’L-MUNTAZAR FI ŞERHI EBYATI’T-TELHIS VE’L-MUHTASAR” IN THE COMMENTARY OF TELHIS]]> <![CDATA[Gökhan DEMİR]]> <![CDATA[Telhîs, Muhtasar, şerh, Mustafa İsâmeddîn.]]> <![CDATA[Telhîs, Muhtasar, commentary, Mustafa İsâmeddîn.]]> <![CDATA[et-Tansîsü’l-Muntazar fî Şerhi Ebyâti’t-Telhîs ve’l-Muhtasar, XVIII. yüzyılın önemli şârihlerinden birisi olan Mustafa İsâmeddîn Efendi’nin belâgatle alakalı şerhlerindendir. İsâmeddîn bu eserinde Kazvînî’nin Telhîsü’l-Miftâh ve Taftazânî’nin Muhtasar adlı eserinde bulunan belâgat ilminde şahit gösterilen beyitleri şerh etmiştir. Ayrıca bu eser, belâgat ilmini öğrenme, Telhîs ve Muhtasar’daki beyitleri doğru anlama ve yorumlama bakımından son derece önemlidir. Eserin bu yönüyle yazıldığı dönemden sonra Osmanlı medreselerinde belâgat alanında okutulan başucu kitaplarından biri olduğu düşünülmektedir. Bununla birlikte bu eser Arapça sarf ve nahiv yönünden de zengin bilgiler içermektedir. Bütün bunlar dikkate alındığında bu eserin şerh literatürümüzün önemli eserleri arasında bulunduğu söylenebilir. Bizim çalışmamızda et-Tansîsü’l-Muntazar fî Şerhi Ebyâti’t-Telhîs ve’l-Muhtasar adlı eserin Telhîs şerhleri içerisindeki yeri incelenmeye çalışılmıştır. Çalışma “Giriş” bölümünden sonra beş bölümden oluşmaktadır. “Giriş” bölümünden sonra Mustafa İsâmeddîn’in hayatı ve eserleri tanıtılmıştır. Daha sonra Telhîs ve Muhtasar’ın belâgat ilmindeki yeri hakkında kısaca bilgi verilmiştir. Bu kısımda Telhîs’te geçen şahit beyitlerin şerhinden meydana gelen diğer eserlere de değinilmiştir. Çalışmamızın esas kısmı İsâmeddîn’in eserinin incelenmesinin yapıldığı kısımlardır. Birinci kısımda, Mustafa İsâmeddîn’in bu eserinin nüshaları, muhtevâsı ve teknik özellikleri hakkında bilgi verilmiştir. İkinci kısımda Mustafa İsâmeddîn’in eserde takip ettiği şerh metodu belirlenmeye ve örneklerle ifade edilmeye çalışılmıştır. Üçüncü kısımda et-Tansîsü’l-Muntazar fî Şerhi Ebyâti’t-Telhîs ve’l-Muhtasar’ın belâgat, Telhîs şerhleri içerisindeki yeri açısından değerine işaret edilmiştir.]]> <![CDATA[et-Tansîsü’l-Muntazar fî Şerhi Ebyâti’t-Telhîs ve’l-Muhtasar is one of commentary which is related to eloquence and belong to Mustafa İsâmeddîn Efendi who is one of the leading commentator of 18th century. In this work Isâmeddîn expounded the couplets which are in Kazvînî’s Telhîsü’l-Miftâh and Taftazânî’s Muhtasar. In addition, this work is very important in terms of learning the science of the eloquence, understanding and interpreting the couplets in Telhîs and Muhtasar. It is thought that the work was one of the leading books of the Ottoman madrasah in the field of eloquence after the period when it was written in this aspect. However, this work contains rich information on Arabic grammar and syntax. Considering all of this, it can be said that this work is among the important works of our commentary literature. In our work, it has been tried to analyze the work “et-Tansîsü’l-Muntazar fî Şerhi Ebyâti’t-Telhîs ve’l-Muhtasar” in the commentary of Telhîs. The work consists of five part with the “Introduction”. After the “Introduction” part, the lives and works of Mustafa Isâmeddîn were introduced. After this short information about the Telhîs and Muhtasar’s place in eloquence science is given. In this section, the features of other commentary works of the example to couplets in the Telhîs were mentioned. Our study’s main part is the parts where the İsâmeddîn’s work is analyzed. The first part provides information about the copies, contents and specifications of Mustafa İsâmeddîn's work. In the second part, commendator method that Mustafa Isâmeddîn is following in the work is tried to be determined and stated by examples. In the third part, the place and importance of et-Tansîsü’l-Muntazar fî Şerhi Ebyâti’t-Telhîs ve’l-Muhtasar in the eloquence and commentary of Telhîs were mentioned. Our work which aims to contribute humbly to the eloquence science, is important to understand and interpret the couplets in Telhîs and Muhtasar. In addition to this, it is considered to contribute to researhers who will study on the eloquence science.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22683 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[457-474 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1113 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[SAİT FAİK ABASIYANIK’IN ALEMDAĞ’INDA OLUP BİTENLER EŞLİĞİNDE NİETZSCHE’NİN METAFOR ALGISI VE “KÖTÜMSERLİK” KAVRAMI]]> <![CDATA[NIETZSCHE’S PERCEPTION OF METAPHOR AND THE CONCEPT OF PESSIMISM ACCOMPANIED BY THE STORY “THERE IS A SNAKE ON THE ALEMDAĞ” OF SAIT FAIK ABASIYANIK]]> <![CDATA[Mehmet Akif DUMAN]]> <![CDATA[Nietzsche, Sait Faik Abasıyanık, kötümserlik, metafor]]> <![CDATA[Nietzsche, Sait Faik Abasıyanık, pessimism, metaphor]]> <![CDATA[Nietzsche (1844- 1900) kendini filozoflar içinde ilk psikolog olarak tanımlar; bu tavrı ile şüphesiz Freud’un ve psikanalizin yolunu açan kişi olmuştur. Var oluşu reddeden ve hakikatin sağlamlığına iman eden Nietzsche kendisine kavramlardan bir dünya inşa eder. Bu dünyada yalnız bir savaşçı olarak uzun uzun yargıladıkları arasında Tanrı’yı ölüme hapsetmekle yaratıcılık üstüne de bir hükme varmış olur. Daha doğrusu onun temel problemi yoktan var etmek ile yeniden biçimlendirmek arasındaki süreç ve bunun ters (yahut en azından yanlış) anlaşılmasıdır. Metaforun bu kendi gerçeğini oluşturma refleksi (kötümserliğin tamamlayıcısı olarak) Nietzsche’yi ziyadesiyle öfkelendirir. Metafor kapatan, yanıltan, büken ve örten yapısı ile kurmaca içinde sahtenin ve yanlışın sembolüdür onun için. Anlatan, ikna eden, kelimelerle yeni dünyalar kuran yazar metafor enstrümanı ile içine düştüğü karamsar dünyayı büyüleyici bir ambalaj içinde, mis kokular eşliğinde ve nihayetinde hoşa giden bir surette vermeye muktedirdir. Başka bir deyişle okurun pasifleşmesi, ruh halinin değişmesi ve karamsarlıktan pay alması tehlikesi mevzubahistir. Acaba Sait Faik Abasıyanık (1906- 1954) Alemdağ’da Var Bir Yılan hikayesinde, sadece tamamen ve kökten değişen insana bakışı ile zararsız bir düzeyde pesimist mi kalmıştır; yoksa Nietzsche’nin lanetlediği şekilde kelimeleri metaforik güçlerinden istifade ile birer kesici alet gibi kullanıp dört hikâyelik bir dünyada hakikati tahrip ederek bağımsızlığını mı ilan etmiştir? Türk Edebiyatı’nın en büyük hikâyecilerinden olan Sait Faik’in hayatının en karanlık döneminde değişen ruh halini kelimelere sindirmeden yazması düşünülemez elbette. Şu hâlde pesimizm’in Schopenhauer, Hartmann, Tönnies, Spengler, Hobbes ve bilhassa Nietzsche ekseninde yapılan teorik izahına Sait Faik Abasıyanık’ın Alemdağ’ında olup bitenleri ilave etmekle tatbikat kısmı nispeten tamamlanmış olacaktır.]]> <![CDATA[Nietzsche (1844-1900) describes himself as the first psychologist among the philosophers; with this attitude he was undoubtedly the person who paved the way for Freud and the psychoanalysis. As someone who rejects existence and believes in the stability of reality, Nietzsche created himself a world out of concepts. As a lonely fighter in this world, he also comes to a judgment on the Creation by condemning God to death. To be more specific, his main problem is that the process between being created from nothing and being restructured is understood the other way around (or at least wrongly). This reflex of the metaphor of creating its own reality makes Nietzsche furious. The metaphor with its closing, misleading, bending and concealing structure is for him the symbol of the fake and the false in the fiction. The author, who tells, convinces, creates new worlds with words, is able to reproduce the pessimistic world in which he has fallen in a charming packaging accompanied by beautiful fragrances and finally in a pleasant way, with the instrument of metaphor. In other words, it is a danger that the reader becomes passive, gets another state of mind and is influenced by pessimism. Did Sait Faik Abasıyanık (1906-1954) with his Story Alemdağ’da Var Bir Yılan [eng. there is a snake on the Alemdağ] remain with just his views of the utterly and drastically changing human pessimistic on a harmless level, or did he declare his independence by using the words as cutting tools and destroying the world consisting of four stories? It is unthinkable that Sait Faik, one of the greatest novelists in Turkish literature, wrote his stories without his state of mind influencing his words in the darkest phase of his life. With adding the story “there is a snake on the Alemdağ” of Sait Faik Abasıyanık to the theoretical explanation of pessimism that happens around Schopenhauer, Hartmann, Tönnies, Spengler, Hobbes and especially Nietzsche, I aimed to complete the part of practice.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22674 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 529-550 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1114 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[AHMET MİTHAT’IN UNUTULAN BİR KAFKASYA ROMANI: KONAK]]> <![CDATA[A FORGOTTEN NOVEL OF AHMET MİTHAT ABOUT CAUCASİA: KONAK]]> <![CDATA[Kudret SAVAŞ]]> <![CDATA[Ahmet Mithat, Kafkasya, Konak, Adolf Mützelburg, Vizantel Paşa.]]> <![CDATA[Ahmet Mithat, Caucasia, Konak, Adolf Mützelburg, Vizantel Paşa.]]> <![CDATA[Batı etkisindeki Türk edebiyatının kurucu isimlerinden biri olan Ahmet Mithat’ı çağdaşı yazarlardan ayıran en önemli özelliği ortaya koyduğu çok sayıda eserdir. Bu eserlerin bir kısmı telif eserlerken bazıları da tercüme romanlardan oluşmaktadır. Ahmet Mithat’ın, Alman yazar Adolf Mützelburg’dan çevirdiği Konak adlı eser gerek Kafkasya’yı konu edinmesi gerekse ön sözünde ortaya attığı yeni tekliflerle dikkat çekici özelliklere sahiptir. Ahmet Mithat, bu tercüme romanın ön sözünde, bu eserin aynı zamanda Avrupa edebiyatlarında görülen ancak bizim edebiyatımızda herhangi bir örneği bulunmayan “sa’y-i müşterek/kolebrasyon” yani “ortak çalışma” usulünü de edebiyatımıza getireceğini belirterek Konak’ın edebiyatımızda bu yolla yazılan ilk örnek olacağını dile getirir. Ortak çalışma usulü hakkında bilgiler veren yazar, kendisinin de Vizantel Paşa’yla birlikte çalışarak böyle bir tercüme eser yazdıklarını ifade eder ve böyle bir çalışmanın gerekliliklerini ortaya koyar. Ahmet Mithat; Vizantel Paşa’nın Almanca, kendisinin Türkçe bildiğini böylece iki yazarın bir araya gelerek ortak bir eser ortaya koyduklarını ifade eder. Mithat, Avrupa edebiyatında bu yolla yazılmış çok sayıda eser olduğunu belirtir ve Türk edebiyatında bu yolla yazılmış eserlerin ortaya çıkacağını ümit eder. İlk olarak Tercüman-ı Hakikat gazetesinde tefrika biçiminde yayımlanan eser aynı yıl içinde -1296 yılında- Kırk Ambar Matbaası’nda müstakil bir eser olarak yayımlanır. 354 sayfalık cep boy ebatlarında yayımlanan eser, tarafımızdan ilk defa günümüz harflerine aktarılarak okuyucuların ve araştırıcıların istifadesine sunulmuştur.]]> <![CDATA[The modern Turkish literature influenced from West, has a significant share of Ahmet Mithat. The most important feature that distinguishes Ahmet Mithat from contemporary writers is his numerous works. Some of these works are copyrighted, while others are composed of translated novels. His work, Konak, translated from German author Adolf Mützelburg by Ahmet Mithat, has remarkable features with the new proposals he made in his words and explained the Caucasia. Ahmet Mithat states that this translation will bring the “sa'y-i müşterek/collabration” in other words, the “common work”, which is seen in European literature but does not have any examples in our literature. He also states that Konak will be the first sample written in our literature in this way. The author, who gave information about the common working procedure, stated that he had worked with Vizantel Paşa and presented such a translation work and also demonstrated the requirements of such work at his novel. Ahmet Mithat states that Vizantel Pasha knew German and himself knew Turkish, so that the two writers came together to produce a common work. Mithat indicates that there are many works written in European literature in this way and hopes that the works written in Turkish literature will emerge in this way First, the work published in tefrika format in the Turkish at Tercüman-ı Hakikat newspaper and than published as an independent work in 1296 at Kırk Ambar Matbaası. Konak, published in pocket size and has 354 pages, has been transferred from Ottoman letters by us for the first time and presented to readers and researchers to benefit.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22642 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[821-838]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1115 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[“KUZGUN”: İSKANDİNAV MİTOLOJİSİNE DOĞRU BİR YOLCULUK]]> <![CDATA[“THE RAVEN”: AN ODYSSEY THROUGH NORSE MYTHOLOGY]]> <![CDATA[Elif KABAK]]> <![CDATA[Timuçin Buğra EDMAN]]> <![CDATA[kuzgun, dönüşüm, Edgar Allan Poe, İskandinav mitolojisi]]> <![CDATA[the raven, transformation, Edgar Allan Poe, Norse mythology]]> <![CDATA[Bu çalışma Edgar Allan Poe’nun “Kuzgun” isimli şiiri ile İskandinav mitolojisi arasındaki bağlantı ve benzerlikleri bulmayı amaçlamaktadır. Bu nedenle, İskandinav mitolojisinden hikâyeler “Kuzgun” şiiri ile karşılaştırılacaktır. Yani, Poe’nun “Kuzgun”daki İskandinav mitolojisine atıflarına dair bir yolculuk olacaktır. “Kuzgun” gotik unsurlarıyla bilinen bir şiir olmasına rağmen, bu makale İskandinav mitolojisindeki dönüşüm kavramı (bu dönüşümlere dair örnekler metin boyunca verilecektir) ve Poe’nun şiirini yazarken zihninde canlandırdığı olası imgeler arasındaki öncül bağlantıları bulmayı amaçlayacak kadar nettir. Şiirin ana sembolü olan kuzgun aynı zamanda İskandinav tanrıları olan Odin ve Thor’un dönüştüğü başlıca hayvanlardan bir sembolizm olabilir biridir. Bu bağlamda, Edgar Allan Poe kuzgundan şiiri boyunca bir sembol olarak faydalanmış olabilir. Kuzgun farklı mitolojilerde bazı değişikliklere uğrayan sembolik bir hayvan olduğu için, Poe bu durumdan etkilenmiş olabilir. Bu nedenle, kuzgunu şiirin temel noktası olarak kullanmak olasılıkları sayısız kılmak adına yapılmış zekice. Bildiğimiz üzere, tüm eserlerinde izlerinin bulunduğu ciddi sinirsel çöküntüler yaşamıştır. Fakat bu asla eserlerinin mükemmelliğine gölge düşürmeyecektir. Aksi takdirde, günümüzde Van Gogh’un eserleri bu denli popüler olamazdı. Bu yüzden, yaşamdaki sözde dengeyi veya mantığı kaybetmenin bazen geleneksel yaklaşımları alt üst edecek alışılmışın dışındaki eserlerle sonuçlanabildiği çıkarımında bulunabiliriz. Sonuç olarak, Edgar Allan Poe’nun başardığı şey aslında İskandinav mitolojisindeki geleneksel bir sembolü kullanarak geleneksel olmayan bir yol ile farklı limanlara uğramaktır. Bu yüzden, bu çalışma Poe’nun klasik İskandinav mitolojisindeki hikâyelerden esinlenerek “Kuzgun”da kullanmış olabileceği tüm noktaları bulmayı hedeflemektedir.]]> <![CDATA[This study purports to find the correlation and the affinities between Edgar Allan Poe`s “The Raven” and the very aspect of Norse mythology. To do this, the tales from Norse Mythology will be juxtaposed through the lines of “The Raven”. In a way; it will be an odyssey through Norse mythology to the implications of Poe in his “The Raven”. Despite the fact that “The Raven” is acknowledged for its gothic elements, this paper is bold enough to vie or challenge to find the preliminary connections between the transformation concept in Norse mythology (the examples for these transformations will be displayed through the text), and the flow of the possible images that Poe pictured in his mind. The raven, as the predominant symbol of the poem is also one of the major animals that the gods Odin and Thor turned themselves into. From this perspective, Edgar Allan Poe might have taken raven as a symbol to utilize throughout his lines. That is to say, now that the raven is a symbolic animal that has undergone some changes in the various mythologies; Poe might have been affected from this event. Therefore, using the raven as the core aspect of the poem could be an ingenious symbolism to make the possibilities infinite. As we know, Edgar Allan Poe had serious mental breakdown which affected all his works. Nevertheless, this will never ever reduce the paragon of his works. Otherwise, today Van Gogh’s works wouldn`t be so popular. Thus, we can assert that losing the so-called balance or logic of the life sometimes brings unusual works that turn the conventional approaches upside down. Consequently, what Edgar Allan Poe tries to infuse is that by using a conventional symbol from Norse Mythology, he disembarks at various harbors in an unconventional way. For this reason, the study seeks to encrypt all the modifications that Poe might have applied in “The Raven” by depending on the classical tales of Norse Mythology.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22624 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[583-596]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1116 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[NESÎMÎ DİVANI’NDA HZ. ÂDEM BAĞLAMINDA HURÛFÎLİK PROPAGANDASI]]> <![CDATA[HURUFISM PROPAGANDA IN NESIMI’S DIVAN IN THE CONTEXT OF PROPHET ADAM]]> <![CDATA[Osman KUFACI]]> <![CDATA[Nesîmî Divanı, Hz. Adem, Hurûfîlik, Fazlullah-ı Hurûfî, Divan Şiiri.]]> <![CDATA[Nesimi’s Divan, Prophet Adam, Hurufism, Divan poetry.]]> <![CDATA[Divan şiirinin beslendiği çeşitli kaynaklar mevcuttur. Bunlar arasında din önemli bir yer tutar. Ayrıca dinin yorumları ve tarikatlar da şiirde kendini gösterir. Bazı şairler Fazlullah-ı Hurûfî’nin inşa ettiği Hurûfîlik öğretisinden oldukça istifade etmiş ve bu bağlamda zengin çağrışımlar ortaya konmuştur. Hurûfîler dinin her alanında olduğu gibi peygamberler hakkında da tevil geliştirmişlerdir. Bu sebeple Hurûfîlik bakış açısıyla peygamberlerin divan şiirinde ele alınması önem arz eder. Bizzat kendisi de bu inanca candan bağlı olan Nesîmî’nin Divan’ı Hurûfîlik araştırmaları için kaynak eserlerden biri durumundadır. Eserin bu perspektifle ayrıca incelenmesi gereklidir. Bu makale, Nesîmî Divanı’nda Hz. Âdem’le ilgili beyitlerin tespiti sonrasında incelemesini kapsamaktadır. Çalışmamızda Nesîmî Divanı’nda Hz. Âdem’in Hurûfî bakış açısıyla ne şekilde ele alındığını ortaya koyduk. Hz. Âdem’le ilgili beyitlerden elde ettiğimiz bulgulardan hareketle tespitlerimizi maddeler hâlinde sıraladık. Çalışmamız, divan şiirinde Hurûfîlerin peygamberlere bakışını göstermesi ve bu yolda çeşitli sonuçlara ulaşması bakımından alandaki bu boşluğu dolduracak adımların ilkidir.]]> <![CDATA[There are various sources in which Divan poetry is nourished. Religion holds an important place among them. In addition, the interpretation of religion and the cults shows themselves in poetry. Some poets have mostly benefited from the Hurufism doctrine built by Fazlullah-ı Hurufi and in this context, rich associations have been established. As in all areas of religion, the Hurufis also developed a gloss about the prophets. For this reason, it is important to consider the prophets in Divan poetry from the Hurufism point of view. The Divan of Nesîmî, who himself is bound to this faith, is one of the source works for the Hurufism research. The work must also be separately examined with this perspective. This article covers the determination and thereafter the examination of the couplets about Prophet Adam. In our study, we have revealed how Prophet Adam was dealt with from the Hurufism perspective in Nesimi’s Divan. Starting from the findings obtained from couplets related to Adam, we have listed our findings in substances. Our work is the first of the steps that will fill this gap in the field in order to show the prophet's view of the Hurufis in Divan poetry and to reach various conclusions on this path.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22620 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[677-699]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1117 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TÜRKİYE’DE TOPLUMDİLBİLİM ALANINDA YAPILAN LİSANSÜSTÜ TEZLERİN ÇEŞİTLİ AÇILARDAN İNCELENMESİ]]> <![CDATA[INVESTIGATION OF THE ACADEMIC DISSERTATIONS WRITTEN IN TURKEY IN THE FIELD OF SOCIOLINGUISTICS FROM VARIOUS ASPECTS]]> <![CDATA[Mehmet CANBULAT]]> <![CDATA[Mehmet ÖZŞAVLİ]]> <![CDATA[toplumdilbilim, dilbilim, lisansüstü tezler]]> <![CDATA[sociolinguistics, linguistics, thesises and dissertations.]]> <![CDATA[Toplumdilbilim yurt dışında neredeyse gelişimini tamamlamış bir bilim dalı iken, ülkemizde yeni yeni tanınmaya ve çalışılmaya başlamıştır. Bu durum Türkiye’de ana dili eğitimi, dil ve kültür ilişkisi, dil ve toplum ilişkisi vb. konularında yapılan birçok çalışmada kendini göstermektedir. Çalışma sahasına ve incelemeye aldığı konulara bakıldığında toplumdilbilimin, özellikle ana dili eğitiminde yaşanan sorunlara ışık tutarak ana dili eğitiminin etkililiğini arttırabilecek potansiyele sahip bir alan olduğu görülmektedir. Bu sebeple ülkemizde az çalışılan, çalışanların da çok azının farkında olduğu bu alanın iyi bilinmesi ve daha çok çalışılması gerektiği düşünülmektedir. Bu çalışma ile söz konusu tespiti somut verilerle destekleyerek öncelikle toplumdilbilim konusundaki eksikliğimiz ile ilgili bir farkındalık oluşturmak; ardından toplumdilbilimin yöntemleri, teknikleri ve özellikle çalışma sahası hakkında bilgiler vererek daha kaliteli bir ana dili eğitimi için öneriler sunmak amaçlanmıştır. Söz konusu amaca ulaşmak için bu çalışmada betimsel model kullanılmış ve 1990 yılından bu yana Türkiye’de toplumdilbilim alanında yapılan lisansüstü tezler içerik analizi tekniğiyle incelenmiştir. Yapılan inceleme sonucunda, ülkemizde araştırmacıların büyük bir çoğunluğunun (%, 86,2) tezlerini toplumdilbilim alanında yapmış olmalarına rağmen bu tezleri toplumdilbilim ile ilişkilendirmemelerinden, dahası, toplumdilbilimden farklı 15 alanla ilişkilendirmelerinden ötürü bu alanda çalıştıklarının farkında olmadıkları tespit edilmiştir. Ayrıca çalışma sonucunda bu alanda çok az sayıda deneysel çalışma yapıldığı belirlenmiştir. Son olarak elde edilen bulgu ve ulaşılan sonuçlar ışığında bazı önerilerde bulunulmuştur.]]> <![CDATA[While sociolinguistics has almost completed its development abroad, it has just begun to be recognized and studied in our country. This case is seen on mother language education, the relationship of language and culture and the relationship of language and society etc. in Turkey. When looked at the studying field and the subjects it examines, it is seen that sociolinguistics has the potential to increase the effectiveness of mother language education by shedding light on the problems experienced in mother language education. For this reason, it is thought that this area should be well-known and studied more in our country. With the current study it is primarily aimed to create awareness of our deficiency in sociolinguistics field by supporting this detection with concrete data; then to make some proposals for more qualified mother language education by giving some informations about the methods, technics and especially the fields of sociolinguistics. To achieve the main objective in this study, descriptive model was used and the academic dissertations having been written in Turkey since 1990 were analyzed with content analysis technique. As a result of the study, it was found that the majority of the researchers (%, 86,2) in our country did not realize that they had studied in socilinguistics becauseof not associating their dissertations to sociolinguistics, moreover associating the dissertations to 15 fields different from sociolinguistics inspite of preparing the dissertations in this field. Besides, it was found that few experimental studies were conducted in this field. Finally, some suggestions were given in the light of findings of the study.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22606 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 427-440 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1118 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[FARSÇA TÜREMİŞ SÖZCÜKLERİN TÜRKİYE TÜRKÇESİNDEKİ KULLANILIŞLARI ÜZERİNE]]> <![CDATA[ON THE USE OF PERSIAN DERIVED WORDS IN TURKEY TURKISH]]> <![CDATA[Burhan BARAN]]> <![CDATA[Farsça, Türkiye Türkçesi, türemiş sözcükler]]> <![CDATA[Persian, Turkey Turkish, derived words]]> <![CDATA[Toplumlar arasındaki siyasal, ticari, edebi ve benzeri ilişkiler, dillerin de birbirinden etkilenmelerine neden olmuştur. Bu ilişkiler sonucu diller arasında sözcük alışverişi meydana gelmiş, böylelikle hemen her dilin söz varlığında alıntı sözcükler az ya da çok yerini almıştır. Alıntı sözcükler diğer dillerin çoğunda olduğu gibi Türk dilinin söz varlığında da tarih boyunca belirli bir yer edinmiştir. Göktürk ve Uygur dönemlerinde daha sade olan Türk dili, Osmanlı Türkçesi döneminde Arapça ve Farsçadan pek çok sözcük almıştır. Türk dilinin sadeleşme çabalarıyla bu alıntı sözcüklerin oranı azalmaya başlamıştır. Türkiye Türkçesindeki alıntı sözcükler sıralamasında Arapça başta gelmekle beraber Farsça sözcüklerin de önemli bir payı vardır. Osmanlı Türkçesi döneminde kullanılan Farsça sözcüklerin önemli bir bölümü Türkiye Türkçesinde yitime uğramıştır. Ancak bu sözcüklerin bahçe, berbat, çeşme, çoban gibi bir bölümü sık; beyhude, bigünah, dergâh, hemdert gibi bir bölümü ise nadir olarak varlığını günümüzde de sürdürmektedir. Bu sözcüklerden berduş, bestekâr, güzergâh gibi bazıları Farsçada olduğu gibi, bazıları ise tamamen Türk dilinin ses yapısına uyarak Türkiye Türkçesinde kullanılmaktadır. Beter, çile, ezber, sebze gibi tamamen Türkçeleşmiş bazı sözcüklerin alıntı olduğunu ancak kelimeyi etimolojik olarak incelemekle fark edebiliyoruz. Farsçadan Türkiye Türkçesine geçen sözcükler yapı olarak basit, birleşik ve türemiş sözcüklerdir. Biz bu makalemizde Farsçadan Türkiye Türkçesine geçen türemiş sözcüklerin kullanılışları üzerinde duracağız.]]> <![CDATA[Political, trade, literary and similar relationships between societies also caused interaction between languages. As result of such relations, there were exchanges of words between languages, and hence, borrowed words occupied a place, more or less, in the vocabulary of almost every language. In a similar vein, borrowed words also gained a certain ground in the vocabulary of Turkish language throughout history as is the case with the majority of other languages. Being a plainer language in the Gokturk and Uighur periods, Turkish language borrowed many words from Arabic and Persian languages during the Ottoman Turkish period. With the efforts to simplify Turkish, the rate of these borrowed words started to diminish. While Arabic comes first in the ranking of borrowed words in Turkey Turkish, Persian-origin words also have a considerable share. A significant part of the Persian words used in the Ottoman Turkish period disappeared in Turkey Turkish. However, some of these words like bahçe, berbat, çeşme and çoban are used frequently today while some others like beyhude, bigünah, dergâh and hemdert are rarely used now. Some words like berduş, bestekâr and güzergâh are used in Turkey Turkish as they are used in Persian, whereas others completely adjusted to Turkish phonetics. It can only be seen in etymological analysis that some Turkish words such as beter, çile, ezber and sebze are actually borrowed words. Words passing from Persian to Turkey Turkish are simple, compound and derived words in structure. This paper addresses the uses of derived words in Turkey Turkish that were borrowed from Persian.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22603 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 367-377 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1119 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[HÜSEYİN SU’NUN GÖMLEĞİ YIRTIK KIRMIZI GÜL ADLI ÖYKÜSÜNDE VARLIK VE YOKLUK]]> <![CDATA[EXISTENCE AND ABSENCE IN HUSEYIN SU’S STORY NAMED GÖMLEĞİ YIRTIK KIRMIZI GÜL (RIPPED RED ROSE)]]> <![CDATA[Tülin ARSEVEN]]> <![CDATA[Hüseyin Su, öykü, gül, varoluş, Varoluşçuluk]]> <![CDATA[Hüseyin Su, story, rose, existence, Existentialism]]> <![CDATA[Hüseyin Su (1952- Çiçekdağı / Kırşehir), günümüz Türk edebiyatının güçlü kalemlerinden ve önemli öykücülerinden biridir. Öyküleri Edebiyat, Mavera, İlim ve Sanat, Hece ve Hece Öykü gibi dergilerde yayımlanmıştır. Öykünün yanı sıra deneme, eleştiri, inceleme ve biyografi türlerinde de ürünler vermiştir. Öykülerini Tüneller (1983), Gülşefdeli Yemeni (1998), Ana Üşümesi (1999), Aşkın Hâlleri (1999) ve İç Kanama (2018) adlı kitaplarda toplamıştır. Zengin öykü evreninde Hüseyin Su kaybedilen değerlerin, yitip giden güzelliklerin, erdemli bir yaşamın izini sürer. Öykülerinde kuşak çatışmaları, aile dramları, iç huzursuzlukları ve bunlardan kaynaklanan sorunlar ve anlaşmazlıklar derin psikolojik tahliller, zengin betimlemelerle anlatılır. Onun öykülerinde bireyin iç dünyası, yaşam içindeki duruşu, seçimleri irdelenirken değişen toplum ve dünya düzeni içinde geride kalan iyiliğin, doğruluğun ve güzelliğin peşinden koşma söz konusudur. Bir varlık olarak insanın özü ve bu özü etkileyen, değiştiren, dönüştüren unsurlar ele alınır. Modern bir dünyada ve bu dünyanın kuşatması altında bunalan insanın iç sıkıntısı, acıları, açmazları, sorgulamaları Hüseyin Su öykülerinin üzerinde yoğunlaştığı bir başka damarı oluşturur. İletişimsizlik ve yalnızlık kıskacındaki insanın iç dünyasına ışık tutan öyküleriyle Hüseyin Su, Türk edebiyatında özel bir yere sahiptir. Bu çalışmada incelemek üzere Aşkın Hâlleri içinde yer alan Gömleği Yırtık Kırmızı Gül adlı öykü seçilmiş, metin nitel araştırma yöntemleri ile Varoluşçuluk’un verileri ışığında incelenmiştir.]]> <![CDATA[Hüseyin Su (1952- Çiçekdağı / Kırşehir) is one of the strong and important story writers in today’s Turkish literature. His stories are published in journals like Edebiyat, Mavera, İlim ve Sanat, Hece and Hece Öykü. Beside from story writing he worked on essays, critics, reviews and biographies. His stories are gathered in the books named Tüneller (Tunnels) (1983), Gülşefdeli Yemeni (Coral Moccasin) (1998), Ana Üşümesi (Mother’s Chill) (1999), Aşkın Hâlleri (Cases of Love) (1999), İç Kanama (Internal Bleeding) (2018). In his rich story universe, Hüseyin Su traces the morals that has been lost, beauties that has been died away and a virtuous life. In his stories he mentions conflicts of generations, family dramas, internal disquietudes, the problems and disagreements resulting from these by using deep psychological analysis and rich descriptions. In his stories, he scrutinizes individuals’ inner world, their choices and he mentions the individuals’ chase of goodness, truth and beauty which stay behind after the changing society and the world order. As a being, human’s essence and the factors effecting, changing and turning this essence are demonstrated in his work. In Hüseyin Su stories, he focuses on another topic by condensing on inner distresses, pains, conflicts and questionings of the human, who is in a modern word and being suffocated under this world’s blockade. Hüseyin Su has a special place in Turkish literature with his stories which light up the inner world of the human who is trapped between the loneliness and the lack of communication. In this study, Gömleği Yırtık Kırmızı Gül (Ripped Red Rose), placed in the book named Aşkın Hâlleri, is chose for analysis, the text is analyzed by using the methods of qualitative research in the light of Existentialism’s data.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22597 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[33-43]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1120 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[McMaster Aile İşlevleri Modeli ve Gömleği Yırtık Kırmızı Gül Öyküsü’ nün McMaster Modeli Temelinde İncelenmesi]]> <![CDATA[The McMaster Model of Family Functioning and investigating the story named “Gömleği Yırtık Kırmızı Gül” based on The McMaster Model of Family Functioning]]> <![CDATA[Tuğba GÖRGÜLÜ]]> <![CDATA[McMaster Aile İşlevleri Modeli, aile terapisi, aile işlevselliği, Hüseyin Su]]> <![CDATA[The McMaster Model of Family Functioning, family therapy, family functioning, Hüseyin Su.]]> <![CDATA[Aile terapisi ve aile işlevselliği konularına olan ilgi son yıllarda artmıştır. Özellikle ailenin işlevselliğinin birey ve toplum sağlığı ve işlevselliği için önemli bir değişken olduğunun fark edilmesi araştırmacıların bu konuya olan ilgilerini arttırmıştır. Aileyle yapılan çalışmalarda, birçok kuram ve yaklaşımların model ve paradigmaları olduğu görülmektedir. Bu yaklaşımlardan biri de McMaster Aile İşlevleri Modeli’ dir. Sistem Kuramı’ na dayanan bu model, ailenin işlevselliğini altı boyutta değerlendirmekte ve her boyuta göre aileyi sağlıklı ya da sağlıksız olarak sınıflandırmaktadır. Bu çalışmanın amacı da psikolojik okuma ve tahlil çerçevesinde öykü yazarı Hüseyin Su’ nun “Gömleği Yırtık Kırmızı Gül” isimli öyküsünü McMaster Aile İşlevleri Modeli çerçevesinde incelemek ve öyküye konu olan ailenin işlevsel olup olmadığını McMaster Aile İşlevleri Modeli boyutları temelinde değerlendirmektir. Bu amaç doğrultusunda, öykünün analizinde nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın sonucuna göre, öyküye konu olan ailenin işlevselliğinin, ailede problem çözme yönteminin ve aile üyelerinin birbirlerine yönelik ilgililerinin zayıf olduğu, ailede rol paylaşımının etkisiz ve aile üyelerinin davranış kontrol ve duygusal tepkilerinin işlevsel olmadığı anlaşılmıştır. Sonuç olarak bu çalışmanın McMaster Aile İşlevleri Modeli’ nin kuramsal temellerinin anlaşılmasına destek olacağı, ayrıca edebiyat ve psikoloji bilimi çerçevesinde, aile terapisi alanında çalışan uzmanlar için bir kaynak oluşturacağı düşünülmektedir]]> <![CDATA[Interest in family therapy and family functioning has increasing in recent years. In particular, the awareness that family functioning is an important variable for individual and community health and functionality have increased the interest of researchers in this issue. In the studies conducted with family functioning, it is seen that there are models and paradigms of many theories and approaches. One of these approaches is the The McMaster Model of Family Functioning. The model is based on the System Theory. This model evaluates the family functioning in six dimensions and classifies the family as healthy or unhealthy according to each dimensions. The aim of this study is to examine the story named “Gömleği Yırtık Kırmızı Gül” which belongs to the story writer Hüseyin Su, within the framework of The McMaster Model of Family Functioning. It is also intended to assess the family functioning of the family mentioned in the story on the basis of The McMaster Model of Family Functioning dimensions. For this purpose, document analysis method which is one of the qualitative research methods was used. According to the results, it was clear that the functionality of the subject family, the problem solving method in the family and the family interest were weak, the roles in the family was ineffective and the behavioral control and affective involvement of the family members were not functional. In conclusion, this study will help to understand the theoretical foundations of the The McMaster Model of Family Functioning and it is thought that it will be a resource for experts working in the field of family therapy.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22595 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[99-114]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1121 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[MİNÖR EDEBİYATIN AKTÜEL BİR PANORAMASI]]> <![CDATA[AN ACTUAL PANORAMA OF THE MINOR LITERATURE]]> <![CDATA[Fethi DEMİR]]> <![CDATA[Harun ARVAS]]> <![CDATA[Minör Edebiyat, aktüel edebiyat akımları, azınlıklar, kolektifleşme, dilin yersiz yurtsuzlaşması]]> <![CDATA[Minor Literature, actual literary movements, minorities, collectivising, degrading of the language.]]> <![CDATA[Minör edebiyat, genel anlamda bir azınlığın majör dilde yaptığı edebiyat olarak tanımlanır. Tarih boyunca “minör bir söylem” edebiyat, sanat ve politika alanında hep var olmuştur. Varlığını kanonun dışında kuran bu söylem; küreselleşmenin, postmodernizmin, çokkültürlülüğün egemen olduğu günümüz dünyasında daha belirgin bir hale gelmiştir. Modernizmin yaşadığı kriz, büyük ideolojik anlatılara olan güvenin sarsılması, mikro milliyetçilikler, azınlık araştırmaları, göçler, öteki kimliklerin kendini ifade edebileceği sosyal platformların çoğalması Minör edebiyat söylemini görünür hale getirmiştir. Sosyal medyanın, internet teknolojisinin ve görselliğin hâkim olduğu günümüz dünyasında her türlü marjinal edebiyat ve kültür unsuru bir biçimde görünürlük kazanmıştır. Son tahlilde, yaşadığımız çağın edebiyat üretimlerini analiz etmek için Minör edebiyat kavramını göz önünde bulundurmak, artık zorunludur. Çünkü çokkatmanlı, üstkurmacaya ve metinlerarasılığa dayanan, karnavalesk bir atmosferde kotarılan günümüz edebiyat üretimlerinin tahlilinde, “minör bir söylemin” varlığını göz ardı etmek, eserin anlam dünyasının tam olarak anlaşılmasına ket vuracaktır. Dilin güçlü bir yersizyurtsuzlaşmaya uğratılması, her şeyin içkin bir politik değere ulanması ve aynı zamanda söylemin kolektif bir değer taşıması gibi Minör edebiyatın temel kriterleri bağlamında konuyu derinleştirmek, hem Batı edebiyatlarında hem de Türk edebiyatındaki izdüşümlerini tartışmak, Minör edebiyat kavramı üzerine yapılacak bundan sonraki araştırmalara ve tartışmalara önemli katkılar sunacaktır. Bu makalede amaçlanan da Minör edebiyatın güncel tartışmalar çerçevesinde biçimlenen aktüel bir panoramasını sunmaya çalışmaktır.]]> <![CDATA[Minor literature is defined as the literature of a minority in the majority’s language. Throughout history, “a minor discourse” has always existed in literature, art and politics. This discourse that establishes its existence outside the canon has become more prominent in today's world which is dominated by globalization, postmodernism and multiculturalism. The crisis experienced by modernism, the shaking of trust in great ideological narratives, micro-nationalisms, minority research, immigrations, the proliferation of social platforms in which other identities can express themselves popularized Minor literature discourse. In today's world which is dominated by social media, internet technology and visuality, every kind of marginal literature and cultural item has somehow become visible. In the final analysis, it is now imperative to consider the concept of Minor literature to analyse the literary productions of our age. Because in the analysis of contemporary literary works, which are based on multidimensionality, metafiction and intertextuality and which are achieved in a carnivalesque atmosphere, ignoring the existence of a “minor discourse”, will hinder a complete understanding of the meaning of the work. To deepen the subject in the context of the basic criteria of minor literature, such as a strong degradation of the language, the imposition of everything as an intrinsic political value and at the same time a collective value of discourse, discussing its projections in both Western and Turkish literature will significantly contribute to the future researches and discussions on the concept of Minor literature. The aim of this article is to present an actual panorama of Minor literature which is shaped within the framework of current debates.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22585 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[441-456 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1122 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[KÖKTÜRK YAZISINA AİT SEMBOLLERİN TÜRKÇE KAVRAM VE EYLEMLERLE EŞLEŞTİRİLMESİ]]> <![CDATA[MATCHING THE SYMBOLS OF KOKTURK WRITING WITH TURKISH NOTION AND SYMBOLS]]> <![CDATA[Osman UYANIK]]> <![CDATA[Köktürk yazısı, hece yazısı, resim yazısı, alfabe]]> <![CDATA[Kokturk writing, syllabic, picture writing, alphabet]]> <![CDATA[Batılılar, Köktürk yazısından ilk kez 1675 yılında bahsetmiştir. Ancak Bu yazıların Türklere ait olduğunu düşünmedikleri için yazılar uzun yıllar boyunca okunamamıştır. Moğolistan’da 1889 yılında Köl Tigin ve Bilge Kağan’a ait abideler bulununca bu yazının Türklere ait olduğu anlaşılmış ve dört yıl içerisinde alfabe çözülmüştür. Bu alfabe ile yazılan metinler, Türkçe olarak okunmasına rağmen batılı bilim adamlarının çoğu, alfabenin Türklere ait olmadığını düşünmüştür. Bazı bilim adamları ise alfabenin Türk icadı olduğu görüşünü savunmuştur. Bu çalışma Köktürk yazısının Türk icadı olduğu fikrini desteklemek amacıyla yapılmıştır. Bu amaca hizmet için önce bilinen ilk alfabelerin oluşum tarzları incelenmiş ve Köktürk yazısının da aynı süreci takip ederek oluştuğu açıklanmıştır. Köktürk yazısındaki bazı şekillerin Türkçe nesne veya eylemlerin resmiyle örtüştüğü görülmektedir. Bu durum, alfabenin Türkler tarafından icat edildiği fikrine destek olmaktadır. Bu çalışmada bugüne kadar Türkçe bazı nesne adlarına ve Türkçe eylemlere benzetilen bazı şekiller (iç, çi / ok, uk, ko, ku / es, se vb.) hakkında destekleyici yeni görüşler eklenecektir. Böylelikle bu alfabenin Türklere ait olduğu fikri desteklenmeye çalışılacaktır. Ayrıca ünlüleri ve ök, ük, kö, kü / ak, ka / ve benzeri heceleri karşılayan şekiller, ilk kez Türkçe bir kavram veya eyleme bağlanarak açıklanıp Türkçe kelimelerle izahı sağlanacaktır. Çalışma, yazıtlarda kullanılan sembollerin Türkçe kavram ve eylemlerle açıklanmasına yeni deliller sunmaktadır. Çalışma bu yönü ile Köktürk yazısının Türk icadı olduğu görüşünü desteklemesi açısından önemlidir.]]> <![CDATA[The Westerns talked about in Köktürk Writing for the first time in 1675. However, the writings haven’t been read for many years because they didn’t think that these writings belonged to Turks.When the monuments belonged to Köl tigin and Bilge Kağan was found in Mongolia in 1889, it was understood that the writing belonged to Turks, and the alphabet was solved within four years. Most of western scientist thought that the alphabet didn’t belong to Turks despite the texts written in this alphabet were read in Turkish. But some scientist have argued that this alphabet is a Turkish invention. This study has been done in order to support the idea that writing of Köktürk was Turkish invention. For this purpose, primarly the formation styles of the first known alphabets were analyzed and it was explained that the writing of Köktürk was formed by follow the same process, too. Some forms in Köktürk writing is seen overlap with Turkish objects and actions. This situation supports the idea that the alphabet was invented by Turks. In this study, supportive new views about likened forms to some Turkısh object names and verbs until now (iç,çi / ok,uk, ko, ku / es,se etc.) will be added. So,the idea that these alphabet belogs to the Turks will be tried to support. Also vowel sounds and forms that supply of ök,ük,kö,kü / ak,ka / etc . syllables will be explained for the first time by connecting to a Turkish notion or Turkish verbs and will be described with Turkish words. The study propound new evidence to explain the symbols used in the inscriptions with Turkish notion and actions. The study is important with this aspect in terms of supporting the view that köktürk writing is a Turkish invention.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22556 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 955-969 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1123 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[GAGAUZCANIN SÖZ VARLIĞINDA BAYRAM VE YORTU KELİMELERİ]]> <![CDATA[THE WORDS “BAYRAM” AND “YORTU” IN VOCABULARY OF GAGAUZ LANGUAGE]]> <![CDATA[Nadejda ÖZAKDAĞ]]> <![CDATA[Bayram, yortu, sözcük bilimi, söz varlığı, Gagauz.]]> <![CDATA[Bayram, yortu, vocabulary, lexicology, Gagauz.]]> <![CDATA[Yıllarca dillerini sözlü halk edebiyatında yaşatan Gagauzlar, asırlarca kendi kimliklerini yaşatmak için nesilden nesle dillerini, âdetlerini, gelenek ve göreneklerini, tarihlerini, kültürlerini korumaya çalışırlar. Bütün bu sorunlara rağmen Gagauzlar oturduklar toprakları ve ana dillerini yaşatmayı başarmış, kendi kimliklerini yıllar boyunca korumuş ve bugün de büyük bir azimle korumaya ve yaşatmaya devam etmektedirler. Gagauz dili diğer diller gibi sürekli hareket halindedir. Gagauz söz varlığı bir taraftan yeni sözcüklerin türetilmesiyle zenginleşirken, diğer taraftan bazı sözcükler çeşitli nedenlerle zaman içinde kademeli olarak unutulmaya yüz tutmuştur. Bunlardan bazıları az kullanılırken bazıları tamamen unutulmuştur. Bir dilde sözcüklerin yitirilmesinin en önemli nedeni; sözcüğün gösterdiği nesnenin, toplumun ve bireyin yaşamında artık yeri kalmaması, tanınmaz olmasıdır. Bugün çağdaş Türk yazı dillerinde eskiden beri kullanılagelen sözcüklerin bazıları Gagauz yazı dilinde ya az kullanılmakta ya yerini eşanlamlı sözcüklere bırakıp ağızlarda korunmaya devam etmekte ya da tamamen unutulmuş durumdadır. Bu bağlamda ele aldığımız ‘bayram’ anlamında bayram ve yurt kelimeleri bunun en ilgi çekici örneklerinden biridir. Gagauz yazı dilinde artık kullanılmayan bayram sözü ile yaygın olarak kullanılan yortu sözü tarihî ve çağdaş Türk yazı dillerinde ve ağızlarında kullanım biçimleri, tarihi, yaygınlığı, kökeni ve anlamları ayrıntılı verilmiş, ardından Gagauz yazı dilindeki kullanımları ayrıntılı bir biçimde incelenmiştir. Aynı zamanda bütün Türk yazı dillerinde kullanılan bayram sözünün Gagauz yazı dilinde arkaik duruma düşme nedeni de açıklanmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Gagauz people, who have been keeping their language alive in verbal folk literature, they try to preserve their languages, customs, traditions, history and culture from generation to generation, in order to maintain their identity for centuries. In spite of all these problems, Gagauz people have managed to protect their lands and mother language. They have maintained their identity for years, and today they continue to maintain and keep it alive with great determination. The Gagauz language is in constant motion like any other languages. While Gagauz vocabulary getting rich by reproducing new words, on the other hand some of the words are about to be forgotten for various reasons in time. Some of them are used little while others are completely forgotten. The most important reason for losing words in a language is that the object which the word refers to has no longer a place in society’s or individual’s life and being unknown. Today, some of the words that have been used in contemporary Turkic languages have been used less in Gagauz written language, or they are replaced by synonyms and they are preserved in the mouth of a few regions or they are completely forgotten. In this context, the words bayram and yortu which means “feast” are some of the most interesting examples of this. The use of the word bayram which is no longer used in Gagauz, and the word yortu which is used extensively in historical and contemporary Turkic writing languages and their dialects, is given in detail for its history, prevalence, origin and meanings, and then its use in Gagauz written language is examined in detail. At the same time, the reason of the word bayram, which is used in all Turkish writing languages, had turned into an archaic state in Gagauz written language is tried to be explained.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22554 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[765-781]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1124 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İngilizcede “-ism” Son Ekiyle Biten Kelimelerin Farsça Eşanlamlıları]]> <![CDATA[Persian Synonyms for Words Ending in Suffix “–ism” in English]]> <![CDATA[Gökhan GÖKMEN]]> <![CDATA[eşanlamlılık, eşdeğerlik, çeviri yöntemleri, “-ism” son eki, Farsça.]]> <![CDATA[synonym, equivalent, translation procedures, suffix “–ism”, Persian.]]> <![CDATA[Morfem (biçim birimi) ve kelime düzeyindeki zorluklar birçok dilbilimciyi ve teorisyeni araştırmaya sevk etmiş, dilbilimciler ve teorisyenler de bunların en iyi karşılıklarını hedef dilde bulmaya çalışmışlardır. Bu çalışmada İranlı tercümanların ve sözlük bilimcilerin uyguladığı yöntemlerin araştırılması ve İngilizcede “-ism” son ekiyle biten kelimeler için kullanılan en uygun çeviri yönteminin hangisi olduğunun tespit edilmesi ve en doğru Farsça karşılıklarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca İranlı tercümanların ve sözlük bilimcilerin önerdiği “-ism” son ekiyle biten kelimelerin Farsça karşılıklarının da belirlenmesine çalışılmıştır. “-ism” son ekiyle biten kelimelerin oluşturduğu veriler, Dâryûş Âşûrî ve Bâkir Sarûhânî’ye ait olan 2 ansiklopediden ve İzzetullah Fovlâdvand’ın bir çeviri kitabının sözlükçe kısmından toplanmıştır. Sonuçlar, çevirmenlerin ve sözlük bilimcilerin en çok tercih ettiği yöntemlerin genişleme ve eşdeğerlik olduğunu; daha az tercih ettikleri yöntemlerin ise öyküntü, ödünçleme ve birebir çeviri yöntemleri olduğunu göstermiştir. Birebir çevirinin uygulanmasının zor ve düşük oranda olması, Farsça ile İngilizcenin farklı dilbilimsel ve kültürel değerlere sahip olmasından kaynaklandığı anlaşılmaktadır. Sonuçlar aynı zamanda İranlı çevirmenlerin ve sözlük bilimcilerin “-ism” son eki için birçok eşanlamlı kelimeler kullandıklarını, bazen de son ek kullanmak yerine ayrı bir kelime kullanmaya mecbur kaldıklarını göstermektedir.]]> <![CDATA[The difficulties at the level of morphemes and words have led many linguists and theorists to explore and, linguists and theorists tried to investigate the best equivalents of them in the target language. In this study, it was attempted to investigate the methods carried out by Iranian translators and lexicographers and to determine which methods were the most applicable to translation of words ending in the suffix “–ism” in English and identify the most correct Persian equivalents of them. In addition, it was tried to identify the Persian equivalents for the suffix “–ism” suggested by Persian translators and lexicographers. The data consisting of words ending in suffix “–ism” were collected from two encyclopaedias belong to Daryoush Ashuri and Baker Sarukhani, the glossary part of a translated book belong to Izzatullah Fouvladvand. The results showed that the translators and lexicographers preferred mostly the methods of expansion and equivalence and they were less inclined towards the use of calque, borrowing and literal translation. It is understood that the low percentage of the adoption of literal translation might be caused by the difference between linguistic and cultural values in Persian and in English. The results also show that Iranian translators and lexicographers have used to many synonyms for the suffix “–ism” and sometimes they had to use a different word instead of using a suffix.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22535 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 561-570 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1125 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TAKVİM YIRTIKLARI’NA YANSIYAN MEKÂNLAR ve BU MEKÂNLARDAKİ KÜLTÜREL/İDEOLOJİK ATMOSFER]]> <![CDATA[THE PLACES NARRATED İN TAKVİM YIRTIKLARI AND CULTURAL/İDEOLOGİCAL ENVİRONMENT İN THESE PLACES]]> <![CDATA[İsmail Alper KUMSAR]]> <![CDATA[Hüseyin Su, Takvim Yırtıkları, Nuri Pakdil, Edebiyat dergisi, Mekân, Kültür, İdeoloji, İslamcılık]]> <![CDATA[Hüseyin Su, Takvim Yırtıkları (Calendar Rips), Nuri Pakdil, Edebiyat Journal, Place, Culture, Ideolo]]> <![CDATA[Sanatçı mekânları, edebî eserin oluşumunda ve anlaşılmasında önemli bir rol üstlenir. Bu anlamda sanatçıların vakit geçirdikleri kahvehaneleri, lokantaları, otelleri, kitabevlerini ve bu mekânlarda oluşan kültürel/ideolojik atmosferi bilmek eserlerine yansıyan birçok ayrıntıyı daha iyi anlamayı sağlar. Bu çalışmanın giriş bölümünde sanatçı, sanat eseri ve mekân ilişkisi hakkında bilgi verildikten sonra mekân, edebî muhit ve mahfil kavramları değerlendirilmiş, bu kavramların birbiriyle ilişkisi ve birbirinden ayrılan yönleri dikkatlere sunulmuştur. Sonraki başlıklar altında ise Türk edebiyatının çağdaş öykücülerinden Hüseyin Su’nun 1980-1993 yılları arasında tuttuğu günlükler üzerinden bir mekân okuması yapılmıştır. Günlüklerin genel niteliğini hakkında bilgiler verildikten sonra günlüklerde geçen mekânlar tek tek tespit edilerek bu mekânların fizikî özellikleri ve tabii olarak bu mekânlardaki kültürel ve ideolojik paylaşımlar değerlendirilmeye tabi tutulmuştur. Günlüklerden hareketle Türk siyasi tarihi açısından son derece önemli bir döneme (12 Eylül askeri darbesi ve sonraki on üç yıl) denk düşen yıllarda, İslamcı bir çizgi takip eden Edebiyat dergisinin nasıl bir anlayış üzerine şekillendiği, nasıl dağıldığı gibi konular üzerinde fikirler yürütülmüş, özellikle Nuri Pakdil’in kişiliği, Edebiyat dergisi ve Hüseyin Su üzerindeki etkisi üzerinde durulmuştur. Pakdil’in tavır ve davranışlarının arkasında yatan sebepler hakkında birtakım yorumlarda bulunulmuştur. Sonuç bölümünde Takvim Yırtıkları’na yansıyan mekânlar ve bu mekânlardaki kültürel/ideolojik atmosfer hakkında ulaştığımız neticeler bir bütün hâlinde sunulmuştur.]]> <![CDATA[The milieu of an author is crucial for understanding the formation and comprehension of a literary work. In this sense knowing the places where the author spends his time, such as tea houses, coffee shops, restaurants, hotels and bookstores, and also being familiar with the cultural environment in these places makes the reader more informed about the details that the author uses in his/her works. In the introduction part of this article, information about the relation among the author, literary work and place, and an evaluation about the concepts “place, literary milieu and gathering-place” with their similarities and differences are presented. After that there is an attempt of evaluating the places based on the journals that Hüseyin Su, a contemporary Turkish storywriter, kept in between the years 1980 and 1993. In this part, a general view about the journals is given and then the places which are mentioned in the journals are detected and introduced. Their physical features and sharings among the people gathering in these places are examined. Based on the journals, firstly the change in the publication policy of Edebiyat Journal in the years just after the 1980 Coup, secondly how the writers split up, and finally the personality of Nuri Pakdil and his effect on Hüseyin Su are discussed. Some comments are made about the reasons behind Nuri Pakdil’s behavior and attitudes. In the conclusion of the article, the places narrated in Takvim Yırtıkları, and the conclusions about the cultural and ideological environment in these places are presented as a whole.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22507 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[147-170]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1126 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[LİSÂNÜ’T TAYR’DA İLETİŞİM FİİLLERİ]]> <![CDATA[COMMUNICATION VERBS IN THE LİSANÜ’T- TAYR]]> <![CDATA[Serpil SOYDAN]]> <![CDATA[Muzaffer SAZ]]> <![CDATA[iletişim fiilleri, Lisanü’t- Tayr, Nevâyî, Çağatay Türkçesi]]> <![CDATA[communication verbs, Lisanü’t- Tayr, Nevâyî, Chagatai Turkish]]> <![CDATA[İletişim, duygu, düşünce ve bilgilerin birçok yolla başkalarına aktarılmasıdır. Bu aktarım esnasında konuş -, de -, söyle - , sor - , cevap ver - gibi pek çok fiiller kullanılır. Bu fiillere iletişim fiilleri adı verilmektedir. Fiiller, insan dilinde önemli bir yere sahiptir. İnsan, duygu, düşünce ve isteklerini bu sözcük türüyle aktarır. Pek çok araştırmacı tematik ve anlam bakımından ya da genel anlamda yaptığı fiil tasnifinde iletişim fiillerine yer verdiği gibi bu fiilleri, mental fiiller başlığı altında değerlendiren, Kuliev, Melek Erdem, Savaş Şahin gibi araştırmacılar da vardır. İletişim fiillerden biri olan konuşma fiilinde, görsel ve işitsel ögelerin yanında bunlara anlam veren zihinsel süreçler de önemli bir yere sahiptir. Düşünme, kavrama ve yorumlama beyinde oluşmaktadır. Bu çalışmada iletişim fiilleri tasnif edilirken, Arnazarov’un yaptığı tasnif esas alınmıştır. Çalışmada Çağatay Türkçesi dönemine ait Ali Şir Nevâyî’nin Lisânü’t- Tayr adlı eseri taranmıştır. Bu eser, büyük İran şairi Şeyh Feridüddin-i Attar’ın Mantıku’t-Tayr adlı eserine naziredir. Eserin konusu tasavvuf düşüncesinin temeli olan, Tanrı’nın kişide belirmesidir. Bu eserde tespit edilen iletişim fiilleri üç grupta incelenmiştir. Duygu Katkısı Olmayan Sözlü İletişim Fiillerinin en çok kullanıldığı (52), Duygu Katkısı Olan Sözlü İletişim Fiillerinden olumsuz duygu katkısı olan fiillerin (10), olumlu duygu katkısı olan fiillere (7) göre daha çok kullanıldığı, duygu katkısı olan sözsüz iletişim fiillerinin (4) en az sayıda kullanıldığı belirlenmiştir. Toplamda yetmiş üç tane iletişim fiilinin kullanıldığı tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[Communication, emotions, thoughts and information are transferred to others in many ways. During this transfer, many verbs such as talk -, state -, say -, ask -, reply - are used. These verbs are called communication verbs. The verbs have an important place in human language. Man conveys his feelings, thoughts and wishes with this type of word. Many researchers evaluate communication actions in terms of the subject and meaning of the verb. There are also researchers like Kuliev, Melek Erdem, Savaş Şahin who evaluate communication verbs under the title of mental verbs. In the speech act, which is one of the communication verbs, besides the visual and auditory texts, the mental processes giving meaning to them also have an important place. Thinking, understanding and interpretation occur in the brain. In this study, the classification made by Arnazarov was taken as basis. Ali Şir Nevâyî's Lisânü't-Tayr, belonging to Chagatai Turkısh period, was examined as a source work. This work is similar his work named Mantiku't-Tayr of Şeyh Feridüddin-i Attar who is great Iranian poet. The point of the work is appearing the person of God, who is the basis of the mystic thought. The communicative verbs identified in this work were examined in three groups. Verbal Communication Facts without Emotion Contribution are mostly used (fifty two). Verbs which have negative emotional contribution from Verbal Communication Affiliations with Emotion Contribution (ten) have been used more than actions with positive emotional contribution (seven). It has been determined that the non-verbal communication acts with the contribution of feelings are used in the least number of cases (four). Seventy-three communication verbs were found to be used in total.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22503 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 855-878 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1127 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Bir Başka Açıdan Abes-Muktebes Tartışması]]> <![CDATA[The Debate of Abes-Muktebes from Another Perspective]]> <![CDATA[Halef NAS]]> <![CDATA[Recaizade M. Ekrem, tartışma, tenkit, sanat, bilim]]> <![CDATA[Recaizade M. Ekrem, debate, criticism, art, science]]> <![CDATA[“Abes-Muktebes Tartışması” genellikle göz veya kulak için kafiye etrafında şekillenen bir tartışma olarak bilinir. Bu açıdan bakılınca tartışma sanki Malumatın göz için, Recaizade M. Ekrem’in kulak için kafiyeyi savunduğu bir tartışma intibaını uyandırmaktadır. Bazı edebiyat tarihçileri de tartışmayı ağırlıklı olarak bu açıdan değerlendirir. Ancak tartışma metinleri ve özellikle Ekrem’in değerlendirmeleri dikkatle okununca meselenin böyle olmadığı, Ekrem’in sırf kulak için kafiyeyi savunmadığı görülecektir. Tartışmanın bu şekilde aktarılmasının/yorumlanmasının sebebi Malumat eleştirmeninin dar bir zaviyeden bakarak Ekrem’i kulak için kafiyeyi savunan biri olarak göstermesidir. Halbuki tartışmaya Malumat gözüyle bakılamaz. Göz veya kulak için kafiye konularını da içine alan tartışma esasında kafiyenin zevke hizmet ettiğine, sanat ve edebiyatın bilimle ilişkisine ve tenkidin mahiyetine dair bir tartışmadır. Bu yönüyle de tenkit tarihinin ve sanat eleştirisinin gelişim çizgisi üzerinde bir konuma sahiptir. XIX. Asır Türk edebiyatının son çeyreğinde dil bahislerinin edebiyatın dışında tutulmasında tenkidin öncü bir rolü olmuştur. “Abes-Muktebes Tartışması” bu ayırıma nasıl gidildiğinin tipik örneklerinden biridir. Bir yanda dilin gramatik kullanımına dayalı Malumat eleştirisi diğer yanda Recaizade M. Ekrem’in tenkitte dil bahislerini aşan ve sanat eleştirisine yönelen tenkit anlayışı. XIX. Asrın son çeyreği bir yönüyle edebiyattan dil bahislerinin ayıklama çabalarının yoğunluk kazandığı bir zaman dilimini ifade eder. Tartışmanın vuku bulduğu 1895 senesinde ayrımın çizgileri netleşmeye başlayacaktır. Yazımız tartışmayı bu yönleriyle edebiyat tarihi ve eleştirisinde anlaşılır kılmaya çalışmaktadır.]]> <![CDATA[“The Debate of The Abes-Muktebes” is often known as a debate around the rhyme for the eye or ear. From this point of view, the discussion create an impression as if Recaizade M. Ekrem defended rhyme for the ear. Some literary historians also consider the discussion mainly from this perspective. However, when perusal the discussion texts and especially Ekrem's evaluations it will be seen that this is not the case and Ekrem does not defend rhyme just for the ear. the reason of understanding the discussion / interpretation of this way, thereby think inside the box Malumat reviewer’s show Ekrem as if one who defends rhymes for the ear. However, the debate it can not been considered with Malumat. the debate whic also about the rhyme for the eye or ear is fundamentally a controversy over the service of rhyme for pleasure, art and literature in relation to science and the nature of criticism. In this respect, it has a position on the development line of the history of criticism and art criticism. Criticism has played a leading role in keeping the language discussions out of literature in the last quarter of the XIX. century. “The Debate of The Abes-Muktebes” is one of the typical examples of how this separation is made. On the one hand, Malumat criticism which based on the grammatical use of language on the other hand Recaizade M. Ekrem’s critic viewpoint which goes beyond language subjects and is directed to art criticism. The last quarter of the XIX. century refers to a period of time in which one of the language discussions of literature has been intensifying. In 1895, when the debate took place, the lines of distinction would begin to become clear. In this way, our article tries to make the debate understandable in the history and criticism of literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22492 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[733-748]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1128 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Hayvan İsimleri ile Kurulmuş Türk ve Gürcü Atasözlerinde Eşdeğerlikler]]> <![CDATA[Equivalence In Turkish and Georgian Proverbs Established with Animal Names]]> <![CDATA[Ahmet Bahadır ŞAHİN]]> <![CDATA[atasözleri, hayvan isimleri, Gürcü, Türk, eşdeğerlik]]> <![CDATA[proverbs, animal names, Georgian, Turkish, equivalency]]> <![CDATA[Toplumların yaşayış biçimi, dünya görüşü, tarih boyu edindiği deneyimleri, siyasi ve coğrafi özellikleri, örf, adet, gelenek ve görenekleri hakkında önemli ipuçları barındıran atasözleri, halk biliminin önemli bir parçasıdır. Kafkasya Bölgesinin yüzyıllardır komşuluk ilişkisi içerisinde olan iki kadim milleti, Türkler ve Gürcülerin tarih boyunca birbirlerini ne kadar etkilediğinin ve bu etkileşimin kültürel anlamda oluşturduğu benzerlik ve ayrılıkların tespit edilmesi için başvurulabilecek önemli kaynaklardan biri de iki dilde eş değerlik gösteren atasözlerinin tespit edilmesidir. Kalıplaşmış ifadeler olan atasözlerinde, bilgi, birikim ve tecrübenin aktarımı için insan ve çevresine ait her unsur bulunmaktadır. Tabiatın önemli bir parçası olan hayvanlar ve hayvanlara dair özellikler de bu birikimin mühim bir ögesidir. İnsanlar ulaşım, iletişim, beslenme ve güvenlik gibi sosyal hayatın temelini oluşturan pek çok alanda hayvanlardan istifade etmiştir. Bu durum, insanların günlük hayatta duygu ve düşüncelerini anlatmak için kullandığı dile de yansımış dolayısıyla hayvan isimleri atasözlerinde de dikkat çekici bir sıklıkla kullanıldığı görülmüştür. Bu farkındalıkla, çalışmanın sınırlılığının hayvan isimleri geçen atasözleri olması kararlaştırılmıştır. Çalışmada, Türkçe ve Gürcücede atasözleri ile ilgili yapılan tanımlarla birlikte iki dildeki atasözleri yapısal ve anlamsal bakımdan incelenip benzerlik düzeyine göre tasnif edilerek listelenmiştir. Atasözlerinin tasnif edilmesi ve başlıkların belirlenmesinde, tam eşdeğerlik, kısmi eşdeğerlik ve sıfır eşdeğerlik ölçütlerinden yola çıkılmış ve çalışmanın içeriği göz önünde bulundurularak yorumlama yapılmıştır. Oluşturulan listelerle iki dildeki hayvan isimleri geçen atasözlerinden yola çıkarak kültür alanındaki paydaşlıklar belirlenmeye çalışılmıştır]]> <![CDATA[Proverbs that embody significant hints about the lifestyles, world views, experiences gained throughout the history, political and geographical characteristics, usages, customs and traditions of the societies are an important part of the folklore. Determination of the proverbs that are equivalent in both languages is one of the important references to be used to detect the extent of interaction throughout the history and the similarities and differences created by this interaction in cultural terms of Turks and Georgians, two archaic nations that have lived in neighbourhood for centuries in the Caucasian Region. Proverbs that are patterned expressions contain every aspect of the human being and surrounding for transfer of information, accumulation and experience. Animals that are an important part of the nature and the characteristics of animals are also an important factor of this accumulation. Humans have benefited from animals in many fields that constitute the base for social life such as transportation, communication, nutrition and security. This has also reflected to the language used to express the emotions and ideas of daily life of humans, and hence, it is observed that the animal names are used in the proverbs noticeably frequently. With this awareness, it has been decided to limit the study to the proverbs that mention the names of animals. In this study, along with the definitions made in relation to the proverbs in Turkish and Georgian languages, the proverbs in two languages have been analyzed in syntactic and semantic ways, and they have been classified and listed according to the level of similarity. Full equivalency, partial equivalency and null equivalency criteria have been taken as basis in classification of proverbs and determination of their headings and interpretation has been made in view of the content of study. It has been tried to determine the common points in cultural field based on the proverbs that mention the animal names in both languages by using the such created lists.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22456 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 879-890 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1129 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TÜRK SAZ ŞİİRİNDE TAŞLAMALAR VE ÂŞIK HANİFİ ÜNVER’İN TAŞLAMALI ŞİİRLERİ]]> <![CDATA[CCRITIQUE IN TURKISH MINSTREL POEM AND CRITICAL POEMS OF ASIK HANİFİ ÜNVER]]> <![CDATA[Begüm KURT]]> <![CDATA[Âşık şiiri, eleştiri, taşlama, Âşık Hanifi Ünver]]> <![CDATA[Minstrel poetry, censure, criticism, Âşık Hanifi Ünver]]> <![CDATA[Türk saz sanatının en önemli anlatım araçlarından biri taşlamalardır. Sosyal hiciv ifadeleri içeren bu şiirler, Türk insanının duygu ve düşüncelerinin ifadecisi olan âşıklar tarafından sıkça söylenmiştir. Âşık edebiyatında toplumsal yaşamın kötüye giden yönlerini, siyasal, sosyal ve ekonomik adaletsizliği, halkı huzursuz eden olayları ya da bireysel kusurları, ahlaka uymayan, etik dışı durum ve eylemleri eleştiren şiirler taşlama türü adı altında değerlendirilmiştir. Bu şiirler yer yer mizahi özellik taşımalarının yanı sıra yol gösterici, aksayan yönleri onarıcı niteliğe de sahiptirler. Doğru-yanlış, iyi-kötü, kusur-kusursuzluk bildirerek olması gerekeni, yapılması gerekeni sergilemektedirler. Âşık şiirinde çok sayıda taşlama örneği bulunmaktadır. Âşıklar bireysel duyarlılıkları ve toplumun sözcüsü olarak yüklendikleri misyon sebebiyle eleştiride bulunmaktan geri durmamış, sözlerini sakınmadan ifade etmişlerdir. Bu nedenle taşlamalar, sivri ve sert bir dille açık açık, bazen de tam tersi esprili ve mizahi dille teşbih, tezat, kinaye, mübalağa sanatlarının etkisinden yararlanarak kapalı ve imalı bir dille oluşturulmuşlardır. Bu çalışmada genel bağlamda Türk saz şiirindeki taşlamalardan hareketle Malatyalı âşık Hanifi Ünver’in taşlama türündeki şiirleri ele alınmıştır. Aşığa ait, derleme ve literatür tarama yöntemleriyle belirlenmiş yüz elli civarındaki şiir incelenmiş ve taşlama türünden olanları değerlendirmeye alınmıştır. Âşık Hanifi Ünver’in şiirlerinde aşk ve sevda konusu ağırlıktadır. Bununla birlikte sosyal, siyasal, toplumsal ve ekonomik konularda taşlamalar söylemiş, çeşitli kurum ve kuruluşları, bireyleri eleştirmiştir.]]> <![CDATA[One of the most important instruments of Turkish instrumental art is grinding. These poems, which contain expressions of social satire, are frequently sung by lovers who are expressions of the feelings and thoughts of the Turkish people. Poems that criticize the deteriorating aspects of social life in minstrel literature, political, social and economic injustice, events that disturb the people or individual defects, unethical, unethical situations and actions are evaluated under the name of stone type. These poems have a humorous feature in place, as well as a guide and a restorative feature in the problematic aspects. They display what needs to be done and what needs to be done by reporting right-wrong, good-bad, flaw-free. There are many examples of stoning in minstrel poem. Minstrels did not hesitate to criticize them for their individual sensitivities and the mission of being the spokesperson of the society, and they expressed their words without hesitation. For this reason, the stones were created in a closed and suggestive language by taking advantage of the influence of the arts of tefbih, contrast, innuendo, exaggeration and humorous and witty language, which is open with sharp and hard language. In this study, in general, based on the grinding of Turkish carp poetry, the poems of Malatya Âşık Hanifi Ünver in the type of grinding were discussed. Some hundred and fifty poems, determined by the literature and literature scanning methods belonging to the minstrel, have been examined and the ones of the grinding type have been evaluated. In the poems of the minstrel Hanifi Ünver, minstrel and minstrels are the subject of weight. However, he said stoning on social, political, social and economic issues and criticized various institutions and organizations and individuals.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22443 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[701-714]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1130 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[MEŞA SELİMOVİÇ’İN “DERVİŞ VE ÖLÜM” ADLI ROMANINDA BİREY / TOPLUM / İKTİDAR ÇATIŞMASI]]> <![CDATA[MESA SELIMOVIC “DERVISH AND DEATH” IN HIS NOVEL THE INDIVIDUAL/SOCIETY/ CONFLICT OF POWER]]> <![CDATA[Metin OKTAY]]> <![CDATA[Meşa Selimoviç, Derviş ve Ölüm, Çatışma.]]> <![CDATA[Mesa Selimovic, Dervish and Death, Conflict.]]> <![CDATA[Boşnak edebiyatının en önemli yazarlarından biri olan Meşa Selimoviç, 1910 tarihinde Bosna’nın Tuzla kentinde doğmuştur. Aşırı duygusal bir ruh yapısına sahip olan yazar, İkinci Dünya Savaşına bizzat katılmış, savaşın insan ruhunda bıraktığı izleri sürükleyici bir anlatım ve etkileyici bir üslupla kaleme almıştır. 1966 yılında “Derviş ve Ölüm”ü yayımlanmasıyla Yugoslav edebiyat çevrelerinde büyük ilgi uyandırmıştır. 1973’te Türkçeye çevrilen eser, 19 Ağustos 2004 yılında ilan edilen “Ortaöğretim Okullarında Okutulacak 100 Temel Eser” listesinde de yer almıştır. Romanın altyapısı gerçek bir yaşanmışlığa dayanır. Selimoviç’in subay olan en büyük kardeşinin askerî mahkeme kararıyla 1944 yılı sonlarında kurşuna dizilmesi romanın temelini oluşturur. Yazar, hayatında önemli bir dönüm noktası saydığı bu olayı Osmanlı Devleti’nin son yıllarında Balkan coğrafyasında kurgulayarak roman formunda kaleme alır. Romanda kardeşinin devlet, iktidar tarafından haksız bir şekilde öldürülmesine isyan eden Mevlevi tekkesi şeyhi Ahmet Nureddin'in kendi iç dünyasıyla, toplumla ve iktidarla çatışması işlenir. Farklı disiplinlerde farklı içeriklere sahip olan çatışma kavramı genel olarak birbirleriyle uyuşmayan dilek, istek ya da amaçların yarışmasından ortaya çıkan üzücü ya da kıvanç vermekten uzak bilinç hâli olarak tanımlanır. Anlatma esasına bağlı edebî eserlerde ise çatışma, olay örgüsünün gelişmesinde basamakları ortaya çıkaran kişilerin kendileriyle, birbirleriyle ya da çevreleriyle olan ilişkilerinde yaşadıkları gerilime verilen adlandırmadır. Bu çalışma “Derviş ve Ölüm” romanında iktidar, din, ahlak, adalet, suç, ceza gibi kavramlar ile öfke, nefret, intikam, ihanet, sadakat, dostluk gibi duygular ekseninde şekillenen birey/toplum/iktidar çatışmasını irdeleme amacı taşımaktadır.]]> <![CDATA[Mesa Selimovic, one of the most important writers of Bosnian literature, was born in the city of Tuzla in Bosnia in 1910. The author, who has an extremely emotional structure, has participated in the Second World War personally, and has written an impressive narrative and an impressive style that drives the traces of war in the human soul. The publication of “Dervish and Death”in 1966 aroused great interest in the Yugoslav literary circles. The work was translated into Turkish in 1973. On the list of "100 Basic Works to be Treated in Secondary Schools" announced on 19, August 2004. The infrastructure of the novel is based on a real experience. Selimovich’s biggest brother as a military court ruled by the decision of the end of 1944 to form the basis of the novel. Author counts as an important turning point in his life and this event during the last years of the Ottoman Empire in Balkan by constructing it in the form of a novel penned in geography. In the novel, of his brother in an unjust way the state/government who revolted by the killing of Sheikh Ahmet Nureddin's own inner world with the mevlevi tekke, society, and power, the conflict is processed.. The concept of conflict with different contents in different disciplines is generally defined as the distraction or distraction that arises from the competition of wishes, desires or goals that do not match with each other. In literary works on the basis of narration, conflict is the name given to the tension in which people who make up the steps in the development of the event pattern live in their relations with themselves, with each other or with their environment. This study aims to examine the conflict between power, religion, morality, justice, crime, punishment and the individual/society/power, which is shaped by feelings like anger, hate, revenge, betrayal, loyalty, friendship, etc.in the novel “Dervish and Death”.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22435 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[749-764]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1131 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[GRİ RUHLAR’DA SEMBOLİK İMGELER]]> <![CDATA[SYMBOLIC IMAGES IN GREY SOULS]]> <![CDATA[Pınar SEZGİNTÜRK]]> <![CDATA[Philippe Claudel, Gri Ruhlar, sembolizm, ölüm, mitoloji, imge, arketip]]> <![CDATA[Philippe Claudel, Grey Souls, symbolism, death, mythology, image, archetype]]> <![CDATA[Birinci Dünya Savaşını doğrudan anlatmak yerine, savaşın insanlar üzerinde bıraktığı etkiyi çağrışım yüklü sözcükler yardımıyla anlatmayı tercih eden Fransız yazar Philippe Claudel’in kaleminden çıkan Gri Ruhlar adlı yapıt çalışmamızın konusunu oluşturur. Çalışmamızda Claudel’in, savaşın gölgesinde ne beyaz ne de siyah, gri, tamamen gri olan insan ruhularını betimlediği Gri ruhlar yapıtından hareketle, XIX. yüzyıl sembolistlerinin imgelem gücünün çağdaş yazarı nasıl etkisi altına aldığını göstermeyi ve anlatıcının içsel yolculuğu aracılığıyla kötülük ve iyiliği aynı anda içinde barındıran insan ruhunun sırlarını aralamayı amaçladık. Varoluş nedenini anlayamamış insan, dipsiz bir uçurumun eşiğinde, tükenmiş ve yıpranmış bir ruh hali içerisindedir. Yalnızlıktan ve iç sıkıntısından kurtulmak için anılarına sığınan anlatıcı, yaşamak için kaleme sarılır. Söyleyecekleri bittiğinde ise ölümü seçer; ölüm acı çeken ruhunu özgür bırakmanın ve kaybedilen sevgiliye kavuşmanın tek yoludur. İmgesel anlatıları barındıran mitlerden beslenen sembolister gibi, okuru savaşın kol gezdiği uzamdan uzaklaştırmak isteyen yazar, anlatısını mitolojik unsurlarla bezer. Maddenin ağırlığı altında ezilen, kimin öcünü kimden aldıklarını bilmeden yaşam mücadelesi veren insanlık, zamanla insani duygularını yitirmiş, varlığını yavaş yavaş yıkıma uğratsa da yaşamını kaplayan hüzne teslim olmuştur. Hesap dökümleriyle, aşk mektuplarıyla, sır dolu cinayetlerle anılara sığınan anlatıcı, savaşın karanlık yüzünü kasabalıların üzerini sır perdesi gibi kaplayan küçük bir kızın ölümü ile göstermeye çalışır. İnsanın duygu-düşünce dünyasını derinden etkileyen savaş, anlatı kişilerini ruhsal çöküntüye sürükleyerek, çektikleri acıların ağırlığı altında ezilen kişilerin teselliyi ancak ölümde bulmalarına neden olur.]]> <![CDATA[The purpose of this article is to analyze the book entitled Grey Souls (2003) written by the French author Philippe Claudel who prefers to illustrate with the words rich in sensory evocations the dramatic effect of the First World War on humans instead of telling the story of the war. In our study, we aimed to show how Claudel took hold of the fantastical strength of 19th century symbolists, with regard to his work Grey Souls, which defined by neither white nor black but the completely gray souls of people portrayed in the shadow of the war and reveal the secrets of the human being, through the narrator's inner journey, the conduct of which oscillates between the good and the bad. The human being who can not understand the cause of his existence is in a state of soul exhausted and destroyed on the edge of the abyss. The narrator who tries to hide behind his memories in order to relieve himself and reduce his loneliness, devotes himself to writing to live. When things are over, he chooses death: death is a unique way to let the suffering soul free and to find the dead lover. Like the symbolist artists who benefit from mythological stories, the author adorns his narration with mythological notions in order to drive the reader away from the battlefield. Humanity, which is crushed under the weight of matter and survives without knowing exactly why and for which it avenges itself, loses more and more its human emotions and is invaded by an immense sadness. The narrator who hides behind his memories through countings, love letters and assassinations full of mysteries, tries to demonstrate the atrocity of war by the assassination of a girl. The war that profoundly influences the sensitivity and thinking of people leads the characters to depression, withdrawal or even the desire for suicide.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22428 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[839-853]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1132 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[NAMIK KEMAL’İN BİLİNMEYEN BİR ŞİİRİ]]> <![CDATA[AN UNKNOWN POEM BY NAMIK KEMAL]]> <![CDATA[Tufan KAYA]]> <![CDATA[Namık Kemal, şiir, şiir mecmuası, Tanzimat şiiri]]> <![CDATA[Namık Kemal, poem, poem mecmua, Tanzimat poetry]]> <![CDATA[Namık Kemal, Tanzimat edebiyatının en önemli şairlerindendir. Nesir ve nazım alanında başarılı örnekler vermiştir. Türk edebiyatında eserleri etrafında edebî kişiliği değerlendirilirken her şeyden önce şairlik hüviyetiyle dikkatleri üzerine toplamıştır. Namık Kemal asıl ve ilk şöhretini de şiirlerine borçludur. Namık Kemal’in şiirlerine birçok edebiyat tarihi, antoloji, araştırma kitapları ve şiir mecmualarından da ulaşılabilmektedir. Mecmualar, Türk edebiyatının hemen hemen her dönemine kaynaklık eden önemli eserlerdir. Bunun yanı sıra mecmualar; şairlerin edebi kişiliklerinin belirlenmesinde, yarım kalmış bir eserin tamamlanmasında, metin karşılaştırmalarında, mahlası karışmış şairlerin şiirlerinin daha belirleyici olarak ayırt edilmesinde, dönem şiir zevklerinin farklılığını ortaya koyma gibi hususlarda fayda sağlamaktadır. Namık Kemal’in bütün şiirlerini bir kitapta toplayan Önder Göçgün’den hareketle şairin şiirleri; Namık Kemal’in El-yazması Sofya Şiirler Defteri, Namık Kemal’in Divânı’nın Ali Türkgeldi Nüshası, Muallim Cevdet Nüshası, Ali Emiri Nüshası, Fahri Bilge Nüshası, Türk Tarihi Kurumundaki Yazma Nüshalar, Tevfik Fikret Nüshası gibi kaynaklarda yer almaktadır. Bununla birlikte zaman içerisinde yapılan ilmi çalışmalar neticesinde Namık Kemal’in yukarıda belirtilen kaynaklar dışında bazı kaynaklarda da şairin yeni şiirlerine rastlamak mümkündür. Bu çalışmamızda Konya Koyunoğlu Müzesi Kütüphanesinde 13467 Numaralı Mecmua’da yer alan ve daha önce yayınlanmamış şiirini tanıtmaya çalışacağız. Dikkatle incelediğimiz bu şiirin dil-muhteva ve üslup olarak Namık Kemal’e ait olup olmadığını ortaya koymaya çalışacağız.]]> <![CDATA[Namık Kemal is one of the most important poets of Tanzimat literature. In Turkish literature, while evaluating his literary personality around his works, he first gained attention with his poet identity. Namık Kemal owes her main and first fame to her poems. Namık Kemal's poems can be found in many literary history, anthology, research books and poetry mecmuas. Mecmuas are important works that source almost every period of Turkish literature. In addition to this; In determining the literary personality of poets, the completion of an unfinished work, the comparison of text, to distinguish the poems of the poets who have been confused as more determinant, the period of poetry pleasure to reveal the difference in such matters. He has successful examples in the prose and verse field. Namık Kemal's poems can be found in many literary history, anthology and research books. Besides all these, it is possible to find the poems of Namık Kemal in the poetry mecmuas which is one of the important sources of classical Turkish literature. With the help of Önder Göçgün who collected all the poems of Namık Kemal in a book, the poems of the poet can be shown in sources such as Namık Kemal's handwriting Sofya Poems Book, Edition of Ali Türkgeldi, Edition of Muallim Cevdet , Edition of Ali Emiri, Edition of Fahri Bilge, Handwriting Editions in the Turkish Historical Institution and Edition of Tevfik Fikret. Nevertheless, as a result of scientific studies made in time, it is possible to come across some poems of the poet in some sources other than the sources mentioned above. In this study, we will try to introduce his previously unpublished poem in the mecmuas Numbered 13467 in Konya Koyunoglu Museum Library. We will examine whether this poem which we carefully study belongs to Namik Kemal in terms of language - content, form, art, period and mentality.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22422 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 611-624 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1133 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[TÜRKİYE TÜRKÇESİNDE MAHİYET, NİTELİK, DURUM BİLDİREN YARDIMCI FİİLLER VE ADLANDIRMA SORUNU]]> <![CDATA[AUXILIARY VERBS INDICATING QUIDDITY, QUALITY AND STATIVE AND THE PROBLEM OF NAMING IN TURKISH]]> <![CDATA[Ahmet Turan DOĞAN]]> <![CDATA[İ- / ol- / dur- fiilleri, ek fiil, cevher fiili, çok terimlilik, Türk dil bilgisi.]]> <![CDATA[İ- / ol- / dur- verbs, substantive verb, multinominal, Turkish grammar.]]> <![CDATA[Türkçede i-, ol- fiilleri ve dur- fiilinin geniş zaman eki almış biçiminden zamanla kaynaşıp ekleşmiş +DIr(lAr) / +DUr(lAr) (tur-ur > dur-ur > +DIr(lAr) / +DUr(lAr)) biçimbirimi varlık, mahiyet, nitelik ve bir hâlde, bir yerde bulunma bildirmektedir. Bu fiiller, çeşitli dil bilgisi çalışmalarında ek eylem / ek fiil, cevher eylemi / cevher fiili / cevherî fiil / cevheri ek fiil, salt fiil / boş fiil, ad eylemi / isim fiili, ana yardımcı fiil, koşaç, haber / edat-ı haber gibi terimlerle karşılanmıştır. Böylece söz konusu fiillerin oluşturduğu dil bilgisi kategorisi günümüzde birçok terimle adlandırılır olmuştur. Dolayısıyla Türkçe dil bilgisinin pek çok alanında olduğu gibi bu alanda da çok terimli bir durum ortaya çıkmıştır. Çalışmada, bu çok terimli durumdan hareketle söz konusu üç fiilin çeşitli araştırmalarda nasıl değerlendirildiği ve hangi terimle veya terimlerle karşılandığı ve bu farklı adlandırmaların sebeplerinin neler olabileceği incelendi. Bir dilbilgisi kategorisi için türetilen bu terimlerin konuyu öğrenen ve öğretenler için ne derecede kapsayıcı olduğu ele alındı. Bunun için öncelikle, söz konusu dil bilgisi kategorisinin ses, şekil ve anlam özelliklerinden hareketle önceki çalışmalar da göz önünde bulundurularak bir değerlendirmesi yapıldı ve şimdiye kadar türetilen terimler bu değerlendirme çerçevesinde gözden geçirildi. Çalışmanın neticesinde yeni bir terim önermeden çok var olan terimlerin değerlendirme raporu paylaşıldı. Böylece, söz konusu dil bilgisi kategorisinin bu çok terimli yapı içerisinde öğrenme ve öğretilmesinde bir kolaylık sağlanmaya çalışıldı.]]> <![CDATA[The morpheme +DIr(lAr) / +DUr(lAr) (tur-ur > dur-ur > +DIr(lAr) / +DUr(lAr)), which became an affix through the combination of the verbs i-, ol- and the present tense form of the verb dur- in Turkish, indicates existence, quiddity, quality, and presence in a situation/place. In various grammar studies, these verbs are represented by terms such as ek eylem / ek fiil, cevher eylemi / cevher fiili / cevherî fiil / cevheri ek fiil, salt fiil / boş fiil, ad eylemi / isim fiili, ana yardımcı fiil, koşaç, haber / edat-ı haber. Therefore, the grammatical category these verbs formed has been labeled by various terms. With this regard, a multinominal case has arisen in this area just like many other areas of the Turkish grammar. Based on this multinominal case, the study investigated how the abovementioned three verbs were used in various studies, which term/terms they were represented by, and what might be the reasons for such different naming. The study analyzed the extent to which these terms coined for a grammatical category were inclusive for those learning and teaching the subject. To this end, an analysis of this grammatical category in terms of its sound, shape and meaning features was done together with also a consideration of previous studies, and the terms coined until now were revised in the light of this analysis. As a result of the study, an evaluation report of the existent terms was shared rather than suggesting a novel term. Hence, it was intended to facilitate the learning and teaching of the abovementioned grammatical category within this multinominal structure.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22420 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[475-501]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1134 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[HÜSEYİN SU ÖYKÜLERİNDE ‘BEN VE ÖTEKİ’ BAĞLAMINDA YABANCILAŞMA İZLEĞİ]]> <![CDATA[ALIENATION IN THE CONTEXT OF ‘I’ AND ‘OTHER’ IN HUSEYIN SU STORIES]]> <![CDATA[Bekir Şakir KONYALI]]> <![CDATA[yabancılaşma, ben ve öteki, anlatıcı ve bakış açısı, Hüseyin Su öyküleri]]> <![CDATA[alienation, I and the other, narrator and focalization, Huseyin Su stories.]]> <![CDATA[Endüstrileşmeyle birlikte olumsuz bir içerik kazanan yabancılaşma kavramı, modern dünyada kendini dağılmış, güçsüz ve değersiz hisseden insan tipine işaret eder. Kendini hızlı ve köklü değişimler karşısında bir maruz kalan olarak hisseden yabancılaşmış birey için şimdi, daralan bir ufuk olarak belirir. Bunun bir neticesi olarak da fiili dünyaya uyum göstermede güçlük yaşar. Bu güçlüğün kendini gösterdiği alanlardan biri de ‘ben ve öteki’ arasında kurulan ilişkidir. ‘Ben’ini ‘öteki’yle bakışımlı bir özerklik ve buyurgan olmayan bir etkileşim içinde kuramayan yabancılaşmış birey, kendini ‘ötekinde’ ya da ‘ötekine rağmen’ konumlandırarak inşa eder. İlkinde ben, kendini ötekinin onayına sunarak, ötekiyle özdeşleşen söylem ve pratikler üreterek kendini artık bir biz olan ‘ötekinde’ kurar. ‘Ötekine rağmen’ kurulumda ise ben, ötekini bir tehdit ya da tehlike olarak anlamlandırır. Taraflardan birinin gücüyle şekillenen bu iki ilişki biçimi, birtakım sorunlar içerse de nihayetinde ben, bu ilişki tarzlarında yer edinerek (ötekinde) ya da yer açarak (ötekine rağmen) kendini kurar. Ben kendini ‘ötekinde’ kurduğunda güvende ama ‘ben’i erimiş ya da ertelenmiş, ‘ötekine rağmen’ kurduğunda ise özgürleşmiş ama yalnız kalmıştır. Sosyolojik bir kavramsallaştırmayla ilk durum (‘ben’in ‘ötekinde’ kurulumu) bir ‘kendine yabancılaşma’, ikinci durumda ben kendini ‘ötekine rağmen’ kuramadığında tecrübe edilen ise ‘sosyal yabancılaşma’dır. Bu kavramsallaştırma altında biz, bu yazıda ‘ben’in bölünmüşlüğünün (yabancılaşma) ortaya çıkardığı görünümlerin izini, öncelikle öykünün söylemsel araçlarından olan ‘anlatıcı’ ve ‘bakış açısı’ndan hareketle sürecek, ardından Hüseyin Su öykülerinde bu kurmaca ‘anlatıcı ben’in ötekiyle kurduğu ilişkinin yabancılaşmaya işaret eden anlamlarını araştıracağız.]]> <![CDATA[The concept of alienation, which has a negative content in terms of industrialization, refers to the type of people who feel disintegrated, weak and worthless in the modern world. 'Now' appears as a narrowing horizon for alienated people who feel themselves exposed to rapid and profound changes.. As a result, they have a difficulty in adapting themselves to the actual world. One of the areas in which this difficulty manifests itself is the relationship between I and other. The alienated individual cannot construct himself in transitional autonomy and non-authoritarian interaction with the other. Rather he poses himself either 'in the other' or 'in spite of the other'. In the first position, 'I' submits himself to the approval of the other by producing practices and discourses through which he identifies himself with other; thus I integrates himself to space controlled by the “we”. In the second position, I builds himself in spite of the other; and the other appears to be a foreigner, enemy, that is as a threat or danger. In these two forms of problematic relationships which are shaped by the will and power of one of the parties, 'I' projects himself by creating a space in the other or by making room despite the other. When I builds himself 'in the other', I feels himself secure at the expense of melting in the other or a postponed identity. When I builds himself in spite of the other, I feels emancipated and lonely. Said with sociological conceptualization, the first situation (building oneself in the other) is called self-alienation; and the second 'social alienation'. From the viewpoint of these conceptualizations, this paper will trace the manifestations of disintegration or alienation, primarily by focusing on “narrator”, which is narrative tools of the story, and the perspective. Then, it will explore the meaning of relationship between fictional narrator (I-as-witness-protagonist or I-as-witness) with the other in terms of the problem of alienation in the stories of Hüseyin Su.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22418 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[135-146]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1135 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[HÜSEYİN AVNİ BEY’İN HALK BİLGİSİ MECMÛ’ÂSI’NDAKİ NİĞDE YÖRESİNE AİT DERLEMELER]]> <![CDATA[HÜSEYİN AVNİ BEY'S FOLK KNOWLEDGE ASSOCIATIONS OF NİĞDE]]> <![CDATA[Sadi H.NAKİBOĞLU]]> <![CDATA[Mahallî lehçe,Edebi lisan,HalisTürkçe,Dil ıslâhı]]> <![CDATA[Local dialect, Literary Language, Pure Turkish, Language Improvement]]> <![CDATA[Elit kesimin bakış açısının halk ve halk kültürüne çevrilmesinin çeşitli derleme ve inceleme çalışmalarına ağırlık verilmesinin folklörün bir bilim dalı olarak tanımlanmasıyla mümkün olduğu görülmektedir. Bu bağlamda araştırmacılar halk kültürü konularına yönelerek halk bilimi araştırmlarını çeşitli metodlar doğrultusunda kurumsal çalışmalara doğru geliştirmek istedikleri için Halk Mecmuası ismiyle 1928 yılın da bir dergi çıkarmışlardır.Halk bilgisi mecmuasında Hüseyin Avni Bey tarafından yapılan geziler sırasında mahalli lehçe ile ilgili bir takım notlar alınmıştır. Elde toplanan verilerin sistematik bir bütünlük içinde olmaması yazarı düşündürmüş olmasına rağmen bilime katkısı dikkate alınarak toplanan bu verileri aktarma kararı alınmıştır. Hüseyin Avni Bey, bu çalışmasıyla Derleme Sözlüğü(Türkiye Türkçesi Ağızlar Sözlüğü) ne katkıda bulunmaktadır. Bu küçük çalışmasıyla, henüz tamamiyle teşekkül edememiş edebi lisana girmemiş olan halis Türkçe’den birkaç kelimeyi yazımıza sokabilme düşüncesindedir. Lügatimiz tamamen mahallî ve muhîtî mahiyetde ise de bunların birçoğunun hemen hemen aynı şekilde, veya az farklarla Konya, Kayseri, Ankara, Adana muhitlerinde kullanıldığını birçok delilleriyle görmekteyiz. Necîb Âsım Bey’in Kilis ve Erzurum lehçelerine dair dört-beş sene evvel vücuda getirdiği dil tetkiklerine müşâbih tetkikler vücuda geldikçe Türkçenin vücut bulmasını temin edecek faaliyetler de hazırlanmış oluyor demektedir. Halk Bilgisi Mecmuası’nda devam edecek olan bu toplama ve yoklamalarımız, eğer dil ıslahı mesaisine bir parça müessir olacak olursa, bu çalışma ve sonuçları dikkate alındığında Türkçe’nin oluşmasına yardımcı olacak bilimsel faaliyetlere zemin hazırlanması, dili gözden geçirerek bir toplum için çok önemli özellikler barındıran dil ıslahı çalışmalarına da katkıda bulunacağı açıkça görülecektir.]]> <![CDATA[It is observed that steering the elite’s point of view towards the public and folkloric culture and the prominence given to various compilation and review studies are made possible by describing folklore as a branch of science. In this context, since the researchers studies towards institutional studies in accordance with various applicable methods, they published a magazine in 1928 entitled “Halk Mecmuası” During his journeys, Hüseyin Avni Bey took some notes about the local dialect which are published in Halk Bilgisi Magazine. Although the author was concerned about the lack of systematic integrity of the collected data, he decided to present the data collected by taking into consideration their contribution to science. Hüseyin Avni Bey contributed to Compilation Dictionary (Turkey Turkish Dialect Dictionary) with his study. With his small work, he intended to introduce a few pure Turkish words which had not yet fully formed in the literary language to our literature. Even though our dictionary is completely local and informative, we observe various evidence that many of those were used in almost the same way, or with little differences in the neighborhoods of Konya, Kayseri, Ankara, and Adana. As investigations emerge similar to Necîb Âsım Bey's accusations about the language investigations embodied by Kilis and Erzurum dialects four and five years ago mean that, the activities that would provide revival the Turkish language. These collections and surveys, which will continue in Halk Bilgisi Magazine, clearly contribute to language work which has very important features for the society if they affect the Turkish language improvement task even at a minimal rate considering their results based on scientific activities.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22404 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[715-731]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1136 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Sait Faik Abasıyanık’ ın Haritada Bir Nokta Adlı Öyküsünün Metin Dil Bilimsel Açıdan İncelenmesi]]> <![CDATA[Conductıng Research On A Story Wrıtten By Sait Faik Abasıyanık And Named “A Poınt On The Map (Haritada Bir Nokta)” In Terms Of Text Lınguıstıcs]]> <![CDATA[Fatma Döner DOĞAN]]> <![CDATA[Şener DEMİREL]]> <![CDATA[Sait Faik Abasıyanık, Son Kuşlar, Haritada Bir Nokta, metin, metinsellik.]]> <![CDATA[Sait Faik Abasıyanık, The Last Birds (Son Kuşlar), A Point On The Map (Haritada Bir Nokta), text ]]> <![CDATA[Metin sözcük, cümle ve paragrafların anlamlı ve mantıklı bir biçimde bir araya getirilmesiyle oluşan, bildirişim işlevini karşılayan sözlü ya da yazılı dil ürünleridir. Metni diğer dil unsurlarından farklı kılan özellikle iletişimin temel birimi olmasıdır. İletişimin sağlıklı bir biçimde gerçekleşebilmesi ise metinlerin niteliğine ve kalitesine bağlıdır. Bu bağlamda metin olabilmenin yedi ölçütü olduğu kabul edilir. Metinsellik ölçütleri olarak bilinen bu ölçütler bağlaşıklık, bağdaşıklık, amaçlılık, bilgilendiricilik, kabul edilebilirlik, duruma uygunluk ve metinlerarasılık şeklinde sınıflandırılır ve bu ölçütlere metin dil bilim çözümlemelerinde sıklıkla başvurulur. ‘Bağlaşıklık’ ve ‘bağdaşıklık’ ölçütleri ise metin merkezli olan ve metnin ana yapısını ortaya koymada en sık başvurulan ölçütlerdir. Öyle ki bağlaşıklık metnin dilbilgisel bütünlüğü olan küçük yapı ile ilgiliyken, bağdaşıklık büyük yapıyla ilgili olup metnin anlamsal ve mantıksal uyumunu yansıtmaktadır. Sözlü ya da yazılı biçimde oluşturulmuş cümleler dizisinden paragraflara, şiirlerden öykülere değin bağlaşık ve bağdaşık bir niteliğe sahip her dil ürününü metin olarak değerlendirmek mümkündür. Yaşanmış ya da yaşanması mümkün olay veya durumların kısa ve yalın bir anlatımla ifade edildiği öyküler de metin türlerinden biridir. Öyküler, dilin estetik kullanım olanaklarını sergileyen, kendine özgü yapısı bulunan ve alıcıda edebiyat zevki oluşturan metinlerdir. Yalın bir kurguya ve kısa bir anlatıma sahip oldukları için bu metin türü aracılığıyla bireylerde edebiyat sevgisi oluşturmak ve etkili bir dil öğretimi gerçekleştirmek kolaylaşmaktadır. Metin dil bilim ise bunların algılanıp anlamlandırılması sürecinde çeşitli çözümleme yöntemleriyle yazar veya okura ipuçları sunmaktadır. Bu bakımdan bir metin türü olarak öykülerin de metin dil bilimsel yöntemler ışığında yukarıda bahsi geçen metinsellik ölçütlerini karşılaması, metin olabilmenin gereklerini yerine getirmesi gerekmektedir. Bu çalışma, Sait Faik Abasıyanık’ ın ‘’Son Kuşlar’’ adlı öykü kitabında yer alan Haritada Bir Nokta başlıklı öyküsünün metin dil bilimsel açıdan çözümlenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Öykü çözümlenirken Aydın ve Torusdağ (2014)’ ın metnin temel unsurlarına yönelik oluşturdukları örnek modele bağlı kalınmıştır. Bu kapsamda metnin yüzey yapısındaki gönderimler, bağlaçlar, değiştirimler, eksiltiler, yinelemeler, koşutluklar, eş dizimsel örüntülemeler yardımıyla metnin derin yapısında yer alan anlamsal ve mantıksal bütünlüğe ulaşılmaya çalışılmıştır. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde küçük yapı unsurları adı altında bağlaşıklık görünümleri tespit edilirken ikinci bölümde büyük yapı unsurları kapsamında bağdaşıklık görünümleri incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise metnin üst yapı unsurları bakımından görünümüne değinilmiştir.]]> <![CDATA[Text is the linguistic outputs of verbal or written statements which are meeting the communication function while comprised of meaningfully and reasonably gathered sentences and paragraphs. Especially being the base unit of communication makes the text different from other linguistic elements. The healthily realization of communication depends on the quality and characteristic of texts. In this context, it is commonly accepted that there are seven standards of being a text. These standards, generally known as the criteria of textuality, are classified as cohesion, coherence, intentionality, informativity, acceptability, situationality, and intertextuality. They are frequently taken into consideration during text linguistic analyzes. The text-centered standards, “Cohesion” and “Coherence”, are the most utilized criteria for constituting the main form of text. While the concept of cohesion is related with small structure representing the grammatical integrity of text, the concept of coherence is related with the large structure representing the semantically and logically harmony of text. It is possible to evaluate every linguistic output, including cohesion and coherence characteristics such as from series of sentences to paragraphs, from poems to stories and novels which are formed either verbally or written, as a text. The stories that plainly and shortly narrate either true life experiences or the situations which have the possibility of coming true are also one of the text types. While the stories have their own features, they also exhibit the aesthetics use potentiality of language and arouse sense of literature on the reader. Since the stories have simple fiction and short narration, it becomes easier to develop literature love in individuals and actualize an effective teaching of language by benefiting from this text type. As for text linguistics, it gives clues to the writer or reader by various analysis methods during the process of perception and interpretation. In this regard, the stories, as a text type, are also required to meet the aforementioned textuality criteria and the necessities of being a text in the light of text linguistics methods. This study has been carried out in order to make the text linguistics analysis of a story which is titled “A Point On The Map (Haritada Bir Nokta)” and partaking in a story book named “The Last Birds (Son Kuşlar)” and written by Sait Faik Abasıyanık. During the analysis process of the story, the precedent pattern that was aimed at the main elements of text and was improved by Aydın and Torusdağ (2014) has been abided by. Within this scope, it is targeted to reach the semantic and logic integrity partaking in the deep structure of text by the help of anaphors, conjunctions, substitutions, ellipses, reiterations, parallelisms and collocation patterning on the surface structure. The study consists of three parts. While the cohesion aspects are determined under the name of small structure elements in the first part, the coherence aspects are examined under the name of large structure in the second part. The aspects of text are mentioned in terms of superstructure elements in the third part.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22398 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 503-527 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1137 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[KALEMİN YÜKÜ’NDE ŞAİR, YAZAR VE DÜŞÜNÜR PORTRELERİ]]> <![CDATA[THE PORTRAITS OF POETS, WRITERS AND THINKERS IN KALEMİN YÜKÜ]]> <![CDATA[Mahfuz ZARİÇ]]> <![CDATA[Kalemin Yükü, Hüseyin Su, şair, düşünür ve yazarlar]]> <![CDATA[Kalemin Yükü, Hüseyin Su, poets, writers and thiınkers]]> <![CDATA[Ocak 1997’den Eylül 2014’e kadar on sekiz yıl boyunca Hece, Heceöykü dergileri ve Hece Yayınları’nın genel yayın yönetmenliğini yapmış; “Hece” ve “Hüseyin Su” imzalarıyla yazılarını yayımlamış olan İbrahim Çelik, daha önce edebiyat öğretmenliği ve kütüphanecilik de yapmıştır. Öykülerini Tüneller, Ana Üşümesi, Gülşefdeli Yemeni, Aşkın Hâlleri ve İçkanama adlı kitaplarında; anı, deneme, inceleme ve eleştiri yazılarını Öykümüzün Hikâyesi, Yazı ve Yazgı, Hikâye Anlatıcısı, Keklik Vurmak, Bir Yağmur Türküsü, Kalemin Yükü, Takvim Yırtıkları adlı kitaplarında yayımlamıştır. Yazarın bunların dışında da başta Nuri Pakdil olmak üzere pek çok yazar - şair ve edebi konu ile ilgili çalışmaları ve Kazak, Türkmen, Kıbrıs, Kırım, Özbek… öykü derlemeleri bulunmaktadır. Hüseyin Su, Kalemin Yükü adlı eserinde on yedi şair, yazar ve düşünür (Namık, Kemal, Mehmet Akif Ersoy, Muhammed İkbal, Yahya Kemal Beyatlı, Ahmet Hamdi, Tanpınar, Nazım Hikmet, Necip Fazıl Kısakürek, Nurettin Topçu, Kemal Tahir, Orhan Kemal, Cemil Meriç, Fethi Gemuhluoğlu, Sezai Karakoç, Nuri Pakdil, Cahit Zarifoğlu, Rasim Özdenören ve Atasoy Müftüoğlu) hakkındaki inceleme yazılarını bir araya getirmiştir. Hüseyin Su, bu eserinde, yazarlar hakkında bazısı nesnel bazısı öznel hatta duygusal değerlendirmelerini dile getirirken kendi sanatsal ve düşünsel portresini de metinlere işlemiştir. Kalemin Yükü adlı kitaptaki yazılar, hem bahse konu yazarlar hem de Türk edebiyat tarihinde şimdiden yerini almış bir edebiyat ocağının, Hece’nin başmimar ve başyazarının sanatsal ve siyasal duyarlıkları ve düşünceleri hakkında da bilgiler içermektedir. Bundan ötürü bu yazıda on sekizinci yazar ve düşünür olarak “Hüseyin Su” portresine yer verilmiştir.]]> <![CDATA[İbrahim Çelik, who endeavored as the publishing director of literary magazines such as Hece, Heceöykü and Hece Publishing; and brought out his articles with pseudonyms like “Hece” and “Hüseyin Su” during eighteen years (from January 1997 to September 2014), had worked as a literature teacher and a librarian before. The writer published his stories in the storybooks named as Tüneller, Ana Üşümesi, Gülşefdeli Yemeni, Aşkın Hâlleri and İçkanama; and his memoirs, essays and reviews in the books named as Öykümüzün Hikâyesi, Yazı ve Yazgı, Hikâye Anlatıcısı, Keklik Vurmak, Bir Yağmur Türküsü, Kalemin Yükü and Takvim Yırtıkları. In addition to all these, he has works on numerous literary issues and writers particularly Nuri Pakdil, and also, he compiled stories from territories such as Kazakh, Turkmen, Cyprus, Crimea and Uzbek and so on. In his work named Kalemin Yükü, Hüseyin Su brought together his review articles about seventeen writers, thinkers and poets (Namık, Kemal, Mehmet Akif Ersoy, Muhammed İkbal, Yahya Kemal Beyatlı, Ahmet Hamdi, Tanpınar, Nazım Hikmet, Necip Fazıl Kısakürek, Nurettin Topçu, Kemal Tahir, Orhan Kemal, Cemil Meriç, Fethi Gemuhluoğlu, Sezai Karakoç, Nuri Pakdil, Cahit Zarifoğlu, Rasim Özdenören ve Atasoy Müftüoğlu). Hüseyin Su weaved his artistic and intellectual portrait in text while expressing his objective, subjective and emotional evaluations about authors. The articles in the book named Kalemin Yükü contain information about both these authors and artistic - political sensibilities and thoughts of Hüseyin Su, who is the chief architect and editorial of a literary school, Hece, which has already taken its place in Turkish literature history. Therefore, we gave place the portrait of Hüseyin Su as the eighteenth author and thinker in this article.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22393 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[229-252]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1138 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[Türkçe ve Arnavutça Ad durum Sistemlerinin Anlambilim Açısından Karşılaştırmalı Analizi]]> <![CDATA[Contrastive Semantic Analysis of Albanian and Turkish Case Systems]]> <![CDATA[Zeqije XHAFÇE]]> <![CDATA[Abdulla Rexhepi]]> <![CDATA[ad durum ekleri, anlambilim, anlam rolleri, sözdizimsel işlev, Türkçe, Arnavutça bütünce incelemeleri]]> <![CDATA[cases, case suffıxes, semantic roles, Turkish, Albanian, contrastive analysis, corpus]]> <![CDATA[Sözcükler, çoğu kez cümlenin yapım öğeleri ya da anlamdan tecrit edilmiş bir sözlük birimi olarak tanımlanır. Anlambilimin başlıca işi, anlamın bir dilin içinde kodlandırılması yöntemini incelemektir. Anlambilimin ele aldığı dil düzeyleri, sözcük altı düzeyi ve sözcük üstü düzeyleridir (Widowson). Kısacası, biçimbirimlerin de anlamını ele almaktadır. Bu şekilde, bağlı biçimbirimleri de inceleme kapsamında almaktadır. Ad çekimi ekleri bu türden bir inceleme konusu ve belki de yüzde yüz açık ve net sınırlaması olmayan çok karışık ve soyut bir dil aracı olarak çeşitli teori çerçeveleri kapsamında ele alınmıştır. Iki dilin ad çekimi sisteminin karşılaştırmalı incelemesi her iki dilin arasındaki fark ve benzerliklerin tespitinden yola çıkarak bu konu hakkında daha net bir fikir oluşturma imkanını sunar. Bu çalışmada, iki dilin ad durum sistemlerini anlambilim düzleminde açıklamasını yapmak için Orhan Pamuk’un ‘Benim Adım Kırmızı’ adlı romanı ve Arnavutça çevirisini kullanacağız. Dil normlarını incelemek için uygun bir platform olarak gördüğümüzden bu romanı seçtik. Elde edeceğimiz kuantitatif bilgilere dayanarak hal eklerinin iki dilde durum eklerinin kullanım, anlam rolü, sözdizimsel fonksiyon ad durum yükleme araçlarının benzerlik ve farklarının frekansını ölçeceğiz ve alternatiflerini de gözlemleyeceğiz. Türkçe ad durumu ekleri Arnavutçaya çevirilirken yapılan dil seçimleri hangileridir? Türkçe ad durum eklerinin çeviri sırasında işlevlerinin değişip değişmediği gibi soru ve konulara değinilecektir.]]> <![CDATA[The study of how meaning is encoded in a language is the central business of semantics, and it is generally assumed that its main concern is with the meanings of words as lexical items. But we should note that it is not only concerned with words as such. Meaning also figures at levels of language below the word and above it (Widowson, 1996). So it is concerned with the meaning of morphemes. Case marking and declination system as such topic is maybe the most complex and abstract lingual mean which was treated in many theory frameworks. The contrastive analysis of two different languages such are Turkish and Albanian will enable us to see more clearly all the fact about these systems, by detecting the similarities and differences between. This paper deals with the description of declinations of two languages (Turkish and Albanian) on the semantic level. As corpus for the analysis we have used the novel “My name is Red/Benim Adım Kırmızı” by Orhan Pamuk and its Albanian translation ‘Unë jam e kuqja’ by Drita Ç.Turdiu. Our aim is to gain frequency information and quantification of similar and different uses of same suffixes, their syntactical functions and semantic roles of relations they establish with other entities. Our analysis will be based on Turkish.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22378 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 971-994 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Language and Literature/article/1139 2026-04-04T04:01:04.719Z mulkiye

<![CDATA[İSMAİL HİLMÎ EFENDİ VE ŞİİRLERİ]]> <![CDATA[ISMAIL HILMÎ EFENDI AND POEMS]]> <![CDATA[Timuçin AYKANAT]]> <![CDATA[İsmail Hilmî Efendi, şiirleri, transkripsiyon]]> <![CDATA[Ismail Hilmî Efendi, poems, transcription]]> <![CDATA[Hilmî Efendi, 1230/1814-1815 tarihinde Kayseri’de doğmuştur. Feyzî Efendi-zâde el-Hac Mehmed Efendi’nin oğlu Fethullah Efendi merhumun çocuğudur. Asıl adı, İsmail’dir. İlk eğitimini Sıbyan Mektebinde aldıktan sonra; Müderris-zâde Âlim Efendi ve Osman Seyfî Bey-zâde Şaban Hâmî Bey merhumdan dersler aldı. Hilmî Efendi; nükteli, sözü sağlam, şiirleri hoş ve yaratılışı sağlıklı bir yapıya sahipti. Bazı memuriyetlerde bulunmuş ise de yaşamının büyük bir bölümünü hane-i fakiranelerinde geçirmişlerdir. 1273/1856-1857 senesi Şevval ayında ve 43 yaşlarında olduğu bir sırada ehibbasıyla sabah namazı eda ederken vefat etmiştir. Bir divan oluşturabilecek kadar şiiri varmış ise de şiirleri, zayi olmuştur. Yakınlarından edinilen bilgiye göre ise şiirleri, kayıt altına alınmıştır. İsmail Hilmî Efendi’nin şu an için elimizde az sayıda şiiri mevcuttur. Bunlar arasında; 3’ü nâ-tamâm olmak kayd-ı şartıyla 8 gazel, 2 tahmis, 1 müstezat, 1 murabba, 1 tarih manzumesi, 1 koşma, 2’si nâ-tamâm olmak üzere 4 manzum mektup, hicviyeler, 1 manzume, beyitler ve hece vezniyle yazılmış şiirler sayılabilir. İsmail Hilmî Efendi, gazellerinde klasik üslubu devam ettirmiştir. Tahmisleri de aynı çizgidedir. Yazdığı şiirlerin yekûnu, klasik şiir geleneğinin devamı niteliğindedir. Yer yer hece vezniyle şiirler de yazan şair, aruzu kullanma noktasında bazı noksanlıklar gösterse de genel anlamda başarılıdır. Şiirin biçim ve içeriğine yönelik sıkıntı yaşamayan şair, akıcı bir dil ve sade bir üslup kullanmıştır. Bu makale ile İsmail Hilmî Efendi tanıtılırken; şiirleri transkripsiyon edilmiş ve literatüre kazandırılmıştır.]]> <![CDATA[Hilmî Efendi was born in Kayseri on 1230/1814-1815. Feyzî Efendi-zâde el-Hac Mehmed Efendi’s son Fethullah Efendi is the child of the deceased. Ismail is his real name. After receiving his first training in primary school; Müderris-zâde Âlim Efendi and Osman Seyfî Bey-zâde Şaban Hâmî took lessons from the deceased. Hilmî Efendi; He was well-natured and had a sound structure, a nice poem and a healthy creation. Although he had made some civil service, he spent most of his life in households. He died in the morning prayer of 1273/1856-1857 at the time of his azı Shawwal hib and 43 hib years. Although he had enough poems to form a divan, his poems were lost. According to information obtained from his relatives, his poems were recorded. Ismail Hilmî Efendi currently has a small number of poems. Among them; 3’s minüs in terms of the condition of the 8 gazel, 2 prediction, 1 obese, 1 murabba, 1 poet, 1 running, 2 minüs including 4 letter of letters, satire, 1 manzumes, couplets and syllable poetry. Ismail Hilmî Efendi continued the classical style in his ghazels. They are in the same line. The totality of the poems he wrote is a continuation of the classical poetry tradition. The poet who wrote poems in syllabic places in some places, although he had some shortcomings in the point of using aruz, he was successful in general. The poet, who did not have any problems with the form and content of poetry, used a fluent language and a simple style. In this article, Ismail Hilmî Efendi was introduced; his poems were transcribed and brought into literature.]]> Turkish Studies - Language and Literature Turkish Studies - Language and Literature info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/language?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22175 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 345-365 ]]]> 2667-5641 Turkish Studies - Language and Literature tr-eng 22175