2026-04-03T20:31:42.318Z https://www.turkishstudies.net/historyOAI

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/1 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[19. Yüzyıl Osmanlı İmparatorluğu'nda Zorunlu Göç ve İskan Bağlantısı Üzerine Bir Değerlendirme]]> <![CDATA[A Review on the Entanglement of Forced Migration and Resettlement in the 19th Century Ottoman Empire]]> <![CDATA[Murat YÜKSEL]]> <![CDATA[Tarihsel sosyoloji, zorunlu göç, 19. Yüzyıl Osmanlı İmparatorluğu, iskan, Türkiye ]]> <![CDATA[historical sociology, forced migration, 19th century Ottoman Empire, settlement, Turkey]]> <![CDATA[Günümüz Türkiye’sinin demografik yapısı büyük oranda son iki yüzyılda meydana gelen çatışma kaynaklı zorunlu göç hareketleri sonucu oluşmuştur. Bu makale 19. Yüzyılda Osmanlı İmparatorluğu’nda zorunlu göç hareketlerinin ve iskan politikalarının tarihsel bir değerlendirmesini yapmaktadır. Balkanlardan ve Kafkaslardan gelen Müslüman göçmenlerin iskanı ve konar göçer aşiretlerin yerleşik hayata geçişleri örnekleri üzerinden 19. Yüzyılda Osmanlı İmparatorluğu’nda devlet oluşumu, ulus inşası ve göç hareketleri arasındaki karşılıklı etkileşimi ve aynı zamanda dolaylı yönetim şeklinden dolaysız ve merkezi yönetim şekline geçişin göç ve iskan politikalarına etkilerini ortaya çıkarmayı hedeflemektedir. Var olan tarihsel kaynaklara dayanarak makale Osmanlı İmparatorluğu’nda 19. Yüzyılda meydana gelen göç hareketlerinin ve bu hareketleri yönetmek için inşa edilen kurumların ve geliştirilen politikaların daha sonraki dönemlerde ortaya çıkan siyasal, ideolojik ve ekonomik gelişmelerin altyapısını oluşturduğunu, bu sebeple siyasal otorite için bazı siyasal ve ekonomik seçenek ve olanakları mümkün kılarken, diğerlerini kısıtladığını iddia etmektedir. Aynı zamanda 19. yüzyıl boyunca meydana gelen zorunlu göç ve iskan hareketlerinin geç Osmanlı döneminde ve erken Cumhuriyet dönemimde de sosyal ve siyasal kimliklerin dönüşmesi üzerindeki etkileri göz ardı edilemez. Balkan ve Kafkasya Müslümanlarının Anadolu’ya zorunlu göçü ve iskanı ile konar-göçer aşiretlerin zorunlu iskanı önce Osmanlı İmparatorluğunun sosyal, kültürel ve siyasal yapısında önemli değişimlere yol açmış, sonrasında da Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşunun mihenk taşlarından birini oluşturmuştur.]]> <![CDATA[Demographic structure of contemporary Turkey is in large part formed due to conflict-induced forced population movements in the previous two centuries. By focusing on the immigration and settlement of Muslims from the Balkans and the Caucasus as well as the settlement and sedentarization of nomadic tribes, the article looks at the relationship between state formation, nation building, and population movements and the impact of transition from indirect to direct and centralized rule on population and settlement policies of Ottoman Empire throughout nineteenth century. Based on available historical evidence, the article argues that population movements that were practiced in the nineteenth century and the institutions developed to manage these set the conditions for future political, economic and ideological developments in the next century constraining certain options, strategies and policies, and encouraging others for the political authorities of the late Ottoman and early Republican period. Early twentieth century Ottoman population policies were pretty much conditioned by the late nineteenth century Ottoman demographic structure. The importance of this demographic shift cannot be overlooked in terms of the formation and transformation of political and social identities starting in the late Ottoman period stretching into early Republican Turkey. Thus, the forced mobility of the Caucasian and the Balkan Muslims into the Ottoman Empire and settlement of nomadic tribes throughout the nineteenth century had a big impact in the transformation of the political and social structure of the imperial polity, leading to a profound transformation in the social fabric of Anatolia, and by extension the very bedrock upon which the Turkish republic was founded.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51931 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[307-322]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/2 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[İsveçli Gezgin Jean Otter’in Şark Seyahati: Tokat ve Amasya İzlenimleri (1734-1744)]]> <![CDATA[The Orient Travel of Swedish Traveler Jean Otter: Impressions of Tokat and Amasya (1734-1744)]]> <![CDATA[Hadi BELGE]]> <![CDATA[Osmanlı Devleti, Jean Otter, Tokat, Amasya, İran]]> <![CDATA[Ottoman Empire, Jean Otter, Tokat, Amasya, Iran]]> <![CDATA[XVIII. yüzyılda Batı’nın Şark dünyasına olan ilgisi, hızla gelişim göstermiş ve bu yüzyıldan başlayarak Doğu ülkelerinde görülen seyyahların ve bilim insanlarının sayısında dikkate değer bir artış yaşanmıştır. Dikkat çekici bir başka konu da, bu tür seyahatlerde, gezginlerin kişisel öğrenme merakları ile temsil ettikleri devletin politik ve ekonomik amaçlarının örtüşmesidir. Jean Otter’in 1734-1744 yıllarını kapsayan Şark seyahati bu tarz bir ilişkiyi örneklemektedir. Aslen İsveç kökenli olan ve dil öğrenmek konusunda olağanüstü yeteneklere sahip bulunan Otter, Fransa hükümeti adına birtakım ticari anlaşmalar yapmak üzere İran’da görevlendirilmiştir. Seyyah, Osmanlı-İran savaşlarının şiddetlendiği bir dönemde Osmanlı İmparatorluğu’nun başkenti, Doğu ve Güney vilayetleriyle İran ve Afganistan gibi yerlerde bulunarak bu savaşı, cephenin iki tarafında da bulanan bir kişi olarak gözlemlemiştir. Otter’in, İran’ın tarihsel tasviri için doğu kaynaklarından yararlanarak hazırladığı seyahat günlüğü Batı’nın ilim çevrelerinde oldukça güvenilir kabul edilmiştir. Eser, Osmanlı-İran savaşlarının (1742-1746) Nadir Şah ve Bağdat Valisi Ahmed Paşa gibi öne çıkan şahsiyetleriyle, yaşanan gerilimin sosyal ve ekonomik yaşama etkileri bakımından zengin haberler içermektedir. Bu çalışmada, İran ile yaşanan uzun soluklu mücadelenin Osmanlı taşrasında bulunan şehirlere yansımaları, 1743 yılı yazında Tokat ve Amasya şehirlerinde bulunan Seyyah Otter’in notları üzerinden ele alınmıştır. Böylece savaşın neden olduğu olağanüstü halin, kentlerin asayişine, ticari faaliyetlerine, gelişmekte olan sanayilerine ve kent ahalisinin gündelik yaşamlarına etkileri üzerinde daha nitelikli değerlendirmeler yapma imkânı elde edilmiştir.]]> <![CDATA[The interest of the West in the Eastern world in the 18th century developed rapidly and the number of travelers and scientists seen in Eastern countries increased significantly starting from this century. Another noteworthy issue is the overlap between the personal learning curiosity of travelers and the political and economic goals of the state they represent in such travels. The Eastern trip of Jean Otter covering the years 1734-1744 exemplifies such a relationship. Originally of Swedish origin, Otter, who has extraordinary abilities to learn languages, has been assigned to Iran to make some commercial agreements on behalf of the government of France. At a time when the Ottoman-Iran wars were intensified, the traveler was able to observe this war as a person who was found on both sides of the front, being in the capital of the Ottoman Empire, in the Eastern and Southern provinces, and in places such as Iran and Afghanistan. Otter’s travelogue, prepared by using eastern sources for the historical depiction of Iran, has been accepted as very reliable in the intellectual circles of the West. The travelogue contains rich news about the prominent figures of the Ottoman-Iran wars such as Nadir Shah and Ahmet Pasha and the effects of the tension on social and economic life. In this study, the reflections of the long-term struggle with Iran on the cities in the Ottoman provinces are discussed through the notes of the traveler who was in Tokat and Amasya in the summer of 1743. Thus, the opportunity to make more qualified evaluations on the effects of the state of emergency caused by the war on the public order, commercial activities, developing industries and the daily lives of the city’s inhabitants was obtained.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=51645 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[251-266]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/3 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Tarihsel Çoklu Ekonomik Alternatif Paradigmanın Nitelikleri ]]> <![CDATA[Chacteristics Of The Historical Multiple Economic Alternative Pardigm]]> <![CDATA[Girayalp KARAKUŞ]]> <![CDATA[Ekonomi, Liberalizm, Sosyalizm, Kapitalizm, Politika]]> <![CDATA[Economy, Liberalism, Socialism, Capitalism, Policy]]> <![CDATA[İktisat tarihçileri ve ekonomistlere göre dünya üzerinde iki tür model vardır. Sosyalist merkezi planlamaya dayalı ekonomi ve serbest piyasa ekonomisi modeli. Bir üçüncü yol olarak özellikle İslam dünyasında çalışmalar yapılmış ama teorik düzeyi yeterli seviyeye çıkamamıştır. Örneğin; bankacılık sektörüne olan bakış açısı İslami entelektüellerde hala tartışılan bir konudur. SSCB’nin dağılmasından sonra rakipsiz kalan kapitalizme alternatif olarak paradigmalar geliştirilmeye çalışılmaktadır. Özellikle iktisat okullarında eğitimin neo-liberal çerçevede tek yönlü verilmesi bugün itibariyle bazı kesimlerin tepkisini çekmektedir. Bu tepkiyi veren kurumlardan birisi de Santa Fe Enstitüsüdür. Bu enstitü kapitalizmin ezici hakimiyetine karşı yeni teoriler ortaya koyarken kapitalizmin zayıf yanlarını tespit ederek tutarlı bir kapitalizm eleştirisi yapmaktadır. Her toplum kendi siyasi, kültürel ve sosyolojik yapısına uygun olarak gelişimini ve sistemini kurabilmelidir. En demokratik yolun da bu olabileceğini düşünebiliriz. Zira güçlü olanın kendi dinamiklerini zayıf ülkelere dayatması ancak totalitarizm olabilir. Her toplumun gelişim süreci farklı seyir izler, olgulara yaklaşımı kültürüne, dinine ve sosyolojisine göre değişebilir. Dolayısıyla toplumları monist bir perspektiften ele alarak değerlendirmek tekçi bir zihniyetin ürünü diyebiliriz. Çalışmanın hedefi dünyada yaşanan sistem sorununu ve alternatif paradigmanın özelliklerini ana hatlarıyla ortaya koymaktır. Çalışmada şu anda neo-liberalizm hâkim bir ideoloji olsa da sürekli krizler doğuran bir sistem olduğu için üçüncü ve alternatif bir modelin geliştirilebileceği sonucuna ulaşılmıştır.]]> <![CDATA[According to economic historians and economists, there are two types of models in the World: Economy based on socialist central planning model and the free market economy model. As a thirdway, studies have been carried out especially in the Islamic world, but its the oretical level has not reached a sufficient level. For example, the perspective on the banking sector is still an issue that is debate damong Islamic intellectuals. The paradigm sare tried to be developed as an alternative to capitalism after the dissolution of the USSR, which remain edunrivaled. The one-way delivery of education in the neo-liberal framework, especially in economics schools, has attracted there actions of some sections as of today. One of the institutions that gave this kind of reaction is the Santa Fe Institute. While this institute introduces new theories against the overwhelming domination of capitalism, it identifies the weaknesses of capitalism and makes a consistent critique of capitalism. Each society should be able to establish its development and system in accordance with its political, cultural and sociological structure and we may assume that this may be the most democratic way since totalitarianism can only be for the strong to impose their dynamics on weak countries. The development process of each society has a different path, that its approach to the facts may change according to its culture, religion, sociology. Therefore, it can be inferred that evaluating societies from a monist perspective is the product of a monist mentality. The goal of this study is to reveal the global systemic problem and features of the alternative economic paradigm with its main aspects. Our study comes to an outcome that, although neo-liberalism is the dominant ideology, since it always leads to crisis, a third and an alternative model might be developed.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50840 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[201-213]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/4 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Eski Önasya Toplumlarında Tütsü Kullanımı ve Kültürümüze Yansımaları]]> <![CDATA[Use of Incense in Ancient Asia Minor Societies and Its Reflections on Our Culture]]> <![CDATA[Suzan AKKUŞ MUTLU]]> <![CDATA[Tütsü, Çivi Yazılı Belge, Eski Önasya, Anadolu, Kültür]]> <![CDATA[Incense, Cuneiform Document, Ancient Asia Minor, Anatolia, Culture]]> <![CDATA[İnsanoğlu tarihin eski devirlerinden itibaren ifritlerden, nazardan, hastalıklardan ve başlarına gelebilecek felaketlerden korunmak umuduyla tabiata baş vurmuştur. Bu amaçlarla Eski Çağ’da ritüellerde yaygın bir şekilde kullanılan tütsü, tanrılara adak ve kurban olarak da sunulmuştur. Tapınaklarla birlikte pek çok mekânda kullanılan tütsü toz, küçük parçacıklar veya çubuk olarak farklı boyutlarda ve şekillerde üretilmiş ve çeşitleri yaygınlaşmıştır. Ayrıca Eski Çağ’da krallar tarafından hediye olarak sunulduğu gibi haraç ve vergi olarak da alınmıştır. Tütsüye artan talep ticaretinin yaygınlaşmasını da sağlamıştır. Devenin evcilleştirilmesi tütsü ticaretinin yayılmasında etkili olmuştur. Tütsüye talebin artması farklı malzemelerden çeşitli şekillerde tütsü kaplarının üretilmesini de sağlamıştır. Böylece Eski Önasya’da tütsü ile birlikte tütsü kaplarının da ticareti yaygınlaşmıştır. Özellikle tütsünün güzel kokusu antikçağdan itibaren insanoğlunu cezbetmiştir. Farklı mekanlarda kötü kokuları ortadan kaldırmak amacıyla kullanılan tütsü, cenaze törenlerinin de önemli bir parçası olmuştur. Eski Önasya toplumlarında tütsü yakma ritüeli tanrılarla iletişim kurabilmek için de kullanılmıştır. Tanrıların insanlarla fal ya da rüya yoluyla iletişim kurduklarına inanan Eski Çağ toplumları yanan tütsünün dumanının şekillerini inceleyerek kehanette bulunmuşlardır. Farklı amaçlarla kullanılan tütsünün ticaretinin yapıldığı bölgeler kısa sürede gelişmiştir. Eski Çağ’da pek çok toplum tarafından kullanılan tütsü farklı amaçlarla günümüz Anadolu toplumu tarafından da kullanılmaya devam etmektedir. Biz bu çalışmamızda çok geniş bir kullanım alanı olan tütsünün, çivi yazılı belgeler ve arkeolojik bulgular ışığında eski Önasya toplumlarındaki kullanımını ve kültürümüze yansımalarını değerlendireceğiz. ]]> <![CDATA[Humankind has resorted to the nature hoping to be protected from ifrits, evil eye, diseases and possible disasters that they may experience since the ancient times of history. Incense that was widely used in rituals in ancient times for these purposes, was also offered to the gods as a sacrifice. Incense that is used in so many places as well as temples, is produced as powder, small particles or sticks in different sizes and shapes and its varieties have became widespread. Moreover, it was presented as a gift by kings in ancient times and also received as a tribute and tax. Increasing demand for incense has also enabled its trade to be widespread. Domestication of camel became effective in spread of incense trade. Increasing demand for incense has also enabled production of incense cups from different materials and in various shapes. Thus, incense cup trade has become widespread as well as incense trade in Ancient Near East. Especially fragrance of incense has attracted humankind since the ancient times. Incense that is used in order to get rid of bad odors in different places, has also become an important part of funerals. The ritual of burning incense is also used for communicating with gods in Ancient Asia Minor Societies. Ancient societies who believed that gods communicated with humans through fortune telling or dreams observed shapes of the smoke of burning incense and prophesied. The regions where incense that is used for different purposes is traded has also developed in a short time. Incense that was used by many societies in ancient times is still being used by Anatolian society for different purposes today. In this study, we will evaluate the use of incense that has a very wide usage area, in the ancient Asia Minor societies and its reflections on our culture in the light of cuneiform documents and archaeological findings. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50770 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[215-230]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/5 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Tanzimat’tan Cumhuriyet’e Türkiye’de Özel Okulların Gelişimi (1839-1923)]]> <![CDATA[Development of Private Schools in the Republic of Turkey from the Tanzimat (1839-1923)]]> <![CDATA[Enver DURUALP]]> <![CDATA[Türk eğitim tarihi, özel okullar, gayrimüslim ahali okulları, yabancı devlet okulları, Maarif-i Umumiye Nizamnamesi, Özel Okullar Talimatnamesi]]> <![CDATA[History of Turkish education, private schools, non-Muslim community schools, foreign state schools, Statute on General Education, Private Schools Bylaw]]> <![CDATA[Bu çalışmada, Türk eğitim tarihinin aktüel konularından biri olan özel okullar meselesini Tanzimat’tan Cumhuriyet’e uzanan çizgide tarihsel süreç ve hukuki düzenlemeler bağlamında ele almak amaçlanmıştır. 15. ve 16. yüzyıllardan itibaren gayrimüslim ahali ile yabancı devletlere ait özel okullar ülkede kurulmaya başlanmışken Türk ve Müslüman ahali de 19. yüzyıldan itibaren Müslüman nüfusun eğitim talepleri doğrultusunda ülkede özel okullar kurmaya başlamıştır. Hem gayrimüslim ahali hem de yabancı devletler Tanzimat Dönemi’nin özgürlükçü havasından istifade ederek ülkedeki özel okul sayılarını hızla arttırmıştır. 19. yüzyıldan itibaren ülkede faaliyet göstermeye hevesli özel okulların sayısının hızla artması nedeniyle özellikle gayrimüslim ahali ile yabancı devletlere ait özel okullar devletin denetim ve gözetimi altına alınmak istenmiştir. Bu bağlamda ülkedeki bütün özel okullara yönelik ilk ciddi hukuki düzenleme 1869 tarihli Maarif-i Umumiye Nizamnamesi’dir. Bir diğer hukuki düzenleme 1915 tarihli Özel Okullar Talimatnamesidir. Talimatname ile ülkede faaliyet gösteren bütün özel okullara yönelik esaslar ayrıntılı olarak belirlenmiş, gayrimüslim ahali ile yabancı devletlere ait özel okulların sahip olduğu ayrıcalıklara son verilmiş ve ülkedeki tüm okullar üzerinde devletin denetim ve gözetimi sağlanmaya çalışılmıştır. Denetim ve gözetime yönelik hukuki düzenlemeler ile gayrimüslimlere ve yabancı devletlere ait özel okulların devlet aleyhinde faaliyetlerde bulunması engellenmeye çalışılmıştır. Lozan Barış Antlaşması ile gayrimüslim ahaliye azınlık statüsü verilmiş ve azınlıkların eğitimi de büyük ölçüde geçmişte gayrimüslim ahali tarafından kurulan bu özel okullara havale edilmiştir. Çalışma nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizine uygun olarak hem dönemin arşiv kaynakları hem de konu ile ilgili makale ve kitaplar taranarak hazırlanmıştır. Sonuç olarak Türkiye’de özel okullar gayrimüslim ahali ile yabancı devletlerin öncülüğünde gelişmiştir. Ülkede özel okulların gelişimi meselesi gayrimüslim ahali ile yabancı devletlere ait özel okullar göze ardı edilerek tartışılmamalıdır.]]> <![CDATA[In this study, it is aimed to deal with the private schools issue, which is one of the current issues in the history of Turkish education, in the context of the historical process and legal regulations from the Tanzimat Reform Era to the Republic Era. In the 15th and 16th centuries, non-Muslim communities and foreign states initiated the establishment of their private schools. However, Turkish and Muslim people just started to establish private schools in the country from the 19th century in line with the education demands of the Muslim population. Both non-Muslim people and foreign states, benefiting from the libertarian atmosphere of the Tanzimat Reform Era, rapidly increased the number of their private schools in the empire. Since the 19th century, due to the rapid increase in the number of private schools eager to operate in the country, the empire had wished to bring private schools belonging to non-Muslim people and foreign states under its control and supervision. In this context, the first significant legal regulations for all private schools in the country were the 1869 Statute on General Education and the 1915 Private Schools Bylaw. The specified regulations determined the principles for all private schools operating in the country, terminated the privileges of private schools of non-Muslims and foreign states, and ensured the state capture the control and supervision of all schools in the country. Besides, several legal arrangements oriented for supervision and surveillance prevented private schools belonging to non-Muslims and foreign states from doing activities against the state. The Treaty of Lausanne granted the minority status to the non-Muslim communities, and the education of the minorities was left to the private schools established by the non-Muslim people in the past. Utilizing the document analysis method, we conducted the study by reviewing both the archive sources of the related periods and the articles and books related to the subject. Overall, private schools in Turkey were developed under the leadership of the non-Muslim population and foreign countries. The issue of the advancement of private schools in the country should not be discussed by ignoring those belonging to the non-Muslim population and foreign states.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=50732 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[157-177]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/6 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Klasik Dönemden Geç Osmanlı’ya Peri Köyü&Kazası: Demografya, İktidar ve Ekonomisine Genel Bir Bakış ]]> <![CDATA[Peri, a Village/A Sub-Provincial Unit from Classical Period Ottoman State to Late Ottoman: a Brıef Overview of Demography, Power and Economy]]> <![CDATA[M. Ali SAĞLAM]]> <![CDATA[İktisat Tarihi, Peri, Maden-i Hümayun, Dersim, Çarsancak]]> <![CDATA[History of Economic, Peri, Imperial Mine, Dersim, Çarsancak]]> <![CDATA[Bu çalışmanın esas amacı Peri köy/kaza merkezi ile ilgili klasik dönemden Geç dönem Osmanlısına kadar genel bir izlence çıkarmaktır. Bu bağlamda köyün klasik dönem yapısından başlanarak, 19 yüzyılı da içine alan demografik, iktisadi yapı ve yerel iktidar ilişkilerine dair hallerinin genel bir resmini çizilmiştir. Bu yapılır iken dönüşümü üzerinde etkin rol oynadığı görülen Elâzığ’daki Maden-i Hümayun ve Elâzığ’a eklemlene deneyimlerinin Peri’de siyasal, sosyal ve iktisadi ne türden değişimlere sebep olduğu açığa çıkarılmaya çalışmıştır. Bu bağlamda bir taraftan Peri’deki dönüşümün demografik, iktisadi ve yerel iktidar üretme deneyimleri açığa çıkarılırken, diğer taraftan Peri ve yakın çevresinden İç Dersim’e uzanan eklemlenme deneyimleri konu edilmiştir. Nitekim Çarsancaklı ailesi ve ailenin yerel iktidar ilişkilerindeki yeri ve yöre halkı ile yaşadığı çok yönlü ilişkileri ve bu ilişkilere merkezi iktidarın tutumu yeri geldikçe konu edilmiştir. Etno-kültürel heterojenliğe sahip bir mekân olarak Peri’nin bu ilişkilerin mekânı olması ve çevre ile kurduğu ilişkilerin Peri’ye kazandırdığı özgünlükler Elâzığ ile eklemlenme deneyimleriyle birlikte açığa çıkarılmıştır. Bu özgünlüklerin demografyaya yansıması yüzyıllar içinde nasıl sonuçlar üretmiştir. Etno-kültürel ayrıksılığı ile bilinen Dersim ile Peri arasındaki ilişkilerde yeri geldikçe sorunsallaştırılmıştır. Çalışmada ikinci el kaynaklar ve latinize edilmiş belgelerden bir okuma çerçevesi oluşturulmuştur.]]> <![CDATA[The aim of this study is to figure out a general path about Peri village/sub-province from Classical Period to Late Ottoman Period. In this context, a general picture was drawn starting with the structure of the village of the classical period and the state of formations of the demographic, economic structure and local power relations towards 19th century period. In carrying out this, the role of Imperial Mine in Elâzığ and articulation experiences with Elâzığ which causes important changes in political, social and economic structures of Peri was analyzed and clarified. In this context, on the one hand, this study clarified how the transformation of Peri produced demographic, economic and local power experiences, on the other hand, the articulation experiences of Peri and its closer environment stretching towards with Inner Dersim region became subject of interest. Thus, Çarsancaklı family and its role in local power relations and the multifaceted relations with local people and the family with the ultimate response to these relations of central power actors became the subject of interest. The space of Peri as having an ethno-cultural heterogeneity being the center of these mentioned relations with the constructed relations with its environment was clarified with its articulation experiences with Elâzığ. What kinds of results these peculiarities reflecting to demography do produce in the course of centuries. The relations with Peri and Dersim, which was known with its etno-cultural distinction, were problematized. Second-hand resources and latinized documents constituted the reading framework of this study.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49950 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[291-305]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/7 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Küçülen Dünya: Mersin-Adana Ulaşım Süresinin Kısalması (1852-1926)]]> <![CDATA[The World Getting Smaller: Shortening Transportation Time Between Mersin And Adana (1852-1926)]]> <![CDATA[Ahmet ASKER]]> <![CDATA[Ozan ARSLAN]]> <![CDATA[Yakınçağ Tarihi, Çukurova, Demiryolu, Adana, Mersin]]> <![CDATA[Late Modern Period, Çukurova, Railway, Adana, Mersin]]> <![CDATA[Bu araştırmada, Çukurova’nın on dokuzuncu yüzyılın ikinci yarısından itibaren ekonomik kapasitesinin artmasının paralelinde Adana-Mersin karayolu altyapısındaki gelişmeler incelenmiştir. On dokuzuncu yüzyıla kadar ekonomik değeri olmayan Çukurova bölgesinin, tek önemi Anadolu’dan Suriye’ye doğru giden uzun mesafeli karayolunun üzerinde bulunmasıdır. Bu durum on dokuzuncu yüzyılın ikinci yarısından itibaren değişmiştir, bölgenin ekonomik değeri hızlı bir şekilde artmıştır. Artık piyasaya ürün üreten bir yere dönüşmüştür. Bölgenin ekonomik değerinin artmasıyla birlikte Adana ile Mersin Limanı arasındaki karayolu önem kazanmıştır. Çünkü Adana bölgenin en önemli yerleşim yeridir ve deniz kenarında değildir. Mersin ise bölgenin en önemli limanına ev sahipliği yapar. Bölgeye dışardan gelen ve bölgeden dışarıya gidecek eşyalar, Mersin Limanı üzerinden gemilerle taşınmıştır. Böylece bölgenin ekonomik değerinin artmasıyla Adana ile Mersin Limanı arasındaki nakliye ihtiyacı artmıştır. Nakliye ihtiyacının artmasının sonucunda karayolunun geliştirilmesi zorunluluğu doğmuştur. İlk olarak 1853’te Tarsus ile Mersin Limanı arasındaki yol yapılmıştır. Daha sonra 1876’da Adana-Tarsus-Mersin Limanı arasında daha iyi bir karayolu inşa edilmiştir. Ancak, ulaşım altyapısındaki çalışmalar bölgenin ekonomik kapasitesinin büyüme hızının gerisinde kalmıştır. Deve gibi büyük memeli hayvanlara dayalı ulaşım sistemi, mevcut üretimin nakliyesini karşılayamamıştır. Bunun üzerine 1886’da Mersin Limanı ile Adana arasında demiryolu yapılmıştır. Böylece bölgede ekonomik büyümenin baskısıyla, büyük memeli hayvanlara dayalı ulaşım sisteminden motorlu ulaşım sistemine geçilmiştir.]]> <![CDATA[This study analyzed the developments in Adana-Mersin highway infrastructure in parallel with the increase in the economic capacity of Çukurova as of the second half of the nineteenth century. The only significance of the Çukurova region, which did not have economic value until the nineteenth century, was that it was located on the long-distance highway from Anatolia to Syria. It has changed since the second half of the nineteenth century, and the economic value of the region has increased rapidly. It has now transformed into a place that produces for the market. The highway between Adana and Mersin Port has gained importance due to the region's economic value increase. Adana was the most important settlement in the region and was not by the sea. Mersin would host its most important port. Goods coming from outside and going out of the area were transported by ships over Mersin Port. Thus, the need for transportation between Adana and Mersin Port has increased with the region's economic value. As a result of the increasing need for transportation, the necessity of developing the highway has arisen. The first road between Tarsus and Mersin Port was built in 1853. Then, a better highway was built between Adana-Tarsus-Mersin Port in 1876. However, transport infrastructure has lagged behind the growth rate of the economic capacity of the region. The transportation system based on large mammals such as camels could not meet the shipping need of current production. Thereupon, a railway was built between Mersin Port and Adana in 1886. Thus, there has been a switch from the transportation system based on large mammals to a motor transportation system with the pressure of economic growth in the region.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49675 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[85-103]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/8 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Muhteva Analizi Yöntemiyle Türkiye’yi 1980 Askeri Darbesine Götüren 1974-1980 Arasındaki Dönemin İncelenmesi]]> <![CDATA[Examination of the Period Between 1974-1980 that Led Turkey to the 1980 Military Coup with the Content Analysis Method ]]> <![CDATA[Hasan GÖNDER]]> <![CDATA[Gülbahar KONAK]]> <![CDATA[Siyasi tarih, askeri darbe, muhteva analizi, istikrarsızlık, uzlaşı kültürü]]> <![CDATA[Diplomatic history, military coup, content analysis, ınstability, culture of consensus ]]> <![CDATA[Türkiye’de 12 Eylül 1980 tarihinde meydana gelen askeri darbe ve bu darbeye neden olan etmenler bugün hala tartışılmaktadır. Bu askeri darbeye ekonomik, toplumsal, hukuksal ve yönetimsel birtakım sorunların neden olduğu aşikârdır. Konuyla ilgili yapılan literatür taramasında, araştırmacı ve akademisyenlerin Türkiye’deki askeri darbelere neden olan etmenler konusunda fikir ayrılığına düştüğü gözlemlenmiştir. Bu çalışma, 1980 askeri darbesinin meydana gelmesini tetikleyen ana etmeni ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Çalışmanın yöntemi, muhteva analizinin iki temel yönteminden biri olan kavram analizi yöntemidir. Çalışmanın veri kaynağını Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin 1974-1980 yılları arasındaki Birleşik Toplantı Tutanakları oluşturmaktadır. Araştırmamızda darbeye giden dönemin başlangıç tarihi olarak 1974 yılı seçilmiştir. Bunun nedeni, 12 Mart 1971 tarihinde verilen muhtıra sonrası kurulan hükümetlerde ve hükümet politikalarında ordunun etkisinin gözlenmesidir. Ayrıca, Kıbrıs sorununun tırmanmasıyla birlikte ordunun kışlasına dönüp, siyaset yapmaya ara vermesi gibi nedenler de araştırmanın başlangıç tarihi olarak 1974 yılının seçilmesinde etkili olmuştur. Bu yöntem ile 1980 askeri darbesinin meydana gelmesinde etkili olduğu düşünülen etmenler beş kategori altında toplanmış, kelimelerin geçtiği bağlamlar değerlendirme ölçütleri kıstas alınarak analiz edilmiş ve milletvekillerinin söz konusu etmenler üzerinde uzlaşıdan yana olup olmadıkları tespit edilmeye çalışılmıştır. Araştırmanın temel hipotezi, 1980 askeri darbesini tetikleyen en önemli etkenin milletvekillerinin uzlaşı aleyhtarı tavırlarının hükümetin çalışmasını engelleyerek sistemin tıkanmasına sebep olduğudur. Bu çalışmada, beş kategori altında toplamda 10.670 kere geçen kelimeler Anahtar Kelime Bağlamı yöntemiyle hipotezi test etmek amacıyla analiz edilmiş ve %89 gibi bir oranla bu argümanının geçerliliği ortaya koyulmuştur.]]> <![CDATA[The military coup that occurred on September 12, 1980 in Turkey and the factors that caused this coup are still being discussed today. It is clear that there were some certain economic, social, legal and administrative problems lying beneath this military coup. In the literature survey conducted on the subject, it has been observed that the researchers and academics are in dissent on the factors that led to the military coup in Turkey. This study aims to reveal the main factor that triggered the occurrence of the 1980 military coup. The method of the study is the conceptual analysis method, which is one of the two basic methods of content analysis. The data source of the study is constituted by the United Meeting Minutes of the Turkish Grand National Assembly between 1974-1980. In the research, the year 1974 was chosen as the start date of the period leading to the coup, because the influence of the army was observed in the governments established and the government policies released after the memorandum issued on 12 March 1971. In addition, with the escalation of the Cyprus issue, reasons such as the army's return to its barracks and a break in politics were effective in choosing 1974 as the start date of the study. With this method, the factors thought to be effective in the occurrence of the 1980 military coup were grouped under five categories, the contexts in which the words appeared were analyzed using evaluation criteria, and it was tried to determine whether the deputies favored a consensus on the factors in question. The main hypothesis of the study is that the most important factor that triggered the 1980 military coup is the attitudes of the Members of Parliaments (MPs) against the consensus prevented the government from working and caused a clog in the system. In this study, words that appear 10,670 times under the five categories in total were analyzed with the Key-Word-in-Context method in order to test the hypothesis and the validity of this argument was revealed with a rate of 89%.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49620 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[279-289]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/9 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[İmparator Aurelianus ve Reformları]]> <![CDATA[Emperor Aurelian and His Reforms]]> <![CDATA[Recep ÖZMAN]]> <![CDATA[Eskiçağ Tarihi, Roma İmparatorluğu, Üçüncü Yüzyıl Krizi, Aurelianus, Sol Invictus]]> <![CDATA[Ancient History, Roman Empire, Third Century Crisis, Aurelian, Sol Invictus]]> <![CDATA[Aurelianus, Roma İmparatorluğu’nun yaklaşık elli yıllık bir sürecini kapsayan ve literatürde Üçüncü Yüzyıl Krizi olarak bilinen dönemde iktidara gelmiştir. İktidar üzerinde etkili olan askerler tarafından 270 yılında imparator ilan edilen Aurelianus kısa süren hakimiyetine rağmen imparatorluğun toparlanmasına katkıda bulunmuştur. Özellikle 260 yılında Roma İmparatorluğu’ndan ayrılan Gallia’nın bağımsız bir imparatorluğa dönüşmesiyle Roma parçalanmanın eşiğine gelmiştir. Aurelianus, Gallia İmparatorluğu’na son vererek Roma’ya kaybedilen toprakları yeniden kazandırmıştır. Askeri zaferleri Gallia ile sınırlı kalmamış, Doğu’da büyüyen bir tehlike olan Palmyra Krallığı’na da son vermiştir. Aurelianus’un Roma İmparatorluğu’nun toparlanmasına katkısı sadece askeri başarılarla olmamış, sosyal, ekonomik, dini ve askeri reformlarıyla da katkıda bulunmuştur. Kriz boyunca sürekli değer kaybeden para sisteminin iyileştirilmesi için girişimlerde bulunmuş ve halka dağıtılan yardımları düzenlemiştir. Her an isyan etmek üzere hazır olan askerler üzerinde kontrolünü artırmaya çalışmıştır. Halkın mallarına haksızca el koyan ve yağmalama yapan askerler şiddetli bir şekilde cezalandırılmıştır. Aurelianus halk arasında zayıflayan Roma dini geleneklerini canlandırmak üzere dini meselelerle de ilgilenmiştir. Halk ve imparator arasında tanrısal bir aracı olarak kendi iktidarına meşruiyet kazandırmak amacıyla Doğu kültü olan Sol Invictus’u Roma panteonuna dahil etmiştir. Yapmış olduğu bir dizi yenilik ve Roma geleneklerinin iyileştirilmesiyle imparatorluğun Üçüncü Yüzyıl Krizinden kurtulmasını kolaylaştırmıştır. Bu çalışmada Aurelianus’un Roma İmparatorluğu’nu istikrara kavuşturmak için yapmış olduğu reformlar ve bunların etkileri incelenecektir.]]> <![CDATA[Aurelian came to power in what is known in the literature as the Third Century Crisis, which covered nearly fifty years of the Roman Empire. Aurelianus, who was proclaimed emperor in 270 by the soldiers who were influential in power, contributed to the recovery of the empire despite his short rule. Especially when Gallia, where separated from the Roman Empire in 260, turned into an independent empire, Rome came to the brink of disintegration. Aurelian put an end to the Gallia Empire and regained the lands lost to Rome. His military victories were not limited to Gallia, but also put an end to the Palmyra Kingdom, which was a growing danger in the East. Aurelian's contribution to the recovery of the Roman Empire was not only through military successes, but also with social, economic, religious and military reforms. It took initiatives to improve the monetary system, which constantly depreciated during the crisis, and organized aid distributed to the public. He tried to increase his control over the soldiers who were ready to revolt at any moment. Soldiers who unjustly seized and looted people's property were severely punished. Aurelian was also interested in religious matters to revive the weakened Roman religious traditions among the population. He included the Eastern cult Sol Invictus in the Roman pantheon in order to legitimize his power as a divine intermediary between the people and the emperor.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49483 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[231-249]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/10 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Bir Dergâh Çeşmesi: Nakşî Şeyhi Ahmet Kâmil Efendi’nin Su Vakfı]]> <![CDATA[A Dervish Fountain: Ahmet Kamil Efendi Water Foundation]]> <![CDATA[Dilara BUDULGAN]]> <![CDATA[Tarih, Osmanlı, Nakşibendi, Su vakfı, Tekke]]> <![CDATA[History, Ottoman, Naqshbandi, water foundation, dervish lodge]]> <![CDATA[Osmalı Devleti sosyal bir devlet olmaya yönelik çalışmaları vakıflar üzerinden yürütmüş ve topraklarında bir vakıf ağı oluşmasını sağlamıştır. Bir vakıf medeniyeti olarak değerlendirilen Osmanlı Devleti’nde kurulan vakıflarda öncelik halkın ihtiyaçları olmuştur. Dolayısıyla insanoğlunun en temel ihtiyacı olan su, hayır yapmanın bir yolu olarak algılanmış ve su vakıfları bu suretle ortaya çıkmıştır. Başta İstanbul olmak üzere imparatorluğun en küçük yerleşim yerlerine kadar gerek hanedan üyeleri gerekse halktan insanlar farklı karakterlerde su vakıfları inşa ettirmişlerdir. Nispeten daha küçük çaptaki vakıf sular inşa edilerek genelde padişahların yaptırdığı büyük suyollarına dâhil edilmiş böylece su kurumlara ve evlere ulaştırılmıştır. Hayır amacıyla yaptırılan çeşmelerin, suyollarının, hamamların, sebillerin, şadırvanların ve diğer hayratların devamlılığı vakıflar tarafından sağlanmıştır. Osmanlı toplumunda dini kurumlar olarak öne çıkan dergâhlar, insanların toplu halde bulunmaları sebebiyle su ihtiyacının da yoğunlaştığı yerler arasındadır. Özellikle başkent İstanbul’da pek çok tekke ve dergâhın bulunması bu kurumlar etrafında su vakıflarının ortaya çıkmasında etkili olmuştur. Osmanlı toplum yapısını göz önünde bulundurarak dergâh anlayışının ve su ihtiyacının birlikte değerlendirilmesi su yapılarının dini kurumlar etrafında yoğunlaşmasının nedenlerini anlamamıza yardımcı olacaktır. Bu çalışmada hem dini hem sosyal yapıyı anlamak adına bir örnek olarak Nakşibendi şeyhi Ahmet Kâmil Efendi’nin vakfetme işlemi sonrasında ortaya çıkan dini kurum ve bu yapı bünyesinde ihtiyaca binaen inşa edilen çeşme konu edinilmiştir.]]> <![CDATA[The Ottoman State carried out its efforts to become a social state through foundations and created a foundation network on its territory. In the foundations established in the Ottoman Empire, which is considered as a foundation civilization, the priority was the needs of the people. Therefore, water, the most basic need of human beings, was perceived as a way of doing charity and water foundations emerged in this way. Both the members of the dynasty and people from the public, up to the smallest settlements of the empire, especially Istanbul, built water foundations of different characters. Smaller scale foundation waters were built and included in the large waterways generally built by the sultans, so they were delivered to institutions and houses. The continuity of the fountains, waterways, baths, public fountains, fountains and other charities built for charity was provided by the foundations. Dervish lodges, which stand out as religious institutions in the Ottoman society, are among the places where the need for water is intense due to the fact that people are present together. Especially the existence of many lodges and lodges in the capital Istanbul has been effective in the emergence of water foundations around these institutions. Considering the Ottoman social structure, evaluating the understanding of dervish lodges and water needs together will help us understand the reasons for the concentration of water structures around religious institutions. In this study, as an example in order to understand both the religious and social structure, the religious institution that emerged after the devotion of the Naqshbandi sheikh Ahmet Kamil Efendi and the fountain built in accordance with the need within this structure is the subject.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49365 <![CDATA[Volume: 16 Issue 3[267-278]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/11 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Büyük Atina Vebası Bir Pandemi miydi? Atina Salgınının Yayılımı Üzerine Bir Değerlendirme]]> <![CDATA[Was the Great Athenian Plague a Pandemic? An Assessment of the Athens Plague Spread]]> <![CDATA[Evren Şar İŞBİLEN]]> <![CDATA[Derya Çığır DİKYOL]]> <![CDATA[Antik Yunan, Antik Roma, Atina, veba, epidemi, pandemi ]]> <![CDATA[Ancient Greece, Ancient Rome, Athens, plague, epidemic, pandemic]]> <![CDATA[Atina vebası olarak bilinen ve siyasi, sosyal, demografik ve tarihi açıdan büyük ve önemli sonuçları olan salgın, çoğunlukla bölgesel bir hastalık olarak algılansa da aslında görünenden çok daha geniş bir coğrafyada etkili olmuştur. Bilindiği gibi gerek Yunan gerekse Roma dünyasında salgınlar dinsel felaketler olarak görülmüş, antik yazarlar tarafından yazılı kaynaklara oldukça az konu edilmiş ve hastalıkların çoğu doğru teşhis edilmeden yüzeysel olarak kayda geçirilmiştir. Dolayısıyla her iki toplumda da antik yazarların kaydettiklerini takip ederek hastalıkların kesin tanımını yapabilmek mümkün olmamaktadır. Ancak yine de farklı coğrafyalarda meydana gelmiş olan salgınların bir bütünün parçaları olabileceği ihtimali üzerinden yaklaşmak, salgınların yayılımını değerlendirmede daha geniş bir perspektiften değerlendirme yapılmasına imkân tanımaktadır. Böylece Atina salgınının antik dünyada bütünsel olarak yarattığı tahribatın daha net ortaya konulabilmesi mümkün olacaktır. Bu çalışmada amacımız, tarihin en ünlü salgınlarından biri olan Atina vebasına daha yakından bakmak, öncesi ve sonrasında bu salgının antik dünyada nerelere yayılmış olabileceğine ve tarihin ilk pandemilerinden birini oluşturup oluşturmadığına ışık tutmaktır. Bu bağlamda Atina vebasının çıkış yeri olarak Thukydides tarafından bildirilen yerler arasında adı geçmeyen Roma’nın da bu salgınla bağlantılı olup olamayacağı tartışmaya açılmış ve ardından bu salgının bir “pandemi” olma olasılığı değerlendirilmiştir. Araştırmada, özellikle Yunan ve Roma kaynakları temel alınarak salgının izlediği rota ve Roma tarihi açısından önem taşıyan antik kaynaklarda farklı salgınlar olarak işlenmiş ancak Atina salgını ile ilişkilendirilmemiş olasılıklar değerlendirilerek, Atina salgınına farklı bir açıdan yaklaşılmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Plague of Athens, an epidemic mostly perceived as a regional disease with great significance in political, social, demographic and historical consequences, is more effective in much wider geography than it appears. It was considered a religious disaster in Greece and Rome. It has been least discussed in historians' writings, and most of the diseases were written as superficial with no accurate diagnosis. Therefore, by the writings of historians, the exact diagnosis of the diseases is not possible. After all, by evaluating the epidemics that occurred in different areas, there is a significant chance to assess the epidemic by a broader perspective. It becomes possible to discuss the disaster caused by the Plague of Athens in the past times. We aim to bring light on history's most crucial plague; to discuss Athenian plague by closer perspective, overview its effect in the past and future, and makeup whether it was one of the world's first pandemics. In this study, it was discussed whether Rome, which is not mentioned in Thucydides' geographies in the origin's context of the epidemic could be linked to the epidemic and its possibility to be a "pandemic" was evaluated. In this study, the route followed by the epidemic based on Greek and Roman sources and the possibilities that were processed as different epidemics in previous sources, but not related, were evaluated, and the Plague of Athens was tried to be approached from a different perspective. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49317 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[179-199]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/12 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Şehzade Korkut’un Katli ]]> <![CDATA[The Murder of Sehzade Korkut]]> <![CDATA[Mehmet BALABAN]]> <![CDATA[Yeniçağ Tarihi, Şehzade, Korkut, Selim, Katil, Sancakbeyliği, Manisa]]> <![CDATA[New Age History, Sehzade, Korkut, Selim, Muderer, Sancakbeyliği (flagbanner), Manisa]]> <![CDATA[Bu çalışmada Klasik dönem Osmanlı şehzadelerinden Şehzade Korkut’un katli inceleme konusu yapılmıştır. Öncelikle Sultan II Bayezid’in oğlu, Sultan Selim’in ağabeyi Şehzade Korkut’un doğumu, sünneti, saltanat vekâleti, Manisa ve Antalya sancakbeylikleri ile Mısır’a gidişi hakkında bilgi verilmiş, II. Bayezid’in hayatta kalan şehzadeleri Ahmed, Selim ve Korkut arasında meydana gelen rekabet üzerinde durularak bu rekabetin asli gerekçesini teşkil eden şehzadelerin olası bir iktidar değişikliğinde tahta sahip olmak için hazırlıklı olma çabalarına ve bu uğurda verdikleri mücadelelere değinilmiştir. Ayrıca Şehzade Korkut’un bu mücadeleler içerisinde nasıl var olmaya çalıştığı, bu mücadelede yürüttüğü siyaset ve bu siyasetin sonucunda meydana gelen hadiseler üzerinde durulmuştur. Sultan Selim’in tahtı ele geçirişine bağlı olarak oluşan siyasal ortam, Korkut’un kardeşi Sultan Selim ile gerçekleştirmiş olduğu ittifak ve Sultan Selim’in iktidarını tanımayarak başkaldıran Şehzade Ahmed’in Sultan Selim ile olan mücadelesinde Korkut’un nasıl bir politika izlediği, kendisiyle Sultan Selim’e karşı ittifak yapma girişimlerinde bulunan Ahmed’e karşı geliştirdiği yaklaşım ve kardeşi Selim’e muhalefet ettiği-etmeye müsait olduğu gibi çıkan dedikoduların gerçeği yansıtmadığını ispatlama çabası, yeğen şehzadelerin Sultan Selim’in cülusuna bağlı olarak gelip amcalarına biat etmiş olmalarına rağmen katledilmeleri ve bu katillerin Şehzade Korkut üzerinde meydana getirdiği korku ele alınmıştır. Devamında ise Şehzade Korkut’u katle götüren sürecin nedenleri, şehzadenin kardeşi Sultan Selim’e sadakat ekseninde bir yaklaşım sergilemiş olmasına rağmen nasıl ve ne gibi gerekçelerle katline hükmedildiği, şehzadenin bu katil hükmü karşısında sergilediği tepkiler ve canını kurtarmak için giriştiği mücadele, yakalanıp katledilmesi ve bu katle sebep teşkil ettiği iddia edilen kimi isnatlar üzerinde tetkikler yapılmıştır.]]> <![CDATA[In this study, the execution of Sehzade Korkut, who is one of the sehzades in Ottoman classical era, is researched. Firstly, as the son of Sultan Bayezid and the older brother of Sultan Selim, Sehzade Korkut’s birth, his circumcision feast, his deputize for the Sultan, his duties as Manisa and Antalya flagbanner (Sancakbeyi) and his outgoing to Egypt are contextually analyzed, and also by emphasizing the rivalry between living sons of Beyazid II, namely Ahmed, Selim, and Korkut, their efforts of being prepared for the throne in case of a possible change in power and their struggle for the sake of this purpose is mentioned. Besides, how Sehzade Korkut tried to exist in these struggles, his politics during these struggles and the events that were the results of his politics are discussed. Depending on the political environment after Sultan Selim’s accession to the throne, Korkut’s alliance with his brother Sultan Selim and his political approach towards the struggle of Sultan Selim and Sehzade Ahmed, who doesn’t acknowledge the power of Sultan Selim and rebels, his attitude towards Sehzade Ahmed who attempted to form alliance with him and his efforts to deny the rumors about his opposition or his readiness to oppose Sultan Selim, the execution of nephew sehzades in spite of their obedience to their uncle depending on the Sultan Selim’s enthronement and the terror that seized Sehzade Korkut because of these executions are also discussed in this context. Afterwards, the reasons of the process that leaded the death of Sehazde Korkut, how and on what grounds he was condemned to be killed in spite of his obedience towards his brother Sultan Selim, the reactions of the sehzade to this act of condemning and his struggle to save his life, his being captured and killed and some exceptions that are claimed to be the reasons of this execution are examined.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=49096 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[105-119]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/13 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[1914-1950 Arası Türk Askeri Havacılığının Barışa Katkı Sağlayan Hava Seferleri, Yurt Dışında Bir Uçak Kazası ve Cenaze Merasimi]]> <![CDATA[Air Flights of Turkish Military Aviation Contributing to Peace Between 1914-1950, A Plane Crash Abroad and Funeral Ceremony]]> <![CDATA[Osman YALÇIN]]> <![CDATA[Havacılık, hava filosu, Mustafa Kemal Atatürk, Türk Hava Kuvvetleri, uçaklar, hava seyahatleri, pilot. ]]> <![CDATA[Aviation, air fleet, Mustafa Kemal Ataturk, Turkish Air Force, planes, air travel, pilot.]]> <![CDATA[Cumhuriyet döneminin ilk yarım yüzyılında Osmanlı döneminden kalan birçok sorunun çözülmesi gerekiyordu. Bu sorunların en önemlisi teknolojik olarak dışarıya olan bağımlılıktı. Halkın da büyük sorunları bulunuyordu ve çözüm üretilmesi gerekiyordu. Bu yıllarda modern bir ordu kurulması ve dışa bağımlılığın minimize edilmesi gerekiyordu. Güçlü bir Türk ordusu, bölgede ve dünyada barışa katkı sağlayabilirdi. İlaveten, bu ordu Türkiye'nin tam bağımsızlığının teminatıydı. 20'nci yüzyılda hava kuvvetleri öne çıkmış ve ordular için çok etkili bir unsur olmuştur. Bunun farkında olan Türk idareciler güçlü bir hava kuvveti için çalışmalar yaptılar. Türk liderler, hava kuvvetlerini barışçıl amaçlarla kullanmakta da oldukça başarılı oldular. Bu süreçte Türkiye'de motivasyonun artırılması için de hava kuvvetleri katkı sağlamıştır. İlkesel olarak bu katkıda öncelik, Türk milletinin birlik ve bütünlüğünün sağlanması olmuştur. Türk hava birlikleri, içeride ve dışarıda yaptığı gösterilerle dikkatleri çekmiştir.Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarında, havacılık barışçıl amaçlara hizmet etmesi için yoğun olarak kullanılmıştır. İstanbul-Kahire Hava Seferi, Atina ve Moskova Seyahatleri, Tahran Seyahati, Sabiha Gökçenin Balkan Turu bu bakımdan çok değerlidir. Türklerin yüzlerce savaş uçağını satın alıp, Türk Hava Kuvvetlerinin hediye etmeleri unutulmaz bir fedakârlıktır.Atatürk dış politik sorunların çözümünde, hava gücünü daima yanında görmek istemiştir. Hatay sorununun çözümünde ve Mussolini'nin tehditlerinde Türk Hava Kuvvetleri en büyük güvence olmuştur. Bu dönemde havacılık tüm dünyada gelişmekteydi. Ancak Türkler çok daha fazla öngörü sahibiydiler. Teknolojik alandaki yetersizlik ise en önemli sorun olmuştur. Türk Cumhurbaşkanı Atatürk'ün, "İstikbal göklerdedir." sözü halen geçerlidir.]]> <![CDATA[During the first half century of the Republican era, many problems from the Ottoman period had to be resolved. The most important of these problems is technological dependence on abroad. People also had major problems and solutions had to be produced. In these years it was necessary to establish a modern army and to minimize external dependence. A strong Turkish army could contribute to peace in the region and in the world. In addition, the army was the guarantor of Turkey's full independence. In the 20th century, air forces came to the forefront and became an effective force for armies. Turkish administrators aware of this have been working on a strong air force. Turkish leaders were also quite successful in using air forces for peaceful purposes. This process has contributed to increasing the motivation of the air force in Turkey. In principle, the priority of this contribution is to ensure the unity and integrity of the Turkish nation. Turkish air troops- thorugh their shows both inside and outside. have attracted the attention of many. Aviation in the early years of the republic of Turkey, had been used extensively to serve peaceful purposes. Istanbul-Cairo Air Flight, Athens and Moscow Travel, Tehran Travel, Sabiha GÖKÇEN's Balkan Tour is very valuable in this regard. It is an unforgettable sacrifice that Turkish people buy hundreds of war planes and present (donate) them to the Turkish Air Force.Atatürk wanted to see the air power always in his side in the solution of foreign political problems. Turkish Air Force was the biggest assurance in the solution of the Hatay problem and in the threats of Mussolini. In this period, aviation was developing all over the world. However, the Turks had much more foresight. The inadequacy in the technological area has been the most important problem. The saying "The future is in the skies" by Atatürk is still valid.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=48697 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[ 47-71 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/14 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Endülüs’te Yaşanan Kuraklık, Kıtlık ve Sel Felaketleri]]> <![CDATA[Drought, Famine and Flood Disasters in Andalus]]> <![CDATA[Abdullah BALCIOĞULLARI]]> <![CDATA[Tarihi coğrafya, Endülüs, Orta Çağ, kuraklık, kıtlık, su taşkınları. ]]> <![CDATA[Historical geography, Andalus, Middle Ages, drought, famine, floods.]]> <![CDATA[Kıtlık, bir bölge veya ülkede nüfusun büyük bir kısmının yetersiz beslenme, açlık veya açlıkla ilişkili hastalıklardan kaynaklanan ölümler olarak tanımlanmaktadır. Orta Çağ'da kıtlık ve açlık; savaş, uzun süren kuraklık ve salgın hastalıklardan dolayı günümüze göre çok daha fazla yaygındı. Bu çalışmanın konusunu Endülüs’te insanların can ve mal kaybı yaşamasına neden olan kuraklık, kıtlık ve sel felaketleri oluşturmaktadır. Yaşanan bu kuraklık, kıtlık ve sel felaketleri Endülüs tarihi boyunca insanları çok kötü bir şekilde etkilemiş, acı çekmelerine, yerlerinden olmalarına ve hatta ölmelerine neden olmuştur. Endülüs tarihinin bu üzücü boyutu bu çalışmanın araştırma konusunu oluşturmaktadır. Endülüs’te yaşanan kuraklık, kıtlık, sel felaketleri ve açlık konusunu ortaya koymak amacıyla Orta Çağ’da yazılmış Arapça eserler incelenmiştir. İslam tarihinin ihtişamlı medeniyeti olarak bilinen Endülüs’ün tarımsal hayatı, doğal afetler sonuncuda olumsuz etkilenmiş ve buna bağlı olarak da toplumda gıda eksikliği yaşanmıştır. En şiddetli Orta Çağ ve erken modern kıtlıklarının çoğu, mevcut kaynaklar üzerindeki nüfus baskısı ve buğday üretimi için elverişsiz klimatolojik faktörlerle birleştiğinde ortaya çıkmıştır. Siyasi otoritenin güçlü olduğu dönemlerde kıtlıkların etkisinin daha az olduğu anlaşılmıştır. 800 yıllık bir süreç boyunca Endülüs’te çok sayıda kuraklık, su taşkını ve kıtlık yaşandığı sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca kuraklık dönemlerinde gıda fiyatları çok fazla artmış, insanlar bu gıdalara erişememiş, yetersiz beslenme sonucunda zayıf düşmüş ve çeşitli salgın hastalıkların da etkisiyle çok sayıda can kaybı yaşanmıştır. Bazı dönemlerde bu kıtlıktan binlerce insan yaşadıkları bölgeleri terk etmiş veya açlıktan ölmüştür.]]> <![CDATA[Famine is defined as the deaths of a large of the population in a region or country caused by malnutrition, hunger or diseases associated with hunger. Scarcity and hunger was much more common Due to prolonged war, drought and epidemics in the Middle Ages than today. The subject of this study is drought, famine and flood disasters that cause loss of life and property to people in Andalus. Throughout the history of Andalus, drought, famine and flood disasters have affected people very much, causing them to suffer, displacement and even death. This tragic dimension of Andalusian history constitutes the research subject of this study. The Arabic works which written in the Middle Ages have analyzed for reveal the drought, famine, flood disasters and famine in Andalus. In Andalus where the magnificent civilization of the history of Islam, agricultural life and natural disasters have negatively affected. Consequently there was a lack of food in the society. The most severe medieval and early modern famines have arise when combined with population pressure on available resources and climatological factors unfavorable for wheat production. It has been understood that the effects of famines are less in periods of strong political authority. It was concluded that there were many droughts, floods and famines in Andalus during a period of 800 years. In addition, food prices have increased too much during drought periods, people could not access these foods, as a result of malnutrition they have weakened and due to various epidemic diseases have occurred many deaths. In some periods, thousands of people have left the regions where they lived or died of starvation due to this famine.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=48657 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[ 1-14 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/15 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[II. Meşrutiyet Döneminde Siyasal Propaganda Aracı Olarak Mizahın Kullanılması: Yeniçeri Gazetesi Örneği]]> <![CDATA[The Use of Humour as a Political Propaganda Tool in the II. Constitutional Period: Yeniçeri Newspaper Example]]> <![CDATA[Irmak KARABULUT]]> <![CDATA[Tarih, Yeniçeri, Mizah, Hürriyet ve İtilaf, İttihat ve Terakki, Trablusgarp Savaşı.]]> <![CDATA[History, Yeniçeri, Humor, The Party of Freedom and Entente, The Committee of Union and Progress, Turco- İtalian War.]]> <![CDATA[Yeniçeri gazetesi 2 Aralık 1911 ile 28 Mart 1912 yılları arasında 14 sayı yayınlanmış siyasi mizah gazetesidir. Yeniçeri’nin sorumlu müdürü ve imtiyaz sahibi Mülkiye öğrencisi olan aynı zamanda Tanin başta olmak üzere pek çok gazetede muhabirlik ve yazarlık yapmış olan Cemil Hakkı’dır. İttihat ve Terakki taraftarı olan Cemil Hakkı’nın yönetimindeki Yeniçeri mizah gazetesi, Hürriyet ve İtilaf Fırkası’nın kurulduğu, ülkenin 1912 seçimlerine gittiği aynı zamanda Trablusgarp Savaşının yaşandığı, iç ve dış siyasetin son derece değişken ve sıkıntılı olduğu bir süreçte iktidar partisinin yılmaz bir destekçisi olarak yayın hayatına girmiştir. Yeniçeri gazetesi II. Meşrutiyet dönemi mizah gazetelerinin biçimsel özelliklerini taşımakla birlikte sütunlarını tamamen iç ve dış siyasetteki gelişmelere ayırması, savunduğu argümanları destekleyen ustaca çizilmiş karikatürleri ile emsallerinden ayrılmaktadır. Yeniçeri gazetesi kısa yayın hayatı süresince tüm eleştiri oklarını Hürriyet ve İtilaf’a çevirip İttihat ve Terakki propagandası yaparken mizahın gücünden ve etkisinden yararlanmıştır. Çalışmamızın amacı Yeniçeri gazetesini sadece biçimsel özellikleri ile tanıtmak değil aynı zamanda basının son derece etkili bir silah olduğu II. Meşrutiyet sürecinde, yaşadığı dönemin benzersiz bir tanığı olan bir mizah gazetesindeki siyasi propaganda unsurlarını ortaya koymaktır. Çalışmamızın başlıca kaynağını Yeniçeri gazetesi oluşturmaktadır. Gazetede işlenen, güncel siyasete dair konuları takip edebilmek açısından Tanin gazetesinin yanı sıra döneme ve dönemin basın hayatına ilişkin çalışmalardan ve anılardan da yararlandık.]]> <![CDATA[The Yeniçeri newspaper is a political humour newspaper published in 14 issues between December 2, 1911 and March 28, 1912. Cemil Hakkı, a student of the Civil Service and also a reporter and writer in many newspapers, especially Tanin, is the managing director and concessionaire of the Yeniçeri. The Yeniçeri humour newspaper, under the administration of Cemil Hakkı, who was a supporter of the Union and Progress, has begun its publishing life as an indomitable supporter of the ruling party in a period when the Freedom and Entente Party was established, the country called the 1912 elections, and at the same time, Turco-Italian War was experienced, domestic and foreign politics were extremely changeable and troubled. Although the Yeniçeri newspaper has the morphological characteristics of humour newspapers of the II. Constitutional period, it is distinguished from its peers with its completely allocating its columns to developments in domestic and foreign politics, and skilfully drawn caricatures that support the arguments it defends. During its short publication life, the Yeniçeri newspaper took aim to Freedom and Entente and made use of the power and influence of humour while making propaganda for Union and Progress. The aim of our study is not only to introduce the Yeniçeri newspaper with its morphological properties, but also to reveal the political propaganda elements in a humour newspaper that was a unique witness of its period during the II. Constitutional period when the press was an extremely effective weapon. The main source of our study is the Yeniçeri newspaper. We benefited from the works and memories regarding the period and the press life of the period as well as Tanin newspaper in order to be able to follow the current politics issues covered in the newspaper. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=47554 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[ 15-45 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/16 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Tereke Kayıtlarına Göre XVII. Yüzyıl Başlarında (1624-1625) Manisa’da Sosyal ve Ekonomik Hayat]]> <![CDATA[Social and Economic Life in Manisa at the Beginning of XVII. Century (1624-1625) Based on the Tereke Registry]]> <![CDATA[Züleyha USTAOĞLU]]> <![CDATA[Tarih, XVII. yüzyıl, Manisa, şer’iye sicilleri, tereke, miras. ]]> <![CDATA[History, The century XVII, Manisa, şer’iye registers, tereke, heritage.]]> <![CDATA[Osmanlı İmparatorluğu’nda ölen kişilerin geride bıraktıkları her türlü eşya kadı sicillerinde kayıt altına alınmıştır. Tereke denen bu kayıtlar vefat eden kişilerin sadece eşyaları hakkında bilgiler içermemektedir. Bunun yanında terekler kişilerin sosyal statüleri, ekonomik durumları ve gündelik yaşamları gibi birçok detaylı bilgileri de bünyesinde barındırmaktadır. Böylece araştırmacılara o dönemde yaşayan kişilerin sosyo-ekonomik durumları hakkında bilgiler sunmaktadır. Bu çalışmada; XVII. yüzyılın başlarında Manisa özelinde terekelerin verileri ışığında, Manisa’nın sosyo-ekonomik durumunu ortaya konmaya çalışılmıştır. Manisa’ya ait tereke kayıtları defterlerde dağınık halde yer almıştır. Bu nedenle 55 nolu defterdeki tereke kayıtları taranarak bir araya getirilmiştir. Terekelerdeki verilerin çeşitliliği nedeniyle metin iki bölüm şekilde değerlendirilmiştir. Bunlardan ilki tereke sahiplerin aile yapısı hakkındadır. Bu bölümde kişilerin medeni durumu ve çocuk sayılar tespit edilmiştir. Bu tespitlerden yola çıkılarak Manisa’daki ortalama çocuk sayısı ve çok eşliliğin sosyal statü ile arasındaki ilişki değerlendirilmiştir. İkinci bölümde ise tereke sahiplerin sosyal statü ve ekonomik durumları ortaya konulmuştur. Ayrıca terekelerde yer alan eşyalar sınıflandırılarak gündelik hayata dair izler aranmıştır. Her iki başlıkta; tereke kayıtlarındaki veriler ışığında XVII. yüzyılın başlarında Manisa’nın sosyo-ekonomik yapısı, şehirli ve köylü terekeleri arasındaki benzerlikler ve farklılıklar göz önünde bulundurularak ortaya konmaya amaçlanmıştır. Ayrıca bölgedeki diğer şehirler ile ilgili çalışmalar mevcut veriler ile karşılaştırılarak genel bir çerçeve çizilmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Each belonging which is left after people died, has been recorded in the kadı registers in Ottoman Empire. These records which are called Tereke do not only contain information about belongings after death. In addition, terekes also contain lots of detailed information such as social status, economic status and daily life of people. Thus, it provides information to researchers about socio-economic status of people who lived in the period. In this study, in the light of terekes in Manisa at beginning of century XVII, the status of socio-economic of Manisa was tried to be revealed. Tereke records of Manisa are in the notebooks as scattered. Therefore, tereke records in the notebooks no 55 were combined following scanning. Due to the diversity of the data in terekes, the text has been reviewed in two parts. First part is about family structure of tereke owners. In this section, marital status and number of children of the people were determined. Based on these determinations, the average number of children in Manisa and the relationship between polygamy and social status were evaluated. In addition, the traces of daily life were searched following classification of goods in terekes. In both titles, in the light of tereke records, the socio-economic structure of Manisa at the beginning of century XVII were aimed to be revealed taking into account of the differences and similarities between urban and peasant terekes. Moreover, a general framework was tried to be drawn with the comparison of studies related with other cities in the region and existing data.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=47531 <![CDATA[Volume: 16 Issue 1[73-84]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/17 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Şefik Bakay’ın Hayatı ve TBMM Faaliyetleri]]> <![CDATA[Sefik Bakay's Life and Activities of the Turkish Grand National Assembly]]> <![CDATA[Bahattin DEMİRTAŞ]]> <![CDATA[Arzu BOLATLI]]> <![CDATA[Tarih, Demokrat Parti, Kırklareli, TBMM, Yassıada]]> <![CDATA[History, Democrat Party, Kirklareli, TBMM, Yassiada]]> <![CDATA[Türkiye Cumhuriyeti geçirdiği ağır ve yıkıcı savaşların, işgallerin ardından 1923 yılında kurulmuştur. Vatanın bağımsızlığı sağlanıp çeşitli reformlarla hızlı bir iyileşme sürecine girişildikten sonra zaman kaybetmeden demokratik hayatın tümüyle ülkeye yerleşmesi için çok partili hayat denemeleri başlamıştır. Fakat bu denemeler 1950 yılına kadar başarılı bir şekilde sonuçlanmamıştır. II. Dünya Savaş’ından sonra değişen dünya siyasetinde yerini almak isteyen Türkiye bu sefer kararlı bir şekilde çok parti rejimine geçme çalışmalarına başlamıştır. Ülkede esen bu değişim havasından etkilenen pek çok devlet ve iş insanı siyasete atılma kararı almıştır. Şefik Bakay da bu kişiler arasındadır. Şefik Bakay, Cumhuriyetin ilk yıllarında Mustafa Kemal Atatürk’ün tarım ağırlıklı politikalarında hep ön sıralarda bulunmuştur. Yirmi beş yıllık memuriyet hayatından sonra ülkede yaşanan gelişmelerin ardından ve çevresinin desteğiyle Demokrat Parti’den Kırklareli milletvekili seçilmiştir. Bakay, TBMM’ye girdiği 1950 yılından 1960 darbesine kadar geçen on yıllık Demokrat Parti milletvekilliğinde gerek iktidar gerekse muhalefet tarafından saygı duyulan ve çalışmalarıyla takdir kazanan bir kişi olmuştur. Yalnızca seçim bölgesi değil tüm ülkeyi ilgilendiren sorunları TBMM’ye taşıyarak çözüm aranmasını sağlamıştır. Yenilikçi fikirleriyle ülkeyi daima ileriye taşıyacak adımlar atılması için çalışmıştır. Nitekim Yassıada mahkemelerinde hakkında oybirliğiyle beraat kararı verilen birkaç kişiden birisi olmuştur. Bu çalışmada Türk tarımının ve siyasetinin önemli bir ismi olan Şefik Bakay’ın hayatı ve TBMM faaliyetleri ele alınarak literatürde hakkındaki eksiklik giderilmek istenmiştir. Araştırmada kullanılan temel kaynakları ise Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri, dönemin gazeteleri ve yazılı materyallerdir. ]]> <![CDATA[Republic of Turkey spends severe and destructive wars, was established in 1923 after the invasion. A rapid recovery process was initiated by ensuring the independence of the homeland and various reforms. Later, the multi-party life trials began to settle the democratic life in the country without losing time. However, these trials were not successful until 1950. After World War II who want to take their place in a changing world politics to pass this time, Turkey has started to work stably multi-party regime. Many states and business people, who were affected by this climate of change in the country, decided to enter politics. Şefik Bakay is among these people. Şefik Bakay has always been at the forefront of Mustafa Kemal Atatürk's agriculture-oriented policies in the first years of the Republic. He was elected as a Kırklareli deputy from the Democratic Party, after the developments in the country after twenty-five years of civil service life and with the support of his environment. Bakay was respected by both the government and the opposition as a Democrat Party deputy for ten years until the 1960 coup, and was appreciated for his work. He brought the problems that concern not only the constituency but the whole country to the parliament and sought solutions. It has ensured that steps are always taken to move the country forward with its innovative ideas. As a matter of fact, he was one of the few people from the Yassıada Courts who were unanimously acquitted. In this study, the life of Sefik Bakay, an important name in Turkish agriculture and politics, and the activities of the parliament were discussed and the deficiency in the literature was tried to be filled. The main sources used in the research are the Prime Ministry State Archives, the newspapers of the period and written materials.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=47288 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1081-1097]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/18 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Türkiye’nin Eğitim Tarihinde Köy Enstitülerinin Yeri: Gönen Köy Enstitüsü Örneği ]]> <![CDATA[Place of Village Institutes in Education History of Turkey: Example of Gonen Village Institute ]]> <![CDATA[Esin YÜZBAŞI]]> <![CDATA[Eğitim tarihi, köy enstitüleri, Gönen Köy Enstitüsü, Cumhuriyet, Isparta, Gönen.]]> <![CDATA[History of education, village institutes, Gonen Village Institute, Republic, Isparta, Gonen.]]> <![CDATA[Cumhuriyet’in ilanından sonra Türkiye’de nüfusun %80’ini oluşturan köylerde okuma yazma bilen nüfusun çok az olması nedeniyle birtakım eğitim politikaları geliştirilmeye çalışılmıştır. Köylerin kalkınması, öğretmen sorunu vb. nedenlerle ilk eğitmen kursu Eskişehir Çiftelerde 1936-1937 eğitim öğretim yılında açılmıştır. Bu kursların açılmasında dönemin Milli Eğitim Bakanı Hasan Ali Yücel ve İlköğretim Genel Müdürü İsmail Hakkı Tonguç’un büyük katkısı olmuştur. Eğitmen Kursları, 17 Nisan 1940 tarihinde 3803 Sayılı Köy Enstitüleri Kanunuyla Köy Enstitülerine dönüştürülmüştür. Bu okullara, ilkokuldan mezun olan öğrencilerden sınav yapılarak öğrenci alınmış olup, okulda verilen genel dersler ve öğretmenlik dersleriyle ülkenin hem öğretmen sorunu giderilmeye çalışılmış hem de verilen teknik ve ziraat dersleriyle köylerin kalkınması amaçlanmıştır. 1939 yılında Gönen’de, Eğitmen Yetiştirme Kursu olarak açılan Gönen Eğitmen Kursu, 24 Nisan 1940 tarihinde 120 öğrencisiyle eğitmen okulu olarak faaliyete geçmiştir. Denizli, Burdur ve Isparta’dan 40’ar toplamda 120 öğrenci bu okulun ilk öğrencileri olmuştur. 1943-1944 eğitim-öğretimine yılına kadar 4 yıllık eğitim veren Gönen Köy Enstitüsü bu yıldan itibaren 5 yıllık eğitime başlamıştır. Ancak 1949-1950 eğitim öğretim yılında bu okullara hazırlık sınıfı da getirilmiştir. Gönen Köy Enstitüsü, 1954’te 6234 Sayılı Kanun’la köy enstitülerinin öğretmen okulları ile birleştirilmesiyle Gönen İlköğretmen Okulu adını almıştır. Gönen Köy Enstitüsü, 1955 yılına kadar 42 kız, 883 erkek öğretmen mezun etmiş ve 925 mezun öğretmeni ülkenin çeşitli yerlerinde görev yapmıştır. Bu çalışmada; 1940-1954 yılları arasında öğretmen yetiştirmek amacıyla faaliyet gösteren köy enstitüleri hakkında genel bilgi verildikten sonra Gönen Köy Enstitüsü’nün tarihsel gelişimi, faaliyetleri, öğretmen ve öğrenci bilgileri aktarılarak Gönen Köy Enstitüsü’nün Türkiye’nin eğitimine katkılarının ortaya çıkarılması amaçlanmıştır.]]> <![CDATA[After the proclamation of the Republic have very little due to the literate population in the villages that make up 80 percent of the population in Turkey has been trying to develop some educational policies. Due to development of villages, teacher problem etc. reasons, the first instructor course was opened in Eskişehir Çifteler in the academic year of 1936-1937. In the opening of these courses, Hasan Ali Yücel, the Minister of National Education of the time, and Ismail Hakkı Tonguç, General Director of Primary Education, contributed greatly. Trainer Courses were transformed into Village Institutes on April 17, 1940 with the Law on Village Institutes No. 3803. Students who graduated from primary school were taken to these schools by taking an exam, and with the general lessons and teaching lessons given at the school, both the teacher problem of the country was tried to be solved and the development of the villages was aimed with the technical and agriculture lessons. The Gonen Instructor Course, which was opened as an Instructor Training Course in Gonen in 1939, became operational as an instructor school with 120 students on 24 April 1940. A total of 120 students, 40 each from Denizli, Burdur and Isparta, were the first students of this school. Gonen Village Institute, which provided 4-year education until 1943-1944 education, started 5-year education from this year. 1949-1950 academic year. Gonen Village Institute was named Gonen Primary Education School by combining village institutes with teacher schools in 1954 with the law numbered 6234. Gonen Village Institute had graduated 42 female and 883 male teachers until 1955, and 925 graduate teachers worked in various parts of the country. In this study; After giving general information about the village institutes that were active in order to train teachers between 1940-1954, Gonen Village Institute's contributions to Turkey's education have been aimed to reveal by transferring the historical development of Gonen Village Institute, activities, teachers and students informations]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=47073 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1281-1297]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/19 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[İngiliz Konsolosluğu Raporlarına Göre Adana Vilayetinin Ekonomik Durumu (1888-1909)]]> <![CDATA[Economic Situation of Adana Village According to the British Consulate Reports (1888-1909)]]> <![CDATA[Oğuz KALAFAT]]> <![CDATA[Mehmet KAYA]]> <![CDATA[Adana vilayeti, ekonomik durum, İngiliz Konsolosluğu raporları, tarım, ticaret, ulaşım, makineleşme.]]> <![CDATA[Adana province, economic situation, British consulate reports, agriculture, trade, transportation, mechanization]]> <![CDATA[Adana vilayeti sınırları o dönemde Halep-Konya bölgesi (vilayetleri) ile Akdeniz arasında yer almaktadır. O dönemde adı geçen vilayette Ermenek, Selendi, Amanus, Mora, Selefkeh, Kilidria, Ayach, Ayaş, Lamas, Marmaris, Karaisalı, Feke, Tarsus, Yumurtalık, Sis, Misis, Osmaniye, Yarput, Islahiye, Kars, Hassa, Payas ve Kozan yerleşim yerleri bulunmaktadır. Bu çalışmada Adana vilayetinin 1888-1909 yılları arasında İngiliz Adana Konsolosluğu tarım ve ticaret üzerine diplomatik konsolos raporlarını içeren çalışmalar ortaya konulmuş ve vilayetin o dönemdeki ekonomik durumu incelenmiştir. İngiliz konsolos raporlarının bir kısmı Adana vilayetinin ekonomik durumunu ortaya koymaktadır. Bu raporlarda sadece 1888-1909 yılları arası Adana vilayeti değil aynı zamanda Halep, Konya vilayetleri ile Akdeniz bölgesine dair bilgiler de yer almaktadır. 19. yüzyılın son çeyreği ve 20. yüzyılın başları itibariyle gözlemlere ve birinci elden kaynaklara dayanması bakımından detaylı bilgiler içermektedir. Raporlar 1888, 1897, 1898, 1888, 1897, 1898, 1902, 1903, 1904, 1905, 1908 ve 1909 yıllarına ait kayıtlara yer verilmektedir. Raporlarda tarım ürünleri, ulaşım, bölgesel karşılaştırmalar, ithalat, ihracat, hayvan varlığı, ticari hayat, ulaşım ve makineleşme gibi dönemin önemli konularına yer verilmiştir.1888-1908 yılları arasındaki raporlarda Halep ile Adana vilayetleri ve bazen İskenderun kenti birlikte ele alınmıştır. 1909 yılı raporunda ise Adana, Tarsus ve Mersin kentleri birlikte yer almıştır. Tarım ve ticaret ile ilgili olarak İngilizler tarafından tutulan bu kayıtlar aslında Halep-Adana vilayetlerinin bilgilerine detaylı olarak anlatılmıştır. “House of Commons Parliamentary Papers” olarak basımı gerçekleştirilen bu referanslar İngiliz yabancı ofisi tarafından Türkiye başlığı adı altında yıllık seriler olarak yayınlanmıştır. Bu kayıtlar içerisinde ordu mensubu askerlerin tutanaklarından da bahsedilmiştir.]]> <![CDATA[The border of Adana province was between the cities Halep, Konya and Mediterranean Sea in those days. At that age there were settlements called Ermenek, Selendi, Amanus, Mora, Selefkeh, Kilidria, Ayach, Ayaş, Lamas, Marmaris, Karaisalı, Feke, Tarsus, Yumurtalık, Sis, Misis, Osmaniye, Yarput, Islahiye, Kars, Hassa, Payas ve Kozan in the city of Adana which is mentioned above. Some reports of the English consulate show the economic situation of Adana city. In these reports there are some informations both Adana and Halep, Konya, Mediterranean Area between the years 1888-1909. Those reports have detailed informations based on observations and at first hand resourses during the last quarters of 19. century and the beginning of 20. century. Reports have the records of 1888, 1897, 1898, 1888, 1897, 1898, 1902, 1903, 1904, 1905, 1908 and 1909. In reports, there are infos about the important subjects of the age such as agricultural products, transportation, regional comparisons, import, export, animal existence, trading and mechanization. In those reports, the cities Halep, Adana were paired with; sometimes İskenderun was paired with Adana and Halep in those reports, too. In 1909 report, Adana -Tarsus and Mersin cities have taken space together. These records hold by English are particularized in the infos of Aleppo-Adana cities. These references called “House of Commons Parliamentary Papers” are published as series annually by the name of Turkey by English Foreign Office.In these records, army members proceedings are also mentioned.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46915 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1157-1180]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/20 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Geçmiş ve Günümüz Kodlarıyla Buryat Geleneksel Güreşi: Buhe-Barildaan]]> <![CDATA[Buryat Traditional Wrestling with Past and Present Codes: Buhe-Barildaan]]> <![CDATA[Mehmet TÜRKMEN]]> <![CDATA[Bilal OKUDAN]]> <![CDATA[Buryat kimliği, güreş kültürü, Buhe-Barildaan, spor, tarih]]> <![CDATA[Buryat identity, wrestling culture, Buhe-Barildaan, sport, history]]> <![CDATA[Tüm Türk halklarının Orta Asya'dan önceki kadim vatanı olan ve Güney Sibirya’da yaşayan Buryatlar, Türklerin kültürel ve genetik kodlarında ilk etkileşim yaptığı halklardan biridir. Buryatlar, ‘Buhe-Barildaan' denilen geleneksel güreşi eskiden beri popüler olarak yapmaktalar. Dışarıdan birisi için, Buryat geleneksel güreşini anlamak, şüphesiz Buryat’ın ve hatta Türk halklarının sosyal hayatının diğer yönlerine de çok fazla ışık tutar. Onun için bu çalışma, ‘Buhe-Barildaan'ı oluşum, dönüşüm ve ritüelleri ile anlatmak amaçlanmıştır.  Literatür taraması yapılmakla birlikte niteliksel yaklaşım içinde yer alan modellerden betimsel araştırma ve karşılaştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırma, Güney Sibirya coğrafyasında yaşayan Türk-Moğol halklarından Buryatların folklorik güreşi ile sınırlandırılmıştır. Buryatların 'Buhe-Barildaan' güreşleri, ‘orman’ ve ‘bozkır’ olarak iki tür ayırt etmişlerdir. Birincisi Oyratlar, Türk kökenli Bulaga ve Ehiri Buryatları ile Onon Moğolları arasında ‘orman türü’ yaygınlık kazanmıştır. Şimdi hemen hemen her yerde uygulanan ‘bozkır türü’ ise sadece hayvancılıkla uğraşan halklarda görülürdü. ‘Bozkır türü’ ne giren müsabakalarda üç alandan birinin yere değmesi mağlubiyet getirirdi. Güreşe başlamadan önce üst giyim tamamen çıkarılır ve pehlivanların üzerinde ancak pantalonları kalır, çünkü böyle kapışmak daha rahattır. Güreşçiler birbirinin karşısına geçer ve güneşin yönüne göre dönerler. Sonuç olarak, rus olmayan yerli yazarlar, Buryat güreşinin önemini açıklamak, sosyal işaretler arasında bir devamlılık önermek, sosyal anlam ve ulusal kimlik oluşturmak için çeşitli önerme efsanesini kullandıkları görüldü. Buryat güreş kültürü, halkın gelişimi ve sürekliliği için kendisine özgü olan iktisadi yaşamı ve bu yaşamı besleyen coğrafi ortamın geleneksel kaynaklarına dayanıyor. Buhe-Barildaan güreşlerinin nesiller arasında milli kimliğin ve bağlantının korunmasına yardımcı olan spor kültürünün en önemli unsurlarından biridir. Buryatların Buhe-barildaan güreşlerinin işlevsel ve ideolojik kökenleri, tarihsel olarak, her şeyden önce, dış güçle yüzleşmek zorunda kalmanın yanı sıra askeri güçlerin lideri olan bir kitlenin seçimi ile ilişkilendirilir. Ayrıca, bozkır ve orman tipi olmak üzere iki türü görülen Buhe-barildaan güreşleri, tipolojik ve homojenlik bağlamında başta Türkleri olmak üzere o coğrafyalarda yaşayan halkların güreşleriyle örtüştüğü görüldü.]]> <![CDATA[Buryati, the ancient homeland of all Turkic peoples before Central Asia and living in Southern Siberia, are one of the first peoples that Turks interact in cultural and genetic codes. Buryats have been popular wrestling traditional wrestling called "Buhe-Barildaan" from ancient times. For an outsider, understanding Buryat traditional wrestling undoubtedly sheds a lot of light on other aspects of Buryat's and even Turkish peoples' social life. Therefore, this study is aimed to explain ‘Buhe-Barildaan with its formation, transformation and rituals.Along with the literature review, descriptive research and comparison method, among the models included in the qualitative approach, was used. The research is limited to the folkloric wrestling of Buryats, who are Turkish-Mongolian people’s living in Southern Siberia. Buryat 'Buhe-Barildaan' wrestling distinguished two types as 'forest' and 'steppe'. First of all, "forest type" has become widespread among the Oyrat, the Bulaga and Ehiri Buryats of Turkish origin, and the Onon Mongols. The 'steppe type', which is now practiced almost everywhere, was only seen in peoples dealing with animal husbandry. In the competitions of the "Steppe type", one of the three areas touching the ground would bring defeat.Before starting the wrestling, the top is completely removed and only the trousers remain on the wrestlers, because it is more comfortable to fight like this. Wrestlers face each other and rotate according to the direction of the sun. In conclusion, non-Russian native authors, to explain the importance of Buryat wrestling, to suggest continuity between social signs, they have been seen using various propositional myths to construct social meaning and national identity. Buryat wrestling culture, it is based on the economic life unique to the development and continuity of the people and the traditional sources of the geographical environment that feed this life. Buhe-barildaan wrestling is one of the most important elements of the sports culture that helps to preserve the national identity and connection between generations. The functional and ideological origins of the Buryat Buhe-barildaan wrestling, historically, it is associated, first of all, with the choice of a mass who, besides having to face external power, is the leader of the military forces. In addition, Buhe-barildaan wrestling, which has two types, namely steppe and forest types, was seen to coincide with the wrestling of the peoples living in those geographies, especially Turks, in the context of typology and homogeneity.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46902 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1181-1192]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/21 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Durağanlaşan Türk Harp Sanayiinin Kıbrıs Meselesi ile Yeniden Yapılanması ve F-16C/D Örneği]]> <![CDATA[The Restructuring of the Stagnating Turkish War Industry with the Cyprus Issue and the F-16C/D Example]]> <![CDATA[Osman YALÇIN]]> <![CDATA[Harp tarihi, F-16, harp sanayii, milli kabiliyet, Türk ordusu, havacılık.]]> <![CDATA[War history, F-16, warfare industry, national capability, Turkish army, aviation]]> <![CDATA[İkinci Dünya Savaşı yıllarında Türkiye, savaşan ülkeler ile sınır komşusuydu. Her iki ittifak da Türkiye'yi savaşa sokmaya çalışmıştır. Türkiye, savaşa girmemiş ancak zor zamanlar geçirmiştir. Savaştan sonra ağır ekonomik koşullar sebebiyle sanayi yatırımları durmuştur. Özellikle harp sanayi zarar görmüştür. Türkiye 18 Şubat 1952 tarihinde NATO üyesi olmuştur. Ordusunu batı standartlarında modernize etmeyi başarmıştır. Ancak dışa bağımlılık çok artmıştır. Soğuk Savaş yıllarında yaşanan Küba ve U-2 Krizleri Türkiye'yi etkilemiştir. İzmir'de bulunan füzelerin habersiz geri çekilmesi ciddi bir sorundu. Amerikan Başkanı Johnson'un mektubu ise çok ağır bulunmuştur. Dönemin Hava Kuvvetleri Komutanları yeniden milli harp sanayiine dönülmesi için bazı projeler başlatmışlardır. Amerika'da eğitilen personel ile başlatılan roket projesi ilk örnektir.  Daha sonra Orgeneral Muhsin Batur tarafından başlatılan "Kendi uçağını kendin yap." kampanyası Türk milletine heyecan vermiştir. 1970'li yıllarda Türk Havacılık ve Uzay Sanayii'nin temelleri atılmıştır. Yine aynı yıllarda kurulan Kuvvet Komutanlıkları vakıfları önemliydi. Bir süre sonra Amerika ile görüşmeler yapılmış ve ortak bir uçak üretilmesi konusunda anlaşma yapılmıştır. F-16 olarak belirlenen uçaktan, 1987-2012 yılları arasında 308 adet üretilmiştir. Bu olay; Türkiye'nin yeniden milli harp sanayiini kurması ve ordusunu kendisinin modernize etmesi bakımından önemliydi. Bir diğer yönü ise sivil sanayii alanına da önemli destek olmuştur. Birçok harp sistemi sivil piyasada üretilmiştir. Şüphesiz bunlar önemliydi ama yetersizdi. Gelecekte gerçekleşecek daha büyük işler için iyi ve doğru bir adımdı.]]> <![CDATA[During the Second World War years, Turkey was bordered by warring countries. Both the alliance, Turkey has tried to put the war. Turkey, have not entered the war, but had had a hard time. After the war, industrial investments ceased due to severe economic conditions. Especially the war industry was damaged. Turkey had been a NATO member on 18 February 1952. She managed to modernize his army to western standards. However, foreign dependency had increased a lot. Cuba experienced during the Cold War and the U-2 Crisis had affected Turkey. The retreat of missiles in Izmir was a serious problem. The letter of American President Johnson was found very heavy. The Air Force Commanders of the period started some projects to return to the national war industry. The rocket project started with the staff trained in the USA is the first example. Later, "Build your own plane," launched by General Muhsin Batur. Campaign excited the Turkish nation. The foundations of the Turkish Aviation and Space Industry were laid in the 1970s. Again, the Force Commands foundations established in the same years were important. After a while, negotiations were held with America and an agreement was made to produce a common plane. Between 1987 and 2012, 308 were produced from the aircraft designated as F-16. This event; Turkey's national armaments industry and re-establish the army was important to modernize itself. Another aspect had been an important support to the civil industry. Many warfare systems were produced in the civilian market. Of course these were important, but insufficient. It was a good and correct step for bigger things to happen in the future.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46872 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1243-1265]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/22 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Amerikan Board Misyoneri Laura Farnham’ın Osmanlı Devleti’ndeki Faaliyetleri]]> <![CDATA[Activities of American Board Missionary Laura Farnham in the Ottoman State]]> <![CDATA[Füsun ÇOBAN DÖŞKAYA]]> <![CDATA[Amerikan Yabancı Misyon Temsilcileri Birliği (ABCFM), Laura Farnham, Osmanlı Devleti, Amerikan Misyonerleri, Bahçecik, Adapazarı, Ermeniler, Üsküdar Amerikan Lisesi]]> <![CDATA[American Board of Commissioners for Foreign Missions (ABCFM), Laura Farnham, Ottoman State, American Missionaries, Bardizag, Adabazar, Armenians, Üsküdar American Academy (UAA)]]> <![CDATA[Bu çalışma Amerika Yabancı Misyon Temsilcileri Birliğinin (kısaca ABCFM veya Amerikan Board olarak bilinmektedir.) Yakındoğu Misyonu’nun Osmanlı Devleti’ndeki çalışma bölgelerinden biri olan Batı Türkiye Misyonu, İzmit (Nicomedia) İstasyonuna gönderilen Amerikalı misyoner Laura Farnham (1844-1919) ve onun bölgedeki Ermeniler üzerindeki faaliyetleri hakkındadır. Laura Farnham, Bahçecik (Bithinya) Yatılı Kız Okulu (1873-1885) ve Adapazarı Ermeni Kız Okulunda (Adabazari Hayuhgatz Varjharan) (1885-1921) yaklaşık otuz sekiz yıl görev yapmış bir kadın misyonerdir. Laura Farnham’ın kurucusu olduğu iki okul günümüzde Sağlık ve Eğitim Vakfinın (SEV) bünyesi altında eğitim vermeye devam eden Üsküdar Amerikan Lisesinin temelini oluşturmaktadır. Çalışmada Laura Farnham’ın bölgedeki ve bu okullardaki faaliyetleri Amerikan Board’un 1810-1939 yılları arasında yayımlamış olduğu aylık The Missionary Herald dergisi, Amerikan Kadın Misyonları Birliğinin yayın organı olan Light and Life for Woman serileri ve diğer arşiv belgeleri üzerinden incelenmektedir. Çalışmada, on dokuzuncu yüzyılın son çeyreğinde Amerikan Board’un Osmanlı Devleti’nin Ermeni toplulukları arasındaki misyonerlik faaliyetlerinin, Ermeni kadınların eğitimine katkı sağladığı görülmüştür. Amerikan Board’un Osmanlı’daki misyonerlik çalışmaları Ermenilerin bağımsızlık düşüncelerini ortaya çıkaran ve Osmanlı Devleti’ne karşı tavırlarını değiştiren önemli unsurlardan birisidir. Amerikan Board’un misyoner okullarına devam eden Ermeni öğrencilerde millî bilinç ve bağımsızlık duyguları uyandırılmaya çalışılmıştır. Laura Farnham’ın Bahçecik ve Adapazarı’ndaki okulları da Ermeni topluluğu içerisindeki entelektüelleri yetiştirmiş ve okullardaki eğitim kısa süre içerisinde kendisini göstermiştir.]]> <![CDATA[This study is about Laura Farnham (1844-1919), one of the American Board of Commissioners for Foreign Missions (briefly known as ABCFM or the American Board) missionaries sent to the Nicomedia station of Western Turkey Mission, and her activities on Armenians in the region.  Laura Farnham is a woman missionary who served for nearly thirty-eight years in the Ottoman State in the Armenian Girls’ High School in Bardezag (1873-1885) and the Armenian Girls’ High School in Adabazar (Adabazari Hayuhgatz Varjharan) (1885-1921). These two schools, established by Laura Farnham, form the basis of the Üsküdar American Academy, which is under the Health and Education Foundation (SEV). In this study, Laura Farnham’s activities on Armenians in the region and these schools are examined through The Missionary Herald journal published monthly by the American Board between 1810 and 1939, the Light and Life for Woman series of the Woman’s Board of Missions, and other archival documents. In this scope, it is seen that the American Board’s missionary activities among the Ottoman State helped to increase Armenian female education in the last quarter of the nineteenth century. The American Board’s missionary work in the Ottoman Empire was one of the critical elements that revealed the Armenians’ views of independence and changed their attitude towards the Ottoman State. In American Board’s missionary schools, national consciousness and independence feelings were awakened in Armenian students. Also, Laura Farnham’s girls’ schools, both in Bardezag and Adabazar, have educated intellectuals within the Armenian community, and education in schools has shown itself in a short time. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46856 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1055-1079]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/23 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[18.Yüzyıl Osmanlı Donanmasında Zift ve Katran Temini]]> <![CDATA[The Supply of Pitch and Tar in the 18th Century Ottoman Navy]]> <![CDATA[Mehmet TAŞ]]> <![CDATA[Tarih, 18.yüzyıl, Osmanlı donanması, zift ve katran, kalyon.]]> <![CDATA[History, 18th century, Ottoman navy, pitch and tar, galleon.]]> <![CDATA[18.yüzyıl Osmanlı donanması, çağdaşı olan diğer donanmalar gibi keresteden inşa edilmekteydi. Kereste kullanılarak inşa edilen gemilerde yapılan işlerden bir tanesi zift ve katran kullanılarak yapılan kalafatlama işidir. Kalafatlama işinde kullanılan zift ve katran geminin nem ve sıcağa karşı direncini artırmakta ve dolayısıyla geminin kullanım süresini uzatmaktadır. Devletlerin gemi inşası için büyük masraflar yaptığı 18.yüzyılda bu iki malzeme gemilerin ihtiyaç duymuş olduğu ana malzemelerden birisiydi. Osmanlı Devleti zift ve katranı kendine özgü bir sistemle temin etmekteydi. Ülkede zift ve katranı devlet için üreten kazalar bulunmaktaydı. Bu kazaların halkı her sene belli bir miktar zift ve katranı üretip devlete teslim etmekle yükümlüydü. Burada yapılan üretim yeterli olmazsa devlet bunu serbest piyasada faaliyet gösteren tüccardan temin etmekteydi. Bu tüccarların bir kısmı yerli iken bir kısmı yabancıydı. Zift ve katranın temini için ödenen ücret devletin Tersane-i Amire masrafları için tahsis etmiş olduğu vergi kalemlerinden karşılanıyordu. Zift ve katran kerestesinden inşa edilen gemilerin kullanıldığı dönemde Osmanlı donanmasının ihtiyaç duyduğu ana malzemelerden biriydi. Gemilerin kalafatlamasında kullanılan bu malzemeler gemilerin ahşap kısımlarını nem ve ısıya karşı koruyarak hizmet ömürlerini uzatıyordu. Bu malzemelerin tüketim miktarı gemilerin türüne göre değişiyordu. Kalyon için zift ve katran kullanımı kadırgadan daha fazlaydı. 18. yüzyılda, devletin ana savaş gemisi olarak kalyonu benimsemesi, zift ve katran ihtiyacını artırdı. Bu malzemelerin temin edildiği başlıca yerler, Edremit, Biga, Balya, Bayramiç, Ezine ve Çan gibi bugünkü Kuzey Batı Anadolu'nun önemli yerleşimleridir. Bu kazalar, donanmadaki en önemli zift ve katran kaynağıydı. Anadolu'nun Samsun, Alaplı, Köyceğiz ve Fethiye gibi diğer ilçeleri de devlete zift ve katran sağladı. Anadolu dışında Avlonya, Eğriboz ve Midilli gibi sancaklar ve kazalar bu malzemeleri devlete temin etti. Ancak devlete zift ve katran sağlayan yerleşim yerleri daha çok Anadolu'da bulunuyordu. Osmanlı donanması, zift ve katran temininde kendi kendine yeten bir donanmaydı. Yurt dışından bu malzemelerin temini ancak yerli üretimin yeterli gelmemesi halinde başvurulan istisnai bir usuldü. Bu özelliği rakiplerine karşı mücadelesinde onun avantajlarından birisi olmuştur.18.yüzyılın artan iç ve dış sorunlarına rağmen donanmanın oynadığı hayati role binaen devlet bu konuda masraftan kaçınmamıştır.]]> <![CDATA[The 18th century Ottoman navy was built of timber, like other navies of its contemporaries. One of the work done on ships built using timber is caulking using bitumen and tar. The pitch and tar used in the caulking work increase the resistance of the ship against moisture and heat and thus extend the service life of the ship. These two materials were one of the main materials that ships needed in the 18th century, when states made huge expenses for shipbuilding. The Ottoman State supplied pitch and tar with a unique system. There were accidents in the country that produced tar and tar for the state. The people of these accidents were obliged to produce a certain amount of tar and tar every year and deliver it to the state. If the production here was not sufficient, the state provided it from the merchants operating in the free market. While some of these merchants were domestic, some were foreign. The fee paid for the supply of tar and tar was covered by the tax items allocated by the state for the expenses of the Shipyard-i Amire. It was one of the main materials needed by the Ottoman navy during the period when ships built from bitumen and tar timber were used. These materials used in the caulking of the ships were protecting the wooden parts of the ships against moisture and heat and extending their service life. The amount of consumption of these materials varied according to the type of ships. The use of pitch and tar for galleon was more than the galley. In the 18th century, the state's adoption of the galleon as the main warship increased the need for pitch and tar. The leading places where these materials were supplied were the major settlements of today's North West Anatolia such as Edremit, Biga, Balya, Bayramiç, Ezine and Çan. These accidents were the most important source of pitch and tar in the navy. Other districts of Anatolia such as Samsun, Alaplı, Köyceğiz and Fethiye also provided pitch and tar to the state. Outside of Anatolia, sanjaks and accidents such as Vlorë, Euboea and Lesbos provided these materials to the state. However, the settlements that provided pitch and tar to the state were mostly in Anatolia.The Ottoman navy was self-sufficient in the provision of pitch and tar. The procurement of these materials from abroad was an exceptional procedure applied only if domestic production was not sufficient. This feature has been one of its advantages in the struggle against its rivals. Despite the increasing internal and external problems of the 18th century, the state did not avoid costs due to the vital role played by the navy.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46839 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1225-1242]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/24 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Türkiye’nin İkinci Dünya Savaşı Sonundan 1960 Darbesine Kadar Ortadoğu Politikaları]]> <![CDATA[Turkey's Middle East Policies from the End of the Second World War to the 1960 Coup]]> <![CDATA[Ayşe ERKMEN]]> <![CDATA[Türkiye Cumhuriyeti Tarihi, Türkiye, Ortadoğu Ülkeleri, ABD, SSCB, Filistin Sorunu, Kuzey Kuşağı Projesi, Bağdat Paktı.]]> <![CDATA[History of the Republic of Turkey, Turkey, Middle East Countries, USA, USSR, Palestine Problem, Northern Belt Project, Baghdad Pact.]]> <![CDATA[Çalışmanın amacı kronolojik bir sırayla 1945 ile 1960 yılları arasında Türkiye’nin Ortadoğu ülkelerine yönelik politikalarını araştırmaktır. Bu amaçla, İkinci Dünya Savaşı’nın sonu ile 1960 yılları arasında Türkiye’nin Ortadoğu politikalarına ve Amerika Birleşik Devletleri ile Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’nin buna etkisine odaklanılmıştır. Araştırmada, çalışmaya konu olan dönemde Türkiye’nin dış politikasını dışarıda Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’nin oluşturduğu tehlikenin ve içeride yaşanan ekonomik sıkıntıların şekillendirdiği sonucuna varılmıştır. Türkiye’nin İkinci Dünya Savaşı’nın hemen arkasından güney sınırını güvenceye almak için Ortadoğu ülkeleriyle iyi ilişkileri geliştirmeye çalıştığı bir süreç yaşanmıştır. Ancak Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’nin Türkiye’nin toprak bütünlüğüne yönelik oluşturduğu tehlike ve içeride yaşanan ekonomik sıkıntıların Türkiye’nin Batı ile ilişkilerini geliştirmesine dolayısıyla da Ortadoğu konusunda Batılı devletlerle birlikte hareket etmesine neden olmuştur. Türkiye bu süreçte Batı ile iyi ilişkiler kurmak istemesinin de etkisiyle savaş sonrasında çok partili hayata geçmiş, 1950 yılında hükümet değişikliği olmuş ve Demokrat Parti iktidara gelmiştir. Türkiye’nin Truman Doktrini ve Marshall Planına dâhil edilerek Amerika Birleşik Devletleri’nin yardımını aldıktan sonra Ortadoğu konusunda Batı ile birlikte hareket ettiği, yeni kurulan İsrail Devleti’ni tanıyan ilk Müslüman ülke olduğu ve bunu yapmasıyla da Arap devletleriyle ilişkilerinin bozulmaya başladığı görülmektedir. Türkiye bu süreçte NATO üyesi olmuş ve Kore Savaşına katılmıştır. Araştırmada, Amerika Birleşik Devletleri’nin Kore savaşı ile birlikte Sovyetler Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’nin Ortadoğu’ya da yayılma ihtimalinin bulunduğunun ve Ortadoğu’nun Batı için önemli olduğunun farkına vardığı,  bu nedenle Kuzey Kuşağı Projesini hazırladığı ve bundan sonra Türkiye’nin Ortadoğu politikalarına bu projenin etki ettiği sonucuna varılmıştır. Proje doğrultusunda Türkiye’nin önderliğinde Bağdat Paktı’nın kurulduğu ancak bu Pakta Irak dışındaki Arap ülkelerinin katılmadığı, bunda Mısır Devleti'nin tutumunun etkili olduğu anlaşılmıştır. Çalışmada, Türkiye’nin Süveyş bunalımı, Suriye krizi, Lübnan ve Ürdün olayları, Irak darbesi gibi gelişmeller karşısında Batı ile birlikte hareket ettiği sonucuna varılmıştır.]]> <![CDATA[The aim of the study is to investigate Turkey's policies towards Middle Eastern countries between 1945 and 1960, in chronological order. For this purpose, between the end of World War II and 1960, Turkey's Middle East policies and the influence of the United States of America and the Union of Soviet Socialist Republics were focused on. During the period subject to study, it was concluded that Turkey's foreign policy was shaped by the danger posed by the Union of Soviet Socialist Republics abroad and the domestic economic difficulties. As a result of the research, it is seen that Turkey established good relations with Middle Eastern countries in order to secure its southern border right after the Second World War. However, it is understood that the danger to the territorial integrity of Turkey created by the Union of Soviet Socialist Republics and the economic difficulties experienced inside caused Turkey to develop its relations with the West and thus to act together with Western states on the Middle East. In this process, Turkey started a multi-party life after the war with the effect of having good relations with the West and there was a change of government in 1950 and the Democrat Party came to power. It is seen that Turkey acted with the West on the Middle East after being included in the Truman Doctrine and Marshall Plan and after receiving the assistance of the United States, it was the first Muslim country to recognize the newly established State of Israel and its relations with Arab states started to deteriorate with this. Turkey became a NATO member during this period and participated in the Korean War. In research, it was concluded that the United States realized that with the Korean War, the Union of Soviet Socialist Republics had the possibility to spread to the Middle East and that the Middle East was important for the West, for this reason, it prepared the Northern Belt Project and this project affected Turkey's Middle East policies from now on. In line with the project, it was understood that the Baghdad Pact was established under the leadership of Turkey, but Arab countries other than Iraq did not participate in this Pact and the attitude of the Egyptian State was effective in this. In line with the project, it was understood that the Baghdad Pact was established under the leadership of Turkey, but Arab countries other than Iraq did not participate in this Pact and the attitude of the Egyptian State was effective in this. In the study, it was concluded that Turkey acted in unision with the West in the face of events such as the Suez crisis, the Syrian crisis, the Lebanon and Jordan events, and the Iraqi coup. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46763 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1137-1156]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/25 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Osmanlı Yönetiminin Kafkas Cephesinde İleri Harekata Karar Verme Sürecinde Kafkasya’nın Durumu (Mart-1917 - Mart-1918)]]> <![CDATA[The Situation of the Caucasus in the Process of Deciding Advanced Operation on the Caucasian Front of the Ottoman Government (March-1917 - March-1918)]]> <![CDATA[Mehmet BİLGİN]]> <![CDATA[Tarih, Birinci Dünya Savaşı, Osmanlı Devleti, Güney Kafkasya, Kafkas Cephesi, Çarlığın Yıkılışı, Rus Devrimleri, Azerbaycan, Gürcistan, Ermenistan, Brest-Litovsk Antlaşması, ]]> <![CDATA[History, First World War, Ottoman State, South Caucasus, Caucasian Front, The Fall of Tsarism, Russian Revolutions, Azerbaijan, Georgia, Armenia, Brest-Litovsk Treaty,]]> <![CDATA[Öz: Birinci Dünya Savaşı’nın, yaptığı tahribatların sonucu başlayan gösteriler, Rusya’da devrimlerle sonuçlandı. Devrimler süreci, Çarlık yönetimini olduğu gibi, toplumsal düzeni de çökertti. Şubat Devrimi, Güney Kafkasya’da önemli gelişmelere yol açtı. Bölge milletvekillerinden seçilmiş, kısaca OZAKOM olarak anılan, 5 kişilik bir komite, Güney Kafkasya’ya vali olarak görevlendirildi. Ekim Devrimi’nde Bolşevikler, Petersburg’da yönetime el koyduktan sonra, tüm Rusya’nın yönetimi için SOVNARKOM’u kurdu. Güney Kafkasya, bu yönetimi kabul etmedi. Petersburg’dan gönderilen OZAKOM istifa etti. Yerine, Tiflis’te seçilen komiserlerden, ZAKAVKOM denilen yeni bir icra komitesi kuruldu. Kurucu Meclis için yapılan seçimler sonucu, Petersburg’da toplanacak kurucu meclisin sorunları çözeceğine inanılıyordu. Bu meclis, ilk toplantı gününde, Bolşevikler tarafından kapatıldı. Kafkasya’dan seçilen milletvekilleri Tiflis’e döndü. Burada Seim denilen bir yeni meclis açtılar. SEIM, ZAKAVKOM için yasama organı idi. Kafkasya’da bu gelişmeler olurken, Almanya; yönetime el koyan Bolşeviklerin, barış çağrısını kabul etti. Brest-Litovsk’taki görüşmelerde ateşkes kararı alındı.Kafkas Cephesi’nde, ordu komutanları arasındaki görüşmeler sonucu, Erzincan’da ateşkes anlaşması imzaladı. Sonraki günlerde Rus ordusu dağıldı. Yerini milli esasa göre kurulmuş, Gürcü ve Ermeni birliklerine bıraktı. Ermeniler, Rus ordusunun işgal ettiği Doğu Anadolu’yu, kendilerine ait kabul ettikleri için, bu topraklarda yaşayan Türkleri, katliamlarla korkutup, kovmaya başladı. Gelişmeler üzerine Türk Ordusu Kafkasya’ya müdahale etti. Güney Kafkasya’daki etnik topluluklar, Ekim devrimi sonrasında birbiri ile çatışmaya hazır güçler haline dönüştü. Etnik gruplar içinde, askeri bakımdan en zayıf ve katliama uğrayıp en çok ölü veren taraf, Kafkasya Müslümanları idi. Onlar, gelişen olaylar ve petrol nedeni ile topraklarından sürülmek istendiler. Güvenebilecekleri tek güç, Osmanlı Devleti idi. Hem Müslüman, hem de önemli oranda Türk/Azeri nüfus bulunan İran, savaş başlamadan önce, Rusya ve İngiltere arasında taksim edilip etkisizleştirilmişti. Azerbaycan’ın kurulması, Osmanlı devletinin desteği ile mümkündü. Diğer iki büyük topluluk olan Gürcü ve Ermeniler, Rusya, kurtuluşlarını, büyük güçlerin politikalarını desteklemekte gördüler. Sonuca bakarak söylersek, bu politikalarının bedelini de ödediler.]]> <![CDATA[Abstract: The demonstrations that started as a result of the destructions of the First World War resulted in revolutions in Russia. The process of revolutions broke the social order, as well as the tsarist rule. The February Revolution led to important developments in the South Caucasus. A 5-person committee elected from the deputies of the region, briefly referred to as OZAKOM, was appointed as the governor of the South Caucasus. In the October Revolution, after the Bolsheviks took over the administration in Petersburg, they established SOVNARKOM for governance of all Russia. The South Caucasus did not accept this administration. OZAKOM sent from St. Petersburg resigned. Instead, a new executive committee called ZAKAVKOM was established with the commissioners elected in Tbilisi. As a result of the elections held for the Constituent Assembly, it was believed that the constituent assembly to meet in Petersburg would solve the problems. This assembly on its first meeting was closed by the Bolsheviks. Deputies elected from the Caucasus returned to Tbilisi. There, they opened a new assembly called SEIM. SEIM was the legislative body for ZAKAVKOM. During these developments in the Caucasus, Germany complied with the call for peace by the Bolsheviks who seized power. By the negotiations at Brest-Litovsk, a ceasefire decision was taken. As a result of the negotiations between the army commanders on the Caucasian Front, a ceasefire agreement is signed in Erzincan. In the following days, the Russian army disbanded. It was replaced by Georgian and Armenian troops established on national basis. The Armenians began to frighten the Turks living in these lands with massacres, and expelled them; since they accepted Eastern Anatolia, which had been occupied by the Russian army, as their own. Upon the developments, the Turkish Army intervened in the Caucasus. Ethnic communities in the South Caucasus turned into forces ready to fight each other after the October Revolution. Among the ethnic groups, the Muslims were the weakest in terms of military power. The Caucasus Muslims were massacred and killed most. They were asked to be expelled from their lands due to developing events and oil. The only power they could rely on was the Ottoman State. Iran, which both has a Muslim and a significant Turkish / Azeri population, was neutralized and divided between Russia and Britain before the war had started. The establishment of Azerbaijan was possible with the support of the Ottoman State. The two other great communities, the Georgians and Armenians, invested in supporting the policies of main powers. As looking at the consequences, they also paid the price for those policies.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=46082 <![CDATA[Volume: 16 Issue 2[121-156]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/26 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ Bir Halkevi Emektarı Mansur Bozdoğan’ın Mersin Halkevi İçel Dergisindeki Yazıları ]]> <![CDATA[The Articles of Mansur Bozdogan, a Veteran of the People’s House, in Icel, The Journal of the People’s House of Mersin]]> <![CDATA[Erhan ALPASLAN]]> <![CDATA[Cumhuriyet, inkılâp, eğitim, Mersin Halkevi, İçel Dergisi, Mansur Bozdoğan.]]> <![CDATA[The Republic, revolution, education, the People’s House of Mersin, the Journal of Icel, Mansur Bozdogan.]]> <![CDATA[Mustafa Kemal Atatürk’ün önderliğinde başlatılan Kurtuluş Savaşı’nın zaferle sonuçlandırılmasının ardından yeni bir Türk Devleti’nin kuruluşu gerçekleştirilmiştir. Ancak bu yeni devletin bir an evvel çağdaş ve güçlü bir yapıya dönüştürülmesi gerekiyordu. Bunun için de devrim hareketinin başlatılması bir zorunluluktu. Nitekim ülkenin bu durumdan bir an önce kurtulması için etkili devrimler yapılması gerektiğini düşünen Atatürk, her alanda köklü değişim ve dönüşüm programlarını uygulamıştır. Bu devrim hareketlerinin halka benimsetilmesinde ise halkevleri başı çeken oluşumlardan biri olmuştur. Yeni rejimin yalnızca siyasî alanda değil, kültürel alan ve günlük yaşam üzerinde belirleyici olma gayretinin en somut ürünü halkevleridir. Bu kurum aracılığı ile Cumhuriyetin asker, bürokrat ve aydınlarından oluşan seçkinlerin alışkın oldukları yaşam tarzlarının Anadolu'ya taşınmasına çalışılmıştır. Halkevleri yayımladıkları dergiler, düzenledikleri konferanslar ile partinin himayesi altındaki kamusal alanın genişlemesini ve tüm ülkeye yayılmasını sağlamıştır. Halkevlerinin en önemli işlevi devrimlerin telkin ve terbiye yolu ile halka benimsetilmesidir. Halkevleri, bu görevlerini ifa etmek için basılı yayından çokça faydalanmıştır. En etkin kullanılan yayınlardan biri de aylık/haftalık çıkarılan halkevleri dergileri olmuştur. Bu çalışmada Mersin Halkevi ilk başkanı ve derginin de sahibi olan Mansur Bozdoğan’ın İçel Dergisi’ndeki yazılarının özlü bir değerlendirmesi yapılmıştır. Bu makalede ulaşılmak istenen temel amaç bir Halkevi emektarı ve Cumhuriyet aydının kaleme aldığı yazılarından o dönemin koşullarında yerel tarih, kültür, edebiyat değerlerinin nasıl ele alındığını tespit etmektir. Bunun yanısıra genç Cumhuriyetin değerlerine toplum tarafından nasıl sahiplenildiği ve bu değerlerin halka mal edilmesinde ne gibi faaliyetlerin yapıldığının ortaya konulmasıdır.]]> <![CDATA[After the Turkish War of Independence began under the leadership of Mustafa Kemal Ataturk, a new Turkish state was established. However, this new state had to be transformed into a modern and powerful structure as soon as possible. Therefore, it was a necessity to start the revolutionary movement.  At this point, a series of political and economic reforms, designed to overcome these challenges, implemented b<a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Mustafa_Kemal_Atat%C3%BCrk">y Mustafa Kemal Ataturk. </a>The People’s Houses (Halkevleri) operated as a state organization with the aim of educating the people in accordance with the reforms. Their main aim was to publicize the activities of the People’s Houses, the requirements of the republic regime and the RPP’s principles. In order to reach these goals, the People’s Houses used the printed publication. One of these publications was the People’s Houses’ journals. In this regard, the journals of People’s Houses are considered as important sources for the period. In addition, many articles of domestic writers in the field of political and literature were published in these journals. At this point, Mansur Bozdogan, who was the first president and owner of the Journal of the People’s House of Mersin, also published many articles in this journal. This study deals with a brief assessment of Mansur Bozdogan's articles in the journal of İçel. The main purpose of the article is to reveal how local history, culture and literary values were discussed under the conditions of that period, based on the writings of a Republican intellectual and veteran of the People's House. This studys also aims to reveal how the values of the new Republic were adopted and what kinds of activities were done to publicize the values of Republic based on these writings. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45965 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1019-1038]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/27 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Mondros Mütarekesi’nin Hemen Öncesinde Karesi Sancağı’nda Firariler Sorunu ve Eşkıyalık Faaliyetleri]]> <![CDATA[Just Before the Armistice of Mondros, the Problem of Desertions and Bandit Activities in the Province of Karesi]]> <![CDATA[Abdullah DOĞTEKİN]]> <![CDATA[Tarih, Firari, Eşkıyalık, Çete, Karesi, Balıkesir ]]> <![CDATA[History, Deserter, Banditry, Band, Karesi, Balıkesir ]]> <![CDATA[Öz: Seferberliğin başından savaşın sonuna kadar insan unsuru gücünü koruyabilmeyi başaran Osmanlı ordusu, savaşın sonlarına doğru gittikçe artan bir şekilde bu gücün eksikliğini hissetmeye başladı. Firariler sorunun eşkıyalık olgusu ile birleşmesi ve gittikçe artması hiç şüphesiz ki I. Dünya Savaşı’nın sonlarına doğru ordunun savaşma kabiliyetini ciddi oranda sekteye uğratmıştır. Firarilerin ifadelerinden anlaşıldığına göre orduda firara neden olan birçok sebep bulunmakla birlikte bunlar arasında yetersiz gıda, kötü beslenme, giysi eksikliği ile hastalıkların yol açmış olduğu fiziksel ve zihinsel yorgunluk ve tükenmişlik en önemli rolü oynamaktaydı. İngiliz askeri istihbarat raporlarında kötü gıda ve savaştan tiksinme firarilerin daima vurguladığı nedenler arasında yer almaktaydı. Yenilgi faktörü ve savaşın süresiz uzamasının yol açtığı umutsuzluk hali de kaçınılmaz olarak firarlara sebebiyet vermekteydi. Firar eden asker yakalanıp kıtasına veya birliğine teslim edildiğinde çoğu kez ilk düşündüğü şey yeniden kaçmaktı ve bu durum mükerreren firarlara neden olmaktaydı. Bu durum İmparatorluğun birçok bölgesinde olduğu gibi Karesi sancağını da olumsuz etkilemiştir. Karesi Sancağı, sadece 19. yüzyıl ve 20. yüzyılın başlarında değil, bu yüzyılın öncesinde de eşkıyalık faaliyetlerine sahne olmuş bir yönetim merkezidir. Sosyal bir olgu olarak eşkıyalığın ortaya çıkışında birçok faktörün etkisi olmakla birlikte, her ne kadar dönemsel nitelikleri farklı da olsa en önemli neden olarak sosyo-ekonomik faktörler ortak bir belirleyici durum olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmamızda biz, Mondros Mütarekesi’nin hemen öncesinde Karesi Vilayetindeki firariler sorununu ve eşkıyalık olgusunu ele alarak dönemin sosyal tarihine ışık tutmaya çalıştık.]]> <![CDATA[Abstract: The Ottoman army, which managed to protect the human power from the beginning of the mobilization until the end of the war, started to feel the lack of this power towards the end of the war. Merging the problem of soldiers' escape with the phenomenon of banditry and its increasing increase undoubtedly severely disrupted the army's ability to fight towards the end of World War First. According to the statements of the deserters, there were many reasons for desertion in the army, but these included insufficient food, poor nutrition, lack of clothing and physical and mental fatigue caused by diseases and burnout played the most important role. In British military intelligence reports, bad food and disgust with war were among the reasons the deserters always highlighted. The defeat factor and the hopelessness caused by the prolonged war inevitably led to desertions. When the deserter was captured and handed over to his continent or unit, often his first thought was to flee again, resulting in repeated desertions. Balıkesir province is an administrative center that has witnessed bandit activities not only in the 19th and early 20th century but also in the past. Although there are many factors that influence banditry as a social phenomenon, although their periodic features different As the most important reason, socio-economic factors appear as a common determinant. In this study, we tried to shed light on the social history of the period by addressing the problem of escapes and banditry in the Karesi Province just before the Mondros Armistice.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45837 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[893-911]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/28 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Osmanlı Vakıf ve Arazi Tahriri Mukayesesi: Çınarcık Örneği]]> <![CDATA[The Comparation of the Ottoman Waqf and the Tax Registers: The Cinarcik Case]]> <![CDATA[Mehmet Emin YARDIMCI]]> <![CDATA[Murat ÇELİK]]> <![CDATA[Tarih, Osmanlı, Çınarcık, vakıf, temettuat ]]> <![CDATA[History, Ottoman, Cinarcik, foundation, income]]> <![CDATA[Bu çalışmada Osmanlı döneminde Yalakabad nahiyesine bağlı Çınarcık karyesinde artan nüfusa bağlı olarak kurulan yerleşim biriminin, 1724 yılında Kethûda Mehmet Paşa vakfına bağlanması ve vergi gelirlerinin vakfa tahsisi konusunda tanzim edilmiş vakıf tahrir defteri ile 1844-1845 yılları Maliye Nezareti Temettuat Defterleri kıyaslanmıştır. Bölgenin tarım ve ulaştırma alanlarındaki potansiyeli karşılaştırmalı tarih çalışması ile aydınlatılacaktır. Defterlerdeki gelir ve vergi verileri de karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. Bölgenin ekonomik performansı ve demografik durumu bu çalışma ile gün yüzüne çıkmıştır. Nüfusun etnik yapısı, mal varlıkları, ticari durumu, denizcilik sektörü, meslekler, tarım faaliyetleri veriler yardımı ile kıyaslanarak incelenmiştir. Vakıf arazisinin tahsisi, bölgenin ekonomik ve coğrafi sınırları tespit edilmiştir. Temettuat defterlerinin öncelikli gayesi ekonomik reformların gerçekleştirilmesidir. Tanzimat döneminde mali sorunların giderilmesi için iktisadi durumdan haberdar olunması elzemdir. Bu amaçla yeni vergi uygulamalarının yaygınlaşması için veriler önemlidir. Tüm üreticilerin gelirleri bu defterlere kaydedilmiştir. Vergi dışı gelirler de yazılmıştır. 1844-1845 Tarihli 5022 Numaralı Temettuat defteri 21 sayfadır. Bu defterde hıristiyan rum tebaanın gelir ve vergi kayıtları bulunmaktadır. 1844-1845 Tarihli 5038 Numaralı Temettuat defteri 18 sayfadır. Bu defterde Müslüman Türk nüfusun gelir ve vergi kayıtları bulunmaktadır. Kethûda Mehmet Paşa vakıf defteri 11 sayfadır. İskan edilenlerin isimleri ve vergi toplamları kayıt edilmiştir. Çınarcık karyesinin coğrafi bölgesinin sınırları vakıf defterine yazılmıştır.]]> <![CDATA[In this study, the settlement book of Çınarcık village, which was established in the Ottoman period under the Yalakabad township, which was established as a result of the increasing population, and the foundation registry book of 1844-1845. The potential of the region in agriculture and transportation areas will be illuminated by a comparative history study. Income and tax data in the books were also analyzed comparatively. The economic performance and demographic situation of the region emerged with this study. The ethnic structure, assets, trade status, maritime sector, professions, and agricultural activities of the population have been analyzed by means of data. The allocation of the foundation land, the economic and geographical boundaries of the region were determined. The primary purpose of the income books is the realization of economic reforms. It is essential to be aware of the economic situation in order to eliminate financial problems in the Tanzimat period. For this purpose, data is important for the spread of new tax practices. Income of all manufacturers is recorded in these books. Non-tax revenues are also written. Income books no. 5022 dated 1844-1845 are 21 pages. There are income and tax records of the Christian Greek population in this book. Income books no. 5038 dated 1844-1845 are 18 pages. There are income and tax records of the Muslim Turkish population in this book. The foundation book of Mehmet Pasha in Keth is 11 pages. The names and tax totals of the resettled were recorded. The borders of the geographical region of Çınarcık career are written in the foundation book.   ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45825 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1267-1280]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/29 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Türkiye Selçukluları Zamanında Kervansarayların Kale ve Savunma Yapısı Olarak Kullanılması]]> <![CDATA[Usage of Caravanserais as Fortress and Defense Structures During Turkey Seljuk State Era]]> <![CDATA[Mehmet Suat BAL]]> <![CDATA[Türkiye Selçuklu Devleti, Kervansaraylar, Kale ve Savunmaları, Moğollar.]]> <![CDATA[Turkey Seljuk State, Caravansaries, Fortress and Defenses, Mongols]]> <![CDATA[Bu çalışmada Türkiye Selçuklu Devleti zamanında kervansarayların kale ve savunma yapısı olarak kullanılışı ele alınmıştır. Çalışmanın ilk kısmında vakayinamelerde geçen şekliyle kervansarayların siyasi mücadelelerde savunma yapısı olarak kullanıldığı olaylar incelenmiştir. İkinci kısımda ise kervansarayların kalelerle olan yapısal benzerlikleri ortaya konmaya çalışılmıştır. Türkiye Selçuklu devri kervansaraylarının konaklama, koruma, kale ve savunma yapısı olarak hizmet etmiş yapılar olduğu anlaşılmıştır. Kervansarayların savunma yapısı olarak kullanılmasının Moğol istilasından sonra arttığı görülmüştür. Türkiye Selçukluları zamanında Kervansarayların kale gibi önemli bir savunma yapısı olarak kullanılmıştır. Bununla ilgili en önemli olay Alaiye Kervansarayı’nın iki ay boyunca 20 bin Moğol süvarisi tarafından kuşatılmasına rağmen alınamamasıdır. Kuşatmanın mancınıklar ve zırh delen oklar yardımıyla yapılmasına rağmen Alaiye Kervansarayı’nın düşmemesi ve düşmana teslim olmaması çok mühim bir hadisedir. Bu denli fazla sayıda asker ve kuşatma silahına rağmen adı geçen kervansarayın alınamamasının en önemli sebebi kalın ve yüksek duvarlara sahip olmasıdır. Ayrıca bu yapının geniş ve büyük iç hacmi insanların barınması ve yiyecek depolamaları için fırsat tanımıştır. Türkiye Selçuklu kervansarayları; sur gibi kalın yüksek duvarları, mazgalları, payanda ve burçları, dendanlı yapıları, çatıya çıkan merdivenleri ve büyük kapıları ile kalelere benzemektedir. Bu abidevi eserlerin tam bir kale özelliği gösterdiği söylenemezse de kalın yüksek duvarları ile tam bir korunma yapısı olduğu kesindir. Kervansaraylar Türkiye Selçuklu Devleti’nin yükseliş devrinde daha mükemmel ve daha büyük hale getirilmiştir.]]> <![CDATA[In this study, the usage of caravanserais as fortress and defense structures during Turkey Seljuk State has been discussed. In the first part of the study, the events in which caravanserais were used as defense structures in political struggles were examined, as mentioned in the case of chronicles. In the second part, the structural similarities of caravanserais with fortresses were tried to be revealed. It has been understood that caravanserais were served as structures for accommodation, protection and as fortress and defense mechanism during Turkey Seljuk era. It has been observed that the use of caravanserais as defense structures increased after the Mongolian invasion. During the era of Turkey Seljuks, caravanserais were used as important defense structures as fortresses. The most important event related to this fact is that Alaiye Caravanserai could not be conquered despite being surrounded by 20 thousand Mongolian cavalry for two months. Although the siege was realized with the help of catapult, armor piercing arrows, it is a very important case that Alaiye Caravanserai did not fall and did not surrender to the enemy. Despite of such a large number of soldiers and siege weapons, the main reason why the mentioned caravanserai could not be taken was its thick and high walls. In addition, the large and wide internal volume of this building has provided an opportunity for accommodation of people and storage of food. Turkey Seljuk caravanserais; resemble to fortresses with their thick high walls like ramparts, crenel, buttresses and bastions, dentilled structures, stairs to the roof and big doors. Although it cannot be said that these monumental structures present a full fortress feature, it is certain that they are a full protection structure with their thick high walls. Caravanserais have been built bigger and more perfect during the rise of the Turkey Seljuk State.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45603 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[831-849]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/30 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[1935 Yılı Dış Politika Raporları Doğrultusunda Türkiye’nin Uluslararası Gelişmelere Bakışı]]> <![CDATA[Turkey's Perspective on International Events in Accordance with Foreign Policy Reports of 1935]]> <![CDATA[Melih DUMAN]]> <![CDATA[Ali Türkgeldi, Numan Menemencioğlu, İsmet İnönü, Dış Politika, Siyasi Tarih]]> <![CDATA[Ali Türkgeldi, Numan Menemencioğlu, İsmet İnönü, Foreign Policy, Political History]]> <![CDATA[Bu çalışma 1935 yılında üç devlet adamının hazırladığı Türk dış politikası hakkında değerlendirmeler içeren raporları ele almaktadır. Çalışmada Dışişleri Bakanlığı Genel Sekreteri Numan Menemencioğlu ile Genel Sekreter Vekili Ali Türkgeldi ve Başbakan İsmet İnönü’nün değerlendirmeleri, 1935 yılında dünyada meydana gelen olaylar ekseninde Türk dış politikası açısından analiz edilmiştir. Bu çalışmanın amacı, belgesel kaynak tarama metodu aracılığıyla elde edilen arşiv belgeleri ile Türkiye’nin İkinci Dünya Savaşı öncesindeki dış politika algısını dünyada meydana gelen gelişmeler bağlamında ortaya koymaktır. İtalya’nın Habeşistan’a saldırması ve Akdeniz ile Balkanlarda güvenlik endişesi meydana getirmesi karşısında, Türkiye’nin Avrupa merkezli olarak gelişmeleri dış politikası açısından dikkatle ele aldığı görülmüştür. Akdeniz, Balkanlar ve Habeşistan gelişmeleri dışında dünyada meydana gelen diğer gelişmeler de Türkiye’nin dış politikası açısından ele aldığı meseleler arasında yer almıştır. Ali Türkgeldi, Numan Menemencioğlu ve İsmet İnönü’nün birbirleriyle bağlantılı ve bağlantısız değerlendirmeleri, Türk dış politikasının odak noktalarını belirtmeleri sebebiyle oldukça önemli veriler içermektedir. Türkiye’nin hassasiyetinin yüksek olduğu Akdeniz ve Balkanların güvenliği, Habeşistan Meselesi, Almanya - İngiltere rekabeti, Avrupa’da meydana gelen ittifaklar gibi konular, Türkiye’nin II. Dünya Savaşı öncesindeki kırmızı çizgilerini ortaya koyan konular olarak raporlarda yer almıştır. Bu çerçevede çalışma, II. Dünya Savaşı’na gidilen süreçte Türkiye’nin dış politika algılamalarını 1935 yılında dünyada meydana gelen gelişmeler içerisinde ele almakta ve gelişmeler karşısında Türkiye’nin dış politikasını değerlendirmektedir. ]]> <![CDATA[This study examines the reports on evaluation of Turkish foreign policy prepared by three statesmen in 1935. In the study, the assessments of foreign affairs secretary general Numan Menemencioğlu and deputy secretary general Ali Türkgeldi and of the Prime Minister İsmet İnönü were analyzed in terms of Turkish foreign policy based on the events that took place in the world in 1935. The purpose of this study is to present perception of Turkey's foreign policy in the context of pre-World War II developments occurring in the World by the archive documents obtained through documentary scan method. It was seen that Turkey carefully addressed the Eurocentric developments in terms of its foreign policy due to Italy’s attack to Ethiopia and creating security concerns in Mediterranean and Balkans. Other developments occurring in the world apart from Mediterranean, the Balkans and Ethiopia developments were also among the issues tackled in terms of Turkey's foreign policy. The interconnected and disconnected assessments of Ali Türkgeldi, Numan Menemencioğlu and İsmet İnönü contain very important data as they indicate the focal points of Turkish foreign policy. The issues, which Turkey has a high sensitivity on, such as security of Mediterranean and Balkans, the issue of Ethiopia, rivalry between Germany and England, alliances occurred in the Europe etc. were included in the reports as topics indicating the red lines of Turkey before the Second World War. In this context, study examines the perceptions of Turkey’s foreign policy among the developments in the world in 1935 in the process of going to the Second World War and evaluates foreign policies created by Turkey against that developments. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45584 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[913-930]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/31 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Sinemada Cumhuriyetin Temsil Mekânı: Ankara Ulus Meydanını Filmler Üzerinden Okumak]]> <![CDATA[The Representation Space of the Republic in the Cinema: Reading Ankara Ulus Square through Movies]]> <![CDATA[Göknur SATUR]]> <![CDATA[Sanat tarihi, Ulus meydanı, mimarlık tarihi, sinema, kültürel tarih, bellek, Ankara kent dokusu. ]]> <![CDATA[Art history, Ulus Square, history of architecture, Cinema, cultural history, memory, Ankara urban texture.]]> <![CDATA[Sıradan bir kasaba olan Ankara Türkiye Cumhuriyeti’nin başkenti olduğunda ciddi bir planlama deneyimine sahne olur. Yeni rejimin temsil mekânı haline gelen yeni başkent, modern mimarisi ve Cumhuriyeti simgeleyen yapılarıyla, tarihsel olarak Cumhuriyet’le de özdeşleşir. Cumhuriyet’i temsil eden Ulus Meydanı ise hem kentin en önemli meydanlarından biridir hem de Cumhuriyet ideolojisi ile ulusal ideallerin biçimlendiği en itibarlı kentsel mekânlardandır. Daha önce de önemli bir merkez olan Ulus Meydanı, Ankara başkent olduğunda önemli bir değişim geçirmiştir. Başkent Ankara’nın en önemli temsil mekanlarından olan Ulus Meydanı, Cumhuriyetle beraber adeta başkalaşım geçirir. Cumhuriyetin ilk ve en önemli merkezi olan meydanın zamanla değiştiğini ve şekillendiğini rahatlıkla söyleyebiliriz. Bu çalışma Ulus meydanının değişim öyküsünü filmler ve tarihsel veriler aracılığıyla incelemeyi, meydanı ve söz konusu değişimi filmler üzerinden tanımlamayı hedeflemektedir.  Sinema ve kent sıklıkla ilişkilendirilmiştir; çünkü modern kentle var olan sinema sanatı kentle etkileşim içindedir. İnsanların yaşam biçimlerini etkileyen sinema yaşam ve kent örüntüleriyle de şekillenir. Anlattıkları hikâyelerle kenti kaydeden filmler, aynı zamanda geçmişe tanıklık eden tarihsel bir belgedir. Bu bağlamda, Ankara Ulus Meydanında geçen filmler aracılığıyla bir kent yorumu sunan bu çalışma Ankara kent belleğine bir katkı yapmayı hedeflemektedir. Bu doğrultuda öncelikle kentin dönüşümü tespit edilmiştir. Ardından Ankara Ulus Meydanında geçen filmler üzerinden, tarihsel verilerle karşılaştırmalı olarak, meydanın değişim öyküsü tanımlanmıştır. ]]> <![CDATA[Ankara, following the transformation from an ordinary town to the capital city of the Republic of Turkey, becomes the site for serious planning. It turns into the space for the representation of the new regime. This new capital, with its modern architecture and the buildings symbolizing the Republic, is historically identical with the Republic itself. Ulus Square, which represents the Republic, is one of the most important squares of the city. This square is also one of the most prestigious urban locations where national ideals and the ideology of the Republic are shaped. It was an important center before, but when Ankara becomes the capital it undergoes serious changes. Ulus Square, one of the most important representation venues of the capital Ankara, undergoes a metamorphosis with the republic. We can easily say that the square, the first and most important center of the republic, has changed and shaped over time. This paper examines the transformation story of the square through films and historical data and aims to define the square and its change through films. The relationship between cinema and city is a subject that has been studied extensively. Because as an art form cinema exists within the modern city and it is in interaction with the city. Although cinema has an impact on people’s lifestyles, it is also shaped by the patterns of life and the city. Furthermore, while telling stories motion pictures record the city and this turns them into witnesses of the past and important historical documents. Therefore, through films taking place in Ankara Ulus square, this paper offers an interpretation of the urban and aims to contribute to the urban memory of Ankara. In line with this purpose, first the urban transformation is identified and then the films which take place in Ulus Square are selected. Through these films and a comparison with historical data, transformation story of the square is defined.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45486 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1193-1224]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/32 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Meşrutiyet’ten Cumhuriyet’e İlk ve Ortaokul Tarih Ders Kitaplarında Romanya Algısı (1908-1932)]]> <![CDATA[Perception of Romania in The Primary and Secondary School History Textbooks from The Second Constitution to The Republic (1908-1932) ]]> <![CDATA[Hayrünisa ALP]]> <![CDATA[Tarih, tarih yazıcılığı, ders kitapları, Romanya, Türkiye ]]> <![CDATA[History, historiography, textbooks, Romania, Turkey ]]> <![CDATA[Edward Hallett Carr, “What is History” adlı kitabında “tarih geçmiş ve gelecek arasında bitmeyen bir diyalogdur” demektedir. Bu diyalog çoğu zaman yeni nesillere ciltlerce yazılan tarih kitapları aracığıyla değil genç dimağlara çocukluklarından itibaren verilen tarih ders kitapları aracılığı ile de taşınmaktadır. Özellikle 1912-1913 Balkan Savaşları’nın getirdiği siyasi şartlar, Türkçülük akımının tarih ders kitaplarında da önemli bir etkiye sahip olmasına neden olmuştur. Cumhuriyet’in kurulmasıyla Türkiye’de tarih çalışmaları millî devlet ve onun takip ettiği milliyetçilik fikriyle gelişmiştir. Romanya, Sırbistan, Yunanistan, Bulgaristan ve Arnavutluk gibi önce özerk sonra bağımsız olan devletlerin elden çıkması, yitirilen Rumeli toprakları ve bitmek bilmeyen göç dalgalarının olumsuz etkisi, tarih ders kitapları yazıcılığında da kendini göstermiştir. Osmanlı Devleti’nin son yıllarında ve Cumhuriyet’in ilk on yılında Romanya ilk, orta ve lise tarih ders kitaplarında genellikle “Osmanlı’nın Balkanlar Fütuhatı” bölümlerinde Eflak ve Boğdan’ın fethinden başlayarak kronolojik bir tarihi sistematik içinde ele alınmış, bu durum Türk gençlerinin akıllarında Romanya Devleti ve milletine dair belirgin bir algı oluşmasında çok ciddi bir rol oynamamıştır. Bu makalede, 1908-1932 yılları arasında Türkiye’deki ilk ve ortaokul tarih ders kitaplarında, diğer Balkan Devletlerine oranla devletlerarası ikili ilişkilerin daha gelişmiş olduğu Romanya’nın ne şekilde ele alındığını ortaya koymak amaçlanmıştır. İkili ilişkilerin tarih ders kitaplarına yansıyıp yansımadığını anlamak ve Türkiye-Romanya dostluk ilişkilerinin geliştirilmesinde tarih ders kitaplarından nasıl yararlanılması gerektiğine ilişkin öneriler sunmak da makalenin amaçları arasındadır. ]]> <![CDATA[Edward Hallett Carr says, “history is an endless dialogue between past and future” in his book named “What is History”. And this dialogue is conveyed to young minds through history textbooks given to them since their childhood periods, not through the history books written in large volumes. The political conditions arisen with the effect of the 1912-1913 Balkan Wars caused the Turkism to have a significant effect in history textbooks. History studies in Turkey have developed with the nation-state and the nationalism idea it followed with the establishment of the Republic. The negative effect of Rumelian lands, which got out of hand first as self-governing states then as independent states such as Romania, Serbia, Greece, Bulgaria and Albania and the endless migration waves manifested itself in historiography. Romania is generally discussed in the section of “the Conquests of the Ottoman Empire in Balkans” in a chronological and historical systematic starting from the conquest of Moldavia (Eflak) and Walachia (Boğdan), and this situation hasn’t played a significant role in the formation of an adequate perception of Romania in the minds of Turkish youths.  This article aims to show how Romania, with which international bilateral relations were more advanced compared with the other Balkan states, is discussed in the first and secondary school history textbooks in Turkey between 1908 and 1932. Understanding whether bilateral relations are reflected in the history textbooks and presenting suggestions on how to use history textbooks in the development of friendship relations between Turkey and Romania are also among the objectives of the article. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45419 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1039-1054]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/33 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Tarihsel Bağlam ve Uluslararası Hukuk Çerçevesinde Ahıska Türklerini Anlamak: Sorunlar ve Çözüm Önerileri]]> <![CDATA[Understanding the Meskhetian Turks in Historical Context and International Law: Problems and Suggestions for Solution]]> <![CDATA[Kaan DİYARBAKIRLIOĞLU]]> <![CDATA[Türk Tarihi, Ahıska Türkleri, Siyasi Tarih, Ahıska Türklerinin Vatanı, Gürcistan, Avrupa Birliği. ]]> <![CDATA[History of the Meskhetian Turks, Political History, Homeland of the Meskhetian Turks, Georgia, the European Union.]]> <![CDATA[Bu makalede, uzun yıllar boyunca sürgün hayatı yaşayan Ahıska Türklerinin tarihini vaka analizi yöntemi ile incelenme amacıyla yazılmıştır. Anayurdu günümüzde Gürcistan sınırları içerisinde kalan Ahıska Türkleri post-Sovyet hakları arasında oldukça etkin ve önemli bir yere sahiptir. Tarihsel süreç içerisinde bakıldığında bölge birçok devlet tarafından yönetilmiştir. 1528 yılı ile birlikte Osmanlı Devleti’nin hâkimiyeti altına giren bu ülke, bu dönemde siyasi, ticari ve askerî açıdan önemli bir konuma yükselmiştir. Bununla birlikte Osmanlı yönetimi altındaki Ahuska Türkleri çalışmada detaylı bir şekilde bahse konu olacağı gibi refah içerisinde yaşamışlardır. Ancak, bölgenin Ruslar tarafından 1828’de işgal edilmesi ile birlikte bu refah dönemi sona ermiştir. Ruslar Ahıska Türklerini bölgedeki Rus stratejik çıkarları için bir tehdit olarak görmüştür. Bu nedenle Rus yönetimi Ahıska halkının mücadele gücünü zayıflatmak için politikalar izlemiştir. Rusların bu politikaları uygulamasındaki amacının daha iyi anlaşılması için özellikle Osmanlı Devleti ve Rusya dönemindeki politikalar karşılaştırmalı bir şekilde ele alınmaya çalışılmıştır. 1944-1989 yılları arasında Ruslar tarafından toplamda üç kez sürgüne maruz bırakılan halkın bu süreçte yaşadığı insan hakları ihlallerinin uluslararası bir sorun haline getirilmesi süreci ve AB üyeliği çerçevesinde Gürcistan’ın Ahıska Türkleri ile ilgili taahhüt ettiği yükümlülükleri ve sonuçları analiz edilmiştir. Sonuç olarak, Ahıska Türkleri hala “vatansız” statüsündedirler. 1989’dan sonra AB’nin ve Türkiye dahil birçok devletin araya girmesine rağmen Ahıska Türkleri vatanlarına dönememişlerdir.]]> <![CDATA[In this study, the history of the Meskhetian Turks, who have lived in exile for many years, is analyzed with the case study method. The homeland of the Meskhetian Turks today remains within the borders of Georgia. During the historical process, the region has been governed by many states. In 1528, this region came under the domination of the Ottoman Empire. During this period, the region rose to an important commercial and military position and the Meskhetian Turks lived in prosperity. However, this period of prosperity ended with the occupation of the region by the Russians in 1828. The Russians saw the Meskhetian Turks as a threat to Russian strategic interests in the region. For this reason, the Russian administration followed policies to weaken the power of the Meskhetian people to struggle. To better understand the purpose of the Russians in implementing these policies, especially the policies of the Ottoman Empire and Russia were tried to be handled comparatively. The process of making the human rights violations of the people, who were exiled three times in total by the Russians between 1944 and 1989, into an international problem and within the framework of EU membership, About Meskhetian Turks Its commitments and results have been analyzed. As a result, Meskhetian Turks are still in the status of "stateless." Although after 1989 the intervention of many governments, including the EU and Turkey Meskhetian Turks are still unable to return to their homeland.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45383 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1119-1136 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/34 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Karşıtlıkların Tarihi: Yaşlı Cato ve ‘Genç’ Roma ]]> <![CDATA[The History of Contrasts: Cato the Elder and Rome the ‘Younger” ]]> <![CDATA[Derya ÇIĞIR DİKYOL]]> <![CDATA[Eskiçağ tarihi, Bilge/Yaşlı Cato, Roma Cumhuriyet tarihi, toplumsal dönüşüm, Roma vatandaşlığı]]> <![CDATA[Ancient history, Cato the Elder, history of Rome, history of Roman Republic, social transformation, Roman citizenship]]> <![CDATA[Bu çalışma, Roma’nın bir dünya imparatorluğuna dönüşmesinin ilk evresi diyebileceğimiz bir zaman sürecinin ruhunu, Yaşlı Cato’nun biyografisi üzerinden yeniden yorumlama denemesidir. Bu yorumlamayı yaparken ‘çatışma’ unsuru temel alınmıştır. Bahsi geçen ‘çatışma’ hem Roma’nın erken Cumhuriyet döneminde toplumun değişimine neden olan karşıtlıkları, hem de Cato’nun bu değişimle ve kendi kişiliği ile karşıtlıklarını içermektedir. Cato, Sabin köklerine rağmen örnek bir Romalı, Yunan kültür etkilerine karşı Roma’nın temel değerlerini savunan bir muhafazakardır. “Yeni adam” olarak başladığı kariyerine “eski tip Romalı” olarak anılan bir çiftçi, asker, avukat, hatip, yazar ve politikacı olarak devam ettiği görülür. Roma siyaset alanında elde ettiği başarıyı, savunuculuğu rolünü üstlendiği Roma’nın geleneksel değerlerine ve simgesel sermayesinin önemli bir kısmını oluşturan kurduğu ilişkiler ağına borçludur. Cato, kariyeri boyunca Yunan kültür etkisi, Kartaca, Romalı değerlerin yozlaşması ve lüks düşkünlüğü gibi konularda Roma’nın ‘düşmanlarını’ belirlemiş ve bunların varlığı ile kendi yükselişini sağlamıştır. En önemli siyasi rakibi Scipio’ya karşı elindeki en güçlü silahı her daim ‘Romalılık değerleri’ olmuştur. Roma vatandaşlığı kavramına verdiği önem ve Romalı kimliğinin oluşumunda sarf ettiği çaba ile bugün hâlâ Roma tarihi çalışmaları için önemli bir isimdir. Sonuç olarak çalışmada Roma Akdeniz egemenliğini ele geçirirken, siyasi ve toplumsal alanda yaşadığı dönüşümün bir şahidi olarak Yaşlı Cato’nun, bu değişime (kültürel anlamda yozlaşmaya) karşı direnişinde görülen karşıtlıkları ortaya konulmaya çalışılmıştır. ]]> <![CDATA[This study is an essay to reinterpret the spirit of the period that we can assume as the first stage of the Roman Empire’s conversion into a world empire in terms of Cato the Elder’s biography. While making this reinterpretation, it is based on the factor of ‘conflict’. The aforementioned ‘conflict’ includes both the contrasts causing the change of the society in early Republican period of Rome and Cato’s conflicts with this change and his own personality. Cato is an exemplary Roman despite his Sabine roots, a conservative who defends the core values of Rome against the influences of Greek culture, and a farmer, a soldier, a lawyer, an orator, a writer and a politician referred as ‘old type Roman’ starting his career as ‘New Man’. He owes the success he gained in Roman political field to the traditional values of Rome, where he played the role of advocacy and the network of relationships he formed, which makes up a significant part of the symbolic capital. Throughout his career, Cato defined Rome’s ‘enemies’ as Greek culture effect, Carthage, the degeneration of Roman values and mercenariness and with their existence, he paved way for his recognition. His strongest weapon against his most important political rival ‘Scipio’ was always ‘Roman values’. With the prominence he gave to the concept of Roman citizenship and the efforts he spent for the formation of Roman identity, he is still a significant name for Roman history studies. As a result, in the study, while Rome seized Mediterranean sovereignty, as a witness to the political and social conversion, the contrasts experienced in the resistance of Cato against this change (culturally ‘degeneration’) were tried to be revealed.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=45279 <![CDATA[Volume: 15 Issue 4[1099-1117]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/35 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[İlhanlı Sivil ve Askeri Teşkilatında Uygur Türkleri ve Onların Anadolu’daki Bakiyeleri Hakkında]]> <![CDATA[About the Uighur Turks and Their Heritage in Anatolia in the Ilkhanid Civil and Military Organization]]> <![CDATA[KELEŞ]]> <![CDATA[Çingiz Han, İlhanlı, Uygur Türkleri, Eratna, Anadolu]]> <![CDATA[Cingis Khan, Ilkhanid, Uighur Turks, Eratna, Anatolia]]> <![CDATA[Çingiz’in bozkır halklarını hâkimiyeti altına toplamaya başladığından itibaren, onun hâkimiyeti altına giren Uygur Türkleri, bir yandan Çingiz’in seferlerine destek verirken diğer taraftan da devletin idari teşkilatında yer alarak, Moğollara dil ve alfabelerini benimsetmişlerdi. Bu şekilde Moğol İmparatorluğu’nun sivil ve askeri teşkilatında yükselmeye başlayan Uygurlar, bu vesileyle Türk kültür ve devlet sistemini de İran ve Anadolu’ya taşımışlardır. O sebeple Moğollar Ortadoğu’ya hâkim olmaya başladıkları dönemde gerek askeri ve gerekse idari açıdan yerli kültürlere muhtaç olmadılar. Hülegü’nün İran’a gelişiyle birlikte tesis edilen Tebriz merkezli İlhanlı devletinin sivil ve askeri teşkilatında da yer alan Uygur Türkleri, önemli roller üstlenmişlerdir. Pek çok İlhanlı şehzadesinin atabeliğini üstlenmiş olan bu medeni Türk toplumu, devletin yıkılışına kadar da önemini korumuştur. Hatta bir Uygur Türkü olan Eratna Bey İlhanlı Devleti’nin dağılmasıyla birlikte ortaya çıkan yeni siyasi ortamı değerlendirip, kendi beyliğini kurmayı da başardı. Moğollarla birlikte gelerek bilhassa Anadolu’nun orta ve doğu bölgelerine yerleşen Uygurların hatıraları günümüzde Anadolu’nun toponomisinde ve sanatında kendisini göstermektedir. Hal böyle iken Moğol işgaliyle Anadolu’ya gelmiş Uygur Türklerinin, bu coğrafyadaki faaliyet ve varlıklarıyla alakalı doğrudan bir çalışma yapılmış değildir. Yapılan çalışmalar genellikle Moğol işgalinin Anadolu’nun Türkleşmesi üzerindeki etkisi üzerinde durmuştur. O sebeple bu çalışmanın böyle bir açığı az da olsa telafi edeceği veya yapılacak pek çok araştırmaya yol göstereceği kanaatindeyiz.]]> <![CDATA[Since it started togather the people of Chingiz under the rule of steppe, the Uighur Turks who came under his rule, while supporting the campaigns of Chings on theother hard, took part in the administrative organization of the state and adopted the Mongols their language and alphabets. İn this way, the Uighurs began to rise in the civil and military organization of the Mongol Empire and on this occasion carried the Turkish culture and state system to Persia and Anatolia. For this reason, when the Mongol sstarted to dominate the Middle East, they didn’t need in digenous cultures both in military anda dministrative terms. The Uighur Turks, who also took part in the civil and military organization of theTabriz-based Ilkhanid State that established with arrival of Hülegü to Persia, played important roles. This civilized Turkish society, which had been the instructor of many İlkhanid princes, maintained. Its importance until the collapse of the state. In fact Eratna Beg, a Uighur Turk, also evaluated the new political environment that emergd with the dissolution of the Ilkhanid State and succeeded in establishing his own principality. The memories of the Uighurs who came with the Mongols and settled in the central and eastern regions of Anatolia, are now present in the art and toponomy of Anatolia. However, there is not direct study about the activities and existence of Uyghur Turks, who came to Anatolia with the Mongol occupation, in this geography. Studies have focused on the effect of the usually Mongolian occupation on theTurkization of Anatolia. For this reason, we believe, this study will compensate for such a deficit, albeit a little, or will guide many studies to be conducted.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44542 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[931-941]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/36 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Türk Silahlı Kuvvetlerinde İktidar Mücadelesi ve Siyasete Etkisi (27 Mayıs 1960-20 Kasım 1961) ]]> <![CDATA[Power Struggle In Turkish Armed Forces and Its Effects On Politics (27 May 1960-20 November 1961)]]> <![CDATA[Adnan MUHACİR]]> <![CDATA[Kadir KASALAK]]> <![CDATA[Tarih, Darbe, iktidar, Muhalefet, Milli Birlik Komitesi, Silahlı Kuvvetler Birliği.]]> <![CDATA[History, Coup, Government, Opposition, National Unity Committee, Armed Forces Union. ]]> <![CDATA[27 Mayıs 1960’da ordunun yönetime el komasıyla tüm siyasi partilerin faaliyetleri durdurulmuş ve Milli Birlik Komitesi (MBK) Türkiye’nin idaresini üstlenmiştir. Ancak hem MBK içerisinde yer alanlar arasında fikir birliğinin olmaması hem de MBK dışında kalanların farklı gruplar oluşturması ordu içerisinde bir iktidar mücadelesinin yaşanmasına neden olmuştur. İlk mücadele MBK içinde başlamış, MBK başkanı Cemal Gürsel’in başı çektiği “ılımlılar” olarak adlandırılan ve seçimlerin bir an önce yapılıp idarenin sivillere devredilmesini isteyen grupla “14ler” olarak adlandırılan ve yapısal reformlar gerçekleştirilmeden idarenin sivillere devredilmesini istemeyen grup arasında yaşanmıştır. Bu mücadele “14ler”in tasfiye edilmesiyle sonuçlanmış ancak bu iktidar mücadelesini kazanan ılımlılar güçlerini yitirmişlerdir. İktidar mücadelesi süresince, MBK dışında kalanlar ve MBK’nin uygulamalarından hoşnut olmayanlar da örgütlenmeye devam etmiştir. Hem MBK’nin faaliyetlerinden memnun olmayan hem de emir komuta zinciri içerisinde bir grup kurmayı düşünen bazı subayların girişimiyle, içlerinde Ankara ve İstanbul sıkıyönetim komutanlarının ve Genelkurmay başkanı Cevdet Sunay’ında yer aldığı, Silahlı kuvvetler Birliği (SKB) adıyla bir grup kurulmuştur. MBK içindeki mücadelenin ardından MBK-SKB arasında bir iktidar mücadelesi başlamış ve bu mücadele sırasında siyasetçiler kendilerine verilen izin oranında siyaset yapabilmişlerdir. Bu durum, sağlıklı bir iktidar ve muhalefet ilişkisinin sürmesini sağlamamıştır. Ordu baskısı altında seçimlere gidilen süreçte siyasiler çeşitli uzlaşma yollarını deneyerek, meclisin açılmasına ve siyasi faaliyetleri gerçekleştirmeye çalışmışlar. Bu makalede, 27 Mayıs müdahalesinden 1961 genel seçimlerine kadar geçen süreçte ordu içindeki mücadele ve Türk siyasetinin bu mücadeleden nasıl etkilendiğini ve nasıl tepki verdiğini tartışılmıştır. ]]> <![CDATA[The activities of all political parties with the military's seizure of management on 27 May 1960 was stopped and the National Unity Committee (NUC) took over the administration in Turkey. However, both the lack of consensus among those in the NUC and the formation of different groups outside the NUC caused a power struggle within the army. The first struggle started in NUC. It was experienced between the group called the "moderates" who wanted the elections to be held as soon as possible and transferred to the civilians -led by NUC chief Cemal Gürsel- and the group called the "14s" who did not want the administration to be transferred to the civilians without structural reforms. This struggle resulted in the liquidation of the "14s", but the moderates who won this power struggle lost their power. During the power struggle, those who remained outside the NUC and those who were dissatisfied with the practices of the NUC continued to organize. With the initiative of some officers who are not satisfied with the activities of the NUC and who are planning to establish a group within the chain of command, a group called the Armed Forces Union (AFU), among them Ankara and Istanbul martial law commanders and Chief of General Staff Cevdet Sunay. After the struggle within the NUC, a power struggle started between NUC and AFU, and during this struggle, politicians were able to make politics at the rate of given permission. This has not led to a healthy relationship between Government and opposition. During the elections under the pressure of the army, politicians tried various ways of reconciliation and tried to open the parliament and carry out political activities. In this article, the struggle within the army and how Turkish politics was affected and how it reacted during the period from the May 27 intervention to the 1961 general elections were discussed. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44502 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[973-984]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/37 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Millî Mücadelede İç Ayaklanmalar ve 150’likler]]> <![CDATA[Rebellion in Turkish National Struggle and 150 Persons]]> <![CDATA[Ahmet Yusuf YILMAZ]]> <![CDATA[Millî Mücadele, Ayaklanma, 150 kişi, Sürgün, Çerkez Ethem ]]> <![CDATA[National Struggle, Rebellion, 150 Person, Exile, Circassian Ethem]]> <![CDATA[Mondros Mütarekesi’nin imzalanması ve uygulanması ile Osmanlı Devleti fiilen askeri gücünü yitirmiştir. Çünkü bu mütareke adeta kayıtsız şartsız bir teslim belgesidir. Mütareke gereğince Osmanlı ordusu dağıtılmıştır. Silah, cephane, ulaşım yolları ile tüm haberleşme araçları liman ve tersaneler galip devletlerin denetimine bırakılmıştır. İtilaf Devletleri, Anadolu’nun dört bir köşesini işgal etmesiyle ülkede huzursuzluklar ortaya çıkmıştır. Anadolu, düşman istilasıyla ateşten bir çember içine alınmaya çalışıldığı sırada cephelerde bağımsızlık ve hürriyet için savaşılırken; Anadolu’nun iç bölgelerinde çıkan büyük-küçük ayaklanmalarla birçok köy ve şehir, kardeşin kardeşle boğuştuğu bir savaş alanı haline gelmiştir. Çıkarılan isyanlarla; hem millî mücadelenin gücü kırılmaya çalışılmış hem de İtilaf Devletlerinin işgalleri kolaylaşmıştır. Bu iç çatışmalardaki mal ve can kaybının bilançosu; bazı yerlerde Yunanlıların ve Ermenilerin verdirdikleri kayıpların üstündedir. Ayaklanmalar genel olarak, İstanbul hükümeti ile İtilaf Devletlerinin kışkırtmaları neticesinde çıkmıştır. Anadolu halkının büyük çoğunluğu, ayaklanma hareketlerine katılmamış ve Ankara hükümeti otoritesine sadık kalmıştır. Milli Mücadelenin kazanılmasıyla birlikte isyanlarda aktif rol alan kişiler, yeni kurulan Türkiye Cumhuriyeti tarafından unutulmamıştır. Bu isyanlarda kimler yer almıştır sorusuna cevap aranırken bu kişilerin bazılarının 150’liklerden olduğu anlaşılmış ve isyanlarda yer alan 150’likler bu makalenin araştırma konusunu oluşturmuştur. Bu 150 kişi hakkında, ülkeden çıkarma yöntemi ile cezalandırılmışlardır. Dünyada az rastlanan bu cezalandırma yöntemi ile 150’likler vatandaşlıktan çıkarılsalar da, daha sonra 1938 yılında bu kişiler affedilmişlerdir. ]]> <![CDATA[With the signing and implementation of the Mondros Armistice, the Ottoman State actually lost its military power. Because this is an unconditional surrender document. According to the armistice, Ottoman Army was disbanded. Weapons, ammunition and transportation routes, and all means of communication, ports and shipyards were left to control of the victorious states. As the Entente States occupied all four corners of Anatolia, unrest occurred in the Anatolia. As the Entente States occupied all four corners of Anatolia, uprisings were occurred in the country. While Anatolia was trying to fighting for independence and freedom on the fronts; many villages and cities had become a battleground. With the revolts; national was tried to struggle both uprising and occupation of the Entente States. The total loss of property and life in these internal uprising in some places were over the losses caused by Greeks and Armenians. The uprisings generally occurred as a result of provocations between Istanbul government and the Entente States. The majority of the Anatolian people did not participate in the uprising movements and remained loyal to the Ankara government authority. With the victory of the National Struggle Republic of Turkey did not forget rebellion’s leaders. While seeking an answer to the question of who was involved in these revolts, it was understood that some of these people were from the 150 persona non grata and the subject of the 150 persons in the riots was the subject of the research. They were punished by the method of expulsion from country. Although they were discharged from 150 citizenships with this rare punishment method in the world, they were forgiven in 1938.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=44097 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[1001-1018]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/38 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Sina Dağı Arşivinde Osmanlı İzleri: Fermanlar ve İmtiyazlar]]> <![CDATA[Ottoman Traces in the Archive of Mount Sinai: Fermans and Concessions]]> <![CDATA[Hadi BELGE]]> <![CDATA[Osmanlı Tarihi, Sina Dağı Arşivleri, St. Catherine Manastırı, Ferman, Manastır Topluluklarının İmtiyazları]]> <![CDATA[Ottoman History, Mount Sinai Archives, St. Catherine's Monastery, Firmans, Concessions of Monastic Communities]]> <![CDATA[Son zamanlarda, Doğu Hristiyanlığının kutsal addedilen beldelerinde yaşayan manastır toplulukları hakkındaki araştırmalar oldukça çarpıcı sonuçlar ortaya koymaktadır. Özellikle XIX. yüzyılda bazı seyyahların aktardıkları bilgiler ve ilim heyetlerinin incelemeleri doğrultusunda; manastırların sadece münzevi keşişlerin yaşadığı mekânlardan ibaret olmadıkları, aslında birbirinden değerli yazmalara ve herbiri tarihin bir dönemine ışık tutan binlerce belgeyi barındıran eşsiz bir koleksiyona ve arşive sahip yerler oldukları anlaşılmıştır. Şüphesiz bu yerlerden biri de Mısır’da farklı semavî dinlerin hatıralarını taşıyan Sina Dağı ve bu dağda yer alan St. Catherine Manastırı’dır. 1950’li yıllarda, Batılı ve Doğulu uzmanlardan oluşan bir araştırmacı ekip tarafından, manastırın arşivindeki eserlerin ve dökümanların tasnifi ve kataloglanması işi tamamlanmış ve belgeler araştırmacıların istifadesine sunulmuştur. Bu arşivi oluşturan parçalar arasında Osmanlı Türkçesi ile kaleme alınmış yüzlerce ferman, berat vb. belgenin bulunması, söz konusu arşivi bilim insanları için son derece ilgi çekici kılmaktadır. Ne var ki, bu belgeler günümüz Türkçesine ya da başka dillere henüz transkript edilebilmiş değildir. Takdir edilir ki böyle bir arşiv, Sina ruhbanlarların tarihi kadar Osmanlı İmparatorluğu tarihinin sosyal, siyasî ve dinî yönlerinin tamamen aydınlatılması bakımından da önem taşımaktadır. Bu arşivde yer alan belgelerin, Türkiye Cumhuriyeti Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi’ndeki diğer belgelerle birlikte değelendirilmesi, konuya daha bütüncül yaklaşımların sergilenmesini mümkün kılacak, böylece Osmanlı İmparatorluğu ile Gayrimüslim cemaat yapıları arasındaki ilişkiler üzerinde daha sağlıklı analizler yapılabilecektir. Bu çalışmada, bunun küçük bir denemesi yapılmış, Sina Dağı ruhbanlarının Osmanlı egemenliğinde kaldıkları dört asrı temsilen öne çıkan bir kaç ferman seçilerek Tur-i Sina’daki ruhbanların imtiyazları ele alınmıştır.]]> <![CDATA[Recently, research on monastic communities living in the sacred resorts of Eastern Christianity has produced remarkable results. Especially XIX. In line with the information conveyed by some travelers in the century and the studies of the scientific committees; It was understood that the monasteries were not only places where the ascetic monks lived, but in fact they had valuable collections and places with a unique collection and archive, each containing thousands of documents that shed light on a period of history. Undoubtedly, one of these places is Mount Sinai, which carries the memories of different heavenly religions in Egypt, and St. Catherine Monastery, located in this mountain. In the 1950s, the classification and cataloging of the works and documents in the archive of the monastery was completed by a team of researchers consisting of Western and Eastern experts, and the documents were presented to the researchers. The fact that there are hundreds of documents such as firmans and berats written in Ottoman Turkish among the parts of this archive makes this archive very interesting for scientists. However, these documents have not yet been transcribed into Turkish or other languages. It is appreciated that such an archive is important in terms of fully illuminating the social, political and religious aspects of the history of the Ottoman Empire, as well as the history of the Sinai clergy. Thus, healthier analyzes can be made on the relations between the Ottoman Empire and non-Muslim community structures. In this study, a small trial of this has been done. The privileges of the clergy in Tur-i Sina were handled by selecting a few firmans that stand out to represent the four centuries that the Sinai clergy remained under Ottoman rule.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43771 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[851-867]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/39 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Ortadoğu’da Arap Milliyetçiliğinin Seyri: Osmanlı Döneminden Milli Mücadele’nin İlk Yıllarına Arap Milliyetçiliği ve Türk-Arap İlişkileri]]> <![CDATA[Arab Nationalism in the Midle East: Arab Nationalism from the Ottoman Period to the First Years of the National Struggle and Turkish-Arab Relations]]> <![CDATA[Ömer Ali KESKİN]]> <![CDATA[Türkiye Cumhuriyeti Tarihi, Osmanlı Dönemi, Arap Milliyetçiliği, Arap İsyanı, Türk Milliyetçiliği, Milli Mücadele Dönemi, Türk-Arap İlişkileri.]]> <![CDATA[History of the Republic of Turkey, Ottoman Period, Arab Nationalism, Arab Revolt, Turkish Nationalism, Period of National Struggle, The Turks-Arab Relation.]]> <![CDATA[Ortadoğu, Dünya tarihi açısından daima önemli bir bölge olmuştur. Dünya siyaseti ve ekonomisi açısından önemli bir stratejik konuma sahip olan bölge, hem bölgesel/yerel hem de bölge dışı, özellikle de batılı güçler tarafından, ilgi duyulan bir alan olarak var olagelmiştir. Bölgenin Birinci Dünya Savaşı öncesi son egemen gücü Osmanlı Devleti idi. Osmanlı Devleti’nin, gücünün zirvesindeyken tam olarak egemen olduğu bölge, Birinci Dünya Savaşı’na yaklaşırken çeşitli işgallere uğrayarak ve Birinci Dünya Savaşı sırasında ve sonrasında bu işgallere eşlik eden bölünmeler yaşayarak, önemli karışıklıklara maruz kalmıştır. Bölgenin işgalinin ardından Osmanlı İmparatorluğu’nun da yıkılmasıyla, bölge Osmanlı egemenliğinden çıkmıştır. Ortadoğu’nun Osmanlı egemenliğinden çıkmasında birçok etken söz konusudur. Bu etkenler içinde Arap milliyetçiliğinin de önemli bir yeri vardır. Arap milliyetçiliği, birçok kaynaktan beslenen ve bu haliyle Arap bağımsızlığı etrafında faaliyet yürüten bir ulusalcı hareket olarak Osmanlının yıkılma sürecinde bölge liderlerinin kullandığı bir zemin olmuştur. Arap milliyetçiliği aynı zamanda bölgeye hakim olmak isteyen batılı güçlerin de ilgisini çekmiştir. Bu bakımdan Batılı güçler Arap liderleri Arap milliyetçiliği düşüncesi üzerinden etkileyerek kendileri ile birlikte hareket etmeye ve Osmanlı Devleti’ne karşı isyana yöneltmiştir. Kendi bağımsızlıklarını kazanmak amacıyla batılı güçlerle işbirliği yapan yerel Arap liderlerin Osmanlının yıkılmasından sonra, Batılı işgalci güçler tarafından kendilerine vaat edilenlerin gerçekleşmemesiyle uğradıkları hayal kırıklığı onların geç de olsa farklı bir politika geliştirmelerine neden olmuştur. Fakat asıl olarak bu politikaya onları zorlayan Arap halkıdır. Arap milliyetçileri ve Arap liderlerinin, savaşın sonunda Osmanlılara ve dolayısıyla Türklere ilişkin bağlılık belirten halklarıyla birlikte batılılara karşı mücadele vermeleri oldukça anlamlı bir süreç olarak tarihte yer bulmuştur. Bu mücadelelerinde Anadolu’da, Osmanlının yıkılması sonucu batılı işgalcilere karşı büyük bir direniş başlatan Türklerle ve onun milliyetçi liderleriyle ilişki kurmaları çok önemli ve değerli işbirliklerinin oluşmasına da katkı sağlamıştır. Bu çalışmada Arap milliyetçiliğinin ortaya çıkması, Osmanlı içinde Arap bölgelerinin durumu, Ortadoğu’nun işgali, Birinci Dünya Savaşı sonunda bölgenin Batılılarca işgal edilmesiyle beklentilerini elde edemeyen Arap liderlerinin pişmanlıkları ele alınarak bölgede Arap halkları ve Türk Milli Mücadelecileri arasında oluşan işbirliği ve dayanışma değerlendirilmiştir. ]]> <![CDATA[The Middle East has always been an important region in terms of world history. The region, which has an important strategic position in terms of world politics an economy. Regional and western powers were constantly interested in the region. The last sovereign power of the region before the First World War was the Ottoman State. The region where the Ottoman Empire was fully dominant while at the peak of its power, underwent warious occupations as it approached the First World War. During the First World War and afterwards, the divisions accompanying these occupations experienced significant confusion. After the occupation, with of the region, with the collaps of the Ottoman Empire, the region came out of the Ottoman rule. There are many factors in the exit of the Midlle East from the Ottoman rule. Arab nationalism has an important place among these factors. Arab nasionalism was a nationalist movement that was nurtured from many sources and thus operated around Arab independence. Arab nationalism has been a ground used by regional leaders in the process of Ottoman collaps. Arab nationalism also attracted the attention of western powers who want to dominate the region. In this respect, Western powers influenced Arab leaders through the idea of Arab nationalism and directed them to act with them and revolt against the Ottoman State. Local Arab leaders, who cooperated with western powers, contributed to the collapse of the Ottoman Empire in order to gain their independence. Even if it’s late, the disappointment of those who were promised to them by the western invading forces did not come true, causing them to develop a different policy. But it is the Arab people who are forcing them into this policy. At the end of the war, Arab nationalists and Arab leaders had to act together with their peoples, who expressed loyalty to the Ottomans and therefore Turks. In this way, their struggle against Westerners has found a place in history as a very meaningful process. In these struggles, establishing a relationship with the Turks who started a great resistance against Western invaders in Anatolia contributed to the formation of very important and valuable collaborations. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43761 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[943-972]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/40 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Osmanlı Dönemi Ilıca Kazası Mezar Taşları Üzerine Bir İnceleme]]> <![CDATA[An Analysis on Ilıca District Tombstones in the Ottoman Period]]> <![CDATA[İlker Mümin ÇAĞLAR]]> <![CDATA[Arzu TAŞCAN - Hasancan ERALACA]]> <![CDATA[Ilıca, Ahmetli, Turgutlu, Mezartaşı, Mezar Kitabesi. ]]> <![CDATA[Ilıca, Ahmetli, Turgutlu, Tombstone, Grave Inscription.]]> <![CDATA[Üzerinde insana ait geçmişin izlerini barındıran ve tarihe tanıklık eden mezar taşları, bulundukları yerin mazideki demografik ve sosyal yapısını günümüze taşımaktadırlar. Kitabeli mezar taşları mevtanın künyesi hüviyetindedir. Öyle ki belli bir yerleşim yerindeki Osmanlı ahalisine ait mezar kitabelerinden, sadece kişilerin isimlerini, memleket, meslek, unvan ve lakaplarını değil, taşların başlık, motif ile süslemelerinden o bölgede yer bulmuş mezhep ve tarikatları, mezar taşındaki dua, niyaz ve yakarışlardan ait oldukları dönemin dili, edebiyatı ve sanatı hakkında da bilgi sahibi olunabilmektedir. Hatta mezar taşlarının yapımında kullanılan kireç taşı, mermer veya taş gibi malzemelerden, kullanılan malzemenin büyüklüğünden ve üzerindeki bezeme işçiliğinin niteliğinden de, bölgenin tarihsel süreçteki iktisadî ve kültürel durumuyla ilgili çeşitli malumatlar elde etmek de mümkündür. Osmanlı dönemi idarî yapısı esas alınarak yürütülen bu çalışmada, Saruhan Sancağı’na tâbi, Ilıca Kazası’nın sınırları araştırmanın mekânsal kapsamını teşkil etmiştir. Ilıca Kazası’nda tespit edilen kitabesi bulunan 197 mezara dayalı olarak konu ele alınmıştır. Mevcut çalışmayla bölgedeki Osmanlı dönemi mezar taşı kitabelerinin tespiti yapılarak, bir nevi tescil ve envanter hizmetine de kaynaklık edilmiştir. Bu mezar taşları fiziksel özellikleri ve süsleme unsurları itibariyle de ele alınmıştır. Ayrıca üzerlerinde bulunan metinlerden de istifade edilerek, meslek gurupları, unvan ve lakaplar, memleket isimleri, şahıs isimleri ve kavukları mukayeseli bir şekilde değerlendirilmeye tabi tutulmuştur.]]> <![CDATA[The tombstones, which bear the traces of the human past and testify to the history, show the demographic and social structure of the past. The gravestones with inscriptions reveal the personal information of the dead. From the tombstones of Ottoman, we can learn the names of people, their country, profession, title and nickname. Also, information about sects and religious order can be obtained from decorations on gravestones. It is also possible to have information about language, literature and art from the expressions of prayer and invocation in the tombstone. In fact, we can find information about the past economic situation of the region from the material used in the construction of the tombstones, such as limestone, marble or stone, the size of the stone and the quality of its workmanship. As a result of the researches, 197 grave inscriptions of Ilıca District of Saruhan Sanjak in the Ottoman period were found. With this study, the assessment of the gravestones that were detected was carried out. With this study, the Ottoman period tombstone inscriptions in the region were determined and a kind of registration and inventory service was provided. These tombstones have also been interpreted in terms of their physical properties and decorative elements. In addition, occupational groups, titles and nicknames, country names, personal names and turbans were evaluated comparatively by using the texts on them.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43694 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[869-891 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/41 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ Nüfus ve Temettuât Defterlerine Göre 19. Asrın İlk Yarısında Sinirli Köyü’nün Sosyo- Ekonomik Durumu]]> <![CDATA[The Socio-Economic Situation of the Sinirli Village in the First Half of the 19th Century According to the Population and Temettuât Registers]]> <![CDATA[İlker Mümin ÇAĞLAR]]> <![CDATA[Hasancan ERALACA]]> <![CDATA[Sinirli, Turgutlu, Belen, Manisa, Temettuât Defteri, Nüfus Defteri.]]> <![CDATA[Sinirli, Turgutlu, Belen, Manisa, Temettuât Registry, Population Registry.]]> <![CDATA[Osmanlı siyasi coğrafyası dâhilinde yapılacak yerel tarih çalışmalarında özellikle nüfus ve temettuât defterleri mühim bir yere sahiptir. Osmanlı Devleti ilk kez 1831 yılında bir nüfus sayımı gerçekleştirmiş ve bu sayım neticesinde tanzim edilen defterlerde erkek nüfus kayıt altına alınmıştır. Akabinde 1844-45 yıllarında da temettuât sayımları gerçekleştirilmiştir. Bu sayım neticesinde düzenlenen temettuât defterlerinde vergi ödemekle mükellef olanlar kayıt altına alınmış, meslekleri, lakapları, unvanları, emval ve emlakları ile vergi miktarları ayrıntılı bir şekilde gösterilmiştir. Bu defterler, ait oldukları bölgenin sosyal, beşerî ve iktisadî tüm verilerini haiz olmaları hasebiyle 19. yüzyılın ilk yarısına yönelik tarih araştırmalarında kullanılan önemli arşiv vesikalarındandır. Geçmişi Saruhanoğulları Beyliği’ne kadar uzanan ve günümüzde Manisa’nın Turgutlu ilçesine bağlı olan Sinirli Mahallesi (Köyü), bölgenin hem en eski iskân mahallerinden biri olması hem de asırlar boyu bu önemini koruyarak günümüzde de varlığını devam ettirmesi sebebiyle, Turgutlu ve çevresinde bulunan mühim yerleşim yerlerinden biridir. Bu çalışmayla da, temettuât ve nüfus defterlerinden elde edilen verilerle, 19. yüzyıl ortalarında Sinirli Köyü'ne ait sosyal ve ekonomik yapının ortaya koyulması amaçlanmaktadır. Defterden yola çıkılarak, köy ahalisinin bu yıllarda geçimini tarım ve hayvancılıktan sağladığını söylemek mümkündür. Tarımsal ürünler buğday, arpa, darı, üzüm, pamuk, tütün ve burçaktır. Büyükbaş olarak inek ve çamış yetiştirildiği görülmektedir. İncelenen dönemde, Sinirli Köyü’nde küçükbaş hayvancılık yapıldığı hususunda bir bilgi elde edilememiştir.]]> <![CDATA[In local history studies within the Ottoman political geography, especially the population and temettuât registers have a significant place. The Ottoman Empire, first conducted a census in 1831 and the male population was recorded in the registers issued as a result of this census. Subsequently, dividend counts were carried out in 1844-45. Those who are obliged to pay taxes in the temettuât registers issued as a result of this census were recorded, their professions, nicknames, titles, properties and real estate, and their tax amounts were shown in detail. These registers are among the important archive documents used in historical research for the first half of the 19th century, as they have all the social and economic data of the region they belong to. Sinirli Neighborhood (Village), which dates back to the Saruhanoğulları Principality and is now connected to the Turgutlu district of Manisa, is an important settlement in Turgutlu and its vicinity for centuries. This study aims at setting forth the social and economic structure of Sinirli Village in the mid-19th century with the data obtained from the temettuât and population registers. It is possible to infer from the registries that the villagers earned their livings from farming and animal husbandry in these years. While wheat, barley, maize, grapes, cotton, tobacco, vetch were heading agricultural crops, cow and buffalo raising was common. We have found no information on raising sheep and goats in Sinirli Village during the investigated period.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43499 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[421-441]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/42 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Türk Ocakları’nın Kapatılması ve Mallarının Tasfiyesi Gaziantep Türk Ocağı Örneği]]> <![CDATA[Closing the “Türk Ocakları” and Disposing of Their Goods “Gaziantep Türk Ocakları” Example]]> <![CDATA[Neslihan BOLAT BOZASLAN]]> <![CDATA[Türkiye Cumhuriyeti Tarihi, Cumhuriyet Halk Fırkası, Türk Ocakları, Hamdullah Suphi Tanrıöver, Tasfiye Encümeni, Gaziantep Türk Ocağı.]]> <![CDATA[History of the Republic of Turkey, , Türk Ocakları, Republican People’s Party (CHF) Hamdullah Suphi Tanrıöver, Liquidation Committee, Gaziantep Türk Ocakları.]]> <![CDATA[Türkiye’nin en eski sivil toplum kuruluşlarından olan Türk Ocakları 1912 yılında bir grup Tıbbiyeli genç tarafından kurulmuştur. Osmanlı Devleti’nin son döneminde etkili olan fikir cereyanlarından olan Türkçülük akımının somut bir tezahürüdür. Türk Ocakları Milli Mücadelenin filizlenmesinde önemli bir rol oynamıştır. İtilaf Devletleri tarafından İstanbul’un işgali sırasında ilk kapatılan yerlerden biri olan Türk Ocakları Milli Mücadele sırasında önemli bir merkez haline gelmiştir. Türkiye Cumhuriyetinin kurulmasından sonra faaliyetlerine devam eden Türk Ocakları özellikle başkan Hamdullah Suphi Bey döneminde siyasi ve sosyal olarak bir güç merkezi konumuna gelmiştir. Bu durum zamanla ülkenin yönetimini elinde bulunduran Cumhuriyet Halk Fırkası (CHF) iktidarınca hoş karşılanmamış ve dönemin konjoktürel gelişmelerinin de etkisiyle 1931 yılında Türk Ocaklarının kapatılması gündeme gelmiştir. 10 Nisan 1931 tarihinde yapılan Olağanüstü Kurultay’ında kapatılan Türk Ocakları’nın mallarının tasfiyesi için komisyon kurulmuş ve bu komisyon bütün ocakların kapatılması ve mallarının tasfiye işlemlerini gerçekleştirmiştir. Bu mallardan taşınmazların bazıları satılmış ve bir kısmı da CHF ye devredilmiştir. Tasfiye işlemleri ancak 12 yılda tamamlanabilmiştir. Bu işlemler sonucunda borçlar ödenerek kalan miktarı ile de partiye önemli bir gelir sağlanmıştır. Çalışmamızda 1918 yılında kurulan Gaziantep Türk Ocağı ve bağlı bulunan Kilis ve Besni Türk Ocakları’nın malları ile ilgili tasfiye komisyonu ve CHF il yöneticileri arasında yapılan yazışmalardan hareketle Gaziantep Türk Ocağı’nın kapatılması ve tasfiye edilmesi sürecinin arşiv belgeleri ışığında değerlendirilmesi amaçlanmaktadır.]]> <![CDATA[Turkish Hearths is one of Turkey's oldest non-governmental organization was founded in 1912 by a group of young medical student. It is a concrete manifestation of the Turkism movement, which is one of the intellectual drafts that were effective in the last period of the Ottoman State. “Türk Ocakları” played an important role in the sprouting of the National Struggle. “Türk Ocakları”, one of the first places closed by the Entente States during the occupation of Istanbul, became an important center during the National Struggle.Turkish Hearths continued to operate after the founding president of the Republic of Turkey, especially during the political and social Hamdullah Suphi has become a power center. This situation was not welcomed by the Republican People’s Party (CHF) administration, which overtook the administration of the country over time, and with the effect of the conjunctural developments of the period, the closure of the Turkish hearths came to the agenda in 1931. A commission was established for the disposal of the “Türk Ocakları”, which were closed at the Extraordinary Congress held on April 10, 1931, and this commission closed all quarries and liquidated their properties. Some of these properties have been sold and some have been transferred to CHF. Liquidation procedures could only be completed in 12 years. As a result of these transactions, the debts were paid and the remaining amount provided a significant income to the party. In our study, it is aimed to evaluate the closure and liquidation process of “Gaziantep Türk Ocakları” in the light of archive documents based on the correspondence between the “Gaziantep Türk Ocakları” established in 1918 and the liquidation commission regarding the goods of Kilis and Besni “Türk Ocakları” and the CHF provincial administrators.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43480 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[ 407-419 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/43 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Kastamonu Valisi Mehmet Reşid Paşa’nın 1914 yılı Vilayet Gezisi Raporuna Göre Taşköprü, İnebolu, Araç ve Devrekâni İlçeleri]]> <![CDATA[ According to the 1914 Vilayet Report of Kastamonu Governor Mehmet Reşid Pasha, Taşköprü, İnebolu, Araç and Devrekâni Town]]> <![CDATA[Tahir BİLİRLİ]]> <![CDATA[Mehmet Reşid Paşa, İnebolu, Taşköprü, Araç, Devrekâni.]]> <![CDATA[Mehmet Reşid Pasha, İnebolu, Taşköprü, Araç, Devrekâni.]]> <![CDATA[Osmanlı Devleti’nin son dönem valilerinden olan Mehmet Reşid Paşa, 14 Mayıs 1913 ile 25 Ağustos 1915 tarihleri arasında Kastamonu valiliği yapmıştır. Reşid Paşa ilk görevinden 4 yıl sonra 1919 yılında ikinci defa Kastamonu valiliğine getirilmiştir. 1864 ve 1871 Nizamnamelerinde valiler mülki görevleri arasında senede bir veya iki kere üç ayı geçmeyecek şekilde devir ve teftiş etmekle yükümlü tutulmuşlardır. Valiler bu gezilerde yapılan icraatları ve kazaların genel durumlarını ayrıntılı olarak merkeze rapor edeceklerdi. Mehmet Reşid Paşa’da iki yıl üç aylık ilk valiliği süresince iki kere valilerin her yıl yapması gereken devir ve teftiş gezilerine çıkarak vilayet kazalarında incelemelerde bulunmuştur. Birincisi 1913 yılı Eylül ayında yaklaşık bir ay süren ve Daday, Araç, Devrekani, Safranbolu, Çerkeş, Çankırı, Tosya, Taşköprü, Boyabat ve Sinop kazalarını içine alan oldukça kapsamlı bir teftiş gezisidir. İkinci teftiş gezisi ise bu çalışmanın da konusunu oluşturan 1914 Haziran 15’inden Temmuz’un 15’ine kadar süren ikinci devir ve teftiş gezisidir. Reşid Paşa bu gezilerinde kazaların idari faaliyetleri, belediyecilik hizmetleri, eğitim, hapishane, ziraat, sınaî, ulaşım, sağlık ve ticaret gibi alanların yanı sıra, bayındırlık ve imar faaliyetlerinde incelemelerde bulunmuştur. Gözlemlerini ise İstanbul hükümetine göndermiştir. Bu çalışmada Mehmet Reşid Paşa’nın hazırladığı rapordan yola çıkarak İnebolu, Taşköprü, Araç ve Devrekâni kazaları ile ilgili izlenimleri değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[Mehmet Reşid Pasha, who was one of the last governors of the Ottoman State, served as the governor of Kastamonu between May 14, 1913 and August 25, 1915. Reşid Pasha was appointed as the governor of Kastamonu for the second time in 1919. In the 1864’s and 1871 Regulations, the Ottoman governors were obliged to patrol and inspect the province, provided that it did not exceed three months once or twice a year. The governors would report in detail the actions taken on these trips and the general situation of the towns to the center. Mehmet Reşid Pasha also went on an inspection trips in his first governorship, which lasted for two years and three months, and made investigations in towns. The first is a very comprehensive inspection trip that lasted about a month in September 1913 and included Daday, Araç, Devrekani, Safranbolu, Çerkeş, Çankırı, Tosya, Taşköprü, Boyabat and Sinop towns. The second inspection trip, which is the subject of this study, is the second inspection trip that lasted from June 15 to July 15 of 1914. In these trips, Reşid Pasha made researches in areas such as administrative activities, municipal services, education, prison, agriculture, industrial, transportation, health and trade, as well as public works and zoning. He sent his observations to the Istanbul government as a report. In this study, based on the report prepared by Mehmet Reşid Pasha, his impressions on Inebolu, Taşköprü, Araç and Devrekâni accidents were evaluated.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43330 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[ 391-406 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/44 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[1946 İle 1950 Genel Seçimleri Arasında Kırklareli’de Siyasi Durum]]> <![CDATA[Political Situatıon In Kırklareli Between 1946 And 1950 General Elections]]> <![CDATA[Nermin Zahide AYDIN]]> <![CDATA[Kırklareli, Cumhuriyet Halk Partisi, Demokrat Parti, Seçim, Taşra Teşkilatı.]]> <![CDATA[Kırklareli, The Republican People's Party, The Democrat Party, Election, Provincial Organization.]]> <![CDATA[İkinci Dünya Savaşı’nın sonunda, Avrupa’da ilerlemek isteyen Rusya’nın Türkiye’den bazı taleplerde bulunması, devlet yöneticilerinin hemen harekete geçmesine neden olmuştur. Çok partili sistemle yönetilen Batı devletleri ile işbirliği içine girmek isteyen Türk yöneticiler, kendilerini revize etme yoluna giderek ülke içinde çok partili hayata geçişin sinyallerini vermişlerdir. Dönemin tek partisi olan Cumhuriyet Halk Partisi içinde yaşanan anlaşmazlıklar da bu dönemde ortaya çıkmış, Cumhuriyet Halk Partisi’nden ayrılanlar Demokrat Parti’yi kurarak siyaset sahnesinde yerlerini almışlardır. Savaş sonunda ülke ekonomisinin bozulmasına ek olarak iktidar partisi içinde yaşanan anlaşmazlıkların artması, halkın tercihleri noktasında bir dönüm noktasını oluşturmuştur. Halkın tercihlerinin değiştiği yerleşim yerlerinden birisi de Kırklareli olmuştur. 1946 yılında yapılan genel seçimleri, Cumhuriyet Halk Partisi büyük farkla kazanmıştır. Fakat ilerleyen günlerde taşra teşkilatı içinde yaşanan huzursuzluklar ve diğer partilerin faaliyetleri, bu durumun tersine dönmesine neden olmuştur. Halkın büyük bölümü Demokrat Parti’yi kurtarıcı olarak görmeye başlamışlardır. Bu şartlar altında 1950 yılında yapılan milletvekili seçimleri büyük sürprizle sonuçlanmıştır. Seçim sonunda CHP’nin hiçbir adayı Kırklareli’de milletvekili seçilememiştir. DP’nin adaylarının hepsi ise milletvekili seçilmişlerdir. Kırklareli özelinde yaşanan bu durum hemen hemen Türkiye’nin bütün yerlerinde aynı şekilde cereyan etmiştir. Çalışmamızda Kırklareli’de 1946 ile 1950 yılları arasında yapılan genel seçimlerde siyasi partilerin mücadeleleri ve CHP Kırklareli taşra teşkilatındaki siyasi durum incelenmiştir. Araştırma yapılırken Başbakanlık Devlet Arşivi’nde bulunan belgeler, dönem gazeteleri ve basılı diğer kaynaklardan yararlanılmıştır.]]> <![CDATA[At the end of World War II, some of the demands Russia presented to Turkey in efforts to advance in Europe caused state administrators to take immediate action. Turkish administrators who wanted to cooperate with the Western states that are run under the multi-party system gave the signals of transition to multi-party life in the country by revising themselves. The disputes within the Republican People's Party (CHP), the sole party in the period, also emerged during this period, and those who left the CHP took their place in the political scene by establishing the Democrat Party (DP). In addition to the deterioration of the country's economy at the end of the war, increasing disputes within the ruling party constituted a turning point in the preferences of the people. One of the settlements where the preferences of the people changed was Kırklareli. The Republican People's Party won the general elections in 1946 with a great margin. However, the unrest and the activities of other parties in the provincial organization in the following days caused this situation to reverse. Most of the people started to see the Democrat Party as a savior. Under these circumstances, the parliamentary elections in 1950 resulted in a big surprise. At the end of the election, no candidate of the CHP could be elected as a deputy in Kırklareli. All DP candidates, on the other hand, were elected deputies. This situation that was specific to Kırklareli, took place throughout Turkey in almost the same manner. In our study, the struggles of political parties in the general elections held in Kırklareli between 1946 and 1950 and the political situation in the CHP Kırklareli provincial organization were examined. The documents in the Prime Ministry State Archive, newspapers from the period and other printed sources were utilized in this the process of this study.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43272 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[813-829]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/45 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[İngiltere ve Amerika'nın 2. Dünya Savaşı Yıllarında Türkiye'deki Azınlık Politikası]]> <![CDATA[British And American Minority Policies in Turkey During World War II]]> <![CDATA[Hakan GÜNGÖR]]> <![CDATA[Azınlıklar, Yahudiler, İngiltere, ABD, Varlık Vergisi]]> <![CDATA[Minorities, Jews, United Kingdom, United States, the Wealth Tax Law]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[Turkey stayed neutral until the last months of World War II, but it lived the economic crisis caused by the war in all its dimensions. Because of the possibility of being attacked by the Allies or the Axis states, Turkey perused a war economy and recruited a million men in the army. Some of the capital owners in Turkey, who took advantage of this war, engaged in black-marketing and stocking. Since all these developments caused inflation and the economy to deteriorate, the Saraçoğlu Government had to take some measures. One of these measures applied by the government was the Wealth Tax Law (Varlık Vergisi Kanunu). Although the law stipulates equal taxation of all citizens based on their wealth, Non-Muslim minorities were subjected to very high taxation compared to the Muslim Turks. Because monirities held most of the capital in Turkey, Wealth Tax effected them the most. Although all citizens had equal rights and freedoms in Turkey, the implementation of the Capital Tax began to be seen as Turkification of the economy and even racism. Minorities, especially Jews, frequently applied to Britain and the United States to correct the unfair tax distribution. However, the United States and Great Britain believed that a non-belligerent Turkey would contribute their eventual victory, and they did not want to deteriorate their relations with Turkey. This article examines the British and the American policy towards non-Muslim minorities in Turkey during the war years in the light of the British and the US consulate archival documents. Thus, this study investigates to what extent the foreign states intervened in the internal affairs of Turkey during WWII. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43264 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[499-513]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/46 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ 1958 Lübnan Krizi’nin Türkiye’nin Ulusal Gazetelerine Yansımaları]]> <![CDATA[Reflections of the 1958 Lebanon Crisis in Turkish National Newspapers]]> <![CDATA[Abdullah EKİNCİ]]> <![CDATA[Abdullah ORAK]]> <![CDATA[Ortadoğu, Lübnan, Umumi Grev, Çatışma, İç Savaş, 1958 Bunalımı.]]> <![CDATA[Middle East, Lebanon, General Strike, Conflict, Civil War, 1958 Crisis.]]> <![CDATA[Kültür ve inanç bileşenleriyle adeta bir mozaik olan Lübnan tarih boyunca Ortadoğu’da önemli bir ülke olmuştur. Çeşitli bileşenlerin bir arada yaşaması bir değer olmakla birlikte bu unsurlar iç dinamikler ve bölgesel gelişmelerin etkisiyle zaman zaman farklı tepkiler de göstermiştir. Cumhurbaşkanı Kamil Şem‘un iktidarının özellikle son iki yılında yönetimde akraba ve zümre hâkimiyetinin artması toplumun önemli bir kısmında rahatsızlık yaratmıştır. Gergin ve sancılı geçen 1957 genel seçimleri sonuçları itibariyle de tartışmalı olmuştur. Ülkede yaşanan bir takım olaylardan dolayı 1958 yılının Mayıs ayında muhalefet liderleri muhataplarına grev yapma çağrısında bulunmuştur. Bu çağrıyla birlikte Lübnan’ın birçok yerinde grevler başlamış ve ardından grev ortamı Ekim ayına kadar sürecek olan çatışma ortamını beraberinde getirmiştir. 1958 yılında yaşamış olduğu kriz ülkenin toplumsal ve siyasi tarihinde derin bir iz bırakmıştır. 1958 Lübnan Krizi, Ortadoğu ülkelerinde derin bir endişe yaratmıştır. Bölgedeki birçok ülke gibi Türkiye de krizi yakından takip etmiştir. Krizin başından sonuna kadar Lübnan’da yaşanan olaylar Türkiye’nin ulusal gazetelerine yansımıştır. Lübnan’ı bu derece etkileyen 1958 Krizi’nin, Türkiye tarafından nasıl algılandığını tespit etmek için bu çalışma ele alınmıştır. Türkiye’de Lübnan ile ilgili birçok çalışma olmasına rağmen 1958 Lübnan Krizini gazete temelinde ele alan bir çalışmaya rastlanılmamıştır. Literatürdeki bu boşluktan hareketle Türkiye’nin ulusal gazeteleri olan Akşam, Cumhuriyet, Hürriyet, Milliyet, Ulus ve Vakit taranarak 1958 Lübnan Krizi ile ilgili haberler tespit edilmiştir. Bu haberlerden yola çıkılarak 1958 Lübnan Krizi analiz edilmiştir.]]> <![CDATA[Forming a mosaic with its culture and belief elements, Lebanon has always been a notable country in the Middle East throughout history. With the coexistence of various elements making up a value, from time to time, those factors have also shown different reactions along with internal dynamics and regional evolvements. The increase of relative and class domination in president Camille Chamoun management especially in the last two years, caused unrest in crucial parts of the society. Nervous and achy 1957 elections were also debatable in terms of their results. In May 1958, opposition leaders called for a strike to their interlocutors due to some events in the country. With this call, many strikes began along different places in the country, which also brought along an environment of conflicts that would take place until October. The crisis it faced in 1958, has left a deep scar in the country’s social and political history. The 1958 Lebanon Crisis has created deep concern in the Middle East countries. Like many countries in the region, Turkey has also closely followed the crisis. The events in Lebanon were reflected in Turkey's national newspapers from the beginning to the end of the crisis. This study was performed in order to identify how the influential 1958 crisis of Lebanon was perceived by the Turkish side. Although there are many studies about Lebanon in Turkey, there was no study that analysed the 1958 Lebanon crisis based on newspapers. From the point of this gap in literature, national newspapers of Turkey; Akşam, Cumhuriyet, Hürriyet, Milliyet, Ulus and Vakit were scanned and news related to the 1958 Lebanon crisis were identified. The crisis was analysed in perspective of gathered news.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43259 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[ 459-476 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/47 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Doğu Akdeniz Kıyılarında Yapılan Kaçakçılık Faaliyetlerine Yerel Bir Örnek: Alata İskelesi]]> <![CDATA[A Local Example of Smuggling Activities on the Eastern Mediterranean Coasts: Alata Pier]]> <![CDATA[Songül ULUTAŞ]]> <![CDATA[Melike KAYAM]]> <![CDATA[Yakınçağ Tarihi, Doğu Akdeniz, Mersin-Alata İskelesi, Silah ve Firari Kaçakçılığı, Avrupalı Devletler, Kıyı Emniyeti.]]> <![CDATA[Contemporary Age History, Eastern Mediterranean, Mersin-Alata Pier, Weapon and Fugitive Smuggling, European States, Coastal Safety.]]> <![CDATA[Doğu Akdeniz’e kıyısı olan Mersin, 19. yüzyılın sonları ve 20. yüzyılın başlarında henüz yeni gelişmeye başlayan bir şehirdir. Uzun kıyı şeridine ve geniş bir hinterlanda sahip olması bir kent olarak Mersin’in ortaya çıkışının ve gelişmesinin en temel tetikleyicilerinden biri olmuştur. Mersin Limanı sahip olduğu iskeleleriyle henüz teknik donanım ve alt yapı açısından yeterli olmasa da konum itibarıyla anılan dönemde Doğu Akdeniz’in en önemli limanlarından birisiydi. Araştırmamızın bu noktada temel problematiği Osmanlı hâkimiyetinde olan Doğu Akdeniz sularında imparatorluğun son dönemlerinde kaçakçılık faaliyetlerinin yerel ölçüde ne şekilde yürütülmeye çalışıldığı üzerine bir değerlendirme yapmaktır. Bu konuda sürecin genel konjonktürü çerçevesinde kaçakçılığı yapılan yasaklı maddeler çoğunlukla kereste ve diğer orman ürünleri, silah ve patlayıcı maddedir. Daha da önemlisi bu yasaklı maddelerle birlikte bu kıyılardan yoğun miktarda insan kaçırıldığı da görülmüştür. Özellikle Ermeni firarilerin bu konudaki belgelerde adı sıklıkla geçmektedir. Bu faaliyetlerin genellikle yabancı bandıralı gemilerle yapılmakla birlikte asıl dikkat çeken hususun bölgedeki yerel halktan bazı kişilerin ve devlete hizmet edenlerin de yasa dışı faaliyetlere ön ayak olmasıydı. Bu durumda incelenen süreçte ortaya çıkan bazı güvenlik açıklarının da bulunduğu noktalar üzerinde durulacaktır. Çalışmanın bu noktada asıl problematiği söz konusu bu süreçte Mersin’in kıyı şeridinde yer alan özellikle de akarsuların denize döküldükleri ağızlardan ve denetimden uzak iskelelerinden biri olan Erdemli’ye bağlı Alata İskelesi hinterlandında yürütülen kaçakçılık faaliyetleri ve merkezin aldığı tüm tedbirlere rağmen bölge halkını da zarara uğratacak şekilde yürütülen ticari faaliyetlerdir. Merkezin tüm bu faaliyetlerden haberdar olma şekli dönemin ruhunu belgelere yansıtırken bölgenin gerek sahil gerek dağlık alanlarında gerçekleştirilen faaliyetler devleti ciddi şekilde zarara uğratmaktadır. Bu gelişmeler çerçevesinde devletin ne gibi önlemler almaya çalıştığı ve ne derece yeterli olduğu da çalışmamız kapsamında değerlendirmeye alınacak konular arasında yer almaktadır.]]> <![CDATA[Mersin, which has a coast to the Eastern Mediterranean, was a city that had just started to develop in the late 19th and early 20th centuries. The fact that it has a long coastline and a large hinterland, has been one of the main triggers of the emergence and development of Mersin as a city. Although Mersin Port was not sufficient in terms of technical equipment and infrastructure with its piers, it was one of the most important ports of the Eastern Mediterranean in terms of location. At this point, the main problematic of our research is to make an evaluation on how local smuggling activities were tried to be carried out in the last period of the empire in the Eastern Mediterranean under Ottoman rule. In this regard, the banned substances smuggled within the framework of the general conjuncture of the process are mostly timber and other forest products, weapons and explosives. More importantly, with these banned substances, it has been observed that a large amount of people were kidnapped from these coasts. Especially Armenian fugitives are frequently mentioned in the documents on this subject. Although these activities were generally carried out with foreign flagged ships, the main point was that some local people in the region and those serving the state were also leading to illegal activities. In this case, it would be emphasized that there were some vulnerabilities emerged in the process. The main problematic of the study are the smuggling activities carried out in the hinterland of the Alata Pier in Erdemli, located on the coastline of Mersin, which was one of the ports away from the mouth and from the control, and the commercial activities carried out in a way to harm the people of the region despite all measures taken by the center. While the awareness of the center for all these activities reflected the spirit of the period to the documents, the activities carried out in both the coastal and mountain areas of the region seriously harmed the state. Within the framework of these events, what kind of measures the state tried to take and how much it was sufficient are among the questions to be evaluated within the scope of our study.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43211 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[697-709]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/48 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Gökhöyük Bağları Höyüğü’nden Bir Grup Demir Çağı Seramiği; Çanak]]> <![CDATA[A Group of Iron Age Ceramics from Gökhöyük Bağları Mound; Bowls]]> <![CDATA[Ramazan GÜNDÜZ]]> <![CDATA[Hasan Ali ERDOĞAN]]> <![CDATA[Çanak, Demir Çağı, Konya, Orta Anadolu.]]> <![CDATA[Bowl, Iron Age, Konya, Central Anatolia.]]> <![CDATA[Gökhöyük Bağları Höyüğü Orta Anadolu’nun Güneyinde Konya ili Seydişehir ilçesi Gökhöyük Mahallesi Bağlar mevkiinde bulunmaktadır. Ova tabanından yüksekliği 11 metre olan höyüğün yaklaşık olarak 29 hektarlık bir alana oturduğu anlaşılmaktadır. Höyükte 2002 – 2005 yılları arasında yapılan kurtarma kazılarında çok sayıda pişmiş toprak eser ortaya çıkarılmıştır. Bu çalışmanın amacı, Gökhöyük Bağları Höyüğü’nde yapılan arkeolojik çalışmalarda açığa çıkarılan Demir Çağı seramikleri içerisinden seçilen bir grup pişmiş toprak kabın tanıtımının yapılmasına, bunlar üzerinden höyüğün Orta Anadolu kronolojisindeki yerinin anlaşılmasına ve bölgesel açıdan değerlendirilmesinin yapılabilmesine yönelik katkı sağlamaktır. Höyükte açığa çıkarılan pişmiş toprak buluntulardan, Seramikli Neolitik Dönemden itibaren Gökhöyük sakinlerinin burada yaşadıkları anlaşılmaktadır. Höyüğün içinde bulunduğu coğrafya su kaynaklarına (Antik dönemde Trigotis olarak adlandırılan Suğla Gölü’nün hemen kıyısında) ve tarıma elverişli arazilere yakınlığı ile de dikkat çekmektedir. Höyükte Neolitik Dönemden başlayarak Demir Çağı’na kadar devam eden bir kültürel devamlılık söz konusudur. Ele geçen pişmiş toprak çanak-çömlekten bu kültürel devamlılık takip edilebilmektedir. Burada yapılan kazılarda gün yüzüne çıkarılan Demir Çağı Seramikleri içerisindeki bir grup çanak çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Demir Çağı’nın farklı dönemlerine tarihlenen ve çanak olarak değerlendirilen bu buluntuların tamamı çark yapımıdır. Yapılan incelemeler sonrasında burada ele alınan çanakların MÖ 1200- 400 yılları arasına tarihlenebileceği anlaşılmıştır. Ayrıca, bu çanakların Orta Anadolu Demir Çağı seramik geleneğinin tipik form özelliklerini yansıttığı da tespit edilmiştir.]]> <![CDATA[Gökhöyük Bağları Mound is located in the Bağlar locality of Gökhöyük Neighborhood the district of Seydişehir in Konya province in the South of Central Anatolia. It is understood that the mound, the height of which is eleven meter from the lowland, is located on an area of approximately 29 hectares. A large number of terracotta artifacts were unearthed during the excavations carried out between 2002 and 2005. The aim of this study is to introduce a group of terracotta pots selected within Iron Age ceramics which were excavated between 2002 and 2005 at Gökhöyük Bağları Mound, to develop a greater understanding of the position of the mound in central Anatolian chronology and to make a contribution to the regional evaluation of the mound. The artefacts exposed at Gökhöyük indicate that the inhabitants first settled at Gökhöyük lived here in the Pottery Neolithic Period. The geography of the mound draws attention with its proximity to cultivable land and water resources -right on the shore of lake Suğla called Trigotis in ancient times. In the mound, cultural continuity starting from the Neolithic Period to the Iron Age can be seen. This cultural continuity can be followed through the terracotta pottery obtained there. A group of bowls within the Iron Age ceramics exposed during the excavations at Gökhöyük Bağları Mound are the subject of this study. Of the subject of this study, all of the of the artefacts, dated to disparate periods of the Iron Age and considered as bowls are all wheel-made. After doing some research, it was comprehended that the bowls discussed here could be dated to 1200-400 BC. It was also identified that these bowls reflect the typical form characteristics of the middle Anatolian Iron Age ceramic tradition.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43207 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[ 477-498 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/49 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Cumhuriyet Döneminde Doğu Vilayetlerinde Yaşanan Doğal Afetler ve Yapılan Yardımlar (1923-1950)]]> <![CDATA[Natural Disasters That Occured and the Aids That Were Made in Eastern Provinces in the Republican Period (1923-1950)]]> <![CDATA[Resul KÖSE]]> <![CDATA[Doğal Afetler, Deprem, Kuraklık/Kıtlık, Sel, Doğu Ve Güneydoğu Anadolu Vilayetleri.]]> <![CDATA[Natural Disasters, Earthquake, Drought/ Famine, Flood, Eastern And Southeastern Anatolian Provinces.]]> <![CDATA[İnsanoğlunun yaşanmasına engel olamadığı ve etkisine göre can ve mal kayıplarına sebebiyet veren doğal afetler; deprem, sel, kuraklık/kıtlık, çığ, kaya düşmesi ve salgın hastalıklar şeklinde sıralanabilir. Bu afetlerden tarih boyunca Anadolu da zaman zaman nasibini aldı. Bu çalışmada Cumhuriyet Dönemi'nde 1923 yılından 1950 yılına kadar Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde yaşanan deprem, kuraklık/kıtlık, sel ve taşkın gibi doğal afetlerin sebep olduğu zayiat ve tahribat ile bu afetlerde mağdur duruma düşen afetzedelere yapılan resmi ve sivil yardımlar konusu incelenmiştir. Çalışmanın bu şekilde sınırlandırılmasındaki maksat ise bu yıllarda iktidarda olan Cumhuriyet Halk Partisi Hükûmetlerinin yaşanan doğal afetler karşısındaki tutumunun ne olduğunu ve afetzedelere yaptığı yardımları ortaya çıkarmaktır. Çalışma sonunda görülmüştür ki bu dönemde Doğu ve Güneydoğu Anadolu vilayetlerinde can ve mal kaybına yol açan birçok felaket yaşanmıştır. Bu felaketler içerisinde depremler ilk sırada yer almıştır. CHP Hükûmetleri ise yaşanan tüm felaketlerde hem devletin hem de halkın tüm imkânlarını seferber ederek felaketzedelerin yaralarını bir an önce sarmaya çalışmıştır. Bu konuda devlet-millet dayanışmasının en güzel örneği olarak özellikle 1924 yılında yaşanan Erzurum ve 1939 yılında yaşanan Erzincan depremleri örnek olarak verilebilir. Bu depremlerin ardından Reisicumhur Gazi Mustafa Kemal ve Reisicumhur İsmet İnönü'nün felaket bölgelerini ziyaretleri felaketzedelerin yüreklerine su serpmiş ve yaraların bir an önce sarılmasını sağlamıştır. Çalışmada arşiv belgeleri ve diğer kaynaklardan istifade edilmiştir.]]> <![CDATA[ Natural disasters that human beings cannot prevent they occur and cause loss of life and property according to their impact; can be listed as earthquake, flood, drought/ famine, avalanche, rock fall and epidemic diseases. From time to time, Anatolia got its share from these disasters throughout the history. In this study, the subject of casualties and destruction caused by earthquakes, drought / famine, flood and flood in the Eastern and Southeastern Anatolia regions from 1923 to 1950, and the official and civil aids made to the victims who were suffered of these disasters. The purpose of limiting the study in this way is; To reveal the attitude of the Republican People's Party Government in power against these natural disasters and their help to the disaster victims. At the end of the study, it was observed that during this period, many disasters occurred in Eastern and Southeastern Anatolian provinces that caused loss of life and property. Earthquakes were the first among these disasters. But CHP Governments tried to lick the disaster victims' wounds as soon as possible, by mobilizing all the opportunities of the state and the people in all disasters. As the best example of state-nation solidarity in this regard, especially the Erzurum earthquakes in 1924 and Erzincan earthquakes in 1939 can be given as examples. After these earthquakes, the visits of the president of the republic Gazi Mustafa Kemal and the president of the republic Ismet Inönü to the disaster areas gladdened the victims' hearts and provided quick healing of the wounds. Archive documents and other sources were used in the study.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43160 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[565-595]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/50 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Urfa’dan Savaşa Katılan Gazilerin Gözüyle Kıbrıs Barış Harekâtı]]> <![CDATA[Eyewitnesses of Veterans from Urfa in Cyprus Peace Operation]]> <![CDATA[Mehmet KISAK]]> <![CDATA[Urfa, Kıbrıs, Gazi, Harekât.]]> <![CDATA[Urfa, Cyprus, Veteran, Operation.]]> <![CDATA[Tarihi mirası, inanç yapısı ve kültürel değerleriyle Anadolu’nun kadim kentlerinden biri olan Urfa, tarih boyunca önemini korumuştur. Sadece uzak geçmişiyle değil, yakın tarihiyle de dikkatleri üzerine toplayan şehir, Milli Mücadele esnasında büyük başarılar göstermiştir. Bu başarısına istinaden 6 Aralık 1984 tarihinden itibaren “Şanlıurfa” adıyla anılmış, 11 Nisan 2016 yılında ise “İstiklal Madalyası”na layık görülmüştür. Urfa sadece Milli Mücadele esnasında değil, Türkiye’nin de yer aldığı Kore Savaşı ve Kıbrıs Barış Harekâtı’nda da destek veren ve cepheye asker gönderen şehirlerden biri olmuştur. Öyle ki Urfa’dan Kıbrıs Barış Harekâtı’na katılan askerlerden 8’i şehit olurken bunlardan 630’u ise gazi olma şerefine nail olmuştur. Bu çalışmada Kıbrıs Barış Harekâtı’nda göstermiş oldukları kahramanlıklardan dolayı “Muharip Gazi” unvanını alan Urfalı askerlerin harekâta dair izlenimleri ele alınmıştır. Gazilerin harekâta dair izlenimleri ile birlikte adada birebir yaşamış oldukları olaylar da bu çalışmada ele alınan konular arasında olmuştur. Çalışmada kaynak olarak sözlü mülakatlar temel alınmıştır. Gerek sözlü mülakatlar gerekse literatürdeki muhtelif kaynaklardan elde edilen bulgulara göre Urfalı gazilerden birçoğunun harekâta gönüllü olarak katıldığı ve bu harekât esnasında iaşe yetersizliğinden dolayı çeşitli sıkıntılar çektiği saptanmıştır. Ayrıca adaya ulaşan gazilerin çok çetin çatışmalar yaşadığı ve bu çatışmalar neticesinde çeşitli yerlerinden yaralandıkları belirlenmiştir. Bunların haricinde arkadaşlarının şehit olmasına tanıklık eden gazilerin olduğu da saptanmıştır.]]> <![CDATA[Urfa, which is one of the cities of the Anatolian geography with its historical heritage, religious values and cultural texture, maintained its importance throughout human history. Not only in the distant past, but also in recent history, the city has gained great success during the National Struggle. In the light of this success, on 6 December 1984, it was named as "Şanlıurfa" and on 11 April 2016 it was awarded the "Independence Medal". National Struggle period, not only in Urfa, Turkey has participated in the Korean War and Peace Operation in Cyprus and labor that has been one of the city sending soldiers to the front. Such that the soldiers which joined cyprus peace operation from Urfa, 8 of them gained martyr and the 630 of them gained warrier for the faith. In this work, the impression of the operation of the Urfans soldiers who took the title of "Warriors Gazi" due to the heroism they showed in Cyprus Peace Operation will be discussed. The impressions of ghazies about this operation and the events in island they come across one-to-one are matter getting to be issues in this labour. Oral interviews were used as a source in the study. According to the findings obtained from the various sources in the literature, it was determined that some of the Urfalians wariors participated voluntarily in the operation and that the veterans suffered various troubles due to lack of subsistence during this operation. It's also determined that war veterans arrived to island, were come across tough combats and after these combats they were injured from various parts of their bodies. Expect from these ıt's determined that there were war veterans witnessed to death of their army friends.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43156 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[631-639]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/51 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ Cumhuriyet Dönemi’nde (Muş) Varto’da Yaşanan Depremler (1946-1966)]]> <![CDATA[Earthquakes in (Muş) Varto During The Republican Period (1946-1966)]]> <![CDATA[Ersoy ZENGİN]]> <![CDATA[Türkiye Cumhuriyeti Tarihi, Varto, Hınıs, Karlıova, Deprem, Kızılay.]]> <![CDATA[History of the Republic of Turkey, Varto, Hınıs, Karlıova, Earthquake, Red Crescent.]]> <![CDATA[Bu çalışmada Muş ilinin V arto ilçesinde 1946-1966 yılları arasında gerçekleşen beş deprem incelenmiştir. Tarihi kayıtlar 1575, 1678, 1709 ve 1784 yıllarında da bölgede depremler gerçekleştiğini göstermektedir. 1866 yılında Varto’da gerçekleşen depremde 200 can kaybı olmuştur. 1903 tarihinde Muş’un Malazgirt kazasında gerçekleşen depremde 2.803 kişi hayatını kaybetmiştir. 1946, 1950, 1956, 1957, 1959 ve 1966 yıllarında Varto’da depremler gerçekleşmiştir. Asıl yıkıcı depremler 31 Mayıs 1946 ve 19 Ağustos 1966 yıllarında meydana gelmiştir. 1946 depreminde 839 kişi ölmüş, 349 kişi yaralanmış, 3.000 bina da ağır hasar görmüştür. 1966 yılında can kaybının olduğu üç deprem yaşanmıştır. 7 Mart’ta altı, 11 Temmuz’da 12 can kaybı olmuşken, 19 Ağustos tarihli depremde Varto’da 2.101 kişi hayatını kaybetmiş, 1.246 kişi ise yaralanmıştır. 5.306 bina ya yıkılmış ya da ağır hasar görmüştür. Varto’da Sosyo-ekonomik hayat alt üst olmuş, depremlerin yarattığı tahribat bölgede yıllarca hissedilmiştir. Türkiye’de yaşanan depremler on binlerce insanın hayatını kaybetmesine, yaralanmasına ve yüz binlercesinin evsiz kalmasına neden olmuştur. İnanılmaz boyutlarda maddi ve manevi yıkıma neden olan depremlerin yeterince incelendiğini söylemek zordur. Depremlerin toplumda yarattığı kayıplar çok yönlü incelenmeye muhtaçtır. Geçmişte meydana gelmiş depremlerin incelenmesiyle fert, toplum ve devletin felaket zamanında nasıl bir mücadele sergilediği ortaya koyulabilir. Geçmişin pratiğini ortaya koyan tarih çalışmalarının jeo-bilimlere yol gösterici olacağı muhakkaktır. Depremlerin birçok kez yıkıp harabe haline getirdiği Varto ve çevresi Türkiye’deki deprem gerçeğini acı bir şekilde ortaya koyması bakımından incelenmeye değerdir. Varto ve çevresinde yaşanan depremler, dönemin basınına başvurularak incelenmiştir.]]> <![CDATA[In this study, five earthquakes that occurred between 1946 and 1966 in Varto district of Muş province have been investigated. Historical records show that earthquakes occurred in the region between 1575, 1678, 1709 and 1784. 200 people died in the earthquake in Varto in 1866. 2,803 people died in the Muş / Malazgirt earthquake in 1903. Earthquakes occurred in 1946, 1950, 1956, 1957, 1959 and 1966. The most devastating earthquakes occurred on 31 May 1946 and 19 August 1966. In the 1946 earthquake, 839 people died, 349 people were injured and 3,000 buildings were seriously damaged. In 1966, there were three earthquakes with loss of life. Six people died on March 7 and 12 on July 11. Due to the earthquake on August 19, 2,101 people died and 1,246 people were injured in Varto. 5,306 buildings were either destroyed or severely damaged. The socio-economic life turned upside down in Varto. The damage caused by earthquakes has been felt in the region for years. Earthquakes caused tens of thousands of people to die, get injured and hundreds of thousands became homeless in Turkey. It is difficult to say that earthquakes causing incredible material and nonmaterial destruction have been sufficiently studied. It is necessary to analyze the losses caused by earthquakes in many ways. By examining the earthquakes that occurred in the past, it can be revealed how individuals, society and the state struggled in disaster time. It is certain that historical studies that demonstrate the practice of the past will guide geo-sciences. Varto and surroundings, damaged many times in the past by the earthquakes, are worth examining in that they exemplify the reality of earthquakes in Turkey in a painful way. Earthquakes in Varto and its surroundings were examined by referring to the press of the period.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=43147 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[791-811]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/52 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Osmanlı Devleti ve Fransa’da Sigortacılığın Gelişimi Hakkında Karşılaştırmalı Bir Analiz]]> <![CDATA[ A Comparative Analysis About the Development of Insurance inThe Ottoman State and France]]> <![CDATA[Onur ÇAPAR]]> <![CDATA[Sigortacılık, Osmanlı Devleti, Fransa, Banka, Sigorta Şirketleri]]> <![CDATA[Insurance, Ottoman Empire, France, Bank, Insurance Companies]]> <![CDATA[Dini ve geleneksel değerlerle yönetilen İslam toplumunda sigortacılık batılı ülkelere göre geç bir dönemde başlamıştır. Özellikle İslam dininde sigortaya yönelik tutucu yaklaşımlar sonucunda sigortanın, riskleri önlemeden çok kader inancına bir karşı çıkış olarak görülmesi sigortanın ve sigortacılığın gelişiminde önemli bir engel olmuştur. Aynı zamanda uluslararası ticaretin daha çok gayrimüslim tebaa ile yabancı tüccarlar tarafından yürütülmesi bu kesimin mallarını ve risklerini korumak için bilinçlenmesini sağlamış fakat bu durum geleneksel osmanlı ticari hayatında sigortanın gelişimini sınırlı düzeyde bırakmıştır. Osmanlı yönetiminde öncelikle kıyı bölgelerinde batılı ülkelerle ticaretin etkisiyle ihtiyaç olarak ortaya çıkan sigorta faaliyetleri 19. yüzyılın ortalarında gelişen Avrupai yaşam tarzının da etkisiyle yaygınlaşmıştır. Yüzyılın sonuna doğru ise birçok sigorta şirketi imparatorlukta şubeler açmış ve farklı alanlarda sigorta poliçesi satmaya başlamışlardır. Ayrıca gelişen ticari kapasite ve sigorta şirketlerinin faaliyetlerini yaygınlaştırması sonucunda sigortacılık hakkındaki dini görüşler zaman içerisinde farklı yorumlarla yumuşatılmıştır. Böylece sigorta şirketleri açısından sigorta alanında Osmanlı önemli bir pazar durumuna gelmiştir. Osmanlı Devleti’nde geç bir tarihte başlayan sigorta faaliyetleri, Fransa’da ise daha önce büyük bankaların kurulmasını takiben ticaretin gelişmesi ile yaygınlaşmıştır. Fakat Osmanlı Devleti örneğinde olduğu gibi sigortacılık dini tartışmaların herzaman odağında olmuş bu yüzden diğer Avrupa ülkelerine göre geç bir gelişim göstermiştir. Fransa’da öncelikle yangın ve deniz sigortacılığı ile başlayan faaliyetler hayat, tarım, hırsızlık sigortasında poliçe satışı ile genişlemiştir. 1789 Devriminden sonra monarşi döneminde dini yaklaşım yüzünden sigortaya getirilen sınırlamalar, ilerleyen dönemde liberalleşmenin etkisiyle sigorta faaliyetlerinin yaygınlık kazanmasını sağlamıştır. İki ülkenin ticari faaliyetleri sigorta sektörünün de genişlemesini sağlamıştır. Ayrıca Fransızların Osmanlı Devleti’nde yabancı yatırımlarda lider konumda olmaları, Osmanlı sigortacılık sektörünün gelişimine önemli katkı sağlamıştır. Bu makalenin amacı iki ülkede sigortacılığın gelişim süreçlerini incelemek ve karşılaştırmalı bir analiz yapmaktır.]]> <![CDATA[Insurance started in a late period compared to western countries in the Islamic society, which is governed by religious and traditional values. Especially as a result of conservative approaches to insurance in the religion of Islam, the fact that insurance is seen as an opposition to the faith of fate rather than preventing risks has been an important obstacle in the development of insurance and insurance. At the same time, international trade is carried out mostly by non-Muslim subjects and foreign traders have made this sector conscious to protect its goods and risks, but this has limited the development of insurance in the traditional Ottoman commercial life. Insurance activities, which emerged as a necessity in the Ottoman Empire with the influence of trade with western countries in the coastal regions, became widespread in the following period with the effect of European lifestyle. Insurance activities, which emerged as a necessity under the influence of trade with western countries in the coastal regions, became widespread under the influence of the European lifestyle developed in the middle of the 19th century. Towards the end of the century, many insurance companies opened branches in the empire and started selling insurance policies in different fields. In addition, as a result of the growing commercial capacity and the expansion of insurance companies' activities, religious views about insurance have been softened with different interpretations over time. Thus, the Ottomans became an important market in the field of insurance for insurance companies. Insurance activities, which started to the Ottoman Empire at a late date, became widespread under the leadership of banks for the development of trade following the establishment of large banks in France. However, as in the case of the Ottoman State, insurance has always been the focus of religious discussions, so it has developed late compared to other European countries. The activities that started with fire and maritime insurance in France have expanded with the sale of policies in life, agriculture and theft insurance. After the Revolution of 1789, the restrictions imposed on insurance due to religious approach in the monarchy period led to the spread of insurance activities with the effect of liberalization in the following period. The activities that started in France primarily in the field of fire and sea insurance have expanded with the sale of policies in agriculture and life insurance. The commercial activities of the two countries led to the expansion of the insurance sector. In addition, the fact that the French were in the leading position in foreign investments in the Ottoman State made an important contribution to the development of the Ottoman insurance sector. The purpose of this article is to examine the development processes of insurance in two countries and to make a comparative analysis.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42929 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[443-458 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/53 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ 17.Yüzyılın İlk Çeyreğinde Üsküdar’da Câriyeler]]> <![CDATA[Concubine in Üsküdar in the First Quarter of the 17th Century]]> <![CDATA[Seher YÜCETÜRK]]> <![CDATA[Yeni Çağ, Kadın, Câriye, Köle, Sicil, Mahkeme.]]> <![CDATA[New Age, Üsküdar, Woman, Câriye, Slave, Registry, Court.]]> <![CDATA[Üsküdar 17.yy’ın ilk çeyreğinde idarî birim olarak Kocaeli Sancağına bağlı bir kaza merkezi konumunda olup payitahta komşu olması ve devrinin üç büyük mahkemesinden -Galata-Eyüp-Üsküdar- birini temsil ediyor olması nedeniyle merkezî bir konuma sahiptir. Ayrıca Osmanlı dönemi Üsküdar’ının kendine özgü siyasal, sosyal, toplumsal ve ekonomik özellikleri bulunmaktadır. Söz konusu özellikler çalışmanın inceleme alanını oluşturan “17.yy’ın ilk çeyreğinde Üsküdar’da “câriyeler” başlığının incelenmesi konusunda merak unsuru oluşturmuştur. Belirtilen zaman dilimi içerisinde Osmanlı Üsküdar’ın da kadın ve câriye olmanın sorumluluğunu aynı anda omuzlarında bulunduran insanların nasıl bir hayat sürdükleri toplum içerisindeki konumlarının tespit edilmesi, toplumda edindikleri ya da edinmeye çalıştıkları yerler (sosyal-hukuksal ve toplumsal) ve bu amaç doğrultusunda yapmış oldukları bir çabanın olup olmadığı genel manada araştırmanın özünü teşkil etmiştir. Konuyu aydınlatmada birinci elden kaynak olmaları nedeni ile Üsküdar şer’iyye sicilleri kullanılmıştır. Üsküdar şer’iyye sicilleri Türkiye Diyanet Vakfı’ndan temin edilmiştir. Söz konusu zaman dilimi içerisinde Üsküdar mahkemesine ait 48 defter bulunmaktadır. Fakat 48 defterin tamamından yararlanılmamış olup konunun ilgisine binaen câriyeler ile ilgili olan hükümler işlenen başlıklar altında ilgisi doğrultusunda seçilerek kullanılmıştır. Makalenin yapılandırılması planlanırken hükümlerin yol göstericiliği ve zenginliği göz önüne alınarak başlıklara yön verilmeye çalışılmıştır. Bu cümleden olarak makale dört başlık altında ilerlemiş ve Üsküdar mahkeme kayıtlarının sunduğu zengin veriler doğrultusunda câriyelerin azad edilmesi konusunda ne şekilde azad edilmiş oldukları, azad edilirken izlenen bir prosedürün olup olmadığı, kimlerin câriye azadı yaptığı bu başlık altında değerlendirilmeye tabi tutulmuştur. Bir diğer başlıkta firarî câriyeler başlığı değerlendirilmeye alınmış ve burada da câriyelerin milliyetleri, neden firar girişiminde bulunmaya çalıştıkları, firar eden câriyeler için yakalandıkları zaman ne gibi prosedürler uygulandığı ve herhangi bir cezaya tabi tutulup tutulmadıkları sorularına cevap aranmaya çalışılmıştır. Bu başlık altında câriyelerin neden firar ettikleri konusunda siciller net bilgi vermediği için oluşan bu boşluk birkaç hükümden yola çıkılarak yorumlanmaya çalışılmıştır. Bir diğer başlık ise satılık câriyeler dir. Câriyelerin alınıp-satılma fiyatlarının ne olduğu, bu fiyatların neye göre değişkenlik gösterdiği, devlet eli ile mi yoksa özel kişiler tarafından mı satışlarının yapıldığı, sadece câriyelerin mi satılmış olduğu yoksa yanlarında varsa çocuklarının da birlikte satılıp satılmadığı sorularına cevap bulunmaya çalışılmıştır. Son olarak sosyal statüleri gereği câriyelerin konumları, toplum içerisindeki yerleri, özlük haklarının neler olduğu, hukuki bakımdan haklarının olup olmadığı, efendileri ile evlilik yapmaları ve bu evliliklerin neden yapmış oldukları incelemeye konu olmuştur. Tüm bu sorulara cevap bulmaya ve bununla birlikte câriye statatüsünde bir toplum içerisinde yaşamanın tüm yönleri ortaya konulmaya çalışılacaktır.]]> <![CDATA[In the first quarter of the 17th century, Üsküdar was an accident center affiliated to the Sanjak of Kocaeli as an administrative unit, and it has a central position as it is neighbor in the payitah and represents one of the three great courts of its era - Galata-Eyüp-Üsküdar. In addition, the Ottoman period Üsküdar has its own specific political, social and economic characteristics. These features created an element of curiosity about the examination of the heading of “ignorant” in Üsküdar in the first quarter of the 17th century, which constitutes the study area of the study. What kind of life do people live in the Ottoman Üsküdar within the specified timeframe, the responsibility of being a woman and a guardian at the same time, determining their position in the society, the places they acquire or try to acquire (social-legal and economic) and their efforts for this purpose. In general, it was the core of the research. Üsküdar sher’iyye registries have been used because they are the first-hand sources in lighting the subject. Uskudar Shari'a courts were purchased from Turkey Religious Foundation. There are 48 books belonging to the Üsküdar court within the said period. However, not all of the 48 notebooks were utilized and the provisions related to the subject were selected and selected according to their interest under the titles. While planning the structuring of the article, it was tried to give direction to the titles by considering the guidance and richness of the provisions. As this sentence, the article has progressed under four headings and it has been evaluated under this heading how Üsküdar court records have been freed in terms of the removal of the warlords in the light of the rich data presented, whether there was a procedure followed while it was being freed. In another topic, the deserted cryos were taken into consideration, and here the answers were sought to answer the questions of the nations' nationalities, why they tried to escape, what procedures were applied when they were caught, and whether they were subject to any punishment. Since the registers did not provide clear information about why the cryogs escaped under this heading, this gap was tried to be interpreted based on several provisions. Another issue is nations for sale. It was tried to answer the questions of the prices of purchase and sale of the mosques, how these prices vary, whether they were sold by the state or private individuals, whether only the mosques were sold or if their children were sold together. Finally, due to their social status, the positions of the custodians, their place in the society, what their personal rights are, whether they have legal rights, marriage with their masters and why these marriages have been the subject of the examination. All aspects of trying to find answers to all these questions and trying to live in a community in the mosque have been tried to be revealed.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42824 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[775-790]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/54 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Meclis Çalışmaları Kapsamında Amasya Mebusu Ömer Lütfi Bey’in “Bilûmum Şirketlerde Türkçe Lisanı’nın Kullanılmasına Dair” Kanun Teklifi Üzerine Mecliste Yapılan Tartışmalar]]> <![CDATA[Discussions in the Parlıament on the Bill of Amasya Parliament Member Ömer Lütfi Bey on “The Use of the Turkish Language in All Companies” Within The scope of the Parliamentary Studies]]> <![CDATA[Turgut İLERİ]]> <![CDATA[Ömer Lütfi Bey, Türk Dili, Kanun Teklifi, TBMM, Amasya Mebusu.]]> <![CDATA[Ömer Lütfi Bey, Turkish Language, Law Offer, TBMM, Amasya Member of Parliament.]]> <![CDATA[Anadolu Beylikleri ve sonrasında Osmanlı Devleti Döneminde yakın coğrafyada bulunan İslam dünyası ile dinî, siyasî, sosyal ve kültürel ilişkiler kurulmuştur. Kurulan ve geliştirilen bu ilişkiler sonucunda bu çevrede kullanılan Arapça ve Farsça dilleri, Türk Dili üzerinde etkili olmuştur. Bu dillerin Türk Dili üzerindeki etkisini kaldırmak maksadı ile hem beylikler döneminde hem de Osmanlı Döneminde devlet adamları marifeti ile bir takım önlemler alınmıştır. Diğer taraftan batı dünyası ile özellikle ticarî ilişkilerin artması, batılı devletlerin dillerinin Osmanlı Ülkesinde kullanılır ve konuşulur olmasını yol açmıştır. Yabancı şirketlerle yapılan her türlü sözleşme, iletişim ve işlemler, ilgili devletlerin dilleri ile yapılmıştır. İkili anlaşmalara dayalı yazılı metinlerin yalnızca yabancı dilde hazırlanması bürokraside birçok sorunu beraberinde getirmiştir. Anlaşmada geçen hükümlerin yanlış anlaşılmasına, yabancı şirketlerin konuyu kendi çıkarlarına göre yorumlamalarına sebebiyet vermiştir. Bunun önlenmesi için anlaşma metinlerinin bir nüshasının yabancı dilde, diğer nüshasının Türkçe olmasına karar verilmiştir. Ardından 1916 yılında, imtiyazlı ve imtiyazsız şirketlerde tüm yazışma ve işlemlerin Türkçe yapılmasına dair bir kanun yayınlanmıştır. Ancak, savaş yıllarının ve ardından mütareke ortamının getirdiği olumsuzluklar kanunun uygulanmasında ihmallere yol açmıştır. Bu nedenle konu meclis gündemine getirilmiştir. Bu çalışmada, I. Dönem Amasya Milletvekili Ömer Lütfi Bey tarafından TBMM’ ne sunulan “Bilûmum şirket ve müesseselerde Türkçe lisanının kullanılmasına dair kanun teklifi” üzerine mecliste yapılan tartışmalar hakkında bilgi verilecektir.]]> <![CDATA[Religios, political, social and cultural relations have been established with the Islamic World in the nearby geography during the Anatolian Principalities and later in the Ottoman Empire. As a result of these established and developed relationships, the Arabic and Persian languages used in this environment have had an impact on the Turkish Language. In order to remove the influence of these languages on the Turkish Language, some measures were taken both by the statesmen during the principalities and the Ottoman period. On the other hand, especially the increase in commercial relations with the western world caused the languages of the western states to be used and spoken in the Ottoman country. All agreements, communication and proceses with these foreign companies were made with their native language. The written documents based on the bilateral agreements and prepared only in foreign language caused a lot of problems in bureauracy. The items in the agreements were misunderstood and it lead foreign companies to use these misunderstandings on their own benefits. It was decided to write one copy of the agreements in foreign language and the other copy in Turkish language to prevent these misunderstandings. Later on, in 1916, a law was announced that all agreements and processes with the privilaged and unprivilaged companies had to be written in Turkish. The issue was brought to the agenda of the Turkish Grand Assembly. In this Study, it is aimed to give information about the discussions performed in Turkish Grand Assembly about the Bill of Amasya member of Parliament Ömer Lütfi Bey on “ using Turkish Language in all companies”.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42777 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[515-531]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/55 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ Azerbaycan’da Temsili Demokrasinin İşleyişi ve Medyanın Özgürlüğü]]> <![CDATA[Representation on the Functioning Democracy and Media Freedom in Azerbaijan]]> <![CDATA[Girayalp KARAKUŞ]]> <![CDATA[Azerbaycan, Demokrasi, Elçibey, Aliyev, Medya]]> <![CDATA[Azerbaijan, Democracy, Elcibey, Aliyev, Media]]> <![CDATA[Sovyetler Birliği’nin 1991’de dağılmasıyla birlikte Azerbaycan bağımsızlığını elde ederken ülke içerisinde ciddi bir kurumsallaşma ve örgütlenmeye doğru adım atmıştır. Ancak gerek dış gerekse iç dinamikler bu reformların yapılmasını sekteye uğratmıştır. Azerbaycan 1992-1995 arasında üç darbe atlatmış ve bu durum Azerbaycan’ı bu reformların uygulanmasında zayıf duruma düşürmüştür. Sultanistik- otoriteryanizmle idare edilen Azerbaycan’da gelişmiş bir demokrasinin varlığı hala tartışmalı bir konu olmuştur. Demokrasinin kurumsallaşmadığını savunan kesimin iddialarına göre ülkede yaşandığı iddia edilen hileli seçimler, tek parti diktatoryası, medyanın sansüre tabi tutulması ve muhalif kesime yapılan baskılar bu iddia sahiplerinin sıkça dile getirdiği meselelerdir. Pek de haksız sayılmayan bu iddialar uluslararası gözlemciler tarafından da tespit edilmiştir. Bu sorunlarına bir türlü çare bulamayan Azerbaycan devleti bu meseleleri göz ardı etmektedir. Yüzyıllarca Rus monarşisi ve komünist iktidarlar tarafından yönetilen ülkede demokrasi kültürünün tam olarak yerleşmemesi sorunu çıkmaz hale getirmektedir. Ülkede hala birinci öncelik olarak kalkınma önemli iken insan hakları ve hukuk devleti gibi mefhumlar iktidar tarafından sıkça dile getirilen konular olmaktan uzak tutulmuştur. Azerbaycan’da demokrasinin olmaması nepotizm ve rüşvetçilik gibi toplumu içten köreltecek unsurlarında fazla olmasına neden olmaktadır. Ne yazık ki bugün itibariyle ülke vatandaşları bürokraside işlerini yürütebilmek için bu iki sorunla sürekli karşılaşmaktadır. Bu durum ise vatandaş ile devlet arasındaki bağların zedelenmesine yol açmaktadır. Bu çalışmada Azerbaycan’ın siyasi ve anayasal yapısına değinilirken bir yandan da demokrasinin olmazsa olmazı olan basın ve medyanın özgürlüğü üzerinde durulmuştur. Azerbaycan anayasası basın özgürlüğünü garanti ederken Azerbaycan’daki gazetelerin büyük çoğunluğunun devlete ait basımevlerinde basıldığı bilinmektedir. Devletin gazete, radyo ve televizyonlar üzerindeki etkinliği göz ardı edilmemelidir. Azerbaycan’da hala özgür bir medyanın varlığı sorun teşkil etmektedir. Dolayısıyla çalışmanın amacında Azerbaycan’daki demokrasi sorunu ele alınırken, yöntem olarak gazetelerden ve yerli yabancı yazarlardan faydalanıldı.]]> <![CDATA[With the dissolution of the Soviet Union in 1991, a serious step towards institutionalization and organization was taken in the country while Azerbaijan achieved independence. However, both external and internal dynamics have disrupted these reforms. Azerbaijan survived three coups between 1992-1995, which made Azerbaijan weak in implementing these reforms. The existence of a developed democracy in Azerbaijan, which is governed by Sultanistic-authoritarianism, is still a controversial issue. Fraudulent elections, one-party dictatorship, censorship of the media and pressures against the opposition are frequently mentioned by the allegations of the people who argue that democracy is not institutionalized. These truthful claims were also identified by international observers. The Azerbaijan state, which cannot find a solution to these problems, ignores these issues. The fact that the culture of democracy is not fully established in the country, which has been ruled by Russian monarchy and communist governments for centuries, makes the problem unsolvable. While development is still the first priority in the country, concepts such as “human rights” and “constitutional state” have been kept away from being frequently mentioned by the government. The absence of democracy in Azerbaijan causes it to have many elements such as nepotism and bribery that will blunt the society from within. Unfortunately, citizens of the country still face these two problems in order to carry out their work in the bureaucracy. This situation causes damage between the citizens and the state. In this study, the political and constitutional structure of Azerbaijan has been mentioned and the freedom of the press and media, which are indispensable for democracy, has been emphasized. While the constitution of Azerbaijan guarantees freedom of the press, it is known that the majority of newspapers in Azerbaijan are published in state-owned printing houses. The state's effectiveness on newspapers, radio and televisions should not be overlooked. The existence of a free media still poses a problem in Azerbaijan. Therefore, while discussing the problem of democracy in Azerbaijan, newspapers and local and foreign authors were used as a method.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42704 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[619-630]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/56 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ Mervânî Devleti’nin Kurucusu Bâd b. Dostık]]> <![CDATA[Founder of Mervânî State Bâd b. Dostık]]> <![CDATA[Arafat YAZ]]> <![CDATA[Kürtler, Mervânîler, Bâd, Dostık, Diyâr-ı Bekr, Meyyâfârikîn.]]> <![CDATA[Kurds, Marwanids, Bad, Dostık, Diyâr-ı Bekr, Meyyâfârikîn.]]> <![CDATA[Tarihi kayıtlara göre Bâd b. Dostık, 976-977 yılında ilk defa Hamdanî-Bizans sınırında kendini göstererek Malazgirt’i almış ve Muş’u yağmalamıştır. Musul Hamdanîleri, 978 yılında Büveyhî hükümdarı Adudüddevle ile giriştikleri savaşta yenilince, Hamdanîlerin hâkim olduğu Diyâr-ı Bekr Bölgesi’ndeki şehirler Büveyhîlerin eline geçmiştir. Diyâr-ı Bekr’in kuzeyindeki şehirlerde, Bizans İmparatorluğu’nun himayesindeki Ermeni Prensliklerinin topraklarında gaza faaliyetleri yürütüp bazı kentleri elinde bulunduran Bâd b. Dostık, Büveyhî vezirinin aracılığı ile Musul’da Adudüddevle’nin huzuruna çıkmış ama istediğini alamamıştır. Adudüddevle, Bâd’ın tutumundan hoşlanmayarak tutuklanmasını istemiş fakat Bâd kaçmayı başarmıştır. Bâd, bu tarihten Adudüddevle’nin 983 yılındaki ölümüne kadar, Bizans ile anlaşarak Büveyhîlerin elinde olan Diyâr-ı Bekr şehirlerine saldırmıştır. Adudüddevle’nin ölümünü fırsat bilen Bâd, Büveyhî topraklarını ele geçirerek Musul’a kadar ilerlemiştir. Bağdat’a giderek Büveyhîleri ortadan kaldırmak istemiş ancak onlarla yaptığı savaşta yenilmiştir. Büveyhîler, yendikleri ama ortadan kaldıramadıkları Bâd ile anlaşma yoluna gitmişlerdir. Bâd, 377 (987-988) yılında Musul valisinin ölümüyle oluşan otorite boşluğu nedeniyle harekte geçerek bölgeye hâkim olmak istemiş fakat savaş meydanında öldürülmüştür. Bâd’ın buradaki faaliyetleri Ukaylî ve Nümeyrî devletlerinin kurulmasına ortam hazırlamıştır. Bir asırdan fazla ayakta kalan bu devlet, kurulduğu bölgede önemli imar faaliyetleri gerçekleştirmiş ve bu eserlerin bir kısmı günümüze kalmıştır. Mervânî Devleti’nin kuruluşu, bölgenin dini ve etnik yapısının değişmesinde etkili olmuştur. Bu çalışmada tarih sahnesinde önemli izler bırakan Mervânî Devleti’nin kurucusu Bâd b. Dostık’ın faaliyetleri ele alınacaktır.]]> <![CDATA[According to historical records, Bâd b. Dostık showed himself for the first time in Hamdanid- Byzantine border in 976-977 and captured Malazgirt and plundered Muş. When Mosul Hamdanids were defeated in their war with the Buwahhids ruler Adududdevle in 978, the cities in the Diyâr-ı Bekr Region, where the Hamdanids were dominant, fell into the hands of Buwayhids. Carrying out ghaza activities and holding some cities in his hands in the north of the Diyar-i Bekr on the territory of the Armenian Principalities under the auspices of the Byzantine Empire, Bâd b. Dostık, went to the presence of Adududdevle in Mosul through the Buwahhid vizier but could not get what he wanted. Adududdevle did not like the attitude of Bâd and demanded that he be arrested, but Bâd managed to escape. From this date until the death of Adududdevle in 983, Bâd attacked the cities of Diyâr-ı Bekr, which were in the hands of Buwayhids by agreeing with Byzantium. Knowing the opportunity of the death of Adududdevle, Bâd advanced to Mosul by taking over the Buwayhids lands. He went to Baghdad and wanted to eliminate Buwayhids but was defeated in his war with them. Buwayhids went to an agreement with Bâd whom they defeated but could not eliminate. Due to the authority gap created by the death of the governor of Mosul in 377 (987-988), Bâd wanted to dominate the region, but he was killed on the battlefield. The activities of Bâd here prepared an environment for the formation of Uqaylid and Numayrid states. This state, which has been standing for more than a century, carried out important development activities in the region where it was founded and some of these works have survived to the present day. The establishment of Marwanids was effective in altering the religious and ethnic structure of the region. In this study, activities of Bâd b. Dostık, the founder of the Marwanid state which left significant traces on the stage of history, will be investigated comprehensively.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42699 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[723-749]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/57 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Cumhuriyetin İlk Yıllarında Cebel-i Bereket Vilayeti’nin Sosyal ve Ekonomik Hayatı]]> <![CDATA[The Social And Economic Life of Cebel-i Bereket During The Initial Years of The Republic ]]> <![CDATA[Necdet AYSAL]]> <![CDATA[Hasan DİNÇER]]> <![CDATA[Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı, Dr. Refik Saydam, Dr. Rıza Nur, Cebel-i Bereket, Çukurova.]]> <![CDATA[Ministry of Health and Social Aid, Dr. Refik Saydam, Dr. Riza Nur, Cebel-i Bereket, Cukurova.]]> <![CDATA[Türk Devleti’nin uluslararası topluluklarda yer almasını sağlayan Lozan Barış Antlaşması ile Türk devriminin silahlı eylem aşaması tamamlanmıştır. Bundan sonra yıkılan, bozulan eski düzenin yerine yeni düzen kurulması ve sosyal hayatın icaplarına uygun olarak devlete ve topluma düzen verilmesi çalışmaları başlamıştır. TBMM Hükümeti, daha ilk günden itibaren sosyal hayatın çeşitli safhalarında yaşanan sorunları tespit etmek ve halk sağlığı başta olmak üzere ekonomi, nüfus, eğitim, coğrafya ve üretim konularında ülkenin sayısal verilerini saptamak amacıyla geniş çaplı bir çalışma başlatmıştır. Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı’nın himayesinde başlatılan bu özverili çalışmalar sonunda, 1922-1938 yılları arasında Türkiye’nin sosyal, kültürel, ekonomik ve sağlık konularındaki gerçekliğini ortaya koyan toplam yirmi rapor yayınlanmıştır. Cumhuriyetin ilk yıllarında “Türkiye’nin Sıhhi ve İctimai Coğrafyası” başlığı altında yayınlanan bu raporlar, vilayet ve sancaklara ait önemli iktisadi, sosyal, tarihsel, coğrafi ve idari bilgiler içermektedir. 1925 yılında basımı gerçekleştirilen raporlardan birisi de Cebel-i Bereket vilayetine aittir. Bu çalışmada, Cebel-i Bereket’in Cumhuriyet dönemine devrolunan sosyal, kültürel ve iktisadi koşulları adı geçen rapor çerçevesinde değerlendirilmiş ve şehrin Cumhuriyet döneminde kat ettiği gelişmeler tahlil edilmiştir. Bu bağlamda Osmanlı döneminde pamuk ve tahıl üretimiyle özdeşleşen kentin, Cumhuriyet döneminde tarımsal ürün çeşitliliğinde büyük bir artış ve yoğun bir sanayileşme sürecine girdiği tespit edilmiştir. İktisadi sıçrama olgusunu çarpıcı biçimde yansıtan Cebel-i Bereket vilayetinin durumu hakkında sağlıklı bilgiler içeren yazılı kaynakların azlığı dikkate alındığında, birinci elden otantik bilgiler içeren bu eserin sosyal ve ekonomik açılardan değerlendirilmesiyle, mevcut literatüre ve yerel tarih araştırmacılarına katkı sağlayacağı düşünülmektedir. ]]> <![CDATA[The armed action phase of the Turkish revolution was completed with the Lausanne Peace Treaty, which enabled the Turkish State to take part in international communities. After that, the efforts to establish a new order and replace the old order, which was destroyed and broken, and to give order to the state and society in accordance with the demands of social life, started. The Government of the Parliament has initiated a wide-ranging study from the very first day in order to identify the problems experienced at various stages of social life and to determine the country's numerical data on issues such as public health, economy, population, education, geography and production. As a result of these selfless efforts initiated under the auspices of the Ministry of Social Welfare, a total of twenty reports which demonstrated the reality of the subjects about Turkey's social, cultural, economic and health between the years 1922-1938 were published. These reports published under the title of "Turkey's Sanitary and Social Geography" in the early years of the Republic contain extremely important economical, social, historical, geographical and administrative information about the province and the counties. One of the reports prepared in this context and published in 1925 belongs to the province of Cebel-i Bereket. In this study, the social, cultural and economic conditions of Cebel-i Bereket transferred to the Republic period were evaluated within the framework of the said report and the developments that the city made during the Republican period were analyzed. In this context, it was determined that the city, which was identified with cotton and grain production in the Ottoman period, entered a period of great increase in agricultural product diversity and an intense industrialization period. Considering the scarcity of written sources containing healthy information about the state of Cebel-i Bereket, which reflects the economic leap phenomenon in a striking manner, it is thought that this work, which contains authentic information at first hand, will contribute to the existing literature and local history researchers.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42236 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[345-364]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/58 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ 1917 Bolşevik Devrimi ve 1923 Türk Devrimi’nin Ardından Lenin ve Atatürk Figürlerinin Propaganda Afişlerindeki Yeri]]> <![CDATA[The Place of Lenin and Atatürk's Figures in Propaganda Posters Following the 1917 Bolshevik Revolution and the 1923 Turkish Revolution]]> <![CDATA[Samet YERKÖY]]> <![CDATA[İletişim, Propaganda, Afiş, Bolşevik, Türkiye Cumhuriyeti, Atatürk, Lenin]]> <![CDATA[Communication, Propaganda, Poster, Bolshevik, The Republic of Turkey, Ataturk, Lenin]]> <![CDATA[İnsanların, özellikle de egemen güçlerin kendi ideoloji ve kanaatlerine inanan kişilerin sayısını çoğaltmak adına çeşitli araçlarla yaptıkları etki anlamına gelen propaganda; faaliyetlerini yürütmede kullandığı bu araçları her dönem teknolojik gelişmelerle beraber yakından takip etmiş ve bu araçların yardımıyla etkisini güçlendirmiştir. Propagandanın manipülatif özelliği Birinci Dünya Savaşı sırasında kavranmış ve bu özellik daha da geliştirilerek İkinci Dünya Savaşı'nda kitle iletişim araçlarıyla birlikte yürütülmüştür. Birinci Dünya Savaşı'nın ardından Avrupa'da totaliter hükümetlerin kurulmasında, 1917 yılında gerçekleştirilen Bolşevik Devrimi'nde, Avrupa ve Amerika Birleşik Devletleri kıtasında taşların yeniden dönüşümü esnasında, 1923 Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş aşamasında propagandanın önemi yadsınamaz. Buna karşılık hem Atatürk hem de Lenin, propagandayı özellikle de afişleri, kurdukları kendi rejimlerini halka benimsetmekte kullanmış, kendi portrelerini bu afişler vasıtasıyla topluma sunmuşlardır. Çalışmada propaganda kavramı ve tarihçesi ele alınmış, 1917 ve 1923 yıllarında gerçekleşen iki ayrı devrim olan Rus ve Türk Devrimleri tarihsel açıdan incelenmiştir. 1917 yılındaki Petrograd Kışlık Sarayı'nın ele geçirilmesinin ardından yönetimi ele geçiren Bolşeviklerin lideri Vladimir İlyiç Ulyanov'un (Lenin) ve 1923 yılında kurtuluş mücadelesinin ardından Türkiye Cumhuriyeti'ni kuran lider Mustafa Kemal Atatürk'ün propaganda afişleri Roland Barthes'ın göstergebilimsel çözümleme yöntemiyle analiz edilmiştir. Çalışmanın sonunda her iki liderin afişlerde bir kahraman olarak betimlendiği ve ülkede gerçekleştirilen devrimlere öncülük ettiği saptanmıştır. Lenin’in propaganda afişlerinde, Ekim 1917 Bolşevik Devrimi’yle beraber, Lenin’in Rus çarlık ailesinden kalanlar, kapitalistler ve din adamlarına karşı yürüttüğü mücadeleler ön plandadır. Bu kişiler devrimin engeli olarak görülmüş ve onların tasfiyesi için yoğun çaba sarf edilmiştir. Aynı zamanda Lenin’in kurduğu Komünist Parti, Lenin’in propaganda afişlerinde sıklıkla işlenen bir diğer tema olmuştur. Sovyet halkının partiye üye olması istenmiş ve tüm ulusun ancak Lenin önderliğinde birleşmesiyle büyük zaferin elde edileceği resmedilmiştir. Atatürk’ün propaganda afişlerinde, Milli Mücadele’nin ardından Atatürk’ün ülkede gerçekleştirdiği devrimler ön plandadır. Bununla beraber öne çıkan bir diğer unsur ise Atatürk’ün devrimlerine karşı çıkanların afişlerde bir yaratık olarak betimlenmesidir. Bir diğer yandan Atatürk’ün Türk kadınına verdiği değer ve önem de çalışma kapsamında incelenen afişlerde yer bulmuştur.]]> <![CDATA[To increase the number of people who believe in their ideology and thoughts, propaganda means the influence of people, especially the sovereign powers in various ways; while carrying out its activities with technological developments in every period, it closely followed these tools and reinforced its effect with the help of these tools. The manipulative feature of propaganda was understood during the First World War, and this feature was further developed and was accompanied by mass media in the Second World War. First World War, after the establishment of totalitarian governments in Europe, in 1917, during the recycling of stone in Europe and The United States of America continent the made the Bolshevik Revolution, in 1923, the importance of propaganda in the Republic of Turkey’s establishment can not be denied. On the other hand, both Ataturk and Lenin used propaganda, especially posters, to adopt their regimes and presented their portraits to the public through these posters. In this study, the concept and history of propaganda were discussed and the Russian and Turkish Revolutions, two separate revolutions that took place in 1917 and 1923 were examined historically. The propaganda posters of the leader of the Bolsheviks Vladimir İlyich Ulyanov's (Lenin), who took over after capturing the Petrograd Winter Palace in 1917; and the posters of Mustafa Kemal Ataturk, who became the founder and leader of the Turkish Republic after the Turkish War of Independence in 1923 were analized by Roland Barthes semiotic analysis method. At the end of the study, it was determined that both leaders were depicted as a hero on posters and pioneered the revolutions in the country. In the propaganda posters of Lenin, after the Bolshevik Revolution of October 1917, Lenin’s struggles against the Russian tsarist family, capitalists and clergymen are at the forefront. These people were seen as obstacles to the revolution and great efforts have been made to liquidate them. At the same time, the Communist Party founded by Lenin was another theme that was frequently covered in Lenin’s propaganda posters. The Soviet people were asked to join the party and it was pictured that the great victory would be achieved only by uniting the whole nation under the leadership of Lenin. In Ataturk’s propaganda posters, the reforms that Ataturk realized in the country after the Turkish National Struggle are in the foreground. However, another prominent factor is that those who opposed Ataturk’s reforms are depicted as a creature in the posters. On the other hand, the value and importance that Ataturk gave to the Turkish women was also found in the posters examined within the scope of the study.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42223 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[751-774]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/59 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ ABD Merkezli Yeni Bir Misyonerlik Modeli: İngiliz Etkisinde Amerikan Board Teşkilatı]]> <![CDATA[A New USA Based Missionary Model: American Board Organization Under the Influence of British]]> <![CDATA[Muhsin ÖNAL]]> <![CDATA[Yakınçağ Tarihi, ABD, ABCFM, Protestan, Misyoner, Pliny Fisk, Levi Parsons]]> <![CDATA[ABCFM, Protestant, Missionary, Pliny Fisk, Levi Parsons.]]> <![CDATA[Osmanlı Devletinin dağılma ve çöküş sürecini şiddetli bir biçimde hissettiği 19. yüzyılda Batılı misyonerlerin Anadolu’ya yönelik faaliyetleri de hız kazanmıştır. Tarihsel geçmişi 1551 yılına kadar uzanan ve başlangıçta Katolik mezhebi mensuplarınca gerçekleştirilen misyonerlik faaliyetlerinin bahsi geçen yüzyıldaki en etkili temsilcileri ise Protestanlar olacaktır. İngiltere’nin öncülüğünde başlayan Protestan misyonerliği kısa sürede ABD’yi de etkisi altına alacaktır. Henüz yeni kurulmuş bir devlet olan ABD’nin en önemli sorunu tanınabilirliktir. Bunun farkında olan ABD’li yöneticiler bu durumu fırsata çevirmeye çalışmışlardır. Misyonerler ülkelerinin politik, kültürel ve sosyal yönden tanıtımını sağlayacak yarı resmi temsilciler olarak kabul edilmişlerdir. Misyonerler açısından değerlendirildiğinde de bu desteğin önemli avantajları olacaktır. Onlar da bu sayede kendilerini güvence altına alacak ve faaliyet yürüttükleri bölgede daha rahat hareket etme imkânı yakalayacaklardır. Bu bağlamda değerlendirildiğinde Protestan misyonerliğinin iddia edilenin aksine dini hedeflerden çok ülkesinin menfaatlerini gözeten bir yapı arz ettiği sonucuna varılabilir. Bu makalede öncelikle misyonerlik faaliyetleri bağlamında ABD ile Büyük Britanya arasındaki irtibata yer verilecektir. Ayrıca ‘Yeni Dünya Devleti’ ABD’nin ‘Eski Dünya’nın en kadim ve köklü devletlerinden olan İngiltere’den dünyaya Protestanlığı egemen kılma noktasında nasıl etkilendiği hususu da çalışmanın temel unsurlarından birisini teşkil etmektedir. Diğer taraftan 1810 yılında kurulan ve ABD’nin genelde dış dünya, özelde ise Osmanlı Devleti ile temas kurmasında en önemli aracı rollerden birisini üstlenen American Board of Commissioners for Foreign Missions (ABCFM)’yi ortaya çıkaran etmenler makalenin üzerinde duracağı ikinci önemli noktadır. Ayrıca bahsi geçen örgütün dini olmaktan çok seküler bir yapı arz ettiği konusuna da değinilecektir. Teşkilatın bu özelliği bizzat Amerikan Board’un Osmanlı topraklarına gönderdiği ilk iki misyoner Pliny Fisk ve Levi Parsons’un Boston’da verdikleri son vaazlar göz önüne alınarak izah edilmeye çalışılacaktır. Buna bağlı olarak da bahsi geçen örgütün en esaslı maksatlarından birisinin de ülkesinin menfaat ve beklentilerini gerçekleştirmek olduğu hususu çalışmanın kapsamına giren bir diğer önemli konudur.]]> <![CDATA[In the 19th century, when the Ottoman Empire strongly felt the disintegration and collapse process, the Western missionaries' activities towards Anatolia also accelerated. In the aforementioned century, Protestants would be the most effective representatives of the missionary activities, that the historical background dates back to 1551 and which were initially carried out by the members of the Catholic sect. The Protestant missionary activities began under the leadership of Britain, would soon influence the United States. The most important problem of the USA, which is a newly established state, is recognisability. USA executives who are aware of this, have tried to turn this situation into an opportunity. Missionaries have been regarded as semi-official representatives who would promote their countries politically, culturally, and socially. This support would also have significant advantages when evaluated from the perspective of missionaries. In this way, they would secure themselves and have the opportunity to move more comfortably in the region in which they operate. When it is evaluated in this context, it can be concluded that the Protestant missionary has a structure that, contrary to what it is claimed, it takes care of the interest of its country, rather than the religious targets. This article will primarily focus on the liaison between the United States and Great Britain in the context of missionary activities. In addition, how the USA, that is the ‘New World State', was affected by Britain, one of the oldest and deep-rooted states of the 'Old World', constitutes one of the basic elements of this study. On the other hand, the factors that reveal the American Board of Commissioners for Foreign Missions (ABCFM), which was established in 1810 and played one of the most important intermediary roles in the USA in contact with the Ottoman Empire in particular, and the outside world in general, is the second important point that the article will focus on. It will also be mentioned that the said organization has a secular structure rather than a religious one. This feature of the organization will be tried to be explained by considering the recent sermons given by Pliny Fisk and Levi Parsons, the first two missionaries sent by the American Board to the Ottoman lands. Accordingly, another important issue within the scope of the study is that one of the main objectives of the said organization is to realize the interests and expectations of its country.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=42204 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[597-618]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/60 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ Eskiçağ Önasya Tarihinde Gutiler]]> <![CDATA[Gutians in Ancient Near Eastern History]]> <![CDATA[Okay PEKŞEN]]> <![CDATA[Eskiçağ Tarihi, Gutiler, Akadlılar, Yeni Sumer Devleti, Mezopotamya.]]> <![CDATA[Ancient History, Gutians, Akkadians, Neo Sumerian State, Mesopotamia.]]> <![CDATA[Gutilerin menşeine dair bilgiler veren günümüze ulaşmış deliler oldukça kısıtlıdır. Bundan dolayı bu kavmin menşeine dair pek çok farklı görüş ortaya atılmıştır. Bu görüşlerden en kuvvetli olanı Gutilerin Türk kökenli bir kavim olduklarıdır. Sumer Krallar Listesinde belirtilen Guti kral adları üzerinde incelemeler yapan pek çok bilim adam bu kavmin Türkî menşeli olduklarını savunmaktadır. Gutilerin yaşam şekilleri, yönetim anlayışları ve yaşamış oldukları coğrafya bu iddiayı güçlendirmektedir. MÖ III. binyılın sonlarında göçlerle Mezopotamya topraklarına gelen bu kavim Eskiçağ Önasya tarihi seyrinde önemi bir yer tutmuştur. Tarihin bilinen ilk imparatorluğu olan Akadlıların yıkılmasının en önemli etkenlerinden birini oluşturan Gutiler, yaklaşık yüz yıl boyunca Eskiçağ Mezopotamyası’nda hüküm sürüşlerdir. Mezopotamya tarihi açısından bir ara dönem olarak adlandırılabilecek olan bu süreç Yeni Sumer Devleti’nin kurulmasıyla son bulmuştur. Mezopotamya’dan Zagros Dağları’na geri dönmek zorunda kalan Gutiler MÖ I. binyıla kadar Önasya topraklarında etkinliklerini korumuşlardır. Çivi yazılı kaynaklar ve modern literatürden faydalanılarak hazırlanmış olan bu çalışmanın amacı ise; Gutilerin menşeleri ve Eskiçağ Önasya tarihindeki etkilere dair dağınık halde bulunan bilgileri bir araya getirerek çıkarımlarda bulunmaktır.]]> <![CDATA[Providing information about the origin of the Gutians, the mad that have survived to the present day are very limited. Therefore, many different opinions have been made about the origin of this tribe. The strongest of these views is that Gutians are a Turk tribe. Many scientists who have been studying the Gutian king names mentioned in the Sumerian Kings List argue that this tribe is of Turk origin. The life styles, management approaches and geography of the Gutians strengthens this claim. This tribe, which came to Mesopotamian lands with migrations at the end of the third millennium, has an important place in the history of Ancient Near East. Gutians, which is one of the most important factors in the destruction of the Akkadians, the first empire of history, reigned in Ancient Mesopotamia for nearly a hundred years. This process, which can be called an interim period in terms of Mesopotamian history, ended with the establishment of the Neo Sumerian State. Gutians, who had to return from the Mesopotamia to the Zagros Mountains, preserved their effectiveness in the Near Eastern territory until the 1st millennium BC. The aim of this study, which was prepared by using cuneiform sources and modern literature, is to make inferences by combining the scattered information about the origins of the Gutians and the effects in the Ancient Near East.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41947 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[ 245-259 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/61 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ 18.Yüzyıl Osmanlı Donanmasında Kereste Temini ve Karşılaşılan Sorunlar]]> <![CDATA[Provıded Timber And Problems In The 18th Century Ottoman Navy]]> <![CDATA[Mehmet TAŞ]]> <![CDATA[Osmanlı Donanması, Kereste, 18.Yüzyıl, Kalyon, Tersane-i Âmire.]]> <![CDATA[Ottoman Navy, Timber, 18th Century, Galleon, Tersane-i Âmire.]]> <![CDATA[Osmanlı donanması, dış dinamiklerin zorlamasıyla 18. yüzyılda yapısal bir dönüşüme girmiştir. Bu dönüşümün temelini ise önceki yüzyılların temel savaş gemisi olan kadırga türü gemilerden kalyon türü gemilere geçiş oluşturmaktadır. Bu geçiş, hem kalyon türü gemilerin İstanbul, Sinop, Midilli ve Rodos gibi farklı tersanelerde inşa edilerek sayılarının artırılmasını, hem de bu gemilerin rakip devletlerle yapılan savaşlarda etkin biçimde kullanılmasını içermekteydi. Coğrafi keşifler çağıyla birlikte kalyon kullanımının Avrupa’da egemen hale gelmesi ve Avrupalı devletlerin savaş, nakliyat ve ticaret gibi faaliyetlerinde bu gemileri yaygın şekilde kullanması Osmanlı Devleti açısından böyle bir dönüşümü zorunlu kılmıştır. Özellikle Venediklilerle yapılan 1645-1669 Girit Savaşları bu zorunluluğu acil hale getirmiştir. Kalyon teknolojisine geçiş, yeni bir lojistik, işgücü ve finansman örgütlenmesini beraberinde getirmiştir. Kalyonun büyük ve geniş bir savaş gemisi olmasının yanında, inşası için farklı yeteneklere sahip çok sayıda ustaya ihtiyaç duyması nitelikli işgücüne olan ihtiyacı artırmıştır. Önceki dönemin gemilerinde sahip oldukları öneme kıyasla bu dönemde yelkenciler, marangozlar, burgucular, oymacılar, üstüpücüler ve urgancılar daha çok önem kazanmıştır. Kalyonun çok sayıda topu bordasında taşıyabilmesi ise savaşçı unsurlardan olan topçuların önemini artırmıştır. Bütün bunlar ise yeni harcama ve masraf kapılarının açılmasına neden olmuştur. Nitelikli işgücünü oluşturan marangoz, burgucu ve oymacıların mesleklerini ifa ederken kullandıkları malzeme ise kerestedir. Kereste, kalyonun omurga kaplamaları, gemi lombarları, lombar kapakları, kaptan köşkleri ve yelkenlerin kullanımına imkân sağlayan serenlerin imalatında yaygın biçimde kullanılmaktadır. Osmanlı Devleti, kereste teminini kendine has yöntemlerle meydana getirdiği bir tedarik sistemi vasıtasıyla gerçekleştirmiştir. Bu sistemin temelini ise “ocaklık” ve “avarız” kavramları oluşturmaktadır. Bu sistemin içinde; tersane eminleri, kereste eminleri, kalyon mimarları ve mübaşirler ile birçok kazanın ahalisi yer almaktadır. Kanunname ve fermanlarla bu kişilerin görevleri ayrıntılı biçimde tespit edilmiş, devlet bütçesinden hususi gelirler bu işin finansmanı için yeri ve zamanı geldiğinde usulüne uygun olarak kullanılmıştır.]]> <![CDATA[The Ottoman navy entered a structural transformation in the 18th century with the force of external dynamics. The basis of this transformation is the transition from galley type ships, the basic warship of previous centuries, to galleon type ships. This transition included both increasing the number of galleon type ships in different shipyards such as Istanbul, Sinop, Mytilene and Rhodes, and using them effectively in wars with rival states. With the age of geographical discoveries, the fact that the use of galleon became dominant in Europe and that the European states used these ships extensively in their activities such as war, transportation and trade made this transformation obligatory for the Ottoman Empire. Especially the 1645- 1669 Cretan Wars with the Venetians made this imperative urgent. The transition to galleon technology brought with it a new logistics, labor and finance organization. In addition to being a large and wide warship of Galleon, the need for a large number of masters with different abilities for its construction has increased the need for qualified workforce. Compared to the importance they had on the ships of the previous era, sailors, carpenters, burgerers, carvers, overhead workers and tuggers gained more importance in this period. The ability of the galleon to carry a large number of balls on its side increased the importance of the artillery, which is one of the warrior elements. All this has led to the opening of new expenditure and expense gates. The material used by carpenters, burgers and carvers, who make up the skilled workforce, is timber. Timber is used extensively in the manufacture of spinal linings of the galleon, ship porters, porthole covers, captain kiosks and booms that allow the use of sails. The Ottoman Empire realized the timber procurement through a procurement system that it created with its own methods. The basis of this system is the concept of "ocaklık" and "avarız". In this system; There are shipyard assistants, timber assistants, galleon architects and bailiffs, as well as people from many boilers. The duties of these people were determined in detail with the law and decrees, and special revenues from the state budget were duly used when the time and place came for financing of this work.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41935 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[677-695]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/62 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ Sosyal Tarih Açısından Bir Hatıratın Muhteva Analizi “Gülbeden Begüm’ün Hümâyûnnâmesi”]]> <![CDATA[ An Essential and Comprehensive Analyze of a Memory Related Social History “The Humayunnama of Gulbadan Begum”]]> <![CDATA[Hüsne Hilal ŞAHİN]]> <![CDATA[Genel Türk Tarihi, Bâbür Şah, Bâbürnâme, Babürlüler, Gülbeden Begüm, Hümâyûnnâme, Sosyal Tarih, Hindistan.]]> <![CDATA[History of the General Turkish, Babur Shah, Baburnama, The State of Baburid, Gulbadan Begum, Humayunnama, Social History, India.]]> <![CDATA[Hatıratlar tarih araştırmalarında değerli kabul edilen bilgi kaynaklarındandır. Ancak bunların doğru metodoloji ile gözden geçirilip tarihin hizmetine sunulması önemlidir. Bu açıdan bakıldığında bir hatıratın sosyal, siyasi ve kültürel bağlamda tarihe katkı sağladığı söylenebilir. Bâbür Şâh (1483-1530), Hindistan’da kurduğu Bâbürlüler Devleti (1526-1858) ile Türk tarihinde önemli bir sayfa açan mühim bir devlet adamıdır. O, aynı zamanda şair ve yazardır. Yazdığı hatıratı ile dünyaca tanınan Babür Şah’ın Bâbürnâme’si her şeyden önce bir otobiyografi olmakla beraber, muhteviyatı dolayısıyla gerek edebî nevi gerekse mahiyeti bakımından çok yönlülük ve değişkenlik gösterir. Eski Türk edebiyatında örneği yok denecek kadar nâdir görülebilen otobiyografi nevinde ve üstelik bir hükümdarın kaleminden çıkmış olması bakımından Bâbürnâme, benzeri bulunmayan bir eser olarak gittikçe artan bir alâka ve takdirin merkezi haline gelmiştir. Bâbür Şah’ın kızı Gülbeden Begüm (1523-1603) de babasından aldığı yazarlık geleneğini devam ettirerek kendi dönemine ışık tutacak bir eser kaleme almıştır. Gülbeden Begüm tarafından kaleme alınan Hümâyûnnâme isimli hatıratın sosyal tarih açısından muhteva analizi yöntemi kullanılarak incelenip yorumlanması, bu çalışmanın temel amacıdır. Hümâyûnnâme, Bâbürlü saray hayatı, adetler, gelenek ve görenekler, düğünler, eğlenceler, dini merasimler, hanedan üyeleri vs. başta olmak üzere sosyal tarih alanında araştırmacıya önemli veriler sunmaktadır. Bu çalışma, Gülbeden Begüm’ün Hümâyûnnâmesi’nin literatürde ilk kez muhteva analizi yöntemiyle tetkikini yapmış; hatıratta geçen sosyal tarihe dair belli başlı kavramlar, kategorize edilerek sayılmış, listelenmiş ve yorumlanmıştır. Kavramların incelenmesi, Orta Çağ Hindistan’ının sosyal, kültürel, dinî, ekonomik vb. açıdan tanınmasını sağlayacak aynı zamanda günümüz yaşantısıyla karşılaştırma fırsatı tanıyarak sosyal tarihe katkı sağlayacaktır.]]> <![CDATA[Memories are considered as an essential resources. However, we can not build our history records by only relying on the memories. There should be methodologies to be used to examine and figure out the correctness of them. From this point of view, one memory can sometimes create an immortal change or effect on social, political or cultural aspects. Babur Shah (1483-1530) is an precious statesman who opened an important page in Turkish history with The State of Baburid (1526-1858) in India. He is also a poet and writer. Babur Shah’s Baburnama, which is known worldwide for his memoirs, is an autobiography above all, but due to its content, it shows versatility and variability in terms of its literary genre and nature. In ancient Turkish literature, Baburnama has become a center of increasing interest and appreciation as an unprecedented work in the sense of autobiography, the example of which can be seen as almost nothing. Babur Shah’s daughter Gülbeden Begum (1523-1603) continued his writing tradition and wrote a book to shed light of the period. Humayunnama, a diary or a journal that has been written by Gulbadan Begum includes a very comprehensive details about their social lives in their times. Humayunnama has been selected and will be used to examine and analyze as a part of our studies. It provides a great range of information about life in the palace, traditions, religious rituals, members of dynasty, etc. that can be an essential resource for a study will be held on Social History. This will be first study that will examine Humayunnama of Gulbadan Begum with the methods of content analyzes. Examination of concepts, medieval India’s social, cultural, religious, economic etc. In addition, it will contribute to social history by providing the opportunity to be compared with today’s life.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41861 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[641-676]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/63 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Sayyad-ı Bahri Kalyonu Üzerinden Ticaret Kalyonlarını Okumak]]> <![CDATA[Reading Trade Galleons Through Sayyad-ı Bahri Kalyon]]> <![CDATA[Mehmet TAŞ]]> <![CDATA[Kalyon, Osmanlı donanması, donanım, Sayyad-ı Bahri.]]> <![CDATA[Galleon, Ottoman navy, hardware, Sayyad-ı Bahri.]]> <![CDATA[Kalyon isimli gemiler, coğrafi keşifler çağının başında 15. ve 16. yüzyılda Avrupa’da kullanılmaktaydı. Bu gemiler kadırga, uskuna, şalopa veya brik gibi gemilerden gerek tonaj farkı gerek hacim ve gerekse de hareket kaynağı olarak rüzgârı kullanması nedeniyle farklı noktalardan ayrışmaktaydı. Kalyonlar hacim olarak diğerlerinden daha büyük, tonaj olarak daha ağır ve hareket aracı olarak kürekler yerine yelkenleri kullanmaktaydı. Bu sebeple ağırlığı dolayısıyla nehir ağzı gibi sığ sulara yanaşamamakta ancak okyanus ve deniz gibi büyük su kütleleri üzerinde yol almakta, hacim olarak geniş olduğu için çok sayıda insan ve yolcu taşıyabilmekte ayrıca yelkenle hareket edebildiği için uygun rüzgârı yakaladığı zaman okyanuslarda aylarca yol alabilmekteydi. Hareket edebilmek için kadırga gibi geleneksel gemilerin kullandığı küreklere ve bunları kullanacak olan kürekçilere ihtiyaç duymaması onun insan gücünden tasarruf etmesini sağlayarak iç hacmini genişletmiş ve çok sayıda mahzen ve odayı kullanabilme imkânına onu kavuşturmuştur. Lombarlarında bulunan top yuvalarındaki topçular yanında onun yüksek bir bordaya sahip olması korsanlara karşı ona kendisini savunma imkânı vermiştir. Kalyon isimli gemiler İspanyollar tarafından keşfedilmelerine rağmen İngiltere, Hollanda ve Fransa gibi Kuzey Avrupa ülkeleri tarafından gerek askeri gerekse de ticari amaçlarla yaygın biçimde kullanılmıştır. Bu gemiler adı geçen Kuzey Avrupa ülkeleri ile onların sömürgeleri arasında Yeniçağ’da ana ulaşım aracı işlevi görmüşlerdir. Adı geçen devletlere ait kalyonlar Akdeniz’de ticaret amacıyla seyr ü seferde bulunmuşlardır. Ortaçağ ve Yeniçağ ’da askeri gemiler ile sivil gemiler arasındaki geçişkenliğin fazla olması kalyonların kolayca ticaret gemisine dönüştürülmesine ya da tersine ticaret amacıyla üretilmiş olan kalyonların kolayca askeri bir gemi haline getirilmesine imkan tanımıştır. Kalyonların geniş iç hacmi onu Akdeniz ticareti için de elverişli bir vasıta haline getirmiştir. Bu makalede, Osmanlı donanmasının 18.yüzyılda bir savaş gemisi olan Sayyad-ı Bahri isimli kalyon üzerinden bir kalyonun donanımı hakkında bilgi verilecektir. Onu oluşturan inşa malzemeleri, gemi mürettebatının kullandığı eşyalar, geminin işlevini yerine getirebilmesi için sahip olduğu donanım anlatılacak ve dönemin koşullarına göre yorumlanacaktır. Kalyonun anlaşılması ise Akdeniz’deki deniz ticaretinin daha iyi anlaşılmasına katkı sağlayacaktır.]]> <![CDATA[The ships named galleon were used in Europe at the beginning of the era of geographical discoveries in the 15th and 16th centuries. These ships differed from ships such as galleys, knights, chalks, or brigades, as they used wind as both a tonnage difference, volume and a source of movement. The galleons used larger sails than others, heavier tonnages, and sails instead of paddles as a means of movement. For this reason, due to its weight, it could not approach shallow waters such as the mouth of the river, but it could travel on large water bodies such as the ocean and the sea, it could carry many people and passengers because it was large in volume, and it could travel for months in the oceans when it caught the appropriate wind because it was able to move by sailing. The fact that traditional ships such as galleys do not need the paddles used by them to move and the rowers that will use them has expanded its internal volume by allowing it to save manpower and has enabled it to use many cellars and rooms. In addition to the gunners in the gun slots in their portholes, the fact that he had a high side board allowed him to defend himself against the pirates. Although the ships named galleon were discovered by the Spaniards, they were widely used by Northern European countries such as Britain, the Netherlands and France for both military and commercial purposes. These ships served as the main means of transportation in the New Age between the mentioned Northern European countries and their colonies. The galleons belonging to the aforementioned states have traveled in the Mediterranean for trading purposes. In the Middle Ages and the New Age, the high transition between military ships and civilian ships allowed the galleons to be easily converted into merchant ships or to make the gallions produced for reverse trade easily into a military ship. The large inner volume of the galleons has made it a favorable vehicle for the Mediterranean trade. In this article, information about the equipment of a galleon will be given over the galley called Sayyad-ı Bahri, which is a warship of the Ottoman navy in the 18th century. The building materials that compose it, the items used by the ship's crew, the equipment that the ship has to perform its function will be explained and interpreted according to the conditions of the period. Understanding galleon will contribute to a better understanding of maritime trade in the Mediterranean.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41852 <![CDATA[Volume: 15 Issue 3[985-1000]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/64 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Florio Beneveni’nin Buhara Elçiliği (1718-1725)]]> <![CDATA[The Embassy of Florio Beneveni in Bukhara (1718-1725)]]> <![CDATA[Murat ÖZKAN]]> <![CDATA[Mesut KARAKULAK]]> <![CDATA[Genel Türk Tarihi, Florio Beneveni, I. Petro, Çarlık Rusya, Buhara Hanlığı, Elçilik.]]> <![CDATA[General Turkish History, Florio Beneveni, Petro I, Tsarist Russia, Bukhara Khanate, Embassy.]]> <![CDATA[XVIII. yüzyıl Çarlık Rusya’nın I. Petro önderliğinde değişimler yaşadığı yüzyıl olmuştur. Türkistan politikasının kapsamlı bir şekilde ele alındığı bu yıllarda Petro’nun isteğiyle henüz bilgi sahibi olunmayan kadim Türk yurtlarına keşif seferleri düzenlenmiş ve buralara resmî görevliler gönderilmiştir. Bunlarla hem bölge hakkında malumat toplamak hem de devlet görevlilerinin kurduğu temaslarla bölgedeki Türk hanlıklarıyla iletişim kurmak amaçlanmıştır. Çalışma konusu olarak belirlediğimiz Florio Beneveni de XVIII. yüzyılda, söz konusu amaçlar doğrultusunda Petro tarafından Buhara’ya elçi olarak gönderilen resmî bir görevlidir. Çalışmada Beneveni’nin bölgeye gönderiliş amacına ve İran üzerinden Buhara’ya yaptığı yolculuğa değinilmiş; İran’da alıkonulması ve Buhara’da geçirdiği yıllardan bahsedilmiştir. Beneveni, Buhara Hanlığı’nın iç karışıklıklarla çalkalandığı bir dönemde bölgede bulunmuştur. Ancak buna rağmen çalışmalarını yoğun şekilde sürdürmüş; Çarlığın kendisinden beklediği bütün malumatı eksiksiz şekilde vermiştir. Bölgenin politik durumu, ticarî faaliyetleri, yer altı ve yer üstü zenginliklerine dair mühim bilgiler çalışmada yer bulmuştur. Beneveni’nin Buhara hakkındaki gözlemleri çalışmada dikkate değerdir. Elçi seçilirken nasıl seçildiği üzerinde durulurken halihazırdaki görevlerine de yer verilecektir. Ayrıca Florio Beneveni’nin hazırladığı raporlarda Osmanlı Devleti’ne ait verdiği bilgilerin değerine değinilmiş; bunların Türk-Rus tarihini ne ölçüde etkilediği değerlendirilmiştir. Yine Buhara ve Hive hanlıklarının iç ve dış politikasını etkileyen Beneveni’nin içinde bulunduğu coğrafyaya dair verdiği bilgilerin araştırmalara yansıması konu edilmiştir. Son tahlilde Beneveni’nin raporlarının Türkçe’ye çevirilmesinin gerekliliği üzerinde durulmuştur.]]> <![CDATA[XVIII. century was the century when Tsarist Russia experienced changes under the leadership of Petro I. In these years, which the policy of Turkestan has been comprehensively handled, As Petro's requests expeditions were organized to ancient settlements of Turks and officials were sent there. With these expeditions, it was aimed to gather information about the region and with the established intercommunications of state officials intended to develop the communication with Turk Khanates. As the subject of the study Florio Beneveni was also one of these officials whom had been sent to those regions for the same reasons in XVIII. century. The study conducts the purpose of Beneveni's mission on the region and about the journeys which he attempt to Bukhara through Iran. Besides study also mentions his capture in Iran and the times he had spent in Bukhara. Beneveni, had been in these regions when The Khanate of Bukhara was actually in the middle of political and social turmoil. Nevertheless, he had been keeping working intensively and he completely meets the expectations and the questions of Tsar. His work has important details on the political economy and the wealth of the region. That is why his work is important for us to evaluate when analyzing the region. The study will also mention how he had become an ambassador and will mention his other duties as well. Also, the information given about the Ottoman State was also taken into consideration and it is also evaluated how this information affected the Turk-Russian relations throughout the years. The study will also indicate how the internal turmoil effect Beneveni's work the study also conducts the reflection of the information given by Beneveni about the geography of Hive and Bukhara Khanests on the other studies, In the final analysis, will be based on the necessity of translating the reports of Beneveni into Turkish language was emphasized.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41822 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[ 209-227 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/65 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[İstanbul Boğazı’nda Yaşanan En Büyük Çevre Felaketi: İndependenta-Evriali Çarpışması ve Etkileri (15 Kasım 1979)]]> <![CDATA[The Largest Environmental Disaster In The Bosphorus: Independenta-Evriali Collision And Its Effects (November 15, 1979)]]> <![CDATA[Tuğba BELENLİ]]> <![CDATA[Türkiye Cumhuriyeti Tarihi, İndependenta, Evriali, Türkiye Cumhuriyeti, Montrö Boğazlar Sözleşmesi, İstanbul Boğazı.]]> <![CDATA[History of the Rebuplic of Turkey, Independenta, Evriali, The Republic of Turkey, Montreux Straits Convention, Bosphorus.]]> <![CDATA[Rumen bandıralı 150 bin tonluk “İndependanta” tankeri ile 5,298 tonluk Yunan bandıralı “Evriali” şilebi 15 Kasım 1979 tarihinde Marmara Denizi’nde çarpışmıştır. Bu kaza, bölgede yaşanmış en büyük deniz kazasıdır. Kaza sonucu Yunan denizciler hayatta kalırken, 50’ye yakın Rumen denizci boğulmak veya yanmak suretiyle hayatlarını kaybetmiştir. Patlama sonucu pek çok binanın camları kırılmış, İndependenta tankeri çarpışmadan sonra 29 gün boyunca yanmaya devam etmiş, bu süreçte İstanbul halkı korku ve dehşete kapılmıştır. Kaza, balıkçılık sektörüne maddi birçok zarar vermiş, çevre kirliliği gibi uzun vadede dönüşü olmayan etkiler bırakmıştır. İndependenta kazası, Türk Boğazlarındaki en “trajik” ve “yıkıcı” deniz kazası olmakla birlikte Boğazlardan geçen gemilerin yaratabileceği riskler karşısındaki kamu farkındalığını arttırarak, Boğazlarda kazaları önlemek için gereken tedbirleri almak için yapılan tartışmaları başlatmıştır. Kazanın kılpayı atlatıldığı düşünülse de, o dönemde “İstanbul İstanbul olalı böyle dehşet böyle korku böyle panik yaşamadı” yorumları yapılmıştır. Boğaz trafiğinin neden olduğu kazaların İstanbul’u böylesine tehdit etmesinin en bariz ve en tehlikeli örneği olan İndependenta kazası, o dönemde şehrin korunması ve benzer olayların yaşanmasını engellemek için Montrö Boğazlar Sözleşmesi’nin maddelerini -özellikle Boğaz’dan geçerken kılavuz almanın tercihe bırakılması maddesini- tartışmaya açmıştır. Montrö Boğazlar Sözleşmesi’nin gündeme getirilmesi kimilerince gereksiz ve tehlikeli bulunmuş, diğer tarafsa bunun kaçınılmaz olduğunu savunmuşlardır.]]> <![CDATA[150 thousand tons of Romanian flagged “Independenta” tanker and 5,298 tons of Greek flagged “Evriali” freighter collided in the Sea of Marmara on 15 November 1979. This accident is the biggest marine accident in the region. As a result of the accident, while Greek sailors survived, nearly 50 Romanian sailors died by drowning or burning. As a result of the explosion, the windows of many buildings were broken, the Independenta tanker continued to burn for 29 days after the collision, and the people of Istanbul were terrified in this process. The accident caused a lot of financial damage to the fishing industry, leaving irreversible effects in the long term, such as environmental pollution. The Independenta accident is the most "tragic" and "destructive" marine accident in the Turkish Straits, but has increased public awareness of the risks that ships passing through the Straits may pose and initiated discussions to take the necessary measures to prevent accidents in the Straits. Even though the accident was thought to have been overcome, the comments were made in that period, "Istanbul has not experienced such terror, such fear, panic like this." Independenta accident, the most obvious and most dangerous example of the accidents caused by the Bosphorus traffic, threatening the city of Istanbul in such a way, opened the articles of the Montreux Straits Convention- especially, discussion to leave the option of getting a guide when passing through the Bosphorus- to prevent the protection of the city and similar events in that period. Bringing into the Montreux Agreement question was considered unnecessary and dangerous for some, while the other party argued that it was inevitable.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41662 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[365-389]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/66 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Kıbrıs Meselesinin Tarihi Gelişimi ve Kıbrıs Türklerinin Siyasî, Hukukî ve Sosyo-Kültürel Durumu]]> <![CDATA[ Historical Development of Cyprus Issue and Political, Legal and Socio-Cultural Situation of Turkish Cypriots]]> <![CDATA[Tekin ÖNAL]]> <![CDATA[Kıbrıs, İngiltere, Türkiye, Yunanistan, Enosis]]> <![CDATA[Cyprus, England, Turkey, Greece, Enosis.]]> <![CDATA[Doğu Akdeniz’de oldukça önemli bir konumda bulunan Kıbrıs, hem stratejik hem de jeopolitik açıdan tarihin hemen her devrinde birçok devletin hâkimiyet mücadelesine sahne olan önemli bir ada olmuştur. Kıbrıs’ta 1571’de başlayan Türk hâkimiyeti, 1878’deki Berlin Kongresi’ne kadar kesintisiz olarak devam etmiştir. Ancak Osmanlı Devleti, Berlin Kongresi’nde yardım etmesi karşılığında, Kıbrıs’ı İngiltere’ye kiralamış, böylece Kıbrıs üzerindeki Türk egemenliği büyük yara almıştır. Ardından 1914’te İngilizler bölgeyi işgal ettiklerini dünya kamuoyuna deklare etmişlerdir. Lozan Antlaşması’yla birlikte Ada’ya resmen hâkim olan İngiltere’nin, ilk dönem burada uyguladığı Rum yanlısı politikaları tepkilere neden olmuştur. İngilizlerin desteğini alan Rumlar ise Kıbrıs Türklerini adadan göçe mecbur etmeye çalışarak, Ada’yı Yunanistan’a ilhak etmek istemişlerdir. Ancak Rumların 1931 yılında başlattıkları isyan Kıbrıs’ta dengeleri değiştirmiş ve İngiliz yönetimi her iki topluma da sıkıyönetim uygulamaya başlamıştır. Bu uygulamaların başında Kavanin Meclisi’ni kapatmak yer alırken, bir yıl önce milletvekili seçilen Türk temsilcileri karşılarında muhatap bulamayınca çareyi Türkiye’ye başvurmakta bulmuşlardır. Bu durum karşısında Türkiye, Kıbrıs Türkleriyle ilgili istihbarat çalışmalarına hız vermiş ve Ada’daki Türk varlığının devamı için tedbirler almaya çalışmıştır. Özelikle Kıbrıs Konsolosluğu’nun hazırladığı raporlar Türk dış politikası açısından yol gösterici olmuş ve Atatürk devrimlerinin Ada’da uygulama alanı bulmasıyla Kıbrıs Türklerinin milli benliklerini koruması sağlanmaya çalışılmıştır. Bu çalışmada, özellikle İngiliz hâkimiyeti döneminde Kıbrıs Türkleri için hazırlanan raporlar, Türk temsilciler tarafından Başbakanlık ya da ilgili bakanlıklara yazılan birtakım mektuplar ve konuya temas eden diğer kaynaklar kullanılacaktır. Bu bağlamda Kıbrıs’ta, Türklerin siyasî, hukukî ve sosyo-kültürel durumları analiz edilecek ve konu objektif bir bakış açısıyla ele alınmaya çalışılacaktır.]]> <![CDATA[Cyprus, which has a critical position in the Eastern Mediterranean, has been an important island that has witnessed the sovereignity struggle of many states in almost every period of history both in strategic and geopolitical terms. The Turkish sovereignty, which started in 1571 in Cyprus, continued uninterruptedly until the Berlin Congress in 1878. However, the Ottoman Empire rented Cyprus to England in exchange for help of England in the Berlin Congress, thus Turkish sovereignty on Cyprus was greatly damaged. Then, in 1914, the British declared the world public that they occupied the region. The Greek-Cypriot policies implemented by the England, which was formally dominated the island through the Lausanne Treaty, caused reactions. The Greeks, who had the support of the British, tried to force the Turkish Cypriots immigrate out of the island and wanted to annex the island. However, the rebellion started by the Greeks in 1931 changed the balance in Cyprus and the British administration started to apply martial law to both communities. While the place to close the Legislative Council at the beginning of this application, a year ago have found a deputy elected representatives of the Turkish interlocutors could not find the remedy being resorted to against Turkey. Faced with this situation in Turkey, Cyprus and Turkey has accelerated its intelligence work on measures for the continuation of the Turkish presence on the island has tried to take. Especially, the reports prepared by the Cyprus Consulate have been a guide in terms of Turkish foreign policy and it has been tried to ensure the protection of the Turkish Cypriots' national selves when the Atatürk revolutions have found application in the island. In this study, especially the reports prepared for the Turkish Cypriots during the period of British domination, a number of letters written by the Turkish representatives to the Prime Ministry or related ministries and other sources that touch the subject will be used. In this context, the political, legal and socio-cultural situations of Turks in Cyprus will be analyzed and the subject will be tried to be dealt with from an objective perspective.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41617 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[193-208]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/67 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Birinci Dünya Savaşı’na Giriş Süreci, Doğu (Kafkas) Cephesi: Köprüköy Ve Azap Muharebeleri]]> <![CDATA[The Entry Process To The First World War, Eastern (Caucasus) Front: Köprüköy And Azap Battles]]> <![CDATA[Sayim TÜRKMAN]]> <![CDATA[Birinci Dünya Savaşı, Enver Paşa, Hasan İzzet Paşa, Doğu Cephesi, Köprüköy Muharebeleri, Azap Muharebeleri]]> <![CDATA[History, First World War, Enver Pasha, Hasan Izzet Pasha, Eastern Front, Köprüköy Battles, Battles of Azap.]]> <![CDATA[Bu çalışmada, Enver Paşa’nın Osmanlı Devleti’ni Birinci Dünya Savaşı’na nasıl soktuğu ve Birinci Dünya Savaşı’nda coğrafi olarak en büyük cephe özelliğine sahip olan Doğu (Kafkas) harekatının başlangıç muharebeleri olarak kabul edilen Köprüköy ve Azap Muharebeleri incelenmiştir. İngiltere’ye ısmarlanan ve parası peşin olarak ödenen iki savaş gemisi, Dünya Harbi’nin çıkacağının anlaşılması ile İngiliz Donanma Bakanı Winston Churcill’in girişimleri ile Osmanlı Devleti’ne verilmedi. Bu olay Osmanlı Devleti’ni Üçlü İtilaf’tan uzaklaştıran ve Almanya’ya yaklaştıran en önemli hadise oldu. Osmanlı Devleti, İngiltere’ye Almanya’dan gelen Goeben ve Breslau zırhlı gemilerinin satın aldığını bildirdi. Böylece, çağın en modern gemilerinden sayılan bu iki gemi, Osmanlı Deniz Kuvvetlerinin envanterine dahil edildi. İçinde Goeben zırhlısı ve Breslau kruvazörünün bulunduğu Osmanlı Donanma gücü, Alman Amiral Suşon’un emrinde 29 Ekim 1914 tarihinde Sivastapol, Odesa, Novarosiski ve Kofe deniz üslerini bombardımana tuttu. Bu girişim ile Osmanlı Devleti ile Rusya fiilen savaşa girmiş oldular. Enver Paşa’yı bu savaşa geç girilmesi ve Doğu (Kafkas) Cephesi’nde bir kış harekatının yapılmaması konusunda Kazım Karabekir Paşa, Hasan İzzet Paşa, Liman Von Sanders Paşa, 3. Ordu Komutanı Hasan İzzet Paşa gibi ünlü komutanlar uyarmışlardır. Fakat Enver Paşa bu önemli tavsiyeleri gözönüne almamıştır. Onbeş gün devam eden Köprüköy ve Azap Muharebeleri Rus kuvvetleri ile yapılmış ve bu muharebelerde kısmi başarılar elde edilmekle birlikte kesin olarak düşman yenilmemiştir.]]> <![CDATA[In this study, the Köprüköy and Azap battles, which were accepted as the initial battles of the Eastern (Caucasus) Operation, which had the largest geographic feature in the First World War, were examined. Two warships, which were ordered to England and paid in cash, were not given to the Ottoman State by the attempts of the British Navy Minister Winston Churcill upon the understanding that the World War would come. This event was the most important event that diverted the Ottoman Empire from the Trilateral Entente and brought it closer to Germany. The Ottoman Empire reported that Britain bought the battleships Goeben and Breslau cruisers from Germany. Thus, these two ships, considered one of the most modern ships of the era, were included in the inventory of the Ottoman Navy. On 29 October 1914, the Ottoman Navy power, which included the battleship Goeben and cruiser Breslau, bombarded Sivastapol, Odesa, Novarosiski and Kofe naval bases at the disposal of the German Admiral Suşon. With this initiative, the Ottoman Empire and Russia actually entered the war. Enver Pasha had been warned by such famous commanders like Kazim Karabekir Pasha, Liman Von Sanders Pasha, 3. Commander Hasan Izzet Pasha not to enter this war early and not to make a winter operation to the Eastern (Caucasus) front. However, Enver Pasha did not consider these important recommendations. Köprüköy and Azap battles, against Russian forces lasted for fifteen days. Partial successes were achieved in these battles, but the enemy was not absolute defeated.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41615 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[273-299]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/68 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Osmanlı Tımar Sisteminin “Kurumsal Süreklilik” Bağlamında Tahlili]]> <![CDATA[ Analysis of The Ottoman Timar System in the Context of “Institutional Continiuty”]]> <![CDATA[Muhammed CEYHAN]]> <![CDATA[Osmanlı Kurumları ve Medeniyeti, Osmanlı Devleti, Tımar Sistemi, İltizam Sistemi, Malikane Sistemi, Kurumsal Süreklilik, Değişim ve Dönüşüm.]]> <![CDATA[Ottoman Institutions and Civilization, Ottoman State, The Timar System, İltizam (Tax Farming) System, Manorialism System, Intitutional Continuity, Change and Transformation.]]> <![CDATA[Tımar sistemi; toprağa dayalı ve askerî, idarî, iktisâdî, hukukî boyutları olan bir sistemdir. Bu cümleden olarak, tımar sisteminin merkezinde toprak olmakla birlikte, etki sahası bakımından devletin bütün kurumları ile ilintilidir. Bu sistemin tarihi kökenleri itibariyle çok eskilere gittiği bilinen bir gerçektir. Şimdiye kadar kökenleri ile ilgili birçok iddia ortaya atılmıştır. Ancak gerçek olan şu ki; toprak merkezli olarak kurulan bütün devletlerde bu sistemin aynısının ya da benzerlerinin olmasıdır. Bu bağlamda yine toprağın merkezde olduğu bir sistem inşa eden Osmanlı Devleti de tımar sistemini benimsemiştir. Osmanlı Devleti’nde yüzyıllarc boyunca oldukça faydalı bir şekilde işleyen bu sistemin “yozlaşması” ve zamanın gereksinimlerine karşılık verememesi nedeni ile sistem bir takım değişime ve dönüşüme maruz kalmıştır. Ancak ihtiyaçlara eskisi kadar cevap veremese de Osmanlı Devleti’nin yıkılışına kadar varlığını devam ettirmiştir. Tam da bu noktada sistemin kurumsal olarak sürekliliği meselesi ortaya çıkmaktadır. Çalışmamızda; ilk olarak tımar sisteminin tarihi kökenlerine ve bu konudaki tartışmalara temas edilmiştir. Akabinde, tımar sisteminin Osmanlı Devleti’nde teşekkülü, sistemin yozlaşması ve buna bağlı olarak yaşanan değişim ve dönüşümler analiz edilmiştir. Daha sonra, sistemden tam anlamı ile kopuşun ne zaman ve hangi şartlarda olduğu değerlendirilmiştir. Netice itibariyle ise tımar sistemi tarihî süreç içerisinde kurumsal açıdan süreklilik göstermiştir. Bütün bu tahliller yapılırken vaka incelemeleri ve süreç takibi yöntemiyle kuram ve pratikler tespit edilmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[The timar system is a land based system with military, administrative, economic and legal dimensions. In this respect, although the land is at the center of the tımar system, it is releated to all institutions of the state. The historical roots of this system are based on ancient times. Many claims have been made about its origins up to now. In all states established as land based, the systems have the same or similar to each other. Ottoman State which is established as land based, also adopted the tımar system, too. Because of the fact that the timar system which has been functioning quite useful for so many years, was corrupted and could not be able to meet the needs of the time, the system has been subjected to a number of changes and transformations. However, although it could not meet the needs as much as before, it continued until the collapse of the Ottoman State. At this point, intitutional continuity of the system comes to the forefront. In our study, firstly, the historical origins of he timar system and the discussions on this subject were handled. After that, the establishment, the degeneration, the changes and transformations of the system in the Ottoman State were analyzed. Afterwards, it was explained when and under which conditions the break happened from the system. As a result, the timar system has shown institutional continuity throughout the historical process. While, all these were analyzing, theories and practices tried to be determined by case studies and process follow-up method.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41481 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[29-41]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/69 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[I. Dünya Savaşı’nda İngilizce Basında Yayımlanan Ermeni Propagandalarına Ait Bazı Örnekler]]> <![CDATA[ Some Examples of the Armenian Propaganda Published in the English Press During World War I]]> <![CDATA[İsa KALAYCI]]> <![CDATA[Tarih, I. Dünya Savaşı, Ermeni Meselesi, Sevk ve İskân, İngilizce Basın.]]> <![CDATA[ History, World War I, Armenian Issue, Relocation and Resettlement Law, English Press.]]> <![CDATA[Bu çalışmada; I. Dünya Savaşı sırasında, Osmanlı Ermenilerinin, Osmanlı topraklarında kendi devletlerini kurma hayallerini gerçekleştirmek için İtilaf devletlerinin safında yer almalarının iç yüzü, dönemin önde gelen basın organlarında çıkan haberlerden örneklerle açıklanacaktır. ‘The Times’, ‘The New York Times’, ‘Leader’, ‘Daily Mercury’, ‘Daily Examiner’, ‘Examiner’, ‘The Ballarat Courier’, ‘Townville Daily Bulletin’, ‘Warwick Examiner and Times’, ‘Warracnabeal Herald’, ‘Mudgee Guardian and North-Western Representative’, ‘New Castle Morning Herald and Miners’ Advocate’ ve ‘Richmond River Express and Casino Kyogle Advertiser’ gibi gazetelerin sütunlarında yer alan Ermeni haberleri irdelenmiştir. Böylece tarihi olayların bir kesitini oluşturan 1915 olayları ve sonrası başta olmak üzere, Ermeni meselesine dolaylı veya doğrudan destek veren ülkelerin yaklaşımları ele alınmıştır. Dünya kamuoyunu Ermeni meselesi noktasında etkileyebilecek düzeydeki Amerikan, İngiliz ve Avustralya yerel/ulusal gazetelerinden seçilen örnekler (1912-1920) yıllarına dair veriler bu çalışmanın kapsamını oluşturmuştur. Çalışmanın amacı; “Zalim Türkler”, “mazlum Ermeniler” şeklinde uluslararası platformda bir hava estirilmeye çalışıldığının çarpıcı örneklerine yer verilerek, hakikatin İngilizce basında yazıldığı gibi olmadığını ortaya koymaktır. 1915 olaylarının İngilizce basında çarpıtılarak yer almasının en önemli sebebi; İngiliz hükümetine bağlı propaganda bürosunun özellikle Amerikan kamuoyunu etkileyerek “Müslümanlar Hıristiyanları katlediyor” diye yalan ve abartılı haberler üreterek Amerika Birleşik Devletleri’ni kendi saflarında savaşa ikna etme gayretlerinden kaynaklanmıştır. Bu haberler maalesef daha sonra “The Blue Book”a dönüşerek dünya kamuoyunda Ermeni propaganda malzemesinin temel dayanaklarından birini oluşturmuştur.]]> <![CDATA[In this study, the lowdown of the Ottoman Armenians taking sides with the Entente States in World War I in order to realize their dreams of establishing their own state in the Ottoman lands will be explained with examples from the news published in the leading press organs of the period. The Times’, ‘The New York Times’, ‘Leader’, ‘Daily Mercury’, ‘Daily Examiner’, ‘Examiner’, ‘The Ballarat Courier’, ‘Townville Daily Bulletin’, ‘Warwick Examiner and Times’, ‘Warracnabeal Herald’, ‘Mudgee Guardian and North-Western Representative’, ‘New Castle Morning Herald and Miners’ Advocate’ and ‘Richmond River Express and Casino Kyogle Advertiser’ are examined. Thus, the approaches of countries that directly or indirectly supported the Armenian matter, especially the events before and after 1915 which constitute a cross-section of historical events are discussed. The data regarding the years (1912-1920) obtained from news examples selected from American, British and Australian local / national newspapers that could affect the world public opinion in terms of the Armenian matter constituted the scope of this study. The aim of the study is to include striking examples of the effort to create a false international public opinion in the form of "Cruel Turks" and "oppressed Armenians, and to demonstrate that the reality was not as it was written in the English press. The most important reason for the presentation of a distorted version of the events of 1915 in the English press was that the British government's propaganda bureau aimed to influence particularly the American public opinion by producing false and exaggerated news such as "Muslims are slaughtering Christians" in an effort to persuade the United States to fight on their side. Unfortunately, these news examples were compiled and published in a book titled “The Blue Book” and became one of the main pillars of Armenian propaganda material to influence the world public opinion.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41439 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[73-90]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/70 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[XX. Yüzyıl Başlarında Osmanlı Hapishaneleri (Ereğli Hapishanesi Örneği)]]> <![CDATA[Ottoman Prisons in the Beginning of 20th Century (Example of Ereğli Prison)]]> <![CDATA[Hakan TÜRKKAN]]> <![CDATA[Tarih, Osmanlı, Ereğli, Hapishane, Mahkûm]]> <![CDATA[History, Ottoman, Ereğli, Prison, Prisoner]]> <![CDATA[Hapishaneler bilinen en eski dönemlerden beri var olmakla birlikte hapsetme yöntemi çoğunlukla cezanın kendisi olmamıştır. Bu bakımdan hapishaneler asıl ceza belirleninceye kadar geçen sürede zanlının tutulduğu yer olarak kullanılmıştır. XVIII. yüzyıl Avrupası’nda özgürlüğün kısıtlanmasının bir ceza yöntemi olarak kullanılmaya başlaması giderek yaygınlaşmıştır. Böylece daha önce insan bedenine yönelik acı çektirme esasına dayanan ceza anlayışları yerini kişinin özgürlüğünün sınırlandırılmasına bırakmıştır. Avrupa’da hapishane anlayışında yaşanan bu dönüşüm Osmanlı Devleti’ni de etkilemiştir. Gelişmeye ve yaygınlaşmaya başlayan insan hakları ve hürriyetlerine yönelik algıların yanı sıra Avrupa devletlerinin diplomatik baskıları Osmanlı Devleti’nde hapishane anlayışını etkilemiştir. Bu itibarla XIX. yüzyılın ikinci yarısından sonra gerekli yasal alt yapılar oluşturulmaya çalışılmıştır. Yüzyılın sonlarına gelindiğinde ise Osmanlı Devleti’nin vilayet, sancak ve kazalarında hapishaneler açılmasına çalışılmıştır. XX. yüzyıl başlarına gelindiğinde ise Osmanlı Devleti’nin pek çok vilayet, sancak ve kazasında hapishaneler açılmıştır. Bu dönemde Osmanlı Devleti’nde hapishane anlayışında erkek ve kadın hapishanesi ayırımı yapılmıştır. Bunun yanı sıra tutukevi ve hapishane ayırımının yapılmış olması da modern hapishane anlayışının geliştiğine işaret etmektedir. Bununla birlikte XX. yüzyıl başlarında devletin içinde bulunduğu mali sıkıntılar hapishanelerin ihtiyaçlarının karşılanmasını zorlaştırmıştır. Çalışmada bir Osmanlı kazası olan Bolu Sancağı’na bağlı Ereğli Kazası hapishanesi örneği değerlendirilmiştir. Doküman inceleme yöntemiyle gerçekleştirilen çalışmanın temel kaynağı Ereğli Hapishanesi ile ilgili Cumhurbaşkanlığı Osmanlı Arşivi kayıtlarıdır. Bunun yanı sıra hapishane kavramı ve Osmanlı hapishaneleri konusunda mevcut literatürden de çalışmada yararlanılmıştır.]]> <![CDATA[ Prisons have existed since the earliest known times. However, the method of incarceration was not often the punishment itself. Therefore, the prisons were used as the place where the suspect was held until the actual penalty was determined. In the 18th century it became increasingly common that the restriction of freedom in Europe began to be used as a punishment method. Thus, the concept of punishment, which was previously based on the suffering of the human body, was replaced by the restriction of one's freedom. This transformation in the understanding of prison in Europe also affected the Ottoman Empire. In addition to the perceptions of human rights and freedoms that began to develop and become widespread, diplomatic pressures of European states influenced the understanding of prison in the Ottoman Empire. For this reason, after the second half of the 19th century, necessary legal infrastructure was tried to be established. At the end of the century, it was tried to open prisons in the province, county and districts of the Ottoman Empire. During this period, the prison understanding in the Ottoman Empire made a distinction between male and female prisons. In addition, the fact that the distinction between prisoners and convicts has been made indicates that modern prison understanding has developed. At the beginning of the 20th century, the financial difficulties of the state made it difficult to meet the needs of the prisons. In this study, a sample of Eregli district prison which is an Ottoman district was examined. The study was conducted with document review method. The main source of the study is the records of the Presidential Ottoman Archive on Eregli prison. In addition, the current literature on the concept of prison and Ottoman prisons has been utilized in the study.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=41427 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[262-272]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/71 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[İsfahan (Melikşah) Gözlemevi’nin Mekanik Bilimcisi: Ebû Hâtim Muzaffer B. İsmâîl El- İsfizârî]]> <![CDATA[Mechanical Scientist of Isfahan (Malikşah) Observatory: Ebû Hâtim Muzaffer B. İsmâîl Al-Asfizârî]]> <![CDATA[Seyfettin KAYA]]> <![CDATA[Astronomi, İsfizârî, Ömer Hayyâm, Selçuklular, Mekanik ]]> <![CDATA[Astronomy, Asfizârî, Omar Khayyâm, Seljuks, Mechanics]]> <![CDATA[Ebû Hâtim Muzaffer b. İsmâîl el-İsfizârî, Büyük Selçuklular Dönemi’nde (1040-1157) İsfahan (Melikşah) Gözlemevi’nde çalışan bilim insanlarından biridir. Büyük Selçuklu Devleti hükümdarı Sultan Melikşah Dönemine (1072-1092) Farisi Takvimi’ndeki bazı kusurları gidermek için Sultan Melikşah (1072-1092) ve ünlü veziri Nizamülmülk tarafından İsfahan (Melikşah) Gözlemevi’ne davet edilen bilim insanları arasında yer almıştır. Büyük Selçuklu Devleti’nin başkentinde kurulan rasathanede çalışmak üzere geldiği İsfahan’da Sultan Melikşah Döneminden (1072-1092) Selçuklu sarayında “Şerefülmülk” unvanı ile âlimleri, sanatçıları ve ilmi faaliyetleri destekleyen Muhammed b. Mansur adlı bir saray yetkilisi tarafından himaye edilmiştir. Ömer Hayyâm’ın çağdaşı; Abdurrahmân el-Hâzinî’nin hem çağdaşı hem de hocasıdır. Birçok alanda eser yazmasına rağmen, astronomi alanında herhangi bir eser kaleme almamıştır. Mevcut kaynaklarda ise kendisi hakkında çok fazla bilgi bulunmamaktadır. Bu nedenlerden dolayı İsfizârî’nin, İsfahan (Melikşah) Gözlemevi’nde yürütülen astronomi çalışmalarına hangi düzeyde katkı sağladığı konusunda kesin bir bilgiye ulaşmak pek mümkün görünmemektedir. Ancak matematik alanındaki başarıları ve mekanik alanındaki yaratıcığından dolayı İsfizârî’nin İsfahan (Melikşah) Gözlemevi’nde alet yapımı ve rasat ölçümleri konusunda yürütülen çalışmalara katkı sağlaması kuvvetle muhtemeldir. Ayrıca matematik, mekanik, meteoroloji ve ağırlık teknolojisi üzerine yazıları ve eserleri olan İsfizârî, Sultan Melikşah (1072-1092), Sultan Berkyaruk (1093-1104) ve Sultan Sencer (1118-1157) dönemlerinde Selçuklu sarayında çalışmış ve talihsiz bir olay neticesinde hayatını kaybetmiştir. İsfizârî’nin ölüm hikâyesi de gerçekten çok ilgi çekicidir. O arşiment terazisi üzerine çok çalışmış ve altın ile gümüş metallerinin gerçeği ile sahtesi arasındaki farkı ayırt edebilecek bir terazi icat etmiştir. Ancak “mutlu haznedar” ismiyle bilinen Sultanın haznedarı olan Sa’ada el-Hadım’ın, bu terazi sayesinde hazinedeki ihaneti ortaya çıkar endişesi ile bu teraziyi kırmıştır. Buna çok üzülen İsfizârî, hayatını kaybetmiştir.]]> <![CDATA[Abû Hâtim Muzaffer b. Ismâîl al-Asfizârî is one of the scientists who worked in Isfahan (Meliksah) Observatory during the Great Seljuk Period (1040-1157). In the period of the Great Seljuk State, He was among the scientists invited to the Isfahan (Maliksah) Observatory by Sultan Malikşah (1072-1092) and his famous vizier Nizamülmülk, to resolve some defects in the Persian Calendar during the reign of Sultan Malikşah (1072-1092). He came to Isfahan for work in the observatory established in the capital of the Great Seljuk State. He supported the scholarship, artists and scientific activities with the title of “Honorism”, Muhammad b. Mansur that It was protected by a court official named Mansur from the Sultan Melikşah Period (1072-1092) in the Seljuk palace. He is Omer Khayyâm's contemporary and Abdurrahmân al-Hâzinî’s both contemporary and teacher. Although he wrote many works, he did not write any works in astronomy. In the existing sources, there is not much information about him. For these reasons, it does not seem possible to obtain certain information about the level of contribution of Asfizârî to the astronomy studies carried out at the Isfahan (Maliksah) Observatory. However, due to his achievements in mathematics and his creativity in mechanics, it is highly probable that Asfizârî contributed to the studies of tool making and observational measurements at the Isfahan (Maliksah) Observatory. Besides, Asfizârî, who wrote and wrote on mathematics, mechanics, meteorology and weight technology, worked in the Seljuk palace during the reigns of Sultan Meliksah (1072-1092), Sultan Barkyaruk (1093-1104) and Sultan Sancar (1118-1157), died a result of an unfortunate event. The story of Al-Asfizarî's death is indeed very interesting. He worked hard on the Archimides scale and invented a scale that could distinguish the difference between the truth and the fake of gold and silver metals. However, Sa'ada al-Hadim, the treasurer of Sultan the known as “happy treasurer”, broke this scale with the concern that the betrayal of the treasure will be revealed thanks to this scale. Asfizârî, who was very sorry for this, lost his life. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40603 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[150-160]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/72 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Muş Mutasarrıfının 1880 Tarihli Layihasına Göre Muş Livası ve Kazaları]]> <![CDATA[ Mus Province and Its Counties According to the Muş Executives’ Layiha Dated 1880]]> <![CDATA[Hacer GÖL]]> <![CDATA[Yakınçağ Tarihi, Layiha, Muş, Malazgirt, Varto, Bulanık, Nüfus, Tahrir]]> <![CDATA[Contemporary Age History, Layiha, Mus, Malazgirt, Varto, Bulanık, Population, Census]]> <![CDATA[Osmanlı bürokrasinde kullanılan layiha kelimesinin sözlük anlamı düşünülen bir şeyin yazı haline getirilmesidir. Bir başka ifadeyle, zaman zaman devlet görevlilerinin ülke meseleleri ile ilgili olarak hazırlayıp tespit ve çözümleri ifade ettikleri belgelerdir. Böylece devlet bu layihalar sayesinde halkın durumu ve ihtiyaçları hakkında bilgi edinirken hem de kaynaklarını nasıl kullanacağını ve bölgelerdeki sorunlara nasıl çözümler üreteceğine ilişkin arayışlara girebilmiştir. Muş, Osmanlı Devleti döneminde Türkler çoğunlukta olmak üzere Ermeni ve Kürtlerin de yaşadığı bir bölge niteliğini almıştır. 1880’lere gelindiğinde Doğu Anadolu Bölgesinde ve özellikle de Muş’ta Ermeniler üzerinde Rus etkisi yeni yeni görülürken, Ermenilerin de çeteleşmeye giden bir sürece girdikleri görülmektedir. Layihanın buradaki önemi ise hemen bu gelişmelerin öncesindeki Muş ile ilgili bize bilgi vermesidir. Adı geçen bu layiha Muş Mutasarrıfı tarafından 1 Kasım 1880 (20 Teşrini evvel 296) tarihinde İstanbul’a gönderilmiştir. Layıhada; Muş'un nüfusu, coğrafi, ekonomik ve sosyal durumu, yolları, ulaşımı, iletişimi gibi konularda bilgiler ve bölgenin ihtiyaçları hakkında tespitler yapılmıştır. Sadece Muş değil aynı zamanda Muş’un kazalarındaki nüfus durumu, memleketin ve insanların ihtiyaçları tespit edilerek ilgili makama sunulmuştur. Ayrıca Muş’un ve çevresinin güvenliği, huzuru, ekonomik gelişmesi, eğitimi, insanlara daha iyi bir gelecek hazırlanması, insanların ihtiyacı olan iş ve iaşelerinin temini, askeriye, adliye, maarif, medreseler, vakıf, asayiş ve vilayet idaresinin ıslahı, vilayet gelirlerinin artırılması ve güçlendirilmesi konuları, layihasının içeriğinde mevcuttur. Muş ile ilgili layihalar incelendiğinde tarih içeresinde Muş çoğu zaman Bitlis ile birlikte anılmıştır. Bu nedenle hazırlanan layihalar da Bitlis/Muş üzerine olmuştur. Her ne kadar Bitlis ile ilgili bilgilere de bu layiha içerisinde yer almaktaysa da konu sınırlandırmasına gidilerek Muş ile ilgili kısım yani Muş üzerine yapılan bilgi ve değerlendirmelerin tahlili makalenin konusunu oluşturmaktadır.]]> <![CDATA[The dictionary meaning of the word layiha used in the Ottoman bureaucracy is to translate something thought into writing. In other words, from time to time state officials prepare documents related to the issues of the country and express the solutions. In the Ottoman Empire layiha was used as two different types of documents: report and draft. Layihas written by bureaucrats who have knowledge about their regions are important in terms of the economic, social and cultural status of the region with which they are dealing. Thus, the state was not only able to obtain information about the situation and needs of the people but also search for how to use its resources and find solutions to the problems in the region. Muş became a region where the majority of Turks, Armenians and Kurds lived during the Ottoman Empire. In the 1880s, while the Russian influence on Armenians in the Eastern Anatolia Region and especially in Muş was felt, it was seen that Armenians entered a process leading to the gangs. The importance of Layiha here is to give us information about Muş immediately before these developments. This layiha was sent to Istanbul on November 1, 1880 by Muş Executive (20 teşrini Evvel 296). Information about the population, geographical, economic and social conditions of Muş, roads, transportation, communication and the needs of the region were determined. Not only Muş itself but also the population, accidents, needs of the country and people in Muş were also determined and presented to the relevant authority. In addition, the security, peace, economic development, education, preparing a better future for people, the provision of people's jobs and supplies, military, judiciary, education, madrasas, foundation, public order and provincial administration to increase the income and strengthening issues in Muş and its environment are available in the content of this layiha. When the layihas about Muş were examined, it could be seen that Muş was often mentioned with Bitlis. Therefore, the layihas prepared were also on Bitlis/ Muş. Although there is also some information about Bitlis in this layiha, the subject of the article, the limitation of the subject, the analysis of the information and evaluations were carried out on Muş.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40517 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[301-315]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/73 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Birinci Dünya Savaşı’nın İlk Günlerinde İngiltere ile Esir Krizi]]> <![CDATA[The Pows Crisis with the England in the First Days of the First World War]]> <![CDATA[Neslihan BOLAT BOZASLAN]]> <![CDATA[Türkiye Cumhuriyeti Tarihi, Birinci Dünya Savaşı, İngiltere, Savaş Esirleri, Enver Paşa, Yemen, Cenevre Sözleşmesi, Lahey Sözleşmesi, Savaş Hukuku]]> <![CDATA[History of the Republic of Turkey, the First World War, England, Prisoners of War, Enver Pasha, Yemen, The Hague Convention, War Law]]> <![CDATA[Osmanlı Devleti Birinci Dünya Savaşı’nda müttefiki Almanya’nın yükünü hafifletmek amacıyla birçok cephede savaşmak zorunda kalmıştır. Özellikle İngiltere’nin Güney Asya ile bağlantısını kesmek amacıyla Mısır, Hicaz ve Yemen gibi cepheler açılmıştır. İngiltere, bu mücadele esnasında birçok kez savaş kurallarını ihlal etmiştir. Bu ihlallerden birisi de, Osmanlı Devleti’nin lojistik faaliyetlerini aksatmak maksadıyla Mısır’da Port Said Limanı’nda Yemen’e sevkiyat ve nakliyat ile görevli piyade Binbaşı Bahaeddin Bey ile Bahriye Yüzbaşı Tahsin Efendi’nin İngilizler tarafından tutuklanması hadisesidir. Buna karşılık Enver Paşa Dâhiliye Nezareti’ne tutuklanan bu iki askere karşılık İstanbul’da bulunan İngiliz tebaasından iki muteber kişinin tutuklanmasın istemiştir. İstanbul Emniyet Müdürlüğü İstanbul’da bulunan İngiliz tebaasından muteber kişilerin listesini hazırlayıp Dâhiliye Nezareti’ne göndermiştir. Bu arada söz konusu iki askerin serbest bırakılmadığı takdirde yerine İngiltere tebaasından iki kişinin tutuklanacağı kararı Amerikan Sefareti’ne de iletilmiştir. Buradaki amaç İngiltere’nin savaş suçu işlediğini dünya kamuoyuna duyurmaktır. Çalışmamızda bu kişilerin tespit edilmesi ve Dâhiliye Nezareti’ne sunulması süreci arşiv belgeleri ışında değerlendirilmiştir.]]> <![CDATA[During the First World War, the Ottoman Empire had to fight on many fronts in order to ease the burden of its ally Germany. Facades such as Egypt, Hijaz and Yemen were opened in order to cut off the connection of England with South Asia. Britain has violated the rules of war many times during this struggle. One of these violations is the incident of the British arrest of the infantry Major Bahaeddin Bey and Navy Captain Tahsin Efendi, who were in charge of shipment and transportation to Yemen at Port Said Port in Egypt in order to hinder the logistic activities of the Ottoman Empire. On the other hand, Enver Pasha asked two British soldiers in Istanbul to be arrested in response to these two soldiers who were arrested under internal custody. The Istanbul Security Directorate prepared and sent a list of reputable persons from the British subjects in Istanbul to the Ministry of Internal Affairs. In the meantime, the decision to arrest two British subjects instead of the two soldiers in question was forwarded to the US Embassy. The aim is to make the world public aware of the war crimes committed by England. In our study, the process of identifying these people and presenting them to the Ministry of Internal Affairs was evaluated in the light of archival documents.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40508 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[15-27]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/74 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Doğumunun 140.Yılında Neyzen Tevfik (Büyük Taarruz’a Bakışı ve Çeşitli Yönleriyle)]]> <![CDATA[Neyzen Tevfik in the 140th Year of Birth (Looking at the Big Attack and His Various Aspects)]]> <![CDATA[Selman YAŞAR]]> <![CDATA[Neyzen Tevfik, Tarih, Milli Mücadele, Büyük Taarruz, Ney, Hiciv.]]> <![CDATA[Neyzen Tevfik, History, National Struggle, Big Attack, Ney, Satire.]]> <![CDATA[Müzisyen ve şair olan Neyzen Tevfik yaşamı boyunca Ney çalması ile ün kazanmış, sonrasında hiciv alanında eserler vermiştir. Milli Mücadele ve Büyük Taarruz'la ilgili şiirler de yazmıştır. Bunların yanısıra birçok bestesi de vardır. Özellikle ney çalmadaki ustalığı ile döneminin aranılan sanatçıları arasında yer almıştır. Neyzen Tevfik, sanatçı kişiliğinin yanında düzenli bir yaşam sürdürememiştir. Mizacı nedeniyle para, makam, mal, mülk vb. hiçbir şeye önem vermemiştir. Hayatı boyunca kendisine bütün kapılar sonuna kadar açılmasına rağmen bunların hiçbirini istememiştir. Yaşamı süresince verdiği eserler, yaşadığı olaylar dilden dile yayılmış ve halk tarafından tanınmıştır. Bunun sonucunda Neyzen Tevfik ismi Türk milletinin hafızasında yer etmiştir. Babasının memuriyeti dolayısıyla Bodrum’da doğan Neyzen Tevfik, Türk edebiyat ve sanatının önde gelen sanatçılarından biridir. Hem şiir yazan bir şair hem de ney çalan bir müzisyendir. Yaşadığı dönemde, şiirlerinin yanısıra ney çalmadaki ünü tüm ülkeye yayılmıştır. Yaşamı ve verdiği eserleriyle Türk halkının gönlünde taht kurmuştur. Yaşadığı dönem boyunca çeşitli rahatsızlıklar geçirmiş, sağlık problemleri nedeniyle bir süre akıl hastanesinde dahi kalmıştır. İçkiye bağımlılığı nedeniyle düzenli bir hayat sürememiştir. Parasız kalmış, sokaklarda yatmış, bir oraya bir buraya savrulmuştur. Şiirleri ve ney çalmadaki ustalığı ile herkes tarafından sevilmiş, şiirlerinde birçok kişiyi eleştirmesine rağmen çevresindeki insanların sayısı azalmamıştır. Paraya önem vermediğinden dolayı parasız kalmış, kendisine çevresinden birçok yardım yapılmasına rağmen elindeki paraları, üzerindeki giysileri çevresindekilere, ihtiyaç sahiplerine dağıtmıştır. Atatürk’ün huzurunda ney çalan, Milli Mücadele’ye ve Büyük Taarruza yakından şahit olan Neyzen Tevfik, Atatürk ve Büyük Taarruz ile ilgili de şiir yazmıştır. Şairliğinin yanısıra ince bir ruha sahip olan Neyzen, hayvanları çok sevmiş, hatta bunlardan biri için bir cenaze töreni bile düzenlemiştir. Kendisine evler, konaklar tahsis edilmesine rağmen bunların hiçbirini kabul etmeyen Neyzen Tevfik, sokaklarda yaşamış, cami avlularında, kahvehanelerde yatmış, yaşamı boyunca birçok kişiyle ve birçok olayla karşılaşmış, yaşamı ve eserleriyle halkın kendisine olan sevgisi artmıştır. Şiirleri, nükteleri ve ney çalmadaki ustalığı ile Türk edebiyatı ve sanatında önemli bir yeri olan Neyzen Tevfik, aradan bunca zaman geçmesine rağmen hala unutulmamış, eserleri ve nükteleri dilden dile yayılmıştır.]]> <![CDATA[ Neyzen Tevfik who is a musician and poet throughout his life, he gained fame with playing Ney, and later produced satirical works. He also wrote poems about the National Struggle and the Great Offensive. In addition, he has many compositions. He has been among the most sought-after artists with his mastery in playing ney. Neyzen Tevfik could not lead a regular life besides his artistic personality. Due to temperament money, authority, goods, property and so on. He did not care about anything. Throughout his life, he did not want any of these, although all doors were opened to the end. The works he gave during his life and the events he experienced were spread from language to language and recognized by the public. As a result, the name Neyzen Tevfik has been in the memory of theTurkish nation. Neyzen Tevfik, who was born in Bodrum due to his father's office, is one of the leading artists of Turkish literatüre and art. He is both a poet who wrote poetry and a musician playing ney. In his life time, his reputation for playing ney alongwith his poems spread all over the country. He established a throne in the hearts of theTurkish people with his life and works. He suffered various ailments during his life time and remained in a mental hospital for a while due to health problems. He could not lead a regular life dueto his addiction todrinking. He was left without money, lay on the streets, and was swept up and down. He was loved by everyone with his poetry and mastery of playing ney, although he criticized many in his poems, the number of people around him did not decrease. Since he did not care about money, he was left without money, and although he was given many helpfrom his environment, he distributed the money he had, the clothes on it to those around him and those in need. Neyzen Tevfik, who played in the presence of Atatürk and witnessed the National Struggle and the Great Offensive, also wrote poetry about Atatürk and the Great Offensive. Neyzen, who has a fine spirit besides his poetry, loved the animals and even organized a funeral for one of them. Neyzen Tevfik, who did not accept any of them despite the allocation of houses and mansions, lived on the streets, slept in mosque courtyards, coffee houses, encountered many people and many events throughout his life, and his love for the people increased with his life and works. Neyzen Tevfik, who has an important place in Turkish literatüre and art with his poems, wit and mastery, has still not been forgotten, but his Works and witnesses have spread from language to language.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40499 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[711-722]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/75 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Kubilay Han Döneminde Moğol-Japon İlişkilerine Dair Japonca Kaynaklar Hakkında]]> <![CDATA[About Japanese Resources on Mongol-Japan Relations During the Khublai Khan Period]]> <![CDATA[Emin KIRKIL]]> <![CDATA[Huriye ŞEN]]> <![CDATA[History, Khublai, Mongol, Yuan, Japan, Azumakagami, Kamakura]]> <![CDATA[History, Khublai, Mongol, Yuan, Japan, Azumakagami, Kamakura]]> <![CDATA[Moğol İmparatoru Cengiz Han’ın ölümünden sonra Ögeday’ın han olmasıyla Ögeday’ın soyuna geçen hanlık, Mengü’nün tahta çıkmasıyla Tuluy soyuna geçmiştir. Mengü’den sonra hanlık tahtına oturan Kubilay imparatorluğun yayılma sahasını Güney Çin topraklarına kaydırmıştır. Kubilay döneminde gerçekleşecek Uzakdoğu faaliyetlerinin tarihi zemini oluşmuştur. Kubilay Han Güney Çin’i ele geçirme planının bir parçası olan Japonya’nın tabiyetini istemiş, isteği gerçekleşmeyince Japonya’ya saldırmaya karar vermiş, böylece Japonya’yı işgal etmek isteyen ilk Asyalı lider olmuştur. Yayılma stratejisinin bir parçası olan Japonya’nın tabiiyeti için 1274 ve 1281 yıllarında iki önemli saldırı gerçekleşmiştir. Başarısızlıkla sonuçlanmalarına rağmen iki saldırı iki ülkeye ciddi etkiler bırakmıştır.1274 ve 1281 yıllarındaki başarısız iki istila girişimiyle Moğol ilerleyişi durmuş ve büyük bir coğrafyaya hâkim olan milletin doğu sınırı belirlenmiştir. Ülkemizde Moğol dönemine ait çalışmalar genellikle İlhanlılar ve Altın Orda Devletini kapsamaktadır. Ancak ülkemizde üzerinde durulmayan Moğol-Japon ilişkileri konusunda başta Japonya olmak üzere Uzakdoğu ve Batılı ülkelerinin kütüphanelerinde pek çok eser bulunmaktadır. Eserlerin bir kısmı bu konuya özgü, bir kısmı XIII. yüzyıl Japonya ya da Moğol tarihini anlatan eserlerde bir bölüm halinde yazılmıştır. Çalışmamızda Kubilay Han döneminde Moğol-Japon ilişkilerini konu edinen Japonca kaynaklardan bahsedilmektedir. Bu çalışmada ele alınan Japonca kaynaklar dönemin tarihi kroniği olan “Azuma Kagami”, Kamakura döneminin tarihi belgelerinin toplandığı “Kamakura İbun”, Moğolların Japonya’ya saldırılarının resimlerle anlatıldığı “Moko Shurai Ekotoba” ve Moğol-Japon ilişkileri ile ilgili yazılmış eserlerdir. ]]> <![CDATA[The khanate, which passed to Ögeday lineage with Ögeday Khan’s accession after the death of the Mongolian Emperor Genghis Khan, later passed to Tuluy lineage with Mengü’s accession. After Mengü, Khublai, who sat on the khanate throne, shifted the empire’s expansion area to the territory of South China.The historical background of the Far East expeditionsthat would have taken place during the Khublai period was formed.Khublai Khan demanded that Japan, which was part of the plan to seize South China, be subject to him, but upon his failure, he decided to attack Japan, and thus, he became the first leader to invade Japan. Two major attacks took place in 1274 and 1281 for the dependence of Japan, which was part of the expansion strategy. Although they failed, the two attacks had serious impacts on the two countries. With two unsuccessful attempts at invasion in 1274 and 1281, the Mongol progress came to an end and The Eastern border of the nation, which dominated a large geography, was formed.The studies on the Mongolian period in Turkey generally encompass Ilkhanid and Golden Horde Empire. However,there are many works in the libraries of Far East and Western countries, especially Japan, on the Mongolian-Japanese realation that are not placed emphasis on in Turkey. Some of works are specific to this subject and some of them are written as a chapter in the works that tell about XIII. century Japan or Mongolian history. The current study discusses Japanese resources about Mongolian-Japanese relations during the Kublai Khan period. Japanese resources (in this study) are “Azuma Kagami” the historical chronicle of the period, “Kamakura Ibun”, collection of the historical material of the Kamakura period, “Moko Shurai Ekotoba (Mongol Invasions Scroll)”, which describes the attacks of Mongols on Japan and some works written about Mongolian-Japanese relations.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40483 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[317-329]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/76 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ Suat Davaz’ın Raporlarına Göre Fransa’nın Siyasi ve Ekonomik Durumu ve Türkiye’ye Karşı Olan Politikası (1932-1939)]]> <![CDATA[According to Suat Davaz's Reports, The Political and Economic Situation of France and Its Policy Towards Turkey (1932-1939)]]> <![CDATA[Tuğba KORHAN]]> <![CDATA[Türkiye Cumhuriyeti Tarihi, Fransa, Türkiye-Fransa İlişkileri, Diplomat Raporları, Suat Davaz.]]> <![CDATA[History of the Republic of Turkey, France, Turkey-France Relations, Diplomat Reports, Suat Davaz.]]> <![CDATA[Birinci Dünya Savaşı’nın sonunda Osmanlı Devleti ile İtilaf Devletleri arasında Mondros Mütarekesi’nin imzalanmasıyla Fransa, Anadolu’yu işgal eden devletler arasına katılmıştır. Ardından Anadolu’da yaşanan milli mücadeleyle birlikte Ankara Hükümeti ve Fransa arasında 1921 yılında Ankara Antlaşması imzalanarak Türk-Fransız barışı sağlanmıştır. Fakat Türkiye Cumhuriyeti kurulduktan sonra yaşanan bu barış döneminde, Türkiye ve Fransa arasında dış borçlar, yabancı okullar, Türkiye-Suriye sınırı gibi sorunlar devam etmekteydi. Lozan Barış Antlaşması’nın imzalanmasıyla birlikte iki ülke arasındaki konuların çoğu halledilmişti. Türkiye’nin Milletler Cemiyeti’ne üye olmasıyla gelişen Türkiye’nin uluslararası ilişkilerdeki rolü kapsamında iki ülke arasında Hatay Meselesi’ne kadar barış dönemi yaşanmıştır. Bu döneme rastlayan 1932-1939 yılları arasında deneyimli Türk diplomatlardan Suat Davaz, Türkiye Cumhuriyeti’nin Paris Büyükelçisi olarak görev yapmıştır. Davaz, Paris’te görev yaptığı süre içerisinde, Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı’na çok sayıda ve önemli konularda raporlar göndermiştir. 1929 Dünya Ekonomik Buhranının Avrupa’yı derinden etkilediği bu dönemde Fransa iç siyasette, kısa ömürlü ve istikrarsız hükümetler, siyasi skandallar ve süregelen grevlerle mücadele etmek zorunda kalmıştır. Çalışmada, Davaz’ın Ankara’ya gönderdiği, Türkiye Cumhuriyeti Devlet Arşivleri Başkanlığında bulunan ve daha önce istifade edilmemiş raporların Fransa’nın ekonomisini iç ve dış siyasetini ve Türkiye’ye karşı izlediği politikayı yansıtıp yansıtmadığı incelenecektir. Bu örnekle, siyasi tarih çalışmalarında diplomat raporlarının önemi değerlendirilecektir. Çalışma, Davaz’ın Paris Büyükelçiliği yıllarıyla sınırlı tutulmuştur.]]> <![CDATA[At the end of the First World War, with the signing of the Armistice of Mondros between the Ottoman state and the Entente States, France joined the states occupying Anatolia. Following the national struggle in Anatolia, the Treaty of Ankara was signed between the Government of Ankara and France in 1921 and the Turkish-French peace was achieved. However, during this period of peace after the establishment of the Republic of Turkey, problems such as external debts, foreign schools and the Turkish-Syrian border continued between Turkey and France. With the signing of the Lausanne peace treaty, most of the issues between the two countries had been settled. In the context of Turkey's role in international relations, which developed with the accession of Turkey to the league of Nations, there was a period of peace between the two countries until the Hatay issue. Between 1932 and 1939, Suat Davaz, an experienced Turkish diplomat, served as the Ambassador of the Republic of Turkey to Paris. During his tenure in Paris, Davaz sent reports on numerous and important issues to the Ministry of foreign affairs of the Republic of Turkey. France was forced to fight short-lived and unstable governments, political scandals and ongoing strikes in domestic politics during this period when the World Economic Depression of 1929 deeply affected Europe. The study will examine whether the reports that Davaz sent to Ankara, headed by the State Archives of the Republic of Turkey and which had not been used before, reflect France's economy, domestic and foreign policy and its policy towards Turkey. With this example, the importance of diplomat reports in studies of political history will be evaluated. The article will be limited to Davaz's years at the Paris Embassy.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40476 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[545-563]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/77 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Orta Çağ İslâm Kaynaklarında Samsun ve Çevresi]]> <![CDATA[Samsun and Arounds in the Middle Age Islamic Sources]]> <![CDATA[Ayşegül ÖZTÜRK ÇİLİNGİR]]> <![CDATA[Middle Age, Türkiye Selçukluları, Samsun, Karadeniz, İslâm kaynakları.]]> <![CDATA[Middle Age, Anatolian Seljuqs, Samsun, Black Sea, Islamic Sources.]]> <![CDATA[Karadeniz Bölgesi tarih boyunca birçok milletin yerleşim yeri olmuştur. Bölgenin stratejik öneme sahip bir şehri olan Samsun’da arkeolojik verilere göre en eski yerleşim, Tekkeköy mağara yerleşimleridir. Hitit yazılı metinlerine göre ise bölge Yukarı El adıyla anılmış ve bugün bölgenin bilinen ilk yerleşikleri Gaşkalardır. Onları takiben Samsun’da Kimmer hâkimiyeti başlamıştır ve bu dönemde şehir bilinen ilk adı olan Enete adıyla anılmıştır. Kimmerlerin ardından İskitler şehre egemen olmuşlardır. Bu dönem Miletoslu kolonicilerin şehre gelmeye başladıkları döneme rastlamaktadır. Koloniciler Karadeniz sahil şeridinde çok sayıda koloni kurmuşlardır. Bunlardan bir tanesi olan Amisos kolonisi şehrin ticarî potansiyelinin ön plana çıkmasını sağlamış, aynı zamanda şehre adını da vermiştir. Şehir stratejik öneme sahip bir coğrafyada kurulmuştur. Dolayısıyla çeşitli siyasî çevrelerin dikkatinden kaçmamış ve Helenistik Krallıklar, Pontos Krallığı ve Roma dönemlerinde birtakım mücadeleler yaşanmıştır. Amisos gelişimini Orta Çağ boyunca da sürdürmüştür. Bu dönemde Selçukluların Anadolu’ya yerleşmeleriyle birlikte, Türkler Karadeniz’e de ulaşmaya çalışmışlardır. Bu ilginin bir sonucu olarak, Amisos’un doğusunda kaynaklarda Müslüman Samsun olarak geçen şehir inşa edilmiştir. Müslüman Samsun kurulduğu andan itibaren hep Türk siyasî teşekküllerinin hâkimiyetinde kalmıştır. Amisos ile Müslüman Samsun’un tek bir devletin bayrağı altında toplanması, Osmanlılar tarafından gerçekleştirilmiştir. Aynı zamanda Samsun ve çevresinde kurulan beyliklere de son verilerek idarî birlik sağlanmıştır. Samsun’un Orta Çağda nasıl bir yapıya sahip olduğuna dair araştırma yapılırken, pek çok kaynak türünden istifade edilebilmektedir. Bunlar arasından İslâm kaynakları şehrin tarihinin aydınlatılmasına büyük katkı sağlamaktadırlar. İslâm kaynaklarında Samsun’un siyasî, coğrafî, ticarî vaziyeti ile ilgili Orta Çağ tarihi takip edilebilmektedir. ]]> <![CDATA[The Black Sea Region had been settlement for a lot of nation throughout history. Samsun was a strategic importance city in the region and according to archeological data Tekkeköy cave settlements are the oldest settlements in Samsun. In respect of Hittite documents the region had named Yukarı El and now it is known for The Gashkas were the first residents of the region. Following The Gashkas, Cimmerians had beginned authority in the Samsun and in this period the city was named Enete and this name was the first known name of the city. After Cimmerians Scythians had dominated the city. This period coincides with the period when the colonists of Miletus began to come to the city. Colonists were constituted numerous colonies in The Black Sea coastline. One of those were Amisos Colony and colony had enabled come into prominence trade capacity of the city also denominated the city. Amisos had established in the strategic geography. Because of this reason various political circles paid attention to the city and so in Hellenistic Kingdoms, Pontos Kingdom and Roman periods has occured some struggles. Amisos has continued its development throughout the Middle Age too. With the Seljuqs habitation in the Anatolia, Turks had tried to arrive the Black Sea in this period. As a result of this interest, a new city had established in the east side of Amisos and the sources had named this city as a Muslim Samsun. Muslim Samsun has been stayed under Turkish administration since its establishment. But Ottomans had reunited Amisos and Muslim Samsun under a single flag. At the same time they had extinguished the beyliks in Samsun and arounds. So had installed unity of control. When searching that what kind of pattern Samsun was in the Middle Age, it is possible to use lots of sources. One of them is Islamic sources make a big contribution to clear up history of the city. It is possible to follow political, geographical and commercial statuses of Samsun in the Middle Age Islamic sources. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40390 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[229-244]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/78 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Osmanlı Tarihinde Gerçekleştirilememiş Bir Sergi Teşebbüsü: 1894 Dersaadet Ziraat ve Sanayi Sergi-i Umumisi Hazırlıkları]]> <![CDATA[An Unrealized Exhibition Organization Attemt in Ottoman History: Preparations for Dersaadet (İstanbul) Agricultural and Industrial Exposition in 1894]]> <![CDATA[Turgut KARAÇOBAN]]> <![CDATA[Fuar, Sergi, Osmanlı, Selim Melhame]]> <![CDATA[Fair, Exhibition, Ottoman, Selim Melhame]]> <![CDATA[“Fuar” ya da “Sergi” çalışması kavramları özellikle sanayi devrimiyle etkin birer gösterge haline gelmişlerdir. Zamanın büyük devletleri için uluslararası fuarlar, gelişmişliğin ve gücün sergilendiği mekanlardır. Sanayileşmiş Devletler, bu mekanlar aracılığıyla, artan üretimlerini ve üretim mallarını tanıtarak kendilerine yeni pazarlar arıyorlardı. Yavaş yavaş küreselleşmeye başlayan dünyada fuarlar, varılan ilerlemelerin boyutlarının gösterildiği evrensel sergilere dönüşmeye başlar. Bu konuda atılan adımların ilk ayak sesleri Fransa’da duyulmaya başlanır. Fransa'da, 1798 ile 1849 yılları arasında düzenlenen fuarlar başlangıçta ulusal düzeyde sergilere ev sahipliği yapsalar da uluslararası fuarların da atası sayılırlar. Dünya fuarı niteliğindeki ilk Fuar, 1851 yılında İngiltere’de düzenlenmiştir. Londra'daki bu fuara Amerika, Fransa, İspanya, Portekiz, Rusya gibi ülkelerin yanı sıra Osmanlı Devleti de katılmıştır. Osmanlı Devleti de bu fuara katılmıştır çünkü devletin tarım, sanat ve sanayideki başarıları ve padişahın bu başarılardaki payı ortaya konulmak istenmiştir. Osmanlı Devleti’nde ilk fuar Sultan Abdülaziz döneminde, 1863’te düzenlenmiştir. Sergi, daha önce katılınan ve deneyimlenen fuarlar model alınarak “Sergi-i Umûmî-i Osmanî " adıyla İstanbul At Meydanı’nda açılmıştır. Bu fuarda önceleri yerel ürünlerin sergilenmesi amaçlanmışsa da sonraları fuarın kapsamının genişletilmesi düşünülmüş, bu nedenle uluslararası nitelik kazandırılma hedefi güdülmüştür. İstanbul'daki ilk serginin ardından, tam otuz yıl sonra yeni bir fuar düzenleme çabaları görülür. Çalışmamız bu çabaları, bu fuar için yapılan hazırlık çalışmalarını ve fuarın yapılamama nedenlerini, ayrıca o zamana kadar gerçekleştirilen dünya fuarları hakkındaki bilgileri içermektedir.”]]> <![CDATA[The concepts of “fairs” or “exhibition” work have become valuable indicators, especially with the industrial revolution. Great states holding high power and influence in their times have taken these fairs for exhibiting their growth and strengths. Through these places, the newly industrialized states were looking for new markets by introducing their increased production and production goods. In the world, which gradually began to globalize, fairs began to turn into universal exhibitions presenting the dimensions of the development achieved. France has been a leading country which had taken the first step for building fairs as trade show marketings. In France, all fairs organized between 1798 and 1849 formerly hosted the exhibitions at the national level, and are considered the ancestors of international fairs. In addition to the countries such as America, France, Spain, Portugal and Russia, the Ottoman Empire participated in this fair in London. The Ottoman Empire also participated in this fair because it aimed to reveal the success of the state in fields of agriculture, art and industry and of the Sultan’s share in these achievements. The first fair in the Ottoman Empire was held in 1863 during the reign of Sultan Abdulaziz. The exhibition has been opened in the Horse Square under the name of “Sergi-i Umûmî-i Osmanî” based on the fairs participated and experienced before. After the first exhibition, efforts to organize a new fair would have risen precisely thirty years later. This work includes the first fair organizing efforts in Ottoman State, including the preparatory works, the reasons for failing in such attempts and all required knowledge about the world fairs held until then.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40352 <![CDATA[Volume: 15 Issue 2[531-543]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/79 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Menderes Dönemi Türkiye'nin Eğitim Politikaları (1950-1960)]]> <![CDATA[Turkey’s Educational Policies in Menderes Period (1950-1960)]]> <![CDATA[Feyzullah EZER]]> <![CDATA[Demokrat Parti, Adnan Menderes, Eğitim, Köy Enstitüleri, Üniversiteler.]]> <![CDATA[Democratic Party, Adnan Menderes, Education, Village Institutes, Universities.]]> <![CDATA[Demokrat Parti'nin kuruluşu ile birlikte Türkiye yeniden çoğulcu demokrasi düzenine geçmiştir. Demokrat Parti'nin 14 Mayıs 1950 tarihinde yapılan genel seçimleri kazanmasıyla 27 yıl süren tek parti dönemi son bulmuştur. II. Dünya Savaşı'nın sıkıntılı dönemi sonunda Demokrat Partinin iktidara gelmesiyle Türkiye'de toplumsal alanda büyük değişimler yaşanmıştır. Seçim öncesi öğretmen yetiştirme konusunda birlik sağlanacağını ve eğitimin ülkenin her tarafına ulaştırılacağı sözü veren Adnan Menderes on yıllık iktidarı boyunca eğitim-öğretim alanında yeni bir dönem başlatmıştır. Menderes hükümetinde Milli Eğitim Bakanı olarak görev yapan Tevfik İleri döneminde ABD'den eğitim ve planlama uzmanları davet edilerek eğitim konusunda rapor hazırlamaları talep edilmiştir. ABD'li uzmanların hükümete sundukları rapor doğrultusunda altyapı eksikliğine rağmen eğitim-öğretimde ABD ekolü uygulanmaya başlanmıştır. Ayrıca Cumhuriyet'in kuruluşundan itibaren hazırlıkları yapılarak 1940 yılında açılan Köy Enstitüleri yoğun eleştirilerin hedefi olduğundan 1954 yılında çıkarılan bir kanunla kapatılarak ilk öğretmen okullarına dönüştürülmüştür. Demokrat Parti İktidarı döneminde eğitim-öğretim alanında halktan gelen dini eğitim talepleri neticesinde yeni imam hatip liseleri açılmıştır. Ayrıca müfredat programları düzenlenerek ilk ve orta dereceli okullarda din dersleri saatleri artırılmıştır. Buna ek olarak din dersi öğretmenleri yetiştirmek amacıyla Yüksek İslam Enstitüsü açılmıştır. Demokrat Parti İktidarı döneminde yükseköğretimde de birtakım gelişmeler yaşanmıştır. Ülkenin kısa süre içerisinde kalkınmasını sağlamak amacıyla üniversite mezunu sayısının artırılmasına yönelik çalışmalar yapılmıştır. Bu amaçla mevcut üniversitelerin ve yüksekokulların öğrenci ve öğretim üyeleri sayısında artışlar sağlanmıştır. Daha önce mevcut olan üç üniversiteye yenileri eklenerek üniversite sayısı yediye çıkarılmıştır. Yeni açılan Ortadoğu Teknik Üniversitesi, Atatürk Üniversitesi, Karadeniz Teknik Üniversitesi ve Ege Üniversitesi’nin kuruluş aşamasında ABD üniversiteleri ile işbirliği yapılmıştır. Bu dönemde ABD'den öğretim üyeleri gelerek üniversitelerde görev yapmışlardır. Türkiye'den de çok sayıda öğrenci ve öğretim üyesi bu ülkeye gönderilmiştir. Demokrat Parti döneminde Avrupa eğitim sisteminden ABD ekolüne geçiş yapılmıştır. Demokrat Parti İktidarının son dönemlerinde ekonomik yapının bozulması ve siyasi çekişmeler bu partiye olan halk desteğinin azalmasına sebep olmuştur. Öğrenci olayları ile başlayan ve 1960 yılında gerçekleştirilen askeri darbe sonunda Demokrat Parti iktidarına son verilmiştir.]]> <![CDATA[With the establishment of the Democratic Party, Turkey moved to a pluralistic democratic system.When the Democratic Party won the general elections held on May 14, 1950, the period of one party which lasting 27 years ended. Turkey experienced great changes in the social sphere with the Democratic Party came to power at the end of World War II. Adnan Menderes, who promised to bring unity to teacher education and to bring education to all parts of the country in pre-election, started a new era in the field of education during his ten-year power. During the Tevfik İleri who served as the Minister of National Education in the Menderes government, education and planning experts were invited from the USA and asked to prepare a report on education. In line with the report submitted by the US experts to the government, the US school has started to be implemented in education and training despite the lack of infrastructure. Furthermore, since the establishment of the Republic, the Village Institutes, which were opened in 1940, were closed with a law enacted in 1954 and converted into the first teacher schools. As a result of the demands of religious education coming from the public in the field of education, new imam orator high schools were opened during the period of the Democratic Party. In addition, the curriculum was organized to increase the number of hours of religious instruction in primary and secondary schools. In addition, the Higher Islamic Institute was established to train teachers of religion. During the period of Democratic Party Power, there were some developments in higher education. Efforts have been made to increase the number of university graduates in order to ensure the development of the country in a short time. For this purpose, the number of students and faculty members of existing universities and colleges has increased. The number of universities has been increased to seven by adding new ones to the three existing universities. During the establishment of the newly opened Middle East Technical University, Atatürk University, Karadeniz Technical University and Ege University, cooperation was made with US universities. During this period, faculty members came from the USA and worked in universities. Also many students and faculty members were sent to this country from Turkey. During the Democratic Party period, the transition from the European education system to the US school was made. The deterioration of the economic structure and political conflicts in the last periods of the Democrat Party Power caused the public support to this party to decrease. As a result of the military coup in 1960, which started with student events, the rule of the Democratic Party was ended.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40317 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[135-149]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/80 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[KAZAK AİLE YAPISINDA KÜLTÜREL VE MİTOLOJİK KAVRAMLAR: OTAĞ, OCAK, ŞANIRAQ, DASTARHAN]]> <![CDATA[CULTURAL AND MYTHOLOGICAL CONCEPTS IN KAZAKH FAMILY: OTAG, OCAK, ŞANIRAQ, DASTARHAN]]> <![CDATA[Hikmet DEMİRCİ]]> <![CDATA[Kazaklar, Aile, Otağ, Ocak, Şanıraq, Dastarhan. ]]> <![CDATA[Kazakhs, Family, Otag, (Tent), Ocak (Cooker), Şanıraq (Tenth Pole), Dastarhan (Floor Table).]]> <![CDATA[Kazaklarda aile kurumu, diğer toplumlarda olduğu gibi zaman içerisinde değişime uğramıştır. Aile kurumunun değişimine rağmen hâlen ayakta kalan unsurlar ise aile ile bütünleşen otağ, ocak, şanıraq ve dastarhan kavramlarıdır. Bu kavramlar, Kazak dili ve kültürü içerisinde tarihî, kültürel ve mitolojik anlamlarını günümüzde de devam ettirmektedir. Kavramların simgelerle örtüştürülerek Kazak kültürünün vazgeçilmez unsurları olduğu görülmektedir. Makale, 2010 yılında Kazakistan’ın Türkistan, Çimkent ve Almatı şehir ve köylerinde yapılan sözlü tarih araştırma verileri ve bulgularının analiz ve incelemesine dayanmaktadır. İlk olarak, yapılan derinlemesine görüşmelerde görüşmecilerin aile tanımlarında kullandıkları kavramların neler olduğu; ikinci olarak otbası, ocak, şanıraq ve dastarhan gibi kavramların kültürel ve mitolojik anlamları ortaya çıkarıldı. Görüşmecilerin belleklerinde tasavvur ettikleri aile betimlemeleri olduğu için genelleştirici yorumlamalara da yer verildi. Kazak görüşmeciler, yaşadıklarını, gördüklerini, miras bırakılanları ve miras ettikleri anlam kodlarını simgesel unsurlarla dile getirmişlerdir. Değerlendirme çerçevesinde tarih ile kültürel bellek arasında bağ kuran makalenin konusu, disiplinler arası bir yaklaşımla incelendi. Toplumun temeli aile kurumu, anne, baba ve çocuktur. Ayrıca, bu birliğin getirdiği ilişkiler ve gelenekler tüm toplumu etkilemektedir. Aile kurumu, siyasi otoriterler tarafından yönlendirilebileceği veya kültürel hareketlerle dönüştürülebilmektedir. Kazak ailesindeki bu dönüşümün hissedildiği süreç Çarlık ve Sovyet dönemleridir. Bu dönemlerde Ruslaşma ve modernleşmenin etkisine rağmen, makale sonucunda mitolojik ve kültürel anlamların Kazak halkının kültürel hatıralarında korunduğu görüldü.]]> <![CDATA[As in other societies, the family institution has changed over time in Kazakhs. The elements that survive despite the change of the family institution are the concepts of otag (tenth), ocak (cooker), şanıraq (tenth pole), and dastarhan (floor table) which are integrated with the family. These concepts continue their historical, cultural and mythological meanings in Kazakh language and culture. It is seen that the concepts are indispensable elements of Kazakh culture by overlapping with symbols. The article is based on the analysis of data and findings of the oral history research data conducted in 2010 in the villages and cities Turkestan, Shymkent, and Almaty of Kazakhstan. Firstly, in-depth interviews revealed what symbolic concepts the interviewees used in their family definitions, and secondly, the symbolic expressions used in describing the Kazakh family were discussed with the concepts of "otbası" (family), "ocak" (cooker), "şanıraq" (tenth pole) and "dastarhan" (floor table) concepts were discussed with their cultural and mythological meanings. Interpretations, which were either generalizing or singular, were also included, as there were family descriptions in the memory of the interviewees. Kazakh interviewees expressed their experiences, what they saw, those that were inherited and the meaning codes they inherited through symbolic metaphors. The subject of the article, which establishes a link between history and cultural memory within the framework of the query, was examined with an interdisciplinary approach. As a result of the article, it was seen that the change of family institution can be directed by political administrations or shaped by cultural movements. The most powerful oppression period in the Kazakh family was the Tsarist and Soviet periods. Despite the influence of Russification and modernization in these periods, it was seen that the mythological and cultural meanings were preserved in the cultural memories of Kazakh people.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40255 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[ 821-832 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/81 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Parion Yamaç Hamamı 1515-1260 Depoziti Batı Yamacı Seramikleri]]> <![CDATA[ West Slope Wares from Parion Slope Bath 1515-1260 Deposit]]> <![CDATA[Hasan KASAPOĞLU]]> <![CDATA[Vedat KELEŞ - Gonca FIRAT]]> <![CDATA[Arkeoloji, Batı Yamacı Seramiği, Hellenistik, Parion, Seramik.]]> <![CDATA[Archeology, West Slope Ware, Hellenistic, Parion, Ceramic.]]> <![CDATA[Bu çalışmada ele alınan eserler, “Parion Yamaç Hamamı 1515-1260 Sektörü Hellenistik Dönem Seramikleri1” başlıklı lisanüstü çalışmasının Batı Yamacı Seramiği bölümünde de yer alan; Parion’un Yamaç Hamamı’nın güney doğu dış kısmında, 1515-1260 no’lu açmadaki depozitten ele geçen Batı Yamacı Seramiği örneklerinden oluşmaktadır. Bahse konu çalışmada değerlendirilmiş bazı parçalar form olarak Batı Yamacı Seramik grupları içerisine dâhil edilmişse de; bu seramik parçaları üzerinde inceltilmiş kil boya ya da kazıma bezeme olmaması sebebiyle yeniden değerlendirilerek, makale kapsamına alınmamışlardır. Çalışma kapsamında her formdan belirgin örneklere yer verilerek; formların genel istatistiği de bir grafikle gösterilmiştir. Söz konusu seramiklerin tipolojik incelemeleri yapıldığında başta Bergama ve Efes olmak üzere, Hellenistik Dönem’in diğer büyük Anadolu kentlerinde yaygın olarak kullanılan kap formları ile benzerlik göstermektedir. Bu kapların büyük bir kısmını Anadolu üretimi ‘S’ profilli kantharoslar oluşturmakta olup, bir adet kalıp yapımı kenarlı kantharos, düz ağızlı keskin omuz çıkıntılı kantharoslar, skyphos tipli kantharoslar, guttuslar, iç yüzü bezemeli kâse, dışa dönük kenarlı tabak, lekane (derin kâse), krater, testicik, pyxis kapağı ve unguentariuma ait parçalar ele geçmiştir. Çalışma kapsamında değerlendirilen seramikler Hellenistik Dönem’de yaygın olarak kullanılan standart içki ve servis kapları olmakla birlikte MÖ 3.-2. yüzyıllara tarihlenebilir niteliktedir. Parion’da seramik üretim atölyelerinin varlığı konusunda henüz yeterli verilere sahip olunmasa da, seramiklerin kil ve firnis özellikleri farklı üretim merkezlerinin varlığına işaret etmesi açısından önem taşımaktadır.]]> <![CDATA[West Slope Wares which in the section of the master thesis “Hellenistic Period Ceramics from Parion Slope Bath 1515-1260 Sector” were re-evaluated within the scope of this study. Although some pieces of West Slope Wares in the section of thesis are included in the West Slope Ware Groups; they aren’t re- evaluated with the scope of the article due to the conserved part of the wares haven’t include the thinned clay dying or incised decoration, also significant samples are given within the scope of this study and general number statistic is denoted with the graphic. When it is done the typological researches of the wares, they were recovered that the wares show similarities vessels of the other big Anatolian cities in the Hellenistic Period, which are included particularly Pergamon and Ephesus. Most of these wares are in the making of Anatolian with ‘S’ profiled kantharos, and also there are one piece moulded kantharos, with flat-brim and sharp shoulder edged kantharos’, skyphos typed kantharos’, guttuses, a bowl with inside decoration, an outward facing dish, a deep bowl (lekanis), a crater, a juglet, a pyxis lid and some pieces of unguentarium. The ceramics of evaluated within the scope of the study are standard tablewares which used in the Hellenistic Period and dated in the 3- 2. Centuries BC. Although there isn’t enough data about the existence of ceramic production workshops in Parion, it is a matter that the clays and firnis properties show different production centers.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=40032 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[ 91-122 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/82 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[PARION’DAN BİR GRUP KORINTH ALABASTRONU]]> <![CDATA[A GROUP OF CORINTHIAN ALABASTRONS FROM PARION]]> <![CDATA[Büşra Elif KASAPOĞLU]]> <![CDATA[Alabastron, Arkaik Dönem, Korinth, Parion, Seramik]]> <![CDATA[Alabastra, Archaic Period, Corinth, Parion, Ceramic. ]]> <![CDATA[Kuruluşu Grek Kolonizasyon Çağı ile ilişkilendirilen Parion Antik Troas Bölgesi’nin önemli liman kentlerinden biridir. Antik kent bugünkü Çanakkale ili, Biga ilçesi, Kemer köyü sınırları içerisinde yer almaktadır. Kent ile araştırmalar ve kazı çalışmaları sonucu, kentin MÖ 709 yılında kurulduğu ve MS 12. yüzyıla kadar iskân gördüğü bilinmektedir. Kentte 2005 yılından itibaren, farklı yapı ve alanlarda kazı ve restorasyon çalışmaları gerçekleştirilmektedir. Bu çalışma alanlarından birisi de kentin Güney-Tavşandere Nekropolisi’dir. Makalede ele alınan Korinth üretimi 9 alabastron da, Nekropolisin Arkaik Dönem krematoryumlarından Krm 4 ve Krm 5’ den ele geçmişlerdir. Bu alabastronlar, üzerlerindeki bezemelere göre Bitkisel (Karşılıklı Palmet) Bezemeli, Çizgisel (Bant-Nokta) Bezemeli, Hayvan Figürlü, Karışık Yaratık Figürlü ve Diğer Alabastronlar şeklinde alt gruplara ayrılmışlardır. Alabastronların tamamı göz önünde bulundurulduğunda MÖ 620-590 aralığındaki süreçte, ikincil kremasyon gömü uygulamasına yer verildiği anlaşılmaktadır. Kaplardaki yanık belirtileri, bu kapların içlerinde hem kremasyon işleminde yanmayı hızlandırabilecek, hem de bu esnada oluşabilecek kötü kokuyu giderecek hoş kokulu yağların olabileceğini göstermektedir. Dolayısıyla, yakma işlemi esnasında kullanılanılarak, kapların krematoryum içerisine atılıp kırıldığı anlaşılmaktadır. Nekropolis’de Arkaik Dönem urnelerinin etrafında herhangi bir ölü hediyesi ele geçmemesi de, ölü hediyesi bırakma ritüelinin yalnızca kremasyon esnasında yapıldığını göstermektedir. Ayrıca, bu seramik kaplar genel anlamda MÖ 630-590 aralığında Parion’un Kıta Yunanistan (Korinth) ile olan ilişkilerini de göstermektedir. ]]> <![CDATA[Parion which its establishment associated with Greek colonisation period is the one of important port cities of Ancient Troas region. Ancient city is located within borders of today’s Çanakkale City, Biga District, Kemer Village. Results of researching and excavations it is known that the city was established in 709 BC and inhabited until 12th century AD. Excavations and restorations have been implemented in various structures and areas since 2005. One of these areas of excavation is Tavşandere Necropolis where located South of Ancient city. 9 alabastra in the article which Corinth product were founded in the Krm 4 and Krm 5 from Archaic Period Crematarium of necropolis. These alabastra are divided into groups as various ornements on them: Linear ornement (belt – spot), plantal ornament (antithetic palmette), mixedcreature figures and other alabastra. Considering about all of alabastra, it is understood that secondary cremation burials were used in the process between 620 – 590 BC. Sign of burnt in vessels show that not only used for accularate of cremation but also used spreading of fragnance. Thus it is understood that vessels were thrown and broken into the crematorium. The fact that no tomb gifts were found around Archaic Period urns in necropolis shows that the ritual of put the tomb gift was only performed during cremation. Furthermore these ceramic vessels show that relationship between Parion and land mass Greek.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39930 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[875-902 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/83 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[20. YÜZYILIN BAŞLARINDA DEVREK HAPİSHANESİ ]]> <![CDATA[DEVREK PRISON AT THE BEGINNING 20TH CENTURY]]> <![CDATA[Recep ARSLAN]]> <![CDATA[Osmanlı, Devrek, Hapishane, Gardiyan, Mahkûm. ]]> <![CDATA[Ottoman, Devrek, Prison, Guard, Convict.]]> <![CDATA[İnsanoğlunun farklı nedenlerle özgürlüklerinin kısıtlanması çok eskilere dayanmaktadır. Modern anlamda ise hapishane sanayi devrimi ile beraber Avrupa’da ortaya çıkmıştır. Osmanlı Devleti’nde hapishane, Tanzimat Fermanı sonrası tüm alanlarda olduğu gibi Avrupalılaşmanın sonucu teşkilatlanmıştır. Osmanlı’da Tanzimat Dönemi öncesinde suçluların cezasının infazı öncesinde bekletildikleri mahbesler vardı. Tanzimat sonrasında bu yerler suçluların ıslah edildiği hapishanelere dönüştürülmüştür. 20. yüzyılın başlarında Devrek’te de bir hapishane vardır. Devrek’te Hükümet Konağı’nın yanında bulunan hapishanede erkek mahkûm ve tutuklular tutulmuştur. Kadınlar için ayrı bir bina kiralanarak nisa hapishanesi teşkil edilmiştir. İstatistiki bilgilere bakıldığı zaman Devrek hapishanesinde dönemin ortalamalarının altında hükümlü ve tutuklu sayısı olduğu dikkat çekmektedir. Bunun temel nedeni Devrek’te cinayet suçu işlemiş olanların doğrudan Bartın’a sevk edilmesi ve burada yargılanıp Bartın Hapishanesi’ne gönderilmeleridir. Devrek Hapishanesi, dönemin diğer hapishanelerine göre gayet iyi sıhhi koşullara sahiptir. Bunun temel nedeni ise hapishanenin mevcudunun hiçbir zaman çok fazla yükselmemesi ve hapishane binasının iyi durumda olmasıdır. Aşırı sayıda tutuklu ve hükümlü barındırmayan Devrek Hapishanesi’nde salgın hastalıklar da görülmemiştir. Bu çalışmada 20. yüzyılın başlarında Devrek Hapishanesi’nin fiziki ve sıhhi durumunun yanı sıra hapishane görevlileri ve mahkûmlar da ele alınmıştır. Çalışma ile 20. yüzyıl başlarında Anadolu hapishanelerinin genel durumunu anlatan çalışmalara küçük de olsa katkı sağlamak hedeflenmiştir. Çalışmanın hazırlanmasında arşiv belgeleri ve tetkik eserlerden yararlanılmıştır. ]]> <![CDATA[The restriction of the freedom of people for various reasons dates back to a long time. Modern prison emerged in Europe with the industrial revolution. Prison in the Ottoman Empire was organized as a result of europeanization as in all areas after the Tanzimat Edict. In the Ottoman Empire, there were precepts before Tanzimat Period where criminals were held before the execution of the sentence. These places were turned into prisons, where criminals were rehabilitated after Tanzimad Period. At the beginning of the 20th century there was a prison in Devrek as well. Male prisoners and detainees were detained in the prison located next to the Government House of Devrek. Woman prison was established by separate building was rented for woman prisons. When the statistical information is considered, the number of convicts and detainees in Devrek prison is below the average of the period. The main reason for this is that those who committed the crime of murder in Devrek were referred directly to Bartın and judgment in Bartın and sent to Bartın Prison. Devrek Prison has very good sanitary conditions compared to other prisons of the period. The main reason for this was that the population of the prison never increases too much and the prison building was in good condition. Which does not contain an excessive number of detainees and convicts Devrek Prison, epidemics have not been observed. In this study, the physical and sanitary situation of the Devrek Prison, were examined as well as prison officials and inmates in the early 20th century. The aim of this study is contribute to the studies about the general situation of the Anatolia prisons in the early 20th century. In the preparation of the study benifited from archival documents and survey works. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39912 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[735-748 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/84 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[DÜNYA EKONOMİK KRİZİ SONRASI TÜRKİYE’NİN DEVLETÇİLİĞE İNTİKALİ VE İZLEMİŞ OLDUĞU KALKINMA POLİTİKALARI ]]> <![CDATA[DEVELOPMENT STRATEGIES OF TURKEY AFTER WORLD ECONOMIC CRISIS AND ITS TRANSITION TO STATİSM POLİCİES]]> <![CDATA[Feyzullah EZER]]> <![CDATA[Atatürk, Dünya Ekonomik Krizi, Devletçilik, Sanayi Planı.]]> <![CDATA[World Economic Crisis, Atatürk, Statism, Industrial Plan.]]> <![CDATA[Cumhuriyet’in kuruluşundan itibaren uygulanan ekonomi politikalarının temeli 1923 yılında İzmir’de gerçekleştirilen İzmir İktisat Kongresi’nde alınan kararlara dayanmaktadır. Kongre sonunda alınan kararlarda hakim olan ortak görüş, ekonomik faaliyetlerin piyasa kurallarına göre yapılması ve mümkün mertebe devletin müdahale etmemesi gerektiği yönünde şekillenmiştir. Liberal düşünceye dayanan bu uygulama 1930 yılına kadar ağırlıklı olarak uygulanmıştır. Aslında Lozan Barışı ’da özellikle gümrük uygulamaları bakımından 1929 yılına kadar devletin ekonomiye müdahale etmesini önleyen hükümler içermektedir. 1929 yılında ekonomideki en büyük olumsuzluk, New York borsasında patlak veren ve dünya ticaretini derinden etkileyen Dünya Ekonomik Krizi olmuştur. Kriz dünya tarım ürünleri piyasalarını durma noktasına getirmiş ve bu durumdan Türk ekonomisi de olumsuz etkilenmiştir. Türkiye gelişmeleri yakından takip ederek devlet bütçesinin asgari seviyede etkilenmesi için gerekli önlemleri almaya çalışmıştır. Ekonomik Kriz'den olumsuz etkilenen Türkiye yatırım yapabilmek amacıyla liberal sistemden devletçilik uygulamasına geçişi başlatmıştır. Türkiye’de 1930 sonrası özel sektörün yapamadığı yatırımların sanayi planı çerçevesinde devlet eliyle yapılması projesi başlatılmıştır. 1930 yılında Sivas ziyaretinde bulunan dönemin Başbakanı İsmet İnönü, ziyaret sırasında yapmış olduğu konuşmada, devletçilik konusunu gündemine alarak, hedeflerinin ılımlı devletçilik esasına dayandığını belirtmiştir. Ayrıca konu ile ilgili olarak Atatürk’te yapmış olduğu açıklamada, Türk Devleti’nin gayesinin özel sektörün sahip olduğu bütün yatırımlara el koyarak üretimi engelleyen sosyalizm yöntemine dayanan bir sistem olmadığını, özel sektörün yapamadığı yatırımların devlet eliyle yapılmasından ibaret olduğunu açıklamıştır. 1933 yılından itibaren uygulanmasına geçilen devletçilik politikasıyla, ekonomide devletin daha aktif olması planlanmıştır. ]]> <![CDATA[The foundation of the economic policies implemented since the foundation of the Republic was based on the decisions taken at the Izmir Economic Congress held in Izmir in 1923. The common opinion prevailing in the decisions taken at the end of the congress was shaped that the economic activities should be carried out according to market rules and the state should not intervene as much as possible. This practice, which is based on liberal thinking, was mainly applied until 1930. In fact, Lausanne Peace contains provisions that prevent the state from intervening in the economy until 1929, especially in terms of customs practices. The major economic downturn in 1929 was the World Economic Crisis, which broke out on the New York stock exchange and deeply affected world trade. The crisis brought the world agricultural products markets to a standstill and the Turkish economy was affected negatively. Turkey closely followed developments affecting the state budget at minimum level has tried to take the necessary measures to. Turkey who affected negatively from economic crisis has started to transition from the liberalism to statist system in order to make the necessary investments. Some investments which cannot be done by private sector made by the state under the industry plan project was launched in 1930 in Turkey. During his visit to Sivas in 1930, Prime Minister İsmet İnönü, in his speech during the visit, took the issue of statism to the agenda and stated that his objectives were based on the principle of moderate statism. In addition, in a statement he made to Atatürk on the subject, he explained that the aim of the Turkish State was not a system based on the socialism method that confiscated all investments owned by the private sector, but only made that investment which cannot be done by private sector. With the statism policy that has been implemented since 1933, the state is planned to be more active in the economy. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39838 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[833-846 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/85 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[PARION TİYATROSU VİCTORİA’LI ALINLIK ve MİMARİ BEZEMESİ]]> <![CDATA[PARION THEATER VICTORIA’ PEDIMENT AND ARCHITECTURAL DECORATION]]> <![CDATA[Cevat BAŞARAN]]> <![CDATA[Mustafa YILDIZLI]]> <![CDATA[Parion, Roma, Tiyatro, Akantus, Victoria.]]> <![CDATA[Parion, Roman, Theater, Acanthus, Victoria]]> <![CDATA[Parion, Antik Çağ’da Troas bölgesinin önemli liman kentlerinden biridir. Günümüzde Çanakkale ili, Biga ilçesi, Kemer Köyü sınırları içerisinde yer alan Parion, MÖ 709 yılında kurulmuş bir koloni kentidir. Koloni kenti özelliğini Roma İmparatorluk Döneminde bazı imparatorların imtiyazında sürdürmüştür. Antik yazarlar Parionu Mysia, Phrygia ve Troas’ta değerlendirmişlerdir. Fakat kazı çalışmalarında özellikle nekropolisden ele geçen buluntular Troas bölgesinin bir kenti olduğunu göstermektedir ve Strabon’un görüşü en geçerli görüş gibi durmaktadır. Halen sürdürülen kazı çalışmaları, kentte yaşamın MÖ 7. yüzyıldan MS 12. yüzyıla kadar devam ettiğini göstermektedir. Yapılan çalışmalarda kentin Roma Dönemi’ne dair önemli veriler ele geçmiştir. Mimari buluntular, yapılar, bazı yazıtlar, terrakotta figürinler ve seramikler bu döneme ışık tutmaktadır. Bu makalede, Roma Dönemine ait Parion Tiyatrosu’nun orta alınlığını oluşturan “Victoria’lı Alınlık” değerlendirilmiştir. Akantuslar üzerinde ve kıvrıkdallar arasında işlenen tanrı-tanrıça figürleri (Dionysos (Bacchus), Artemis, Victoria, Medusa), özellikle Roma İmparatorluk Döneminde alınlıklarda ve frizler üzerinde yoğun bir şekilde işlenmiştir. Bu figürlerin işlenişindeki temel amacın doğaya hayat vermek, kök salmak ve bereketi simgelemek olduğu düşünülmektedir. Sık işlenen betimlerden biri de, kentlere zafer getiren “Victoria” figürüdür. Çalışmada, bu türde betimlemenin Anadolu kökenli olduğu ve özellikle İmparator Augustus Döneminde, Romaya bağlı eyaletlerde bitkisel motiflerle figürlerin bir arada işlendiği ve betimlemenin Roma imparatorluk kültü içinde önemli bir yer edindiği ve işlevsel olmaktan çok, ikonografik ve estetik açıdan ön planda olduğu görülmektedir.]]> <![CDATA[Parion is an important sea port in the Troas region. It is a colony town built in 709 BC located in today’s Kemer village, Biga, Çanakkale, Turkey. The colony city continued its character under the privilege of some emperors during the Roman Imperial Period. Ancient writers evaluated Parion in Mysia, Phrygia and Troas. However, the finds uncovered especially from the necropolis during the excavations indicate that it is a city of Troas region and Strabon’ opinion seems to be the most valid one. The ongoing excavation studies show that the city existed between 7th century BC and 12th century AD. The studies revealed some significant data about Roman Period of the city. Especially shed light architectural finds, some incriptions, terracotta figurines and ceramics on this period. In this article, the “The Pediment with Victoria” constituting the pediment of Roman Period theater of Parion has been examined. The god and goddess figures (Dionysos (Bacchus), Artemis, Victoria, Medusa), on the acanthus and between twisted branches are especially common among Roman Emperor pediments and friezes. İt is thoughttaht the main purpose of these figures is to give life to nature, to take root and to symbolize fertility. One of the frequently depicted figures is the “Victoria” figure who brought victory to the cities. In this study, it is seen that this kind of depiction is of Anatolian origin. It is also seen the floral motifs and figures were processed together in the provinces connected to Rome, especially in the Emperor Augustus Period. Furthermore, it is also observed that portrays gained an important place in the Roman imperial culture and was of importance in terms of iconography and aesthetic rather than function.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39826 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[749-766 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/86 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[İLHANLILAR DÖNEMİ’NDE MERÂGA VE TEBRÎZ GÖZLEMEVLERİ]]> <![CDATA[MARAGHA AND TABRÎZ OBSERVATIONS IN THE PERIOD OF ILKHANIDS]]> <![CDATA[Seyfettin KAYA]]> <![CDATA[İlhanlılar, astronomi, Merâga, Tebrîz, Nasîrüddîn Tûsî]]> <![CDATA[Ilhanids, astronomy, Maragha, Tabriz, Nasîr al-Dîn Tûsî]]> <![CDATA[İstilacı bir yaklaşımla servis edilen İlhanlılar, bilinenin aksine bilim ve kültür sahasına önem vermişlerdir. Hülağü Han Dönemi’nde (1256-1265) ele geçirilen bölgelerden toplanan değerli eserler ve dönemin önde gelen bilim adamları başta astronomi bilimi olmak üzere tıp, matematik ve kimya bilimlerinde faaliyetlerde bulunmaları için Merâga’da istihdam edilmişlerdir. Hülağü Han Azerbaycan’ın Merâga şehrinde bir rasathane inşa etmiştir. Nasîrüddîn Tûsî ve dönemin önde gelen bazı bilim adamlarını buraya toplamıştır. Irak, İran ve Suriye bölgelerinde toplanan kitaplar bu rasathanenin kütüphanesine taşınmıştır. Hülağü Han, Nasîrüddîn Tûsî ile Merâga’da topladığı dönemin önde gelen bilim insanları ekibinden rasatlar yapmalarını ve bu rasatların sonuçlarını 12 yılda tamamlanmalarını istemiştir. Merâga Gözlemevi’nin önemli özelliklerinden biri de ilk kez vakıf gelirleriyle finanse edilen bir kurum olmasıdır. Hülâgû Han tarafından tahsis edilen gelirlerle ihtiyaçları karşılanan gözlemevi, ekonomik açıdan desteklenmiştir. İlhanlılar Dönemi’nde rasat yapılan bir diğer gözlemevi de Tebrîz’de inşa edilmiştir. İslâmiyet’in İlhanlıların resmî dini olmasını sağlayan İlhanlı hükümdarı Gâzân Han (1295-1304), 1300 yılında Tebrîz'de giderleri Vakıf tarafından karşılanan bir gözlemevi kurmuştur. Bu gözlemevinde güneş gözlemleri için yeni gözlem aletleri geliştirilip kullanılmıştır. Ayrıca dünyanın dört bir tarafından Merâga ve Tebriz gözlemevlerine gelen bilim insanları İlhanlı astronomisinin ulaştığı bilimsel gelişmişlikten istifade etmeye çalışmışlardır. Bu makalede İlhanlılar döneminde Merâga ve Tebriz’de açılan gözlemevleri ve bu gözlemevlerinde çalışan bilim insanları anlatılmaktadır.]]> <![CDATA[Ilhans, who were served with an invasive approach, gave importance to science and culture field in contrast to the known ones. The valuable works gathered from the regions seized during the Hulagu Khan Period (1256-1265) and the leading scientists of the period were employed in the Maragha to engage in activities in the science of astronomy, medicine, mathematics and chemistry. Hulagu Khan built an observatory in the Maragha city of Azerbaijan. He gathered some of the prominent scientists of the time and Nasîr al-dîn Tûsî. Books collected in Iraq, Iran and Syria regions have been moved to the library of this observatory. Hulagu Khan wanted them to conduct observations from the team of leading scientists of the period they gathered at Maragha with Nasîr al-dîn Tûsî and to complete the results of these observations in 12 years. One of the important features of the Maragha Observatory is that it is an institution financed for the first time by foundation revenues. The observatory, whose needs were met by the revenues allocated by Hulagu Khan, was supported economically. Another observatory in the Ilkhanians Period was built in Tabrîz. The Ilhanli ruler Gâzân Khan (1295-1304), who helped Islam to be the official religion of the Ilkhanians, established an observatory in 1300 in Tebrîz, whose expenses were covered by the Foundation. New observation instruments for solar observations were developed and used in this observatory. In addition, scientists from all over the world came to the observatories of Maragha and Tabriz to benefit from the scientific development reached by the Ilkhanid astronomy. This article describes the observatories opened in Maragha and Tabriz during the Ilkhanians and the scientists working in these observatories.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39759 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[929-946 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/87 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Osmanlı Belgeleri Işığında Antisemitist Bir Söylem Olarak Kan İsnadı Üzerine Bir Değerlendirme]]> <![CDATA[Review of the Case of Blood Libel as an Anti-Semitic Discourse According to the Ottoman Documents]]> <![CDATA[Mustafa Murat ÇAY]]> <![CDATA[Özkan AKMAN]]> <![CDATA[Cumhuriyet Tarihi, Pesah Bayramı (Hamursuz Bayramı), Kan İsnadı, Antisemitizm, Yahudiler, Tevrat]]> <![CDATA[History of Revolution, Pesach Festival (Passover Festival), Blood Libel, Anti-Semitism, Jews, Torah]]> <![CDATA[Gerek Antik dönemlerde gerek sonraki dönemlerde birçok tarihî olayda Yahudiler, kendisinden çokça bahsedilen bir toplum olmuştur. Tarih boyunca isimleri pek çok savaşta görülmese de birçok savaşın veya ihtilalin arkasında yer aldıkları söylenmiş, haklarında farklı komplo teorileri üretilmiştir. Kendileri hakkında ortaya atılan bazı tezlerin onların toplumsal özellikleri itibariyle diğer inançlara bağlı toplumlardan daha kapalı yaşamayı tercih etmelerinde de aramak gerekmektedir. Bu kapalı yaşam tarzından dolayı, bulundukları herhangi bir coğrafyada diğer unsurlar tarafından çoğu zaman farklı şekilde algılanmışlardır. Yahudi toplumuna yönelik ortaya atılan önemli iddialardan biri İğneli Fıçı meselesidir. Tamamen Avrupa Hristiyan dünyası çıkışlı olan bu söylem, Osmanlı topraklarında da yankı bulmuştur. Osmanlı’nın son dönemlerine doğru, Siyonizm’in de kuramsallaşmasıyla birlikte özellikle Antisemit çevreler için çok önemli bir malzeme haline getirilmiştir. Siyonizm karşısında yazılan birtakım eserlerde bu hadiseye atıfta bulunulmuş ancak konuyla ilgili sadece taraflı eserler kaynak gösterilmiş, söylentilerin Osmanlı Arşivleri’ne bakılarak doğru olup olmadığı üzerinde pek fazla durulmamıştır. Osmanlı arşiv belgelerine bakıldığında, bu tezin genel olarak bir şehir efsanesi hükmünde kaldığı ancak dönem itibariyle bazı toplumsal çatışmalara yol açtığı veya daha büyük olaylara sebebiyet verme ihtimali göz önünde bulundurularak Osmanlı idaresi tarafından birtakım tedbirler alındığı anlaşılmaktadır. Siyonizm’in kuramsallaştırılmasının öncesinde ve sonrasında aslında Müslüman toplumda pek rağbet görmeyen bu efsanenin, Osmanlı tebaası olan Hristiyanlar ile Yahudiler arasındaki rekabetten beslenmiş olduğu ve özellikle imparatorluğun son yüzyılında Avrupalı güçler tarafından manipüle edildiği dikkat çekmektedir. Bu çalışmada, Osmanlı arşiv belgeleri ışığında hadisenin doğruluğu tartışılmış, İğneli Fıçı söyleminden hangi çevrelerin neyi amaçladığının cevabı verilmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Jews have been a society that has been talked about frequently in historic events in both the ancient period and the following periods. Throughout history, despite their names were not mentioned in many wars, it was claimed that they were behind several wars or revolutions and various conspiracy theories about them were put forward. The reasons for some of the theses suggested about them should also be searched in the fact that they, considering their social characteristics, prefer to live in a more secluded manner compared to societies devoted to other beliefs. Because of this secluded lifestyle, they were often perceived in a different way by other elements in any geography where they resided. One of the significant allegations made about Jewish society is the case of the Blood Libel. This discourse, which completely emerged from the European Christian world, was echoed in the Ottoman territories. Toward the last periods of the Ottoman Empire, along with the institutionalization of Zionism, this discourse was rendered a very important material for anti-Semitic spheres. Some of the works conducted against Zionism referred to this case, however, only biased works about the subject were presented as resources and not much of an emphasis was placed on whether the rumors were true by referring to the Ottoman Archives. When the Ottoman Archives were reviewed, it was realized that this thesis was generally regarded as an urban legend; however, considering the period, the Ottoman administration took several precautions by considering the fact that it caused certain social conflicts or its possibility of causing larger incidents. This legend, which was not actually favored in the Muslim community before and after the institutionalization of Zionism, was noted to feed on the rivalry between Christians and Jews, who were people of the Ottoman Empire, and be manipulated by European powers, especially in the last century of the Empire. In this study, it was aimed to discuss this case in the light of the Ottoman Archive documents and answer the questions of which spheres aimed at what by the discourse of the Blood Libel.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39654 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[43-72]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/88 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[KIBRIS BARIŞ HAREKATI’NA GİDEN SÜREÇ]]> <![CDATA[PROCESS TO CYPRUS PEACE OPERATION]]> <![CDATA[Sayim TÜRKMAN]]> <![CDATA[Abdulrahman İLHAN]]> <![CDATA[Kıbrıs, Kıbrıs Cumhuriyeti, Kıbrıs Harekatı, Türkiye]]> <![CDATA[Cyprus, the Republic of Cyprus, Kıbrıs of Operation, Turkey]]> <![CDATA[Akdeniz korsanlarının Osmanlı ticaret gemilerine saldırıları esnasında Kıbrıs adasını bir üs olarak kullanmaları Osmanlı Devletini rahatsız etmekteydi. Bu nedenle, II. Sultan Selim 1571’de Kıbrıs fethedilmiştir. 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı sırasından Osmanlı Devletine destek veren İngiltere, Kıbrıs adasını geçici olarak işgal etmiştir. Ancak, yapılan anlaşmaya aykırı bir şekilde Birinci Dünya Savaşı’na girer girmez 5 Kasım 1914’te tek taraflı bir şekilde Kıbrıs’ı ilhak ettiğini ilan etmiştir. Birinci Dünya Savaşı sırasında İngiltere, Osmanlı İmparatorluğu ile Suriye, Irak Cephelerinde yaptığı savaşlar esnasında önemli bir lojistik üs olarak kullanarak üstünlük sağlamıştır. İngiliz yönetimi sırasında Yunanistan, Kıbrıs’ı İngilizler’den hem Birinci Dünya Savaşı sırasında hem de Lozan Antlaşması sırasında resmen istemişlerdi. İngiliz yönetimi iki isteği de resmen reddetmiştir. Ancak İkinci Dünya Savaşı’nda İngiltere’nin güç kaybetmesi adaki Rumlara cesaret vermiştir. İngiletere, adayı tek başına Rumlara teslim etmesi siyasi menfaatlerine aykırı görmekteydi. Bu maksatla Türkiye, adada iki kesimi temsil eden bir Kıbrıs Cumhuriyeti kurulabileceği fikrini ortaya koydu. Bu amaçla, bir seri müzakere için Zürih ve Londra’da görüşmelerine Türkiye adına Başbakan Adnan Menderes ile Yunistan Başbakanı Kostantin Karamanlis katıldılar. Yapılan görüşmeler sonunda 19 Şubat 1959’da Zürih - Londra Anlaşmaları imzalandı. Bu Anlaşma ile Kıbrıs Cumhuriyeti adında bir devlet kurulmuş oldu ve bu devlet BM tarafından Kabul gördü. Ancak Kıbrıslı Rumlar, bu idare şeklinden memnun olmadılar. Ayrıca, Enosis fikri ile Kıbrıs adasını Yunanistan’a bağlama istekleri adada kanlı iç çatışmalara sebep oldu. 1963 Kanlı Noel ve 1967 Rumların Türk köylerine saldırarak bir çok Türkü öldürmesi ile göçler başlamıştır. Türkler Türk Mukavemet Teşkilatını (TMT) kurarak bu saldırılara karşılık vermek istemiş ancak bu yeterli olmamıştır. 15 Temmuzda 1974 tarihinde Yunanistan’da yapılan askeri darbe ile Makaryos adayı terk etmek zorunda kalmış ve ardından adanın Yunanistan’a bağlama girişimleri üzerine Türkiye Garantör Devlet sıfatı ile 1974 Kıbrıs Barış Harekatı’nı yapmıştır. Böylece adada iki kesimli devlet yapısı fiilen gerçekleşmiştir. ]]> <![CDATA[The use of the island of Cyprus as a base during the attacks by the Mediterranean pirates on the Ottoman merchant ships was disturbing the Ottoman State. Therefore, II. Sultan Selim conquered Cyprus in 1571. England, which supported the Ottoman Empire during the 1877-1878 Ottoman-Russian War, occupied the island of Cyprus temporarily. However, on 5 November 1914, as soon as he entered the First World War, he unilaterally annexed Cyprus. During the First World War, England gained superiority by using it as an important logistic base during the battles on the Ottoman Empire and Syria and Iraq Fronts. During the British rule, Greece formally requested Cyprus from the British both during the First World War and during the Treaty of Lausanne. The British government formally rejected both requests. However, the loss of power in Britain during World War II encouraged the Greek Cypriots. The fact that he surrendered the island to the Greeks on his own was considered contrary to his political interests. For this purpose, a Cyprus representing the two sectors in Turkey revealed the idea that the island was established. For this purpose, a series of negotiations, the talks in London, Zurich. Turkey's Prime Minister Adnan Menderes and Prime Minister Constantine Karamanlis attended, Zurich - London Agreements were signed on February 19, 1959. With this Agreement, a state called the Republic of Cyprus was established and was accepted by the UN. However, Greek Cypriots were not satisfied with this form of administration. Moreover, the idea of Enosis and the desire to connect the island of Cyprus to Greece caused bloody internal conflicts on the island. 1963 Bloody Christmas and 1967 Greeks attacked Turkish villages and killed many Turks. The Turks wanted to respond to these attacks by establishing the Turkish Resistance Organization, but this was not enough. 15 July, Makarios was forced to leave the island with the military coup in Greece in 1974 and then attempts to connect with Turkey on the capacity of the Guarantor States has made the island to Greece Cyprus Peace Operation. Thus, the two-state state structure of the island has actually been realized. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39629 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1029-1046 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/89 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ OSMANLI-TÜRK MÜZİĞİ TEORİ GELENEĞİNİN DÖNÜŞÜMÜ: KANTEMİR VE PADUA EKOLÜ ]]> <![CDATA[TRANSFORMATION OF OTTOMAN – TURKISH MUSIC THEORY TRADITION: CANTEMIR AND PADUA SCHOOL ]]> <![CDATA[Gözde ÇOLAKOĞLU SARI]]> <![CDATA[Şengül ALTUN ÖNEY]]> <![CDATA[Osmanlı- Türk Müziği Teorisi, Dimitri Kantemir, Yeni Aristoculuk, Padua.]]> <![CDATA[Ottoman –Turkish Music Theory, Dimitri Kantemir, New Aristo-ism, Padua]]> <![CDATA[Makam teorisi tarihi oldukça zengin bir literatüre sahiptir. Felsefe ve müzik teorisi ekseninde yazılmış Arapça, Farsça, Karamanlıca, Osmanlı Türkçesi ve Türkçe eserleri bu literatür içerisinde bulmak mümkündür. 1000 yıllık miras içerisinde dönüm noktaları ve köşe taşı kabul edilebilen teorisyenler ele alındığında, hiç şüphesiz bu duraklardan biri Dimitri Kantemir olmalıdır. Dimitri Kantemir gerek geliştirdiği harf notası, gerek döneminin peşrev ve saz semaisi repertuarını bu notayla tesbit etmesi, gerekse eski edvârların mevcut mutlak teori anlayışını reddeden yaklaşımıyla yaşadığı yüzyılın ötesinde bir isim olarak değerlendirilmektedir. Kantemir’i diğerlerinden farklı kılan en önemli özelliği ise ‘kağıt üzerindeki hesaplamalara hapis olmuş teori yaklaşımı’ yerine, İstanbul merkezli ‘yaşayan’ müziği edvârına konu etmesidir. Besteci, müzik teorisyeni ve tarihçi Dimitri Kantemir’in yaptığı işler hakkında pek çok müzik bilimci, araştırmacı ve yazar önemli referans eserler hazırlamışlardır. Müzik araştırmacılarınca hâlihazırda irdelenen ve detayıyla araştırılması gereken bir başka konu da Kantemir teorisinin geleneğin sürekliliği ve dönüşümü doğrultusunda okunması konusudur. Kantemir Fener Rum Patrikhanesi’nde hocası Meletius ve onun hocası olan Jan Baptizta Van Helmont aracılığıyla ‘Yeni Aristoculuk’ ve Tales düşüncesiyle tanışmış, ayrıca Aleksandr Mavrokordato ile derinlikli bir bakış açısı elde etmiştir. İşte Kantemir’in müziği müsbet bir ilim şeklinde ele alışı ve deneyci yaklaşımının izleri tam da bu noktadan araştırılmaya başlanmalıdır. Bu makalede Kantemir’in teori geleneğine ve müziğe bir müsbet bilim olarak yaklaşımı, bu doğrultuda icra ve teoriyi kaynaştırmayı hedefleyen bakış açısı ele alınacak, ezber bozucu tavrı ile geleneğin dönüşündeki konumu değerlendirilecektir. ]]> <![CDATA[Dimitri Cantemir is considered to be a name beyond the century not only because of developing a letter note but also with the determination of the repertoire of the ‘peşrev’ and instrumental ‘semai’ of the period. Additionally, he rejected the current understanding of absolute theory of old edwars. Instead of calculation based theory approach, considering Istanbul centered Ottoman-Turkish ‘living’ music as the main subject of his treatise was probably the most distinguished feature of Cantemir. Many music scientists, researchers and authors prepared important reference piece of art about the Works of Dimitri Cantemir who was a composer, music theorist and historian. However, another aspect which is already being examined by music researchers but should be studied in more details is the subject of the continuity of the tradition and its reading in direction of its transformation. Cantemir discovered new Aristo-ism and idea of Thales, the great Greek philosopher in Greek Orthodox Patriarchate, through his teacher Meletius and his teacher Jan Baptizta Van Helmont. He gained a much deeper point of view thanks to his teacher Aleksandr Mavrokordato. Researches of Kantemir’s positive science approach to music should be started exactly from this point. In this study, Cantemir’s music approach that aims to combine musical performance and theory as a brunch of positive sciences, will be evaluated analytically. Through that process, his departure from the commonly appreciated approach will be interpreted through the transformation of tradition. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39469 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[807-820 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/90 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ALİ GALİP'İN SİVAS KONGRESİNİ ENGELLEME ÇABALARI]]> <![CDATA[EFFORTS OF ALİ GALİP TO PREVENT SİVAS CONGRESS]]> <![CDATA[Yüksel KAŞTAN]]> <![CDATA[Milli Mücadele, Sivas Kongresi, Elazığ, Ali Galip, İngiltere.]]> <![CDATA[National Struggle, Sivas Congress, Elazig, Ali Galip, England.]]> <![CDATA[İtilaf Devletleri ile İttifak Devletleri arasında 1914 yılı Ağustos ayında başlayan I. Dünya Savaşı, İttifak Devletleri’nden Bulgaristan’ın 28 Eylül’de Osmanlı Devleti’nin 30 Ekim’de, Avusturya- Macaristan İmparatorluğu’nun 3 Kasım’da ve son olarak Almanya İmparatorluğu’nun 11 Kasım’da imzalamış oldukları ateşkes antlaşmaları ile son bulmuştur. Mondros Ateşkes Antlaşması’ndan birkaç gün sonra İtilaf Devletleri donanması Çanakkale Boğazı’na gelmiş ve 13 Kasım’da İstanbul fiilen işgal edilmiştir. Ayrıca İngilizler Musul, Urfa, Antep, Maraş, Batum ve Kars’ı; Fransızlar Dörtyol, Mersin, Pozantı, Adana’yı; İtalyanlar Antalya, Kuşadası, Fethiye, Bodrum ve Marmaris’i işgal etmiştir. Bu işgaller sonrasında İzzet Paşa Sadrazamlıktan çekilmiş ve yerine Damat Ferit Paşa Sadrazam olmuştur. Her ateşkes antlaşması sonrasında yapılması gereken barış antlaşması için, 18 Ocak 1919’da Paris’te galip ve mağlup devletlerin temsilcilerin katılımıyla görüşmeler başlamıştır. Barış görüşmelerine otuz iki devlet katılmıştır. Konferansta esas olarak İtilaf Devletleri kendi aralarında savaş öncesi ve savaş sırasında imzalamış oldukları gizli anlaşmalara ilke olarak uyma kararı almışlardır. İngiltere ve Fransa ABD’nin bu görüşmelerde aktif olmaması için uğraşırken ABD ile ters düşmemek için Wilson İlkeleri’nde yer alan savaş tazminatı yerine savaş onarımı, sömürgeciliğin yerine de manda sistemini ortaya koymuşlardır. ABD buradaki tutumlardan dolayı konferans sonrasında Avrupa devletleri ile ilişkilerini alt düzeye indirmiştir. Konferansta Almanya, Avusturya- Macaristan ve Bulgaristan ile yapılacak olan barış anlamalarının taslakları hazırlanırken Osmanlı Devleti’nin durumu Rusya’nın 1917 yılında savaştan çekildiği için daha ileriye bırakılmıştır. Konferansa katılan Ermeni temsilcileri ilk defa burada Doğu Anadolu’da bir bağımsız Ermeni Devleti kurulması fikrini dile getirmişlerdir. İngiltere ve Fransa’nın İzmir ve çevresine Yunanlıları asker çıkarması teklifi kabul edilmiştir. Bunun üzerine Yunan ordusu 15 Mayıs 1919 tarihinde İzmir’i işgal ederek üç koldan iç bölgelere doğru ilerlemeye başlamıştır. 16 Mayıs 1919 tarihinde Samsun ve havalisinde çıkan isyanlar nedeniyle Osmanlı Padişahı VI. Mehmet Vahdettin tarafından 9. Ordu Müfettişi olarak görevlendirilen Mustafa Kemal İstanbul’dan Bandırma vapuru ile ayrılmış ve 19 Mayıs 1919 tarihinde Samsun’a ulaşmıştır. Mustafa Kemal daha önceki planları çerçevesinde iç bölgelere hareket etmiş 28 Mayıs tarihinde Havza Bildirgesi’ni, 22 Haziran’da Amasya Genelgesini yayınlamıştır. Bu genelge doğrultusunda bölgesel olarak Erzurum Kongresi toplanmış ve toplantıda ulusal kararlar alınmıştır. Daha sonra Eylül ayında ulusal çapta Sivas Kongresi düzenlenecektir. İşte bu sırada böyle bir ulusal kongrenin düzenlenmesini önlemek amacıyla İstanbul Hükümeti Elazığ Valisi Ali Galip Bey’i görevlendirmiştir. Bu çalışmada başta Nutuk olmak üzere bu faaliyetler üzerine yazılmış olan Türkçe ve Almanca kaynaklar kullanılmıştır. Araştırma nitel araştırma deseni içerisinde doküman analizi tekniği kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgular içerik analizine tabi tutularak değerlendirilmiştir. Çalışma Almanca kaynaklarında kullanılması açısından alana katkı sağlayacak niteliktedir. ]]> <![CDATA[World War I, which started in August 1914 between the Allied Powers and Alliance States, Bulgaria from the Alliance States on 28 September, the Ottoman Empire on 30 October, Austria-Hungary Empire on 3 November and finally Germany It ended with the ceasefire treaties signed by the Empire on 11 November. A few days after the Armistice of Mondros, the Entente Navy came to the Dardanelles and on 13 November Istanbul was actually occupied. In addition, the British Mosul, Urfa, Antep, Maras, Batumi and Kars; The French were Dörtyol, Mersin, Pozantı, Adana; Italians occupied Antalya, Kusadasi, Fethiye, Bodrum and Marmaris. Following these occupations, İzzet Pasha was withdrawn from the Grand Vizierate and replaced by Damat Ferit Pasha as Grand Vizier. For the peace treaty to be held after each ceasefire agreement, negotiations began with the participation of the winners and defeated states in Paris on January 18, 1919. Thirty-two states participated in the peace talks. In the conference, the Entente Powers decided to comply with the secret treaties that they had signed during the war and during the war. While Britain and France were trying to prevent the US from being active in these negotiations, they did not replace the US with the US War. The US has reduced its relations with European states after the conference due to the attitudes here. In the conference, while drafting the understandings of peace with Germany, Austria-Hungary and Bulgaria, the state of the Ottoman Empire was left to be more advanced as Russia withdrew from the war in 1917. The Armenian representatives who participated in the conference expressed the idea of establishing an independent Armenian State in Eastern Anatolia for the first time. The proposal of Britain and France to expel soldiers to Izmir and its surroundings was accepted. The Greek army then invaded İzmir on May 15, 1919 and began to move from three branches to the inner regions. On May 16, 1919, the Ottoman Sultan Sultan VI. Mehmet Kemal Vahdettin was appointed as the 9th Army Inspector by Mustafa Kemal from Istanbul, on May 19, 1919. Mustafa Kemal had moved to the inner regions within the framework of his previous plans and issued the Basin Declaration on 28 May and the Amasya Circular on 22 June. In line with this circular, Erzurum Congress was gathered regionally and national decisions were taken at the meeting. Then in September, Sivas National Congress will be held. At this time, in order to prevent such a national congress from being organized, the Government of Istanbul appointed the Governor of Elazığ Ali Galip Bey. In this study, Turkish and German sources on these activities, mainly Nutuk, were used. The research was carried out by using the document analysis technique within the qualitative research design. The results were evaluated by content analysis. The study will contribute to the field in terms of use of German resources. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39394 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[903-927 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/91 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ASKERİ ZAFERDEN DİPLOMATİK YENİLGİYE BİR ÖRNEK: 1897 DÖMEKE MEYDAN MUHAREBESİ VE SONRASINDA MEYDANA GELEN GELİŞMELER]]> <![CDATA[AN EXAMPLE OF MİLİTARY VİCTORY TO DİPLOMATİC DEFEAT: THE 1897 DÖMEKE BATTLE AND THE DEVELOPMENTS THAT FOLLOWED]]> <![CDATA[Sabri Can SANNAV]]> <![CDATA[Cem TURAN]]> <![CDATA[Dömeke Meydan Muharebesi, Yunan, Osmanlı.]]> <![CDATA[Domeke, battle of the square, Greek,Ottoman.]]> <![CDATA[1821’de başlayan Yunan İsyanı, 1830’da Yunanistan’ın bağımsız bir devlet olmasıyla sonuçlanmıştır. Yunanlılar bağımsızlıklarını kazanmakla yetinmemişler ve sonraki süreçte giderek zayıflamakta olan Osmanlı Devleti’nin topraklarından pay almak için her fırsatı değerlendirmişlerdir. 1864 yılında İngiltere’nin Yunanistan’a Yedi Adaları vermesi Yunanlıları Osmanlı Devleti’nden toprak kazanımı noktasında daha da umutlandırmıştır. Gelişen olaylar neticesinde büyük devletlerin gücünü iyiden iyiye arkasında hisseden Yunanistan 1866’da Girit İsyanın başlamasında önemli rol oynamış ve Osmanlı Devleti Girit’e muhtariyet vermek mecburiyetinde kalmıştır. Girit’i müstakil olarak kendisine bağlayamayan Yunanistan Osmanlı topraklarda bir takım çete faaliyetlerinde bulunmaya başlamıştır. Yeni kurulan Yunanistan krallığı ile yaşanan bu tür olaylar neticesinde Osmanlı Devleti Yunanistan’a savaş ilan etmek zorunda kalmıştır. Yunanistan ve Osmanlı Devleti arasında yaşanan Dömeke Meydan Muhaberesi sonucunda Yunanlılar kesin bir mağlubiyete uğrasa da bu mağlubiyetlerini Batılı Devletlerin de yardımıyla diplomasi masasında adeta zafere dönüştürebilmişlerdir. I. Ve II. Balkan Savaşlarına ve I. Dünya Savaşı’na az bir süre kala yaşanan bu gelişmeler savaşların sadece cephede değil değişen dengeler ekseninde diplomasi masasında da değiştiğinin göstergesi olarak değerlendirilebilir. İmparatorlukların dağılma sürecine girdiği bir zaman diliminde gelişen bu olaylar silsilesinin incelenmesi, dönemin şartlarının ve devlet politikalarının satranç tahtasındaki yerlerinin analiz edilmesi, Osmanlı’yı paylaşma emellerinin nasıl sahneye konulduğunun anlaşılması konularının önemini ortaya koymaktadır.]]> <![CDATA[The Greek Rebellion, which began in 1821, resulted in the independence of Greece in 1830. The Greeks did not stop at gaining independence and seized every opportunity to take a share of the lands of the weakening Ottoman Empire in the next period. In 1864, England gave the Seven Islands to Greece, which made the Greeks even more hopeful about the land acquisition from the Ottoman Empire. As a result of the events that developed, Greece, which felt the power of the great states from good to good, played an important role in the beginning of the Cretan rebellion in 1866, and the Ottoman State was obliged to give crete the power. Greece, which could not connect Crete to it independently, started to engage in gang activities in Ottoman lands. As a result of such events with the newly established kingdom of Greece, the Ottoman Empire had to declare war on Greece. In consequence of the Dömeke Challenge between Greece and the Ottoman Empire, the Greeks suffered a decisive defeat, but with the help of western states, they were able to turn their defeat into a victory at the diplomatic table. These developments, which took place shortly before the Balkan Wars and World War I, can be regarded as an indication that wars have changed not only on the front line but also at the diplomatic table on the axis of changing balances. The study of this series of events that took place during a period when the empires entered the disintegration process, the analysis of the conditions of the period and the place of the state policies on the chessboard, revealed the importance of understanding how the ambitions of sharing the Ottomans were put on the stage. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39340 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[989-1000 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/92 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[XVIII. Yüzyılın İlk Yarısında Rumeli Kazaları ve Statüleri (Kazasker Ruznamçelerine Göre)]]> <![CDATA[Rumelia Districts and Their Status in the First Half of the XVIII. Century (According to Kadi’asker Agendas)]]> <![CDATA[Levent KURU]]> <![CDATA[Tarih, XVIII. yüzyıl, Rumeli, Kazasker, Kadı, Kaza.]]> <![CDATA[History, XVIII. century, Rumelia, Kadi’asker, Kadi, District.]]> <![CDATA[Osmanlıda kazalar, başlarında ilmiye kökenden gelen kadı unvanlı sivil idarecilerin bulunduğu idarî birimlerdir. Osmanlı öncesi Türk-İslam devletlerinde görülmeyen kaza yapılanması erken dönem Osmanlı idari sisteminde de yoktur. XV. yüzyıldan itibaren toprakların genişlemesi, artan sancak sayısı ve bir sancaktaki kazaî işlere tek bir kadının yetişememesi gibi sebepler sancak yapılanmasından farklı olarak kaza/kadılık bölgelerinin oluşmasına neden olmuştur. Osmanlı Devleti’nde kadılıklar nüfus, mevkii ve başlarında bulunan kadılara sağladıkları gelirler dikkate alınarak öncelikle mevleviyet ve kasaba kadılıkları olmak üzere iki ana gruba ayrılmışlardır ve bu idari birimlerde görev yapacak tüm kadıların tayin, terfi, azil gibi özlük işlemlerinden XVI. yüzyılın ikinci yarısına kadar kazaskerler yetkili olmuşlardır. Bu dönemden sonra mevleviyetler şeyhülislamın yetkisine geçerken, kazaskerler kasaba kadılıkları olarak tanımlanan kazalarda görev alacak kadıların özlük işlemleriyle ilgilenmişlerdir. Mevleviyet kadılıklarına yapılan tayinler ruus defterlerine kaydedilirken kasaba kadılılarına atanan kadıların tayin-terfi işlemleri ise Anadolu ve Rumeli kazaskerlerinin başlarında bulundukları kazaskerlik dairelerinde tutulan kazasker ruznamçelerine kayıt edilmişlerdir. Bu bağlamda kazasker ruznamçeleri Osmanlı kaza teşkilatına dair önemli bilgiler içermektedirler. Bu çalışmada, XVIII. yüzyılın ilk yarısında, H.1118-1170 (1706-1756), Rumeli kazaskerliği tarafından yapılan kadı atamaları içeren kazasker ruznamçeleri kullanılarak Osmanlı kaza teşkilatının işleyişine dair tespitler yapılmıştır. Ruznamçe verileri çerçevesinde Rumeli kazaskerliğine bağlı kazaları XVIII. yüzyılın ilk yarısındaki sayısı XVI-XVII. yüzyıl kaza sayılarıyla karşılaştırmalı ortaya konulmuş, kazaların mansıb, maişet ve te’bîd statüleriyle kadılar tarafından tasarruf edilmeleri örneklerle açıklanmıştır. Ayrıca kazaların statülerinde yapılan değişikliklerin teşkilatın işleyişine etkileri ve alınan tedbirler, kazaların ilhak ve ifraz edilmeleri çalışmanın başlıkları arasındadır.]]> <![CDATA[Districts in the Ottoman state are administrative units ruled by civil administrators with a scholarly background, called kadi. The structure of districts which cannot be seen in the pre-Ottoman Turkish-Islamic states were also not present in early periods of the Ottoman administration system. Based on reasons like the fact that as from the XV. century grounds were expanded, the number of sandjaks increased, and a single kadi was not able to manage administrative business in a sandjak resulted in the establishment of district/kadiship regions aside from the sandjak organisation. Kadiships in the Ottoman state have been divided into two main groups named mevleviyet and kasaba kadiships according to their population, place and the type of income of their kadis, and personnel affairs like assignment, promotion, dismissal of kadis who were assigned to these group of subprovinces have been carried out by the kadi’asker (military judge) until the second half of the XVI. century. Thereafter, mevleviyet kadiships were delivered to the authority the shaykh al-islam, while the kadi’asker was responsible for the personnel affairs of kadis appointed to kadiships called kasaba (village). Assignments to mevleviyet kadiships were registered in ruus journals, however, the assignment and promotion affairs of kasaba kadiships were recorded in kadi’asker agendas kept at the kadi’asker departments under the authority of Anatolian and Rumelia kadi’askers. Therefore, kadi’asker agendas contain important information about the Ottoman district organisation. In this study determinations with regard to the operation of the Ottoman district organisation have been made by using kadi’asker agendas containing kadi assignments made by the Rumelia kadi’asker in the first half of the XVIII. century, H.1118-1170 (1706-1756). On base of data obtained from these agendas the number of districts attached to the Rumelia kadi’asker in the first half of the XVIII. century has been compared with the number of districts in the XVI-XVII. Century. The status of rank, subsistence and dismissal in districts as well as their disposition by kadis have been explained with examples. Furthermore, the effect of changes in the status of districts, and measures taken as well as annexation and subdivision of districts have been included in this study. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39285 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[ 161-191]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/93 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[MUSTAFA PAŞA’NIN H. 1149 / M. 1736 TARİHLİ İRAN ELÇİLİĞİ LEVAZIMATI]]> <![CDATA[SUPPLIES FOR THE IRAN EMBASSY OF MUSTAFA PASHA OF H. 1149 / AD. 1736]]> <![CDATA[Mustafa CAN]]> <![CDATA[Osmanlı Devleti, Elçi, Malzeme.]]> <![CDATA[Ottoman State, Ambassador, Embassy, Material.]]> <![CDATA[Elçiler devletlerarası ilişkilerin vazgeçilmez unsurlarından olup elçilik faaliyetleri yüzyıllardan beri öneminden bir şey kaybetmemiştir. Elçilik görevinin başarıya ulaşması ise bu görev öncesinde yapılmış olan iyi bir planlama ile doğru orantılıdır. Bu nedenle elçilik hizmetinin lojistik safhasının oldukça titiz bir şekilde planlanmış olması gerekmektedir. Bu bağlamda Osmanlı elçileri de görevlerine başlamadan önce oldukça ayrıntılı hazırlıklar yaparlar ve görevleri süresince ihtiyaç duyacakları malzemeler, kendilerine devlet eliyle temin edilirdi. Temin edilen bu malzemeler elçilere, elçilik görevinin sonunda geri alınmak koşuluyla verilirdi. H. 1149 / M. 1736 tarihinde İran’a elçi olarak gönderilen Mustafa Paşa’nın elçilik levazımatı da aynı şekilde Hazine-i Âmire’den temin edilmişti. Elçiye verilen malzemeler oldukça titiz bir şekilde tespit edilmiş ve hazırlıklar ona göre yapılmıştı. Bunlar elçilik heyetinin gerek yolculuk esnasında gerekse gidilen yerde ihtiyaç duyacağı türden malzemelerdi. Elçiye verilen bu levazımat, benzer uygulamalarda olduğu gibi elçilik görevinin sonunda geri alınmak üzere emaneten verilmişti. Mustafa Paşa’nın elçilik levazımatı elçilik hizmetlerinin oldukça geniş kapsamlı bir hazırlık safhası gerektirdiğini gözler önüne sermektedir. Elçiye verilen malzemelerin çeşitliliği, tamamlanması aylar süren elçilik hizmetlerinin amacına ulaşabilmesi için en ince ayrıntının bile oldukça önemli olduğunu göstermektedir. Osmanlı Elçisi Vezir Mustafa Paşa için temin edilen bu malzemeler, elçilik görevinin diplomasi sahası dışındaki yüzü hakkında ayrıntılı bilgiler içermektedir.]]> <![CDATA[Ambassadors are indispensable elements of interstate relations and the activities of embassies haven’t lost their importance for centuries. The success of the embassy mission is directly proportional to the good planning done before this mission. For this reason, the logistics phase of the embassy service must be planned very carefully. In this context, the Ottoman ambassadors made very detailed preparations before they started their duties and the materials they would need during the exercise of their duties was provided by the state. These materials were provided to the ambassadors under the condition that they were taken back at the end of the mission. The supplies for the embassy of Vizier Mustafa Pasha, who was sent as ambassador to Iran on H. 1149 / AD. 1736, were also obtained from the Treasury in this way. The materials given to the ambassador were determined very meticulously and preparations were made accordingly. These were the materials that the embassy committee would need both during the journey and at the destination. The materials given to the ambassador, as in similar practices, were given in consignment and to be taken back at the end of the mission. The supplies for the embassy of Mustafa Pasha show that the embassy services require a very extensive preparation phase. The diversity of the materials given to the Ottoman ambassador show that even the finest detail is very important for achieving the purpose of the embassy services which take months to complete. It is also possible to obtain informations about the face of the embassy mission outside the field of diplomacy.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39270 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[767-784 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/94 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[İSLAM MEDENİYETİNİN İMKÂNI: ERKEN ABBASİ ÇAĞI KAPSAMINDA ULEMA-ÜMERA İLİŞKİLERİNE GENEL BİR BAKIŞ]]> <![CDATA[THE POSSIBILITY OF ISLAMIC CIVILIZATION: AN OVERVIEW OF ULAMA -UMERA RELATIONS IN EARLY ABBASID PERIOD]]> <![CDATA[Mehmet Nadir ÖZDEMİR]]> <![CDATA[Abbasi, alim, yönetici, güç, otorite, medeniyet]]> <![CDATA[Abbasid, scholar, ruler, power, authority, civilization]]> <![CDATA[İslam medeniyeti çağımızda buhran yaşamaktadır. Bu buhranı anlayabilmek için medeniyetimizin köklerine doğru bir yolculuk yapmak gerekir. Bu yolculuğun verimli sonuçlara ulaşmamızda kıymetli sonuçlar vereceğine inanıyoruz. Bu bağlamda teşekkül süreci olan Abbasilerin ilk çağına uzanmayı hedefledik. Çalışmamızda medeniyetlerin belirleyici unsuru olan (b)ilim üzerinde gidilmesi gerektiği açıktır. İlmi temsil edenlerin de alimler olduğu dikkate alınırsa alim-yönetici ilişkisinin ne anlam ifade ettiği de ortaya çıkar. Alimlerin yöneticilere hakikati hatırlatmaları, savunmaları çok kıymetli olduğu kadar zor ve riskli olmuştur. İslam tarihi bunun örnekleri ile doludur. Bu örneklerden birisi de İmam Ebu Hanife ile Halife Ebu Cafer Mansur örneğidir. Bu örnek bize ulemanın mücadelesinin ne anlam ifade ettiğini gösterdiği gibi ulema-ümera ilişkilerinin nasıl olması gerektiği konusunda da çok kıymetli bir örnek sunmaktadır. Diğer bir örnek ise Ahmed b. Hanbel ile Halife Me’mun ilişkisidir. Alimlerin nasıl ideolojik amaçlarla zora sokulduğunun bir örneğidir. Yöneticilerin anlayışsız tutumları alimlerden yararlanmayı değil, onları kendilerine destekçi yapma idealini ortaya koymaktadır. Bu olumsuz ilişki biçimi bize aynı zamanda alimlerin ne kadar kıymetli olduğunu, itibarlarının yüksek olduğunu göstermektedir. Oysa günümüz alimlerinin böylesi bir kıymeti/değeri yönetici elite hissettiremediği görülmektedir. Bu da medeniyetimizi inşa etme sürecini zora sokmaktadır. Çalışmamızın konusuna esas teşkil eden dönem olarak Erken Abbasi Çağı’nı almamızın nedeni ise özellikle Erken Abbasiler Çağı’nın, Müslüman milletlerin bugün sosyal, ekonomik, kültürel ve fikir hayatı bakımından sahip oldukları birikimin oluşumunda ve gelişiminde önemli bir yere sahip olmasıdır. ]]> <![CDATA[Islamic civilization is in crisis. To understand the reason, we have to embark a journey to the roots of our civilization. We believe that this journey will yield valuable results. In this context, the aim of this study was to focus on the first era of the Abbasid Dynasty, which, in a sense, witnessed the formation process. Science is the most decisive element of civilizations, and those who do science are scholars. Therefore, focusing on scholar-ruler relations is of paramount importance. It has always been as hard for scholars to remind rulers of the truth and to defend it as it has been valuable. Islamic history is full of examples of that. One of them is that of Imam Abu Hanifa and Caliph Abu Jafar Mansur. Not only does it show what the struggle of the ulama signifies but also gives important information about how scholar-ruler relations should be. Another example is the relation between Ahmed b. Hanbel and Halife Me’mun. It is an example of how scholars are put into difficult situations for ideological purposes. Rulers do not seek to benefit from scholars, but to make them the yes-men of their own political end games. This negative relationship shows us how valuable and high-esteemed scholars actually are. However, today's scholars fail to make sure that their value is understood by the ruling elites, which makes it hard to build our civilization. This study focused particularly on the Early Abbasid Era because it played a critical role in the formation and development of the social, economic, cultural and intellectual life of today’s Muslim peoples and was also the era in which the interpreters of Islamic law lived. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=39235 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[977-987 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/95 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[19. Yüzyılda Balıkesir Merkez Köylerinde İdari Düzenlemeler]]> <![CDATA[Administrative Arrangements in Balikesir Central Villages in 19th Century]]> <![CDATA[Şenay ATAM]]> <![CDATA[Osmanlı Köy İdaresi, Balıkesir Köyleri, Muhtarlık Teşkilatı, XIX. Yüzyıl, İmamlar.]]> <![CDATA[Ottoman Village Administration, Balıkesir Villages, Mukhtarship Organization, XIX. Century, İmams.]]> <![CDATA[Osmanlı Devleti’nin en alt idari birimleri olan köy ve mahalleler her yönüyle incelenmeye değer yapılardır. Siyasi olaylar, devletin değişen yönleri gibi cazip konular elbette araştırmacılara daha ilgi çekici gelmekle birlikte şehirlerin dokusu içerisinde bir bütünü teşkil eden yaşayan halkın da bunların içerisinde kendisine bir yer bulması gerekmektedir. Osmanlı idare siteminin en alt kademesini ve halkın merkezle olan bağını temsil eden muhtar ve imamlar halk üzerindeki etkileri bakımından önemli şahsiyetlerdir. Osmanlı Devleti’nde XVII. yüzyıldan itibaren başlayan yenileşme süreci XIX. yüzyıla gelindiğinde devletin hemen her alanına yaygınlaştırıldığı bir noktaya varmıştır. Bundan elbette şehirlerde mahalleler ve halkın büyük bölümünün yaşadığı köyler de nasibini almıştır. Bu çalışmada öncelikle Osmanlı Arşivi Bab-ı Asafi Defterleri kataloğunda Ruus Kalemi Defterleri arasında yer alan 1659 numaralı defterde Balıkesir köylerine atanan muhtar ve imamlarla ilgili kayıtlardan faydalanılarak Balıkesir’de yeni oluşturulan köy idaresi ortaya konmuştur. Ruus Kalemi yüksek rütbeli vezir, beylerbeyi, sancak beyi dışındaki bütün devlet memurlarının tayin ve muamelelerinin yapılıp kayıt altına alındığı kalemdir. Seçilen muhtarların isimleri gerekli deftere kaydedilerek merkeze Ceride Nezaretine gönderildiğinden bu defterler Ruus Kaleminde muhafaza edilmiştir. Balıkesir’e ait olan 1659 numaralı defterden elde edilen bilgiler daha önce temettuat ve kadı sicillerine dayalı yapılmış olan çalışmalarla da desteklenmek suretiyle XIX. yüzyılda Balıkesir’in köylerinin yeni oluşturulan idari yapıları açıklanmıştır. Balıkesir köylerinin sosyal ve ekonomik yapısına da ayrıca değinilmiştir. Böylece Balıkesir özelinde yenilenen Osmanlı köy idaresi ele alınmıştır.]]> <![CDATA[The villages and neighborhoods, which are the lowest administrative units of the Ottoman Empire, are worth considering in every aspect. Attractive topics such as political events and changing aspects of the state are of course more interesting to the researchers, but the people who form the whole of the cities need to find a place among them. Mukhtars and imams representing the lowest level of the Ottoman administrative system and the connection of the people with the center are important figures in terms of their effects (influences) on the people. The reformation process that began in the Ottoman Empire starting from the seventeenth century reached a point where it was spread to almost all areas of the state by the nineteenth century. Of course, the neighborhoods in the cities and the villages where the majority of the people live are affected from this situation. In this study, the newly established village administration in Balıkesir is explained by making use of the register numbered 1659 in Ruus Records in the Ottoman Archives. The Ruus Office is the unit where all civil servants other than high-ranking viziers, the admistrator of state (beylerbeyi) and governer (sancakbeyi) are appointed and registered. Since the names of the selected mukhtars were recorded in the register and sent to the Ceride Ministry, these registers were kept in Ruus Office. The information obtained from the book numbered 1659 belonging to Balıkesir has been compared with the previous studies based on the temettuat and kadı records. Thus, in the nineteenth century, the newly established village administration of Balıkesir has emerged. The social and economic structure of Balıkesir villages is also mentioned. In doing so the renewed Ottoman village administration in Balıkesir is discussed.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=38885 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[ 1-14]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/96 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[“BEZBOJNİK” DERGİSİ VE ATEİZM PROPAGANDASI]]> <![CDATA[THE MAGAZİNE “BEZBOZHNİK” (THE GODLESS) AND ATHEİSM PROPAGANDA]]> <![CDATA[Vefa KURBAN]]> <![CDATA[Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği, İdeoloji, Bezbojnik Dergisi, Sovyet kimliği, Komünizm, Ateizm Propagandası]]> <![CDATA[Union of Soviet Socialist Republics, İdeology, The Magazine "Bezbozhnik", Soviet İdentity, Communism, Atheism Propaganda]]> <![CDATA[1917 Ekim Devrimi’nden sonra yönetimi ele geçiren Bolşevikler kendilerini ateist ilan ettiler ve tüm ülkede ateizm propagandası yapmaya başladılar. Yasalarla din ve devlet işlerini, aynı zamanda din ve eğitimi de birbirinden ayırdılar. Bu süreçte kiliseler, sinagoglar ve camiler toplu olarak kapatıldı, din adamları hapse atılarak ortadan kaldırılmaya çalışıldı. 1925 yılında “Savaşçı Allahsızlar Birliği” adı altında bir teşkilât kuruldu. Bu şekilde Komünist Parti toplumun dinî hayatı üzerine tekelini kurmuş oldu. 1922 yılında bütün basın ve yayını kontrol altında tutmak amacıyla Genel Edebiyat Komitesi kuruldu. Bu süreçte ülkeden beyin göçü gerçekleşti. Tüm ülkede din karşıtı yayınlar yapılmaya başladı. Bunların başında ise “Bezbojnik” (Allahsız) isimli gazete ve dergi geliyordu. “Bezbojnik” 1922-1941 yılları arasında ateizm propagandası yapmak ve din karşıtı düşünceleri savunmak amacıyla yayınlandı. Bu dergi ve gazete aynı zamanda Marksist ve Leninist düşünceleri de savunmakta idi. Bu tür yayınların devletin yürüttüğü güçlü ateizm propagandası doğrultusunda çok büyük etkisi vardı. Bundan dolayı da “Bezbojnik”in tirajının bazı zamanlarda 500 bini geçtiği de görülmektedir. Çalışmada Sovyetler Birliğindeki bu süreç ele alınmış ve din karşıtı yayınlardan olan “Bezbojnik” incelenmiştir. Çalışmanın amacı Sovyetler Birliği’nde din karşıtı çalışmaları ortaya koyup yayınları incelemektir. Çalışma, Azerbaycan Devlet Arşivi ve Mirza Fethali Ahundov adına kütüphane arşivlerinde yer alan Rusça ve Azerbaycan Türkçesinde yazılmış olan Sovyet yayınları incelenerek analiz yapma yöntemiyle hazırlanmıştır. ]]> <![CDATA[Coming to power after the October Revolution of 1917, the Bolsheviks declared themselves atheists and they started to propagate atheism over the whole country. In that period they issued a law separating religion from education and the state. Within that period, churches, synagogues and mosques were closed collectively and the clergymen were neutralised through imprisonment. Anti-religious propaganda began. In 1925, an organization called "League of Militant Atheists" was established. In this way, the Communist Party established a monopoly on the religious life of the society. In 1922, Main Administration for Literary and Publishing Affairs was established to keep all the press and publications under control. In the meantime, the country experienced brain drain. Anti-religious publications began to be published throughout the country. The most prominent of these was the newspaper and magazine called "Bezbozhnik" (The Godless). It was published between 1922-1941 in order to make atheism propaganda and defend anti-religious ideas. It also advocated Marxist and Leninist ideas. Such publications had a profound influence in line with the strong propaganda of atheism carried out by the state. Therefore, it is seen that the circulation of the magazine sometimes exceeded 500,000. In this study, this period in the history of the Soviet Union was discussed and "Bezbozhnik", which used to be one of the anti-religious publications, was analysed. The aim of this study is to introduce and analyse anti-religious studies and publications in the Soviet Union. The study will be conducted through method of analysis and by examining the Soviet publications written in Russian and Azerbaijani Turkish in the Azerbaijan State Archive and in the state library archives. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=38229 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[947-964 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/97 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[TÜRKİYE VE SAVAŞ MÜLTECİ KURULU’NUN BALKAN YAHUDİLERİNİ KURTARMA FAALİYETLERİ]]> <![CDATA[TURKEY AND WAR REFUGEE BOARD’S RESCUE ACTIVITIES FOR BALKAN JEWS]]> <![CDATA[Hakan GÜNGÖR]]> <![CDATA[II. Dünya Savaşı, Savaş Mülteci Kurulu, Yahudi Mültecileri, Ira Hirschmann]]> <![CDATA[World War II, War Refugee Board, Jewish Refugees, Ira Hirschmann]]> <![CDATA[II. Dünya Savaşı’nın 1939’da patlak vermesi üzerine tarafsız bir dış politika izlemeye karar veren Türkiye, savaştan kaçan birçok mülteci için güvenli bir liman oldu. İngiltere ve Amerika Birleşik Devletleri gibi demokrasiyi temsil eden devletler, Ocak 1944’e kadar sistematik yok edilme tehlikesiyle yüz yüze kalan binlerce Yahudi için bir kurtarma çalışması yapmazken, Türkiye, ekonomik ve politik gücü elverdiği ölçüde, Yahudi savaş mağdurlarının Filistin’e gitmelerine yardımcı oldu. ABD Başkanı Franklin D. Roosevelt, Yahudilerin baskısından kurtulmak ve ABD’nin dünyadaki imajını güçlendirmek için Ocak 1944’te Savaş Mülteci Kurulu’nu kurdu (War Refugee Board). Mültecileri düşman baskısından kurtarmak ve yeni yerlerine güvenli bir şekilde nakil etmek için kurulan Savaş Mültecileri Kurulu’nun başına John Pehle atandı. Mülteciler Kurulu, yabancı hükümetler ve uluslararası mülteci kurtarma örgütleri ile işbirliği içinde çalışmayı hedefledi. İsviçre, İsveç ve Türkiye gibi tarafsız Avrupa devletleri, kurtarma ve yardım programının operasyon üssü olarak seçildi. Stratejik konumu ve yaptığı insani yardımlarıyla diğer tarafsız Avrupa devletlerine göre daha önemli bir yere sahip olan Türkiye’ye Mültecileri Kurulu temsilcisi olarak Ira Hirschmann atandı. Hirschmann’ın Türkiye ve ABD Büyükelçisi Steinhardt’la yaptığı ortak operasyonlar sayesinde savaş mağduru binlerce Balkanlı Yahudi mülteci kurtarıldı. Bu çalışma, Savaş Mülteci Kurulu’nun Türkiye’de üs kurma sürecini ve Balkanlardaki Yahudi mültecileri kurtarma faaliyetlerini incelemektedir. ]]> <![CDATA[Turkey pursued a neutral policy in its foreign relations in WWII. Because of its neutral policy, it became a safe haven for many Jewish refugees during the war. While democracies such as the Great Britain and the United States did not make any tangible attempt to save the Jews who faced the holocaust until January 1944, Turkey, to the extent its economic and political power permitted, helped thousands of these refugees to reach their ultimate destiny, Palestine. US President Franklin D. Roosevelt founded the War Refugee Board in January 1944 to relieve Jewish pressure and strengthen the US image in the world. John Pehle was appointed head of the War Refugee Board, which was set up to free refugees from the enemy oppression and transport them safely to their new destiny. The Refugee Board aimed to work in cooperation with foreign governments and international refugee rescue organizations. European neutral countries such as Switzerland, Sweden, and Turkey were chosen as the base of operations for rescue and assistance programs. Turkey’s geographic location and its humanitarian aid to refugees gave it an exceptional place among the other neutral European states. Ira Hirschmann was appointed as the Board representative to Turkey. Hirschmann, Turkish government, and the US ambassador Steinhardt conducted joint operations and rescued thousands of Jewish refugees from the Balkans. This wok aims to shed light on how the War Refugee Board established its bases in Turkey and conducted the Jewish refugee rescue operations in the Balkans and Turkey.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=37879 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[847-860 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/98 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[OSMANLI MODERNLEŞMESİ VE BASIN: CERİDE-İ HAVADİS GAZETESİ ÜZERİNE BİR İNCELEME]]> <![CDATA[OTTOMAN MODERNISATION AND PRESS: A STUDY ON THE NEWSPAPER OF CERİDE-İ HAVADİS]]> <![CDATA[Aytaç YILDIZ]]> <![CDATA[Osmanlı Devleti, Modernleşme, Basın]]> <![CDATA[Ottoman State, Modernisation, Ottoman Press]]> <![CDATA[Osmanlı modernleşme sürecinde basın önemli bir rol oynamıştır. 19.yy’da meydana gelen toplumsal, kültürel ve siyasal dönüşümlerde kendini açığa buran bu durum, özellikle 1860’lardan sonra daha belirgin bir hale gelmiştir. Önemli aydınlar, çeşitli dergi ve gazetelerde modernleşme yönünde fikirler ortaya koymuş ve ayrıca basında kültürel hayatın yeni formları hızlı biçimde yayılmaya başlamıştır. Fakat bu dönüşümün gerçekte, Tanzimat Fermanı’nın 1839’daki ardından başlamış olan bir arka planı vadır. Bu bağlamda Osmanlı Devleti’nde ilk yarı-özel gazete olan Ceride-i Havadis önemli bir yere sahiptir. Bu çalışmada Ceride-i Havadis gazetesinin 1840-1850 yılları arasındaki yayınları incelenmek suretiyle, 19.yy’da Osmanlı modernleşmesine olan muhtemel etkileri gösterilmeye çalışılmıştır. Bu amaçla gazetede çıkan haberler ve yazılar, iki başlık altında ele alınmıştır. Birinci bölümde 1860’lardan sonra öne çıkacak olan siyasal gelişmelerin arkaplanına ışık tutabilecek haber ve yazılar irdelenmiştir. Özellikle temel bazı siyasi kavramların Osmanlı düşünce dünyasına 1840’dan itibaren nüfuz etmeye başladığı ortaya konulmuştur. İkinci olarak ise toplumsal ve kültürel hayata ilişkin haber ve yazılar ele alınmıştır. Bu bölümde yeni tüketim ve yaşam biçimlerine odaklanarak, Ceride-i Havadis’in bu bağlamda öncü bir rol üstlendiği, çeşitli örnekler üzerinden gösterilmeye çalışılmıştır. Çalışmanın temel amacı, 19.yy’da Osmanlı modernleşmesinin erken aşamalarında Ceride-i Havadis gazetesinin yerini gösterebilmektir. Böylece 1860’dan sonra görünürlük elde eden Osmanlı modernleşme dinamiklerinin, aslında belirli bir birikimin ve sürecin sonucu gösterilmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[The press played major role in the process of the Ottoman modernisation. This phenomenon which manifested itself in the social, cultural and political transformations in the empire during 19th century came to the fore especially after 1860s. When the prominent intellectuals revealed their ideas on this great transformation (later-called modernisation/westernisation) in many periodicals and journals, new cultural forms also began to be spread by press at the same time. This transformation had, indeed, a background started after promulgation of the Tanzimat Edict in 1839 and in this context Ceride-i Havadis as the first semi-private journal had an important place. Analysing the collections of Ceride-i Havadis between 1840 and 1850, this article intends to demonstrate its probable influences on the Ottoman modernisation in 19th century. For this purpose, the news and the writings that were published in the journal are examined under two topics. In the first chapter, the news and the writings that might shed light on the backgrounds of political developments in the empire after 1860s are discussed and particularly some political concepts are analysed. Second chapter is dedicated the news and the writings related to cultural and social life. Focusing the penetrating of new forms of life and consuming culture into Ottoman world, this chapter tries to display the leading role of Ceride-i Havadis in this change. Main purpose of the study is to designate the spesific place of Ceride-i Havadis at the earlier stages of the Ottoman modernisation. Therefore, it becomes more clear that the dynamics of Ottoman modernisation which became more apparent after 1860 were to some extent the consequence of a cumulative process.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=37852 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1047-1059 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/99 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[MİCHEL FOUCAULT’UN BİLGİ VE GÜÇ ODAKLI SÖYLEM ANLAYIŞI BAĞLAMINDA GERÇEKLİK VE İKTİDAR ARASINDAKİ İLİŞKİLERİN TARİHSEL ÇÖZÜMLEMESİ]]> <![CDATA[HISTORICAL ANALYSIS OF THE RELATIONSHIP BETWEEN REALITY AND POWER IN THE CONTEXT OF MICHEL FOUCAULT'S KNOWLEDGE AND POWER-ORIENTED DISCOURSE]]> <![CDATA[Gökmen KANTAR]]> <![CDATA[Sibel AKOVA]]> <![CDATA[Bilgi, Güç, Gerçeklik, Söylem, M. Foucault. ]]> <![CDATA[Information, Power, Reality, Discourse, M. Foucault ]]> <![CDATA[Teorik olarak modernizm, kavramsal temellerin atıldığı tarihten itibaren rasyonel düşüncenin önemini vurgulamıştır. Bu düşünce anlayışı, Batı dünyasında akla bağlı olarak ilerleyen bir düşünce anlayışına yol açtı. Sosyal bilimler alanında bu dönemde “iktidar” kavramı etrafında başlayan tartışmalar; güncelliğini koruyarak, modern ve postmodern olarak devam etmiştir. Bu bağlamda yapılan tartışmaları değerlendiren modern ve postmodern gelenekler, iktidar odaklı başlayan, gerçeklik, güç ve bilginin kaynağı olarak devam eden kavramları birbirlerinden farklı bir şekilde yorumladılar. Yirminci yüzyılın önde gelen kuramcılarından biri olan MichelFoucault, felsefeden psikolojiye, sosyolojiden etimolojiye kadar uzanan geniş bir alanda adalet, tıp, psikiyatri ve cinsellik açısından farklı bir felsefi biçim ileri sürerek, düşünce dünyasında önemli bir etki yarattı. Bu yeni felsefi düşünce, klasik epistemoloji ve ontoloji anlayışını eleştirerek; kendi düşünce yapısını oluşturdu. Klasik epistemolojinin özne-bilinç eksenli bilgi felsefesi, Foucault’un düşüncesinde yerini söylem ve iktidar merkezli bir bilgi felsefesine bıraktı. Çünkü artık tek gerçek, tek bilim ve tek düzen yerine iktidarın merkez kavram olduğu çok boyutlu bir söylem, düzen ve gerçeklik vardır. Bilgi ve gerçek ile iktidarın ilişkisi, söylemler arasındaki iktidar etkileri bu yeni epistemolojik/ontolojik tarzın ve Foucault’nun arkeolojik ve soy bilimsel yönteminin ana hatlarını oluşturur. Bu çalışmada amaçlanan da Foucault’nun klasik epistemoloji ve ontoloji geleneğini; söylem, düzen ve gerçeklik kavramları ekseninde nasıl yeniden şekillendirdiğini ortaya koymaktır. Ayrıca iktidar, gerçeklik ve bilgi arasındaki ilişkiler, Foucault’un tarihsel analizi ile değerlendirilecektir. ]]> <![CDATA[Theoretically, modernism has emphasized the importance of rational thought from the dates when the conceptual foundations were laid. This conception of thought led to a progressive understanding of thought in the Western world, led by reason. The debates that started around the concept of power in the field of social sciences in this period continued to be modern and postmodern. In this context, the modern and postmodern traditions, which evaluated the discussions, interpreted the concepts that started with a focus on power and continued as the source of reality, power and knowledge. Michel Foucault, one of the leading theoreticians of the twentieth century, made a significant impact on the world of thought by proposing a different philosophical form in terms of justice, medicine, psychiatry and sexuality in a wide range from philosophy to psychology, from sociology to etymology. This new philosophical thought formed its own structure by criticizing classical epistemology and ontology. The subject-consciousness-oriented philosophy of knowledge of classical epistemology left its place in Foucault's thought to a discourse and power-centered philosophy of knowledge. Because now there is a multidimensional discourse, order and reality where power is the central concept instead of one truth, one science and one order. The relationship between knowledge and truth and power, power influences between discourses outline this new epistemological / ontological style and Foucault's archaeological and genealogical method. The aim of this study is to reveal how Foucault reshaped the classical tradition of epistemology and ontology on the axis of discourse, order and reality. Furthermore, the relationships between Power, Reality, and knowledge will be judged by Foucault's historical analysis.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=37842 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[861-873 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/100 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[1678 TARİHLİ AVÂRIZ DEFTERİNE VE 1834-35/1840-41 TARİHLİ NÜFUS DEFTERLERİNE GÖRE İNAY KAZÂSININ NÜFUS YAPISI]]> <![CDATA[POPULATION STRUCTURE OF THE INAY ACCIDENT ACCORDING TO THE AWARID BOOK DATED 1678 AND THE POPULATION BOOKS DATED 1834-35/1840-41]]> <![CDATA[Oğuz ŞENTÜRK]]> <![CDATA[İnay, Avârız, Nüfus, Batı Anadolu, Seyyid]]> <![CDATA[Inay, Awarid, Population, Western Anatolia, Sayyid]]> <![CDATA[İnay ve sahası eski çağlardan itibaren birçok medeniyete ev sahipliği yapan önemli bir yerleşim yeri olmuştur. Günümüzde İnay, Uşak’ın Ulubey ilçesine bağlı bir köydür. Türklerin Anadolu’ya girmesinden itibaren önce Selçuklu Devleti’nin ardından Germiyanoğulları Beyliği’nin ve yıkılışına kadar da Osmanlı toprakları içerisinde yer almıştır. Özellikle Selçuklu ve Osmanlı Devleti’nin bölgeye hâkim olduğu süreç içerisinde sahaya kervansaray, medrese, cami gibi birçok kültürel miras bırakılmıştır. Bu tür kültürel mirasın oluşmasının temelinde yatan sebep ise İnay’ın Ege ve İç Anadolu’yu birbirine bağlayan ticaret yolu üzerinde bulunmasıdır. Çeşitli dönemlerde kaza ve nahiye olarak yönetilen İnay, idari reformlardan etkilenerek değişimler geçirmiştir. XVII. yüzyılın ilk çeyreğinden itibaren devletin olağanüstü durumlar ve savaş masraflarını karşılamak için toplanan avârız vergisi savaşların uzun yıllar sürmesi neticesinde kalıcı hale gelmiştir. Bu vergi için yapılan sayımlarda oluşturulan defterlerde yer alan avârız haneleri gerçek haneleri belirtmese de XVII. yüzyılda yerleşim yerleri hakkında önemli bilgiler sağlayan kaynak olmuştur. XIX. yüzyılda Osmanlı’da tam teşekküllü bir nüfus sayımı tüm yerleşim yerlerini kapsayan ve kişilerin röntgenini çekecek bir usulde yapılmıştır. Avârız ve nüfus defterleri, sınırları belirli bir sahada yaşayan topluluğun sosyal ve ekonomik durumları hakkında önemli bilgiler barındıran birincil kaynaklar olmuştur. Bu çalışmada ilgili defterler incelenerek kazanın demografik yapısı ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Bu kazayı araştırma amacımızdan biri de bölgenin Seyyid yapısındaki önemli değişimleri olmuştur. ]]> <![CDATA[Inay and its site have been an important settlement that has been home to many civilizations since ancient times. Nowadays, Inay is a village in Ulubey District of Uşak. After the entry of the Turks into Anatolia, the Seljuk State, then Germiyanoğlu principality, and until the fall of the Ottoman Empire was located within the territory. Especially during the period when the Seljuk and Ottoman Empire dominated the region, many cultural heritage such as caravanserai, madrasa and mosque were left on the site. The underlying reason for the formation of this kind of cultural heritage is that Inay is located on the trade route connecting the Aegean and Central Anatolia. Inay, which was ruled as district and township in various periods, has been affected by Administrative Reforms and has undergone changes. Since the first quarter of the XVIIth century, the tax collected by the state to cover extraordinary circumstances and war costs has become permanent as a result of many years of wars. Although the awarıd households in the books created in the censuses for this tax do not specify the real households, it has been the source providing important information about settlements in the XVIIth century. In XIXth century, a full-fledged census was conducted in the Ottoman Empire, covering all the settlements and taking X-rays of the people. The awarid and the population books have been the primary sources of important information about the social and economic conditions of the community living in a given area. In this study, demographic structure of the district was studied by examining related books. One of our goals in investigating this township is the significant changes in the Sayyid structure of the region.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=37831 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[1001-1028 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/101 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[TARİHİ COĞRAFYA BAKIMINDAN AZ BİLİNEN BİR KAYNAK: ANADOLU-İSTATİSTİKÎ, İKTİSADÎ VE ASKERÎ COĞRAFYA (1. Cilt)]]> <![CDATA[A LITTLE-KNOWN RESOURCE REGARDING HISTORICAL GEOGRAHPY: ANATOLIA – STATISTICAL, ECONOMIC AND MILITARY GEOGRAPHY (Volume 1)]]> <![CDATA[Bayram ÇETİN]]> <![CDATA[Tarihi Coğrafya, Osmanlı Coğrafya Literatürü, Askerî Coğrafya, Anadolu, Doğal Bölge.]]> <![CDATA[Historical Geography, Ottoman Geography Literature, Military Geography, Anatolia, Natural Region.]]> <![CDATA[Bu makale, geç Osmanlı dönemi (20. yüzyıl) askerî coğrafya literatürü örneklerinden olan “Anadolu-İstatistikî, İktisadî ve Askerî Coğrafya” adlı eseri, içerik analizi yoluyla, tarihi coğrafya çalışmalarına kaynaklık edebilecek özellikleri yönüyle incelemeyi amaçlamıştır. Makalede, Erkân-ı Harbiye Mektebinde görevli Kaymakam Mehmed Cemal tarafından 1920-21 tarihlerinde yazılmış olan eserin temel özelliklerinin yanında, literatür içerisindeki yeri, bilimsel yaklaşımı, bilgi düzeyi, temsil ettiği fikir akımları ve günümüze yansıyan değeri ortaya konulmaya çalışılmıştır. Eser, saha gözlemleri ve ikincil verilerin kullanımıyla temelde ders kitabı olarak hazırlanmış olup, aynı zamanda “Anadoluculuk” akımının coğrafya alanındaki temsilcilerindendir. Eserde, gerçek vatan olarak tanımlanan Anadolu yarımadasının doğal sınırlarıyla birlikte fiziki coğrafya özellikleri, doğal bölge yaklaşımıyla ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu doğrultuda, Anadolu’nun kıyıları, dağları, ova ve yaylaları ile akarsuları ve gölleri, jeomorfojenetik ve hidrografik bölge yaklaşımıyla tasnif ve tasvir edilmiştir. Ayrıca coğrafi unsurların ulaşım hatları üzerindeki etkileri ile jeostratejik ve jeoekonomik açıdan oluşturdukları değer üzerinde de durulmuştur. Genel hatlarıyla istatistiklerle güçlendirilmiş tasviri metinden oluşan eser, dönemi içerisindeki modern coğrafya çalışmalarının genel özelliklerini yansıtan 48 adet kartografik çizimle desteklenmiştir. Tasviri bilgiler, istatistikî veriler, harita ve kartografik çizimlerle daha bilimsel hale getirilse de, sebep-sonuç ve bağıntı prensipleriyle işlenmediği için, ansiklopedik yönü ağır basar. Eser, hem geç Osmanlı dönemi askerî coğrafya literatürünün tanınması, hem de 20. yüzyılın başında Anadolu coğrafyasının özelliklerinin ortaya konmasına imkân tanıması yönüyle önem arz eder. Coğrafya literatürü içerisinde dönemin bilimsel ve genel fikir yapısını yansıtmasının yanında, Anadolu’nun yüzyıl önceki coğrafi özelliklerini sergilemesi bakımından da dikkat çekicidir. Özellikle doğal bölge yaklaşımıyla incelenen mekân ve unsurlarının, askerî, iktisadî ve sosyal yaşam açısından yeri, ulaşılabilirlik durumu, yer ve yerleşme adları, kullanımı, yerleşme dokusu, nüfusu gibi beşeri unsurları göstermesi yönüyle tarihi coğrafya çalışmaları için önemli bir kaynaktır. Anadoluculuk akımının etkisiyle Anadolu adına yapılan güçlü vurguyla adeta günümüz Türkiye’sinin portresi çizilmiş, kalkınmaya yönelik neler yapılabilir, vatan nasıl mamur edilebilir gibi sorulara da cevap aranmaya çalışılmıştır. Eser, coğrafya literatür içerisinde dönemin bilimsel ve genel fikir yapısını yansıtmasının yanında, Anadolu’nun yüzyıl önceki coğrafi özelliklerini sergilemesi bakımından coğrafya ve bilhassa tarihi coğrafya çalışmaları için önemli bir kaynaktır. ]]> <![CDATA[The purpose of this article is to introduce the book entitled “Anatolian-Statistical, Economic and Military Geography - one of the examples of the late Ottoman period (20th century) military geography literature - in terms of its features that can serve as a resource for historical geography studies through content analysis. Besides the main features of the book written by District Governor Mehmet Cemal serving in Erkan-ı Harbiye (War Academy at the time) in 1920-21, its importance in the literature, its scientific approach, its level of information, the ideologies it represents and its value reflected to the present day were reviewed in this article. The book, mainly written as a textbook with the use of field observations and secondary data, is regarded as one of the representatives of the Anatolianism movement in the field of geography. In the book, physical geographical features, as well as natural boundaries, of the Anatolian peninsula, which is defined as the real homeland, were revealed by the natural region approach. Accordingly, the coasts, mountains, plains and highlands of Anatolia and its rivers and lakes were classified and depicted with geo-morphogenetic and hydrographic approach. In addition, the effects of geographic factors on transportation lines and their geostrategic and geo-economic significance were also emphasized. Mainly consisted of depicted text supplemented with statistics, the book was supported by 48 cartographic drawings reflecting the general features of modern geography studies of the period. Although the descriptive information was made more scientific with statistical data, maps and cartographic drawings, the encyclopedic aspect predominates as it is not processed with the cause-effect and correlation principles. The book has particular significance as it introduces both the military geography literature of the late Ottoman period and the characteristics of Anatolian geography at the beginning of the 20th century. In addition to presenting the scientific and general idea structure of the period within the geography literature, it is also noteworthy that it exhibits the geographical features of Anatolia from a century ago. It is a particularly important resource for historical geography studies as it shows human elements such as location, accessibility, settlement names, usage, settlement texture and population of the places and elements examined via natural region approach and how significant these are in military, economic and social life. With a strong emphasis on Anatolia under the influence of the Anatolianism movement, today's Turkey is portrayed, so to speak, and answers to the questions such as what can be done for the development of the country and how the homeland could be made prosperous are sought. The book is an important source for geography and especially historical geography studies in that it reflects the scientific and general intellectual structure of the period in the geography literature, as well as exhibiting the geographical features of Anatolia a century ago. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=37209 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[785-805 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/102 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ESKİ MEZOPOTAMYA’DA SİLİNDİR MÜHRÜN GELİŞİMİ]]> <![CDATA[Development of Cylinder Seal in Old Mesopotamia]]> <![CDATA[Abdulhamit KAVAK]]> <![CDATA[Eskiçağ, Silindir Mühür, Pişmiş Toprak, Değerli Taş, Oymacılık.]]> <![CDATA[Ancient History, Cylinder Seal, Terracotta, Precious Stone, Engraving.]]> <![CDATA[Yazının katı bir malzemeden yapılmış mühür, ürünlerin üzerinde bir hakkı bulunmayan kimselerin ona ulaşmasını ve zarar vermesini engellemek amacıyla kullanılmıştır. Ayrıca mühür sadece, mühürlenen belgelerin tasdik edilmesinde kullanılmamış, aynı zamanda insanları kötülüklerden koruyan bir araç olarak da görülmüştür. Mezopotamya bölgesindeki silindir mühürler, genellikle taştan yapılmakla birlikte, fayans, cam, pişmiş kil, tahta, kemik, deniz kabuğu, fildişi ya da madenden de yapılmıştır. Silindir mühür, üzerine betimlenen resim dolayısıyla, kil, bal mumu veya pişmiş toprak gibi yumuşak bir malzemenin üzerinde yuvarlandığında devam eden bir sahne oluşturmaktadır. Silindir mühür önceleri uzunlamasına deliğe sahip değilken, zamanın değişen şartlarıyla ortası delinerek belde ve bilekte taşınır bir şekil almıştır. Silindir mühürlerin üzerinde betimlenen konular ve yapıldığı malzemeler bölgeden bölgeye değişmiştir. Örneğin Uruk ve Jemdet Nasr dönemlerinde beyaz veya pembe mermer kullanımı yaygın iken dönemin sonuna doğru kullanılan kısa, bodur silindir çoğu, gri veya yeşil kalkerlerden yapılmıştır. Geometrik motifli uzun, ince silindir mühürlerin çoğu fayans veya sırlı steatitten yapılmıştır. İlk Erken Hanedanlar döneminin Brocade tarzında ince mühürleri genellikle siyah, mavi, yeşil kireç taşlarından veya koyu serpantinlerden yapılmıştır. İkinci Erken Hanedan döneminde, yarı saydam beyaz, yeşil serpantin, aragonit, kalsit ve kabuk çekirdeği kullanılmıştır. Bu malzeme değişiminin temel nedenleri arasında bölgede değerli taşların az bulunması nedeniyle ihtiyaç duyulan malzemelerin ithal olarak elde edilmiş olması gösterilebilir.]]> <![CDATA[A seal made of solid material is used to prevent unauthorized persons from accessing or damaging them. In addition, the seal was not only used to certify sealed documents, but also as a means of protecting people from evil. Cylinder seals in Mesopotamia are generally made of stone, but are also made of tiles, glass, baked clay, wood, bone, seashell, elephant tusk or mine. The cylindrical seal forms a continuous scene when the picture depicted is rolled over a soft material such as clay, wax or baked clay. While the cylinder seal did not initially have a longitudinal hole, the center of the cylinder was pierced by changing conditions of time and became movable on the waist and wrist. The subjects depicted on the cylinder seals and the materials on which they are made vary from region to region. For example, during the Uruk and Jemdet Nasr periods, the use of white or pink marble was common; Most of the long, thin cylinder seals with geometric motifs are made of tiles or glazed steatite. Fine brocade-style seals of the Early Early Dynasties were usually made of black, blue, green lime stones or dark serpentines. In the second Early Dynasty period, translucent white, green serpentine, aragonite, calcite and shell cores were used. One of the main reasons for this material change is the fact that the required materials are imported due to the scarcity of precious stones in the region.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=36991 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[123-134]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/103 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[1979’A KADAR İRAN VE SUUDİ ARABİSTAN İKİLİ İLİŞKİLERİNİN KİMLİK-ÇIKAR BAĞLAMINDA ANALİZİ]]> <![CDATA[BILATERAL RELATIONS OF IRAN & SAUDI ARABIA UNTIL 1979: WITHIN THE CONTEXT OF IDENTITY-INTEREST ANALYSIS ]]> <![CDATA[Engin KOÇ]]> <![CDATA[İran, Suudi Arabistan, Devlet Kimliği, Soğuk Savaş, Orta Doğu]]> <![CDATA[Iran, Saudi Arabia, State Identity, Cold War, Middle East]]> <![CDATA[Bu çalışma, konstrüktivizm ve devlet kimliği bileşenlerinin teorik yaklaşımı, devlet kimliğinin Ortadoğu’da dış politikayı nasıl etkilediği hakkında İran ve Suudi Arabistan örneğinde çerçeve bilgi sunmaktadır. Orta Doğu’daki rejim ve devlet kimlikleri bölgede var olan etnik, mezhepsel, ideolojik ve kültürel devlet üstü kimlikler ile sürekli mücadele etmektedir. Ortadoğu farklı etnik, dini ve mezheplerin yaşam alanı olması nedeni ile eşisz bir mozaik olmaktadır. Fakat bu sınır aşırı unsurlar çoğu zaman bölgedeki devletlerin istikrarlarını kaybetmelerinde ve bölgedeki diğer sosyal ve politik sorunların tırmanmasına sebep olmaktadır. Diğer taraftan, Orta Doğu'da din, etnik köken ve aşiret ilişkileri ile asker-devlet ilişkileri ve ideolojinin inşası açısından normatif unsurlar devlet kimliği inşa etme sürecini güçlü biçimde etkilemiştir. Bu sosyal unsurların Ortadoğu devletlerinin, özellikle İran ve Suudi Arabistan'ın oluşumunda önemli roller oynadığını söyleyebiliriz. I. Dünya Savaşı'ndan sonraki süreçte 1929'lu yıllarda İran ile Suudi Arabistan arasında resmi ilişkiler kurulmuş, ancak ikili ilişkiler en iyi zamanlarda bile çatışmalı olmuştur. Karşılıklı güvensizlik, tarihi yanılgılar ve farklı mezhepsel ve etnik kimlikler gibi birçok önemli sebep bu çatışmalı ortama neden olmuştur. Bu çalışma, 1979 yılına kadar İran ve Suudi Arabistan devlet kimliklerininin inşası ve bu kimliklerin bölge politikasındaki etkisini irdelemektedir. ]]> <![CDATA[This research will provide an outline about the theoretical approach of constructivism, and state identity components in the Middle East states, especially for Iran and Saudi Arabia, and how these state identities affect foreign affairs. State identities and regimes in the Middle East challenging with the trans-state ethnic, geographic, sectarian, cultural and ideological identities in the civil society and state relations in the region. Since the Middle East is a unique mosaic with the ethnic, religious and sectarian terms. But these complex trans-border identical formations, most of the time, are challenging the states to lose control of the country's stability and even encourage other social and political problems in the region. On the other hand, in the Middle East, normative references, in terms of religion, ethnicity and tribal relations, as well as military-state relations and ideology, have affected strongly the state identity building process. These elements played significant roles in the formation of Middle East states, especially Iran and Saudi Arabia. After World War I. the official relations between Iran and Saudi Arabia have been established in 1929, but this relation always fluctuated even in the best times. There are many important reasons such as mutual distrust, historical misconceptions, and different sectarian and ethnic identities. This study focuses on how Iran and Saudi Arabia's state identities are formed and what were the influences of them to their regional politics until 1979.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=36989 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[627-642 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/104 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[DARÜLACEZE KEŞF-İ SÂNİ DEFTERİ]]> <![CDATA[KEŞF-İ SÂNİ (SECOND COST ESTIMATION) BOOK OF DARÜLACEZE]]> <![CDATA[Kadir EKİNCİ]]> <![CDATA[19. yy Osmanlı Mimarlığı, Maliyet Tahmin Yöntemleri, Geleneksel Yapım Teknikleri, Geleneksel Yapı Malzemeleri]]> <![CDATA[19th Century Ottoman Architecture, Cost Estimation Methods, Traditional Building Techniques, Traditional Building Materials]]> <![CDATA[Temeli 1892 yılında atılan ve 1896 yılında hizmete alınan Darülaceze binaları, gerek işlevi gerek inşa süreçleri bakımından son dönem Osmanlı mimarlığında önemli bir yer tutar. Sultan II. Abdülhamid’in teşvik ve girişimleriyle kurulan Darülaceze, muhtaçların ihtiyaçlarını karşılama işlevinin yanında, yetimhane, bakımevi, hastane, meslek kazandırma merkezi gibi işlevlere de sahipti. Bu işlevlerin yanında Darülaceze sakinlerinin ibadetlerini yerine getirmeleri için cami, kilise gibi ibadethanelere de yapı kompleksinde yer verilmiştir. Darülaceze inşaatı sırasında, yapı kompleksinin büyüklüğü ve farklı işlevlere sahip birçok yapının bir arada bulunması nedeniyle maddi kaynak ve yapı malzemesi temini, çalışmanın sağlıklı bir şekilde yürümesi adına büyük önem taşımaktaydı. Bu nedenle yapı kompleksinin inşaatına başlanmadan önce bir komisyon kurularak kompleksin kapasitesi belirlenmiş ve mimari projelerin hazırlanmasının ardından keşif çalışmaları yapılarak, yapının yaklaşık maliyeti belirlenmiştir. Bununla birlikte inşa sürecinde bir takım problemlerle karşılaşılmış ve maliyetler tahmin edilenin dışında gelişmiştir. Bu noktada ise keşf-i sâni defteri kavramı karşımıza çıkmaktadır. Darülaceze binalarının inşaatlarının tamamlanmasının ardından hazırlanan keşf-i sâni defteri, inşaat sürecinde gerçekleştirilen imalatın miktar ve maliyetlerinin hesaplandığı defterdir. Bu çalışmada ilk olarak Darülaceze’nin kuruluşu ile kompleksteki yapıların işlevlerine değinilecektir. Sonrasında ise Osmanlı’da maliyet tahmin yöntemlerinden bahsedilerek Darülaceze keşf-i sani defteri, yapının inşa edildiği döneme ait diğer belgelerle desteklenerek tanıtılmaya çalışılacaktır.]]> <![CDATA[The Darülaceze buildings, whose foundations were laid in 1892 and inaugurated in 1896, take an important place in the late Ottoman architecture in terms of its function and construction process. The complex founded with encouragement and initiatives of Sultan Abdülhamid II, had functions such as orphanage, nursing home, hospital and vocational training center in addition to meeting the needs of poor people. In addition to these functions, places of worship such as mosque and church have been included in the complex for residents of Darülaceze to perfom their prayers. During the construction of Darülaceze, supply of pecuniary resources and building materials was of great importance in order to carry out the work succesfully, due to the size of the complex and the functions of the buildings in it. Therefore, before commencing the construction process, a commission was established to determine the capacity of the complex and cost estimation works were completed after the architectural projects were prepared. However, a number of problems were encountered during the construction process and costs developed beyond the estimations. At this point, the concept of Keşf-i Sâni (second cost estimation) book appears. The second cost estimation book prepared after the completion of the constructions, is the book which the quantities and costs of the works realized during the construction process were calculated. In this paper, establishment of Darülaceze and the functions of the buildings in the complex will be firstly mentioned. Afterwards, cost estimation methods in Ottoman Empire will be discussed and Keşf-i Sâni (second cost estimation) Book of Darülaceze will be presented with other documents from the same period in which the complex was built. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=36953 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[497-510 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/105 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ORTAÇAĞ AVRUPA’SINDA YAHUDİLERİN GENEL DURUMU VE LAS SİETE PARTİDAS’A (1265) GÖRE YASAL STATÜLERİ]]> <![CDATA[GENERAL CONDITION OF THE JEWS IN MEDIEVAL EUROPE AND THEIR LEGAL STATUS ACCORDING TO LAS SIETE PARTIDAS (1265)]]> <![CDATA[Emrullah KALELİ]]> <![CDATA[Orta Çağ, Hıristiyanlar, Yahudiler, Antisemitizm, Las Siete Partidas.]]> <![CDATA[Medieval, Christians, Jews, Antisemitism, Las Siete Partidas. ]]> <![CDATA[Hıristiyanlığın farklı bir inanç olarak ortaya çıktığı ilk andan itibaren Yahudiler ve Hıristiyanlar arasında karşılıklı nefret ve gizli veya aleni düşmanlıkların yaşandığı bir süreç başlamıştır. Bu düşmanlığın sebebi Hıristiyanlar bakımından teolojik ve doktrinsel ihtilafların yanı sıra İsa Mesih’in öldürülmesinde rol oynayan Yahudilere karşı hissedilen kin ve intikam duygularının hiçbir zaman yok olmamasıdır. Nihai ve ayrıcalıklı kurtuluşun yalnızca kendi “üstün” ırkları için olduğuna inanan ve bütün insanların eşit olduğunu kabul etmeyen Yahudilerin ise diğer milletleri küçük görmesi ve onlara bir düşmanlık beslemesi zaten doğalarında olan bir şeydi. Bununla birlikte belki de her iki dinin taraftarları arasındaki düşmanlıkta asıl sebep olarak, inanç farklılıkları değil, aksine benzerlikler söz konusu olabilir. Çünkü Hıristiyanlık, Yahudiliğin içinden çıkmıştı ve başta tek tanrı inancı olmak üzere her iki dinin birçok müşterek noktaları vardı. Bu nedenle de taraftarlarının sayısını çoğaltmak ve kendi dinlerini diğer insanlara kabul ettirmek için birbirlerinin rakibi durumundaydılar. Bu süreçte her iki taraf bir yandan kendi inançlarını yaymak maksadıyla propaganda faaliyetlerinde bulunurken diğer yandan da dindaşlarından herhangi birisinin öteki taraf tarafından ikna edilme olasılığının endişesini yaşadılar. Neticede Ortaçağ Avrupa’sında kendilerine hızla taraftar bulan ve sayıları artan Hıristiyanlar, söz konusu rekabette siyasi bakımdan zayıflayan Yahudilere karşı Roma Devleti’nin desteğiyle üstünlük sağlamışlardır. Küçük bir azınlık olarak Hıristiyanların arasında yaşamak durumunda olan Yahudiler bazı haklara sahip olsalar da neredeyse her zaman hakarete uğramışlar ve antisemitik saldırılara maruz kalmışlardır. 1265’te Kastilya Kralı X. Alfonso (1252-1284) tarafından çıkarılan Las Siete Partidas veya daha eski adıyla Libro de las Leyes’in (Kanunlar Kitabı) ilgili bölümünde Yahudilerin sahip olduğu haklar, bu hakların sınırları, Hıristiyanların arasında onların uymaları gereken kurallar ve yasaları göz ardı edenlere uygun görülen cezalardan bahsedilmektedir. Bu çalışmada Ortaçağ Avrupa’sında Yahudilerin genel durumu ve söz konusu Kanunlar Kitabı’na göre yasal statüleri ele alınmaktadır.]]> <![CDATA[From the very first moment when Christianity emerged as a different faith, a course of mutual hatred and hidden or open enmity began between Jews and Christians. The reason for this enmity is the theological and doctrinal controversies of Christians, as well as the feelings of grudge and revenge which never dissapeared against the Jews who played a role in the murder of Jesus Christ. As for Jews who believed that the ultimate and privileged salvation was only for their “superior" races and did not accept that all people were equal, it was already in their nature to humiliate other nations and to bear hostility towards them. However, perhaps the main reason for the hostility between the supporters of both religions may not be belief differences, but rather similarities. Because Christianity came out of Judaism, and both religions had many common points, especially monotheism. Therefore, they were rivals of each other in order to increase the number of their supporters and to make other people accept their own religions. In this process, on the one hand, both sides engaged in propaganda activities to spread their beliefs, and on the other hand, they were worried about the possibility of convincing of any of their own religious fellows by the other side. As a result, Christians who quickly found supporters for themselves and whose numbers increased in medieval Europe, prevailed with the support of the Roman State against the politically weakened Jews in aforesaid competition. Even though Jews, who had to live among Christians as a small minority, had some rights, they were almost always insulted and exposed to antisemitic attacks. In relevant section of Las Siete Partidas, or formerly named as Libro de las Leyes (Book of Laws), issued in 1265 by the Castilian King Alfonso X the rights of the jews, and limits of this rights, rules which they had to obey and the penalties appropriate for those who ignore the laws are mentioned. In this study, the general situation of Jews in medieval Europe and their legal status according to the Book of Laws in question are discussed.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=32694 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[577-592 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/106 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[KORAMAZ VADİSİ COLUMBARIUM MEZARLARI]]> <![CDATA[COLUMBARIM TOMBS OF KORAMAZ VALLEY]]> <![CDATA[Bilgin YAZLIK]]> <![CDATA[Columbarium, Columbarium Mezar, Güvercinlik, Kremasyon, Koramaz]]> <![CDATA[Columbarium, Columbarium Tomb, Dovecote, Cremation, Koramaz]]> <![CDATA[Kayseri, Anadolu’nun merkez noktası sayılacak bir konumda, Erciyes Dağı eteklerinde kurulu önemli bir şehirdir. Kayseri, Kültepe’den günümüze kadar her dönemde önemli ticaret yollarının kavşak noktası olmuştur. Kayseri, Roma döneminde de cazibesini korumuş ve önemli bir merkez haline gelmiştir. Roma’dan günümüze kadar ulaşan anıt mezarlar, sur kalıntıları ve tapınak kalıntıları Roma’nın Kayseri’de gerçekleştirdiği imar hareketinin önemini göstermektedir. Kremasyon, Roma’da kabul görmüş önemli bir defin geleneğidir. Bu gelenek bir dönem Columbarium Mezar adı ile bilinen toplu mezarlar kullanılarak yaygınlaşmıştır. Columbarium Mezarlar, belirli bir halk sınıfına hizmet veren toplu defin alanlarıdır. Koramaz Vadisi, Kayseri şehir merkezinin yaklaşık yirmi kilometre kuzey doğusunda yer alan, içerisinde çok sayıda kaya mezar, kaya kilise ve yaşam devam eden köyler barındıran on iki kilometre uzunluğa sahip bir deprem kırığı oluşumudur. Bu çalışma kapsamında Koramaz Vadisi’nde bulunan yirmi bir adet Columbarium Mezar ve üç adet de Güvercinlik incelenmiştir. Çalışmanın ilk kısmında Kayseri’nin genel tarihi anlatılmakta ardından Koramaz Vadisi’nden bahsedilmektedir. Daha sonra Roma dönemi cenaze defin yöntemleri incelenmekte, özellikle kremasyon defin ve Columbarium Mezarları ele alınmaktadır. Güvercinlikler ile Columbarium Mezarlar sıkça karıştırılmaktadır, Columbarium Mezarların neredeyse tamamını sonradan güvercinliğe dönüştürülmüş olmaları bunda önemli bir etkendir. Dolayısı ile sonuç kısmında çalışmaya konu olan Koramaz Vadisi Columbarium Mezarları detaylı olarak incelenmekte, güvercinlikler ile farkları ortaya açıkça konulmaktadır.]]> <![CDATA[Kayseri is an important city located at the foot of Mount Erciyes, which is considered to be the center point of Anatolia. Kayseri has been the crossroads of important trade routes in all periods from Kültepe to the present day. Kayseri, has retained its charm during the Roman period and has become an important center. The monumental tombs, city walls and temple ruins dating from Rome to the present day show the importance of the Roman architectural movement in Kayseri. Cremation is an important burial tradition accepted in Rome. This tradition was popularized by mass graves known as Columbarium Tombs. Columbarium Tombs are mass burial sites that serve a particular public group. Koramaz Valley is a twelve kilometers long earthquake fracture which is located about twenty kilometers to the north east of Kayseri city center and contains many rock tombs, rock churches and villages in which life continues. Twenty-one Columbarium Tombs and three dovecotes in Koramaz Valley were investigated. In the first part of the study, general history of Kayseri is explained and then Koramaz Valley is mentioned. Later, Roman funeral burial methods are examined, especially cremation burials and Columbarium Tombs are discussed. Dovecotes and Columbarium Tombs are often confused, with the fact that almost all of the Columbarium Tombs were later converted into dovecote. Consequently, the Columbarium Tombs of the Koramaz Valley, which are the subject of the study, are examined in detail and the differences between the Columbarium Tombs and the dovecotes are clearly revealed.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=30269 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[669-733 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/107 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Saliha Sultan Vakfı ve Haremeyn Hizmeti]]> <![CDATA[Saliha Sultan Foundation and Haremeyn Service]]> <![CDATA[Zeynep BAŞPINAR ]]> <![CDATA[Saliha Sultan, I. Mahmud, Surre, Haremeyn, Vakıf. ]]> <![CDATA[Saliha Sultan, Mahmud I, Surre, Haremeyn, Foundation.]]> <![CDATA[Osmanlı hanedanın üyeleri başta olmak üzere diğer sosyal mertebede olan Osmanlı kadınları, Siyasi alanda kendilerini gösterememiştir. Buna karşın Osmanlı kadınları kurmuş oldukları vakıflar ile sosyal alandaki gücünü ve yardımseverliğini topluma yansıtmışlardır. II. Mustafa’nın hanımı ve I. Mahmud’un annesi olan Saliha Sultan da Osmanlı toplumuna faydası dokunması amacıyla vakıf eserleri yaptırmıştır. Bu vakıf eserleri arasında sıbyanların eğitim göreceği mektep ve İstanbul’un su ihtiyacını karşılamak için çeşme ve sebil yaptırmıştır. Saliha Sultan tarafından yaptırılan bu eserler diğer vakıf sahiplerinin yaptırdığı eserler gibi dönemin mimari özelliklerini yansıtır. Özellikle İstanbul Azapkapı’da yer alan Saliha Sultan çeşmesi ve sebili Lâle Devri’ni yansıtan önemli yapıtlardan biridir. Vakfın kurulduğu bölgenin hangi ihtiyaçlarını karşıladığını gösteren vakfiyeler en önemli kaynaktır. Çalışma ile daha önce kendisi hakkında çok az bilgi bulunan II. Mustafa’nın eşi ve I. Mahmud’un annesi olan Saliha Sultan’ın kurmuş olduğu vakıf, vakfiyesine göre incelenmiştir. Ayrıca vakfiyeler içinde yer alan ve vakıflar aracılığı ile her yıl hac mevsiminden önce Mekke ve Medine’ye gönderilen para ve hediyeler anlamına gelen surreler; bu vakfın hizmetleri içerisinde yer alır. Çalışma ile Saliha Sultan vakfiyesinin içinde yer alan bilgiler doğrultusunda vakfın kurulduğu tarihten hemen bir yıl sonra Haremeyn’e gönderilen surre, surre defterine göre mercek altına alınmıştır. Böylelikle vakfiye ile surre defterinde yer alan bilgilerin tutarlı olup olmadığı saptanmıştır. ]]> <![CDATA[The Ottoman women, especially the members of the Ottoman dynasty, who were of another social rank, could not show themselves in the political field. On the other hand, Ottoman women reflected their strength and benevolence in the social field to society with the foundations they established. Saliha Sultan, the wife of Mustafa II. and the mother of Mahmud I, built foundation works for the benefit of the Ottoman society. Among the works of this foundation, the school where the siberians will be educated and the fountain and water dispenser were built to meet the water needs of Istanbul. These works, which were built by Saliha Sultan, reflect the architectural features of the period like the works commissioned by other foundation owners. It is one of the most important works reflecting the Saliha Sultan fountain and the dispenser of Tulip in Azapkapı, Istanbul. The foundations are the most important source showing the needs of the region where the foundation is established. With the study, there was little information about him before II. The foundation founded by Saliha Sultan, Mustafa’s wife and mother of Mahmud I, were examined according to the foundation. Also, the surrenders, which are included in the foundations, which means money and gifts sent to Mecca and Medina before the pilgrimage season each year; it is included in the services of this foundation. Following the information contained in the Saliha Sultan Foundation, the surre was sent to Haremeyn just one year after the foundation was established. In this way, it was determined whether the information in the booklet and surre books were consistent. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=30189 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[469-484 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/108 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[OSMANLI DONANMASININDA GÜVERTECİLER İÇİN HAZIRLANAN KURS PROGRAMLARI]]> <![CDATA[COURSE PROGRAMS PREPARED FOR DECK BOYS IN OTTOMAN NAVY]]> <![CDATA[Derya GEÇİLİ]]> <![CDATA[donanma, güverte, kurs, eğitim]]> <![CDATA[navy, deck, course, training]]> <![CDATA[Gemiler oldukça karmaşık araçlardır, sürekli ama yavaş yavaş gelişirler. Avrupa devletlerinin deniz politikalarına, stratejik ve teknolojik tercihlerine göre gemilerin inşasında yenilikler olmuştur. Osmanlı Devleti, 1770 Çeşme faciasından sonra bilim ve teknoloji yönünden Avrupa’dan geri kaldığını fark etmiştir. Avrupa usullerine uygun gemiler inşa edilerek Türk savaş filoları yeni baştan meydana getirilmeye çalışılmıştır. Aynı zamanda bu gemileri bilinçli bir şekilde yönetecek, kullanabilecek iyi öğrenim ve eğitim görmüş personele de ihtiyaç olduğu gözden kaçırılmamıştır. Bahriye Mektebinde sınıflar zamanla çeşitli bölümlere ayrılarak alanına göre eğitim verilmiştir. Her biri büyük öneme sahip bu bölümlerden biri de gemilerde ağır donanım işlerini yapan Güvertecilerdir. Güverte öğrencileri, gemilerin işleyiş ve hareketlerinde önemli role sahip oldukları için uzun süre zarfında teorik ders, kazan, makine ve fener kullanımlarında yetiştirilmişlerdir. Güverte Mühendisleri, üçüncü sınıfta önce talim gemilerine ardından kurslara gönderilerek görevlerini tam olarak anlamalarına çalışılmıştır. Güvertecilere kurslarda verilecek eğitimle ilgili ders programları hazırlanarak uygulamaya konulmuştur. Kurslarda başarılı olan güverte mühendisleri Mülazım-ı sani olarak göreve başlamışlardır.]]> <![CDATA[Ships are very complex vehicles, but they develop slowly but continuously. There have been innovations in the construction of ships according to the European policies, strategic and technological preferences. After 1770 Çeşme disaster, the Ottoman Empire realized that it remained backward from Europe in terms of science and technology. Ships suitable for European procedures have been constructed and Turkish war squadrons have been tried to be rebuilt. At the same time, it was not overlooked that there was a need for well-educated and trained staff to manage and use these ships consciously. In the Naval School, the classes were divided into various sections over time and trained according to the field. Each one of these parts is of great importance, and one of them is deck boys who are doing heavy equipment works. Deck students have been trained in theoretical courses, boilers, machinery and lanterns in a long time because they have an important role in the operation and movements of ships. Deck Engineers were first sent to training ships and then to courses in the third grade to make them fully understand their duties. Below are the training and course schedules given in the courses during the training of the deck boys.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=30175 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[553-564 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/109 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[التاريخ في فكر المعلم الشيخ عبد الكريم غرايبة (1923-2014) كتاب ]]> <![CDATA[History in the thought of teacher Sheikh Abdul Karim Gharaibeh (1923-2014) The book ]]> <![CDATA[Hanan MALKAWI]]> <![CDATA[İman HAYAJNEH]]> <![CDATA[Abdülkerim Garaybe, modern Arap tarihi, tarih felsefesi.]]> <![CDATA[Abdel Karim Ghraibeh, History of Modern, Historical Document, Love, History and Children, Philosophy]]> <![CDATA[Tarih, geçmişte birçok trajedinin sebebidir, ancak günümüzde, özellikle de dünyadaki bilgi yayılımının genişlemesinden sonra, daha tehlikelidir. Bu çalışma, modern Arap tarihi konusunda doktora yapan ilk Ürdünlü tarihçi olan, tarihçiler arasında takdir ve hürmetle anılan ve hocaların hocası ya da tarihçilerin hocası olarak bilinen Abdülkerim Garaybe'nin hayatı ve tarih anlayışını irdelemeyi amaçlamaktadır. Abdülkerim Garaybe'nin tarih felsefesi insanlar arasındaki kin ve nefrete odaklanmaktadır. Ona göre tarihin insanlar üzerindeki etkisi nükleer bombalardan daha tehlikelidir. Bundan dolayı çocuklara veya öğrencilere verilen tarih onları kin, nefret ve düşmanlıktan uzaklaştırarak sevgi ve muhabbete yaklaştırmalıdır. u, gerçeğin sonsuz bir araştırması olan bilimsel araştırmanın özüdür. Ona tarih, insanları anılarıyla kuşatan ve sınırları içinde çalışmasını sağlayan ve ondan kurtulmasına izin verilmeyen bir altın bileziktir. Bu nedenle, insanlar, tarihin bölünemez veya seçilebilir olduğu için, bazıları utanç verici olarak kabul edilen, şimdiki pahasına yüceltilmesi sonucu, zamanla kendilerine ve torunlarına yüklenen anıların esiri oldular. Bu, tarihten sadece istediğimizi alıp istemediğimiz şeyi terk edemeyeceğimiz anlamına gelir. Abdülkerim Garaybe, “kışkırtıcı tarih" veya "propaganda tarihi” adını verdiği bir tür tarih olduğuna inanıyordu, bu da bireylerini ve halklarını öldürmenin arkasındaki nedendir. Aynı zamanda bir insanın miras aldığı bu tarihi terk etmesi zordur, fakat aynı zamanda zamanla bu miras alınan tarih kutsallık duygusu kazanmıştı. Gharaibeh, dünyanın dört bir yanındaki insanlar arasında barışın ve sevginin yayılmasının, dünyadaki yetkililerin tarihe ilgi duymasını gerektirdiğini doğrular; aşkı gizleyen, nefreti kışkırtan ve savaşları kışkırtan korkunç engeldir. Tarih, geçmişte birçok trajedinin sebebidir, ancak günümüzde, özellikle de dünyadaki bilgi yayılımının genişlemesinden sonra, daha tehlikelidir. Abdülkerim Garaybe, kitap, makale, deneme vb. birçok tarihi çalışma yapmıştır. Bu yazılarında yukarıda bahsedilen tarih anlayışını açıkça görmek mümkündür. ]]> <![CDATA[History in the thought of teacher Sheikh Abdul Karim Gharaibeh (1923-2014) The book "Modern Arab History" Source Abstract This study examines the philosophy of Shiites Jordanian historians, who is the first to receive a doctorate in modern history in Jordan. It was appreciated and respected and became the title (teacher Sheikh) we met him. History is concerned with hatred and hatred among humans, and the danger of history to humanity is more potent than the danger of nuclear radiation. He focused on the importance of history for children, which should focus on spreading love and harmony among people, and keeping away from hatred and hostility. The historian Abdulkarim Gharaibeh has many works that include his philosophy and his vision of history. Therefore, this study is an attempt to shed some light and address this historical philosophy. Al-Gharaibeh believed that there is a type of history that he called "the agitated history", which is the reason behind killing its’ individuals and peoples. At the same time it is difficult for a person to abandon this history that he inherited but at the same time this inherited history over the time had acquired a sense of holiness. Gharaibeh affirms that peace and spreading love among people all over the world requires officials in the world to take an interest in history because, as he describes it; it is the terrible barrier that obscures love, incites hatred and provokes wars. History is the cause of many tragedies in the past, but it is more dangerous in the present, especially after the expansion of the spread of knowledge in the world. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=25867 <![CDATA[Volume: 14 Issue 4[965-976 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/110 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[İLİADA ve ODESADA SPORTİF ETKİNLİKLER VE GÖRSELLERİN YORUMLANMASI]]> <![CDATA[INTERPRETATION OF SPORTING ACTIVITIES AND VISUALS IN ILIAD AND ODYSSEY]]> <![CDATA[Erol DOĞAN]]> <![CDATA[Gülten İMAMOĞLU]]> <![CDATA[İliada, Odesa, Spor]]> <![CDATA[Iliad, Odyssey, Sports]]> <![CDATA[Bu çalışmada antik yunanda İliada ve Odesa adıyla bilinen destansı eserlerde sporun nasıl ifade edildiği yorumlanmaya çalışılmıştır. Literatür taraması yapılmıştır. Atlet kelimesini iliada ve odesa destanları derleyicisi Homeros ilk defa eserlerinde kullanmıştır. Homeros İlayda adlı eserinde antik çağ Yunanistan’da her atletin başlıca amacının kazanmak olduğu ifade edilir. Savaş amaçlı oyunlar, Cenaze törenleri olarak yâda diğer amaçlı oyunlara sporcular davet edilirdi. Onların gönüllü katılımı ile yarışmaları sağlanırdı. Homeros’un şiirlerinde bu mücadeleler kendini göstermiştir. İliada ve odesa daki tasvirler Yunan spor tarihinin temeli olarak ele alınır. Hatta Tanrıların bazı durumlarda sonuçlara müdahale ettiği ifade edilir. Sonuç olarak Homerosun derlediği İliada ve Odesa’da 8 adet sportif etkinlikten destansı özellikler ile bahsedilir. Hem devletin hem de günlük hayatın her alanına girmiş bir spor anlayışı ima edilir. Fakat bu anlayış destansı özelliklerle tasvir edilmiştir. Yapılan sportif etkinlikler İliada eserinde atlı araba yarışları, koşular, boks (yumruklaşma), güreş, silahlı mücadeleler, disk ve cirit atma ve okçuluk olarak görülür. Yine Odesa eserinde dans, jimnastik ve akrobatik gösterişler, top oyunları ile binicilik yapıldığı belirtilirken pentatlon ve yüksek atlama aktivitelerinde ise kesin bir açıklama bulunmamaktadır. İliada ve Odesa’da belirtilen yarışmaların o zamanlara ait olduğu düşünülen başka görsellerle desteklenmesi konuya daha doğru yaklaşılmasını sağlayabilir. ]]> <![CDATA[In this study, it is tried to interpret how the sport is expressed in epic works known as Iliad and Odyssey in ancient Greece. Literature search was done. Homer, the compiler of the epic Iliad and Odyssey epics, used the word athlete in his works for the first time. In his book Homer Iliad, it is stated that the main goal of every athlete in ancient Greece is to win. Athletes were invited to war games, funerals or other games. They were allowed to compete with voluntary participation. In Homer's poems, these struggles manifested themselves. The depictions in Iliad and Odyssey are considered as the foundation of the history of Greek sports. It is even stated that the Gods intervene in some cases. As a result, 8 sportive activities compiled by Homer in Iliad and Odyssey are mentioned with epic features. It implies an understanding of sports that has entered all areas of both the state and daily life. But this understanding is depicted with epic features. The sporting activities in Iliad are seen as horse racing, running, boxing, wrestling, armed fighting, disc and javelin throwing and archery. In Odyssey, dance, gymnastics and acrobatic demonstrations, ball games and horseback riding are stated, while pentathlon and high jump activities do not have a definite explanation. Supporting the competitions mentioned in Iliad and Odyssey with other visuals that were thought to belong to that time may provide a more accurate approach. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=24990 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[485-496 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/111 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ERKEN HRİSTİYANLIK DÖNEMİNDE HİERAPOLİS]]> <![CDATA[HIERAPOLIS IN THE EARLY CHRISTIANITY]]> <![CDATA[Ümran Ozan KARAHAN]]> <![CDATA[Hierapolis, Erken Hristiyanlık, Papias, Claudius Apollinarios.]]> <![CDATA[Hierapolis, Early Christianity, Papias, Claudius Apollinarios.]]> <![CDATA[Anadolu Hristiyanlık tarihi açısından önemli bir yerdir. Hristiyanlığın yayılışının ana merkezlerinden biri olmuştur. Erken Hristiyanlık dönemi olarak belirtebileceğimiz birinci ve ikinci yüzyıl Anadolu’su önemli gelişmelere sahne olmuştur. Aziz Paul’un Hristiyanlığı yaymak amacıyla gerçekleştirdiği pek çok önemli kent bulunmaktadır. Hz. İsa’nın elçilerinin geldiği, yaşadığı ve mezarlarının bulunduğu antik kentler bulunmaktadır. Kutsal Kitapta adı geçen Yedi Kilise, Anadolu’nun batısında bulunan bazı antik kentlerde yer almaktadır. Pagan, Yahudi ve Hristiyan halkların birlikte yaşadıkları dönemlere ait çok sayıda önemli arkeolojik kanıtlar bulunmaktadır. Erken Hristiyanlık dönemi Anadolu’su ile ilgili pek çok antik kaynak, bize dönem ile ilgili önemli bilgiler vermektedir. Yahudiliğin içinde doğmuş, pagan bir toplum içinde yaşamlarını sürdüren ve inançlarına karşı yapılan saldırılara karşı da savunmalar yapan önemli Kilise Babaları ve azizler bulunmaktadır. İnançlarını yaymak ve korumak uğrunda canlarını verenler de olmuştur. Erken Hristiyanlık döneminde kimi zaman sapkın olarak adlandırdıkları bazı gruplar ortaya çıkmıştır. Bu akımlardan inançlarını korumak için savunmalar yazmışlardır. Daha da önemlisi bu sapkınlıklardan korunmak için konsüller toplanmıştır. Hierapolis antik kenti de erken Hristiyanlık tarihi açısından birçok antik kent gibi önemlidir. Çünkü erken Hristiyanlık döneminin önemli isimleri bu değeri açıkça ortaya koymaktadır. ]]> <![CDATA[Anatolia is an important place for the history of Christianity. Anatolia was one of the main centers from which Christianity spread to the world. During the first and second century, which can be called as the period of early Christianity, important developments took place in Anatolia. There are many important cities where St. Paul carried out many activities to spread Christianity. There are ancient cities where the apostles of Prophet Jesus (pbuh) came, lived and their graves are found. The 7 Churches mentioned in the Bible are located in some ancient cities in the Western Anatolia. There are many important archaeological evidence from the period when the Pagan, Jewish and Christian peoples lived together. Many ancient sources related to Anatolia during the early Christianity give us important information about the period. There are important Church Fathers and saints who were born in Judaism and who continued their lives in a pagan society and defended against attacks on their faith. There were also those who sacrificed their lives to spread and protect their faith. During the early Christianity, some groups which were sometimes called deviant, emerged. They wrote defenses to protect their beliefs from these currents. More importantly, consuls were gathered to protect themselves from these deviants. The ancient city of Hierapolis, like many ancient cities in the history of early Christianity, is important. Because the important figures of the early Christianity clearly reveal this value. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=24975 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[593-606 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/112 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ KARAMANOĞULLARI’NIN TÜRKİYE SELÇUKLU DEVLETİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ]]> <![CDATA[KARAMANOGLU INFLUENCE OF THE ANATOLIAN SELJUKS]]> <![CDATA[Fatma İNCE]]> <![CDATA[Konya, Karaman, Karamanoğulları, Nure Sufi, Karaman Bey.]]> <![CDATA[Konya, Karaman, Karamanoğulları, Nure Sufi, Karaman Bey.]]> <![CDATA[Karaman aşiretinin reisi Nure Sufi’dir. Nure Sufi 1231 yılındaki Baba İlyas isyanında onun yanında yer almıştır. Karamanlılar Nure Sufi’den sonra Kerimüddin Karaman Bey’in önderliğinde Kilikya sınırlarındaki uçlarda Türkmen Dağları diye bilinen dağlık kesimde Varsak, Durgut, Bulgar, Kosun, Göğes gibi diğer Türkmen aşiretleri ile işbirliği yaparak güçlendiler. Karaman Bey özellikle Moğol kumandanı Baycu’nun Anadolu’ya geldiği sırada yaşanan karmaşadan istifade ederek aşireti ile birlikte yol kesmeye ve yağmacılığa başladı. Bu esnada Selçuklu tahtında bulunan IV. Rükneddin Kılıç Arslan, Karaman Bey’e sahip olduğu yerleri ikta olarak vermek suretiyle itaat altına almak istemiş, kardeşi Bonsuz’a da Emir-i Candarlık payesi vermiştir. Ancak Karamanlılar, Sultanın bu tutumundan sonra sakinleşecekleri yerde daha da saldırgan bir tutum izlemeye başlamışlardır. Bu bildiride IV. Rükneddin Kılıç Arslan döneminden başlamak üzere Selçuklu devlet işleyişinde Karamanoğulları’nın etkisi izah edilecektir.]]> <![CDATA[He head of the Karaman tribe is Nure Sufi. Nure Sufitookpart in there volt of thefatherIlyas in 1231. AfterNure Sufi, Karimuddin Karaman wasstrengthenedbycollaboratingwithotherTurkmentribes, such as Durgut, Bulgarians, Kosun, andGöks, ifwewere in themountainousareaknown as Turkmenmountains at theends of Kilikya bordersundertheleadership of Kerimuddin Karaman brain. Karaman Bey, especiallywhentheMongol Commander Baycucameto Anatolia bytakingadvantage of thecomplexandbeganto stop theroadwiththetribebegantoplunder. Inthemeantime, theSeljukthrone of IV. Rükneddin Kılıç Arslan wantedtoo bey his brotherBonsusbygivingtheplaceswhere he had beentheruler of Karaman, andgave his brother an emir-ı candarlık. However, the Karamanlı, aftertheSultan'sattitudetocalmdown, begantopursue an evenmoreaggressiveattitude. Wealsoknowthat IV. Rükneddin Kılıç Arslan period, startingfromtheSeljukstate in thefunctioning of the Karaman Tribewilltrytoexplaintheplaces.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=24795 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[565-575 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/113 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ORTA ÇAĞ’DA GÜNEYDOĞU ANADOLU BÖLGESİ DİCLE BÖLÜMÜ’NÜN BEŞERİ VE EKONOMİK ÖZELLİKLERİ]]> <![CDATA[HUMAN AND ECONOMIC CHARACTERISTICS OF DICLE (TIGRIS) SECTION OF SOUTHEASTERN ANATOLIA REGION IN MIDDLE AGES]]> <![CDATA[Abdullah BALCIOĞULLARI]]> <![CDATA[Orta Çağ, tarihi coğrafya, Dicle Bölümü]]> <![CDATA[Middle age, historical geography, Dicle (Tigris) Section]]> <![CDATA[Bu çalışma, tarihi süreç içerisinde Dicle Bölümü’nün beşeri ve ekonomik özelliklerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. İnsanın mekân üzerindeki değişimin en önemli kanıtlarından birini oluşturan şehirler, geçmişte var olan toplumların kültürel özelliklerini anlamak ve yerleşmelerdeki sosyo-ekonomik değişkenleri belirlemek açısından önemlidir. Eğer şehirlerin tarihi birikimleri ve coğrafyaları doğru analiz edilirse, bugünkü sorunlarına daha iyi çözümler üretebilir ve geleceğe dair planlamalar daha iyi yapılabilir. Araştırmanın konusunu oluşturan Dicle Bölümü, bugün Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde yer almaktadır. Anadolu’da doğuyu batıya, kuzeyi güneye bağlayan yolların kavşağında bulunan ve yerleşme tarihi boyunca farklı devletlerin hâkimiyetinde kalan bölüm, sosyo-ekonomik ve kültürel özellikleriyle önemli bir yerleşim merkezi olmuş ve kendine özgü bir form kazanmıştır. Bu çalışmanın amacı İslam coğrafyacılarının eserlerinin incelenmesiyle Dicle Bölümü’nün Orta Çağ’daki beşeri ve ekonomik özelliklerini ortaya koymaktır. Bu amacı gerçekleştirmek amacıyla 9 ile 14. yüzyıllar arasına ait İslam coğrafyacılarının eserler incelenmiştir. Bu çalışmada tarihsel süreçte Dicle Bölümü’nün beşeri ve ekonomik özellikleri değerlendirilmiş, bu gelişimi sağlayan faktörler vurgulanmıştır. Çalışma ile Orta Çağ’da Dicle Bölümü’nde günümüze kadar ulaşan farklı etnik grupların olduğu, bölümün şehirlerinin ekonomik açıdan zengin ve üretken aynı zamanda birer kültür ve eğitim merkezi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma ile Dicle Bölümü’ne ait ürünlerin dünyaca tanındığı belirlenmiştir. Burada üretilen ürünlerin başında dokuma, çeşitli meyve ve sebze, tiftik keçisi, kireç ve cam ürünleri gelmektedir. ]]> <![CDATA[This study aims to reveal the human and economic characteristics of the Dicle (Tigris) Section in the historical process. Cities, which constitute one of the most important evidences of human change in space, are important in understanding the cultural characteristics of societies that existed in the past and determining the socio-economic variables in settlement s. If the historical saving and geographical characteristics of cities are analyzed correctly, they can produce better solutions to today's problems and make better plans for the future. Dicle (Tigris) Section which is the subject of the research, is located in Southeastern Anatolia Region today. The section, which is located at the crossroads of the roads connecting the east to the west and the north to the south and which was dominated by different states throughout the history of the settlement, became an important settlement center with its socio-economic and cultural characteristics and gained a unique form. The aim of this study is to reveal the human and economic characteristics of the Dicle (Tigris) Section in the Middle Ages by examining the works of Islamic geographers. In order to realize this aim, were examined the works of Islamic geographers from 9th to 14th centuries. In this study, were emphasized the human and economic characteristics of the Dicle (Tigris) Section were evaluated in the historical process and the factors that contributed to this development. As a result of the study, it was concluded that there were different ethnic groups in the Dicle (Tigris) Section in the Middle Ages and that the cities were economically rich and productive at the same time as cultural and educational centers. The main products are produced here weaving, various fruits and vegetables, mohair goats, lime and glass products etc. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23483 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[447-468 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/114 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[İNGİLİZ PARLAMENTO KAYITLARINDA İNGİLİZLER TARAFINDAN HİNDİSTAN’DA İNŞA EDİLEN DEMİRYOLLARI VE DEMİRYOLLARININ HİNT EKONOMİSİNE YANSIMALARI (1843- 1900)]]> <![CDATA[THE RAILWAYS BUILT IN INDIA BY THE BRITISH AND THE REFLECTION OF RAILWAYS TO THE INDIAN ECONOMY (1843-1900) IN THE UK PARLIAMENTARY RECORDS]]> <![CDATA[Aysel ERDOĞAN]]> <![CDATA[Hindistan, İngiltere, sömürgecilik, demiryolları.]]> <![CDATA[India, England, colonialism, railways.]]> <![CDATA[Hindistan, bulunduğu coğrafya ve sahip olduğu zenginliklerle uzun bir süre İngiliz sömürgeciliğinde önemli bir yer tutmuştur. İngilizler, bölgenin kontrolünü kolaylaştırmak için başlangıçta Doğu Hindistan şirketi adıyla bir şirket kurmuşlardır. Fakat bölgenin coğrafi yapısı ve bölgedeki kabileleri kontrol etmenin zorlukları neticesinde İngiltere, yönetimi doğrudan eline almıştır. XIX. yüzyılda Endüstri devrimi neticesinde yaşanan gelişmeler hem İngiliz ürünleri için Pazar hem de hammadde kaynağı olarak Hindistan’ın İngiltere için önemini arttırmıştır. Bölgenin gerek ticari gerekse askeri yönden kontrolünü sağlamak noktasında Hindistan’da, özel İngiliz Şirketleri tarafından kendi çıkarlarına hizmet etmek üzere sömürge demiryollarının inşası başlatılmıştır. Hindistan Hükümeti, bu dönemde İngiliz çıkarlarına hizmet ederken yerli halk vasıfsız işçi olarak demiryolu inşaatında çalıştırılmıştır. Demiryolu inşaatında çalışan işçilerin barınma, yeme içme gibi ihtiyaçlarının düzgün karşılanmamasından dolayı çeşitli salgın hastalıklarında etkisiyle çok sayıda ölüm gerçekleşmiştir. Demiryollarının yapımında kullanılan kerestenin Hint ormanlarından elde edilmesi ise ormanları yok olma tehdidiyle karşı karşıya getirmiştir. Diğer yandan ticari ürünlerin fiyatlarındaki artış halkın yoksulluk çekmesine yol açmıştır. Bu kapsamda demiryolları, İngiliz sömürgeciliğine hizmet ederken yerli halkın gelir düzeyinde bir artış sağlamamıştır. Çalışmada İngiliz şirketler tarafından Hindistan’da inşa edilen demiryolları, bu demiryollarının, Hint ekonomisine, yerli halka, Hindistan ormanlarına olan yansımaları ele alınacaktır.]]> <![CDATA[India has occupied an important place in British colonialism for a long time with its geography and wealth.To facilitate control of the region, the British initially established a company called East India. However, as a result of the geographical structure of the region and the difficulties of controlling the tribes in the region, England has taken over the administration directly.The developments in the XIXth century as a result of the Industrial Revolution increased the importance of India for England both as a market for British products and a source of raw materials.In India, the construction of colonial railways has been initiated by private British companies to serve their interests in order to ensure control of the region both commercially and militarily. During this period, the Indian Government served British interests, while indigenous people were employed as unskilled workers in railway construction. Due to the failure to meet the needs of workers working in railway construction such as sheltering and eating and drinking, many deaths have occurred due to the effects of various epidemic diseases.Obtaining the timber used in the construction of the railways from the Indian forests threatened the destruction of the forests. On the other hand, the increase in the prices of commercial products caused the public to suffer poverty. In this context, the railways did not provide an increase in the income level of the indigenous people while serving British colonialism. In this study, will be discussed the railways constructed by British companies in India and their reflections on Indian economy, indigenous people and Indian forests. ]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23435 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[535-552 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/115 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Kayseri Hacılar Yukarı Mahalle Hülâsa Defterine Göre Mahalle Sakinlerinin Varlık ve Vergi Yapısının Analizi (19. Yüzyılın Sonları ile 20. Yüzyılın Başları)]]> <![CDATA[Analysis of Asset and Tax Structure of Kayseri Hacılar Yukarı Quarter Residents in Accordance with Hülâsa Defters (Late 19th and Early 20th Centuries)]]> <![CDATA[Ekrem ERDEM]]> <![CDATA[Sefure DEVECİ]]> <![CDATA[Kayseri Hacılar İktisat Tarihi, Osmanlı Dönemi Kayseri Ekonomisi, Varlık ve Vergi Analizi, Hülâsa Defterleri.]]> <![CDATA[Economic History of Kayseri Hacılar, Ottoman Period Economics of Kayseri, Asset and Tax Analysis, Hü]]> <![CDATA[Bu çalışmanın amacı, uzun zamandır girişimciliği ve rekabetçiliği ile dikkatleri üzerine çeken Kayseri Hacılar’ın yaklaşık bir asır önceki iktisadi zenginlik düzeyini ve gayri menkul varlıklar üzerinden servetin dağılımını tespit etmektir. Bu çerçevede, o dönemde Hacılar’a bağlı toplam dört mahalle ve bir de yabancılardan oluşan köyle ilgili belgeler okunmuş; ancak çalışmada sadece Yukarı Mahalle ile ilgili veriler analiz edilmiştir. Çalışmanın temelini teşkil eden belgeler Kayseri Hacılara ait Hülâsa Defterleri’nden alınmıştır. Kayıtlarda mahalle sakinlerinin sahip oldukları mülkleri ağırlıklı olarak müstakil mülk olarak tuttukları ve çoğunlukla yüksek değer ifade eden ve o döneme göre nispeten yüksek refah seviyesinde şehirli/merkezi bir hayata hitap eden bağ, hane, tarla cehri ve bahçe türünden varlıklara sahip oldukları anlaşılmaktadır. Toplam mülkün kıymeti ve ödenen vergi içerisinde en büyük pay müstakil hanelere aittir. Mahallede servetin oldukça dengesiz bir şekilde dağıldığı görülse de zenginlik düzeyi arttıkça servetten alınan vergilerin de arttığı, hatta vergi yükünün toplumun alt kesimlerinde oldukça düşük olduğu söylenebilir. Hacıların toplam dört mahallesi ve yabancılardan oluşan köyün genel mal varlığının tespiti sonucunda ilk on zengininin dördünün Yukarı Mahalle sakinlerinden olduğu anlaşılmıştır. Son olarak, diğer mahallelerden farklı olarak bu mahalledeki en zengin on kişinin toplam altı aileden geldiği anlaşılmaktadır. Anlaşılan o ki, Yukarı Mahallede yakın akraba sayısı fazla ve/veya zenginlik daha ziyade belli ailelerde toplanmış durumdadır.]]> <![CDATA[The purpose of this study is to determine the level of richness and distribution of wealth through real estates belonging to Kayseri Hacılar about a century ago. The documents for the four quarters and a village of foreigners belonging to Hacılar that time have been collected and read but only the data related to the Yukarı Quarter have been analyzed in this paper. The documents have been taken from the Hülâsa Defters (‘Ottoman Real Estates Summary Notebooks’ held at Erciyes University Archives) for Kayseri Hacılar. The real estates owned by the residents of this quarter was mainly separate estates with high economic values representing relatively high level of city life as vineyards, houses, field buckthorn (rhamnus, cehri), and garden type assets. The highest share in the value of total real estates and tax payments were belonging to detached houses. Although wealth in the quarter was distributed unevenly, it’s true that tax payments increased as the level of wealth increased, and low wealth people paid very low taxes. Finally; In contrast to the other neighborhoods, the wealthiest ten people in the neighborhood came from a total of six families. Apparently, most of the upper neighborhood residents were close relatives and/or wealth was gathered in certain families.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23308 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[511-534 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/116 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Ortaçağ Avrupa Mutfak Kültüründe Tahıl, Balık ve Sütün Yeri]]> <![CDATA[The Place of the Grain, Fish and Milk in the Medieval European Cuisine]]> <![CDATA[Tolgahan KARAİMAMOĞLU]]> <![CDATA[Ortaçağ, Avrupa mutfağı, tahıl, balık, süt.]]> <![CDATA[Medieval, European cuisine, grain, fish, milk.]]> <![CDATA[İnsanın kimliğini oluşturan temel parametrelerin başında tüketilen yiyecekler gelir. Bu açıdan bakıldığında özellikle Avrupa’nın mutfak kültürünün oluşmasında ortaçağ kritik bir dönemi oluşturur. Zira her ne kadar Roma sonrası dönem ile başlayan ortaçağda, Avrupa toplumu pek çok iç çekişme ve ayrışma yaşamış olsa da yeme içme alışkanlıkları gibi temel bazı gereksinimlerde bir kültür oluşturma yoluna da girmiştir. Avrupa kültürüne büyük katkılar yapan mutfaklar özellikle yeni bir din olan Hristiyanlığın gelmesi, yaşanan savaşlar, istilalar, kuraklıklar, hastalıklar ve iç-dış etkilerle ortaçağ boyunca önemli bir gelişim göstermiştir. Savaşlar ve salgın hastalıklar çağı olarak da bilinen yaklaşık bu on asırlık süreçte Avrupa mutfakları bazı temel gıda maddeleri etrafında şekillenmeye başlamıştır. Bu noktadan hareketle araştırma konumuzun amacı ise Avrupa’nın ortaçağla birlikte mutfak kültürünü kazanmasında en önemli besin kaynakları arasında yer alan tahıl, süt ve balığın bu değişim ve dönüşüm sürecindeki yerlerini tespit etmektir. İnsanların imkânları nispetinde çeşitleri ve hazırlanışları farklı olsa da tahıllar, balıklar, süt ve süt ürünleri ortaçağ boyunca gündelik beslenme alışkanlarının merkezinde yer almıştır. Zengin ve fakir zümrelerin bu üç besin maddesine ulaşmaları farklılık göstermiş olsa da Avrupa mutfaklarının ortaçağdan günümüze kadar uzanan diyet kodekslerinin ayrılmaz tüketim maddeleri olmuşlardır. Tüm bu sebeplerden dolayı araştırma tahıl, balık ve sütün ortaçağ boyunca Avrupa mutfaklarına yaptığı ortak katkıyı incelemeye odaklanmıştır.]]> <![CDATA[The basic parameters that make up the identity of human beings are the foods consumed. From this point of view, it is a critical period in the creation of the culinary culture of Europe. Because in the medieval period, which began with the post-Roman period, the European society, although having experienced many internal conflicts and dissociations, also went on to create a culture of basic needs such as eating and drinking habits. The kitchens, which made a great contribution to European culture, showed a significant development throughout the Middle Ages especially with the arrival of Christianity, wars, invasions, droughts, diseases and internal and external influences. In this decade-long process known as the era of wars and epidemics, European cuisines began to take shape around some basic foodstuffs. From this point of view, the aim of our research is to determine the place of cereal, milk and fish in this transformation and transformation process which is among the most important nutrient sources in Europe to gain culinary culture with medieval age. Although the types of people and their preparation vary according to their possibilities, cereals, fish, milk and dairy products are at the center of the daily feeding habits throughout the Middle Ages. Although the access of these three nutrients to the rich and poor groups has varied, they have become indispensable consumption materials of the European kitchens from the medieval to the present day. For all these reasons, the research focused on studying the common contribution of cereals, fish and milk to European cuisine throughout the Middle Ages.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23306 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[607-625 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/117 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[İzmir İşgali Öncesi ve Sonrasında Yaşanan Gelişmeler]]> <![CDATA[The Developments of Izmir Occupation Before and After]]> <![CDATA[Ergenekon SAVRUN]]> <![CDATA[ İzmir, İşgal, Yunan Mezalimi, İstiklal Harbi, Osmanlı.]]> <![CDATA[Izmir, Occupation, Greek Atrocities, War of Indepence, Ottoman.]]> <![CDATA[Her yüzyılın başında dönemin büyük güçleri dünyayı ve kaynaklarını paylaşmk için kendi ararlarında bir takım anlaşmalar ve düzenlemeler yaparlar. 19. yüzyılın ilk çeyreğinde Napolyon Orduları 1815 Waterloo Savaşında yenilince, Avusturya İmparatorlıuğu Başbakanı Klemens von Matternich önderliğinde, Büyük Britanya, Avusturya, Rusya ve Prusya devletleri 1815 Viyana Kongresi sonrasında dünya düzenini belirlediler. Önlenmek istenen Fransa gibi görünse de perde arkasında Türklerin Avrupa’dan atılması fikri vardı. Birkaç yıl sonra Osmanlı İmoaratorluğu’nun Balkan topraklarında ilk ayrılıkçı hareketler başladı ve yaklaşık yüzyıl sonra ise 1912-1913 Balkan Savaşlarıyla Türkler Trakya’nın Doğusu hariç Avrupa’dan kanlı bir şekilde atılmıştır. 20. yüzyılın ilk çeyreğin de benzer olaylar yaşandı. Bu seferki hedef yine Türklerdi ve Anadolu’dan da atılmaları istenmiştir. Balkan Harbinden bir yıl sonra 1914’de I. Dünya Savaşı başladı ve Osmanlı İmparatorluğu, 3 kıtada topraklarımnı kaybetmesinden de öte Anadolu’da tehlikeye düştü. I. Dünya Savaşı Osmanlı Devleti için resmen 30 Ekim 1918’de imzalanan Mondros Ateşkes Antlaşması ile son bulmuştur. Sadece I. Dünya Savaşı’nda değil onun öncesinde de Osmanlı Devleti Balkanlar, Orta Doğu ve Kafkaslarda büyük can, mal ve toprak kayıpları yaşamıştı. Ancak yaşanan felaketlerin belki de en büyüğü Mondros’tan sonra İtilaf Devletlerinin antlaşmaları sonucunda ve dönemin uluslararası hukukunu yok sayarak 1919 yılında İzmir ve Batı Anadolu’yu Yunanistan’a işgal ettirmesinden sonra yaşanmaya başlandı. Gerek İzmir ve çevresinde gerekse de Osmanlı Devleti’nin o zamanki mevcut toprakları üzerinde hiçbir yasal hakkı bulunmayan Yunanistan başta İngiltere’nin desteğiyle Türk Milletine son bir darbe vurarak ebediyen Anadolu coğrafyasından atmak ve uzun yıllardır siyaseten peşinde koştukları Megali İdea hedeflerini gerçekleştirmek istiyorlardı. Yunan işgalinin yansıması Türk Milletini Mustafa Kemal Paşa önderliğinde topyekûn bir mücadeleye sevk etmiştir. Yerli ve yabancı birçok arşiv ve döneme ait basılı belge yaşanan felaketi gözler önüne sermektedir.]]> <![CDATA[At the beginning of every century, the great powers of the period made some agreements and arrangements among themselves to share the world and its resources. When the Napoleonic Armies were defeated in the Waterloo Battle of 1815 in the first quarter of the 19th century, Great Britain, Austria, Russia and Prussia determined the world order after the 1815 Vienna Congress, under the leadership of Austrian Prime Minister Klemens von Metternich. Although it seemed like France to be prevented, there was the idea of expelling Turks from Europe behind the scenes. A few years later, the first separatist movements started in the Balkan lands of the Ottoman Empire, and nearly a century later, in the 1912-1913 Balkan Wars, Turks were thrown out of Europe in a bloody way except East of Thrace. Similar events took place in the first quarter of the 20th century. The target this time was again the Turks and they were asked to be expelled from Anatolia. A year after the Balkan War, World War I started in 1914, and the Ottoman Empire fell into danger in Anatolia beyond losing its land on 3 continents. The I. World War I offically ended for the Ottoman State, which was signed on 30 October 1918. Not only during the I. World War, but also before that the Ottoman State experienced great losses of life, property and land in the Balkans, the Middle East and the Caucasus. But perhaps the biggest of the disasters that occurred after Mondros, as a result of the treaties of the Allied Powers, and ignoring the international law of the period in 1919, and it began to be experienced after Izmir and Western Anatolia occupied by Greece. Greece, which has no legal right over the existing territories of the Ottoman Empire and Izmir at that time to strike the Turkish Nation and expel them forever from the Anatolia with the support of England, and they wanted to achieve the Megali Idea goals they had pursued politically for many years. The reflection of the Greek occupation led the Turkish nation to a total struggle under the leadership of Mustafa Kemal Pasha. Many local and foreign archives and periodical documents reveal the catastrophe.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=23289 <![CDATA[Volume: 15 Issue 1[ 331-343]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/118 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Muhammed b. Kalavun’un Üçüncü Saltanat Dönemi’nde (1310-1341/H. 709-741)Memlûk İktisadi Hayatını Etkileyen Unsurlara Genel Bir Bakış]]> <![CDATA[A General Outlook on Factors Affected Mamluk Economic Life During the Third Reign of Muhammed b. Kalavun (1310-1341/H.709-741)]]> <![CDATA[İlyas GÖKHAN]]> <![CDATA[Ridvan YİĞİT]]> <![CDATA[Mısır, Memlûk, Muhammed b. Kalavun, ekonomi]]> <![CDATA[Egypt, Mamluk, Muhammed b. Kalavun, economy]]> <![CDATA[Jeopolitik ve stratejik açılardan Yakındoğu coğrafyasının önemli bölgelerinden biri olan Mısır’da Nil nehri parlak medeniyetlerin ortaya çıkmasına zemin hazırlamıştır. İslamî dönemin başlamasından günümüze uzanan tarihsel süreçte Memlûk hâkimiyeti Mısır’a yaptığı katkılar bakımından büyük önem taşır. Memlûk Tarihi’nde de Muhammed b. Kalavun Dönemi(1293-1341) tarihçilerin kayıtlarında kalan ilgi çekici notlar ve günümüze ulaşan somut eserleriyle ayrıca ehemmiyet arz eder. Muhammed b. Kalavun genel devlet siyaseti olarak bir taraftan Haremeyn’in hamiliği rolünü başarıyla oynarken diğer yandan Aragon, Kastilya, Venedik gibi devletlerle çok boyutlu ilişkiler kurma vizyonuna sahip olduğunu ortaya koymuştur. Memlûk siyasi tarihinde en uzun süre hükümdarlık yapan Muhammed b. Kalavun aynı zamanda devleti iktisadi açıdan en yüksek seviyeye çıkaran hükümdar olarak tarihe geçmiştir. Eldeki veriler dinar için ideal ve şer’i vezin olan 4.25 gram, dirhem için ise 2.97 gramlık ölçülere en yakın değerlere Muhammed b. Kalavun Dönemi’nde ulaşıldığını net olarak ortaya koymaktadır. Nitekim bu dönemde dinar ve dirhemin kazandığı 4 ve 2.93 gr. seviyelerinin Memlûk Devleti yıkılana kadar bir daha yakalanamadığı görülmektedir. Memlûk parasının değer kazanmasında ya da değerinin korunmasında Muhammed b. Kalavun’un titizlikle uyguladığı iktisat politikalarının katkısı büyüktür. Üretimi artırıcı vergi uygulamaları, er-Ravku’n-Nâsırî adıyla bilinen büyük ve köklü toprak reformu ve sahte parayla etkin mücadelenin paranın değerini korumada önemli rolleri olduğu görülmektedir. Muhammed b. Kalavun Dönemi’nde iktisadi açıdan yakalanan büyük başarılara rağmen, aynı zamanda Memlûk ekonomisini olumsuz etkileyen pek çok durum olduğu görülmektedir. Yönetim sisteminden kaynaklan krizler, salgın hastalıkların neden olduğu toplu ölümler, kitlesel göç hareketleri, doğal afetler, Nil rejiminin düzensizliklerinden kaynaklanan kuraklık ya da taşkınlara bağlı olarak ortaya çıkan enflasyon hareketleri bu dönemde Memlûk iktisadi hayatını olumsuz etkileyen unsurlar olarak dikkat çekmektedir. Her şeye rağmen Muhammed b. Kalavun’un iktisadi sorunlara çözüm bulma ve Memlûk ekonomisini idare bakımından başarılı olduğuna hükmetmek mümkün görünmektedir.]]> <![CDATA[Nile River set the stage for the appearance of outstanding civilisations in Egypt – one of the geopolitically and strategically important regions of the Near East. Mamluk authority is of great importance in terms of their contributions to Egyptin the historical process from the times when Islamic domination started, to our present day. Muhammed b.Kalavun period (1293-1341) is also significant for the intriguing notes in the records of historians and tangible works existed until today.Whilst playing the role of protectorate of Haremeyn(Mecca and Medina) in general state politics; Muhammed b.Kalavun displayed that he had the vision of making multidimensional contacts with states such as Aragon, Castile and Venezia. Muhammed b. Kalavun, who ruled the longest in the political history of Mamluks, at the same time, marked his name in history as the ruler maximising the state in terms of economics.Available data encloses that the closest value as 4.25 grams, ideal measurement for dinar, and 2.97 grams for dirham were reached during Muhammed b. Kalavun. Indeed, it is a fact that 4 and 2.93 gr value of dinar and dirham in this period could not be matched until the Mamluk Sultanate fell. Economic policies carefully applied by Muhammed b. Kalavun have great contribution to increase and maintaine the value of Mamluk currency. It is obvious that production-increasing tax applications, grand and radical land reform known as er-Ravku’n-Nasrıri and fight against counterfeit money have significant role in protecting the value of the money. Despite of great success in economics in Muhammed b. Kalavun Period, it can also be observed that there are many cases affecting Mamluk economy in a negative way. Crisis resulting from administrative system, deaths following epidemics, mass migration, natural disasters, drought resulted from irregularities in Nile’s regime and inflations in parallel with overflows catch attention as negative effectors of Mamluk economic life. Nonetheless;it appears to be possible to conclude that Muhammed b. Kalavun was successful at finding solutions in economic problems and managing the Mamluk economy.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22938 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 201-216 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/119 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ANTOINE MELLING: HAYATI, ESERLERİ VE “VOYAGE PITTORESQUE DE CONSTANTINOPLE ET DES RIVES DU BOSPHORE” ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME]]> <![CDATA[ANTOINE MELLING: AN EVALUATION ON HIS LIFE, HIS WORKS AND “VOYAGE PITTORESQUE DE CONSTANTINOPLE ET DES RIVES DU BOSPHORE”]]> <![CDATA[Ali KAYAALP]]> <![CDATA[Oryantalist resim sanatı, XVIII. yüzyıl Osmanlı mimarlığı, İstanbul]]> <![CDATA[Orientalist painting, XVIIIth century Ottoman architecture, Istanbul]]> <![CDATA[Geç XVIII. yüzyılın önde gelen Oryantalist ressamlarından biri olan Antoine-Ignace Melling (1763 – 1831), İstanbul’da bulunduğu dönemde, önce bazı Avrupa devletlerinin elçiliklerinin, sonra da hükümdar III. Selim (1761 – 1808) ile kız kardeşi Hatice Sultan’ın (1768 – 1822) emrinde çalışarak kökenini hem Batı’dan, hem de İran’dan alan, melez bir zevkin yeniden şekillendirdiği İstanbul’da, o zevkin izlerini taşıyan mimarlık ürünleri meydana getirmiştir. Melling, bunun yanında usta bir topografya ressamı olarak, özellikle Boğaziçi bölgesinde yoğunlaşan bir tasvir faaliyetini devam ettirmiş; İstanbul’un bu yeni zevkin etkisiyle değişen çehresini tasvir etmiş ve bu değişimleri belgelemiştir. İstanbul’daki faaliyetinin sona ermesinin ardından, Fransa’ya dönerek burada, en önemli eserlerinden sayılacak olan Voyage pittoresque de Constantinople et des Rives du Bosphore’un hazırlanma sürecini başlatmıştır. Tarihi yarımada ve Beyoğlu muhitini de kapsayan bu cesametli eserin ağırlığı, Boğaziçi’nin iki yakasında yoğunlaşır ve hem dönemin Müslüman veya gayrimüslim Osmanlılarının gündelik hayatlarına dair bilgiler verir; hem de İstanbul’un doğal ve kentsel dokusunun bütüncül ve nizami bir kaydını tutar. 48 adet tasvir ve her tasvire dair birer metin içeren bu kitap, İstanbul’da yolculuk eden Batılı seyyahların izlemesi gereken güzergâhı tarif eden bir el kitabı gibi de algılanabilir. Bu metin, Melling’in hayatı ve sanatı üzerinde yoğunlaşırken; onun İstanbul’daki sanatsal etkinliğinin, XVIII. yüzyılda kent için ne anlama geldiğini de sorgulamaktadır.]]> <![CDATA[As one of the leading Orientalist painters of the late XVIIIth century, Antoine-Ignace Melling (1763 – 1831), initially worked for some European embassies in Istanbul, then for Ottoman monarch Selim III (1761 – 1808) and his sister Hatice Sultan (1768 – 1822). In this period, he realized many architectural achievements reflecting the new taste of Istanbul, which has been an amalgam of both Western and Persian influences. Moreover, as a master of topographical painting, he worked mainly in the Bosphorus area and chronicled the Ottoman capital’s rapidly changing face, which has been shaped by this new taste. After his departure from Istanbul, he returned to France and initiated preparations for his most important work, Voyage pittoresque de Constantinople et des Rives du Bosphore. While this majestic work which has been mainly focused on both shores of the Bosphorus but also involved historical peninsula and Beyoğlu district, provides important information about daily lives of Muslim and non-Muslim Ottomans, it also keeps a regular and monolithic record of Istanbul’s natural and urban texture. Including 48 gravures and informative texts for all those images, this work can be identified as a guidebook for foreign travellers of Istanbul. This text, focusing on Melling’s life and body of work, also questions their meanings within the context of XVIIIth century Istanbul.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22936 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 233-288 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/120 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[STRATEJİK İTTİFAKIN EKONOMİK POLİTİĞİ: TÜRKİYE-İSRAİL EKONOMİK İLİŞKİLERİ (1948-1960)]]> <![CDATA[THE ECONOMIC POLITICS OF STRATEGIC ALLIANCE: TURKEY-ISRAEL ECONOMIC RELATIONS (1948-1960)]]> <![CDATA[Arda BAŞ]]> <![CDATA[Türkiye, İsrail, Ortadoğu, ekonomi.]]> <![CDATA[Turkey, Israel, Middle East, economy.]]> <![CDATA[İsrail Devleti’nin kurulması ve kısa sürede Ortadoğu’da önemli bir aktör haline gelmesi Türkiye’nin Ortadoğu’ya yönelik politikasını derinden etkilemiştir. Türkiye, İsrail Devleti’nin kurulmasının ardından diğer Ortadoğu ülkelerinden çok daha farklı özelliklere sahip bir devlet ile karşı karşıya olduğunu görmüştür. İsrail’i Türkiye açısından farklı kılan başlıca özelliklerden biri ekonomik yapısıdır. İsrail kurulduğu ilk yıllarda tarımsal üretim kapasitesi düşük, yeraltı zenginlikleri bakımından fakir ve sürekli göç alan bir ülkedir. İsrail, tarım ürünü ve hammadde bakımından dışa bağımlı bu yapısına rağmen, Türkiye’nin Avrupa’dan ithal ettiği pek çok ara malı üretebilme kabiliyeti vardı. Türkiye, kısa sürede İsrail’in Ortadoğu’da tarımsal ürün ve hammadde karşılığı ara mal ile teknolojik aletler alabileceği bir ülke olduğunu görmüştür. İki ülkenin ekonomik açıdan birbirini tamamlayıcı özelliğe sahip olduğu söylemi ve bunun kısmen de olsa gerçekleşmesi Türkiye-İsrail arasında ilişkilerin hızla gelişmesinde önemli rol oynamıştır. 1954 sonrası iki ülkenin ekonomik yapılarından meydan gelen değişim; İsrail’in tarımsal üretim kapasitesini arttırması, Türkiye’nin ekonomik bunalım içine girmesi, bölgesel krizler iki ülke arasındaki ekonomik ilişkileri de olumsuz etkilemiştir. 1958’den itibaren Türkiye ve İsrail arasında artan stratejik işbirliği sürecinde ise ekonomik ilişkilerin iki ülke arasındaki ilişkilerde yakınlaştırıcı rolü yeniden ön plana çıkmış, Mart 1960’ta 1950’de yapılan ticaret anlaşmasından daha kapsamlı bir anlaşma yapılmıştır. Bu çalışmada 1948-1960 arası dönemde Türkiye ve İsrail’i Ortadoğu’da yaşanan tüm siyasi krizlere rağmen birbirine yaklaştıran faktörlerden birinin ekonomi olduğu ileri sürülmüştür.]]> <![CDATA[Turkey's Middle Eastern policies were influenced by the founding of Israel and its becoming a significant actor in the Middle East relatively quickly. Turkey realized that Israel differed significantly from its Middle Eastern counterparts in several respects, one of the most essential of which was its economic structure. At the time of its foundation, Israel was a state with poor agricultural output potential as well as underground resources, and had a constant influx of immigrants. In sharp contrast to Israel's foreign-dependent situation in terms of agricultural products and raw materials, Turkey was capable of manufacturing many kinds of intermediate goods with the raw materials it imported from Europe. Turkey shortly realized that Israel was a state from which it could obtain intermediate goods and technological devices in return for agricultural products and raw materials. The discourse that the two states would complement each other in this way -and the partial fulfilment of it- caused relationships between the two states to develop rapidly. However, Turkey-Israel relations changed for worse following the year 1954 due to a change in the economic structures of both states, Israel's increased agricultural output capacity, the economic depression in Turkey, along with regional crises. From 1958 onwards, the two states came closer once again economically thanks to increased strategic alliance between them, which led to the trade agreement in March 1960, much broader than that of 1950. This study puts forward that one of the factors that drew Turkey and Israel together in spite of all the crises in the Middle East between 1948 and 1960 was economic considerations.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22915 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 163-184 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/121 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Haçlı Seferlerinde Yamyamlık Hadiseleri]]> <![CDATA[Cannibalism Incidents in the Crusades]]> <![CDATA[Emrullah KALELİ]]> <![CDATA[yamyamlık, Haçlı Seferleri, barbarlık, insanlık suçları, Batılılar]]> <![CDATA[cannibalism, Crusades, barbarism, crimes of humanity, Westerners]]> <![CDATA[Haçlı seferleri, Doğu ve Batı medeniyetleri arasında yaşanmış olan bir mücadele süreci olarak görülmektedir. Bu süreçte Hıristiyanların Müslüman dünyasına topyekûn bir saldırısı söz konusudur. Tamamen haksız nedenlere dayalı bu saldırılar sırasında Hıristiyanlar insanlık tarihinin en acımasız ve vahşi suçlarını işlediler. Bu arada işkence, tecavüz, hırsızlık ve yağmacılık gibi alışılmış suçların yanında, hamile kadınların karınlarının deşilerek öldürülmesi, insanların hâlâ hayattayken surlardan aşağı atılması veya kafalarının kesilerek sergilenmesi gibi barbarca suçlar da olağan hale geldiler. Bazen de insanlarının burunları, kulakları, dudakları, kol ve bacakları kesilerek onlarla alay edildiler. Bununla birlikte haçlı seferlerinde yaşanan yamyamlık hadiseleri akla gelebilecek bütün diğer insanlık suçlarını gölgede bırakmaktadır. Söz konusu yamyamlık vakaları haçlıların barbarlığının boyutunu gösterirken Müslümanların Batı medeniyetine kuşkuyla bakmasının nedenlerinden biri olmuştur. Bu arada, elbette, Batılılar haçlı seferlerinde işledikleri bu suçların son derece farkında olduklarından Hıristiyan tarihçilerin bir kısmı yamyamlık olaylarını görmezden gelmişlerdir. Bazıları da bahsedilen yamyamlık vakalarının esasında düşmana karşı psikolojik üstünlük sağlamak üzere planlanan taktiksel bir oyunla alakalı olduğunu ileri sürmüştür. Yamyamlığı kabul eden ve açıkça zikreden Batılı tarihçiler ise açlık gibi son derece hayati bir mecburiyetten dolayı haçlıların insan eti yediklerini söyleyerek suçun vebalini yumuşatmaya çalışmışlardır. Ancak yine de söz konusu ayıbın bugünkü insanlık normları içinde izah edilmesi mümkün değildir. Bu çalışmada Hıristiyanların üstünü örtmeye çalıştıkları adı geçen yamyamlık vakaları ele alınmaktadır.]]> <![CDATA[The crusades are seen as a struggle process which had been experienced between Western and Eastern civilizations. In this process, it is in question that has been the Christians' a total attack on the Muslim world. During these attacks based on completely unjustified reasons, Christians committed the most pitiless and brutal crimes of the history of the humanity. Meanwhile in addition to the usual crimes such as torture, rape, theft and plundering, the barbarously crimes such as the murdering of the pregnant women by getting incised their bellies, the throwing of people down from the walls while they were still alive, or their heads being cut off and on display also became commonplace. Sometimes people's noses, ears, lips, arms and legs were cut and mocked. However, the cannibalism incidents that took place during the crusades overshadow all other possible crimes of humanity. While the cannibalism occurrences in question showed the size of the barbarity of the crusaders, it became one of the reasons why Muslims viewed the Western civilization with suspicion. In the meantime, of course, some of the Christian historians ignored cannibalism, as Westerners are extremely aware of the crimes they committed in the crusades. And some alleged that the events of aforesaid cannibalism were in fact related to a tactical game planned to provide psychological superiority to the enemy. As for Western historians, who admited the cannibalism and openly mentioned it, tried to soften the blame of the crime by saying that the crusaders ate human flesh because of an extremely vital necessity like hunger. Nevertheless, it is not possible to explain the shame in question within the current humanity norms. In this study, the cases of aforesaid cannibalism which the Christians who try to cover up are discussed.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22912 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 217-231 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/122 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[BÜYÜK SELÇUKLU DEVLETİ’NİN OĞUZLAR-TÜRKMENLERE KARŞI TAKİP ETTİĞİ SİYASET (BAŞLANGIÇTAN YIKILIŞA KADAR)]]> <![CDATA[POLITICS THAT THE GREAT SELCUK STATE IS FOLLOWING THE OGHUZES AND THE TURKMENS (FROM START TO FALL)]]> <![CDATA[Ayhan Afşın ÜNAL]]> <![CDATA[Büyük Selçuklu Devleti, Oğuzlar-Türkmenler, devlet, idare, politika.]]> <![CDATA[The Great Seljuks State, The Oghusez-Turkomans, state, administration, politics.]]> <![CDATA[Büyük Selçuklu Devleti’nin kurulmasından sonra, Orta Asya’dan gelen Oğuzlar Selçuklu idarecileri tarafından, İslam dininin gaza ve cihat emri gereği, gayr-i müslimlerle mücadele sahası olan daha Batı’daki Bizans sınır bölgelerine gönderiliyorlardı. Böylece hem Türkmenler için hayati önem taşıyan yaylak-kışlak problemine çözüm bulunuyor hem de yeni topraklar elde ediliyordu. Bu uygulama Büyük Selçuklu Devleti’nin güçlenmesinde etkili olmuş ise de Selçuklu idarecileri ile ırkdaşlarının arasını da açmıştır. Çünkü daha devletin kuruluşu, yani Dandanakan savaşından hemen sonra, Selçuklular içinde yaşadıkları sosyal çevrenini de tesiriyle, idareleri altında yaşayan yerleşik halkın etkisi altında kalmışlardır. Böylece kurdukları devlet, kurucusu olan Oğuzlar-Türkmenlerden sosyal, iktisadi ve idari bakımlardan uzaklaşarak, tedricen yerleşik halkın devleti haline gelmiştir. Sivil ve askeri idarenin teşkilinde Gazneli Devleti’nden iltica eden kumandanlar Selçuklu askeri kadrosuna, memurlar da Selçuklu Devleti’nin sivil kadrosunda görev almak suretiyle bahsi geçen devletin kuruluşunda her türlü sıkıntıyı çeken, atlı-göçebe kültürün temsilcisi Oğuzlar-Türkmenler ikinci plana itilmişlerdir. Zamanla gûlam sistemine göre yetişmiş mülteci kumandanlar ve sivil idarede görev alan İranlı memurlar, Oğuzları küçümsemeye hatta tahrik etmeye başlamışlar, bu uygulama Selçuklu Devletinde “Türkmenler meselesini” doğurmuştur. XI. Yüzyıl için o çağın modası olarak kabul edilen bu değişiklikler, Türk sosyal ve siyasi nizamının yıkılmasında etkili olmuştur. Hemen her çağda ortaya çıkan sosyo-kültürel akımlar cemiyetlerin sarsılmasına ve hatta ani değişiklikler bazı buhranların doğmasında temel faktör olabilmektedir.]]> <![CDATA[After the establishment of the Great Seljuk State, the Oghuzes from Central Asia were sent by the Seljuk rulers to the Byzantine border regions in the West, which was the area of the fight against non-Muslims, because of the Islam and the order of jihad. Thus, the solution to the problem of spring-wintering which is of vital importance for Turkmens and new lands were obtained. This practice has been instrumental in the strengthening of the Great Seljuk State, but it has also opened the gap between the Seljuk rulers and their racemates. Because the foundation of the state, that is, immediately after the Dandanakan war, the Seljuks were under the influence of the inhabitants living under their administration with the effect of their social environment. Thus, the state they established has gradually moved away from the social, economic and administrative aspects of the founder of the Oghuzes-Turkmens. In the formation of the civil and military administration, the commanders of the Gokneli State were taken to the Seljuk military cadres, and the civil servants, and the Oghuz-Turkmens, who were the representatives of the equestrian-nomadic culture, who were suffering from all kinds of problems in the establishment of the state by being employed in the civilian staff of the Seljuk State, were pushed to the second plan. In time, according to the gulam system, trained refugee commanders and Iranian civil servants in the civil administration started to underestimate Oghuz and even provoke them. This practice gave birth to the lar Turkmen issue and in the Seljuk State. XI. These changes, which were accepted as the fashion of the era for the century, were effective in the destruction of the Turkish social and political order. The socio-cultural currents that have emerged in almost every age can be the main factor in the shaking of societies and even sudden changes may be the main factor in the emergence of some crises.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22909 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 397-411 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/123 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[DEMOKRAT PARTİ DÖNEMİNDE DİYARBAKIR’DA CUMHURİYET BAYRAMI KUTLAMALARI VE YEREL BASINA YANSIMALARI (1950-1960)]]> <![CDATA[REPUBLIC DAY CELEBRATIONS IN DIYARBAKIR DURING DEMOCRATIC PARTY PERIOD AND REFLECTIONS ON LOCAL PRESS (1950-1960)]]> <![CDATA[Cengiz ŞAVKILI]]> <![CDATA[Cumhuriyet Bayramı, kutlama, tören, Diyarbakır, Demokrat Parti]]> <![CDATA[Republic Day, celebration, ceremony, Diyarbakir, Democratic Party]]> <![CDATA[Millî Mücadele Döneminde “milli egemenlik” şeklinde nitelendirilen anlayış aslında Mustafa Kemal Paşa’nın kafasındaki siyasi rejim olan cumhuriyet fikrinin bir belirtisiydi. Türk milletinin Kurtuluş Savaşını kazanmasından sonra ortaya çıkan yeni devletin rejimin adı, 29 Ekim 1923 tarihinde Cumhuriyetin ilanıyla resmen konulmuştur. Cumhuriyetin henüz resmî bayram olarak kabul edilmemesine rağmen; 1924 yılının 29 Ekim’inde, devlet tarafından organize edilen bir merasime 101 pare top atışı ile başlanmış ve Cumhuriyet’in ilanının yıl dönümü halkın yoğun katılımıyla kutlanmıştır. Cumhuriyet Bayramının kabulü ise Meclisin 19 Nisan 1925 tarihinde yaptığı oturumunda kabul ettiği 628 sayılı kanun ile gerçekleşmiş ve bu tarihten itibaren “Cumhuriyet Bayramı” ülke içinde ve dış temsilciliklerde büyük bir coşkuyla kutlanmaya başlanmıştır. Tek-parti döneminde “Cumhuriyet Bayramı” kutlamaları bizzat Halk Partisi Genel Merkezi tarafından organize edilmiş, devlet ricalinin ve halkın yoğun katılımlarıyla gerçekleştirilmiştir. Çok-partili döneme geçişten sonra da Cumhuriyet Bayramı kutlamalarının aynı hassasiyetle gözetilerek yapılan resmi törenler vasıtasıyla, halkın yoğun katılımı ile kutlanmasına devam edilmiştir. Bu çalışmada; Demokrat Parti Döneminde (1950-1960) Diyarbakır’da “Cumhuriyet Bayramı” kutlamalarının hangi amaçla yapıldığı, kutlama programları ve içeriklerinin yanı sıra halkın törenlere gösterdiği ilgi hakkında bilgiler verilmiştir. Bu amaçla konu değerlendirmesinde; arşiv belgelerinden, resmî yayınlardan, yerel gazetelerden ve tetkik eserlerden yararlanılmıştır.]]> <![CDATA[The principle of national sovereignty in the period of National Struggle was actually a sign of the republican idea that was the political regime in Mustafa Kemal Pasha's mind. The name of the new state regime that emerged after the Independence War was officially announced with the proclamation of the Republic on 29 October 1923. Although the proclamation of the republic was not yet accepted as an official national day; On October 29th of 1924, a ceremony organized by the authorities started with 101 ball shootings and the anniversary of the proclamation of the Republic was celebrated with the intense participation of the public. With the Law No. 628 adopted by the Parliament on 19 April 1925, it was decided to celebrate the proclamation of the republic as Republic Day. Since this date, the Republic Day was celebrated with great enthusiasm within the country and abroad. During the single-party period, the Republic Day celebrations were organized by the headquarters of the Republican People's Party and it was celebrated with the intense participation of state officials and the public. After the transition to the multi-party period, the Republic Day celebrations were continued with the same sensitivity and with the intense participation of the public. In this study; During the Democratic Party Period (1950-1960), the aim of the Republic Day celebrations in Diyarbakir, celebration programs and contents as well as the interest of the people in the celebrations were examined. Archival documents, official publications, local newspapers and secondary source were used to evaluate the subject.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22844 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 359-382 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/124 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[PADİŞAH PORTRELERİNDEN OSMANLI HANEDANI GÖZ HASTALIKLARINA]]> <![CDATA[FROM SULTANS PORTRAITS TO EYE DISEASES OF OTTOMAN DYNASTY]]> <![CDATA[H.Kadircan KESKİNBORA]]> <![CDATA[Gülşah USTA]]> <![CDATA[Osmanlı Sarayı, portre resim, Osmanlı Saray Koleksiyonu, göz hastalıkları]]> <![CDATA[Ottoman Palace, portrait painting, Ottoman Palace Collection, ophthalmologic diseases]]> <![CDATA[Amaç: Osmanlı Hanedanından bazı sultan, kadın sultan veya şehzadelerde çeşitli hastalıkların bulunduğu bilinmektedir. İnsanlar kendilerini görmek istemişler hem de kendi görüntülerini izlemekten haz duymuşlardır. Bu nedenle kralların, sultanların, padişahların ve ailelerinin portreleri tarih süresince resmedilmiştir Bu çalışmada, padişahların göz hastalıkları araştırmak amaçlanmaktadır. Gereç ve Yöntem: Topkapı Sarayı Müzesi Resim Salonu ve Saray Deposunda bulunan padişah portreleri incelendi. Anılan yerlerde ilk Osmanlı Beyi Osman Gazi’den, son padişah Vahideddin’e, Halife Abdülmecid’e ve bazı şehzadelerin yağlı boya, suluboya, minyatür, gravür, fotoğraf ve diğer portreleri incelendi. Ayrıca, padişah biyografileri ve Osmanlı tarihiyle ilgili çeşitli yazılı kaynaklarda padişahların gözleri ve/veya göz hastalıklarına ait bilgiler toplandı. Bulgular: Kimi hanedan üyelerinde şaşılık, kimisinde ptozis (üst göz kapağı düşüklüğü) kimisinde kırma kusuru bulunduğu saptandı. Yorum: Arşiv portreleri, belgeleri ve yazılı eser bilgileri çerçevesinde, Osmanlının portrecilik sanatının ilk örnekleri 15. asır sonuna doğru üretilmiş olduğu saptanabilmektedir. Yabancı ve yerli ressamların son derece dikkatli ve ayrıntılı çizimleri, dönem sanatçılarının hünerini göstermekte, ressamların gerçeğe en yakın resimleri ortaya koyduğunu gösterdiği kanaatindeyiz. Ekzotropik (dışa şaşı) çizimleri olan padişahların gerçekten ekzotropik, göz kapağı düşüklüğü (ptozis) çizimleri olan padişahların gerçekten ptotik fizyonomiye sahip olduğunu düşünmekteyiz. Bundan başka, Osmanlı Tarihi yazılı kaynaklarında bahis konusu edilen küçük fakat önemli ayrıntılardan hanedanda bazı göz hastalıklarının bulunduğu anlaşılmaktadır.]]> <![CDATA[Aim: It is known that some members of Ottoman Dynasty have diverse diseases. The purpose of this study is to appraise the eye diseases of the sultans. Materials and Methods: We have examined the sultans’ portraits in the Topkapı Palace Museum Painting Hall and Palace Warehouse. We have analyzed the oil painting, watercolor, miniature, engravings, photographs and other portraits of rulers from the first Ottoman ruler Osman Gazi to the last ruler Vahideddin and last Caliph Abdülmecid in the above-mentioned places. Furthermore, we have collected information concerning the eyes and/or eye diseases of the sultans in several written sources on the history of the Ottoman and sultan biographies. Findings: We have identified that some members of the dynasty had strabismus, ptosis and refractive disorders. Interpretation: In line with the documents and information, we understood that the first samples of the portrait art in Ottoman were produced in the last quarter of the 15th century. We observe some eye diseases in the Ottoman dynasty from the small yet significant details in the written sources on the Ottoman history, as well as extremely diligent and detailed drawings of foreign and domestic painters. Undoubtedly, we should not ignore the fact that the flaws of a person in the sultan's position are not clarified but depicted by the painter. However, we believe that although some physiological features are shown only in certain sultans, they are not seen in all sultans, and that painters demonstrate the closest pictures to reality. We think that the sultans who have exotropia (outward-crossing) and semi-closed eyelids drawings have really exotropia and eyelid ptosis.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22706 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 289-326 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/125 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[MANİSA'DAOSMANLI DÖNEMİ MİRASI: SIBYAN MEKTEPLERİ]]> <![CDATA[The Heritage of Ottoman Period in Manisa: Sibyan Schools]]> <![CDATA[Elif SÜYÜK MAKAKLI]]> <![CDATA[Betül OZAR]]> <![CDATA[Manisa Sıbyan Mektepleri, Kent, Miras, Yeniden İşlevlendirme, Eğitim.]]> <![CDATA[Manisa SıbyanSchools, Urban, Heritage, Re-function, Education.]]> <![CDATA[Antik çağlarda Sypylos adıyla bilinen dağın kuzey eteklerinde kurulan Manisa (Magnesia Ad Sipylus), tarihsel süreç içinde yaşamını kesintisiz sürdürebilmiş önemli kentlerden birisidir. Kentin köklü tarihi ve kültürel kodlarını yansıtan mimari mirası, korunmaya değer önemli niteliklere sahiptir. Tarihsel süreçte sosyolojik, kültürel ve teknolojik gelişmelerden etkilenen kentler doğal bir şekilde büyümüş, değişmiş ve dönüşmüştür. Bu değişimler sonucu günümüzde tescillenmiş bazı yapılar özgün fonksiyonlarını yitirmiştir. Bu çalışmada Manisa şehir merkezinde yer alan ve günümüze ulaşan seçili Sıbyan Mekteplerinin yerleşim, planlama ve yapısal özelliklerinin geçmişte ve günümüzde taşıdıkları anlamlar değerlendirilecektir. Kentsel mekanı tanımlayan bir öğe olarak Sıbyan Mekteplerinin sokakla ve onun tanımladığı mekanla olan diyaloğunu ve bu mekanların geçmişte ve günümüzde toplumsal kavranışını anlamak çalışmanın bir diğer amacıdır. Çalışmada literatür taraması, haritalar ve görsel dokümanlar, alanda gözlem, fotoğraflama yöntemleri kullanılmıştır. Özgün fonksiyonlarını yitiren bu yapıların kent içinde görünürlük ve algılanabilirlik düzeyi düşüktür ve yapılan yanlış işlevlendirmeler ve kusurlu müdahaleler ile zarar görmüşlerdir. Yapıların bütüncül bir yaklaşımla koruma ve işlevlendirilmesine yönelik öneriler üretilmiştir.]]> <![CDATA[Manisa (Magnesia Ad Sipylus), which was founded on the northern skirts of the mountain known as Sypylos in ancient times, is one of our important cities that has been able to continue its life throughout the history without interruption. The architectural heritage of the city, which reflects the historical and cultural codes of the city, is of greatimportance for protection. Cities have grown, changed and transformed by sociological, cultural and technological developments in the historical process. As a result of these changes, some registered historical buildings have lost their original functions. In this study, the past, and present meanings of the planning and construction properties of the selected Sıbyan Schools in citycenter Manisa will be evaluated. The study also aims to understand the Sıbyan Schools' relation with the Street and the urban space it defines and the past andpresentsocialunderstanding of thesespaces.The data used in thisstudy is based on a literaturereview, maps, visualmaterials (such as photographs) and on-site observations. These structures which lost their original functions have low visibility and perceptibility and damaged by improper functions and wrong interventions. Suggestions have been made for a holistic protection and function approach.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22700 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[429-446]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/126 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[MAHMUT ŞEVKET PAŞA SUİKASTI VE SUİKASTIN İSTANBUL BASININDAKİ YANSIMALARI]]> <![CDATA[MAHMUT SEVKET PASHA’S ASSASSINATION AND THE IMPRESSIONS OF THE ASSASINATION IN ISTANBUL PRESS]]> <![CDATA[Mustafa ÇADIRCI]]> <![CDATA[Hüseyin MERTOL - Ömer ÇELİKKOL]]> <![CDATA[Mahmut Şevket Paşa, İttihat ve Terakki Cemiyeti, suikast, İstanbul basını]]> <![CDATA[Mahmut Şevket Pasha, The Union and Progress Association, assassination, İstanbul press.]]> <![CDATA[1856 yılında Bağdat‟ ta dünyaya gelen Mahmut Şevket Paşa, babasının da isteğiyle askerlik mesleğine yönelmiştir. 1877’de Mekteb-i Harbiye‟ ye giren Paşa 1882‟de mezun olmuş, çeşitli askeri görevlerde bulunduktan sonra asıl şöhretini 31 Mart olayını bastırmakla görevli Hareket Ordusu Kumandanlığını üstlenmekle elde etmiştir. Ardından I., II. ve III. Ordu Müfettiş-i Umumisi unvanını alan Mahmut Şevket Paşa İbrahim Hakkı Paşa kabinesinde Harbiye Nazırı olarak ilk kez kabineye girmiştir. Hakkı Paşa’nın istifasının ardından kurulan Sait Paşa’nın kurduğu hükümette de nazırlık görevini sürdüren paşa, 23 Ocak 1913 tarihli Babıali Baskını sonrasında İttihatçıların desteği ile Sadrazamlık ve Harbiye Nazırlığı görevine getirilmiştir. Sadrazam ve Harbiye Nazırı Mahmut Şevket Paşa; Harbiye Nezareti’ndeki çalışmalarını bitirdikten sonra yaverleri ve şoförüyle beraber Babıali‟ ye gitmek için tramvay yoluna geldiği sırada 11 Haziran 1913 tarihinde, otomobil içinde, Bayezid’de uğradığı bir suikast sonucu öldürülmüştür. Bu çalışmada; suikastın kimler tarafından yapılmış olabileceğinin irdelenmesinin yanı sıra, suikastın toplum üzerindeki etkisi, dönemin önde gelen İstanbul gazetelerinden Tanin, Tasvir-i Efkâr, Tercüman-ı Hakikat ve İkdam gazeteleri üzerinden hareketle incelenmeye çalışılmıştır.]]> <![CDATA[Mahmut Şevket Pasha; who was born in Bagdat in 1856, tended to be a soldier with also his father’s desire. The Pasha, who had joined to military college in 1877, graduated in 1882. After having been in some military mission, he took his essential honor by assuming The Commander of the Action Army who is in charge quelling the continuance of the 31 March incident. After that Mahmut Şevket Pasha; who took the grade of First, Second and Third Army İnspector, had joined to the cabinet as War Minister in İbrahim Pasha’s cabinet for the first time. Mahmut Şevket Pasha also pressed ahead War Minister in the government which Said Pasha formed after Hakkı Pasha’s resignation. Mahmut Şevket Pasha was assigned as Grand vizier and War Minister by supporting of the Unionists after Babıali invasion dated 23 January 1913. Mahmut Şevket Pasha, who was Grand vizier and War Minister, had been killed in a car in Bayezid as a result of assassination when he came to tramway road with his military assistants and his driver to go to Babıali in 11 June 1913. In this workout, it has been tried to observe besides the research about by whom the assassination might have been committed and the impression of the assassination on the public opinion by the movement on the leading newspapers of İstanbul Press; Tanin, Tasvir-i Efkar, Tercüman-ı Hakikat and İkdam.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22698 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 185-199 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/127 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[MATBUAT - İDEOLOJİ İLİŞKİSİ ÜZERİNE BİR DENEME: EDEBİYAT ve KULTURA DERGİSİ]]> <![CDATA[AN ESSAY ON THE RELATIONSHIP BETWEEN THE PRESS AND IDEOLOGY: THE JOURNAL of EDEBIYAT VE KULTURA]]> <![CDATA[Kamelya TEKNE]]> <![CDATA[Kırım Türkleri, Edebiyat ve Kültür, matbuat, ideoloji, SSCB.]]> <![CDATA[Crimean Turks, Literature and Culture, the press, ideology, USSR.]]> <![CDATA[Sosyalist ideolojinin uygulanması diğer bir ifade ile sistemin pratik hayatta kurulması yolunda, önlerinde yararlanabilecekleri bir tecrübenin bulunmadığı Rusya için Ekim Devrimi tarihi bir dönüm noktasıdır. XVI. yüzyıldan beri süre gelen Rus Çarlığı son bulurken ülkede bir süre devam eden iç savaş yılları ile ardından kurulan yeni ve hayatın her alanına sirayet edecek olan sosyalist düzen sadece Rus halkını değil Türk dünyasını da yakından ilgilendirmektedir. Nitekim Rusya Türklerinin siyasi hayatını olduğu gibi sosyal ve kültürel hayatını da etkilemiştir. Matbuat faaliyetleri Sovyet ideolojisinin dinamiklerini göstermesi bakımından bu etkinin gözle görülür nitelikte ortaya konduğu vasıtalardan birisi olmuştur. Devrimin hem hazırlık safhasında hem de gerçekleşmesinden sonra âdeta itici bir güç işlevi görmüştür. Bolşeviklerin kontrolü tam manasıyla ele geçirmesi noktasında Kırım, iç savaş yıllarının önemli bir çekişme sahası olmuştur. Kırım Muhtar Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti (1921-1941)’nin kurulmasıyla ise milli muhtariyet statüsü gerçekleşmiştir. Çalışmamızda Stalin’in iktidar yıllarına tekabül eden 1930’lu yıllarda Kırım’da faaliyet gösteren Edebiyat ve Kultura (Edebiyat ve Kültür) dergisindeki fikir yazıları ele alınmıştır. İçeriğinde ağırlıklı olarak sosyalist değerlere özgü, hayatın somut koşullarını çağrıştıran edebi malzeme ile karşılaştığımız dergi 1936 yılında yayın hayatına başlamıştır. Derginin mevcut olan yedi sayısı gerek fikir yazılarıyla gerekse edebi türlerin içeriğiyle dönemin gündemi ve Sovyet cemiyeti yaratma anlayışını Kırım Türklerine ait olan milli matbuat zemininde gösterir niteliktedir. Bu anlamda çalışmamızda yer verdiğimiz, dergi üzerinden yapılan değerlendirmeler matbuat - ideoloji ilişkisini yansıtan öğeler içermektedir. Anahtar Kelimeler: Kırım Türkleri, Edebiyat ve Kültür, matbuat, ideoloji, SSCB.]]> <![CDATA[On the way to adopting socialist ideology, in other words, to its establishment in practical life, the October Revolution was an unprecedented historical turning point for Russia’s people who had not experienced such a regime before. While Tsarist Russia which had been surviving since the sixteenth century was collapsing, the newly established socialist regime that would spread to all parts of life involved not only the Russian people, but also the Turkic world. This regime influenced the social and cultural lives of Russian Turks as well as their political life. The press activities are one of the means that clearly reflects this effect in terms of showing the dynamics of Soviet ideology. It functioned as a propulsive force both in the preparation period of the revolution and after it was realized. Crimea was an important site of contention during the civil war while Bolshevists were gaining absolute control. The state of national autonomy was establishedfollowing the foundation of the Crimean Autonomous Soviet Socialist Republic (1921-1941). This study discusses the essays in the journal of Edebiyat and Kultura (Literature and Culture) which was actively published in the 1930s, when Stalin was in power, in Crimea. The journal,the literary contents of which mainly included socialist values and tangible conditions of life, was first published in 1936. Both the essays and the literary contents of its seven issues, which are available now, reflect the agenda of the period and the understanding behind the creation of Soviet society from the perspective of the national press of Crimean Turks. Thus, our evaluations of the journal in this study reflect the relationship between the press and ideology.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22672 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 383-395 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/128 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[TÜRKİYE SELÇUKLU SULTAN EŞLERİNDEN MAHPERİ HUAND HATUN’UN YAPTIRDIĞI YAPILAR]]> <![CDATA[MAHPERİ HUAND HATUN OF THE TURKEY SELJUK SULTAN WIFE AND HER ORDER STRUCTURES]]> <![CDATA[Demet KARA]]> <![CDATA[Türkiye Selçukluları, Mahperi, Huand Külliyesi, Şeyh Turesan Zaviyesi, Han, mimari, mekan]]> <![CDATA[Turkey Seljuks, Mahperi, Huand Complex, Sheikh Turesan Hermitage, Han, architecture, place]]> <![CDATA[Türkiye Selçuklu Sultanı I. Alâeddin Keykubad’ın eşi Mahperi Huand Hatun’un kimliği, yaşamı ve yaptırdığı yapılar bu çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Dönem kaynaklarında kendisine çok az yer verildiğinden, yaşam öyküsü ancak genel hatlarıyla belirlenebilen Mahperi Huand Hatun, cami, hamam, türbe, zaviye ve han türünde pek çok yapı yaptırmıştır. Kitabeli yapılarının tümü, oğlu Sultan II. Gıyaseddin Keyhüsrev döneminde inşa edilmiştir. Tarihi ve siyasi koşullar, diğer yapılarının da aynı dönem içinde inşa edildiklerine işaret etmektedir. Kayseri’de yaptırdığı Huand Hatun Külliyesi bir medrese, cami, türbe ve çifte hamamdan oluşmaktadır. Medrese ve çifte hamamın erkekler kısmı yapı topluluğu içinde en erken tarihlilerdir ve banilerinin Mahperi Haund Hatun’un eşi I. Alâeddin Keykubad olduğu tahmin edilmektedir. Cami inşa kitabesine göre Mahperi Huand Hatun tarafından yaptırılmış, türbe ve hamamın kadınlar kısmının da onun tarafından farklı tarihlerde yaptırılmış olduğu tahmin edilmektedir. Böylece külliyeyi oluşturan yapıların birlikte tasarlanarak inşa edilmedikleri ancak her birinin yapılırken bir diğeriyle bağlantı kuracak şekilde planlandığı görülmektedir. Mahperi Huand Hatun Camii’nin plan kurgusu incelendiğinde yeni bir uygulamanın yapıda denenmek istendiği anlaşılmaktadır. Caminin kuzeybatı köşesine yerleştirilen türbenin mukarnas dolgulu kaidesi bir başka örneğinin bulunmaması ile dikkat çekmektedir. İncesu’da yaptırdığı zaviye, tarihi bilinen erken tarihli zaviyeler arasında yerini almaktadır. Uluslararası deniz aşırı kuzey-güney ticaret yolları üzerinde inşa edilen han yapıları ise Türkiye Selçuklu hanlarının plan şemalarını tekrarlamışlardır. Bu çalışmada Mahperi Huand Hatun’un yaptırdığı yapıların önemli bazı yeniliklere getirmekle birlikte genel olarak Anadolu Selçuklu mimari teknik ve uygulamalarını tekrarladıkları, gelenek içinde kaldıkları sonucuna ulaşılmıştır.]]> <![CDATA[The subject of this topic is about identity, life and structures of Turkey Seljuk Sultan Alaeddin Keykubad's wife Mahperi Huand Hatun. There is no more information about her life in term about Mahperi Huand Hatun as more as general lines. She were built many structures like as mosques, baths, tombs, lodges and inns. All of the building inscription was built in period of her son's Sultan II. Gıyaseddin Keyhüsrev's. Historical and political conditions, suggesting the other structures were built in the same period. Huand Hatun Complex It consists of a madrasah, a mosque, a tomb and a double bath in the Kayseri. Madrasa and men's section of the double bath are the earliest of buildings in the complex and these buildings are estimated to have been built by I. Alâeddin Keykubad. According to the inscription of mosque is estimated by build Mahperi Huand Hatun. Additionally tomb and women’s bath are estimated by build her in different times. Thus buildings of the complex aren't built designed together, but all of buildings were planned connecting to each other. The plan arrangement of Mahperi Huand Hatun Mosque it is understood that a new application is desired in the structure when its examined. The muqarnas filled base of the tomb placed on the northwest corner of the mosque, it is noteworthy that there is no other example. Structure inn built on the north-south trade routes of international overseas, repeat theTurkey Seljuk in plan schemes. Study is concluded that Hatun Mahperi Huand bringing the overall structure are remain within the tradition of some important innovations in the Turkey Seljuk architecture techniques and applications they repeat.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22665 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[107-136]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/129 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[MECLİS-İ MEBUSAN’DA MARAŞ MEBUSLARI (1877-1920)]]> <![CDATA[THE DEPUTIES OF MARAS IN THE OTTOMAN CHAMBER OF DEPUTIES (1877-1920)]]> <![CDATA[Erhan ALPASLAN]]> <![CDATA[Maraş, mebus, meclis, anayasa, meşrutiyet]]> <![CDATA[Maras, deputy, assembly, constitution, constitutional monarchy.]]> <![CDATA[23 Aralık 1876 tarihinde ilan edilerek yürürlüğe giren Osmanlı Devleti’nin ilk Anayasası Kanun-ı Esasi ile birlikte Birinci Meşrutiyet Dönemi başlamıştır. Böylece Türk demokrasi tarihinde parlamenter yönetim anlayışı resmi olarak yürürlüğe girmiştir. Parlamento, padişahın atadığı üyelerden oluşan Meclis-i Ayan ve halkın oylarıyla seçtiği temsilcilerin bulunduğu Meclis-i Mebusan’dan oluşmuştur. 19 Mart 1877 tarihinde çalışmalarına başlayan Meclis-i Mebusan’a o yıllarda idari açıdan Halep Vilayeti’ne bağlı Maraş Sancağı’ndan tek mebus katılmıştır. Birinci Meşrutiyet Dönemi, 1877-1878 Osmanlı Devleti ile Rusya arasındaki savaş sebep gösterilerek anayasanın tatil edilmesi ve meclis çalışmalarının durdurulması ile sona ermiştir. 23 Temmuz 1908 tarihinde Kanun-ı Esasi’nin tekrar yürürlüğe girmesi ile ikinci Meşrutiyet Dönemi ve Meclis-i Mebusan da yeniden çalışmasına başlamıştır. İkinci Meşrutiyet döneminde ise Meclis-i Mebusan’a Merkez Sancağı’nı temsilen 10 mebus katılmıştır. Bu çalışmada, Meclis-i Mebusan’daki Maraş Vilayeti Merkez Sancağı’nı (Maraş) temsil eden mebusların özgeçmişleri ve Meclisteki faaliyetleri arşiv ve meclis zabıt kayıtları esas alınarak ayrıntılı olarak sunulmaya çalışılmıştır.]]> <![CDATA[The First Constitutional Era (Birinci Meşrutiyet Devri) of the Ottoman Empire refers to the period of constitutional monarchy from the promulgation of the Kanûn-ı Esâsî ( Basic Law), that began on 23 December 1876. Thus it can be said that the process of the parliamentary system began in history of Turkish democracy with the promulgation of the Kanûn-ı Esâsî. The first Ottoman Assembly (Meclis-i Umumi) consisted of the Chamber of Deputies (Meclis-i Mebusan) whose members were elected by the general Ottoman populace and a senate (Ottoman Turkish: Meclis-i Ayan) whose members were appointed for life by the Sultan. The Chamber of Deputies (Meclis-i Mebusan) began its activities on 19 March 1877. In this first parliament of the Ottoman Empire, only one deputy from the Maras Sanjak of Haleb province was elected. The First Constitutional Era ended with the suspension of the Ottoman Parliament and the constitution by Sultan Abdul Hamid II on the pretext of an emergency related to the ongoing war with Russia. The Second Constitutional Era (İkinci Meşrûtiyyet Devri) of the Ottoman Empire began shortly after the 1908 Young Turk Revolution which forced Sultan Abdul Hamid II to restore the constitutional monarchy by the revival of the Ottoman Parliament, the General Assembly of the Ottoman Empire and the restoration of the constitution of 1876. In the Second Constitutional Era, 10 deputies represented Maras in the Ottoman Chamber of Deputies. Drawing on the archival documents and parliamentary records, this study deals with the curriculum and activities of deputies, who represented Maras Sanjak in the Ottoman Chamber of Deputies.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22639 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 141-162 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/130 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[CUMHURİYET DÖNEMİ MUĞLA VİLAYETİ’NDE GÖRÜLEN DEPREMLER (1923-1960)]]> <![CDATA[THE EARTHQUAKE OCCURRED IN MUĞLA PROVINCE DURİNG THE REPUBLİCAN PERİOD OF TURKEY (1923-1960)]]> <![CDATA[Bayram AKÇA]]> <![CDATA[- Seher AKÇA]]> <![CDATA[Muğla Vilayeti, Deprem, Cumhuriyet Dönemi, İnşa, 1923-1960 Dönemi.]]> <![CDATA[Muğla Province, Earthquake, Republican Period of Turkey, Construction, Between 1923-1960]]> <![CDATA[Deprem, yer kabuğunun derin katmanlarının kırılıp yer değiştirmesi veya yanardağların püskürmesi durumunda oluşan yer sarsıntısıdır. Depremler genel olarak tektonik, volkanik ve çöküntü olmak üzere üçe ayrılırlar. Türkiye de dâhil bu depremler içinde en yaygını olan tektonik depremlerdir. Anadolu coğrafyası en aktif deprem kuşağı olarak bilinen Alp- Himalaya deprem kuşağında bulunduğu için deprem riski en fazla taşıyan ülkeler arasında gelmektedir. Anadolu coğrafyasında bugüne kadar üç önemli fay hattı tespit edilmiştir. Bunlar Kuzey Anadolu Fay Hattı, Doğu Anadolu Fay Hattı ve Muğla Vilayetinin de içinde olduğu Batı Anadolu Fay Hattı’dır. 1631-1632 yıllarında Muğla- Milas’da yaşanan deprem, bölgenin Türk egemenliğine geçtikten sonra bilinen en eski depremidir. Bu çalışmada Cumhuriyet Dönemi’nde Muğla Vilayeti’nde görülen depremler üç dönemde incelenmiştir. Bunlardan birincisi; 1923-1933 yılları arasında yaşanan depremlerdir. Bu dönemde ilk olarak 1926 yılında az hasarlı bir deprem olayı yaşanmıştır. Daha sonra ise 23 Nisan 1933’den 4 Mayıs 1933 tarihine kadar Muğla-Merkez ile Datça ve Bodrum ilçelerinde fasılalarla 5 deprem yaşanmıştır. Bu depremlerde özellikle Datça İlçesi’nin köyleri ile Yunanistan’ın İstanköy Adası oldukça fazla mal ve can kaybına uğramıştır Bunun üzerine de Türkiye Ege Adalarındaki depremzedelere yardım elini uzatmıştır. Bunlardan ikincisi; 1940-1948 yılları arası görülen depremlerdir. Bu dönemde Muğla-Merkez, Bodrum ve Datça ilçelerinde fasılalarla 13 deprem görülmüştür Bu depremlerde özellikle Muğla- Merkez İlçe’de birçok köyde mal ve can kaybı olmuştur. Bu depremzedelere Kızılay Genel Merkezi’nden yiyecek, içecek ve giyim yardımı ve İcra Vekilleri Heyeti kararıyla da kereste yardımı yapılmıştır. Bunlardan üçüncüsü; 1957-1960 yılları arası görülen depremlerdir. Bu dönemdeki en önemli deprem merkez üssü Fethiye İlçesi olan ve Köyceğiz, Marmaris ve Muğla- Merkez ilçelerinde de hissedilen 1957 depremidir. Bu depremde Fethiye’de 67 kişi ölmüştür. Deprem sonrası dönemin Cumhurbaşkanı ve Başbakanı Muğla-Merkez, Marmaris ve Fethiye ilçelerini ziyaret ederek devletin depremzedelerin yanında olduğunu göstermişlerdir. Ayrıca depremden sonra bölgede yapılan enkaz kaldırma çalışmaları, yapılan yardımlar ve 7010 sayılı depremzedelere yardım konusunu içeren kanun çerçevesinde imar çalışmaları ortaya konmuştur. 1923-1960 yılları arası Muğla Vilayeti’nde yaşanan depremler ve 1999 Gölcük Depremi bölge halkının deprem bilincini artırarak, geleceğe hazırlıklı olmasında yol gösterici olmuştur.]]> <![CDATA[An Earthquake is the shaking of the ground that results from the breaking of the deep layers of Earth’s lithosphere or from the eruptions of volcanos. They are divided into three categories as tectonic, volcanic and collopsed. The most widespread among these, including Turkey, is tectonic earthquakes. Turkey has been the site of high- risk countries as it is in the sphere of Alpine- Himalayan orogenic belt which is known as the most active one. Within the geography of Anatolian so far three rectonic plates have been determined; North Anatolian, East Anatolian and West Anatolian fault zones which include the Province of Muğla. The Earthquake which occuued in the years of 1631- 1632 in Milas is the most ancient one, after the region came under the Turkish rule. In this study, the earthquake seen in the Province of Muğla can be examined in three periodss. The first of them is the ones happened between 1923-1933. In this period there occurred first earthquake in 1926, giving rise to little damage. Then between 23 April 1933 and 4 May 1933 Muğla centre and the districts of Datça and Bodrum experienced earthquake swarms numbered as 5. As a result of these earthquakes especially the villages of Datça and the Island of Cos in Greece suffered great damages and casuelties. Upon these developments,Turkey contributed to the earthquake victims in the Aegean İslands. The second of these is the ones occurred between 1940- 1948. During this period, Muğla centre, Bodrum and Datça districts experienced 13 earthquakes of intervals. As a result of these earthquakes many villages of Muğla centre have been inflicted with the loss of properties and lives. The red crescent provided the earthquake victims with food, drinks and clothes and they also obtained timber by the decision of the rebresentatives of Exacutive Committe. The third of these happened between the years of 1957- 1960. The most serious earthquake during this period is the one of the years of 1957 whose center was the district of Fethiye and also felt in Köyceğiz, Marmaris as well as Muğla centre. 67 people died in Fethiye in this earthquake. After the earthquake The President and The Primeminister of the Rebuplic visited Muğla Center, Marmaris, Köyceğiz and Fethiye districts and showed the solidarity of the state with them. Moreover, the ececutive orders of restoration Works, as state in the enactment of number 7010 of Earthquake Victimms, were conducted and both wreck removals and the contributions were also made to the earthquake victims. The measures which were taken as a result of the earthquakes occured in Muğla Province between 1923-1960 and the Gölcük Earthquake of 1999 enable people to increase the consciousners of earthquake to a great depree and so make preperations for the future.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22627 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[17-30]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/131 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[ALİ YAYCIOĞLU: İMPARATORLUĞUN ORTAKLARI: DEVRİMLER ÇAĞI’NDA OSMANLI NİZAMININ KRİZİ]]> <![CDATA[ALI YAYCIOGLU: PARTNERS OF THE EMPIRE, THE CRISIS OF THE OTTOMAN ORDER IN THE AGE OF REVOLUTIONS]]> <![CDATA[Nejla DOĞAN]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> <![CDATA[]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22573 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[137-139]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/132 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Nevşehirli Damat İbrahim Paşa Yahut Bir Yenilik Hamlesinin Hazin Sonu (Patrona Halil Darbesi)]]> <![CDATA[Nevşehirli Damat İbrahim Paşa And Final End Of An İnnovation Treatment]]> <![CDATA[Hasan YAŞAROĞLU]]> <![CDATA[Nevşehirli Damat İbrahim Paşa, Yenilik, Lale Devri, Patrona Halil, Darbe.]]> <![CDATA[Nevşehirli Damat İbrahim Pasha, Innovation, Tulip Period, Patrona Halil, Revolution.]]> <![CDATA[Nevşehirli Damat İbrahim Paşa Ürgüp-Muşkara doğumludur. Genç yaşında İstanbul’a gelmiş, Sultan Üçüncü Ahmet şehzade iken onun maiyetinde bulunmuş, şehzade padişah olunca da sadrazam olmuştur. Nevşehirlinin parlak bir tahsili yoktur. Okuma yazmayı Saray’a girdikten sonra öğrenmiştir. İleri görüşlü ve yenilikçi bir kafa yapısına sahiptir. “Avrupa’nın ümran ve maarifini dikkatle tetkik etmek üzere”, Yirmisekiz Çelebi Mehmet’i Fransa’ya gönderen odur. Aynı şekilde bütün zorluklarına rağmen İlk Türk matbaasının açılışını temin eden ve buna mümasil çok sayıda yeniliğe imza atan yine o olmuştur. Nevşehirli’ye gelinceye kadar hiç kimse bu tür önemli hamlelere girişmeye cesaret edememiştir. Nevşehirli bu hamleleri ile Osmanlı sadrazamlarının en büyükleri arasına ismini yazdırmayı başarmıştır. Nevşehirlinin atılımları sayesinde Osmanlı tarihinde Sultan Üçüncü Ahmet döneminde çok parlak bir devir açılmıştır. Bu devrin adı “Lale Devri’dir. Söz konusu devir bir yenilik ve ilerleme devri olmasının yanında ayş u işretin ön plana çıkması bakımından ciddi eleştirilerin de hedefi olmuştur. Daha çok devletlilerin hayatına hâkim olan muhteşem lüks, zevk ü sefa ve hatta sefahate varan aşırılıklar başta dönemin kahramanı İbrahim Paşa olmak üzere rical-i devleti ağır bir gafletin içerisine sürüklemiştir. Devletlilerin aşırı lüks ve sefahatı geçim sıkıntısı ile cebelleşen halkı rahatsız etmiştir. Toplum kesimlerinden çok ciddi şikâyet ve yakınma sesleri yükselmeye başlamıştır. Ancak devletliler bu ıstırap ve yakınmayı görmemişler, görememişlerdir. Bütün bu hengâme içerisinde İbrahim Paşa, İran’a savaş açmak gibi stratejik bir hata yapmış, bu siyasi hata darbeyi tetiklemiştir. Patrona Halil önderliğinde büyük bir isyan başlamıştır. Sultan Üçüncü Ahmet asilerin isteği üzerine büyük vezirini feda ettiği gibi tahtını da yeğeni Birinci Mahmut’a terk etmek zorunda kalmıştır. Böylece büyük bir yenilik hamlesi oldukça hazin bir şekilde sona ermiş, parlak bir devir kapanmıştır.]]> <![CDATA[Nevşehirli Damat İbrahim Paşa is born in Urgup-Muşkara. He came to Istanbul in his youth, Sultan III. While Ahmet was a prince, it become the Grand Vizier whwn the prince was a sultan. Nevşehirli does not have a good training. He learned to read and write after he entered the palace. He is forward-lookingh and innovative. “To carefully examine the hope and teaching of Europe”, Yirmisekiz Çelebi Mehmet goes to France sender it is. In the same way, despite all difficulties it was the one that provided the opening of the first it has become such that it has signed many new innovations like this. No one has dared to engage in such crucial moves until the time of Nevşehirli. With these moves Nevşehirli among the greatest of the Ottoman Grand Viziers has taken its place. During the periode of Ahmet III a very bright period was opened in Ottoman history, the reason fort his the movements of Nevşehirli. The name of this periode is “Tulip Revolution”. In addition to being a milestone in innovation and progress serious ciriticism has also been the target in terms of over-entertaitment. Excessive luxury and discomfort disturbed the people who struggled with their livelihood. Very serious anguish and complaints from society to rise. However, those who ruled the state did not see this anguish and complaint. In all this turmoil, the Grand Vizier made a strategic mistake like opening a war to Iran, and this political error triggered the coup d’etat. A great rebellion has begun under the leadership of Patrona Halil. Ahmet III handed over the great vizier on the request and the pres of the rebels. At same time, he had to give the throne to Mahmud I nephew. Thus, a great innovation has ended in a tremendous way and a bright period closed.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22560 <![CDATA[Volume: 14 Issue 3[643-667 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/133 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[SİYASİ VE HUKUKİ AÇIDAN 1961 ANAYASASI’NDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER (1969-1974)]]> <![CDATA[AMENDMENTS ON 1961 CONSTITUTION FROM POLITICAL AND LEGAL POINT OF VIEW (1969-1974)]]> <![CDATA[Mustafa SALEP]]> <![CDATA[1961 Anayasası, Silahlı Kuvvetler, 12 Mart Muhtırası, Milli Güvenlik, 1969- 1974.]]> <![CDATA[1961 Constitution, Armed Forces, 12 March Memorandum, National Security, 1969- 1974.]]> <![CDATA[1961 Anayasası, Türk siyasi tarihi ve anayasal süreç açısından son derece önemli bir metindir. 27 Mayıs Darbesinden sonra Kurucu Meclis tarafından hazırlanmış olan ve halkoyu ile kabul edilen 1961 Anayasası, siyasi ve toplumsal alanda üzerinde hassasiyetle durulan bir konu olmuştur. Antidemokratik bir atmosferde hazırlanmış olmasına rağmen, hürriyetçi ve özgürlükçü bir içeriğe sahip olması, 1961 Anayasası’nı diğer anayasa metinlerinden ayıran önemli bir özelliktir. Anayasanın bu özelliği, ilerleyen yıllarda çeşitli eleştirileri de beraberinde getirmiştir. Bu çalışmada 1961 Anayasası’na yöneltilen eleştiriler, anayasa üzerine yapılan tartışmalar ve 1969- 1974 yılları arasında anayasada yapılmış olan değişiklikler siyasi ve hukuki açıdan incelenmiştir. Belirtilen yıllarda yedi kez değişikliğe uğrayan 1961 Anayasası, ilk ana metinden önemli oranda farklılaşmıştır. Adalet Partisi’nin tek başına iktidarda olduğu 1965- 1971 yılları arasında anayasada ciddi bir değişiklik olmamış, esas değişiklik ise 12 Mart 1971 Muhtırasından sonra gerçekleştirilmiştir. Türkiye’nin özellikle 1967- 1971 yılları arasında karşılaşmış olduğu siyasal ve toplumsal sorunların anayasa değişikliklerinde etkili olduğu söylenebilir. 1961 Anayasası’nın hazırlanmasını sağlayan Türk Silahlı Kuvvetleri, 12 Mart Muhtırası ile siyasete müdahalede bulunmuş ve 1961 Anayasası’nın büyük oranda değiştirilmesinde de en etkin rolü üstlenmiştir. 1971 yılından sonra yapılan anayasa değişikliklerinde özellikle kamu düzeninin korunması ve milli güvenliğin sağlanmasının amaçlandığı söylenebilir. Bu bağlamda kişi hak ve özgürlüklerinin sınırları belirlenmiştir. Çalışmada arşiv kaynakları, resmi kayıtlar, gazeteler, hatıralar ve tetkik eserler kullanılmış olup, çalışmanın siyasi tarihimize ve anayasal birikimimize katkı sağlaması amaçlanmaktadır.]]> <![CDATA[1961 Constitution is an absolutely important text in terms of Turkish political culture and constitutional process. Prepared by the Founder Parliament in the aftermath of 27 May Coup and approved by the public, 1961 Constitution has always been of concern in political and social agenda. Although it was prepared in an anti-democratic atmosphere, it has a libertarian and pro-freedom content, which makes 1961 Constitution different from other constitutional texts. This characteristic of constitution brought about some criticism in the following years. The study analyzes the criticisms forwarded to 1961 Constitution, debates on this constitution and the amendments made throughout the years between 1969 and 1974 from a political and legal point of view. Having been amended for 7 times during these years, 1961 Constitution became quite different from the first main text. There were no considerable amendments during the single government of Adalet Party between 1965 and 1971, while the main difference was made after the 12 March 1971 Memorandum. It could be said that specifically the political and social issues faced by Turkey throughout the years between 1967 and 1971 played a significant role on these constitutional amendments. Turkish Armed Forces, who ensured that 1961 Constitution was prepared, made an intervention to Turkish policy through 12 March memorandum and played the most significant role in the amendment of 1961 Constitution to a great extent. It could be said that the constitutional amendments made after 1971 was specifically aimed at the protection of public order and establishment of national unity. In this context, the limitations to individual rights and freedom were identified. The study makes use of archival resources, official records, newspapers, memoirs and audit works (tetkik eser), and it is expected that the study will contribute to our political history and constitutional summation of knowledge.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22531 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 327-357 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/134 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[XIX. YÜZYILIN BAŞLARINDA OSMANLI-İRAN İLİŞKİLERİ (1800-1806)]]> <![CDATA[OTTOMAN-IRANIAN RELATIONS AT THE BEGINNING OF THE XIXTH CENTURY (1800-1806)]]> <![CDATA[Abdurrahman ATEŞ]]> <![CDATA[Osmanlı-İran İlişkileri, Osmanlı Devleti, Bağdad, Kuzey Irak, İran.]]> <![CDATA[Ottoman-Iranian relations, Ottoman Empire, Baghdad, Northern Iraq, Iranian.]]> <![CDATA[XIX. Yüzyıl başlarında Osmanlı-İran ilişkilerinde, İran'ın Hoy Hanı Cafer Kulu Han'ın Osmanlı Devleti'ne, Kuzey Irak'ta Osmanlı tebasından Baban Mutasarrıfı Abdurrahman Paşa'nın da İran'a iltica etmesi ile Vehhabilerin Kerbela'ya baskınları yanında Bağdad Valisi Ali Paşa'nın Osmanlı Hükümeti'nin emrini almadan İran'a karşı harekete geçmesi olayları etkili oldu. Osmanlı-İran ilişkileri, vuku bulan bu olaylar sebebiyle, zaman zaman gerginleşerek hatta bir ara fiili çatışmaya dönüşse de, genel itibariyle her iki devlet de (bilhassa Osmanlı Hükümeti), iki ülke arasında husumete yol açan meseleleri sulh yoluyla halletmeye çalışmışlardır. Bu çalışmada, XIX. Yüzyıl başlarında Osmanlı-İran siyasi ilişkileri (1800-1806) ele alınarak, kaynakların verdiği bilgiler nispetinde, bazı değerlendirmeler yapılmaya çalışılmıştır. Konunun ana mihveri çerçevesinde, giriş kısmında Ağa Muhammed Han'ın İran'da Kaçar Devleti (1795-1925)'ni kurması, onun yerine yeğeni Feth Ali Şah (1797-1834)'ın geçmesi ile XIX. yüzyıl başlarında İran ve Osmanlı Devleti'nin genel durumları hakkında kısaca bilgi verilmiştir. Ardından XIX. yüzyıl başlarında Osmanlı-İran ilişkilerine tesir eden, İran'ın Hoy Han'ın Osmanlı topraklarına, Osmanlılar'ın da, Baban mutasarrıfının İran'a iltica etmeleri, Vehhabilerin Kerbela baskınları ve Bağdad Valisi Ali Paşa'nın İran'a sefer açması hadiseleri, derli-toplu olarak tasvir edilmek suretiyle bir sonuca gidilmeye gayret edilmiştir.]]> <![CDATA[The events which were effective in Ottoman-Iranian relations at the beginning of the XIXth century appeared to be taking refuge of Jafar Qoli Khan, Iranian Khan of Khoy in the Ottoman State, and conversely, of Abdurrahman Pasha, an Ottoman subject and Possessor of Baban of Northern Iraq, in Iran; the Wahhabi Sack of Karbala; and Ali Pasha, Governor of Baghdad, taking action against Iran without receiving an order from the Ottoman government. Due to the said events, Ottoman-Iranian relations, although occasionally becoming strained, even turning into an armed conflict sometime, both states (especially the Ottoman Government) tried to settle the disputes that led to hostility between the two countries by peaceful means. In this study, Ottoman-Iranian relations at the beginning of the XIXth century are handled and certain evaluations are attempted as far as the facts provided by sources allow. Within the framework of the subject matter, brief information has been given in the introduction about the establishment of the Qajar State in Iran by Agha Mohammad Khan (1795-1925), his replacement by his nephew Fath Ali Shah (1797-1834) 's XIX, and general situation of Iran and Ottoman Empire at the beginning of the 18th century. Later, the events which influenced the Ottoman-Iranian relations at the beginning of the XIXth century, namely, taking refuge of Iranian Khan of Khoy in the Ottoman territories, and conversely, of an Ottoman subject and Possessor of Baban, in Iran; the Wahhabi Sack of Karbala; and launching of a campaign by Ali Pasha, Governor of Baghdad, against Iran are concisely discussed and conclusions are attempted.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22460 <![CDATA[Volume: 14 Issue 2[ 413-428 ]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/135 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[TEK PARTİ DÖNEMİNDE SOSYAL HAYATIN DÖNÜŞÜMÜ KONYA ÖRNEĞİ (1935-1942)]]> <![CDATA[TRANSFORMATION OF THE SOCIAL LIFE IN SOLE PARTY PERIOD IN TURKEY KONYA SAMPLE (1935-1942)]]> <![CDATA[Mustafa Murat ÇAY]]> <![CDATA[Tek-Parti, Batılılaşma, Modernizasyon, Konya, Gelenek]]> <![CDATA[Single-Party, Westernization, Modernization, Konya, Tradition]]> <![CDATA[Bu çalışmanın amacı; Tek-Parti döneminde sosyal hayatta meydana gelen değişim sürecini ülke genelinde ve bilhassa Konya özelinde değerlendirmektir. Bu amaca ulaşmak için o dönemde yayın hayatını sürdüren yerel bir gazete olan Ekekon’dan, ulusal gazeteler Cumhuriyet, Milliyet ve Ulus’tan, Başbakanlık Cumhuriyet Arşivi’nden ve bu alanda yapılan ilgili çalışmalardan yararlanılmıştır. Osmanlı Devleti’nin yıkılmasından sonra yeni bir idarenin kurulmasıyla, sadece yönetim şekli değişmemiş, Türk toplumu bütünüyle yeni bir şekle bürünme sürecine girmiştir. Cumhuriyet’in ilk yıllarında yapılan önemli bazı yenilikler, daha çok millî olma endişesini taşırken, sonraki yıllardaki gelişmeler –özellikle Mustafa Kemal Atatürk’ten sonra- Türk toplumunu hızla millî olmaktan uzaklaştırmış ve modernizasyon kavramı tamamen Batılılaşma olarak kabul edilmiştir. Cumhuriyet elitlerinin bu algıyı bir ideoloji haline getirmesiyle de nüfusunun çoğu toprağa bağlı, gelenekçi bir yapıya sahip Türk toplumunda, genel anlamda bir bocalama oluşmuş ve aristokrasi ile halk arasındaki uçurum daha da artmıştır. Ortaya konan uygulamalar, çağdaşlaşma süreci boyunca asla vazgeçilemez olan lâiklik merkezli bir karakter taşımıştır. Dolayısıyla modernizasyon sürecindeki bir Türk toplumu için millî, mukaddes değerler ve sahip olunan köklü geleneğin yeni bir şekle büründürülmesi fikri, Atatürk zamanında kademeli bir şekilde yapılandırılırken, Milli Şef yönetiminin tüm dönemi için bir prensip haline getirilmiştir. Bu prensip, toplumun büyük bir kesiminde iktidara yönelik zamanla azalan teveccühün tamamen silinmesinde önemli derecede etkili olmuştur. Özellikle İnönü’lü Tek-Parti döneminde, Türk toplumuna uygun görülen Greko-Romen kültür kalıbı, gelenekçi toplumda azımsanamayacak kadar bir tepki meydana getirmiş ve bu tepki, toplumun maddî sıkıntılarının giderileceğine olan inancın yanında, manevî alandaki boşluğunun da doldurulacağı düşüncesiyle yeni bir iktidara (Demokrat Parti) zemin hazırlamıştır. Osmanlı’nın son yüzyılında artık kesinlik kazanan ve Cumhuriyet döneminde hızlı bir şekilde kendini gösteren modernleşme, Batılılaşma ile özdeşleştirilen bir kavram olmuştur. Bu algı, Türk toplumunun Doğu-Batı kültürleri arasında bir çıkmaza düşmesine ve günümüzde de bu çelişkilerden kendisini kurtaramamasına bir sebep teşkil etmiştir. Çalışmanın sonucunda; Konya’da sosyal hayatın dönüşümünde 1935-1942 yılları arasındaki sürecin bir yönüyle önemli bir zaman dilimini ifade ettiği bulgusuna ulaşılmıştır. Ayrıca, Tek-Parti yönetiminin sosyo-kültürel programlarının, Konya’da -özellikle merkezde- hızlı bir dönüşüm meydana getirdiği, faaliyetlerin, Halkevi bünyesinde planlı bir şekilde yürütüldüğü, çoğu kez yardım amaçlı yapılan faaliyetlerin, Batı’yı işaret eden etkinlikleri topluma benimsetmek gibi başka bir görevi de üstlendiği sonuçlarına da ulaşılmıştır.]]> <![CDATA[The purpose of this study is; to evaluate the change in social life during the Single-Party period throughout the country and especially in Konya. In order to reach this goal, a local newspaper, Ekekon, which was broadcasting at that time, the national newspapers Cumhuriyet, Milliyet and Ulus, the Archives of the Prime Ministry and the related studies in this field was used. With the establishment of a new administration after the collapse of the Ottoman Empire, not only the way of governing has changed but Turkish society has entered into a completely new process of impersonation. While some important innovations made during the first years of the Republic were more concerned about being national, the developments in the following years rapidly removed the Turkish society from nationality and the concept of modernization was accepted as Westernization. As the Republican elites turned this perception into an ideology, in the Turkish society, which has a traditionalist structure, most of its population has been strayed, and the gap between the aristocracy and the other people has increased. The practices put forward had a secular-centered character which was never indispensable throughout the modernization process. Therefore, the idea of embedding the national, holy values and deep-rooted tradition in a new way for a Turkish society in the process of modernization has been made as a principle for the whole period of the National Chief administration while being gradually structured in the time of Atatürk. This accepted principle has been considerably influential in the wiping of the decreasing favor of time in the majority of society. Particularly in the Single-Party period of İsmet İnönü’s administration, the Greco-Roman culture pattern, which was seen in accordance with the Turkish society, caused a reaction that was underestimated in the traditional society, and that this reaction, along with the belief that the material problems of the society would be solved, as well as the gap in the spiritual sphere has prepared a ground that would be filled with a new power (Democrat Party). Modernization, which has become more definite in the last century of the Ottoman Empire and has been manifested itself in the Republican period, has become a concept identified with Westernization. This perception was a reason for Turkish society to fall into a stalemate between East and West cultures and not to save itself from these contradictions. As a result of the study; In the transformation of social life in Konya, the process between 1935 and 1942 reached an important time period. In addition, it was concluded that the socio-cultural programs of one-party administration have brought about a rapid transformation in Konya, especially in the center. It has also been concluded that the transformative activities are carried out in the community house in a planned way, and that the activities, which are often made for charity, undertake another task, such as adopting the activities pointing to the West to society.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22407 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[85-106]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/136 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[BİR NAHİYENİN KAZAYA DÖNÜŞÜMÜ: GOSTİVAR]]> <![CDATA[THE TRANSFORMATION OF A SUB-DISTRICT TO A DISTRICT: GOSTIVAR]]> <![CDATA[Rahman ADEMİ]]> <![CDATA[Gostivar, Kalkandelen, nahiye, kaza.]]> <![CDATA[Gostivar, Kalkandelen, sub-district, district.]]> <![CDATA[Gostivar kasabası, bulunduğu mevki itibarıyla çok eski zamanlardan itibaren Makedonya’nın Polog bölgesindeki en önemli şehirleri olan Kuzeyde Üsküp ve güneyde Ohri arasında önemli bir bağlantı noktası oluşturmuştur. Aynı özelliğini bugün de korumaktadır. Osmanlı Arşiv belgelerinde Gostivar ile alakalı olarak şimdilik olmak kaydıyla en eski kayıt 28 Haziran 1709 tarihidir. Bu kayıtta Gostivar köy ve seneliği 56 787 akçelik geliri olan bir zeamet olarak zikredilmiştir. Gostivar nahiyesinin kazaya tahvili ile alakalı rastladığımız ilk kayıt ise 6.01.1892 tarihlidir. Kosova Vilayeti’nin gerekçeleri içeren bir talep yazısıyla Gostivar nahiyesinin kaymakamlığa terfi edilmesi istenmiştir. Bunun gerçekleşmesi için ise 2. sınıf Kaymakamlık olan Kalkandelen kazasının 3. sınıfa indirilmesi de teklif edilmiştir. Diğerleri arasında zikredilen en önemli gerekçe, o esnada eşkıya saldırılarının bölgede ve Gostivar nahiyesi etrafında şiddetli bir hal almasıdır. Bu taleple alakalı cevaba ulaşabilmiş değiliz, ancak bundan kısa bir süre sonra Kosova Vilayeti aynı talebi yinelemiştir. 07.Za.1309/3.06.1892 tarihinde aynı taleple Babı-Ali’ye bir telgraf göndermiştir. Bu telgrafa tam bir ay sonra, Gostivar nahiyesinin kazaya tahvilinin “pek de lüzumu olmadığı” şeklinde Şura-yı Devlet kararı iletilmiştir. Şura-yı Devlet’in bu cevabına rağmen taleplerin devam ettiğini anlıyoruz. 5 Temmuz 1897 tarihli bir yazıyla Şura-yı Devlet, Gostivar nahiyesinin kazaya tahvil edilmesi halinde ortaya çıkacak memurların maaşları ve sair masrafların karşılanması için kaynağın bulunup bulunmadığının tespitinin yapılması için Dâhiliye Nezareti’ne yazı yazmıştır. Serasker Rıza Paşa, Kosova ve Manastır vilayetleri arasında önemli bir mevkide bulunan Gostivar nahiyesinin bu özelliğini öne sürerek, Kosova vilayetine bağlı Gostivar ile Manastır vilayetine bağlı Kırçova arasında bir telgraf hattının kurulması ve böylece iki vilayetin haberleşme ihtiyacının karşılanmasını istemiştir. Kuşkusuz ki bu telgraf hattının tamamlanması, Gostivar’ın kaymakamlığa tahvil edilmesi sürecine olumlu olarak etki etmiştir. Nihayet 25 Mart 1903 tarihinde Gostivar nahiyesinin kazaya tahvil edilmesi süreci olumlu olarak tamamlanmıştır.]]> <![CDATA[The town of Gostivar has been an important connection point between Skopje in the North and Ohrid in the South, which are one of the most important cities in Macedonia’s Polog region. Gostivar still preserved same features today. The date of oldest record about Gostivar in Ottoman archive documents is June 28, 1709. In this record, Gostivar was mentioned as a village and a zeamet (feoff) with an annual income of 56787 akches. The date of first record transformation of Gostivar sub-district to district is 06.01.1892. Gostivar sub-district was requested to be promoted to a district in the request letter covering reasons of the Kosovo Province. It is proposed to lower Tetovo (Kalkandelen) district 3rd degree to 2nd degree for this. The most important criterion mentioned is that the bandit attacks on the region and Gostivar sub-district became severe. We have not reached an answer to this request, but shortly thereafter, the Kosovo Province had repeated the same demand. A telegraph was sent to Bab-ı âli with same request on 07.Za.1309/03.06.1892. After a full month, the decision of State Council on needlessness of transformation of Gostivar sub-district to district was forwarded. In spite of this response of the State Council, we see that the requests continued. In a letter dated 5 July 1897, the State Council wrote a letter to the Ministry of Internal Affairs in order to determine whether there is a source to cover the salaries of the civil servants and other expenses in case of a transformation from sub-district to district. Serasker Rıza Pasha proposed the establishment of a telegraph line between Gostivar (in Kosovo), which is located in an important place between the provinces of Kosovo and Manastir and Kırçova (in Manastir) with emphasizing this feature of Gostivar and the covering the communication needs of two provinces. Undoubtedly, the completion of this telegraph line had a positive effect on the process of Gostivar’s transformation from sub-district to district. Finally, on March 25, 1903, the process of transformation of Gostivar sub-district to district was completed positively.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22329 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[1-16]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/137 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[Osmanlı Devleti’nin Çözülmesi, Tanzimat ve Çöküş Dönemleri: Cahit Tanyol ile Şerif Mardin’in Yaklaşımlarının Karşılaştırmalı İncelemesi]]> <![CDATA[The Dissolution of The Ottoman Empire, Tanzimat and Decadence Periods: A Comparative Analysis of Cahit Tanyol and Şerif Mardin's Approaches]]> <![CDATA[Erkan ÇAV]]> <![CDATA[Osmanlı Devleti, Tanzimat, Meşrutiyet, Entelektüeller, Cahit Tanyol, Şerif Mardin.]]> <![CDATA[Ottoman Empire, Tanzimat, Meşrutiyet/Constitutionalism, Intellectuals, Cahit Tanyol, Şerif Mardin]]> <![CDATA[Osmanlı Devleti’nin çözülme sürecini, Kanuni Sultan Süleyman’ın vefatından başlatan yaklaşımlar vardır. Bu klasik bir yaklaşımdır, ancak tarihçiler ve sosyal bilimciler arasında taraftar bulmuştur. Bu anlayış Halil İnalcık gibi tarihçilerle değişir. Osmanlı Devleti, yıkılmadan evvel yavaş biçimde geri çekilme stratejisi izlemiş, toprak kaybına rağmen devletin varlığını yaklaşık 200 yıl daha sürdürebilmiştir. Bu 200 yılın son 70-80 yılında ise askeri gücündeki zayıflamaya rağmen, incelikli siyaseti ve bunu yürüten kadroları ile varlığını korumuştur. Bu küresel siyaset yapma gücü, Osmanlı Devleti’nin yıkılmasına engel olamamakla birlikte, burada elde edilen deneyimler çeşitli biçimlerde Türkiye Cumhuriyeti’ne aktarılır. Osmanlı son dönemi, yoğun bir değişim ve aynı zamanda bu değişime direnç sürecidir. Bu yıllarda köklü reformlar, devletten bağımsız bir aydın sınıfının oluşumu, yeni toplumsal ve siyasi düzenlemeler, eğitim, hukuk, ekonomi, ordu, sağlık, ticaret, ulaşım, madencilik ve diğer tüm yaşam alanlarında derinlikli dönüşümler gerçekleşir. Bu değişim sürecinde; varlık, bilgi ve değer alanlarını belirleyen epistemoloji de dönüşür. Çözülme dönemi, 1839 yılında başlayan Tanzimat süreci, dönemin kadroları ve Osmanlı’nın çöküş süreci, farklı ideolojiye sahip her Cumhuriyet aydının çalıştığı temel konulardandır. Tanzimat, günümüz toplum ve devlet yapısına aktardıkları ile temel öneme sahip bir dönemdir. Bu dönem anlaşılmadan Cumhuriyet’in anlaşılması mümkün değildir. Cahit Tanyol (1914- ...) ve Şerif Mardin (1927-2017), sosyal bilimci ve sosyolog kimlikleriyle bu dönem üzerinde çalışmışlar, eserler vermişlerdir. Onların çalışmalarının karşılaştırmalı bir incelemesi, hem Cumhuriyet döneminden geriye doğru oluşturulan tarihsel ve sosyolojik yaklaşımların ortaya konulması, hem de Türkiye’nin mevcut sorunları için daha etkili çözümler üretilmesi açısından katkı vericidir.]]> <![CDATA[There are approaches that initiate the decline of the Ottoman Empire from after the death of Suleiman the Magnificent. This is a classic approach, but has found supporters among historians and social scientists. This understanding has changed with historians such as Halil İnalcık. The Ottoman Empire followed a slow withdrawal strategy before it collapsed, despite the loss of land, the state has been able to maintain its existence for about 200 years. In spite of the weakening of the military power in the last 70-80 years of this 200 years, it has maintained its existence with its successful politics and its bureaucrats. This global policy making power, along with failing to prevent the decadence of the Ottoman Empire, the experience gained here has been transmitted to the Republic of Turkey. The last period of the Ottoman Empire was an intense change and at the same time the process of resistance to change. In these years deep-rooted reforms, the formation of an independent intellectual class from the state, new social and political regulations, education, law, economy, army, health, trade, transportation, mining and all other living spaces are deeply transformed. During this process of change; the epistemology that determines the fields of existence, knowledge and value is also transformed. Dissolution period, the Tanzimat process which started in 1839, the cadres of the Tanzimat period and the decadence/collapse of the Ottoman Empire were the main subjects that every Republican intellectual with different ideologies worked. Tanzimat is a period of fundamental importance with the transfer of the term’s qualifactions to present society and the state. It is not possible to understand the Republic without understanding this period. Cahit Tanyol (1914- ...) and Şerif Mardin (1927-2017) have worked on this period with the identities of social scientists and sociologists. A comparative analysis of their work, to reveal the historical and sociological approaches in which backwards Republic and is important for finding more effective solutions to Turkey’s current problems.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22166 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[53-84]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng

oai:dergiplatformu.com:Turkish Studies - Historical Analysis/article/138 2026-04-03T20:31:42.318Z mulkiye

<![CDATA[II. Meşrutiyet’in İlanından Sonra Başlayan Tensikatta Vilayet Kapı Kethüdalıklarının Kaldırılması Meselesi]]> <![CDATA[The Issue of Abolition of Provincial Kapı Kethüdalıkları at the Reorganization (Tensikat) After the Proclamation of the Second Constutional Period]]> <![CDATA[Döndü ÇAVDAR]]> <![CDATA[Osmanlı Devleti, 1908/1909 Osmanlı Tensikatı, kapı kethüdası, Dahiliye Nezareti, Vilayet Kapı Kethüdalıkları]]> <![CDATA[The Ottoman Empire, 1908-1909 Ottoman layoffs, The Interior Affairs Ministry, Kapı Kethudası, The Pr]]> <![CDATA[Bu makalede, Osmanlı devlet teşkilatında uzun süreden beri mevcudiyetini sürdüren vilayet kapı kethüdalıklarına yönelik, 1908-1909 tensikatında yapılan değişiklikler ve devam eden süreçte söz konusu kurumun kaldırılması ele alınmıştır. Vilayet kapı kethüdaları, Dâhiliye Nezaretindeki Kapı Kethüdaları Komisyonunda çalışan ve temsil ettiği vilayetlerin resmi işlerini yürüten memurlardır. Kapı kethüdaları esas olarak vilayetlerden Babıâli’ye gelen, Babıâli’den de vilayetlere giden evrakı kaydeder ve kapı çukadarları vasıtasıyla onları ait olduğu makamlara iletir; muhaberatı kolaylaştırır, muamelatı hızlandırırlardı. Önemli muharreratın güvenli şekilde gönderilmesini sağlar, mevcut emirlerin de vilayetlere bildirilmesini üstlenirlerdi. Devlet teşkilatında XVI. yüzyılın ikinci yarısından itibaren varlığı bilinen kapı kethüdaları; 1793, 1863 ve 1909 tarihlerinde üç esaslı düzenlemeye tabi tutulmuşlardır. İlk iki düzenlemeyle ilgili çalışmalar yapılmasına rağmen son düzenleme hakkında müstakil ve ayrıntılı bir araştırma yapılmamıştır. Bu konu, sadece II. Meşrutiyet’in ilanıyla başlayan yeni düzenlemeler bağlamında, Dâhiliye Nezareti tensikatı içinde kısaca ele alınmıştır. Bu makalede, 1908 ve 1909 tarihlerinde vilayet kapı kethüdalıklarının kaldırılması meselesinin dâhiliye nazırı, sadrazam ve kapı kethüdaları arasında, ayrıca Meclis-i Mebusan’da gündeme gelmesi ile çözümüne ilişkin gelişmeler ve bilgiler, arşiv belgeleri ışığında yorumlanarak aydınlatılmaya çalışılmıştır. Sonuç olarak zamanla ortaya çıkan gelişmeler ve yenilikler, Osmanlı ülkesinde posta işlerinin eskisine göre daha modern ve daha hızlı yöntemlerle yürütülmesini beraberinde getirmiştir. Dolayısıyla, evrak işlerinde kapı kethüdalarının aracılığına gerek kalmamış, 16 Mayıs 1909’da geleneksel Osmanlı sisteminin son kalıntılarından biri olan vilayet kapı kethüdalıkları Meclis-i Mebusan tarafından kaldırılmıştır.]]> <![CDATA[In this article, the changes made to the provincial kapı kethüdalıks, which had maintained their existence in the Ottoman State organization for a long time, during the 1908-1909 severance (personnel reduction) and the abolition of the said institution in the subsequent process was dealt with. Vilayet kapı kethüdaları (provincial stewards) are the provincial officers who work for the Kapı Kethüdaları Komisyonu (Committee) within the Interior Ministry and perform the official works of their respective provinces. Kapı kethüdas main work were the registration of the official documents that sent from provinces to Babıâli and the official replies of Babıâli, they also deliver these documents to the authorities they belong to with the help of kapı çukadars. Thus, the communication between different state institutions get easier, and the transactions became faster. They also provide the safe transaction of important documents, and the transmitting of orders to relevant institutions. Kapı Kethüdaları, which were present in the state organization from the second half of the 16th century; underwent radical reorganizations three times, in 1793, 1863 and 1909 respectively. While there are various studies about the first two reorganizations, there is no separate and comprehensive academic research about the third reorganization of 1909. This subject has been studied under the general reorganization of the Ministry of Interior (Dahiliye Nezareti Tensikatı), which was begun after the proclamation of the Second Constitutional Period (II. Meşrutiyet). In this article; the issue of abolition of the kapı kethüdalıkları at 1908 and 1909, the solution of this issue between the Minister of Interior (Dahiliye Nazırı), sadrazam (Prime Minister of the Ottoman Empire) and the kapı kethüdaları and the discussions in the Chamber of Deputies (Meclis-i Mebusan) were tried to explain in the light of archival documents. Consequently, the developments and changes that took place in the course of time led to postal work in the Ottoman state to be implemented with more modern and faster methods than in the past. Therefore, there was now no need for mediation of kapı kethüdas with regard to paperwork and consequently provincial kapı kethüdalıks, which were among the last remnants of the Ottoman system was abolished on May 16th, 1909 by the Ottoman Parliament.]]> Turkish Studies - Historical Analysis Turkish Studies - Historical Analysis info:eu-repo/semantics/article application/pdf https://www.turkishstudies.net/history?mod=makale_ing_ozet&makale_id=22165 <![CDATA[Volume: 14 Issue 1[31-52]]]> 2667-5552 Turkish Studies - Historical Analysis tr-eng 22165