Suad MUVAKIT-
Bu çalışma, 1980–2022 döneminde Suriye’de döviz kuru dinamiklerinin makroekonomik belirleyicilerini uzun dönemli yapısal kırılganlıklar, makroekonomik dengesizlikler ve 2011 sonrası derinleşen kurumsal ve ekonomik bozulma bağlamında incelemektedir. Çalışmada döviz kuru bağımlı değişken olarak ele alınmakta; ekonomik büyüme, enflasyon, kamu nihai tüketim harcamaları, gayrisafi sabit sermaye oluşumu, doğrudan yabancı yatırımlar, ticari açıklık ve 2011 sonrası yapısal kırılmayı temsil eden kukla değişken açıklayıcı değişkenler olarak modele dâhil edilmektedir. Yıllık zaman serisi verilerine dayanan ampirik analiz; tanımlayıcı istatistikler, korelasyon matrisi analizi, Phillips–Perron birim kök testi, gecikme uzunluğu seçimi, regresyon tahmini, tanısal testler ve Granger nedensellik analizinden oluşmaktadır. Bulgular, enflasyonun döviz kuru üzerinde pozitif, güçlü ve istatistiksel olarak anlamlı bir etkiye sahip olduğunu göstermekte; fiyat istikrarsızlığının Suriye’de döviz kuru baskılarının temel belirleyicilerinden biri olduğunu doğrulamaktadır. Ekonomik büyüme de döviz kuru davranışıyla pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki sergilerken, kamu nihai tüketim harcamaları negatif ve istatistiksel olarak anlamlı bir katsayıya sahiptir. Ayrıca yapısal kırılma kukla değişkeninin pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı olması, 2011 sonrası dönemin döviz kuru baskılarında belirgin bir yoğunlaşmayla ilişkili olduğunu göstermektedir. Buna karşılık, doğrudan yabancı yatırımlar, gayrisafi sabit sermaye oluşumu ve ticari açıklık tahmin edilen modelde istatistiksel olarak güçlü bağımsız etkiler göstermemektedir. Granger nedensellik sonuçları ise döviz kuru hareketlerinin enflasyon, kamu tüketimi, ticari açıklık ve gayrisafi sabit sermaye oluşumundaki sonraki değişimlere ilişkin öngörü bilgisi içerdiğini göstermektedir. Genel olarak sonuçlar, Suriye’de döviz kuru istikrarının yalnızca geleneksel para politikası araçlarıyla sağlanamayacağını; fiyat istikrarını, üretken kapasitenin yeniden inşasını, kurumsal toparlanmayı, yatırım desteğini ve yapısal dönüşümü bütünleştiren kapsamlı bir makroekonomik politika çerçevesini gerektirdiğini ortaya koymaktadır.
This study examines the macroeconomic determinants of exchange rate dynamics in Syria over the period 1980–2022 within the broader context of long-term structural fragilities, macroeconomic imbalances, and the deepening institutional and economic deterioration observed after 2011. The exchange rate is specified as the dependent variable, while economic growth, inflation, government final consumption expenditure, gross fixed capital formation, foreign direct investment, trade openness, and a dummy variable capturing the post-2011 structural break are incorporated as explanatory variables. Based on annual time-series data, the empirical analysis proceeds through descriptive statistics, correlation matrix analysis, the Phillips–Perron unit root test, lag-length selection, regression estimation, diagnostic testing, and Granger causality analysis. The findings indicate that inflation exerts a positive, strong, and statistically significant effect on the exchange rate, confirming that price instability constitutes a central driver of exchange rate pressures in Syria. Economic growth also displays a positive and statistically significant association with exchange rate behavior, while government final consumption expenditure exhibits a negative and statistically significant coefficient. In addition, the structural break dummy is positive and statistically significant, indicating that the post-2011 period was associated with a marked intensification of exchange rate pressures. By contrast, foreign direct investment, gross fixed capital formation, and trade openness do not exhibit statistically robust independent effects in the estimated model. The Granger causality results further suggest that exchange rate movements contain predictive information for subsequent changes in inflation, government consumption, trade openness, and gross fixed capital formation. Overall, the results indicate that exchange rate stability in Syria cannot be achieved solely through conventional monetary policy instruments; rather, it requires a comprehensive macroeconomic policy framework that integrates price stability, productive reconstruction, institutional recovery, investment support, and structural transformation.
Syria; exchange rate dynamics; inflation; macroeconomic instability; structural break
By subscribing to E-Newsletter, you can get the latest news to your e-mail.
