Abstract

Göçmen döviz transferleri, Sahra-Altı Afrika ekonomilerinde hayati bir rol oynamakta, hane halkı gelirine önemli ölçüde katkıda bulunmakta, küçük işletmeleri desteklemekte, yoksulluğu hafifletmekte ve düşük gelirli haneler için sağlık, eğitim ve ekonomik gelişmeyi ilerletmede hayati bir role sahip olmaktadır. Diğer yandan, göçmen döviz transferleri ile çevresel bozulma arasındaki ilişki, literatürde hâlâ yoğun tartışılan bir konu olup, çalışmaların çoğu karışık sonuçlar sunmaktadır. Bu çalışma, Sahra-Altı Afrika ülkelerinde göçmen döviz transferlerinin ekolojik ayak izi üzerindeki etkisini araştırmaktadır. Ayrıca, Sahra- Altı Afrika’da göçmen döviz transferlerinin ekolojik ayak izi üzerindeki etkisine odaklanan döviz kaynaklı Çevresel Kuznets Eğrisi (EKC) hipotezinin geçerliliğini test etmeyi amaçlamaktadır. Bu çalışmada, 2008-2023 yılları arasında Sahra- Altı Afrika ülkeleri için öncü bir araştırma niteliğinde olan momentler yöntemi kantil regresyon (MMQR) yaklaşımı uygulanmıştır. Çalışmanın bulguları hem göçmen döviz transferlerinin tahmini katsayısının hem de karesel teriminin bütün kantillerde istatistiksel olarak anlamlı olduğunu, göçmen döviz transferlerinin pozitif bir katsayıya, karesel terimin ise negatif bir katsayıya sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Bu model, döviz kaynaklı bir EKC hipotezinin varlığını doğrulamaktadır; yani Sahra-Altı Afrika ülkelerinde göçmen döviz transferleri arttıkça, ekolojik ayak izi seviyeleri açık ve net bir şekilde ters U şeklinde bir eğilim göstermektedir. Sahra-Altı Afrika bölgesindeki politika yapıcılar, göçmen döviz transferlerini çevresel sürdürülebilirlik için kullanarak, daha temiz enerji kullanımını artırabilir, fosil yakıtlara bağımlılığı azaltabilir ve küresel sürdürülebilir kalkınma hedefleriyle uyum sağlayabilir.

Abstract

Migrant remittances play a vital role in Sub-Saharan African economies, significantly contributing to household income, supporting small businesses, alleviating poverty, and playing a crucial role in advancing health, education, and economic development for low-income households. However, the relationship between migrant remittances and environmental degradation remains a subject of intense debate in the literature, with many studies yielding mixed results. This study investigates the impact of migrant remittances on the ecological footprint in Sub-Saharan African countries. It also aims to test the validity of the remittances-induced Environmental Kuznets Curve (EKC) hypothesis, focusing on the impact of migrant remittances on the ecological footprint in Sub-Saharan Africa. This study applies a method of moments quantile regression (MMQR) approach, a pioneering study for Sub-Saharan African countries between 2008 and 2023. The findings reveal that both the estimating coefficient and the squared term of migrant remittances are statistically significant across all quantiles, with migrant remittances having a positive coefficient and the squared term having a negative coefficient. This model confirms the existence of a remittances-induced EKC hypothesis. In other words, as migrant remittances increase in Sub-Saharan Africa, ecological footprint levels clearly show an inverted U-shaped trend. Policymakers in Sub-Saharan Africa can leverage migrant remittances for environmental sustainability, increasing the use of cleaner energy, reducing reliance on fossil fuels, and aligning with global sustainable development goals.

Structured Abstract

The primary aim of this study is to examine the economies of 23 Sub-Saharan Africa (Angola, Benin, Botswana, Burkina Faso, Cameroon, Ivory Coast, Eswatini, Ghana, Kenya, Lesotho, Liberia, Madagascar, Mali, Marityus, Namibia, Niger, Nigeria, Senegal, Sierra Leone, South Africa, Togo, Uganda and Zambia) for which data are available for the years 2008-2023. To determine the impact of remittance transfers on the ecological footprint and whether the environmental Kuznets curve (EKC) hypothesis arising from remittances is valid. When the literature is examined, there are various studies revealing the relationship between migrant remittances and ecological footprint. While some of these studies reveal that remittance transfers contribute to environmental degradation by increasing the ecological footprint, others show that remittance transfers reduce the ecological footprint. However, there are also studies in the literature that test the validity of the EKC hypothesis arising from remittances, which explains the non-linear relationship between remittances and ecological footprint. However, studies explaining the relationship between these two have not been examined sufficiently. Similarly, demographic and macroeconomic variables such as population, foreign direct investment, economic growth, and the potential effects of remittances on the ecological footprint have not been considered together. Therefore, the non-linear structure of remittances and their square on the ecological footprint in Sub-Saharan African countries, many of which have low income levels, are discussed together with both demographic and macroeconomic variables. Considering their size and importance for the development process, it is aimed to investigate the impact of remittances on the ecological footprint of Sub-Saharan African countries and to make appropriate policy recommendations.

To achieve this objective, the MMQR estimator was used. Before applying the MMQR estimator, the basic characteristics of the variables used in the study and the correlation relationships between the variables were determined. Subsequently, the presence of multicollinearity was evaluated using the variance inflation factor test. Afterwards, cross-sectional dependence, slope homogeneity, and unit root tests were performed. Finally, the model was analyzed using the MMQR estimator, which effectively reveals the effects at low, medium, and high ecological footprint levels. The research data, covering 16 years for 23 Sub-Saharan African countries, was obtained from the databases of internationally recognized institutions such as the Global Footprint Network and the World Bank.

Research findings indicate that migrant remittances (LREM) have a devastating effect on the ecological footprint (LEF). Indeed, remittances exert their influence through various mechanisms, including their impact on growth and industrialization. The LREM coefficient was found to have a positive and statistically significant effect on LEF, indicating that migrant remittances are harmful to the environment in Sub-Saharan Africa. The detrimental effect of migrant remittances on environmental quality is felt more strongly from low to high quantiles.

On the other hand, findings from the MMQR estimator show that the relationship between the square of migrant remittances (LREM²) and ecological footprint is negative and statistically significant across all quantiles. This reveals that as migrant remittances increase, the ecological footprint decreases in Sub-Saharan Africa. As one moves from low to high quantiles, the increase in migrant remittances leads to a greater improvement in environmental quality.

Furthermore, the findings showed that migrant remittances (LREM) have a positive and significant relationship with ecological footprint, while the square of migrant remittances (LREM²) has a negative and significant effect. The findings demonstrate the existence of a nonlinear structure between migrant remittances and ecological footprint. This structure reveals the EKC hypothesis, which is located in an inverted U shape. The inverted U-shaped structure shows that rising migrant remittances initially lead to consumption-oriented pollution, but higher levels of remittances are increasingly directed towards sustainable investments and facilitate the transition to a cleaner environment. This shows that higher migrant remittances in Sub-Saharan Africa contribute to sustainability by reducing environmental degradation.

In contrast, a positive and significant relationship between economic growth, foreign direct investment, and ecological footprint increases from low to high quantiles. Economic growth and foreign direct investment inflows lead to an increase in the ecological footprint in Sub-Saharan Africa. The findings reveal that economic growth in Sub-Saharan Africa occurs at the expense of environmental degradation. However, foreign direct investment inflows also support the validity of the "pollution haven" hypothesis in these countries. In other words, the operation of polluting firms located in developed countries in Sub-Saharan Africa, where environmental regulations are less strict and weaker, leads to an increase in the ecological footprint. This shows that foreign direct investment, which is thought to contribute economically, actually reduces environmental quality and causes environmental pollution in Sub-Saharan Africa.

The findings also show that the impact of population on the ecological footprint is negative and statistically significant at all quantiles except the 0.95 quantile level. This suggests that migrant remittances play a significant role in boosting economic prosperity and development in Sub-Saharan Africa, and that individuals become more conscious and environmentally aware over time. It can even be argued that migrants transfer not only money but also ideas, knowledge, and standards adopted in host countries to their own countries.

Overall, the findings of this research provide important insights into the impact of migrant remittances, as well as macroeconomic and demographic factors, on the ecological footprint in Sub-Saharan African countries. The study highlights the potential of remittances as a financing mechanism for energy transition in Sub-Saharan African countries, offering an opportunity to integrate these flows into broader environmental policies.

Yapılandırılmış Özet

Bu çalışmanın temel amacı, 2008-2023 yılları için verilerine ulaşılabilen 23 Sahra-Altı Afrika (Angola, Benin, Botsvana, Burkina Faso, Kamerun, Fil Dişi Sahilleri, Eswatini, Gana, Kenya, Lesotho, Liberya, Madagaskar, Mali, Marityus, Namibya, Nijer, Nijerya, Senegal, Sierra Leone, Güney Afrika, Togo, Uganda ve Zambiya) ekonomilerinde göçmen döviz transferlerinin ekolojik ayak izi üzerindeki etkisini ve göçmen dövizleri kaynaklı çevresel Kuznets eğrisi (EKC) hipotezinin geçerli olup olmadığını belirlemektir. Literatür incelendiğinde, göçmen döviz transferleri ile ekolojik ayak izi arasındaki ilişkiyi ortaya koyan çeşitli çalışmalar bulunmaktadır. Bu çalışmalardan bazıları göçmen döviz transferlerinin ekolojik ayak izini artırarak çevresel bozulmaya katkı sağladığını ortaya koyarken, bazıları da göçmen döviz transfelerinin ekolojik ayak izini azalttığını göstermektedir. Bununla birlikte, göçmen döviz transferleri ile ekolojik ayak izi arasındaki doğrusal olmayan ilişkiyi açıklayan göçmen döviz transferleri kaynaklı EKC hipotezinin geçerliliğini test eden çalışmalar da literatürde yer almaktadır. Ancak bu ikili arasındaki ilişkiyi açıklayan çalışmalar yeterince incelenmemiştir. Benzer şekilde, nüfus, doğrudan yabancı yatırım, ekonomik büyüme gibi demografik ve makro iktisadi değişkenler ile göçmen döviz transferlerinin ekolojik ayak izi üzerindeki potansiyel etkileri birlikte ele alınmamıştır. Dolayısıyla, birçoğu düşük gelir düzeyine sahip Sahra-Altı Afrika ülkelerinde göçmen döviz transferlerinin ve karesinin ekolojik ayak izi üzerindeki doğrusal olmayan yapısı hem demografik hem de makro ekonomik değişkenlerle birlikte ele alınmıştır. Büyüklükleri ve kalkınma süreci için önemleri göz önüne alındığında, göçmen döviz transferlerinin Sahra-Altı Afrika ülkelerinde ekolojik ayak izi üzerindeki etkisini araştırmak ve uygun politika önerilerinde bulunmak amaçlanmaktadır.

Bu amacı gerçekleştirmek için MMQR tahmincisinden yararlanılmıştır. MMQR tahmincisinden önce çalışmada kullanılan değişkenlerin temel özellikleri, değişkenler arasındaki korelasyon ilişkileri ortaya konulmuştur. Akabinde, varyans büyütme faktörü testi ile çoklu doğrusal bağlantı probleminin olup olmadığı değerlendirilmiştir. Sonrasında, yatay kesit bağımlılık, eğim homojenlik, birim kök testleri gerçekleştirilmiştir.  Son olarak, düşük, orta ve yüksek ekolojik ayak izi seviyelerindeki etkileri etkili bir şekilde ortaya koyan MMQR tahmincisi ile modelin analizi gerçekleştirilmiştir. 23 Sahra Altı Afrika ülkesi için 16 yılı kapsayan araştırma verileri, Küresel Ayak İzi Ağı ve Dünya Bankası gibi uluslararası geçerliliği olan kurumların veri tabanlarından elde edilmiştir.

Araştırma bulguları, göçmen döviz transfelerinin (LREM) ekolojik ayak izi (LEF) üzerinde yıkıcı bir etkiye sahip olduğunu göstermektedir. Gerçekten de döviz transferi; büyüme ve sanayileşme üzerindeki etkisi de dahil olmak üzere çeşitli mekanizmalar aracılığıyla etki etmektedir. LREM katsayısının LEF üzerindeki etkisinin pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı etkiye sahip olduğu belirlenmiştir; bu da göçmen döviz transferlerinin Sahra-Altı Afrika’daki çevre için zararlı olduğunu göstermektedir. Göçmen döviz transferlerinin çevre kalitesini azaltıcı etkisi düşük kantillerden yüksek kantillere doğru gidildikçe daha fazla hissedilmektedir.

Öte yandan MMQR tahmincisinden elde edilen bulgular, bütün kantillerde göçmen döviz transferlerinin karesi (LREM²) ile ekolojik ayak izi arasındaki ilişkinin negatif ve istatistiksel olarak anlamlı olduğunu göstermektedir. Bu, göçmen döviz transferleri arttıkça ekolojik ayak izinin Sahra-Altı Afrika ülkelerinde azaldığını ortaya koymaktadır. Düşük kantillerden yüksek kantillere doğru gidildikçe göçmen döviz transferlerinin artışı ile çevre kalitesi daha fazla artış göstermektedir.

Ayrıca bulgular, göçmen döviz transferlerinin (LREM) ekolojik ayak iziyle pozitif ve anlamlı bir ilişkiye sahip olduğunu, göçmen döviz transferlerinin karesinin (LREM²) ise negatif ve anlamlı bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir. Bulgular, göçmen döviz transferleri ile ekolojik ayak izi arasında doğrusal olmayan bir yapının varlığını kanıtlamaktadır. Bu yapı, ters U şeklinde yer alan EKC hipotezini ortaya koymaktadır. Ters U şeklindeki yapı, yükselen göçmen döviz transferlerinin başlangıçta tüketim odaklı kirliliğe yol açtığını, ancak daha yüksek seviyelerde döviz transferlerinin giderek sürdürülebilir yatırımlara yönlendirildiğini ve daha temiz bir çevreye geçişi kolaylaştırdığını göstermektedir. Bu, Sahra-Altı Afrika ülkelerinde daha yüksek göçmen döviz transferlerinin çevresel bozulmayı azaltarak sürdürülebilirliğe katkı sağladığını göstermektedir.

Buna karşılık, ekonomik büyüme ve doğrudan yabancı yatırımlar ile ekolojik ayak izi arasında pozitif ve anlamlı ilişki düşük kantillerden yüksek kantillere doğru artmaktadır. Ekonomik büyüme ve doğrudan yabancı yatırım girişleri Sahra-Altı Afrika ülkelerinde ekolojik ayak izinin artmasına neden olmaktadır. Bulgular, ekonomik büyümenin Sahra-Altı Afrika ülkelerinde çevresel bozulma pahasına gerçekleştiğini ortaya koymaktadır. Bununla birlikte doğrudan yabancı yatırım girişleri de bu ülkelerde “kirlilik cenneti” hipotezinin geçerliliğini ortaya koymaktadır. Bir diğer ifadeyle, gelişmiş ülkelerde yer alan ve kirliliğe neden olan firmaların çevresel düzenlemelerin daha az katı ve zayıf olduğu Sahra-Altı Afrika ülkelerinde faaliyet göstermesi ekolojik ayak izinin artmasına neden olmaktadır. Bu, ekonomik yönden katkı sağladığı düşünülen doğrudan yabancı yatırımların aslında Sahra-Altı Afrika ülkelerinde çevresel kaliteyi azalttığını ve çevresel kirliğine sebep olduğunu ortaya koymaktadır.

Bulgular ayrıca, nüfusun ekolojik ayak izi üzerindeki etkisinin 0,95 kantil düzeyi hariç diğer kantillerde negatif ve istatistiksel olarak anlamlı olduğunu göstermektedir. Bu durum, Sahra-Altı Afrika ülkelerinde göçmen döviz transferlerinin ekonomik refahı ve kalkınmayı artırmada önemli bir rol oynadığını ve bireylerin zaman içinde daha bilinçli ve çevreye karşı daha duyarlı hale geldiğini göstermektedir. Hatta, göçmenlerin sadece para değil, aynı zamanda ev sahibi ülkelerde benimsenen fikirleri, bilgiyi ve standartları da kendi ülkelerine aktardığı kabul edilebilir.

Genel olarak, bu araştırmanın bulguları, Sahra-Altı Afrika ülkelerinde göçmen döviz transferlerinin yanı sıra makro iktisadi ve demografik faktörlerin ekolojik ayak izi üzerindeki etkilerine yönelik önemli bilgiler sunmaktadır. Çalışma, Sahra-Altı Afrika ülkelerinde enerji geçişi için bir finansman mekanizması olarak döviz transferlerinin potansiyelini vurgulayarak, bu akışları daha geniş çevre politikalarına entegre etme fırsatı sunmaktadır.

ملخص منظم

الهدف الرئيسي لهذه الدراسة هو تحليل اقتصادات 23 دولة في أفريقيا جنوب الصحراء الكبرى (أنغولا، بنين، بوتسوانا، بوركينا فاسو، الكاميرون، ساحل العاج، إسواتيني، غانا، كينيا، ليسوتو، ليبيريا، مدغشقر، مالي، مارتيزوس، ناميبيا، النيجر، نيجيريا، السنغال، سيراليون، جنوب أفريقيا، توغو، أوغندا، وزامبيا) التي تتوفر بيانات عنها للسنوات 2008-2023. لتحديد تأثير تحويلات الأموال على البصمة البيئية وما إذا كانت فرضية منحنى كوزنتس البيئي (EKC) الناشئة عن التحويلات صحيحة. عند فحص الأدبيات، توجد دراسات متنوعة تكشف عن العلاقة بين تحويلات المهاجرين والبصمة البيئية. في حين تكشف بعض هذه الدراسات أن تحويلات الأموال تساهم في تدهور البيئة من خلال زيادة البصمة البيئية، تظهر دراسات أخرى أن تحويلات الأموال تقلل من البصمة البيئية. ومع ذلك، توجد أيضًا دراسات في الأدبيات تختبر صحة فرضية منحنى كوزنتس البيئي (EKC) الناشئة عن التحويلات المالية، والتي تفسر العلاقة غير الخطية بين التحويلات المالية والبصمة البيئية. غير أن الدراسات التي تشرح العلاقة بين هذين العنصرين لم تُدرس بشكل كافٍ. وبالمثل، لم يتم النظر بشكل مشترك في المتغيرات الديموغرافية والاقتصادية الكلية مثل عدد السكان، والاستثمار الأجنبي المباشر، والنمو الاقتصادي، والتأثيرات المحتملة للتحويلات المالية على البصمة البيئية. لذلك، تتم مناقشة البنية غير الخطية للتحويلات المالية ومربعها على البصمة البيئية في بلدان أفريقيا جنوب الصحراء الكبرى، التي يعاني الكثير منها من مستويات دخل منخفضة، جنبًا إلى جنب مع المتغيرات الديموغرافية والاقتصادية الكلية. وبالنظر إلى حجم هذه التحويلات وأهميتها لعملية التنمية، يهدف هذا البحث إلى دراسة تأثير التحويلات المالية على البصمة البيئية لبلدان أفريقيا جنوب الصحراء الكبرى وتقديم توصيات سياسية مناسبة.

ولتحقيق هذا الهدف، تم استخدام مُقدِّر MMQR. وقبل تطبيق مُقدِّر MMQR، تم تحديد الخصائص الأساسية للمتغيرات المستخدمة في الدراسة وعلاقات الارتباط بينها. بعد ذلك، تم تقييم وجود التعددية الخطية باستخدام اختبار عامل تضخم التباين. ثم أُجريت اختبارات الاعتماد المقطعي، وتجانس المنحدر، واختبارات الجذر الوحدوي. وأخيرًا، تم تحليل النموذج باستخدام مُقدِّر MMQR، الذي يكشف بفعالية عن الآثار عند مستويات البصمة البيئية المنخفضة والمتوسطة والعالية. وقد تم الحصول على بيانات البحث، التي تغطي 16 عامًا لـ 23 دولة في أفريقيا جنوب الصحراء الكبرى، من قواعد بيانات مؤسسات معترف بها دوليًا مثل شبكة البصمة العالمية (Global Footprint Network) والبنك الدولي.

تشير نتائج البحث إلى أن تحويلات المهاجرين (LREM) لها تأثير مدمر على البصمة البيئية (LEF). وبالفعل، تمارس التحويلات المالية تأثيرها من خلال آليات متنوعة، بما في ذلك تأثيرها على النمو والتصنيع. وتبين أن معامل LREM له تأثير إيجابي وذو دلالة إحصائية على LEF، مما يشير إلى أن تحويلات المهاجرين ضارة بالبيئة في أفريقيا جنوب الصحراء الكبرى. ويكون التأثير الضار لتحويلات المهاجرين على جودة البيئة أكثر حدة من الكميات المنخفضة إلى الكميات العالية.

من ناحية أخرى، تُظهر النتائج المستخلصة من مُقدِّر MMQR أن العلاقة بين مربع تحويلات المهاجرين (LREM²) والبصمة البيئية علاقة سلبية وذات دلالة إحصائية عبر جميع الشرائح الكمية. ويكشف هذا أنه كلما زادت تحويلات المهاجرين، انخفضت البصمة البيئية في أفريقيا جنوب الصحراء الكبرى. ومع الانتقال من الشرائح الكمية المنخفضة إلى الشرائح الكمية العالية، تؤدي الزيادة في تحويلات المهاجرين إلى تحسن أكبر في جودة البيئة.

علاوة على ذلك، أظهرت النتائج أن تحويلات المهاجرين (LREM) لها علاقة إيجابية وذات دلالة إحصائية مع البصمة البيئية، في حين أن مربع تحويلات المهاجرين (LREM²) له تأثير سلبي وذو دلالة إحصائية. وتُثبت النتائج وجود بنية غير خطية بين تحويلات المهاجرين والبصمة البيئية. وتكشف هذه البنية عن فرضية EKC، التي تتخذ شكل حرف U مقلوب. ويُظهر الهيكل على شكل حرف U المقلوب أن ارتفاع تحويلات المهاجرين يؤدي في البداية إلى تلوث مرتبط بالاستهلاك، لكن المستويات الأعلى من التحويلات تُوجه بشكل متزايد نحو الاستثمارات المستدامة وتسهل الانتقال إلى بيئة أنظف. وهذا يدل على أن ارتفاع تحويلات المهاجرين في أفريقيا جنوب الصحراء الكبرى يسهم في الاستدامة من خلال الحد من التدهور البيئي.

في المقابل، تزداد العلاقة الإيجابية والهامة بين النمو الاقتصادي والاستثمار الأجنبي المباشر والبصمة البيئية من الشرائح المنخفضة إلى الشرائح العالية. ويؤدي النمو الاقتصادي وتدفقات الاستثمار الأجنبي المباشر إلى زيادة البصمة البيئية في أفريقيا جنوب الصحراء الكبرى. وتكشف النتائج أن النمو الاقتصادي في أفريقيا جنوب الصحراء الكبرى يحدث على حساب التدهور البيئي. ومع ذلك، فإن تدفقات الاستثمار الأجنبي المباشر تدعم أيضًا صحة فرضية «ملاذ التلوث» في هذه البلدان. بعبارة أخرى، يؤدي تشغيل الشركات الملوثة الموجودة في البلدان المتقدمة في أفريقيا جنوب الصحراء الكبرى، حيث تكون اللوائح البيئية أقل صرامة وأضعف، إلى زيادة البصمة البيئية. وهذا يدل على أن الاستثمار الأجنبي المباشر، الذي يُعتقد أنه يسهم اقتصاديًا، يؤدي في الواقع إلى انخفاض جودة البيئة ويسبب تلوثًا بيئيًا في أفريقيا جنوب الصحراء الكبرى.

وتُظهر النتائج أيضًا أن تأثير عدد السكان على البصمة البيئية سلبي وذو دلالة إحصائية في جميع الشرائح الكمية باستثناء مستوى الشريحة 0.95. ويشير هذا إلى أن تحويلات المهاجرين تلعب دورًا مهمًا في تعزيز الازدهار الاقتصادي والتنمية في أفريقيا جنوب الصحراء الكبرى، وأن الأفراد يصبحون أكثر وعيًا واهتمامًا بالبيئة بمرور الوقت. بل يمكن القول إن المهاجرين لا ينقلون الأموال فحسب، بل ينقلون أيضًا الأفكار والمعارف والمعايير المعتمدة في البلدان المضيفة إلى بلدانهم الأصلية.

بشكل عام، توفر نتائج هذا البحث رؤى مهمة حول تأثير تحويلات المهاجرين، بالإضافة إلى العوامل الاقتصادية الكلية والديموغرافية، على البصمة البيئية في بلدان أفريقيا جنوب الصحراء الكبرى. وتسلط الدراسة الضوء على إمكانات التحويلات المالية كآلية تمويل للتحول في مجال الطاقة في بلدان أفريقيا جنوب الصحراء الكبرى، مما يوفر فرصة لدمج هذه التدفقات في سياسات بيئية أوسع نطاقاً.

Résumé structuré

L'objectif principal de cette étude est d'examiner les économies de 23 pays d'Afrique subsaharienne (Angola, Bénin, Botswana, Burkina Faso, Cameroun, Côte d'Ivoire, Eswatini, Ghana, Kenya, Lesotho, Libéria, Madagascar, Mali, Maurice, Namibie, Niger, Nigeria, Sénégal, Sierra Leone, Afrique du Sud, Togo, Ouganda et Zambie) pour lesquelles des données sont disponibles pour les années 2008 à 2023. Il s’agit de déterminer l’impact des transferts de fonds des migrants sur l’empreinte écologique et de vérifier si l’hypothèse de la courbe de Kuznets environnementale (EKC) découlant de ces transferts est valable. L’examen de la littérature révèle l’existence de diverses études mettant en évidence la relation entre les transferts de fonds des migrants et l’empreinte écologique. Alors que certaines de ces études montrent que ces transferts contribuent à la dégradation de l’environnement en augmentant l’empreinte écologique, d’autres indiquent qu’ils la réduisent. Cependant, certaines études testent la validité de l’hypothèse de la courbe de Kuznets environnementale (EKC) liée aux transferts de fonds, qui explique la relation non linéaire entre ces transferts et l’empreinte écologique. Or, les études expliquant cette relation n’ont pas fait l’objet d’une analyse suffisante. De même, les variables démographiques et macroéconomiques telles que la population, les investissements directs étrangers, la croissance économique et les effets potentiels des transferts de fonds sur l’empreinte écologique n’ont pas été prises en compte conjointement. Par conséquent, la structure non linéaire de l’influence des transferts de fonds et de leur carré sur l’empreinte écologique dans les pays d’Afrique subsaharienne, dont beaucoup ont de faibles niveaux de revenus, est analysée conjointement avec les variables démographiques et macroéconomiques. Compte tenu de leur ampleur et de leur importance pour le processus de développement, l’objectif est d’étudier l’impact des transferts de fonds sur l’empreinte écologique des pays d’Afrique subsaharienne et de formuler des recommandations politiques appropriées.

Pour atteindre cet objectif, l’estimateur MMQR a été utilisé. Avant d’appliquer l’estimateur MMQR, les caractéristiques de base des variables utilisées dans l’étude et les relations de corrélation entre ces variables ont été déterminées. Par la suite, la présence de multicolinéarité a été évaluée à l’aide du test du facteur d’inflation de la variance. Ensuite, des tests de dépendance transversale, d’homogénéité des pentes et de racine unitaire ont été effectués. Enfin, le modèle a été analysé à l’aide de l’estimateur MMQR, qui met efficacement en évidence les effets aux niveaux faible, moyen et élevé de l’empreinte écologique. Les données de recherche, couvrant 16 années pour 23 pays d’Afrique subsaharienne, ont été obtenues à partir des bases de données d’institutions internationalement reconnues telles que le Global Footprint Network et la Banque mondiale.

Les résultats de la recherche indiquent que les transferts de fonds des migrants (LREM) ont un effet dévastateur sur l’empreinte écologique (LEF). En effet, les transferts de fonds exercent leur influence par le biais de divers mécanismes, notamment leur impact sur la croissance et l’industrialisation. Il a été constaté que le coefficient LREM avait un effet positif et statistiquement significatif sur le LEF, ce qui indique que les transferts de fonds des migrants sont néfastes pour l’environnement en Afrique subsaharienne. L’effet néfaste des transferts de fonds des migrants sur la qualité de l’environnement se fait davantage sentir des quantiles bas aux quantiles élevés.

En revanche, les résultats obtenus à l’aide de l’estimateur MMQR montrent que la relation entre le carré des transferts de fonds des migrants (LREM²) et l’empreinte écologique est négative et statistiquement significative sur l’ensemble des quantiles. Cela révèle que, à mesure que les transferts de fonds des migrants augmentent, l’empreinte écologique diminue en Afrique subsaharienne. À mesure que l’on passe des quantiles bas aux quantiles élevés, l’augmentation des transferts de fonds des migrants entraîne une amélioration plus marquée de la qualité de l’environnement.

De plus, les résultats ont montré que les transferts de fonds des migrants (LREM) présentent une relation positive et significative avec l’empreinte écologique, tandis que le carré des transferts de fonds des migrants (LREM²) a un effet négatif et significatif. Ces résultats démontrent l’existence d’une structure non linéaire entre les transferts de fonds des migrants et l’empreinte écologique. Cette structure confirme l’hypothèse EKC, qui se présente sous la forme d’un U inversé. La courbe en U inversé montre que l’augmentation des transferts de fonds des migrants entraîne dans un premier temps une pollution liée à la consommation, mais que des niveaux plus élevés de transferts sont de plus en plus orientés vers des investissements durables et facilitent la transition vers un environnement plus propre. Cela montre que des transferts de fonds plus élevés en Afrique subsaharienne contribuent à la durabilité en réduisant la dégradation de l’environnement.

En revanche, une relation positive et significative entre la croissance économique, les investissements directs étrangers et l’empreinte écologique s’accentue des quantiles bas vers les quantiles élevés. La croissance économique et les flux d’investissements directs étrangers entraînent une augmentation de l’empreinte écologique en Afrique subsaharienne. Les résultats révèlent que la croissance économique en Afrique subsaharienne se fait au détriment de la dégradation de l’environnement. Cependant, les flux d’investissements directs étrangers confirment également la validité de l’hypothèse du « refuge de pollution » dans ces pays. En d’autres termes, l’implantation en Afrique subsaharienne d’entreprises polluantes originaires de pays développés, où les réglementations environnementales sont moins strictes et moins contraignantes, entraîne une augmentation de l’empreinte écologique. Cela montre que les investissements directs étrangers, censés apporter une contribution économique, réduisent en réalité la qualité de l’environnement et sont à l’origine de la pollution environnementale en Afrique subsaharienne.

Les résultats montrent également que l’impact de la population sur l’empreinte écologique est négatif et statistiquement significatif à tous les quantiles, à l’exception du quantile 0,95. Cela suggère que les transferts de fonds des migrants jouent un rôle significatif dans la stimulation de la prospérité économique et du développement en Afrique subsaharienne, et que les individus deviennent, au fil du temps, plus conscients et plus sensibilisés aux questions environnementales. On peut même affirmer que les migrants transfèrent non seulement de l’argent, mais aussi des idées, des connaissances et des normes adoptées dans les pays d’accueil vers leur propre pays.

Dans l’ensemble, les résultats de cette recherche apportent des éclairages importants sur l’impact des transferts de fonds des migrants, ainsi que sur les facteurs macroéconomiques et démographiques, sur l’empreinte écologique dans les pays d’Afrique subsaharienne. L’étude met en évidence le potentiel des transferts de fonds en tant que mécanisme de financement de la transition énergétique dans les pays d’Afrique subsaharienne, offrant ainsi une opportunité d’intégrer ces flux dans des politiques environnementales plus larges.

Resumen estructurado

El objetivo principal de este estudio es analizar las economías de 23 países del África subsahariana (Angola, Benín, Botsuana, Burkina Faso, Camerún, Costa de Marfil, Esuatini, Ghana, Kenia, Lesoto, Liberia, Madagascar, Malí, Mauricio, Namibia, Níger, Nigeria, Senegal, Sierra Leona, Sudáfrica, Togo, Uganda y Zambia) de los que se dispone de datos para el periodo 2008-2023. Determinar el impacto de las remesas en la huella ecológica y si es válida la hipótesis de la curva de Kuznets medioambiental (EKC) derivada de las remesas. Al examinar la bibliografía, se observan diversos estudios que revelan la relación entre las remesas de los migrantes y la huella ecológica. Mientras que algunos de estos estudios revelan que las remesas contribuyen a la degradación medioambiental al aumentar la huella ecológica, otros muestran que las remesas reducen la huella ecológica. Sin embargo, también hay estudios en la bibliografía que ponen a prueba la validez de la hipótesis de la EKC derivada de las remesas, la cual explica la relación no lineal entre las remesas y la huella ecológica. No obstante, los estudios que explican la relación entre ambos aspectos no se han analizado lo suficiente. Del mismo modo, no se han considerado conjuntamente variables demográficas y macroeconómicas como la población, la inversión extranjera directa, el crecimiento económico y los posibles efectos de las remesas sobre la huella ecológica. Por lo tanto, se analiza la estructura no lineal de las remesas y su cuadrado sobre la huella ecológica en los países de África subsahariana —muchos de los cuales presentan bajos niveles de renta— junto con variables tanto demográficas como macroeconómicas. Teniendo en cuenta su magnitud e importancia para el proceso de desarrollo, el objetivo es investigar el impacto de las remesas en la huella ecológica de los países de África subsahariana y formular recomendaciones de política adecuadas.

Para alcanzar este objetivo, se utilizó el estimador MMQR. Antes de aplicar el estimador MMQR, se determinaron las características básicas de las variables utilizadas en el estudio y las relaciones de correlación entre ellas. Posteriormente, se evaluó la presencia de multicolinealidad mediante la prueba del factor de inflación de la varianza. A continuación, se realizaron pruebas de dependencia transversal, homogeneidad de las pendientes y de raíz unitaria. Por último, se analizó el modelo utilizando el estimador MMQR, que revela de manera eficaz los efectos a niveles bajos, medios y altos de huella ecológica. Los datos de la investigación, que abarcan 16 años para 23 países del África subsahariana, se obtuvieron de las bases de datos de instituciones reconocidas internacionalmente, como la Global Footprint Network y el Banco Mundial.

Los resultados de la investigación indican que las remesas de los migrantes (LREM) tienen un efecto devastador sobre la huella ecológica (LEF). De hecho, las remesas ejercen su influencia a través de diversos mecanismos, entre ellos su impacto en el crecimiento y la industrialización. Se constató que el coeficiente de las remesas de los migrantes (LREM) tiene un efecto positivo y estadísticamente significativo sobre la huella ecológica (LEF), lo que indica que las remesas de los migrantes son perjudiciales para el medio ambiente en el África subsahariana. El efecto perjudicial de las remesas de los migrantes sobre la calidad medioambiental se percibe con mayor intensidad de los cuantiles bajos a los altos.

Por otra parte, los resultados obtenidos con el estimador MMQR muestran que la relación entre el cuadrado de las remesas de los migrantes (LREM²) y la huella ecológica es negativa y estadísticamente significativa en todos los cuantiles. Esto revela que, a medida que aumentan las remesas de los migrantes, la huella ecológica disminuye en el África subsahariana. A medida que se pasa de los cuantiles bajos a los altos, el aumento de las remesas de los migrantes conduce a una mayor mejora de la calidad medioambiental.

Además, los resultados mostraron que las remesas de los migrantes (LREM) tienen una relación positiva y significativa con la huella ecológica, mientras que el cuadrado de las remesas de los migrantes (LREM²) tiene un efecto negativo y significativo. Los resultados demuestran la existencia de una estructura no lineal entre las remesas de los migrantes y la huella ecológica. Esta estructura confirma la hipótesis EKC, que presenta una forma de U invertida. La estructura en forma de U invertida muestra que el aumento de las remesas de los migrantes conduce inicialmente a una contaminación orientada al consumo, pero que los niveles más altos de remesas se destinan cada vez más a inversiones sostenibles y facilitan la transición hacia un medio ambiente más limpio. Esto demuestra que unas remesas de los migrantes más elevadas en el África subsahariana contribuyen a la sostenibilidad al reducir la degradación medioambiental.

Por el contrario, la relación positiva y significativa entre el crecimiento económico, la inversión extranjera directa y la huella ecológica aumenta de los cuantiles bajos a los altos. El crecimiento económico y las entradas de inversión extranjera directa provocan un aumento de la huella ecológica en el África subsahariana. Los resultados revelan que el crecimiento económico en el África subsahariana se produce a costa de la degradación medioambiental. Sin embargo, las entradas de inversión extranjera directa también respaldan la validez de la hipótesis del «refugio de la contaminación» en estos países. En otras palabras, la actividad de las empresas contaminantes con sede en países desarrollados que operan en el África subsahariana —donde las normativas medioambientales son menos estrictas y más débiles— provoca un aumento de la huella ecológica. Esto demuestra que la inversión extranjera directa, de la que se cree que contribuye al desarrollo económico, en realidad reduce la calidad medioambiental y causa contaminación ambiental en el África subsahariana.

Los resultados también muestran que el impacto de la población en la huella ecológica es negativo y estadísticamente significativo en todos los cuantiles, excepto en el nivel del cuantil 0,95. Esto sugiere que las remesas de los migrantes desempeñan un papel significativo a la hora de impulsar la prosperidad económica y el desarrollo en el África subsahariana, y que las personas se vuelven más conscientes y sensibles a las cuestiones medioambientales con el paso del tiempo. Incluso se puede argumentar que los migrantes transfieren a sus propios países no solo dinero, sino también ideas, conocimientos y normas adoptadas en los países de acogida.

En general, los resultados de esta investigación aportan información importante sobre el impacto de las remesas de los migrantes, así como de los factores macroeconómicos y demográficos, en la huella ecológica de los países del África subsahariana. El estudio destaca el potencial de las remesas como mecanismo de financiación para la transición energética en los países del África subsahariana, lo que ofrece una oportunidad para integrar estos flujos en políticas medioambientales más amplias.

结构化摘要

本研究的主要目的是考察23个撒哈拉以南非洲国家（安哥拉、贝宁、博茨瓦纳、布基纳法索、喀麦隆、科特迪瓦、 斯威士兰、加纳、肯尼亚、莱索托、利比里亚、马达加斯加、马里、马尔代夫、纳米比亚、尼日尔、尼日利亚、塞内加尔、塞拉利昂、南非、多哥、乌干达和赞比亚）的经济状况，这些国家拥有2008年至2023年的相关数据。旨在确定汇款对生态足迹的影响，并验证由汇款引发的“环境库兹涅茨曲线”（EKC）假说是否成立。查阅文献可发现，已有诸多研究揭示了侨汇与生态足迹之间的关系。其中部分研究表明，汇款通过增加生态足迹导致环境退化；而另一些研究则显示，汇款能减少生态足迹。此外，文献中也有研究检验了源于汇款的EKC假说的有效性，该假说解释了汇款与生态足迹之间的非线性关系。然而，关于这两者之间关系的解释性研究尚未得到充分探讨。同样，人口、外国直接投资、经济增长等人口统计和宏观经济变量，以及汇款对生态足迹的潜在影响，也尚未被综合考虑。因此，本文将结合人口统计和宏观经济变量，共同探讨汇款及其平方对撒哈拉以南非洲国家（其中许多国家收入水平较低）生态足迹的非线性影响。鉴于汇款规模及其对发展进程的重要性，本研究旨在探究汇款对撒哈拉以南非洲国家生态足迹的影响，并提出相应的政策建议。

为实现这一目标，本文采用了MMQR估计量。在应用MMQR估计量之前，首先确定了研究中使用变量的基本特征以及变量之间的相关关系。随后，利用方差膨胀因子检验评估了多重共线性的存在情况。之后，进行了截面依赖性、斜率同质性及单位根检验。最后，利用MMQR估计量对模型进行了分析，该方法有效揭示了在低、中、高生态足迹水平下的影响。研究数据涵盖23个撒哈拉以南非洲国家长达16年的数据，来源于全球足迹网络（Global Footprint Network）和世界银行等国际公认机构的数据库。

研究结果表明，侨汇（LREM）对生态足迹（LEF）产生了毁灭性影响。事实上，汇款通过多种机制发挥影响，包括对经济增长和工业化的影响。研究发现，汇款（LREM）系数对生态足迹（LEF）具有正向且在统计上显著的影响，这表明移民汇款对撒哈拉以南非洲的环境有害。从低分位数到高分位数，移民汇款对环境质量的负面影响愈发明显。

另一方面，MMQR估计量的结果表明，移民汇款平方（LREM²）与生态足迹之间的关系在所有分位数区间内均为负相关且在统计上显著。这表明，随着移民汇款的增加，撒哈拉以南非洲地区的生态足迹会相应减少。从低分位数向高分位数推移时，移民汇款的增加会带来更显著的环境质量改善。

此外，研究结果表明，移民汇款（LREM）与生态足迹之间存在显著的正相关关系，而移民汇款的平方（LREM²）则具有显著的负相关效应。这些发现证明了移民汇款与生态足迹之间存在非线性结构。该结构印证了EKC假说，其呈现出倒U形曲线。这种倒U形结构表明，移民汇款的增加最初会导致以消费为导向的污染，但较高水平的汇款将越来越多地用于可持续投资，并促进向更清洁环境的转型。这表明，撒哈拉以南非洲地区较高的移民汇款通过减少环境退化，有助于实现可持续发展。

相比之下，经济增长、外国直接投资与生态足迹之间存在显著的正相关关系，且这种关系从低分位数到高分位数呈增强趋势。经济增长和外国直接投资流入导致撒哈拉以南非洲地区的生态足迹增加。研究结果表明，该地区的经济增长是以环境退化为代价实现的。然而，外国直接投资流入也印证了这些国家“污染避风港”假说的有效性。换言之，发达国家的企业在环境法规较宽松且执行力度较弱的撒哈拉以南非洲地区开展运营，导致生态足迹增加。这表明，被认为能促进经济发展的外国直接投资，实际上却降低了撒哈拉以南非洲的环境质量并造成了环境污染。

研究结果还表明，除0.95分位数水平外，人口对生态足迹的影响在所有分位数上均为负值且在统计上显著。这表明，侨汇在促进撒哈拉以南非洲的经济繁荣与发展方面发挥着重要作用，且人们随着时间的推移，环保意识日益增强。甚至可以认为，移民不仅向祖国汇款，还将东道国采纳的理念、知识和标准带回了祖国。

总体而言，本研究的结果为理解侨汇以及宏观经济和人口因素对撒哈拉以南非洲国家生态足迹的影响提供了重要见解。该研究突显了侨汇作为撒哈拉以南非洲国家能源转型融资机制的潜力，为将这些资金流纳入更广泛的环境政策提供了契机。

Структурированное резюме

Основная цель данного исследования заключается в анализе экономики 23 стран Африки к югу от Сахары (Ангола, Бенин, Ботсвана, Буркина-Фасо, Камерун, Кот-д’Ивуар, Эсватини, Гана, Кения, Лесото, Либерия, Мадагаскар, Мали, Маврикий, Намибия, Нигер, Нигерия, Сенегал, Сьерра-Леоне, Южная Африка, Того, Уганда и Замбия), по которым имеются данные за 2008–2023 годы. Определить влияние денежных переводов на экологический след и проверить обоснованность гипотезы экологической кривой Кузнеца (EKC), связанной с денежными переводами. Анализ литературы показывает, что существуют различные исследования, раскрывающие взаимосвязь между денежными переводами мигрантов и экологическим следом. В то время как одни из этих исследований показывают, что денежные переводы способствуют ухудшению состояния окружающей среды за счет увеличения экологического следа, другие демонстрируют, что денежные переводы уменьшают экологический след. Однако в литературе также имеются исследования, проверяющие обоснованность гипотезы экологической кривой Кузнеца (EKC), связанной с денежными переводами, которая объясняет нелинейную взаимосвязь между денежными переводами и экологическим следом. Тем не менее, исследования, объясняющие взаимосвязь между этими двумя факторами, не были изучены в достаточной мере. Аналогичным образом, демографические и макроэкономические переменные, такие как численность населения, прямые иностранные инвестиции, экономический рост и потенциальное влияние денежных переводов на экологический след, не рассматривались в совокупности. Поэтому нелинейная структура влияния денежных переводов и их квадрата на экологический след в странах Африки к югу от Сахары, многие из которых имеют низкий уровень доходов, рассматривается в совокупности с демографическими и макроэкономическими переменными. Учитывая их масштаб и важность для процесса развития, цель исследования заключается в изучении влияния денежных переводов на экологический след стран Африки к югу от Сахары и выработке соответствующих рекомендаций по формированию политики.

Для достижения этой цели использовался оценщик MMQR. Перед применением оценщика MMQR были определены основные характеристики переменных, использованных в исследовании, а также корреляционные связи между ними. Затем с помощью теста на коэффициент инфляции дисперсии была оценена наличие мультиколлинеарности. После этого были проведены тесты на поперечную зависимость, однородность наклонов и наличие единичного корня. Наконец, модель была проанализирована с использованием оценщика MMQR, который эффективно выявляет эффекты при низком, среднем и высоком уровнях экологического следа. Данные исследования, охватывающие 16 лет по 23 странам Африки к югу от Сахары, были получены из баз данных таких международно признанных организаций, как Global Footprint Network и Всемирный банк.

Результаты исследования показывают, что денежные переводы мигрантов (LREM) оказывают разрушительное воздействие на экологический след (LEF). Действительно, денежные переводы мигрантов оказывают влияние через различные механизмы, в том числе посредством воздействия на экономический рост и индустриализацию. Было установлено, что коэффициент LREM оказывает положительное и статистически значимое влияние на LEF, что указывает на то, что денежные переводы мигрантов наносят ущерб окружающей среде в странах Африки к югу от Сахары. Пагубное воздействие денежных переводов мигрантов на качество окружающей среды ощущается сильнее в диапазоне от низких до высоких квантилей.

С другой стороны, результаты оценки с использованием MMQR показывают, что взаимосвязь между квадратом денежных переводов мигрантов (LREM²) и экологическим следом является отрицательной и статистически значимой во всех квантилях. Это свидетельствует о том, что по мере увеличения денежных переводов мигрантов экологический след в странах Африки к югу от Сахары уменьшается. При переходе от низких к высоким квантилям увеличение денежных переводов мигрантов приводит к более значительному улучшению качества окружающей среды.

Кроме того, результаты показали, что денежные переводы мигрантов (LREM) имеют положительную и значимую связь с экологическим следом, в то время как квадрат денежных переводов мигрантов (LREM²) оказывает отрицательное и значимое влияние. Полученные данные демонстрируют наличие нелинейной структуры между денежными переводами мигрантов и экологическим следом. Эта структура подтверждает гипотезу EKC, которая имеет форму перевернутой буквы U. Обратная U-образная структура показывает, что рост денежных переводов мигрантов изначально приводит к загрязнению, обусловленному потреблением, однако более высокие уровни денежных переводов все в большей степени направляются на устойчивые инвестиции и способствуют переходу к более чистой окружающей среде. Это свидетельствует о том, что более высокие денежные переводы мигрантов в странах Африки к югу от Сахары способствуют устойчивому развитию за счет снижения деградации окружающей среды.

Напротив, положительная и значимая взаимосвязь между экономическим ростом, прямыми иностранными инвестициями и экологическим следом усиливается от низких к высоким квантилям. Экономический рост и приток прямых иностранных инвестиций приводят к увеличению экологического следа в странах Африки к югу от Сахары. Результаты исследования показывают, что экономический рост в странах Африки к югу от Сахары происходит за счет ухудшения состояния окружающей среды. Однако приток прямых иностранных инвестиций также подтверждает обоснованность гипотезы «убежища от загрязнения» в этих странах. Иными словами, деятельность загрязняющих окружающую среду предприятий, расположенных в развитых странах и работающих в странах Африки к югу от Сахары, где экологические нормы менее строгие и менее эффективные, приводит к увеличению экологического следа. Это свидетельствует о том, что прямые иностранные инвестиции, которые, как считается, вносят вклад в экономику, на самом деле ухудшают качество окружающей среды и вызывают загрязнение окружающей среды в странах Африки к югу от Сахары.

Результаты также показывают, что влияние численности населения на экологический след является отрицательным и статистически значимым на всех квантилях, за исключением уровня 0,95-го квантиля. Это свидетельствует о том, что денежные переводы мигрантов играют значительную роль в стимулировании экономического процветания и развития в странах Африки к югу от Сахары, а также о том, что с течением времени люди становятся более сознательными и экологически осведомленными. Можно даже утверждать, что мигранты передают в свои страны не только деньги, но и идеи, знания и стандарты, принятые в странах пребывания.

В целом, результаты данного исследования дают важные сведения о влиянии денежных переводов мигрантов, а также макроэкономических и демографических факторов на экологический след в странах Африки к югу от Сахары. Исследование подчеркивает потенциал денежных переводов в качестве механизма финансирования энергетического перехода в странах Африки к югу от Сахары, открывая возможность интегрировать эти потоки в более широкую экологическую политику.

संरचित सारांश

इस अध्ययन का प्राथमिक उद्देश्य 23 उप-सहारा अफ्रीका (अंगोला, बेनिन, बोत्सवाना, बुर्किना फासो, कैमरून, आइवरी कोस्ट,

एस्वातिनी, घाना, केन्या, लेसोथो, लाइबेरिया, मडागास्कर, माली, मॉरिशस, नामीबिया, नाइजर, नाइजीरिया, सेनेगल, सिएरा लियोन, दक्षिण अफ्रीका, टोगो, युगांडा और जांबिया) जिनके लिए 2008-2023 के वर्षों के लिए डेटा उपलब्ध है। पर्यावरणीय पदचिह्न पर प्रेषण हस्तांतरण के प्रभाव और यह निर्धारित करना कि क्या प्रेषण से उत्पन्न पर्यावरण कुज़नेत्स वक्र (EKC) परिकल्पना मान्य है। जब साहित्य की जांच की जाती है, तो ऐसे कई अध्ययन मिलते हैं जो प्रवासी प्रेषण और पर्यावरणीय पदचिह्न के बीच संबंध को प्रकट करते हैं। जबकि इनमें से कुछ अध्ययन यह प्रकट करते हैं कि प्रेषण हस्तांतरण पर्यावरणीय पदचिह्न को बढ़ाकर पर्यावरण क्षरण में योगदान करते हैं, अन्य यह दर्शाते हैं कि प्रेषण हस्तांतरण पर्यावरणीय पदचिह्न को कम करते हैं। हालांकि, साहित्य में ऐसे अध्ययन भी हैं जो प्रेषण से उत्पन्न ईकेसी परिकल्पना की वैधता का परीक्षण करते हैं, जो प्रेषण और पारिस्थितिक पदचिह्न के बीच गैर-रेखीय संबंध को समझाती है। हालांकि, इन दोनों के बीच संबंध को समझाने वाले अध्ययनों की पर्याप्त रूप से जांच नहीं की गई है। इसी तरह, जनसंख्या, प्रत्यक्ष विदेशी निवेश, आर्थिक विकास जैसे जनसांख्यिकीय और व्यापक आर्थिक चर, और पारिस्थितिक पदचिह्न पर प्रेषण के संभावित प्रभावों पर एक साथ विचार नहीं किया गया है। इसलिए, उप-सहारा अफ्रीकी देशों में, जिनमें से कई की आय का स्तर कम है, प्रेषणों की गैर-रेखीय संरचना और पारिस्थितिक पदचिह्न पर उनके वर्ग को जनसांख्यिकीय और समष्टिगत आर्थिक चरों दोनों के साथ एक साथ चर्चा की गई है। विकास प्रक्रिया के लिए उनके आकार और महत्व को ध्यान में रखते हुए, उप-सहारा अफ्रीकी देशों के पारिस्थितिक पदचिह्न पर प्रेषणों के प्रभाव की जांच करना और उचित नीतिगत सिफारिशें करना उद्देश्य है।

इस उद्देश्य को प्राप्त करने के लिए, एमएमक्यूआर (MMQR) एस्टीमेटर का उपयोग किया गया। एमएमक्यूआर एस्टीमेटर को लागू करने से पहले, अध्ययन में उपयोग किए गए चरों की मूलभूत विशेषताओं और चरों के बीच सहसंबंध संबंधों को निर्धारित किया गया। इसके बाद, वेरिएंस इन्फ्लेशन फैक्टर टेस्ट का उपयोग करके बहुसहसंबंध (multicollinearity) की उपस्थिति का मूल्यांकन किया गया। इसके पश्चात, क्रॉस-सेक्शनल निर्भरता, स्लोप समरूपता, और यूनिट रूट परीक्षण किए गए।

अंत में, मॉडल का MMQR एस्टीमेटर का उपयोग करके विश्लेषण किया गया, जो प्रभावी रूप से कम, मध्यम और उच्च पारिस्थितिक पदचिह्न स्तरों पर प्रभावों को प्रकट करता है। शोध डेटा, जिसमें 23 उप-सहारा अफ्रीकी देशों के लिए 16 वर्ष शामिल हैं, ग्लोबल फुटप्रिंट नेटवर्क और विश्व बैंक जैसी अंतरराष्ट्रीय स्तर पर मान्यता प्राप्त संस्थाओं के डेटाबेस से प्राप्त किया गया था।

शोध निष्कर्षों से पता चलता है कि प्रवासी प्रेषण (LREM) का पारिस्थितिक पदचिह्न (LEF) पर विनाशकारी प्रभाव पड़ता है।

वास्तव में, प्रेषण अपने प्रभाव को विभिन्न तंत्रों के माध्यम से डालते हैं, जिसमें विकास और औद्योगिकीकरण पर उनका प्रभाव शामिल है। LREM गुणांक का LEF पर सकारात्मक और सांख्यिकीय रूप से महत्वपूर्ण प्रभाव पाया गया, जो यह दर्शाता है कि उप-सहारा अफ्रीका में प्रवासी प्रेषण पर्यावरण के लिए हानिकारक हैं। पर्यावरण की गुणवत्ता पर प्रवासी प्रेषणों का हानिकारक प्रभाव निम्न क्वांटाइल से उच्च क्वांटाइल तक अधिक तीव्रता से महसूस किया जाता है।

दूसरी ओर, MMQR एस्टीमेटर से प्राप्त निष्कर्षों से पता चलता है कि प्रवासी रेमिटेंस के वर्ग (LREM2) और पारिस्थितिक पदचिह्न के बीच का संबंध सभी क्वांटाइल में नकारात्मक और सांख्यिकीय रूप से महत्वपूर्ण है। यह दर्शाता है कि जैसे-जैसे प्रवासी रेमिटेंस बढ़ता है, उप-सहारा अफ्रीका में पारिस्थितिक पदचिह्न कम हो जाता है। जैसे-जैसे निम्न क्वांटाइल से उच्च क्वांटाइल की ओर बढ़ते हैं, प्रवासी रेमिटेंस में वृद्धि पर्यावरण की गुणवत्ता में अधिक सुधार करती है।

इसके अलावा, निष्कर्षों से पता चला कि प्रवासी रेमिटेंस (LREM) का पारिस्थितिक पदचिह्न के साथ सकारात्मक और महत्वपूर्ण संबंध है, जबकि प्रवासी रेमिटेंस का वर्ग (LREM2) का नकारात्मक और महत्वपूर्ण प्रभाव है। निष्कर्ष प्रवासी रेमिटेंस और पारिस्थितिक पदचिह्न के बीच एक गैर-रेखीय संरचना के अस्तित्व को दर्शाते हैं। यह संरचना EKC परिकल्पना को प्रकट करती है, जो उल्टे U आकार में स्थित है।

उल्टे U-आकार की संरचना दर्शाती है कि बढ़ती प्रवासी रेमिटेंस शुरू में उपभोग-उन्मुख प्रदूषण का कारण बनती है, लेकिन रेमिटेंस का उच्च स्तर तेजी से स्थायी निवेश की ओर निर्देशित होता है और एक स्वच्छ पर्यावरण में परिवर्तन को सुविधाजनक बनाता है। यह दर्शाता है कि उप-सहारा अफ्रीका में उच्च प्रवासी रेमिटेंस पर्यावरणीय क्षरण को कम करके स्थिरता में योगदान करती है।

इसके विपरीत, आर्थिक विकास, प्रत्यक्ष विदेशी निवेश और पारिस्थितिक पदचिह्न के बीच एक सकारात्मक और महत्वपूर्ण संबंध निम्न से उच्च क्वाइल्टाइल तक बढ़ता है। आर्थिक विकास और प्रत्यक्ष विदेशी निवेश की आवक उप-सहारा अफ्रीका में पारिस्थितिक पदचिह्न में वृद्धि करती है। निष्कर्ष बताते हैं कि उप-सहारा अफ्रीका में आर्थिक विकास पर्यावरणीय क्षरण की कीमत पर होता है। हालांकि, प्रत्यक्ष विदेशी निवेश की आवक इन देशों में "प्रदूषण आश्रय" परिकल्पना की वैधता का भी समर्थन करती है। दूसरे शब्दों में, उप-सहारा अफ्रीका में विकसित देशों में स्थित प्रदूषण करने वाली फर्मों का संचालन, जहाँ पर्यावरणीय नियम कम सख्त और कमजोर हैं, पारिस्थितिक पदचिह्न में वृद्धि करता है। यह दर्शाता है कि प्रत्यक्ष विदेशी निवेश, जो आर्थिक रूप से योगदान करने वाला माना जाता है, वास्तव में उप-सहारा अफ्रीका में पर्यावरण की गुणवत्ता को कम करता है और पर्यावरणीय प्रदूषण का कारण बनता है।

निष्कर्ष यह भी दिखाते हैं कि पारिस्थितिक पदचिह्न पर जनसंख्या का प्रभाव 0.95 क्वांटाइल स्तर को छोड़कर सभी क्वांटाइल्स पर नकारात्मक और सांख्यिकीय रूप से महत्वपूर्ण है। यह दर्शाता है कि प्रवासी प्रेषण उप-सहारा अफ्रीका में आर्थिक समृद्धि और विकास को बढ़ावा देने में महत्वपूर्ण भूमिका निभाते हैं, और समय के साथ व्यक्ति अधिक जागरूक और पर्यावरण के प्रति सचेत हो जाते हैं। यह भी तर्क दिया जा सकता है कि प्रवासी न केवल पैसा बल्कि मेजबान देशों में अपनाए गए विचारों, ज्ञान और मानकों को भी अपने देशों में स्थानांतरित करते हैं।

कुल मिलाकर, इस शोध के निष्कर्ष उप-सहारा अफ्रीकी देशों में पारिस्थितिक पदचिह्न पर प्रवासी रेमिटेंस, साथ ही मैक्रोइकॉनॉमिक और जनसांख्यिकीय कारकों के प्रभाव के बारे में महत्वपूर्ण अंतर्दृष्टि प्रदान करते हैं। यह अध्ययन उप-सहारा अफ्रीकी देशों में ऊर्जा संक्रमण के लिए एक वित्तपोषण तंत्र के रूप में रेमिटेंस की क्षमता पर प्रकाश डालता है, जो इन प्रवाहों को व्यापक पर्यावरणीय नीतियों में एकीकृत करने का अवसर प्रदान करता है।