Bu çalışma, Çin’in 1990-2015 yılları arasında izlediği barışçıl yükselişi bir grand strateji bağlamında ele almakta ve söz konusu stratejiyi güç dengesi ile dengeleme kavramları çerçevesinde incelemektedir. 1978 yılında itibaren uygulanan dışa açılma ve reform politikasıyla Çin, dünya tarihinde daha önce görülmemiş bir ekonomik büyüme sürecine girmiş ve hegemonik güç adayı olarak karakterize edilmiştir. Çin’in ekonomik yükselişi ile askeri modernizasyon politikası bölgesel ve uluslararası düzeyde Çin tehdidi algısının ortaya çıkmasına neden olmuştur. Tek kutuplu sistemde ABD ile mevcut güç farkını kapatma, Çin tehdidi algısını azaltma ve Çin’e karşı sert dış dengeleme politikalarının benimsenmesini engelleme hedefleri; barışçıl yükseliş stratejisinin oluşumunda etkili olan başlıca uluslararası nedenleri oluşturmaktadır. Çin Komünist Partisi’nin meşruiyetini ve Çin’in maddi kapasitesini arttırma istenci ise barışçıl yükseliş stratejisinin inşasında belirleyici içsel etkenler arasında yer almaktadır. Bu bağlamda barışçıl yükseliş stratejisi; ekonomik kalkınmanın sürdürülmesi ve askerî kapasitenin artırılmasına dayanan iç dengeleme ile uluslararası örgütlere katılım, ortaklık diplomasisi ve ekonomik diplomasiye dayanan yumuşak (dış) dengelemenin birleşiminden oluşmaktadır. Çalışmada barışçıl yükseliş stratejisi sayesinde Çin’in bir yandan maddi kapasitesini artırdığı, diğer yandan ise uluslararası sistemde revizyonist bir tehdit olarak algılanmaktan kaçınarak sert dış dengeleme politikalarına maruz kalmadığı sonucuna ulaşılmıştır. 2015 sonrası dönemde sınırlı sert dengeleme, yumuşak dengeleme ve proaktif bir tutuma dayalı yeni bir stratejiye geçilmiş olsa da, Çin dış politikasında barışçıl yükseliş stratejisinin yapısal unsurları belirli bir süreklilik arz etmeye devam etmektedir.

This study examines China’s peaceful rise between 1990 and 2015 in the context of a grand strategy and analyses this strategy within the framework of balance of power and balancing concepts. With the policy of opening up and reform implemented since 1978, China has entered an unprecedented economic growth process in world history and has been characterized as a candidate for hegemonic power. China’s economic rise and military modernization policy have led to the emergence of the perception of a Chinese threat at regional and international levels. In the unipolar system, the goals of closing the existing power gap with the US, reducing the perception of a Chinese threat and preventing the adoption of harsh external balancing policies against China constitute the main international reasons that are effective in the formation of the peaceful rise strategy. The desire to increase the legitimacy of the Chinese Communist Party and China’s material capacity are among the determining internal factors in the construction of the peaceful rise strategy. In this context, the peaceful rise strategy; it is a combination of internal balancing based on sustaining economic development and increasing military capacity and soft (external) balancing based on participation in international organizations, partnership diplomacy and economic diplomacy. The study concluded that thanks to the peaceful rise strategy, China has increased its material capacity on the one hand, and on the other hand, it has not been exposed to hard external balancing policies by avoiding being perceived as a revisionist threat in the international system. Although a new strategy based on limited hard balancing, soft balancing and a proactive attitude has been adopted in the post-2015 period, the structural elements of the peaceful rise strategy continue to exhibit a certain continuity in Chinese foreign policy.