Abstract

Bu çalışmanın temel amacı, Türkiye'de yiyecek ve içecek hizmeti sektöründe faaliyet gösteren ve payları Borsa İstanbul’da işlem gören şirketlerin finansal performanslarını oran analizi yöntemiyle değerlendirmek ve bu şirketlerin performanslarını sektör geneliyle karşılaştırmalı olarak analiz etmektir. İncelenen şirketler arasında Baydöner, Tab Gıda, Etiler Gıda ve Büyük Şefler Gıda yer almakta olup analiz kapsamında likidite, verimlilik, finansal yapı ve kârlılık oranları değerlendirilmiştir. Ayrıca Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından yayımlanan Yiyecek ve İçecek Hizmeti Faaliyetleri sektör bilanço verileri kullanılarak, ilgili şirketlerin sektör ortalamalarıyla karşılaştırmalı analizine yer verilmiştir. Çalışmanın bulguları, sektörün genel olarak kısa vadeli borç ödeme kapasitesinin güçlü olduğunu; ancak likidite dengesizliklerinin bazı şirketlerde belirgin olduğunu göstermektedir. Öte yandan verimlilik oranlarında genel bir iyileşme izlenirken, özellikle alacak devir sürelerinde yaşanan düşüş, tahsilat süreçlerinde sorunlara işaret etmektedir. Finansal yapıya ait bulgularda kısa vadeli finansmana yüksek bağımlılık olduğu ve bunun sektörde faiz ve kur riski gibi tehditleri artırdığı tespit edilmiştir. Kârlılık açısından ise sektörün genelinde düşük performans gözlenmiştir. Bu sonuçlar, sektörün finansal sürdürülebilirliği açısından önemli riskler barındırdığına ve sağlıklı sermaye yönetiminin gerekliliğine işaret etmektedir.

Abstract

The aim of this study is to evaluate the financial performance of companies operating in the food and beverage service sector in Turkey and listed on Borsa Istanbul through ratio analysis, and to comparatively analyze these companies' performance against the sector. The analyzed companies include Baydöner, Tab Gıda, Etiler Gıda, and Büyük Şefler Gıda, with financial ratios related to liquidity, efficiency, financial structure, and profitability being evaluated. In addition, the study incorporates sector balance sheet data published by the Central Bank of the Republic of Turkey (CBRT) for the “Food and Beverage Service Activities” sector, enabling a comparison between individual companies and sectoral averages. The findings reveal that the sector generally possesses a strong capacity to meet short-term liabilities; however, some firms exhibit clear liquidity imbalances. While there is an overall improvement in efficiency ratios, a decline in accounts receivable turnover indicates potential problems in collection processes. The financial structure analysis shows a high dependence on short-term financing, which increases exposure to interest and exchange rate risks. In terms of profitability, the sector demonstrates low performance overall. These results highlight significant risks concerning the financial sustainability of the sector and emphasize the need for sound capital management practices.

Structured Abstract

The food and beverage service sector constitutes one of the most dynamic segments of the tourism industry and plays a significant role in the Turkish economy through its contribution to employment, investment, and service production. In recent years, the increasing number of food and beverage service companies listed on Borsa Istanbul (BIST) has created new opportunities for evaluating the financial performance of publicly traded firms operating in this sector. Despite this development, empirical studies focusing specifically on the financial performance of BIST-listed food and beverage service companies remain limited. Existing research generally examines the tourism industry as a whole or focuses on accommodation businesses without providing a comprehensive comparison between listed food and beverage service companies and sector-level financial benchmarks. Therefore, there is a need for sector-specific studies that evaluate the financial performance of publicly traded food and beverage service companies using financial ratio analysis.

The aim of this study is to evaluate the financial performance of food and beverage service companies listed on Borsa Istanbul by employing financial ratio analysis and comparing their performance with sector averages. More specifically, the study seeks to identify the strengths and weaknesses of these companies in terms of liquidity, operational efficiency, financial structure, and profitability, thereby contributing to the limited literature on publicly traded food and beverage service companies in Türkiye.

This study adopts a quantitative research design based on financial ratio analysis. The sample consists of four food and beverage service companies listed on Borsa Istanbul: Baydöner Restoranları A.Ş., TAB Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş., Büyük Şefler Gıda Turizm Tekstil Danışmanlık Organizasyon Eğitim Sanayi ve Ticaret A.Ş., and Etiler Gıda ve Ticari Yatırımlar Sanayi ve Ticaret A.Ş. DO & CO Aktiengesellschaft was excluded from the sample because its international operational structure and consolidated financial statements differ substantially from those of domestically operating firms, limiting direct comparability.

The analysis is based on annual financial statements for the 2023 and 2024 accounting periods obtained from the Public Disclosure Platform (KAP). Sector-level financial data were obtained from the Sectoral Balance Sheets published by the Central Bank of the Republic of Türkiye (CBRT) for the "Food and Beverage Service Activities" sector. Rather than directly using the CBRT standard sector ratio reports, sector ratios were calculated from these financial statements by applying the financial ratio formulas presented in this study.

The analysis covers four groups of financial ratios: liquidity ratios (current ratio, acid-test ratio, cash ratio), efficiency ratios (inventory turnover, receivables turnover, asset turnover), financial structure ratios (short-term debt ratio, debt ratio, equity ratio), and profitability ratios (net profit margin, return on assets, and return on equity). Financial performance was evaluated through both inter-firm comparisons and comparisons with sector averages across the two-year period.

The findings reveal considerable differences in financial performance among the four companies. TAB Gıda demonstrated the strongest overall financial performance throughout the analysis period by maintaining liquidity ratios above sector averages, a stronger equity structure, and superior profitability indicators. Baydöner achieved relatively successful operational efficiency, particularly in receivables and inventory turnover, although its profitability was negatively affected by increasing financing and administrative expenses.

Büyük Şefler exhibited improvements in certain efficiency indicators; however, increasing marketing and administrative expenses weakened its profitability performance. Etiler Gıda showed comparatively weaker financial performance, characterized by lower liquidity, higher financial leverage, and limited profitability. Sector-level comparisons indicate that listed companies generally maintained liquidity levels above sector averages, whereas reliance on short-term liabilities remained relatively high. Although improvements were observed in inventory and asset turnover ratios during 2024, declines in receivables turnover for some companies suggest challenges in receivables management. Profitability ratios varied considerably among firms, indicating that sustainable financial performance depends not only on sales growth but also on effective cost control, financing decisions, and working capital management.

This study contributes to the literature by providing one of the first comprehensive financial performance evaluations focusing specifically on Borsa Istanbul-listed food and beverage service companies and comparing their financial performance with sector ratios calculated from the CBRT Sectoral Balance Sheets. Unlike previous studies that generally examine the tourism industry as a whole, this research offers a sector-specific assessment of publicly traded food and beverage service companies.

The findings demonstrate that companies with stronger equity structures, healthier liquidity positions, and more effective working capital management achieve relatively better financial performance. At the same time, the results reveal considerable variation in financial performance among firms operating within the same sector, particularly regarding capital structure and profitability. These findings provide practical implications for investors, financial managers, and policymakers by identifying firm-specific financial strengths and weaknesses. Future research may extend this analysis by incorporating longer observation periods, newly listed companies, and advanced financial performance evaluation techniques such as multi-criteria decision-making methods or panel data analysis.

Yapılandırılmış Özet

Yiyecek ve içecek hizmeti sektörü, turizm endüstrisinin en dinamik alt sektörlerinden biri olup istihdam, yatırım ve hizmet üretimine sağladığı katkılarla Türkiye ekonomisinde önemli bir yere sahiptir. Son yıllarda Borsa İstanbul’da (BIST) işlem gören yiyecek ve içecek hizmeti şirketlerinin sayısındaki artış, bu sektörde faaliyet gösteren halka açık şirketlerin finansal performanslarının değerlendirilmesine yönelik yeni fırsatlar sunmuştur. Buna karşın, BIST’te işlem gören yiyecek ve içecek hizmeti şirketlerinin finansal performansını doğrudan inceleyen ampirik çalışmaların sayısı oldukça sınırlıdır. Mevcut araştırmaların büyük bölümü turizm sektörünü genel olarak ele almakta veya konaklama işletmelerine odaklanmakta, halka açık yiyecek ve içecek hizmeti şirketlerinin finansal performansını sektör ortalamalarıyla karşılaştırmalı olarak değerlendirmemektedir. Bu nedenle, halka açık yiyecek ve içecek hizmeti şirketlerinin finansal performansını mali oran analizi kullanarak inceleyen sektör odaklı çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.

Bu çalışmanın amacı, Borsa İstanbul’da işlem gören yiyecek ve içecek hizmeti şirketlerinin finansal performansını mali oran analizi yöntemiyle değerlendirmek ve şirketlerin performanslarını sektör ortalamalarıyla karşılaştırmaktır. Bu kapsamda çalışmada, şirketlerin likidite, faaliyet etkinliği, finansal yapı ve kârlılık açısından güçlü ve zayıf yönlerinin belirlenmesi amaçlanmakta; böylece Türkiye’de halka açık yiyecek ve içecek hizmeti şirketlerine ilişkin sınırlı literatüre katkı sunulması hedeflenmektedir.

Bu çalışma, mali oran analizine dayalı nicel araştırma desenini benimsemektedir. Araştırmanın örneklemini Borsa İstanbul’da işlem gören dört yiyecek ve içecek hizmeti şirketi oluşturmaktadır: Baydöner Restoranları A.Ş., TAB Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş., Büyük Şefler Gıda Turizm Tekstil Danışmanlık Organizasyon Eğitim Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile Etiler Gıda ve Ticari Yatırımlar Sanayi ve Ticaret A.Ş. DO & CO Aktiengesellschaft ise uluslararası faaliyet yapısı ve konsolide finansal tablolarının yurt içinde faaliyet gösteren şirketlerden önemli ölçüde farklılaşması nedeniyle örneklem kapsamına dâhil edilmemiştir.

Araştırmada 2023 ve 2024 hesap dönemlerine ait yıllık finansal tablolar, Kamuyu Aydınlatma Platformu’ndan (KAP) elde edilmiştir. Sektör düzeyindeki finansal veriler ise Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından yayımlanan “Yiyecek ve İçecek Hizmeti Faaliyetleri” sektör bilançolarından temin edilmiştir. Çalışmada sektör oranları, TCMB’nin standart sektör oranları raporundan doğrudan alınmamış; sektör bilançolarında yer alan finansal veriler kullanılarak bu çalışmada esas alınan mali oran formülleri uygulanmak suretiyle hesaplanmıştır.

Analiz kapsamında likidite oranları (cari oran, asit-test oranı ve nakit oranı), faaliyet etkinliği oranları (stok devir hızı, alacak devir hızı ve aktif devir hızı), finansal yapı oranları (kısa vadeli borç oranı, borç oranı ve özkaynak oranı) ile kârlılık oranları (net kâr marjı, aktif kârlılığı ve özkaynak kârlılığı) incelenmiştir. Şirketlerin finansal performansları hem kendi aralarında hem de sektör ortalamalarıyla karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir.

Araştırma bulguları, incelenen dört şirket arasında finansal performans açısından önemli farklılıklar bulunduğunu göstermektedir. TAB Gıda, analiz dönemi boyunca sektör ortalamalarının üzerinde seyreden likidite oranları, güçlü özkaynak yapısı ve yüksek kârlılık göstergeleriyle genel finansal performans açısından en başarılı şirket olarak öne çıkmıştır. Baydöner ise özellikle alacak ve stok yönetiminde gösterdiği etkin performansla faaliyet etkinliği açısından başarılı bir görünüm sergilemiş; buna karşın artan finansman ve genel yönetim giderleri nedeniyle kârlılık performansı sınırlı kalmıştır.

Büyük Şefler, bazı faaliyet etkinliği göstergelerinde iyileşme kaydetmesine rağmen artan pazarlama ve genel yönetim giderleri nedeniyle kârlılık bakımından zayıf bir performans göstermiştir. Etiler Gıda ise düşük likidite düzeyi, yüksek finansal kaldıraç ve sınırlı kârlılık göstergeleriyle karşılaştırmalı olarak daha zayıf bir finansal performans ortaya koymuştur. Sektör karşılaştırmaları, halka açık şirketlerin genel olarak sektör ortalamalarının üzerinde likidite düzeylerine sahip olduğunu, buna karşın kısa vadeli borçlara dayalı finansman yapısının yüksek seviyede devam ettiğini göstermektedir. Ayrıca 2024 yılında stok ve aktif devir hızlarında iyileşmeler gözlenirken, bazı şirketlerde alacak devir hızındaki düşüşler alacak yönetiminde sorunlar yaşanabileceğine işaret etmektedir. Kârlılık oranları şirketler arasında önemli farklılıklar göstermekte olup, sürdürülebilir finansal performansın yalnızca satış artışına değil, aynı zamanda etkin maliyet kontrolüne, finansman kararlarına ve işletme sermayesi yönetimine bağlı olduğunu ortaya koymaktadır.

Bu çalışma, Borsa İstanbul’da işlem gören yiyecek ve içecek hizmeti şirketlerinin finansal performansını, TCMB sektör bilançolarından hesaplanan sektör oranlarıyla karşılaştırmalı olarak değerlendiren ilk kapsamlı araştırmalardan biri olması bakımından literatüre katkı sağlamaktadır. Turizm sektörünü genel olarak ele alan önceki çalışmalardan farklı olarak, araştırma halka açık yiyecek ve içecek hizmeti şirketlerine odaklanan sektör özelinde bir değerlendirme sunmaktadır.

Araştırma bulguları, güçlü özkaynak yapısına, sağlıklı likidite düzeyine ve etkin işletme sermayesi yönetimine sahip şirketlerin daha başarılı bir finansal performans sergilediğini ortaya koymaktadır. Aynı zamanda, aynı sektörde faaliyet gösteren şirketler arasında özellikle finansal yapı ve kârlılık açısından önemli performans farklılıkları bulunduğu belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, yatırımcılar, finans yöneticileri ve politika yapıcılar açısından şirketlerin finansal güçlü ve zayıf yönlerinin belirlenmesine katkı sağlamaktadır. Gelecekte yapılacak araştırmalarda daha uzun dönemleri kapsayan verilerin kullanılması, yeni halka arz edilen şirketlerin analize dâhil edilmesi ve çok kriterli karar verme yöntemleri veya panel veri analizi gibi ileri finansal performans değerlendirme tekniklerinden yararlanılması önerilmektedir.

ملخص منظم

يُعد قطاع خدمات الأغذية والمشروبات أحد أكثر القطاعات ديناميكية في صناعة السياحة، ويؤدي دورًا مهمًا في الاقتصاد التركي من خلال مساهمته في توفير فرص العمل والاستثمار وإنتاج الخدمات. وفي السنوات الأخيرة، أدى تزايد عدد شركات خدمات الأغذية والمشروبات المدرجة في بورصة إسطنبول (BIST) إلى إتاحة فرص جديدة لتقييم الأداء المالي للشركات المتداولة في البورصة العاملة في هذا القطاع. وعلى الرغم من هذا التطور، لا تزال الدراسات التجريبية التي تركز بشكل خاص على الأداء المالي لشركات خدمات الأغذية والمشروبات المدرجة في بورصة إسطنبول محدودة. فالدراسات الحالية تبحث عمومًا في صناعة السياحة ككل أو تركز على شركات الإقامة دون تقديم مقارنة شاملة بين شركات خدمات الأغذية والمشروبات المدرجة والمعايير المالية على مستوى القطاع. ولذلك، هناك حاجة إلى دراسات خاصة بالقطاع تقيّم الأداء المالي لشركات خدمات الأغذية والمشروبات المتداولة في البورصة باستخدام تحليل النسب المالية.

تهدف هذه الدراسة إلى تقييم الأداء المالي لشركات خدمات الأغذية والمشروبات المدرجة في بورصة إسطنبول من خلال استخدام تحليل النسب المالية ومقارنة أدائها بمتوسطات القطاع. وبشكل أكثر تحديدًا، تسعى الدراسة إلى تحديد نقاط القوة والضعف لدى هذه الشركات من حيث السيولة، والكفاءة التشغيلية، والهيكل المالي، والربحية، مما يسهم في إثراء الأدبيات المحدودة المتعلقة بشركات خدمات الأغذية والمشروبات المتداولة في البورصة في تركيا.

تتبنى هذه الدراسة تصميمًا بحثيًا كميًّا يعتمد على تحليل النسب المالية. تتألف العينة من أربع شركات لخدمات الأغذية والمشروبات مدرجة في بورصة إسطنبول، وهي: Baydöner Restoranları A.Ş.، وTAB Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş.، وBüyük Şefler Gıda Turizm Tekstil Danışmanlık Organizasyon Eğitim Sanayi ve Ticaret A.Ş.، وEtiler Gıda ve Ticari Yatırımlar Sanayi ve Ticaret A.Ş. تم استبعاد شركة DO & CO Aktiengesellschaft من العينة لأن هيكلها التشغيلي الدولي وبياناتها المالية الموحدة تختلف اختلافًا جوهريًا عن تلك الخاصة بالشركات العاملة محليًّا، مما يحد من إمكانية المقارنة المباشرة.

ويستند التحليل إلى البيانات المالية السنوية للفترتين المحاسبيتين لعامي 2023 و2024 التي تم الحصول عليها من منصة الإفصاح العام (KAP). وقد تم الحصول على البيانات المالية على مستوى القطاع من «الميزانيات العمومية القطاعية» التي ينشرها البنك المركزي لجمهورية تركيا (CBRT) لقطاع «أنشطة خدمات الأغذية والمشروبات». وبدلاً من استخدام تقارير النسب القطاعية القياسية الصادرة عن البنك المركزي لجمهورية تركيا (CBRT) بشكل مباشر، تم حساب النسب القطاعية من هذه البيانات المالية من خلال تطبيق صيغ النسب المالية المعروضة في هذه الدراسة.

ويشمل التحليل أربع مجموعات من النسب المالية: نسب السيولة (نسبة السيولة، ونسبة الاختبار الحمضي، ونسبة النقد)، ونسب الكفاءة (معدل دوران المخزون، ومعدل دوران الذمم المدينة، ومعدل دوران الأصول)، ونسب الهيكل المالي (نسبة الديون قصيرة الأجل، ونسبة الديون، ونسبة حقوق الملكية)، ونسب الربحية (هامش الربح الصافي، والعائد على الأصول، والعائد على حقوق الملكية). تم تقييم الأداء المالي من خلال المقارنات بين الشركات والمقارنات مع متوسطات القطاع على مدار فترة السنتين.

تكشف النتائج عن اختلافات كبيرة في الأداء المالي بين الشركات الأربع. أظهرت شركة TAB Gıda أقوى أداء مالي إجمالي طوال فترة التحليل من خلال الحفاظ على نسب سيولة أعلى من متوسطات القطاع، وهيكل رأس مال أقوى، ومؤشرات ربحية متفوقة. حققت شركة Baydöner كفاءة تشغيلية ناجحة نسبيًا، لا سيما في دوران الذمم المدينة ودوران المخزون، على الرغم من أن ربحيتها تأثرت سلبًا بارتفاع النفقات التمويلية والإدارية.

أظهرت شركة «بويوك شيفلر» تحسنًا في بعض مؤشرات الكفاءة؛ ومع ذلك، أدى ارتفاع النفقات التسويقية والإدارية إلى إضعاف أداء ربحيتها. أما شركة «إيتيلر غيدا»، فقد أظهرت أداءً ماليًا أضعف نسبيًا، اتسم بانخفاض السيولة، وارتفاع الرافعة المالية، وربحية محدودة. تشير المقارنات على مستوى القطاع إلى أن الشركات المدرجة حافظت عمومًا على مستويات سيولة أعلى من متوسطات القطاع، في حين ظل الاعتماد على الالتزامات قصيرة الأجل مرتفعًا نسبيًا. وعلى الرغم من ملاحظة تحسن في نسب دوران المخزون والأصول خلال عام 2024، فإن الانخفاض في معدل دوران الذمم المدينة لدى بعض الشركات يشير إلى وجود تحديات في إدارة الذمم المدينة. وتباينت نسب الربحية تباينًا كبيرًا بين الشركات، مما يشير إلى أن الأداء المالي المستدام لا يعتمد فقط على نمو المبيعات، بل يعتمد أيضًا على التحكم الفعال في التكاليف، وقرارات التمويل، وإدارة رأس المال العامل.

تسهم هذه الدراسة في الأدبيات من خلال تقديم أحد أول التقييمات الشاملة للأداء المالي التي تركز بشكل خاص على شركات خدمات الأغذية والمشروبات المدرجة في بورصة إسطنبول، ومقارنة أدائها المالي بنسب القطاع المحسوبة من الميزانيات العمومية القطاعية للبنك المركزي التركي. وعلى عكس الدراسات السابقة التي تبحث عمومًا في صناعة السياحة ككل، تقدم هذه الدراسة تقييمًا خاصًا بالقطاع لشركات خدمات الأغذية والمشروبات المتداولة في البورصة.

تُظهر النتائج أن الشركات التي تتمتع بهياكل رأس مال أقوى، ومراكز سيولة أكثر صحة، وإدارة أكثر فعالية لرأس المال العامل، تحقق أداءً ماليًّا أفضل نسبيًّا. وفي الوقت نفسه، تكشف النتائج عن تباين كبير في الأداء المالي بين الشركات العاملة في نفس القطاع، لا سيما فيما يتعلق بهيكل رأس المال والربحية. وتوفر هذه النتائج آثارًا عملية للمستثمرين والمديرين الماليين وصانعي السياسات من خلال تحديد نقاط القوة والضعف المالية الخاصة بكل شركة. قد توسع الأبحاث المستقبلية نطاق هذا التحليل من خلال تضمين فترات مراقبة أطول، والشركات المدرجة حديثًا في البورصة، وتقنيات متقدمة لتقييم الأداء المالي مثل أساليب اتخاذ القرار متعددة المعايير أو تحليل البيانات اللوحية.

Résumé structuré

Le secteur de la restauration constitue l’un des segments les plus dynamiques de l’industrie touristique et joue un rôle significatif dans l’économie turque grâce à sa contribution à l’emploi, à l’investissement et à la production de services. Ces dernières années, le nombre croissant d’entreprises de restauration cotées à la Borsa Istanbul (BIST) a ouvert de nouvelles perspectives pour l’évaluation des performances financières des sociétés cotées en bourse opérant dans ce secteur. Malgré cette évolution, les études empiriques portant spécifiquement sur les performances financières des entreprises de restauration cotées à la BIST restent limitées. Les recherches existantes examinent généralement l’industrie du tourisme dans son ensemble ou se concentrent sur les entreprises d’hébergement sans fournir de comparaison exhaustive entre les entreprises de restauration cotées et les références financières au niveau sectoriel. Il existe donc un besoin d’études spécifiques au secteur qui évaluent les performances financières des entreprises de restauration cotées en bourse à l’aide d’une analyse des ratios financiers.

L’objectif de cette étude est d’évaluer les performances financières des entreprises de restauration cotées à la Borsa Istanbul en recourant à l’analyse des ratios financiers et en comparant leurs performances aux moyennes sectorielles. Plus précisément, l’étude vise à identifier les forces et les faiblesses de ces entreprises en termes de liquidité, d’efficacité opérationnelle, de structure financière et de rentabilité, contribuant ainsi à la littérature encore limitée sur les entreprises de restauration cotées en bourse en Turquie.

Cette étude adopte une approche de recherche quantitative fondée sur l’analyse des ratios financiers. L’échantillon se compose de quatre entreprises du secteur de la restauration cotées à la Borsa Istanbul : Baydöner Restoranları A.Ş., TAB Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş., Büyük Şefler Gıda Turizm Tekstil Danışmanlık Organizasyon Eğitim Sanayi ve Ticaret A.Ş. et Etiler Gıda ve Ticari Yatırımlar Sanayi ve Ticaret A.Ş. La société DO & CO Aktiengesellschaft a été exclue de l’échantillon car sa structure opérationnelle internationale et ses états financiers consolidés diffèrent considérablement de ceux des entreprises opérant au niveau national, ce qui limite la comparabilité directe.

L’analyse repose sur les états financiers annuels des exercices 2023 et 2024 obtenus auprès de la Plateforme de publication des informations financières (KAP). Les données financières sectorielles ont été obtenues à partir des bilans sectoriels publiés par la Banque centrale de la République de Turquie (CBRT) pour le secteur « Activités de restauration et de distribution de boissons ». Plutôt que d’utiliser directement les rapports standard de la CBRT sur les ratios sectoriels, ces derniers ont été calculés à partir de ces états financiers en appliquant les formules de ratios financiers présentées dans cette étude.

L’analyse porte sur quatre groupes de ratios financiers : les ratios de liquidité (ratio de liquidité générale, ratio de liquidité immédiate, ratio de trésorerie), les ratios d’efficacité (rotation des stocks, rotation des créances, rotation de l’actif), les ratios de structure financière (ratio d’endettement à court terme, ratio d’endettement, ratio de fonds propres) et les ratios de rentabilité (marge bénéficiaire nette, rendement de l’actif et rendement des fonds propres). Les performances financières ont été évaluées à la fois par des comparaisons entre les entreprises et par des comparaisons avec les moyennes sectorielles sur la période de deux ans.

Les résultats révèlent des différences considérables dans les performances financières entre les quatre entreprises. TAB Gıda a affiché les meilleures performances financières globales tout au long de la période d’analyse en maintenant des ratios de liquidité supérieurs aux moyennes sectorielles, une structure des fonds propres plus solide et des indicateurs de rentabilité supérieurs. Baydöner a atteint une efficacité opérationnelle relativement satisfaisante, notamment en matière de rotation des créances et des stocks, bien que sa rentabilité ait été affectée négativement par l’augmentation des frais financiers et administratifs.

Büyük Şefler a affiché des améliorations au niveau de certains indicateurs d’efficacité ; toutefois, l’augmentation des frais de marketing et des frais administratifs a affaibli sa rentabilité. Etiler Gıda a affiché des performances financières comparativement plus faibles, caractérisées par une liquidité plus faible, un effet de levier financier plus élevé et une rentabilité limitée. Les comparaisons au niveau sectoriel indiquent que les sociétés cotées ont généralement maintenu des niveaux de liquidité supérieurs aux moyennes du secteur, tandis que le recours aux dettes à court terme est resté relativement élevé. Bien que des améliorations aient été observées au niveau des ratios de rotation des stocks et des actifs au cours de l’année 2024, la baisse du taux de rotation des créances chez certaines entreprises suggère des difficultés dans la gestion des créances. Les ratios de rentabilité ont varié considérablement d’une entreprise à l’autre, ce qui indique que la performance financière durable dépend non seulement de la croissance du chiffre d’affaires, mais aussi d’un contrôle efficace des coûts, des décisions de financement et de la gestion du fonds de roulement.

Cette étude apporte une contribution à la littérature en proposant l’une des premières évaluations exhaustives des performances financières axées spécifiquement sur les entreprises du secteur de la restauration cotées à la Borsa Istanbul et en comparant leurs performances financières aux ratios sectoriels calculés à partir des bilans sectoriels de la Banque centrale de Turquie (CBRT). Contrairement aux études précédentes qui examinent généralement le secteur du tourisme dans son ensemble, cette recherche propose une évaluation spécifique au secteur des entreprises cotées en bourse actives dans la restauration.

Les résultats démontrent que les entreprises dotées de structures de fonds propres plus solides, de positions de liquidité plus saines et d’une gestion du fonds de roulement plus efficace obtiennent des performances financières relativement meilleures. Parallèlement, les résultats révèlent des variations considérables des performances financières parmi les entreprises opérant au sein d’un même secteur, notamment en ce qui concerne la structure du capital et la rentabilité. Ces conclusions ont des implications pratiques pour les investisseurs, les responsables financiers et les décideurs politiques, car elles permettent d’identifier les forces et les faiblesses financières propres à chaque entreprise. De futures recherches pourraient approfondir cette analyse en intégrant des périodes d’observation plus longues, des sociétés nouvellement cotées et des techniques avancées d’évaluation de la performance financière, telles que les méthodes de prise de décision multicritères ou l’analyse de données de panel.

Resumen estructurado

El sector de la restauración constituye uno de los segmentos más dinámicos de la industria turística y desempeña un papel significativo en la economía turca gracias a su contribución al empleo, la inversión y la producción de servicios. En los últimos años, el creciente número de empresas de restauración que cotizan en la Bolsa de Estambul (BIST) ha creado nuevas oportunidades para evaluar los resultados financieros de las empresas que operan en este sector y que cotizan en bolsa. A pesar de esta evolución, los estudios empíricos centrados específicamente en el rendimiento financiero de las empresas de servicios de restauración que cotizan en la BIST siguen siendo escasos. Las investigaciones existentes suelen examinar la industria turística en su conjunto o se centran en las empresas de alojamiento, sin ofrecer una comparación exhaustiva entre las empresas de servicios de restauración que cotizan en bolsa y los parámetros financieros de referencia a nivel sectorial. Por lo tanto, existe la necesidad de realizar estudios específicos del sector que evalúen el rendimiento financiero de las empresas de servicios de restauración que cotizan en bolsa mediante el análisis de ratios financieros.

El objetivo de este estudio es evaluar el rendimiento financiero de las empresas de servicios de alimentación y bebidas que cotizan en Borsa Istanbul mediante el análisis de ratios financieros y comparando su rendimiento con las medias del sector. Más concretamente, el estudio pretende identificar los puntos fuertes y débiles de estas empresas en términos de liquidez, eficiencia operativa, estructura financiera y rentabilidad, contribuyendo así a la escasa bibliografía existente sobre las empresas de servicios de alimentación y bebidas que cotizan en bolsa en Turquía.

Este estudio adopta un diseño de investigación cuantitativo basado en el análisis de ratios financieros. La muestra está compuesta por cuatro empresas de servicios de alimentación y bebidas que cotizan en la Bolsa de Estambul: Baydöner Restoranları A.Ş., TAB Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş., Büyük Şefler Gıda Turizm Tekstil Danışmanlık Organizasyon Eğitim Sanayi ve Ticaret A.Ş. y Etiler Gıda ve Ticari Yatırımlar Sanayi ve Ticaret A.Ş. Se excluyó de la muestra a DO & CO Aktiengesellschaft, ya que su estructura operativa internacional y sus estados financieros consolidados difieren sustancialmente de los de las empresas que operan a nivel nacional, lo que limita la comparabilidad directa.

El análisis se basa en los estados financieros anuales correspondientes a los ejercicios contables de 2023 y 2024, obtenidos de la Plataforma de Divulgación Pública (KAP). Los datos financieros a nivel sectorial se obtuvieron de los balances sectoriales publicados por el Banco Central de la República de Turquía (CBRT) para el sector «Actividades de servicios de alimentación y bebidas». En lugar de utilizar directamente los informes estándar de ratios sectoriales del CBRT, los ratios sectoriales se calcularon a partir de estos estados financieros aplicando las fórmulas de ratios financieros presentadas en este estudio.

El análisis abarca cuatro grupos de ratios financieros: ratios de liquidez (ratio de liquidez corriente, ratio de liquidez ácida, ratio de liquidez de caja), ratios de eficiencia (rotación de existencias, rotación de cuentas por cobrar, rotación de activos), ratios de estructura financiera (ratio de deuda a corto plazo, ratio de endeudamiento, ratio de fondos propios) y ratios de rentabilidad (margen de beneficio neto, rendimiento de los activos y rendimiento de los fondos propios). El rendimiento financiero se evaluó mediante comparaciones tanto entre empresas como con las medias del sector a lo largo del periodo de dos años.

Los resultados revelan diferencias considerables en el rendimiento financiero entre las cuatro empresas. TAB Gıda demostró el mejor rendimiento financiero global a lo largo del periodo de análisis, al mantener ratios de liquidez por encima de las medias del sector, una estructura de fondos propios más sólida e indicadores de rentabilidad superiores. Baydöner logró una eficiencia operativa relativamente satisfactoria, especialmente en la rotación de cuentas por cobrar y de existencias, aunque su rentabilidad se vio afectada negativamente por el aumento de los gastos financieros y administrativos.

Büyük Şefler mostró mejoras en determinados indicadores de eficiencia; sin embargo, el aumento de los gastos de marketing y administrativos debilitó su rendimiento en materia de rentabilidad. Etiler Gıda mostró un rendimiento financiero comparativamente más débil, caracterizado por una menor liquidez, un mayor apalancamiento financiero y una rentabilidad limitada. Las comparaciones a nivel sectorial indican que las empresas que cotizan en bolsa mantuvieron, en general, niveles de liquidez por encima de la media del sector, mientras que la dependencia del pasivo a corto plazo se mantuvo relativamente alta. Aunque se observaron mejoras en los ratios de rotación de existencias y de activos durante 2024, el descenso en la rotación de cuentas por cobrar de algunas empresas sugiere dificultades en la gestión de las cuentas por cobrar. Los ratios de rentabilidad variaron considerablemente entre las empresas, lo que indica que el rendimiento financiero sostenible depende no solo del crecimiento de las ventas, sino también de un control eficaz de los costes, de las decisiones de financiación y de la gestión del capital circulante.

Este estudio contribuye a la literatura al ofrecer una de las primeras evaluaciones exhaustivas del rendimiento financiero centrada específicamente en las empresas de servicios de alimentación y bebidas que cotizan en la Borsa de Estambul y al comparar su rendimiento financiero con los ratios sectoriales calculados a partir de los balances sectoriales del Banco Central de Turquía (CBRT). A diferencia de estudios anteriores que, por lo general, examinan el sector turístico en su conjunto, esta investigación ofrece una evaluación específica del sector de las empresas de servicios de alimentación y bebidas que cotizan en bolsa.

Los resultados demuestran que las empresas con estructuras de capital propio más sólidas, posiciones de liquidez más saneadas y una gestión más eficaz del capital circulante alcanzan un rendimiento financiero relativamente mejor. Al mismo tiempo, los resultados revelan una variación considerable en el rendimiento financiero entre las empresas que operan dentro del mismo sector, especialmente en lo que respecta a la estructura de capital y la rentabilidad. Estos hallazgos ofrecen implicaciones prácticas para inversores, gestores financieros y responsables políticos, al identificar las fortalezas y debilidades financieras específicas de cada empresa. Las futuras investigaciones podrían ampliar este análisis incorporando períodos de observación más largos, empresas de reciente cotización y técnicas avanzadas de evaluación del rendimiento financiero, como los métodos de toma de decisiones multicriterio o el análisis de datos de panel.

结构化摘要

餐饮服务业是旅游业中最具活力的领域之一，通过促进就业、吸引投资及推动服务生产，在土耳其经济中发挥着重要作用。近年来，在伊斯坦布尔证券交易所（BIST）上市的餐饮服务企业数量不断增加，这为评估该行业上市公司财务表现创造了新的机遇。尽管出现了这一发展态势，但专门针对伊斯坦布尔证券交易所上市餐饮服务企业财务绩效的实证研究仍然有限。现有研究通常将旅游业作为整体进行考察，或侧重于住宿业，却未能对上市餐饮服务企业与行业层面的财务基准进行全面比较。因此，亟需开展针对该行业的专项研究，利用财务比率分析评估上市餐饮服务企业的财务绩效。

本研究旨在通过财务比率分析，评估伊斯坦布尔证券交易所上市餐饮服务公司的财务绩效，并将其实绩与行业平均水平进行比较。更具体地说，本研究旨在从流动性、运营效率、财务结构和盈利能力等方面，识别这些公司的优势与劣势，从而为土耳其上市餐饮服务公司这一尚属匮乏的研究领域做出贡献。

本研究采用基于财务比率分析的定量研究设计。样本包括四家在伊斯坦布尔证券交易所上市的餐饮服务公司：Baydöner Restoranları A.Ş.、TAB Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş.、Büyük Şefler Gıda Turizm Tekstil Danışmanlık Organizasyon Eğitim Sanayi ve Ticaret A.Ş. 以及 Etiler Gıda ve Ticari Yatırımlar Sanayi ve Ticaret A.Ş. DO & CO Aktiengesellschaft 未被纳入样本，因其国际运营结构及合并财务报表与国内运营企业存在显著差异，限制了直接可比性。

本分析基于从公共披露平台（KAP）获取的2023年和2024年会计期间年度财务报表。行业层面的财务数据来源于土耳其共和国中央银行（CBRT）发布的“食品和饮料服务活动”行业的《行业资产负债表》。本研究并未直接采用CBRT的标准行业比率报告，而是通过应用本文提出的财务比率计算公式，基于上述财务报表计算得出行业比率。

分析涵盖四类财务比率：流动性比率（流动比率、速动比率、现金比率）、效率比率（存货周转率、应收账款周转率、资产周转率）、财务结构比率（短期负债比率、负债比率、权益比率）以及盈利能力比率（净利润率、资产回报率和权益回报率）。通过企业间比较以及与两年期间行业平均水平的对比，对财务表现进行了评估。

研究结果显示，四家公司的财务表现存在显著差异。在整个分析期间，TAB Gıda 展现出最强的整体财务表现，其流动性比率始终高于行业平均水平，股权结构更为稳健，且盈利能力指标更优。Baydöner 在运营效率方面表现相对出色，尤其体现在应收账款周转率和存货周转率上，但其盈利能力因融资和行政费用的增加而受到负面影响。

Büyük Şefler在某些效率指标上有所改善；然而，不断增加的营销和行政费用削弱了其盈利能力。Etiler Gıda的财务表现相对较弱，其特点是流动性较低、财务杠杆较高以及盈利能力有限。行业层面的比较表明，上市公司总体上保持了高于行业平均水平的流动性，但对短期负债的依赖程度仍然相对较高。尽管2024年存货周转率和资产周转率有所改善，但部分公司应收账款周转率的下降表明其在应收账款管理方面面临挑战。各公司的盈利能力比率差异显著，这表明可持续的财务表现不仅取决于销售增长，还取决于有效的成本控制、融资决策和营运资金管理。

本研究通过提供首批专门针对伊斯坦布尔证券交易所上市餐饮服务企业的全面财务绩效评估，并将这些企业的财务表现与根据土耳其中央银行（CBRT）行业资产负债表计算得出的行业比率进行比较，为相关文献做出了贡献。与以往通常将旅游业作为整体进行研究不同，本研究针对上市餐饮服务企业提供了行业特定的评估。

研究结果表明，股权结构更稳健、流动性状况更健康且营运资金管理更有效率的企业，其财务绩效相对更佳。与此同时，研究结果还揭示了同一行业内各企业财务绩效存在显著差异，特别是在资本结构和盈利能力方面。这些发现通过识别各企业的具体财务优势与劣势，为投资者、财务经理和政策制定者提供了实践意义。未来研究可进一步扩展此项分析，纳入更长的观察期、新上市企业，并采用多准则决策法或面板数据分析等先进的财务绩效评估技术。

Структурированное резюме

Сектор общественного питания и напитков является одним из наиболее динамичных сегментов туристической индустрии и играет важную роль в экономике Турции благодаря своему вкладу в создание рабочих мест, привлечение инвестиций и предоставление услуг. В последние годы рост числа компаний сектора общественного питания и напитков, зарегистрированных на бирже «Борса Стамбул» (BIST), открыл новые возможности для оценки финансовых показателей публичных компаний, работающих в этом секторе. Несмотря на эту тенденцию, количество эмпирических исследований, посвященных конкретно финансовым показателям компаний сектора общественного питания, зарегистрированных на BIST, по-прежнему ограничено. Существующие исследования, как правило, рассматривают туристическую индустрию в целом или сосредоточены на предприятиях гостиничного бизнеса, не проводя при этом всестороннего сравнения между зарегистрированными на бирже компаниями сектора общественного питания и отраслевыми финансовыми ориентирами. Поэтому существует потребность в отраслевых исследованиях, в которых финансовые показатели публичных компаний сектора общественного питания оценивались бы с помощью анализа финансовых коэффициентов.

Цель данного исследования заключается в оценке финансовых показателей компаний, оказывающих услуги в сфере общественного питания и напитков, зарегистрированных на бирже «Borsa Istanbul», с помощью анализа финансовых коэффициентов и сравнении их результатов со средними показателями по отрасли. В частности, исследование направлено на выявление сильных и слабых сторон этих компаний с точки зрения ликвидности, операционной эффективности, финансовой структуры и рентабельности, что станет вкладом в ограниченную литературу по публично торгуемым компаниям, оказывающим услуги в сфере общественного питания и напитков в Турции.

В данном исследовании используется количественный подход, основанный на анализе финансовых коэффициентов. Выборка состоит из четырех компаний, предоставляющих услуги в сфере общественного питания и напитков, зарегистрированных на бирже «Borsa Istanbul»: Baydöner Restoranları A.Ş., TAB Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş., Büyük Şefler Gıda Turizm Tekstil Danışmanlık Organizasyon Eğitim Sanayi ve Ticaret A.Ş. и Etiler Gıda ve Ticari Yatırımlar Sanayi ve Ticaret A.Ş. Компания DO & CO Aktiengesellschaft была исключена из выборки, поскольку её международная операционная структура и консолидированная финансовая отчётность существенно отличаются от показателей компаний, осуществляющих деятельность на внутреннем рынке, что ограничивает возможность прямого сравнения.

Анализ основан на годовой финансовой отчётности за 2023 и 2024 финансовые годы, полученной с Платформы публичного раскрытия информации (KAP). Финансовые данные на отраслевом уровне были получены из отраслевых балансов, публикуемых Центральным банком Республики Турции (ЦБРТ) для сектора «Деятельность по предоставлению услуг в сфере продуктов питания и напитков». Вместо прямого использования стандартных отчетов ЦБРТ по отраслевым коэффициентам, отраслевые коэффициенты были рассчитаны на основе этих финансовых отчетов с применением формул финансовых коэффициентов, представленных в данном исследовании.

Анализ охватывает четыре группы финансовых коэффициентов: коэффициенты ликвидности (коэффициент текущей ликвидности, коэффициент быстрой ликвидности, коэффициент ликвидности наличных средств), коэффициенты эффективности (оборачиваемость запасов, оборачиваемость дебиторской задолженности, оборачиваемость активов), коэффициенты финансовой структуры (коэффициент краткосрочной задолженности, коэффициент задолженности, коэффициент собственного капитала) и коэффициенты рентабельности (коэффициент чистой рентабельности, рентабельность активов и рентабельность собственного капитала). Финансовые показатели оценивались как путем межфирменных сравнений, так и путем сравнения со средними показателями по отрасли за двухлетний период.

Результаты исследования выявили значительные различия в финансовых показателях между четырьмя компаниями. Компания TAB Gıda продемонстрировала самые высокие общие финансовые показатели на протяжении всего анализируемого периода, поддерживая коэффициенты ликвидности выше средних по отрасли, более прочную структуру собственного капитала и превосходные показатели рентабельности. Компания Baydöner достигла относительно высокой операционной эффективности, особенно в области оборачиваемости дебиторской задолженности и запасов, хотя на её рентабельности негативно сказалось увеличение финансовых и административных расходов.

Компания «Büyük Şefler» продемонстрировала улучшение по некоторым показателям эффективности; однако рост маркетинговых и административных расходов ослабил её показатели рентабельности. Компания «Etiler Gıda» показала сравнительно более слабые финансовые результаты, характеризующиеся более низким уровнем ликвидности, более высоким финансовым левериджем и ограниченной рентабельностью. Сравнение на отраслевом уровне показывает, что котирующиеся на бирже компании в целом поддерживали уровень ликвидности выше средних показателей по отрасли, тогда как зависимость от краткосрочных обязательств оставалась относительно высокой. Хотя в 2024 году наблюдалось улучшение коэффициентов оборачиваемости запасов и активов, снижение коэффициента оборачиваемости дебиторской задолженности у некоторых компаний свидетельствует о проблемах в управлении дебиторской задолженностью. Коэффициенты рентабельности значительно различались между компаниями, что указывает на то, что устойчивые финансовые показатели зависят не только от роста продаж, но и от эффективного контроля затрат, решений в области финансирования и управления оборотным капиталом.

Данное исследование вносит вклад в научную литературу, представляя одну из первых комплексных оценок финансовых показателей, посвященную конкретно компаниям сектора общественного питания, зарегистрированным на бирже «Borsa Istanbul», и сравнивающую их финансовые показатели с отраслевыми коэффициентами, рассчитанными на основе отраслевых балансов Центрального банка Турции (CBRT). В отличие от предыдущих исследований, в которых, как правило, рассматривалась туристическая отрасль в целом, данное исследование предлагает отраслевую оценку публичных компаний сектора общественного питания.

Полученные данные показывают, что компании с более прочной структурой собственного капитала, более устойчивой ликвидностью и более эффективным управлением оборотным капиталом демонстрируют относительно лучшие финансовые показатели. В то же время результаты свидетельствуют о значительных различиях в финансовых показателях между компаниями, работающими в одном секторе, особенно в отношении структуры капитала и рентабельности. Эти выводы имеют практическое значение для инвесторов, финансовых менеджеров и лиц, ответственных за формирование политики, поскольку позволяют выявить сильные и слабые стороны конкретных компаний в финансовом плане. Будущие исследования могут расширить данный анализ за счет включения более длительных периодов наблюдения, недавно вышедших на биржу компаний, а также передовых методов оценки финансовых показателей, таких как методы принятия решений на основе нескольких критериев или анализ панельных данных.

संरचित सारांश

खाद्य और पेय सेवा क्षेत्र पर्यटन उद्योग के सबसे गतिशील खंडों में से एक है और रोजगार, निवेश और सेवा उत्पादन में अपने योगदान के माध्यम से तुर्की की अर्थव्यवस्था में एक महत्वपूर्ण भूमिका निभाता है। हाल के वर्षों में, बोर्सा इस्तांबुल (BIST) पर सूचीबद्ध खाद्य और पेय सेवा कंपनियों की बढ़ती संख्या ने इस क्षेत्र में काम करने वाली सार्वजनिक रूप से कारोबार करने वाली फर्मों के वित्तीय प्रदर्शन का मूल्यांकन करने के लिए नए अवसर पैदा किए हैं।

इस विकास के बावजूद, विशेष रूप से BIST-सूचीबद्ध खाद्य और पेय सेवा कंपनियों के वित्तीय प्रदर्शन पर केंद्रित अनुभवजन्य अध्ययन सीमित हैं। मौजूदा शोध आम तौर पर पर्यटन उद्योग को समग्र रूप से जांचता है या आवास व्यवसायों पर ध्यान केंद्रित करता है, और सूचीबद्ध खाद्य और पेय सेवा कंपनियों और क्षेत्र-स्तरीय वित्तीय मानदंडों के बीच एक व्यापक तुलना प्रदान नहीं करता है। इसलिए, ऐसे क्षेत्र-विशिष्ट अध्ययनों की आवश्यकता है जो वित्तीय अनुपात विश्लेषण का उपयोग करके सार्वजनिक रूप से कारोबार करने वाली खाद्य और पेय सेवा कंपनियों के वित्तीय प्रदर्शन का मूल्यांकन करें।

इस अध्ययन का उद्देश्य वित्तीय अनुपात विश्लेषण का उपयोग करके बोर्सा इस्तांबुल पर सूचीबद्ध खाद्य और पेय सेवा कंपनियों के वित्तीय प्रदर्शन का मूल्यांकन करना और उनके प्रदर्शन की तुलना क्षेत्र औसत से करना है। अधिक विशेष रूप से, यह अध्ययन तरलता, परिचालन दक्षता, वित्तीय संरचना और लाभप्रदता के संदर्भ में इन कंपनियों की ताकत और कमजोरियों की पहचान करना चाहता है, जिससे तुर्की में सार्वजनिक रूप से कारोबार करने वाली खाद्य और पेय सेवा कंपनियों पर सीमित साहित्य में योगदान होगा।

यह अध्ययन वित्तीय अनुपात विश्लेषण पर आधारित एक मात्रात्मक अनुसंधान डिजाइन अपनाता है। नमूने में बोर्सा इस्तांबुल पर सूचीबद्ध चार खाद्य और पेय सेवा कंपनियाँ शामिल हैं: बायडोनर रेस्टोरान्लरी ए.एस., टैब गीदा सनाई वे तicaret ए.एस., ब्यूक शेफलर गीदा टूरिज़्म टेक्सटील डानिशमंकलिक ऑर्गनाइजियन एजुकेशन सनाई वे तicaret ए.एस., और एटिलर गीदा वे तicareti यटिरिमलार सनाई वे तicaret ए.एस.

DO & CO Aktiengesellschaft को नमूने से बाहर रखा गया क्योंकि इसकी अंतर्राष्ट्रीय परिचालन संरचना और समेकित वित्तीय विवरण घरेलू स्तर पर काम करने वाली फर्मों से काफी भिन्न हैं, जिससे प्रत्यक्ष तुलना सीमित हो जाती है।

यह विश्लेषण पब्लिक डिस्क्लोजर प्लेटफॉर्म (KAP) से प्राप्त 2023 और 2024 की लेखांकन अवधियों के वार्षिक वित्तीय विवरणों पर आधारित है।

"खाद्य और पेय सेवा गतिविधियों" क्षेत्र के लिए तुर्की गणराज्य के केंद्रीय बैंक (CBRT) द्वारा प्रकाशित क्षेत्रीय बैलेंस शीट्स से क्षेत्र-स्तरीय वित्तीय डेटा प्राप्त किया गया। सीधे CBRT मानक क्षेत्र अनुपात रिपोर्टों का उपयोग करने के बजाय, इस अध्ययन में प्रस्तुत वित्तीय अनुपात सूत्रों को लागू करके इन वित्तीय विवरणों से क्षेत्र अनुपात की गणना की गई।

इस विश्लेषण में वित्तीय अनुपातों के चार समूह शामिल हैं: तरलता अनुपात (चालू अनुपात, एसिड-टेस्ट अनुपात, नकद अनुपात), दक्षता अनुपात (इन्वेंटरी टर्नओवर, प्राप्य टर्नओवर, संपत्ति टर्नओवर), वित्तीय संरचना अनुपात (अल्पकालिक ऋण अनुपात, ऋण अनुपात, इक्विटी अनुपात), और लाभप्रदता अनुपात (शुद्ध लाभ मार्जिन, संपत्ति पर प्रतिफल, और इक्विटी पर प्रतिफल)।

वित्तीय प्रदर्शन का मूल्यांकन दो-वर्षीय अवधि के दौरान फर्मों के बीच तुलना और क्षेत्र औसत के साथ तुलना, दोनों के माध्यम से किया गया।

निष्कर्षों से चार कंपनियों के बीच वित्तीय प्रदर्शन में काफी अंतर का पता चलता है। TAB Gıda ने पूरे विश्लेषण अवधि के दौरान क्षेत्र औसत से ऊपर तरलता अनुपात बनाए रखकर, एक मजबूत इक्विटी संरचना और बेहतर लाभप्रदता संकेतकों के साथ सबसे मजबूत समग्र वित्तीय प्रदर्शन का प्रदर्शन किया। Baydöner ने अपेक्षाकृत सफल परिचालन दक्षता हासिल की, विशेष रूप से प्राप्य और इन्वेंट्री टर्नओवर में, हालांकि इसकी लाभप्रदता बढ़ते वित्तपोषण और प्रशासनिक खर्चों से नकारात्मक रूप से प्रभावित हुई।

ब्यूक शेफर्स ने कुछ दक्षता संकेतकों में सुधार दिखाया; हालाँकि, बढ़ते विपणन और प्रशासनिक खर्चों ने इसकी लाभप्रदता के प्रदर्शन को कमजोर कर दिया। एटिलर गिडा ने तुलनात्मक रूप से कमजोर वित्तीय प्रदर्शन दिखाया, जिसकी विशेषता कम तरलता, उच्च वित्तीय लीवरेज और सीमित लाभप्रदता थी। क्षेत्र-स्तरीय तुलना से पता चलता है कि सूचीबद्ध कंपनियों ने आम तौर पर तरलता के स्तर को क्षेत्र के औसत से ऊपर बनाए रखा, जबकि अल्पकालिक देनदारियों पर निर्भरता अपेक्षाकृत अधिक बनी रही। हालांकि 2024 के दौरान इन्वेंटरी और परिसंपत्ति टर्नओवर अनुपात में सुधार देखा गया, कुछ कंपनियों के लिए प्राप्य टर्नओवर में गिरावट प्राप्य प्रबंधन में चुनौतियों का सुझाव देती है। फर्मों के बीच लाभप्रदता अनुपात काफी भिन्न थे, जो यह दर्शाता है कि सतत वित्तीय प्रदर्शन न केवल बिक्री वृद्धि पर बल्कि प्रभावी लागत नियंत्रण, वित्तपोषण निर्णयों और कार्यशील पूंजी प्रबंधन पर भी निर्भर करता है।

यह अध्ययन बोर्सा इस्तांबुल में सूचीबद्ध खाद्य और पेय सेवा कंपनियों पर विशेष रूप से ध्यान केंद्रित करते हुए और सीबीआरटी सेक्टरल बैलेंस शीट्स से गणना किए गए सेक्टर अनुपातों के साथ उनकी वित्तीय प्रदर्शन की तुलना करके, वित्तीय प्रदर्शन के पहले व्यापक मूल्यांकन में से एक प्रदान करके साहित्य में योगदान देता है। पिछले अध्ययनों के विपरीत जो आम तौर पर पर्यटन उद्योग को एक पूरे के रूप में जांचते हैं, यह शोध सार्वजनिक रूप से कारोबार करने वाली खाद्य और पेय सेवा कंपनियों का एक सेक्टर-विशिष्ट मूल्यांकन प्रदान करता है।

निष्कर्ष दर्शाते हैं कि मजबूत इक्विटी संरचनाओं, स्वस्थ तरलता स्थिति और अधिक प्रभावी कार्यशील पूंजी प्रबंधन वाली कंपनियाँ अपेक्षाकृत बेहतर वित्तीय प्रदर्शन हासिल करती हैं। साथ ही, परिणाम एक ही क्षेत्र में काम करने वाली फर्मों के बीच, विशेष रूप से पूंजी संरचना और लाभप्रदता के संबंध में, वित्तीय प्रदर्शन में काफी भिन्नता प्रकट करते हैं। ये निष्कर्ष फर्म-विशिष्ट वित्तीय ताकत और कमजोरियों की पहचान करके निवेशकों, वित्तीय प्रबंधकों और नीति निर्माताओं के लिए व्यावहारिक निहितार्थ प्रदान करते हैं।

भविष्य के शोध में लंबी अवलोकन अवधि, नई सूचीबद्ध कंपनियों को शामिल करके, और बहु-मानदंड निर्णय लेने की विधियों या पैनल डेटा विश्लेषण जैसी उन्नत वित्तीय प्रदर्शन मूल्यांकन तकनीकों के माध्यम से इस विश्लेषण का विस्तार किया जा सकता है।