ISSN:2667-5544

Seyyid Muhammed Nakib Attas’a Göre Bir Bilim ve Mektep Olarak Tasavvuf


Günümüzde sathi okumalara, münferit gözlemlere ve ilmî bağlamından koparılmış tanımlamalara dayanan tasavvuf anlayışı yaygındır. Bu anlayış post-modern çağ Müslümanlarının sadece sosyo-kültürel hayatına değil, fikrî yaşantılarına ve bilim felsefelerine de etki etmektedir. Hem modern Müslüman toplumların fikrî problemlerine hem de bu problemlerin Batı dünya görüşü felsefi kökenlerine dair mühim analizler yapan Nakib Attas, bir tasavvuf tanımı yapmış ve onu söz konusu sathi okumalarla mukayese etmiştir. Bu karşılaştırmalı analiz, Yunan Felsefesindeki karşılıklarından itibaren Batı Düşüncesini, naslardaki köklerinden itibaren İslâm Düşüncesini kapsarken; ‘tasavvufun Hinduizm’den intihal olduğu’ gibi sathi kanaatlerin ilmî bakımdan itibarını ortaya koyar. Bu makalede Nakib Attas’ın bilim ve mektep olarak tasavvuf telakkisi, post-modern okumalarla mukayeseli tanımlandı. Genel olarak şunu söyleyebiliriz ki, Attas’ın gerek tasavvuf düşüncesi gerekse onun mektebi olan tarikatlar ile ilgili çalışmaları, İslâm Düşüncesini anlama kaygısını resmeder. Bu manada tasavvuf, İslâm Düşüncesindeki tevhid akidesi çerçevesinde Allah-kâinat ve Allah-kul ikiliğini ortadan kaldıran bir cevap açısından incelenmiştir. Bu probleme üretilen evrensel ve tutarlı cevap, bir varlık felsefesi ortaya koyar. Tarikatların edep ve erkânını biçimlendirmiş bu felsefe, İslâm Dünya görüşüne ait eğitim felsefesine de model olabilecek bir yapıdadır. Tasavvuf ve tarikatlar söz konusu ilmî ve şer’î kökeninden koparılarak okunduğu zaman, din dışı tanımlamalar ya da oluşumlar görülür.


Anahtar Kelimeler


Seyyid Muhammed Nakib Attas, Sûfîzm, Tarikatlar, Malay Takımadaları, Varlık

Yazar: Selami ERDOĞAN -
Sayfa Sayısı: 465-483
DOI: http://dx.doi.org/10.29228/TurkishStudies.32138
Tam Metin:
Turkish Studies-Comparative Religious Studies
E-Mail Aboneliği

E-Bülten'e abone olarak güncel haberlerin mailinize gelmesini sağlayabilirsiniz.

© Copyright Asos Eğitim Bilişim Danışmanlık / Akademik İletişim . Tüm Hakları Saklıdır.